ΔΗΜΟΣ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ ν. ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ, Αρ. Υπόθεσης: 5353/2020, 22/7/2021

(2)(δ), 71 και 72 των Περί Μηχανοκινήτων Οχημάτων και Τροχαίας Κινήσεως Κανονισμών ΚΔΠ 66/84 και των άρθρων 88

(1)(ζ)

(3)και

(4)και 140

(4)και

(5)του περί Δήμων νόμου 111/85. Σύμφωνα με τις λεπτομέρειες αδικήματος, ο Κατηγορούμενος στις 11/5/19 στη Λευκωσία, εντός των δημοτικών ορίων του Δήμου Λευκωσίας, ενώ είχε τον έλεγχο ή την ευθύνη του αυτοκινήτου με αρ. εγγραφής XXXXX04, στάθμευσε αυτό στην οδό Γερασίμου Μαρκορά που ήταν σημασμένη κατά το μήκος της με διπλή κίτρινη γραμμή. Μαρτυρία Τα πιο κάτω έχουν δηλωθεί ως παραδεκτά γεγονότα: · Ότι η οδός Γεράσιμου Μαρκορά, που αναφέρεται στις λεπτομέρειες αδικήματος της πρώτης κατηγορίας, βρίσκεται εντός των δημοτικών ορίων του Δήμου Λευκωσίας. · Κατατέθηκε ως προς την αλήθεια του περιεχομένου του, έντυπο του Τμήματος Οδικών μεταφορών, στο οποίο αναφέρεται ο Κατηγορούμενος ως ο ιδιοκτήτης του οχήματος XXXXX04 (Τεκμήριο 1). Για να στοιχειοθετήσει την υπόθεση της η Κατηγορούσα Αρχή παρουσίασε δύο μάρτυρες κατηγορίας, τον κύριο XXXXX Αθανασίου (στο εξής ΜΚ1) και τον κύριο XXXXX Μιχαήλ (στο εξής ΜΚ2). Και οι δύο μάρτυρες κατηγορίας εργάζονταν κατά τον επίδικο χρόνο ως τροχονόμοι στον Δήμο Λευκωσίας. Ο ΜΚ1 ανάφερε ότι την 11/5/2019, βρισκόταν σε περιπολία στην οδό Γερασίμου Μαρκορά και εντόπισε το αυτοκίνητο XXXXX04 να είναι σταθμευμένο σε σημείο όπου υπήρχε διπλή κίτρινη γραμμή και εξέδωσε σχετικό εξώδικο πρόστιμο. Κατά την αντεξέταση αρνήθηκε ότι η διπλή κίτρινη γραμμή δεν φαινόταν. Ο ΜΚ2 αναγνώρισε το Τεκμήριο 2 το οποίο είναι έντυπο ανεύρεσης στοιχείων υπευθύνου οδηγού και αναφέρει ως ιδιοκτήτη του αυτοκινήτου με αριθμούς εγγραφής XXXXX04 τον Κατηγορούμενο. Στη συνέχεια, αφού το Δικαστήριο έκρινε ότι είχε αποδειχτεί εκ πρώτης όψεως υπόθεση, εξήγησε στον Κατηγορούμενο τα δικαιώματα του και τον κάλεσε σε απολογία. Ο Κατηγορούμενος επέλεξε να δώσει μαρτυρία ενόρκως. Ανάφερε στο Δικαστήριο ότι δεν είχε δει τη γραμμή (εννοώντας τη διπλή κίτρινη γραμμή) όταν είχε σταθμεύσει. Την είχε δει μετά την καταγγελία, όταν έσκυψε για να παρατηρήσει. Κατέθεσε ως Τεκμήριο 3 φωτογραφία του σημείου που είχε σταθμεύσει, την οποία είχε βγάλει λίγες ημέρες μετά από την ημερομηνία που αναφέρεται στο κατηγορητήριο ως ημερομηνία διάπραξης. Κατά την αντεξέταση, ο Κατηγορούμενος ανέφερε ότι είναι απαράδεχτο να υπάρχουν σημάνσεις σε τόση κακή κατάσταση. Παραδέχτηκε ότι υπήρχαν γραμμές αλλά ανέφερε ότι δεν τις είχε δει. Αξιολόγηση Μαρτυρίας Είχα την ευκαιρία μέσα από τη ζωντανή ατμόσφαιρα της δίκης να παρακολουθήσω και να ακούσω με προσοχή και υπομονή όλους τους μάρτυρες που κατέθεσαν. Έχοντας διεξέλθει της μαρτυρίας που έχει τεθεί ενώπιον του Δικαστηρίου στη βάση του συνόλου της και όχι αποσπασματικά, θα προχωρήσω στην αξιολόγηση της αντλώντας καθοδήγηση από τις αρχές που τίθενται από την σχετική νομολογία, λαμβάνοντας μεταξύ άλλων παραγόντων υπόψη μου, τη φυσικότητα, ευθύτητα, αμεσότητα και σαφήνεια των απαντήσεων, τυχόν ύπαρξη υπερβολών, ουσιωδών αντιφάσεων, προσωπικού συμφέροντος ή προκατάληψης, τη μνήμη και τους λόγους που είχαν να θυμούνται ή να πιστεύουν αυτά για τα οποία κατέθεταν αλλά και την εν γένει συμπεριφορά τους στο εδώλιο του μάρτυρα. (βλ. μεταξύ άλλων, Στυλιανίδη v Χατζηπιέρα

(1992)1 ΑΑΔ 1056, Ζαβρού ν. Χαραλάμπους Ποιν. Έφ. 9163, ημερ. 24.9.97, Αθανασίου ν. Κουνούνη Ποιν. Έφ. 9041 ημερ. 29.5.97 και Καρεκλά ν. Κλεάνθους Ποιν. Έφ. 9161, ημερ. 24.5.97, Αυξεντίου v. Δίγκλη

(2007)1 Α.Α.Δ. 1367, Χάρης Χρίστου v. Ευγενείας Khoreva

(2002)1 A.A.Δ. 454, Παπαδοπούλου v Αστυνομίας

(2007)2 Α.Α.Δ. 173 κ.α.) Ο ΜΚ1 μου άφησε καλή εντύπωση σαν μάρτυρας. Είχε δώσει άμεσες και σαφείς απαντήσεις στις ερωτήσεις που του υποβλήθηκαν και κατέθεσε με φυσικότητα πείθοντας το Δικαστήριο ότι κατέθεσε τα πράγματα όπως εξελίχθηκαν στην πραγματικότητα. Έχοντας ακούσει τη μαρτυρία του στο σύνολο της, τόσο κατά την κυρίως εξέταση όσο και κατά την αντεξέταση, δεν έχω καμία αμφιβολία ότι ο μάρτυρας ήταν ειλικρινής και ότι τα όσα ανέφερε ανταποκρίνονται στην αλήθεια. Ο ΜΚ2 μου άφησε επίσης θετική εντύπωση και αποδέχομαι τη μαρτυρία του. Εξάλλου ο ΜΚ2 κλήθηκε για να μαρτυρήσει σε σχέση με τις ενέργειες του για ανεύρεση του ιδιοκτήτη του αυτοκινήτου με αριθμούς εγγραφής XXXXX04, γεγονός που έγινε παραδεκτό από τον Κατηγορούμενο. Ο Κατηγορούμενος δεν μου έχει αφήσει καλή εντύπωση σαν μάρτυρας. Ήταν έκδηλη η προσπάθεια του να παρουσιάσει τα γεγονότα με τέτοιο τρόπο ώστε να βολεύει την υπόθεση του. Σημειώνω όμως ότι τόσο κατά την κυρίως εξέταση όσο και κατά την αντεξέταση, παραδέχτηκε ότι στο σημείο που είχε σταθμεύσει υπήρχε διπλή κίτρινη γραμμή. Ισχυρίστηκε όμως ότι δεν την είχε δει. Δεν μπορώ να δώσω ιδιαίτερη βαρύτητα στο Τεκμήριο 3, καθώς, με παραδοχή του ιδίου του Κατηγορουμένου, η φωτογραφία αυτή λήφθηκε μερικές ημέρες μετά και δεν αποτυπώνει την κατάσταση των δύο γραμμών ως ήταν κατά τον ουσιώδη χρόνο. Σε κάθε περίπτωση, οι δύο κίτρινες γραμμές όπως φαίνονται στο Τεκμήριο 3, δεν είναι σε τέτοια κατάσταση ώστε να δικαιολογείται ο Κατηγορούμενος να μην τις έχει δει. Νομική Πτυχή Στις ποινικές υποθέσεις αποτελεί πάγια αρχή ότι το βάρος απόδειξης των συστατικών στοιχείων της κάθε κατηγορίας το φέρει η Κατηγορούσα αρχή και η ενοχή πρέπει να αποδεικνύεται πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας. (Woolmington v D.P.P. 25 Cr. App. R. 72, Charitonos and Others v. The Republic

(1971)2 CLR 40). Η απόδειξη της κατηγορίας και κάθε στοιχείου που την συνιστά, βαρύνει εξ' ολοκλήρου την Κατηγορούσα Αρχή. Δεν επιτρέπονται υποθέσεις ως προς την ύπαρξη γεγονότων, όσο εύλογες και αν είναι. Κενά αναφορικά με την ύπαρξη των πρωτογενών γεγονότων που συνιστούν και αποδεικνύουν το αδίκημα αφήνουν την κατηγορία ατεκμηρίωτη και έκθετη σε απόρριψη (Γεν. Eισαγγελέας της Δημοκρατίας ν. Aνδρέα Σάζου

(2001)2 ΑΑΔ 18, Λοΐζου v. Αστυνομίας

(1989)2 Α.Α.Δ. 363, Γεν. Εισαγγελέας ν. Σπύρου

(2002)2 Α.Α.Δ. 71). Εναπόκειται στην Κατηγορούσα Αρχή να παρουσιάσει μαρτυρία που να είναι και αξιόπιστη, αλλά και σαφής (βλ. Φλουρής v. Αστυνομίας

(1989)2 Α.Α.Δ. 401). Εάν στο τέλος της υπόθεσης μείνει έστω και η παραμικρή αμφιβολία στο μυαλό του Δικαστηρίου για την ενοχή του κατηγορουμένου, τότε αυτό θα πρέπει να αποφασισθεί υπέρ του και να απαλλαγεί της κατηγορίας (Τούμπας v. Δημοκρατίας

(1984)2 C.L.R. 110). Σύμφωνα με το άρθρο 58

(2)των περί Μηχανοκινήτων Οχημάτων και Τροχαίας Κινήσεως Κανονισμών 66/1984: «Κάθε πρόσωπο που οδηγεί ή έχει την ευθύνη ή τον έλεγχο μηχανοκίνητου οχήματος, έχει τα πιο κάτω καθήκοντα και υποχρεώσεις: ... (δ) να συμμορφώνεται προς όλα τα σήματα τροχαίας, συμπεριλαμβανομένων πινακίδων, που τοποθετούνται ή χαράσσονται πάνω ή κοντά σε οποιοδήποτε δρόμο με ή κατ' εντολή της Αστυνομίας ή αρχής τοπικής αυτοδιοίκησης ή άλλης αρχής, στην οποία έχει ανατεθεί δυνάμει οποιασδήποτε νομοθετικής διάταξης ο έλεγχος ή η ρύθμιση της τροχαίας κυκλοφορίας» Περαιτέρω σύμφωνα με το άρθρο 2 των πιο πάνω κανονισμών: «σήμα τροχαίας» ορίζεται ως «οιονδήποτε αντικείμενον ή μέσον (μονίμως τοποθετημένο ή κινητόν), ή οιονδήποτε σημείον, σήμανσιν, σύμβολον ή γραμμήν προς μετάδοσις εις την τροχαίαν κίνησιν εν γένει ή εις ορισμένην κατηγορίαν ταύτης, προειδοποιήσεων, πληροφοριών, κανόνων, περιορισμών ή απαγορεύσεων οιασδήποτε φύσεως, καθώς και οιονδήποτε σημείον, σήμανσιν, σύμβολον ή γραμμήν επί ή πλησίον οιασδήποτε οδού ή κεχαραγμένων επί του καταστρώματος οιασδήποτε οδού, προς μετάδοσιν τοιούτων προειδοποιήσεων, πληροφοριών, κανόνων, περιορισμών ή απαγορεύσεων.» Επιπρόσθετα, το άρθρο 71 των Κανονισμών διαλαμβάνει τα εξής: «Ως σήματα τροχαίας καθορίζονται τα σήματα τα οποία εκτίθενται εις τον Οδικόν Κώδικα τον εκδιδόμενον από καιρού εις καιρόν υπό του Εφόρου και δημοσιευμένου κατά τοιούτον τρόπον ως ο Έφορος ήθελε ορίσει, τα σήματα τα οποία ορίζονται υπό δημοτικού συμβουλίου ή υφ' οιασδήποτε άλλης αρχής εμπεπιστευμένης τον έλεγχον και την ρύθμισιν της τροχαίας, και τα σήματα τα οποία ορίζονται δυνάμει οιουδήποτε νόμου ή κανονισμού ή οιασδήποτε διεθνούς Συμβάσεως εις την οποίαν προσεχώρησε και η Δημοκρατία.» Στον κώδικα οδικής κυκλοφορίας όπως δημοσιεύεται από τον Έφορο, αναφέρεται ότι όπου υπάρχει συνεχής διπλή κίτρινη γραμμή στην άκρη του οδοστρώματος απαγορεύεται η στάθμευση. Τέλος, το άρθρο 72 της ΚΔΠ 66/1984, προνοούσε κατά την ημερομηνία διάπραξης του αδικήματος ότι ο παραβάτης οποιασδήποτε διάταξης των Κανονισμών, είναι ένοχος αδικήματος και υπόκειται σε ποινή φυλάκισης μέχρι ενός έτους ή σε χρηματική ποινή μέχρι €1.708,00 ή και στις δύο αυτές ποινές. Αυστηρή ευθύνη Σύμφωνα με τη νομολογία, το θέμα της προσέγγισης της ερμηνείας μιας ποινικής διάταξης για να διαγνωστεί κατά πόσο επιβάλλει ή όχι αυστηρή ευθύνη κρίνεται αρχικά από το λεκτικό της διάταξης και αν υπάρχει αμφιβολία από τη φύση του νομοθετήματος - ρυθμιστικής ή αυστηρώς ποινικής - όπως και από το πρόβλημα που το νομοθέτημα αποσκοπεί να επιλύσει (βλ. Sea Island & Tours Ltd v. Κ.Ο.Τ.

(1995)2 ΑΑΔ 196, Aestas Trading Ltd κ.α. v. Κ.Ο.Τ. Π.Ε. 78/14, 3/9/2015, Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας V. Αντώνη Δημητρίου

(2010)2 ΑΑΔ 196 και Παντελής Κασάπη v. Συμβούλιο Υδατοπρομήθειας Λάρνακας, Π.Ε. 78/17 ημερ. 19/4/2018). Για παράδειγμα, πράξεις που απαγορεύονται από το Νόμο και τιμωρούνται από αυτόν, για λόγους δημοσίου συμφέροντος ή δημόσιας πολιτικής, ή δημόσιας ευημερίας, όχι σπάνια αποτελούν αντικείμενο αδικημάτων αυστηρής ευθύνης (βλ. Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας V. Αντώνη Δημητρίου ανωτέρω). Στην παρούσα περίπτωση δεν υπάρχει αμφιβολία ότι το αδίκημα είναι αυστηρής ευθύνης και δεν χρειάζεται απόδειξη της υποκειμενικής υπόστασης (mens rea) του αδικήματος. Συνεπώς, δεν απαιτείται απόδειξη του κατά πόσον ο Κατηγορούμενος είχε όντως προσέξει τη διπλή κίτρινη γραμμή, αλλά η απόδειξη της αντικειμενικής υπόσταση του αδικήματος (actus reus) είναι αρκετή για να οδηγήσει σε καταδίκη. Στην παρούσα υπόθεση, ο Κατηγορούμενος ισχυρίστηκε ότι λόγω της κακής της εικόνας που την είχε καταστήσει δυσδιάκριτη, δεν είχε προσέξει τη διπλή κίτρινη γραμμή πριν σταθμεύσει το όχημα του,. Με τη γραμμή της αυτή, η υπεράσπισης δεν αμφισβητεί την υποκειμενική υπόσταση του αδικήματος αλλά την αντικειμενική του υπόσταση. Αυτό που ισχυρίζεται στην ουσία ο Κατηγορούμενος, είναι ότι δεν υπήρχε διπλή κίτρινη γραμμή καθώς αυτή δεν φαινόταν. Ευρήματα Σύμφωνα με την πιο πάνω αξιολόγηση της μαρτυρίας που έχει προσφερθεί στο Δικαστήριο καταλήγω στα ακόλουθα ευρήματα. Ο Κατηγορούμενος, κατά τον ουσιώδη χρόνο που αναφέρεται στο κατηγορητήριο, στάθμευσε το αυτοκίνητο του σε σημείο όπου υπήρχε διπλή κίτρινη γραμμή, η οποία ήταν ευδιάκριτη. Κατάληξη Σύμφωνα με τα πιο πάνω ευρήματα κρίνω ότι η Κατηγορούσα Αρχή έχει αποδείξει την ενοχή του Κατηγορούμενου στην κατηγορία που αντιμετωπίζει πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας. Συνακόλουθα ο Κατηγορούμενος κρίνεται ένοχος στην πρώτη κατηγορία. [Υπ.] .............. Α. Λοΐζου, Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο