E. NEOPHYTOU TRADING CO LTD ν. FRUIT GARDEN ANDREAS TRADING LTD κ.α., Αρ. Υπόθεσης:1200/2017, 1/3/2021

(1)του Ποινικού Κώδικα, Κεφ. 154. Ως προκύπτει από τις λεπτομέρειες αδικήματος έκαστης κατηγορίας, η Κατηγορούμενη 1 αντιμετωπίζει τις κατηγορίες 1, 3, 5, 7, 9 και 11 ως ο εκδότης των πιο πάνω επιταγών του Συνεργατικού Ταμιευτηρίου Αμμοχώστου - Λάρνακας Λτδ, συνολικού ύψους €7.134,48, που εκδόθηκαν με δικαιούχο την Παραπονούμενη σε διάφορες ημερομηνίες εντός του χρονικού διαστήματος μεταξύ 12/2/2016 μέχρι 06/04/2016 (ως με λεπτομέρεια αναφέρεται για έκαστη επιταγή στις λεπτομέρειες αδικήματος της κάθε κατηγορίας) και οι οποίες όταν παρουσιάστηκαν στην Τράπεζα κατά ή μετά την ημερομηνία που κατέστησαν πληρωτέες δεν εξοφλήθηκαν λόγω έλλειψης διαθέσιμων κεφαλαίων της εκδότριας τους ή και επειδή ο λογαριασμός παγοποιήθηκε - ΚΑΠ και παρέμειναν απλήρωτες για περίοδο 15 ημερών από της εν λόγω παρουσιάσεως τους. Η Κατηγορούμενη 2 αντιμετωπίζει τις υπόλοιπες κατηγορίες του κατηγορητηρίου (κατηγορίες 2, 4, 6, 8, 10 και 12) ως διευθύντρια ή και υπεύθυνη της Κατηγορούμενης 1 που εξέδωσε τις ρηθείσες επιταγές προς την Παραπονούμενη. Στο στάδιο της έκθεσης γεγονότων, η συνήγορος της Παραπονούμενης, πέραν των πιο πάνω γεγονότων, ανέφερε πως, μέχρι σήμερα, δεν έχει καταβληθεί οποιοδήποτε ποσό έναντι του χρέους των πιο πάνω επιταγών. Σύμφωνα με την Έκθεση του Γραφείου Ευημερίας η Κατηγορούμενη 2 είναι σήμερα ηλικίας 50 ετών και από τον γάμο της απέκτησε τέσσερα παιδιά, εκ των οποίων τα τρία είναι σήμερα ενήλικα και το ένα είναι ηλικίας 16 ετών. Λόγω των πολλών οικονομικών υποχρεώσεων που είχαν δημιουργηθεί στο πλαίσιο επαγγελματικών δραστηριοτήτων, ο σύζυγός της, όντας συναισθηματικά φορτισμένος, έθεσε τέρμα στη ζωή του τον Σεπτέμβριο του 2018 (στο εξής ο «Αποβιώσαντας»), γεγονός το οποίο έχει στιγματίσει τόσο την ίδια όσο και τα τέκνα της. Η Κατηγορούμενη 2 είναι άνεργη από τον Νοέμβριο του 2018, λαμβάνει σύνταξη χηρείας ύψους €923,00, δεν έχει οποιεσδήποτε αποταμιεύσεις και διαμένει σε ιδιόκτητη προσφυγική κατοικία μαζί με τα τρία από τα τέσσερα τέκνα της. Όλη η ακίνητή της περιουσία είναι υποθηκευμένη προς εξασφάλιση υπέρογκων δανείων της εταιρείας που διατηρούσε με το σύζυγό της, στην οποία ήταν διευθύντρια και η οποία βρίσκεται πλέον υπό διαχείριση. Η συνήγορος των Κατηγορουμένων, χωρίς να αμφισβητήσει τα πιο πάνω γεγονότα, αναφέρθηκε, για σκοπούς μετριασμού της ποινής, στις συνθήκες διάπραξης των πιο πάνω αδικημάτων, αναφέροντας ότι οι πιο πάνω επιταγές δεν εκδόθηκαν για την εξασφάλιση οικονομικού οφέλους από τους Κατηγορούμενους αλλά για να καλύψουν ή αντικαταστήσουν επιταγές που είχαν εκδοθεί από άλλες εταιρείες του Αποβιώσαντα ώστε ο τελευταίος να εξασφάλιζε χρόνο για να μπορέσει να ορθοποδήσει οικονομικά από την οικονομική δεινότητα στην οποία είχε περιέλθει τόσο ο ίδιος όσο και οι εταιρείες του εξαιτίας της οικονομικής κρίσης αλλά και των τεράστιων ανείσπραχτων ποσών που τους όφειλαν άλλοι μεγαλοεπιχειρηματίες, αποτέλεσμα των οποίων ήταν ο Αποβιώσαντας και οι εταιρείες του να μην μπορούν να ανταποκριθούν στις οικονομικές τους υποχρεώσεις προς τρίτους και να καταχωρηθούν εναντίον τους ποινικές υποθέσεις αναφορικά με την έκδοση επιταγών άνευ αντικρίσματος, για τις οποίες ο Αποβιώσαντας κινδύνευε να οδηγηθεί στη φυλακή. Αναφέρθηκε επίσης στην οικονομική κατάσταση της Κατηγορούμενης 1, η οποία από το 2018 δεν δραστηριοποιείται ούτε έχει οποιαδήποτε εισοδήματα. Περαιτέρω, αναφέρθηκε στην παραδοχή και στο λευκό ποινικό μητρώο των Κατηγορουμένων, στις προσωπικές, οικονομικές και οικογενειακές περιστάσεις της Κατηγορούμενης 2 καθώς και στο χρονικό διάστημα που μεσολάβησε από την ημερομηνία διάπραξης των αδικημάτων μέχρι σήμερα σε συσχετισμό με την μεταβολή των προσωπικών, οικογενειακών και οικονομικών περιστάσεων της Κατηγορούμενης 2 αλλά και στην ασθένεια που έχει διαγνωστεί μετά τον τραγικό θάνατο του συζύγου της, προς αντιμετώπιση της οποίας λαμβάνει φαρμακευτική αγωγή και ψυχολογική υποστήριξη, όπως αυτά προκύπτουν από τα έγγραφα και ιατρικά πιστοποιητικά που παρουσίασε και κατέθεσε στη διαδικασία ως Έγγραφο Α. Υπό αυτές τις περιστάσεις και εκφράζοντας την ειλικρινή απολογία και μεταμέλεια των Κατηγορουμένων για τα αδικήματα που διέπραξαν, κάλεσε το Δικαστήριο να κρίνει τους Κατηγορούμενους με τη μέγιστη δυνατή επιείκεια κατά την επιβολή της αρμόζουσας ποινής προσθέτοντας ότι, στην περίπτωση που το Δικαστήριο προσανατολίζεται να επιβάλει ποινή στερητική της ελευθερίας στην Κατηγορούμενη 2, συντρέχουν οι προϋποθέσεις για αναστολή της. Το σύνολο της αγόρευσης της συνηγόρου των Κατηγορουμένων καθώς και το περιεχόμενο της έκθεσης του Γραφείου Ευημερίας ως επίσης και το περιεχόμενο του Εγγράφου Α έχουν μελετηθεί με την επιβαλλόμενη προσοχή και δεν χρειάζεται να αναφερθούν εδώ με λεπτομέρεια. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι το αδίκημα της έκδοσης επιταγής χωρίς αντίκρισμα είναι σοβαρό. Αυτό διαφαίνεται τόσο από το ανώτατο όριο ποινής που προβλέπεται στο Νόμο (ποινή φυλάκισης μέχρι 3 έτη ή χρηματική ποινή μέχρι €10.000 ή και με τις αυτές δύο αυτές ποινές) όσο και από το ότι το εν λόγω αδίκημα πλήττει καίρια σημαντικό έννομο αγαθό, αυτό της ασφάλειας και της εμπιστοσύνης των συναλλαγών, η προστασία των οποίων είναι πρωταρχικής σημασίας για τη διασφάλιση της εύρυθμης λειτουργίας της αγοράς (βλ. Θεοχάρους & Υιός Λτδ ν. Χρίστου Ορφανίδη κ.α., ECLI:CY:AD:2016:B120, Ποιν. Εφέσεις 102/2014 και 115/2014, ημ. 25/2/2016). Υποσκάπτει την εμπιστοσύνη που θα πρέπει να υπάρχει στις εμπορικές σχέσεις και ιδιαίτερα στις συναλλαγές με την έκδοση επιταγών, στο πλαίσιο των οποίων όσοι συναλλάσσονται με επιταγές θα πρέπει να έχουν την απαραίτητη εμπιστοσύνη ότι οι επιταγές, όταν θα καταστούν πληρωτέες και θα παρουσιαστούν, θα τιμηθούν (βλ. Γρηγορίου ν. Φλωρεντίνου Ποιν. Έφεση 34/2019 ημ. 8/7/2020). Περαιτέρω, το αδίκημα στο οποίο κρίθηκαν ένοχοι οι Κατηγορούμενοι βρίσκεται σε ανησυχητική έξαρση στη χώρα μας, κάτι που προκύπτει και από τις υποθέσεις που επιλαμβάνεται καθημερινά το Δικαστήριο, μεγάλο ποσοστό των οποίων αφορά τη διάπραξη αδικημάτων όπως αυτά της παρούσας υπόθεσης. Επομένως, δικαιολογείται η επιβολή ακόμη πιο αυστηρότερων ποινών προς αποτροπή (βλ. Iulian Cotorceanu κ.α. v. Αστυνομίας Ποιν. Εφέσεις 84/20 και 87/20 ημ. 17/2/2021). Για τους πιο πάνω λόγους, κρίνεται αναγκαίο όπως επιβάλλονται αποτρεπτικές ποινές για τη διάπραξη του αδικήματος της έκδοσης επιταγών χωρίς αντίκρισμα (βλ. και την Ισιδώρου v. G.M. Christofi Enterprises Ltd κ.ά.

(1999)2 Α.Α.Δ. 60). Η συνήθης ποινή για την διάπραξη αυτού του αδικήματος είναι αυτή της άμεσης φυλάκισης. Ωστόσο το σύνηθες δεν αποτελεί ταυτόχρονα και άκαμπτο κανόνα αφού κατά πάγια νομολογιακή αρχή κάθε περίπτωση αντιμετωπίζεται στη βάση των ιδιαίτερων περιστατικών της. (βλ. Θεοχάρους & Υιός Λτδ ανωτέρω). Γι' αυτό και το Δικαστήριο έχει πάντοτε την υποχρέωση για εξατομίκευση της ποινής που θα επιβάλει λαμβάνοντας υπόψη όλα τα ελαφρυντικά στοιχεία που έχουν παρουσιαστεί για σκοπούς εξισορρόπησης της ποινής ούτως ώστε αυτή να μην συνιστά απλώς τιμωρία, αλλά να αρμόζει στο πρόσωπο του συγκεκριμένου παραβάτη (Κωνσταντίνου ν. Δημοκρατίας

(1989)2 Α.Α.Δ. 224). Από την άλλη, όμως, η εξατομίκευση αυτή, δεν πρέπει να οδηγεί σε εξουδετέρωση της σοβαρότητας του αδικήματος και του στοιχείου της αποτροπής, όταν συντρέχουν λόγοι για την απόδοση αποτρεπτικού χαρακτήρα στην ποινή (Γενικός Εισαγγελέας v Ζακατζιώτη

(2001)2 Α.Α.Δ. 85). Στο πλαίσιο προσδιορισμού και εξατομίκευσης της ποινής, λαμβάνω υπόψη μου ως επιβαρυντικούς παράγοντες τη σοβαρότητα των αδικημάτων στα οποία κρίθηκαν ένοχοι οι Κατηγορούμενοι, την έξαρση που παρατηρείται για χρόνια τώρα στη διάπραξή τους καθώς και την ανάγκη επιβολής αποτρεπτικών ποινών, υπό το φως της προαναφερθείσας νομολογίας. Λαμβάνω επίσης υπόψη μου ότι μέχρι σήμερα δεν υπήρξε οποιαδήποτε έμπρακτη μεταμέλεια από πλευράς Κατηγορούμενων αναφορικά με τη διάπραξη των αδικημάτων στα οποία βρέθηκαν ένοχοι. Η έμπρακτη μεταμέλεια, όπως αναφύεται μέσα από την αποζημίωση του παραπονούμενου, δικαιούχου της επιταγής, με την πλήρη εξόφληση του ποσού που αφορά και όχι η απλή διάθεση προς εξόφληση, είναι η παράμετρος που πολλές φορές επενεργεί ώστε να αποφευχθεί το έσχατο μέτρο τιμωρίας (βλ. Φλωρεντίνου ανωτέρω). Περαιτέρω, δεν παραβλέπω ότι υπήρξε μεγάλη καθυστέρηση από τη διάπραξη των αδικημάτων στα οποία οι Κατηγορούμενες κρίθηκαν ένοχες, μέχρι σήμερα. Το Δικαστήριο καλείται να επιβάλει ποινή για αδικήματα που διαπράχθηκαν εντός Φεβρουαρίου 2016 μέχρι Απριλίου 2016, δηλαδή πριν από 5 έτη. Η τόσο μεγάλη καθυστέρηση έχει αφ' εαυτής τη σημασία της πολύ δε περισσότερο αφού στο χρονικό διάστημα που μεσολάβησε η Κατηγορούμενη 1 έπαυσε να δραστηριοποιείται και οι προσωπικές και οικογενειακές συνθήκες της Κατηγορούμενης 2 έχουν διαφοροποιηθεί ουσιωδώς (βλ. PA Charalambous Trading Co Ltd v. Παναγή, Ποιν. Έφ. Αρ. 212/2014, ημερ. 11.2.2020 και Φλωρεντίνου ανωτέρω). Όπως αναφέρθηκε από την ευπαίδευτη συνήγορο της και όπως προκύπτει από την Έκθεση του Γραφείου Ευημερίας, κατά το χρόνο διάπραξης των αδικημάτων η Κατηγορούμενη 2 εργαζόταν ενώ μετά την απώλεια του συζύγου της (που επήλθε τον Σεπτέμβριο του 2018), είναι άνεργη, με μοναδικό εισόδημα τη σύνταξη χηρείας που λαμβάνει (ύψους €923,00) και έχει αναλάβει πλέον αποκλειστικά την ευθύνη για την επιμέλεια και φροντίδα του ανήλικου τέκνου της, το οποίο την έχει ανάγκη ύστερα από το τραγικό συμβάν που έμελλε να βιώσει στο 14ο έτος της ηλικίας του από τον θάνατο του πατέρα του. Περαιτέρω, ο θάνατος του συζύγου της την έχει ισοπεδώσει ψυχολογικά, καθιστώντας την ανίκανη για εργασία, και της έχει δημιουργήσει προβλήματα υγείας σε σχέση με τα οποία λαμβάνει φαρμακευτική αγωγή και ψυχολογική υποστήριξη, όπως σχετικά αναφέρεται στην Ιατρική Έκθεση ημερομηνίας 19/2/2021 (μέρος του Εγγράφου Α). Συνεπώς, το χρονικό διάστημα που διέρρευσε από την ημερομηνία διάπραξης των αδικημάτων μέχρι σήμερα λαμβάνεται υπόψη για μετριασμό της ποινής, χωρίς από την άλλη να παραγνωρίζεται ότι μερίδιο ευθύνης στην καθυστέρηση αυτή φέρει η πλευρά των Κατηγορουμένων, οι οποίοι δήλωναν την μη παραδοχή τους στις κατηγορίες μέχρι τις 4/11/2020 και, ακολούθως, ζήτησαν χρόνο για να αποζημιώσουν την Παραπονούμενη, χωρίς όμως τελικά να το πράξουν. Επιπρόσθετα, λαμβάνω υπόψη για μετριασμό της ποινής την παραδοχή των Κατηγορουμένων, η οποία όμως δεν μπορεί να θεωρηθεί ως άμεση, εφόσον οι Κατηγορούμενοι δήλωναν μη παραδοχή στις κατηγορίες μέχρι τις 4/11/2020 και, επομένως, η παραδοχή τους είναι μειωμένης σημασίας σύμφωνα με τη σχετική νομολογία (βλ. Φαναράς κ.α. ν. Δημοκρατίας

(1999)2 Α.Α.Δ. 50). Λαμβάνω περαιτέρω υπόψη το λευκό ποινικό μητρώο τόσο της Κατηγορούμενης 1 όσο και της Κατηγορούμενης 2, η οποία, διανύοντας το 50ο έτος της ηλικίας της, δεν βαρύνεται με προηγούμενες καταδίκες. Προς όφελος της Κατηγορούμενης 2, λαμβάνω επίσης υπόψη τις προσωπικές και οικογενειακές της περιστάσεις[1], τα προβλήματα υγείας που αντιμετωπίζει καθώς και την δεινή οικονομική της κατάσταση, ως αυτά προκύπτουν από την Έκθεση του Γραφείου Ευημερίας και τα όσα παρουσιάστηκαν από πλευράς της συνηγόρου της στο στάδιο του μετριασμού της ποινής, τα οποία όμως δεν μπορούν να εξουδετερώσουν την σοβαρότητα των αδικημάτων που έχουν διαπραχθεί και την ανάγκη επιβολής αποτρεπτικής ποινής, ούτε είναι αποφασιστικής σημασίας στον καθορισμό του είδους της ποινής (βλ. G v. Yiannacos Procopiou Mavrokefalos

(1966)2 CLR 93, The Attorney - General of the Republic v. Neophytos Nicola Vasiliotis alias Kaizer and Another

(1967)2 CLR 20, Tibor Domotov κ. α. ν Αστυνομίας

(1996)2 Α.Α.Δ. 328, Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας ν Χαραλαμπου Ζακατζιώτη

(2001)2 Α.Α.Δ. 85, Γενικός Εισαγγελέας ν. Σωτηρίου

(2003)2 Α.Α.Δ. 331, Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας ν Σπύρου Σπύρου Ποιν. Έφεση 276/2015, ημ. 18/09/2017 και Μιχαηλίδης ν. Δημοκρατίας Ποιν. Έφεση 2/19 ημ. 25/2/2021). Συνεκτιμώντας, λοιπόν, όλα τα πιο πάνω δεδομένα που αφορούν την παρούσα υπόθεση και έχοντας κατά νου την αρχή της συνολικότητας και αναλογικότητας της ποινής προχωρώ στη συνέχεια να επιβάλω ποινή στις Κατηγορούμενες 1 και 2. Αναφορικά με την Κατηγορούμενη 1 και δεδομένου ότι αυτή είναι νομικό πρόσωπο, κρίνω ότι η αρμόζουσα υπό τις περιστάσεις ποινή που δύναται να της επιβληθεί είναι αυτή του χρηματικού προστίμου, η οποία αποτελεί την συνηθισμένη μορφή τιμωρίας που επιβάλλεται σε ένα κατηγορούμενο νομικό πρόσωπο. Συνεπώς, επιβάλλω στην Κατηγορούμενη 1 χρηματικό πρόστιμο €300 σε κάθε έκαστη κατηγορία στην οποία βρέθηκε ένοχη (κατηγορίες 1, 3, 5, 7, 9 και 11). Συνεκτιμώντας, τώρα, όλα τα πιο πάνω δεδομένα και ιδιαίτερα τη φύση και τη σοβαρότητα των αδικημάτων σε συνδυασμό με τις προβλεπόμενες ποινές, την συχνότητα διάπραξης τους και με δεδομένο το στοιχείο της αποτροπής και από την άλλη όλους τους ελαφρυντικούς παράγοντες που προαναφέρθηκαν, λαμβάνοντας ταυτόχρονα υπόψη το γεγονός ότι δεν έχει επέλθει η πλήρης αποζημίωση της Παραπονούμενης, παράμετρο καθοριστική στην επιλογή του είδους της ποινής για τέτοιου είδους αδικήματα (βλ. Φλωρεντίνου ανωτέρω), καταλήγω ότι η μόνη αρμόζουσα υπό τις περιστάσεις ποινή που θα πρέπει να επιβληθεί στην Κατηγορούμενη 2 είναι αναπόφευκτα αυτή της ποινής φυλάκισης. Οι μετριαστικοί παράγοντες που αναφέρονται ανωτέρω σε σχέση με την Κατηγορούμενη 2 είναι ικανοί να μειώσουν μόνο το εύρος της ποινής, όχι όμως το είδος της. Συνακόλουθα, επιβάλλεται στην Κατηγορούμενη 2 ποινή φυλάκισης για περίοδο τριών

(3)μηνών σε κάθε έκαστη κατηγορία στην οποία κρίθηκε ένοχη (κατηγορίες 2, 4, 6, 8, 10 και 12). Οι ποινές φυλάκισης να συντρέχουν. Έχω εξετάσει κατά πόσο θα ήταν υπό τις περιστάσεις της υπόθεσης ορθό και δίκαιο να ασκήσω τη διακριτική ευχέρεια που μου παρέχει ο περί Υφ' Όρων Αναστολής της Εκτελέσεως Ποινής Φυλακίσεως εις Ορισμένος Περιπτώσεις Νόμου του 1972 (ως έχει τροποποιηθεί) και να αναστείλω την εκτέλεση της ποινής φυλάκισης, υπό το φως και της σχετικής νομολογίας (βλ. Γενικός Εισαγγελέας ν. Τζιαουχάρη

(2005)2 Α.Α.Δ. 161, METRON (CYPRUS) LTD ν. ΜΙΧΑΗΛ ΚΑΝΙΟΥ (ανωτέρω), Φλωρεντίνου ανωτέρω). Λαμβάνοντας κατά κύριο λόγο υπόψη τις περιστάσεις της υπόθεσης, τις συνθήκες διάπραξης των αδικημάτων και, ειδικότερα, το ότι η Κατηγορούμενη 2 δεν ενήργησε με σκοπό την εξασφάλιση ή αποκόμιση οικονομικού οφέλους καθώς και τις προσωπικές περιστάσεις της Κατηγορούμενης 2, οι οποίες έχουν διαφοροποιηθεί ουσιαστικά στο μεγάλο χρονικό διάστημα που έχει διαρρεύσει από την ημερομηνία διάπραξης των αδικημάτων μέχρι σήμερα, καταλήγω ότι είναι κατάλληλη περίπτωση να ασκήσω τη διακριτική μου ευχέρεια προς όφελος της Κατηγορούμενης 2 και να αναστείλω τις επιβληθείσες ποινές φυλάκισης, σύμφωνα με το Νόμο, για τρία χρόνια. (Εξηγείται η φύση της ποινής φυλάκισης με αναστολή στην Κατηγορούμενη 2). Τα έξοδα της διαδικασίας επιδικάζονται υπέρ της Παραπονούμενης και εναντίον των Κατηγορουμένων 1 και 2, αλληλεγγύως ή/και κεχωρισμένως, όπως αυτά θα υπολογιστούν από τον αρμόδιο Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο. (Υπ) .................................. Α. Αναγνώστου, Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής [1] Η Κατηγορούμενη 2 είναι χήρα, άνεργη και μητέρα 4 τέκνων, τα τρία από τα οποία διαμένουν μαζί της, με το ένα από αυτά να είναι ανήλικο (ηλικίας 16 ετών) και πλήρως εξαρτώμενο από αυτήν και το άλλο να έχει ανάγκη την φροντίδα και την ψυχολογική υποστήριξή της έπειτα από σοβαρό τροχαίο ατύχημα στο οποίο ενεπλάκη τον Σεπτέμβριο του 2019, συνεπεία του οποίου υπέστη σοβαρούς τραυματισμούς με αποτέλεσμα να αδυνατεί προς το παρόν να εργαστεί και να υποβάλλεται συνεχώς σε εγχειρίσεις. Η Κατηγορούμενη 2 συμβάλλει επίσης στην φροντίδα και ανατροφή των δύο ανήλικων διδύμων εγγονιών της τα οποία, μαζί με τη μητέρα τους (και θυγατέρα της), διαμένουν μαζί της, εφόσον η τελευταία έχει αναλάβει από τις 19/12/2019 τη φύλαξη και φροντίδα τους μετά τη διάσταση που επήλθε με τον πρώην αρραβωνιαστικό της. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο