Αστυνομικός Διευθυντής Λεμεσού ν. Zaky κ.α., Αρ. Υπόθεσης: 4016/17, 26/10/2020

(2012)2 Α.Α.Δ. 476, Pal v. Δημοκρατίας

(2010)2 Α.Α.Δ. 551). Το Δικαστήριο μπορεί να αποδεχθεί μέρος της μαρτυρίας του μάρτυρα και ν' απορρίψει άλλο (Χριστοφόρου ν. Γερμανού, Πολιτική Έφεση 247/13, ημερ. 7.4.20). Ο ΜΚ1 και η ΜΚ2 μου έκαναν καλή εντύπωση. Ο ΜΚ1 απαντούσε στις ερωτήσεις με αμεσότητα. Ουδεμία τάση υπεκφυγής διαπιστώθηκε. Παρέμεινε σταθερός στις θέσεις του κατά την αντεξέταση. Η αξιοπιστία του δεν κλονίστηκε. Η ΜΚ2 περιέγραψε λεπτομερώς τα όσα αντιλήφθηκε στη σκηνή. Δεν διαπιστώθηκε οποιαδήποτε μεροληπτική διάθεση ή προσπάθεια παραποίησης γεγονότων. Η αξιοπιστία της δεν κλονίστηκε. Συνεπώς το Δικαστήριο μπορεί να βασιστεί στη μαρτυρία τους. Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται όπου κρίνεται σκόπιμο. Η μαρτυρία του κατηγορούμενου 2 παρουσιάζει αδυναμίες. Πρώτο, στην κυρίως εξέταση ανέφερε ότι δεν θυμάται ακριβώς τα γεγονότα «γιατί είναι πάρα πολύ παλιά». Σε πολλές ερωτήσεις απαντούσε ότι δεν θυμάται. Αντεξεταζόμενος ισχυρίστηκε ότι «έχει θέμα με τη μνήμη του», ότι ξεχνάει πολλά πράγματα ακόμα και ερωτήσεις που είχαν γίνει λίγα λεπτά προηγουμένως. Θεωρώ ότι προέβαλε τον ισχυρισμό αυτό - και μάλιστα για πρώτη φορά κατά την αντεξέταση - στην προσπάθειά του να δικαιολογήσει τις αντιφάσεις που του υποδείχθηκαν. Δεύτερο, απαντούσε επιλεκτικά στις ερωτήσεις. Ενώ ήταν σε θέση να αναφέρει τι ακριβώς φώναζε το πρόσωπο που πήγε να βοηθήσει και τη συμπεριφορά του, δεν μπορούσε να θυμηθεί με ποιο τρόπο επιχείρησε να το βοηθήσει. Ενώ ήταν σε θέση να θυμηθεί τη συνομιλία του με τον αστυνομικό κατά τη σύλληψή του, δεν μπορούσε να θυμηθεί με ποιο τρόπο έγινε η σύλληψη. Τρίτο, στην κυρίως εξέταση ανέφερε ότι δεν θυμάται πως βρέθηκε η αστυνομία στη σκηνή. Αντεξεταζόμενος συμφώνησε ότι όταν κατηγορήθηκε γραπτώς ισχυρίστηκε ότι την κάλεσε ο ίδιος (Τεκμήριο 1)[4]. Σε άλλο σημείο ανέφερε ότι ίσως να είπε στον ιδιοκτήτη να καλέσει την αστυνομία. Τέταρτο, οι ισχυρισμοί του έρχονται σε αντίθεση με κατάθεση που κατατέθηκε ως προς την αλήθεια του περιεχομένου της (Έγγραφο Β). Σ' αυτή αναφέρεται ότι ο κατηγορούμενος 2, όταν κατηγορήθηκε γραπτώς, ισχυρίστηκε ότι κάλεσε την αστυνομία ο ίδιος. Πέμπτο, οι ισχυρισμοί του δεν συνάδουν με τις υποβολές της υπεράσπισης. Θέση της ήταν ότι ο κατηγορούμενος 2 κάλεσε την αστυνομία. Η διαπίστωση αυτή αποτελεί στοιχείο κρίσης της αξιοπιστίας του κατηγορούμενου (Θεμιστοκλέους v. Δημοκρατίας, Ποινική Έφεση 176/18 κ.ά., ημερ. 11.1.19). Οι αδυναμίες στη μαρτυρία του είναι σε τέτοια έκταση και βαθμό που δεν μπορούν να αγνοηθούν. Συνεπώς το Δικαστήριο δεν μπορεί να βασιστεί σ' αυτή. Προτού καταγραφούν τα ευρήματα του Δικαστηρίου, σημειώνω τα ακόλουθα: Η ΜΚ2 ανέφερε ότι ο ιδιοκτήτης του εστιατορίου δήλωσε ότι, ενώ βρισκόταν στο πίσω μέρος, άκουσε θόρυβο και όταν εισήλθε στο εστιατόριο αντιλήφθηκε δύο άτομα να συμμετέχουν σε συμπλοκή. Πρόκειται για εξ ακοής μαρτυρία. Η εξ ακοής μαρτυρία δεν απορρίπτεται για το μόνο λόγο ότι είναι εξ ακοής, ούτε όμως γίνεται αυτόματα αποδεκτή για το αληθές του περιεχομένου της. Προσδίδεται σ' αυτή η δέουσα βαρύτητα υπό το φως των σχετικών νομικών αρχών.[5] Ο ιδιοκτήτης δεν παρουσιάστηκε στο Δικαστήριο για να αντεξεταστεί. Για το λόγο αυτό κρίνεται ότι δεν μπορεί να προσδοθεί βαρύτητα στην εξ ακοής μαρτυρία. Σ' αντίθετη περίπτωση δεν θα εξυπηρετούσε τις προϋποθέσεις της δίκαιης δίκης (Assad v. Αστυνομίας, Ποινική Έφεση 164/16, ημερ. 6.12.17). Η ΜΚ2 ανέφερε ότι ανακρινόμενος προφορικώς ο κατηγορούμενος 2 είπε ότι, ενώ βρισκόταν στο εστιατόριο, το άλλο πρόσωπο άρχισε να φωνάζει και να ρίχνει αντικείμενα. Του έκανε παρατήρηση να σταματήσει και τότε συνεπλάκησαν μεταξύ τους. Πρόκειται για εξ ακοής μαρτυρία. Η υπεράσπιση, κατά την αντεξέταση της ΜΚ2, δεν αμφισβήτησε ότι ο κατηγορούμενος έκανε αυτές τις δηλώσεις (Λ.Κ. ν. Δημοκρατίας

(2011)2 Α.Α.Δ. 547). Συνεπώς το Δικαστήριο μπορεί να τους προσδώσει ανάλογη βαρύτητα. Η ΜΚ2 αντεξεταζόμενη ανέφερε ότι «νομίζει» ότι τα δύο πρόσωπα ήταν γνωστά μεταξύ τους. Όταν της υποδείχθηκε ότι δεν αναφέρεται κάτι τέτοιο στην κατάθεσή της, ζήτησε να την δει. Αφού το έπραξε, ανακάλεσε. Ήταν προφανές από την απάντησή της ότι δεν ήταν βέβαιη για τη θέση της. Αυτό δεν επηρεάζει την αξιοπιστία της, έχοντας υπόψη τη συνολική εικόνα της. Οι καταδίκες του κατηγορούμενου 2 δεν δεικνύουν ότι διέπραξε τα επίδικα αδικήματα (Αθανασίου v. Αστυνομίας, Ποινική Έφεση 10/15, ημερ. 27.10.15). Στη βάση των παραδεκτών γεγονότων, των μη αμφισβητούμενων γεγονότων και της αξιόπιστης μαρτυρίας, τα ακόλουθα αποτελούν ευρήματα του Δικαστηρίου: στις 23.3.16 και ώρα 16:35 οι ΜΚ1 και ΜΚ2, μετά από πληροφορία, μετέβηκαν σε εστιατόριο. Εκεί ο κατηγορούμενος 2 και ακόμα ένα πρόσωπο αλληλοκτυπιούνταν, αλληλοσπρώχνονταν, τσακώνονταν και φώναζαν. Υπήρχαν ζημιές και ακαταστασία. Τα άτομα αυτά ήταν τραυματισμένα. Μόλις αντιλήφθηκαν την παρουσία της αστυνομίας σταμάτησαν. Ο κατηγορούμενος 2 επιχείρησε να διαφύγει. Ο ΜΚ1 τον καταδίωξε πεζός και κατάφερε να τον ανακόψει έξω από το εστιατόριο. Ο κατηγορούμενος 2 συνέχιζε να φωνάζει λέγοντας ότι του επιτέθηκε το άλλο πρόσωπο. Έφερε τραύμα στο αριστερό βλέφαρο και ερυθρότητα στη μύτη. Ο ΜΚ1 τον πληροφόρησε για τα αδικήματα που διέπραξε. Του επέστησε την προσοχή του στο νόμο κι αυτός απάντησε: «Έδερε με ο άλλος, έσπασέν τα». Αμέσως τον συνέλαβε για τα αυτόφωρα αδικήματα και αφού του επέστησε την προσοχή του στο νόμο, ο κατηγορούμενος 2 δεν απάντησε κάτι. Όταν προσπάθησε να του τοποθετήσει χειροπέδες, ο κατηγορούμενος 2 αντέδρασε, δεν έδινε τα χέρια του και επιχείρησε να διαφύγει. Ο ΜΚ1 κατάφερε να τον ακινητοποιήσει. Ο κατηγορούμενος 2 μεταφέρθηκε στον αστυνομικό σταθμό όπου ενημερώθηκε για τα δικαιώματά του. Ανακρινόμενος προφορικώς ανέφερε ότι ενώ βρισκόταν στο εστιατόριο, το άλλο πρόσωπο, το οποίο δεν γνωρίζει, άρχισε να φωνάζει και να ρίχνει τραπέζια και καρέκλες. Όταν του έκανε παρατήρηση να σταματήσει, συνεπλάκησαν με αποτέλεσμα να τραυματιστεί. Κατηγορήθηκε γραπτώς και απάντησε: «Εγώ τηλεφώνησα στην αστυνομία, δεν τσακώθηκα με το παιδί αντιθέτως τον βοήθησα». Η κατηγορούσα αρχή έχει το βάρος να αποδείξει την ενοχή του κατηγορούμενου 2 πέραν από κάθε λογική αμφιβολία. Η 1η κατηγορία βασίζεται στο άρθρο 89, Κεφ. 154 το οποίο προνοεί ότι «όποιος συμμετέχει συμπλοκής σε δημόσιο χώρο είναι ένοχος» (Μαραγκός v. Αστυνομίας

(1998)2 Α.Α.Δ. 251, Miliotis v. The Police

(1971)2 C.L.R. 292). Τα συστατικά στοιχεία του αδικήματος είναι, σύμφωνα με το κοινοδίκαιο, η χρήση ή απειλή βίας εναντίον άλλου, ικανή να προκαλέσει φόβο σε παριστάμενο πρόσωπο (Blackstone' s Criminal Practice, 2012 ed., para B11.39). Δεν είναι απαραίτητη η παρουσία τρίτου στον οποίο να προκλήθηκε φόβος. Στην προκειμένη περίπτωση, το επεισόδιο έγινε σε χώρο ανοικτό για το κοινό. Είναι επομένως δημόσιος χώρος (άρθρο 4, Κεφ. 154). Ο κατηγορούμενος 2 με άλλο πρόσωπο αλληλοκτυπιούνταν, έσπρωχνε ο ένας τον άλλο, τσακώνονταν και φώναζαν. Στο χώρο υπήρχαν ζημιές. Αμφότεροι ήταν τραυματισμένοι. Η συμπεριφορά του, υπό τις περιστάσεις, ήταν ικανή να προκαλέσει φόβο σε παριστάμενο πρόσωπο. Η 2η κατηγορία εδράζεται στο άρθρο 95, Κεφ. 154: «όποιος χωρίς εύλογη αιτία προκαλεί θόρυβο ή ταραχή σε δημόσιο χώρο με τρόπο που ενδέχεται [.] να προκαλέσει διασάλευση της ειρήνης είναι ένοχος». (Χατζηγεωργίου v. Αστυνομίας, Ποινική Έφεση 319/18, ημερ. 20.11.19). Το επεισόδιο έγινε σε δημόσιο χώρο. Η συμπεριφορά του κατηγορούμενου 2, ιδιαίτερα ότι φώναζε και αλληλοκτυπιόταν με άλλο πρόσωπο, δεικνύει ότι προκαλούσε θόρυβο και ταραχή. Ήταν ενδεχόμενο, υπό τις περιστάσεις, να προκληθεί διασάλευση της ειρήνης. Δεν καταδείχθηκε οποιαδήποτε εύλογη αιτία για τη συμπεριφορά του. Η εκδοχή του δεν υποστηρίχθηκε από αξιόπιστη μαρτυρία. Η θέση του ΜΚ1 ότι δεν γνωρίζει κατά πόσον προσπαθούσε να ηρεμήσει το άλλο πρόσωπο, δεν αναιρεί την ουσία της μαρτυρίας του, ότι δηλαδή αντιλήφθηκε τα δύο πρόσωπα να αλληλοκτυπιούνται και να φωνάζουν. Εξάλλου, η ΜΚ2 ήταν ξεκάθαρη ότι όταν έφθασε στη σκηνή είδε τα δύο πρόσωπα να τσακώνονται και να φωνάζουν. Επομένως τα συστατικά στοιχεία της 1ης και 2ης κατηγορίας αποδείχθηκαν στον απαιτούμενο βαθμό. Η 5η κατηγορία βασίζεται στο άρθρο 244(α), Κεφ. 154: «όποιος επιτίθεται εναντίον άλλου με σκοπό . αντίστασης ή ματαίωσης της νόμιμης σύλληψης» είναι ένοχος. Η υπεράσπιση εισηγήθηκε ότι η σύλληψη δεν ήταν νόμιμη καθότι ο κατηγορούμενος 2 δεν μιλούσε ελληνικά και ο ΜΚ1 όφειλε να τον κρατήσει στη σκηνή μέχρι να έρθει διερμηνέας. Με κάθε σεβασμό, η θέση αυτή δεν μπορεί να γίνει αποδεκτή. Ο λόγος της σύλληψης ήταν προφανής (Γεωργίου v. Αστυνομίας

(2005)2 Α.Α.Δ. 564), ο κατηγορούμενος 2, σύμφωνα με τη μαρτυρία του ΜΚ1, μιλούσε ελληνικά και στον σταθμό υπήρχε διερμηνέας (άρθρο 7

(2), Ν. 163(Ι)/05). Η επίθεση είναι συστατικό στοιχείο του αδικήματος. Επίθεση είναι η πρόκληση φόβου για τον κίνδυνο άσκησης άμεσης και παράνομης βίας ή η πραγματική άσκηση βίας (Γενικός Εισαγγελέας v. Ηροδότου, Ποινική Έφεση 120/13, ημερ. 30.3.15). Ο ΜΚ1 στην κατάθεσή του αναφέρει ότι στην προσπάθειά του να τοποθετήσει χειροπέδες στον κατηγορούμενο 2 προσπάθησε να διαφύγει. Στην κυρίως εξέταση του ανέφερε: «επήα να τον συλλάβω. Εκείνος αντιδρούσε, ήθελε να φύγει, γιατί εξέφραζε ότι ήταν αθώος, ότι εν έφταιε και ότι εντάξει, ήταν τρομοκρατημένος απ' ό,τι θυμούμαι. Αυτά». Αντεξεταζόμενος είπε: «δεν δέχετουν τις χειροπέδες, προσπάθησε να διαφύγει. Βασικά δεν μου εδίαν τα χέρια του, δεν ήθελε να του βάλω χειροπέδες». Από τη μαρτυρία δεν προκύπτει ότι ο κατηγορούμενος 2 επιτέθηκε εναντίον του ΜΚ1. Υποθέσεις ως προς την ύπαρξη γεγονότων, όσο εύλογες και αν είναι, δεν επιτρέπονται (Κλεάνθους v. Αστυνομίας, Ποινική Έφεση 236/18, ημερ. 11.1.19). Ο κατηγορούμενος 2 κρίνεται ένοχος στην 1η και 2 κατηγορία. Αθωώνεται και απαλλάσσεται στην 5η κατηγορία. (Υπ.) ......... Χρ. Ε. Χατζηευτυχίου, Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής [1] Άρθρο 89, Κεφ. 154 [2] Άρθρο 95, Κεφ. 154 [3] Άρθρο 244(α), Κεφ. 154 [4] Η κατάθεση του μεταφραστή κατατέθηκε ως προς την αλήθεια του περιεχομένου της (Έγγραφο Α) [5] Άρθρα 24 και 27, Κεφ. 9 (βλ. Ανδρέου v. Αστυνομίας

(2012)2 Α.Α.Δ. 152, Τουμάζου v. Δημοκρατίας, Ποινική Έφεση 142/14, ημερ. 17.12.15) cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο