Αστυνομικός Διευθυντής Λευκωσίας ν. Αντρέου, Αρ. Υπόθεσης: 23646/2019, 8/12/2021

(1)Ο ΜΚ1 ανέφερε στο Δικαστήριο ότι είναι Αστυφύλακας και υπηρετεί στην Τροχαία Λευκωσίας, στον κλάδο δυστυχημάτων. Ο ΜΚ1 που ήταν ο ανακριτής της υπόθεσης, κατέθεσε στο Δικαστήριο τα ακόλουθα Τεκμήρια: · Τεκμήριο 1 (πρόχειρο σχέδιο της σκηνής, το οποίο ετοίμασε ο ίδιος κατά την εξέταση της υπόθεσης). · Τεκμήριο 2 (συμμετρικό σχεδιαγράφημα της σκηνής, το οποίο ετοίμασε ο ίδιος με βάση το Τεκμήριο 1). · Τεκμήριο 3 (έντυπο περιγραφής ζημιών οχήματος XXXXX96, το οποίο ετοίμασε ο ίδιος). · Τεκμήριο 4 (έντυπο περιγραφής ζημιών ποδήλατου, που επίσης ετοίμασε ο ίδιος). · Τεκμήριο 5 (γραπτή κατάθεση του XXXXX Erchika στην αγγλική γλώσσα, ημερ. 08.

1. 2019). · Τεκμήριο 6 (μετάφραση της γραπτής κατάθεσης του XXXXX Erchika (Τεκμήριο 5) από αγγλικά στα ελληνικά). · Τεκμήριο 7(γραπτή κατάθεση του XXXXX Ufuk στην αγγλική γλώσσα ημερ. 16.09.2018.) · Τεκμήριο 8 (μετάφραση της γραπτής κατάθεσης του XXXXX Ufuk (Τεκμήριο 7) από αγγλικά στα ελληνικά.) · Τεκμήριο 9 (ανακριτική κατάθεση της Κατηγορούμενης ημερ. 12.09.2019). · Τεκμήριο 10 (γραπτή κατηγορία Κατηγορούμενης). · Τεκμήριο 11 (έντυπο Υπουργείου Συγκοινωνιών και Έργων ‑ Τμήμα Οδικών Μεταφορών, με στοιχεία ιδιοκτήτη οχήματος, με αριθμούς εγγραφής XXXXX96, το οποίο ο ΜΚ 1 εκτύπωσε από σχετικό πρόγραμμα, στο οποίο ως αστυνομικός έχει πρόσβαση και στο οποίο περιλαμβάνεται το αρχείο με τα στοιχεία οχημάτων και των ιδιοκτητών τους). · Τεκμήριο 12 (κατάσταση αδειών/ κατηγοριών οδηγού, σε σχέση με την Κατηγορούμενη του Υπουργείου Συγκοινωνιών και Έργων ‑ Τμήμα Οδικών Μεταφορών, την οποία επίσης εκτύπωσε ο ΜΚ1 από το ίδιο αρχείο όπως και το Τεκμήριο 11). · Τεκμήριο 13 (πιστοποιητικό ασφάλισης ευθύνης έναντι τρίτου, σε σχέση με το όχημα με αριθμούς εγγραφής XXXXX96, το οποίο ο ΜΚ1 δεν θυμόταν να αναφέρει πώς περιήλθε στην κατοχή του). · Τεκμήριο 14 (αντίγραφο ιατρικού πιστοποιητικού σε σχέση με τους τραυματισμούς του παραπονούμενου, το οποίο παραδόθηκε στον ΜΚ1 από τον παραπονούμενο). · Τεκμήριο 15 (γραπτή κατάθεση του ΜΚ1 την οποία ετοίμασε στα πλαίσια διερεύνησης της υπόθεσης). Στη συνέχεια ο ΜΚ 1 ανέγνωσε ενώπιον του Δικαστηρίου το Τεκμήριο 15, υιοθετώντας το περιεχόμενό του και καθιστώντας το μέρος της κυρίως εξέτασής του. Σύμφωνα με το Τεκμήριο 15, ο ΜΚ1 στις 08.09.2014 και ώρα 07:55, επισκέφτηκε την σκηνή τροχαίου ατυχήματος, το οποίο συνέβη την ίδια μέρα και περί ώρα 07:40 στον Κόμβο, με εμπλεκόμενα οχήματα το αυτοκίνητο με αριθμούς εγγραφής XXXXX96, το οποίο οδηγούσε η Κατηγορούμενη, και τον ποδηλάτη, XXXXX Ufuk, ο οποίος είναι μόνιμος κάτοικος των κατεχομένων περιοχών (ΜΚ 2). Παρόντες στη σκηνή του ατυχήματος βρήκε την Κατηγορούμενη, τον ΜΚ2 και τον ΜΚ3, ο οποίος ήταν αυτόπτης μάρτυρας του ατυχήματος. Ο ΜΚ2 είχε τραυματιστεί και μεταφέρθηκε με ασθενοφόρο στο Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας. Στην παρουσία της Κατηγορούμενης, ο ΜΚ1 ετοίμασε ένα πρόχειρο σχέδιο σκηνής, το οποίο η Κατηγορούμενη υπέγραψε ως ορθό. Στη σκηνή ο ΜΚ 1 παρατήρησε τα ακόλουθα: · Το δυστύχημα έγινε κατά τη διάρκεια της ημέρας και ο καιρός ήταν αίθριος. · Η άσφαλτος ήταν στενή και καθαρή και ο δρόμος ευθύς και επίπεδος. · Η οδός Μάρκου Δράκου είναι δρόμος διπλής κατεύθυνσης, με μία λωρίδα κυκλοφορίας για κάθε κατεύθυνση. · Η οδός Πάφου είναι επίσης δρόμος διπλής κατεύθυνσης, με μία λωρίδα κυκλοφορίας για κάθε κατεύθυνση. · Η περιοχή είναι κατοικημένη, με όριο ταχύτητας 50 χιλιόμετρα ανά ώρα. · Η ορατότητα της Κατηγορούμενης από την γραμμή πριν να εισέλθει εντός του Κόμβου - σε σχέση με την πορεία που ακολουθούσε ο παραπονούμενος (ΜΚ 2) - ήταν περίπου 70 μέτρα. ΑΜΕΣΗ ΜΑΡΤΥΡΙΑ ΤΗΣ ΣΚΗΝΗΣ · Το αυτοκίνητο βρισκόταν στην τελική του θέση, ενώ το ποδήλατο είχε μετακινηθεί. · Στην σκηνή του ατυχήματος, δεν βρέθηκαν οποιανδήποτε ίχνη. · Ο ΜΚ 1 σημείωσε το σημείο σύγκρουσης με το γράμμα «Χ» με βάση την πορεία του ποδήλατου και του αυτοκινήτου, τις ζημιές των δύο οχημάτων και τις υποδείξεις της Κατηγορούμενης. · Με βάση την υπόδειξη του αυτόπτη μάρτυρα ΜΚ3, τοποθετήθηκε η πορεία του ποδήλατου με το γράμμα «Β». ΖΗΜΙΕΣ/ΤΡΑΥΜΑΤΙΣΜΟΙ · Ποδήλατο: Ζημιές στο μπροστινό τροχό στην αριστερή πλευρά. · Αυτοκίνητο XXXXX96: Ζημιές στη μπροστινή δεξιά μεριά του προφυλακτήρα. · Ο Παραπονούμενος τραυματίστηκε και οδηγήθηκε στις Πρώτες Βοήθειες και στη συνέχεια κρατήθηκε για νοσηλεία. Υπέστη κάταγμα δεξιού κροταφικού και υπαραχνοειδές αιμάτωμα. Στις 12.09.2019 μεταξύ των ωρών 09:50‑10:10, ο ΜΚ1 έλαβε ανακριτική κατάθεση από την Κατηγορούμενη (Τεκμήριο 9), κατά την οποία διαφώνησε με την πορεία του Παραπονούμενου (ΜΚ2) που σημειώθηκε στο Τεκμήριο 1 ως «Β», και υπέδειξε διαφορετική πορεία, η οποία σημειώθηκε ως «Β1». Όπως ανέφερε, σε περίπτωση που ο Παραπονούμενος (ΜΚ2) ερχόταν από το Λήδρα Πάλας, θα τον είχε προσέξει. Στις 16.09.2019, μεταξύ των ωρών 10:20‑10:30 στο Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας, έλαβε κατάθεση από τον Παραπονούμενο (ΜΚ 2) και αφού του υποδείχθηκε και επεξηγήθηκε το σχέδιο, αυτός το υπέγραψε ως ορθό. Κατά την κατάθεση των Τεκμηρίων 5, 6, 7 και 8, οι Συνήγοροι δήλωσαν ως παραδεκτά γεγονότα ότι το Τεκμήριο 6 αποτελεί πιστή μετάφραση του Τεκμηρίου 5 και το Τεκμήριο 8 αποτελεί πιστή μετάφραση του Τεκμηρίου 7, αμφότερα από τα αγγλικά στα ελληνικά. Κατά την αντεξέταση ο Μ.Κ 1 ανέφερε τα ακόλουθα: · Είναι στην Τροχαία Λευκωσίας στην Διερεύνηση Δυστυχημάτων από το 2010, έχει παρακολουθήσει εκπαίδευση στην Αστυνομική Ακαδημία για διερεύνηση τροχαίων δυστυχημάτων. · Δεν προέβη στη λήψη φωτογραφιών της σκηνής, γιατί δεν συνηθίζει να το πράττει σε ατυχήματα που δεν θεωρούνται πολύ σοβαρά. · Μέτρησε μόνο την ορατότητα, που αφορά τις πορείες «Α» (από οδό Ρηγαίνης προς Κόμβο) και «Β» (οδό Μάρκου Δράκου προς Κόμβο), καθώς, σύμφωνα με τη μαρτυρία που είχε τη δεδομένη στιγμή, αυτή ήταν η πορεία των δύο εμπλεκομένων οχημάτων. · Σε υποβολή ότι στον Κόμβο υπήρχαν ψηλά δέντρα, απάντησε πως και να υπήρχαν δεν επηρέαζαν την ορατότητα των εμπλεκομένων οδηγών. · Ζητήθηκε από τον μάρτυρα να εξηγήσει τον λόγο που δεν έλαβε υπόψη τον ισχυρισμό της της Κατηγορούμενης, ότι πιθανόν ο ΜΚ2 να εισήλθε στον Κόμβο από άλλη είσοδο και απάντησε ότι, κατά την δεδομένη στιγμή δεν είχε τέτοια μαρτυρία. Αντιθέτως, η ίδια η Κατηγορούμενη, στη σκηνή του ατυχήματος, συμφώνησε με την πορεία του ΜΚ2 που σημειώθηκε με το γράμμα Β στο Τεκμήριο
2. Μ.Κ 2 Ο ΜΚ2 είναι ο Παραπονούμενος στην υπόθεση, ο οποίος κατά τον ουσιώδη χρόνο ήταν ο οδηγός του ποδήλατου που ενεπλάκη στο ατύχημα. Στον ΜΚ 2 υποδείχθηκε η γραπτή κατάθεση που είχε δώσει στον ΜΚ1 στις 16.09.2018, της οποίας το περιεχόμενο υιοθέτησε και την ανέγνωσε ενώπιον του Δικαστηρίου, καθιστώντας την μέρος της κυρίως του εξέτασης. Σύμφωνα με τη γραπτή του κατάθεση, κατά τον ουσιώδη χρόνο, ενώ ήταν αναβάτης σε ποδήλατο πέρασε από το Λήδρα Πάλας με κατεύθυνση προς τον Κόμβο και δεν φορούσε κράνος. Φτάνοντας στον Κόμβο, πήρε την 2η έξοδο (ως η πορεία του), για να κατευθυνθεί στη δουλειά του, όπως κάνει καθημερινά. Το επόμενο πράγμα που θυμάται είναι να ξυπνά στο νοσοκομείο. Δεν θυμόταν τη σύγκρουση, συνεπώς δεν μπορούσε να αναφέρει κάτι σε σχέση με το σημείο σύγκρουσης ή οτιδήποτε άλλο σε σχέση με το ατύχημα. Στην κυρίως εξέτασή του, ανέφερε ότι διαμένει στα κατεχόμενα και περνά καθημερινά από τον συγκεκριμένο Κόμβο για να μεταβεί στη δουλειά του. Το ίδιο έκανε και την συγκεκριμένη μέρα, ξεκίνησε από το σπίτι του, ήρθε στις ελεύθερες περιοχές από το σημείο ελέγχου του Λήδρα Πάλας, και είχε πρόθεση να εξέλθει από την 2η έξοδο Κόμβου (ως η πορεία του) για να κατευθυνθεί προς την οδό Θεμιστοκλή Δέρβη. Όπως πάντα, ήλεγξε τη δεξιά του πλευρά και εισήλθε στον Κόμβο αφού βεβαιώθηκε ότι δεν υπήρχε κάποιο όχημα εντός αυτού. Κατά την επανεξέταση ανέφερε ότι τη διαδρομή αυτήν την κάνει τα τελευταία 3 χρόνια. Μ.Κ 3 Ο Μ.Κ 3, αναγνώρισε τη γραπτή του κατάθεση (Τεκμήριο 5), το οποίο ανέγνωσε στο Δικαστήριο υιοθετώντας το περιεχόμενό του και καθιστώντας το μέρος της κυρίως εξέτασής του. Σύμφωνα με την κατάθεση του ΜΚ 3, κατά τον ουσιώδη χρόνο ταξίδευε από την οδό Κυνήρα στη Λευκωσία προς τον Κόμβο και προσεγγίζοντας πρόσεξε ότι, από το Λήδρα Πάλας ερχόταν ο Παραπονούμενος με ποδήλατο, ο οποίος εισήλθε στον Κόμβο, πριν από αυτόν και βρισκόταν μπροστά του. Καθώς ο Παραπονούμενος βρισκόταν εντός του Κόμβου, ένα αυτοκίνητο εισήλθε στον Κόμβο από την αριστερή του πλευρά και συγκρούστηκε μαζί του. Στη συνέχεια είδε τον Παραπονούμενο να εκτινάσσεται στον αέρα και ακολούθως να χτυπά στο έδαφος. Στη συνέχεια κλήθηκε ασθενοφόρο και αυτός έμεινε εκεί μέχρι να έρθει η Αστυνομία. Τον Παραπονούμενο τον γνώριζε πριν το δυστύχημα αλλά ελάχιστα. Κατά την κυρίως εξέταση υπέδειξε το σημείο «Γ» ως προς τη δική του κατεύθυνση, το σημείο «Β» ως προς την κατεύθυνση του Παραπονούμενου και το σημείο «Α», ως την πορεία της Κατηγορούμενης. Κατά την αντεξέταση ο ΜΚ3 ανέφερε ότι διαμένει στις ελεύθερες περιοχές και συγκεκριμένα στην Έγκωμη. Σε υποβολή ότι ο συνήγορος υπεράσπισης τον είδε να συζητά έξω από το Δικαστήριο με τον Παραπονούμενο και ως εκ τούτου υπέθεσε ότι γνωρίζονται καλά, ανέφερε ότι δεν ισχύει κάτι τέτοιο. Ο μάρτυρας σημείωσε εντός του Δικαστηρίου με κίτρινο χρώμα το σημείο όπου βρισκόταν ο ίδιος όταν έγινε το ατύχημα και με πορτοκάλι χρώμα, το σημείο σύγκρουσης. Πρόσθεσε ότι, στο σημείο όπου βρίσκεται το αυτοκίνητο στο σχεδιάγραμμα (Τεκμήριο 2), είναι το σημείο όπου κατέληξε ο Παραπονούμενος μετά την πτώση του. Αναγνώρισε την κατηγορούμενη ως την οδηγό του οχήματος που εμπλεκόταν στο ατύχημα. Μετά την ολοκλήρωση της μαρτυρίας της Κατηγορούσας αρχής, το Δικαστήριο βρήκε την Κατηγορούμενη εκ πρώτης όψεως ένοχη στην κατηγορία που αντιμετωπίζει. Κατόπιν τούτου, η Κατηγορούμενη κλήθηκε σε απολογία και αφού της επεξηγήθηκαν τα δικαιώματα της επέλεξε να προβεί σε ανώμοτη δήλωση, υιοθετώντας το περιεχόμενο της γραπτής της κατάθεσης (Τεκμήριο 9). Ανώμοτη δήλωση - Γραπτή Ανακριτική Κατάθεση Κατηγορούμενης Η Κατηγορούμενη κατά την ανακριτική κατάθεση που έδωσε στην αστυνομία, ανέφερε ότι κατά τον ουσιώδη χρόνο οδηγούσε το αυτοκίνητο με αριθμό εγγραφής XXXXX96 στην οδό Πάφου, με κατεύθυνση από οδό Ρηγαίνης, προς τον Κόμβο. Μπροστά της δεν προπορευόταν άλλο όχημα. Φτάνοντας στον Κόμβο, ήλεγξε και αφού βεβαιώθηκε ότι δεν υπήρχε άλλο όχημα, εισήλθε σε αυτόν με πολύ χαμηλή ταχύτητα. Αφού διένυσε μερικά μέτρα απόσταση, ένιωσε ένα κτύπημα στο μπροστινό δεξί πλευρό του αυτοκινήτου της και πρόσεξε ένα ποδηλάτη να πέφτει πάνω στο καπό του αυτοκινήτου της και στη συνέχεια στην άσφαλτο. Απέκλεισε το ενδεχόμενο ο Ποδηλάτης να εισήλθε στον Κόμβο από την οδό Μάρκου Δράκου, αφού η Κατηγορούμενη είχε ελέγξει την οδό Μάρκου Δράκου πριν εισέλθει σε αυτόν. Υπολογίζει ότι εισήλθε από άλλη είσοδο και δεν τον είδε λόγω των θάμνων που υπάρχουν μέσα στον Κόμβο. Διαφώνησε με το γράμμα «Β» στο Τεκμήριο 1, που δείχνει την πορεία του ποδηλάτη, και υπέδειξε την πορεία που υποθέτει ότι ακολουθούσε ο ποδηλάτης η οποία σημειώθηκε με «Β1» (σημείωση: με «Β1» σημειώνεται αόριστα κυκλική πορεία εντός του Κόμβου, η οποία παρουσιάζει τον ΜΚ2, να βρίσκεται σε αυτόν πριν από το σημείο εισόδου από την οδό Μάρκου Δράκου). Νομική Πτυχή Στις ποινικές υποθέσεις αποτελεί πάγια αρχή ότι το βάρος απόδειξης των συστατικών στοιχείων της κάθε κατηγορίας το φέρει η Κατηγορούσα αρχή και η ενοχή πρέπει να αποδεικνύεται πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας. (Woolmington v D.P.P. 25 Cr. App. R. 72, Charitonos and Others v. The Republic

(1971)2 CLR 40). Η απόδειξη της κατηγορίας και κάθε στοιχείου που την συνιστά, βαρύνει εξ' ολοκλήρου την Κατηγορούσα Αρχή. Δεν επιτρέπονται υποθέσεις ως προς την ύπαρξη γεγονότων, όσο εύλογες και αν είναι. Κενά αναφορικά με την ύπαρξη των πρωτογενών γεγονότων που συνιστούν και αποδεικνύουν το αδίκημα αφήνουν την κατηγορία ατεκμηρίωτη και έκθετη σε απόρριψη (Γεν. Eισαγγελέας της Δημοκρατίας ν. Aνδρέα Σάζου

(2001)2 ΑΑΔ 18, Λοΐζου v. Αστυνομίας

(1989)2 Α.Α.Δ. 363, Γεν. Εισαγγελέας ν. Σπύρου

(2002)2 Α.Α.Δ. 71). Εναπόκειται στην Κατηγορούσα Αρχή να παρουσιάσει μαρτυρία που να είναι και αξιόπιστη, αλλά και σαφής (βλ. Φλουρής v. Αστυνομίας

(1989)2 Α.Α.Δ. 401). Εάν στο τέλος της υπόθεσης μείνει έστω και η παραμικρή αμφιβολία στο μυαλό του Δικαστηρίου για την ενοχή του κατηγορουμένου, τότε αυτό θα πρέπει να αποφασισθεί υπέρ του και να απαλλαγεί της κατηγορίας (Τούμπας v. Δημοκρατίας

(1984)2 C.L.R. 110). Πρώτη Κατηγορία Σύμφωνα με το Άρθρο 8 του περί Μηχανοκινήτων Οχημάτων και Τροχαίας Κινήσεως Νόμου του 1972 (86/1972) (ως ίσχυε κατά την 31/7/2018): «Πας όστις οδηγεί μηχανοκίνητον όχημα επί τινος οδού μη καταβάλλων Την Προσήκουσαν Επιμέλειαν Και Προσοχήν ή μη επιδεικνύων εύλογον μέριμναν δι' έτερα πρόσωπα, χρησιμοποιούντα την οδόν, είναι ένοχος αδικήματος και υπόκειται εις φυλάκισιν διά διάστημα μη υπερβαίνον το εν έτος ή εις χρηματικήν ποινήν μη υπερβαίνουσαν τας,1000 ή εις αμφοτέρας τας ποινάς της φυλακίσεως και της χρηματικής τοιαύτης». Το πιο κάτω απόσπασμα από την υπόθεση Σωκράτους ν. Αστυνομίας

(1989)2 ΑΑΔ 1 είναι σχετικό με το τι συνιστά αμέλεια: «Η αμέλεια σύγκειται στην παράλειψη εκπληρώσεως του καθήκοντος μέριμνας και φροντίδας για την ασφάλεια άλλων προσώπων που χρησιμοποιούν το δρόμο. Το καθήκο φροντίδας και μέριμνας (duty of care) οφείλεται σε κάθε πρόσωπο που κατά λογική πρόβλεψη μπορεί να επηρεασθεί από τις πράξεις του οδηγού· τον γείτονα, όπως επιγραμματικα αναφέρεται στην απόφαση του Λόρδου Atkin στην Υπόθεση Donoghue v. Stevenson [1932] A.C. 562. Τα συστατικά στοιχεία της αμέλειας είναι τα ίδια στο αστικό και ποινικό δίκαιο ό,τι διαφέρει είναι το βάρος της αποδείξεως. Το απρόσωπα προσδιοριζόμενο καθήκο προς κάθε ένα που είναι λογικά δυνατό να επηρεασθεί από τις πράξεις του οδηγού, συγκεκριμενοποιείται στα πλαίσια των γεγονότων της υποθέσεως για να αποφασισθεί - (α) η φύση του καθήκοντος και (β) όπου διαπιστώνεται η ύπαρξη του κατά πόσο ο οδηγός το έχει εκπληρώσει. Το κριτήριο για τη διαπίστωση αμέλειας είναι αντικειμενικό, και μέτρο ο προσεκτικός και όχι ο τέλειος οδηγός. Τέλος, η πρόβλεψη συναρτάται με τις κοινές εμπειρίες και τη λογική συνέπεια.» Διαφωτιστική είναι επίσης και η πρόσφατη απόφαση Χαραλάμπους ν. Mc Gill, Πολιτική Έφεση Αρ. 38/2015, 18/12/2019 όπου αναφέρθηκε ότι: «Υπό το φως των αλώβητων ευρημάτων του πρωτόδικου Δικαστηρίου είναι φανερό ότι ο εφεσείων είχε πλήρη ευθύνη έχοντας υπόψη την διαχρονική και σαφή νομολογία ότι ένας οδηγός οφείλει να επιδεικνύει την ανάλογη επιμέλεια κινούμενος με το όχημα του, έχει δε καθήκον φροντίδας για τους υπόλοιπους που χρησιμοποιούν επίσης τον δρόμο, περιλαμβανομένων και πεζών. Η αμέλεια επί των τροχαίων ατυχημάτων είναι η ίδια και στο αστικό και στο ποινικό δίκαιο και ό,τι διαφέρει είναι ως προς το βάρος απόδειξης, (Σωκράτους ν. Αστυνομίας

(1989)2 Α.Α.Δ. 1 και Βασιλείου ν. Αστυνομίας

(1994)2 Α.Α.Δ. 202). Όπως τονίστηκε επανειλημμένα το καθήκον φροντίδας και μέριμνας οφείλεται και επιδεικνύεται σε κάθε πρόσωπο που κατά λογική πρόβλεψη δυνατό να επηρεαστεί από τις πράξεις ενός οδηγού. Το κριτήριο για την διαπίστωση αμέλειας είναι αντικειμενικό, με μέτρο το μέσο συνετό και προσεκτικό οδηγό και η πρόβλεψη για την δυνατότητα κινδύνου συναρτάται με τις κοινές εμπειρίες οδήγησης και το καθήκον της δέουσας παρατηρητικότητας. Όταν η πιθανότητα κινδύνου είναι εύλογα αναμενόμενη ή αντιληπτή, τότε η παράληψη προφύλαξης συνιστά αμέλεια (Αργυρού ν. Αστυνομίας

(2002)2 Α.Α.Δ. 378). Αναφέρθησαν και από τις δυο πλευρές διάφορες αποφάσεις ως προς την κατανομή της ευθύνης και την κατ΄ ισχυρισμόν επίδειξη συντρέχουσας αμέλειας από την πλευρά της εφεσίβλητης. Δεν χρειάζεται όμως αναφορά σε αυτές δεδομένου ότι όπως έχει υποδειχθεί και στη Γεώργιου Μάρκου ν. Παναγιώτη Μιχαήλ ECLI:CY:AD:2018:A310, Πολιτική Έφεση αρ. 246/12 ημερ. 27.6.2018, η αμέλεια ως νομική έννοια εξαντλείται στην πράξη στην εξέταση των πραγματικών γεγονότων της κάθε συγκεκριμένης υπόθεσης. Ούτε είναι μετρήσιμη με απολύτους μαθηματικούς υπολογισμούς, παραμένουσα ζήτημα εκτίμησης και υπαγωγής των πραγματικών περιστατικών του ατυχήματος στις καθιερωμένες νομολογιακές αρχές. Ο οδηγός έχοντας υπόψη το αντικειμενικό επίπεδο επιμέλειας έχει την υποχρέωση να συμπεριφέρεται κατά τον έλεγχο του οχήματος του όπως αναμένεται από ένα μέσο συνετό οδηγό (Κωνσταντίνου ν. Κατσιάρδη

(2007)1 Α.Α.Δ. 1178). Από την άλλη, οι άλλοι χρήστες του δρόμου, είτε οδηγοί, είτε πεζοί, υπέχουν συντρέχουσα αμέλεια εάν δεν λαμβάνουν μέτρα αυτοπροστασίας. Η συντρέχουσα αμέλεια δεν εδράζεται σε καθήκον επιμέλειας που φέρει ο ενάγων απέναντι στον εναγόμενο, αλλά σε καθήκον αυτοπροστασίας, (Γεωργική Εταιρεία Πλατώνια Λτδ ν. Mohammad Al Sharif

(2012)1 Α.Α.Δ. 28). Περαιτέρω, σύμφωνα με τον Καν. 66ΙΕ

(1)των περί Μηχανοκινήτων Οχημάτων και Τροχαίας Κινήσεως Κανονισμών ΚΔΠ 66/1984, όχημα που προσεγγίζει κόμβο, παραχωρεί προτεραιότητα στα αυτοκίνητα που βρίσκονται μέσα στον κόμβο και κινούνται πλησιάζοντας από δεξιά του. Αξιολόγηση Μαρτυρίας Είχα την ευκαιρία μέσα από τη ζωντανή ατμόσφαιρα της δίκης να παρακολουθήσω και να ακούσω με προσοχή και υπομονή όλους τους μάρτυρες που κατέθεσαν. Έχοντας διεξέλθει της μαρτυρίας που έχει τεθεί ενώπιον του Δικαστηρίου στη βάση του συνόλου της και όχι αποσπασματικά, θα προχωρήσω στην αξιολόγησή της αντλώντας καθοδήγηση από τις αρχές που τίθενται από τη σχετική νομολογία, λαμβάνοντας μεταξύ άλλων παραγόντων υπόψη μου, τη φυσικότητα, ευθύτητα, αμεσότητα και σαφήνεια των απαντήσεων, τυχόν ύπαρξη υπερβολών, ουσιωδών αντιφάσεων, προσωπικού συμφέροντος ή προκατάληψης, τη μνήμη και τους λόγους που είχαν να θυμούνται ή να πιστεύουν αυτά για τα οποία κατέθεταν αλλά και την εν γένει συμπεριφορά τους στο εδώλιο του μάρτυρα (βλ. μεταξύ άλλων, Στυλιανίδη v Χατζηπιέρα

(1992)1 ΑΑΔ 1056, Ζαβρού ν. Χαραλάμπους Ποιν. Έφ. 9163, ημερ. 24.9.97, Αθανασίου ν. Κουνούνη Ποιν. Έφ. 9041ημερ. 29.5.97 και Καρεκλά ν. Κλεάνθους Ποιν. Έφ. 9161, ημερ. 24.5.97, Αυξεντίου v. Δίγκλη

(2007)1 Α.Α.Δ. 1367, Χάρης Χρίστου v. Ευγενείας Khoreva

(2002)1 A.A.Δ. 454, Παπαδοπούλου v Αστυνομίας

(2007)2 Α.Α.Δ. 173 κ.α.) Ο ΜΚ1 μου προκάλεσε θετική εντύπωση και αποδέχομαι τη μαρτυρία του. Προσέφερε τη μαρτυρία του με σαφήνεια, αμεσότητα και φυσικότητα και έχοντας ακούσει τη μαρτυρία του στο σύνολό της, δεν έχω αμφιβολία ότι τα όσα ανέφερε είναι αληθή, ορθά και ανταποκρίνονται στα πραγματικά γεγονότα. Σημειώνεται ότι σύμφωνα με την πρόσφατη απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου στην υπόθεση Ανδρέου ν Αστυνομίας Ποινική Έφεση 209/2020, ημερομηνίας 20/7/2021, ECLI:CY:AD:2021:B344, αστυνομικός μπορεί να προβεί σε διαπιστώσεις ως αποτέλεσμα παρατηρήσεων του στη σκηνή με υπόβαθρο την εμπειρία του στην εξέταση τροχαίων συγκρούσεων, χωρίς να χρειάζεται να είναι εμπειρογνώμονας. Ο ΜΚ2 μου προκάλεσε θετική εντύπωση και αποδέχομαι τη μαρτυρία του. Προσέφερε την μαρτυρία του με σαφήνεια, αμεσότητα και φυσικότητα και έχοντας ακούσει τη μαρτυρία του στο σύνολο της, δεν έχω αμφιβολία ότι τα όσα ανάφερε είναι αληθή και ανταποκρίνονται στα πραγματικά γεγονότα. Ο ΜΚ3 μου άφησε επίσης καλή εντύπωση και αποδέχομαι τη μαρτυρία του. Και αυτός ήταν άμεσος και σαφής στις απαντήσεις του και κατέθεσε με άνεση, φυσικό και ανεπιτήδευτο τρόπο. Έχοντας παρακολουθήσει με προσοχή το σύνολο της μαρτυρίας του ΜΚ3 καταλήγω ότι τα όσα ανέφερε είναι αληθή και αποτελούν πιστή περιγραφή των πραγματικών γεγονότων. Γραπτή Κατάθεση Κατηγορούμενης (Τεκμήριο 9) Στην παρούσα υπόθεση η Κατηγορούμενη επέλεξε να προβεί σε ανώμοτη δήλωση, ως είχε δικαίωμα να πράξει. Σύμφωνα με τη νομολογία, η ανώμοτη δήλωση ενός Κατηγορουμένου εξετάζεται και αξιολογείται μέσα στο σύνολο της μαρτυρίας, ανάλογα και με το πώς ταιριάζει στην κάθε συγκεκριμένη περίπτωση. Δεν μπορεί όμως να εξομοιωθεί με μαρτυρία, με την έννοια να είναι ικανή να αντικρούσει μια ένορκη μαρτυρία που κρίθηκε ήδη από το Δικαστήριο ως αξιόπιστη. Αναγνωρίζεται ως κάτι περισσότερο από ένα απλό σχόλιο. Δεν μπορεί να αποδείξει γεγονότα που μόνο με μαρτυρία μπορούν να αποδειχθούν, αλλά μπορεί να βοηθήσει στη θεώρηση της μαρτυρίας κάτω από μια διαφορετική σκοπιά. Δεν παραμερίζεται η αξία της, η οποία είναι πειστική μάλλον παρά αποδειχτική. (βλ. Anastassiades ν. The Republic

(1977)2 CLR 97, 210-211, Themistocleous v. The Police

(1981)2 CLR 200, Onisiforou v. The Police

(1987)2 CLR 261, Ιωάννου και άλλου ν. Δημοκρατία

(2001)2 ΑΑΔ 195, Pantelis Vrakas And Another v. The Republic

(1973)2 C.L.R. 139, Γεωργίου ν. Αστυνομίας,

(2005)2 ΑΑΔ 515, Πολύβιος Σίφουνας κ.ά. ν. Αστυνομίας

(2007)2 Α.Α.Δ. 91 και Θεοχάρους ν. Δημοκρατίας

(2008)2 Α.Α.Δ. 22) Σημειώνεται επίσης πως η επιλογή της Κατηγορούμενης να προβεί σε ανώμοτη δήλωση δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως επιβαρυντικό στοιχείο εναντίον της (Δημοσθένους κ.ά. v. Αστυνομίας

(1998)2 Α.Α.Δ. 129) ούτε μπορεί να συμπληρώσει τυχόν κενά στη μαρτυρία της Κατηγορούσας Αρχής (Αχτάρ v. Αστυνομίας,

(2010)2 ΑΑΔ 397 και Θεοχάρους ανωτέρω). Αναφορικά με το ζήτημα των γραπτών καταθέσεων και της αξιολόγησής τους, είναι αποκρυσταλλωμένο ότι μία γραπτή κατάθεση κατηγορουμένου γίνεται μεν αποδεκτή στο σύνολο του περιεχομένου της ως μαρτυρία, εν τούτοις, κάθε μέρος της κατάθεσης αξιολογείται ως προς την αλήθεια των ισχυρισμών που προβάλλονται. Το Δικαστήριο είναι ελεύθερο να αποδώσει τη βαρύτητα που κρίνει ότι επιβάλλεται σε διαφορετικά μέρη της κατάθεσης. Είναι επίσης επιτρεπτό για το Δικαστήριο να απορρίψει ως αναληθές μέρος της κατάθεσης και να αποδεχθεί άλλο (βλ. Χαραλάμπους v. Δημοκρατίας, ECLI:CY:AD:2017:B430, Ποιν. Έφ. 96/2016, ημερ. 28.11.2017, Κωνσταντινίδης ν. Αστυνομίας

(1991)2 ΑΑΔ 190, Κωνσταντίνου ν. Αστυνομίας

(1989)2 ΑΑΔ 109). Η Κατηγορούμενη ανέφερε την εκδοχή της με την ανώμοτη της δήλωση, η οποία όμως δεν μπορεί να ευθυγραμμιστεί με τη μαρτυρία των ΜΚ1, ΜΚ2 και ΜΚ3, την οποία έχω κάνει αποδεκτή. Η ανώμοτη της δήλωση συγκρούεται και με το γεγονός ότι στη σκηνή υπόγραψε το Τεκμήριο 1 ως ορθό χωρίς να διαμαρτυρηθεί για την πορεία του ποδηλάτη που σημειώθηκε με το γράμμα «Β» και χωρίς να αναφέρει οτιδήποτε για θάμνους που εμπόδιζαν την ορατότητά της. Αντικρούεται επίσης και από το Τεκμήριο 3, στο οποίο φαίνεται ότι οι ζημιές στο αυτοκίνητο της προκλήθηκαν στο μπροστινό δεξιό μέρος και όχι στο δεξιό πλευρό. Σε κάθε περίπτωση, ως έχει ήδη αναφερθεί, η ανώμοτη δήλωση της Κατηγορουμένης δεν μπορεί να αντικρούσει μαρτυρία την οποία έχω κάνει ήδη αποδεκτή. Ευρήματα Της πιο πάνω αξιολόγησης μαρτυρίας δεδομένης, καταλήγω στα ακόλουθα ευρήματα: Στις 8/9/2019 και περί ώρα 07:40, η Κατηγορούμενη οδηγούσε το όχημα με αρ. εγγραφής XXXXX96 στην οδό Πάφου στη Λευκωσία με κατεύθυνση από οδό Ρηγαίνης προς τον Κόμβο. Ο Παραπονούμενος (ΜΚ2), που είναι μόνιμος κάτοικος στις κατεχόμενες περιοχές της Δημοκρατίας, είχε λίγο πριν εισέλθει στις ελεύθερες περιοχές μέσω του σημείου διέλευσης του Λήδρα Πάλας, με σκοπό να μεταβεί στην οδό Θεμιστοκλή Δέρβη, όπου βρίσκεται ο χώρος εργασίας του. Για να μεταβεί στην οδό Θεμιστοκλή Δέρβη, ο ΜΚ2 κινήθηκε με το ποδήλατο του από οδό Μάρκου Δράκου προς τον Κόμβο, με σκοπό να εξέλθει στη 2η έξοδο, ως η πορεία του, προς οδό Αιγύπτου. Πριν εισέλθει στον Κόμβο, ο ΜΚ2 ήλεγξε δεξιά του, και αφού βεβαιώθηκε ότι ο δρόμος ήταν ελεύθερος από οχήματα, εισήλθε σε αυτόν ακολουθώντας την πορεία που περιγράφεται πιο πάνω. Η Κατηγορούμενη, εισήλθε στον Κόμβο λίγο μετά τον ΜΚ2, και δυστυχώς απέτυχε να αντιληφθεί την παρουσία του μπροστά της, με αποτέλεσμα να συγκρουστεί μαζί του και να τον ανατρέψει στο έδαφος. Συνεπεία του ατυχήματος, ο ΜΚ2 τραυματίστηκε και μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο για περίθαλψη και τα δύο εμπλεκόμενα οχήματα είχαν υποστεί ζημιές. Οι ζημιές στο αυτοκίνητο της Κατηγορούμενης ήταν στο δεξιό μέρος του μπροστινού προφυλακτήρα ως η πορεία της. Οι ζημιές στο ποδήλατο του ΜΚ2 ήταν στο αριστερό πλευρό του μπροστινού τροχού. Η σύγκρουση έγινε κατά τη διάρκεια της ημέρας, ο καιρός ήταν αίθριος υπήρχε ικανοποιητική ορατότητα. Υπήρχαν συνεπώς, τέτοιες συνθήκες που όχι μόνο επέτρεπαν, αλλά επέβαλλαν στην Κατηγορούμενη να αντιληφθεί την παρουσία του ΜΚ2 και να του παραχωρήσει προτεραιότητα. Προβαίνω σε εύρημα ότι το σημείο σύγκρουσης είναι αυτό που είχε σημειώσει με πορτοκαλί χρώμα εντός της αίθουσας του Δικαστηρίου ο ΜΚ3, του οποίου τη μαρτυρία θα προτιμήσω στο σημείο αυτό, αφού είναι ο μοναδικός μάρτυρας που έχει δει τη σύγκρουση και θυμάται τα γεγονότα. Συνεπώς, το σημείο σύγκρουσης ήταν εντός του Κόμβου, ελάχιστα μπροστά από τη συμβολή του κόμβου με την οδό Πάφου, ήτοι δηλαδή, η Κατηγορούμενη συγκρούστηκε με τον ΜΚ2 σχεδόν αμέσως μετά την είσοδο της στον Κόμβο. Εφαρμογή Ευρημάτων - Νομικών Αρχών Η οδήγηση της Κατηγορούμενης ως ανωτέρω περιγράφεται, συνιστά αμέλεια αναγόμενη σε παράλειψη άσκησης της φροντίδας και μέριμνας που όφειλε υπό τις περιστάσεις στον Παραπονούμενο (ΜΚ2). Η αμέλεια της έγκειται στο γεγονός ότι εισήλθε στον Κόμβο όταν δεν ήταν ασφαλές να το πράξει, αφού απέτυχε να αντιληφθεί την παρουσία του ΜΚ2, ο οποίος τη δεδομένη στιγμή ήδη κινείτο με προτεραιότητα εντός του Κόμβου μπροστά από το όχημα της Κατηγορούμενης. Τα πιο πάνω συνιστούν ενέργειες που είναι εύλογα εμφανές ότι δημιουργούν κίνδυνο στον δρόμο. Η πιθανότητα κινδύνου ήταν εύκολα αντιληπτή. Συνακόλουθα καταλήγω ότι με τον τρόπο που οδήγησε η Κατηγορούμενη παρέλειψε να εκπληρώσει το καθήκον μέριμνας και φροντίδας που όφειλε για την ασφάλεια άλλων προσώπων που χρησιμοποιούν τον δρόμο, κάτι που συνιστά αμέλεια. Κατάληξη Σύμφωνα με τα πιο πάνω, η Κατηγορούσα Αρχή έχει επιτύχει να αποδείξει την ενοχή της Κατηγορούμενης στην κατηγορία που αντιμετωπίζει πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας. Συνακόλουθα, η Κατηγορούμενη κρίνεται ένοχη στην Κατηγορία που αντιμετωπίζει. [Υπ.] .............. Α. Λοΐζου, Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο