Διευθυντή Τμήματος Επιθεώρησης Εργασίας ν. ΠΡΑΣΤΙΤΗΣ ΜΑΡΜΑΡΑ ΛΤΔ κ.α., Αρ. Υπόθεσης: 3219/2020, 17/12/2021 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEM:2021:B91 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΜΕΣΟΥ ΕΝΩΠΙΟΝ: Ν. Φακοντή, Ε.Δ. Αρ. Υπόθεσης: 3219/2020 Μεταξύ: Διευθυντή Τμήματος Επιθεώρησης Εργασίας v.
- ΠΡΑΣΤΙΤΗΣ ΜΑΡΜΑΡΑ ΛΤΔ
- ΧΧΧ ΠΡΑΣΤΙΤΗΣ Κατηγορούμενοι Ημερομηνία: 17.12.2021 Για την Κατηγορούσα Αρχή: κ. Προδρόμου Για τους Κατηγορούμενους: κ. Δημητρίου Κατηγορούμενος 2: Παρών ΠΟΙΝΗ Oι Κατηγορούμενοι 1 και 2 ιδιωτική εταιρεία και ο διευθυντής της βρέθηκαν ένοχοι μετά από δική τους παραδοχή στις κατηγορίες που ένας έκαστος εξ αυτών αντιμετωπίζουν και αφορούν παραβιάσεις του Περί Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία Νόμου Ν.89(Ι)/1996και τους σχετικούς με αυτό κανονισμούς. Πιο συγκεκριμένα η Κατηγορούμενη 1 αντιμετωπίζει με την 1η Κατηγορία την παράλειψη λήψης όλων των αναγκαίων μέτρων ώστε ο εργοδότης να διασφαλίσει την ασφάλεια και υγεία στην εργασία όλων των εργοδοτούμενων και με την 2η Κατηγορία την παράλειψη της στο να έχει στην διάθεση της γραπτή εκτίμηση των υφιστάμενων κατά την εργασία κινδύνων με βάση την οποία να καθορίσει τα προληπτικά και προστατευτικά μέτρα που πρέπει να ληφθούν για την ασφάλεια και την υγεία των εργοδοτουμένων της. Ο Κατηγορούμενος 2 υπό την ιδιότητα του ως Διευθυντής της Κατηγορούμενης 1 με την 3η και 4η Κατηγορία του καταλογίζονται τα αντίστοιχα αδικήματα που αντιμετωπίζει και η εταιρεία στην οποία είναι Διευθυντής αφού ήτο με τις δικές του αποφάσεις που αυτή ενεργούσε με αποτέλεσμα και ο ίδιος να βρεθεί ένοχος στην διάπραξη των αδικημάτων που έχει παραδεχθεί δηλαδή (α) αυτό της παράληψης λήψης όλων των αναγκαίων μέτρων ώστε ο εργοδότης να διασφαλίσει την ασφάλεια και υγεία στην εργασία όλων των εργοδοτούμενων καθώς και (β) αυτό της παράλειψης του εργοδότη στο να έχει στην διάθεση του γραπτή εκτίμηση των υφιστάμενων κατά την εργασία κινδύνων με βάση την οποία να καθορίσει τα προληπτικά και προστατευτικά μέτρα που πρέπει να ληφθούν για την ασφάλεια και την υγεία των εργοδοτουμένων του. Σύμφωνα με τα γεγονότα που έχουν εκτεθεί στην υπόθεση η Κατηγορούμενη 1 διατηρεί στην Μουτταγιάκα της Επαρχίας Λεμεσού εργοστάσιο επεξεργασίας μαρμάρων, γρανίτη και κεραμικών. Στις 06.11.2018 ο εργοδοτούμενος αυτής ΧΧΧ στην προσπάθεια του να αφαιρέσει κεραμικές πλάκες από δέσμη πλακών που ήταν τοποθετημένες σε ειδική βάση τύπου <<πυραμίδα>> (σταντ) καταπλακώθηκε από αυτές με αποτέλεσμα να τραυματιστεί σοβαρά, να μεταφερθεί αφότου απεγκλωβίστηκε από τους συναδέλφους του και τον Κατηγορούμενο 2 αρχικά στο Γενικό Νοσοκομείο Λεμεσού και στη συνέχεια στο Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας όπου νοσηλεύτηκε στην Εντατική Μονάδα μέχρι και τις 22.11.2018 όποτε και απεβίωσε. Σύμφωνα με την Έκθεση Διερεύνησης του Ατυχήματος που ετοιμάστηκε από τον Επιθεωρητή Μ. Ζαμπυρίνη ο εργοδοτούμενος (στο εξής και ο θανών) απασχολείτο στο εργοστάσιο της Κατηγορούμενης 1 τα τελευταία 15 χρόνια. Κατά τον χρόνο του ατυχήματος σύμφωνα και με την κατάθεση του Κατηγορούμενο 2 αυτός είχε λάβει οδηγίες όπως προχωρήσει στην αφαίρεση μόνο του προστατευτικού νάιλον από την δέσμη των πλακών που ήταν στο σταντ. Παρά τις οδηγίες αυτές ο θανών προσπάθησε να μετακινήσει την κεραμική πλάκα που βρισκόταν πάνω στην εργοστασιακή ξύλινη βάση σχήματος <<Πυραμίδας>> (σταντ) από τον χώρο αποθήκευσης στον χώρο επεξεργασίας με περενοφόρο όχημα με αποτέλεσμα κεραμικές πλάκες συνολικού βάρους 1700 - 1800kg να ανατραπούν και να τον καταπλακώσουν. Στη σκηνή του ατυχήματος έγιναν διάφορες μετρήσεις με τη χρήση ηλεκτρονικού γωνιόμετρου και διαπιστώθηκαν μεταξύ άλλων και τα ακόλουθα: · Ότι η κλίση των εναπομεινάντων πλακών, από την δέσμη που έγειραν οι πλάκες και καταπλάκωσαν τον θανών, ήταν 91.6 μοίρες από την οριζόντια βάση του σταντ. · Ότι σε μέτρηση που έγινε σε διπλανή δέσμη πλακών, η οποία ήταν τοποθετημένη εργοστασιακά σε σταντ όπως είχε παραληφθεί διαπιστώθηκε ότι η κλίση της, ήταν ίδια με την κλίση της δέσμης των εναπομεινάντων πλακών, δηλαδή 91.6 μοίρες από την οριζόντια βάση του σταντ. · Ότι σε μέτρηση της κλίσης της κατωφέρειας της επιφάνειας του εδάφους πάνω στην οποία ήταν τοποθετημένο το σταντ βρέθηκε να έχει κλίση 0.6 μοίρες. Σε συνάρτηση λοιπόν με τα δεδομένα που αναφέρονται ανωτέρω συνάχθηκε το συμπέρασμα ότι η δέσμη των πλακών που έγειρε και καταπλάκωσε τον θανών ήταν σχεδόν σε κατακόρυφη θέση. · Κατ επέκταση διαπιστώθηκε ότι με αυτές τις κλήσεις ήταν εύκολη η ανατροπή των κεραμικών από το σταντ, δηλαδή προς το έδαφος. Κατά την επιτόπια διερεύνηση είχε επίσης διαπιστωθεί ότι η Κατηγορούμενη 1 είχε εκπονήσει Γραπτή Εκτίμηση των Κινδύνων από το 2006 όμως αυτή δεν ήταν ικανοποιητική καθώς για το ενδεχόμενο καταπλάκωσης από τα υποθηκευμένα υλικά καθώς και τη μεταφορά (φόρτωση/εκφόρτωση) φορτίων μεγάλου βάρους, τα μέτρα και οι οδηγίες που προτείνονταν ήταν γενικά και αόριστα. Κατά τον χρόνου του ατυχήματος υπήρχε σε ισχύ ασφάλεια ευθύνης εργοδότη ενώ σε επιθεώρηση που έγινε μετά το ατύχημα και συγκεκριμένα την 01.03.2019 διαπιστώθηκε ότι η Κατηγορούμενη 1 προχώρησε στην εκπόνηση νέας εκτίμησης κινδύνου, σε εκπαίδευση του προσωπικού και αγοράστηκαν καινούργια σταντ φύλαξης των πλακών τα οποία φέρουν πλέον κάθετους δοκούς στήριξης. Ο κύριος Προδρόμου εκ μέρους της Κατηγορούσας Αρχής, ανέφερε καταληκτικά ότι δεν υπάρχουν οποιεσδήποτε προηγούμενες καταδίκες σε σχέση με οποιονδήποτε από τους Κατηγορούμενους ενώ σε σχέση με τον θανών ανέφερε πώς σύμφωνα με τα έγγραφα που έχουν κοινοποιηθεί στο Τμήμα του η οικογένεια αυτού έχει αποζημιωθεί. Ο κ. Δημητρίου εκ μέρους των Κατηγορουμένων 1 και 2 στην εμπεριστατωμένη προφορική του αγόρευση μετέφερε την παραδοχή και απολογία των πελατών του καθώς και την έκφραση λύπης αλλά και συμπάθειας προς τα μέλη της οικογένειας του θανόντα. Χωρίς να αμφισβητήσει τα γεγονότα κάτω από τα οποία έλαβε χώρα το θανατηφόρο εργατικό ατύχημα ανέφερε προς το Δικαστήριο πως το εργοστάσιο που διατηρεί η Κατηγορούμενη 1 λειτουργεί τα τελευταία σχεδόν 50 χρόνια και μέχρι και σήμερα με εξαίρεση το συγκεκριμένο ατύχημα δεν έχει οποιαδήποτε άλλα ατυχήματα στο ιστορικό της. Αναφερόμενος προς τις πλάκες οι οποίες αποστέλλονταν στο εργοστάσιο μεταξύ άλλων και αυτές οι οποίες προκάλεσαν τον σοβαρό τραυματισμό αρχικά και στην συνέχεια δυστυχώς τον θάνατο του εργοδοτούμενου ανέφερε πως αυτές έρχονται συσκευασμένες και τοποθετημένες σε ειδικά σταντ από την Ιταλία και είχαν κάποια κλίση όταν τοποθετούνταν για να αποτραπεί να αποκολληθούν και να γείρουν. Στρεφόμενος στις συνθήκες κάτω από τις οποίες έλαβε χώρα το ατύχημα ανέφερε πώς ο κατηγορούμενος 2 είχε δώσει οδηγίες στον θανών να ενημερώσει τον συνάδελφο του και οδηγό του φόρκλιφτ (Forklift) για να αρχίσουν διαδικασία αποκόλλησης της 1ης πλάκας από το σταντ στο οποίο ήταν συσκευασμένες και τοποθετημένες ήδη ως είχαν σταλεί από το Ιταλικό εργοστάσιο με σκοπό την μεταφορά της στον χώρο επεξεργασίας. To φόρκλιφτ (Forklift) χρησιμοποιείτο ως χαρακτηριστικά ανέφερε πάντοτε για την μεταφορά καθότι σε αυτό υπήρχαν 2 πιρούνια πλέον τσιμπίδα η οποία έπιανε (τσιμπούσε) την πλάκα με σκοπό την μετακίνηση της αφού προηγουμένως υπάλληλοι της κατηγορούμενης 1 χειρωνακτικά και τοποθετημένοι στα πλαϊνά σημεία αποκολλούσαν την πρώτη πλάκα από τις υπόλοιπες ελάχιστα εκατοστά και χρησιμοποιώντας ειδικές σφήνες διατηρείτο το κενό μεταξύ τους έτσι ώστε να επιτευχθεί το τσίμπημα αυτής από την τσιμπίδα του φόρκλιφτ (Forklift) και να μεταφερθεί στον χώρο επεξεργασίας. Οι οδηγίες ως ανέφερε ήταν ρητές πώς κανένας δεν θα έπρεπε να βρισκόταν στο μπροστινό μέρος των πλακών παρά μόνο στις πλευρές για να μην διατρέχεται ο κίνδυνος τραυματισμού σε περίπτωση αποχώρησης της πλάκας. Το θύμα δυστυχώς προχώρησε στην αφαίρεση του νάιλον από την συσκευασία των πλακών που ήταν τοποθετημένες στο συγκεκριμένο σταντ και προσπάθησε να αποκολλήσει την πρώτη πλάκα από μόνος του και ενώ βρισκόταν μπροστά από αυτήν και όχι στο πλάι με αποτέλεσμα να πέσουν και να τον καταπλακώσουν καταλογίζοντας μάλιστα μερίδιο ευθύνης για το ατύχημα στον θανών ο οποίος ως έμπειρος υπάλληλος στον συγκεκριμένο τομέα 30 ετών με πείρα και εργασία στην κατηγορούμενη 1 εταιρεία τα τελευταία 15 χρόνια ότι οι ενέργειες του ήταν επικίνδυνες και δεν τήρησε την ακολουθητέα πρακτική. Αναγνώρισε βεβαίως ο ευπαίδευτος συνήγορος των κατηγορουμένων πως τα σταντ στα οποία ήταν τοποθετημένες οι συγκεκριμένες πλάκες δεν ήταν κατάλληλα ούτε και ασφαλεί αφού όπως αποδείχθηκε δεν μπορούσαν να παρέχουν προστασία σε περίπτωση αποκόλλησης, ανατροπής και πτώσης των πλακών όπως δυστυχώς έγινε σημειώνοντας πώς τα σταντ αυτά έχουν πλέον αντικατασταθεί από τον προμηθευτή από τον οποίο η Κατηγορούμενη 1 προμηθεύετε πρώτες ύλες για το εργοστάσιο της τα οποία πλέον παρέχουν προστασία και ασφάλεια και αποτρέπουν την επανάληψη παρόμοιου συμβάντος. Επιπρόσθετα σημείωσε πως η Κατηγορούμενη 1 έχει πλέον προμηθευτεί και με μηχάνημα ειδικού τύπου κόστους €120.000 το οποίο με ειδικές βεντούζες μεταφέρει τις πλάκες από τον χώρο αποθήκευσης στον χώρο επεξεργασίας κατά τρόπο ασφαλή. Οι Κατηγορούμενοι έχουν πλήρως αποζημιώσει την οικογένεια του θανόντα σημειώνοντας μάλιστα πως μέχρι και την πληρωμή της αποζημίωσης αυτής συνέχιζαν να καταβάλλουν κανονικά τον μισθό του θανόντα στην οικογένεια του. Επιπρόσθετα είχαν αναλάβει όλα τα έξοδα της κηδείας του καθώς επίσης και την κατασκευή και διαμόρφωση του τάφου ενώ το μηνιαίο ενοίκιο ύψους €600 που καταβάλει η οικογένεια του θανόντα για το ενοικιαζόμενο διαμέρισμα τους στην Λεμεσό καταβάλλεται από τους κατηγορούμενους οι οποίοι μάλιστα εργοδοτούν στο εργοστάσιο μετά το ατύχημα ακόμα ένα μέλος της οικογένειας του θανόντα ως καθαρίστρια παρά το γεγονός ότι δεν τους είναι απόλυτα αναγκαίο. Στρεφόμενος προς το πρόσωπο του κατηγορούμενου 2 ανέφερε πως πρόκειται για πρόσωπο ηλικίας 54 ετών λευκού ποινικού μητρώου όπως βεβαίως και η εταιρεία του ο οποίος δεν είναι νυμφευμένος αλλά διατηρεί σοβαρή σχέση με την οποία συζεί με προοπτική μάλιστα τον γάμο. Τέλος κάλεσε το Δικαστήριο να λάβει υπόψη προς όφελος των κατηγορουμένων και τον χρόνο που έχει παρέλθει από την διάπραξη των αδικημάτων μέχρι και σήμερα που καλείται το Δικαστήριο να επιβάλει την ποινή διάρκειας 3 ετών και εισηγήθηκε πως σε περίπτωση που το Δικαστήριο προσανατολίζεται σε σχέση με τον Κατηγορούμενο 2 να επιβάλει ποινή στερητική της ελευθερίας ότι αυτή θα πρέπει να ανασταλεί. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι τα αδικήματα στα οποία κρίθηκαν ένοχοι οι Κατηγορούμενοι είναι σοβαρά, αυτό διαφαίνεται από τη σοβαρότητα που προσδίδεται σε αυτά από τον νομοθέτη, όπως αυτή προσδιορίζεται από το ανώτατο όριο ποινής που προβλέπεται από τον νόμο. Το άρθρο 53
(1)του Νόμου 89
(1)/1996 προβλέπει ότι οποιοδήποτε πρόσωπο στο οποίο επιβάλλονται υποχρεώσεις με βάση τον εν λόγω νόμο ή τους κανονισμούς που εκδίδεται δυνάμει αυτού, παραλείπει να συμμορφωθεί με αυτές, είναι ένοχος αδικήματος και υπόκειται σε πρόστιμο που δεν υπερβαίνει τις €80.000 ή σε φυλάκιση που δεν υπερβαίνει τα 4 χρόνια ή και στις δυο αυτές ποινές. Το άρθρο 53
(6)του ως άνω νόμου, ορίζει ότι το νομικό πρόσωπο είναι υπεύθυνο για τα αδικήματα που προβλέπονται σε αυτόν, όταν αυτά διαπράττονται από οποιονδήποτε φυσικό πρόσωπο που ενεργεί είτε ατομικά, είτε ως μέλος συλλογικού οργάνου του νομικού προσώπου και το οποίο κατέχει ηγετική θέση στο εν λόγω νομικό πρόσωπο και σε τέτοια περίπτωση την ευθύνη για τη διάπραξη του εν λόγω αδικήματος φέρει εκτός από το νομικό πρόσωπο και το εν λόγω αναφερόμενο φυσικό πρόσωπο. Προηγούμενες αποφάσεις του Ανώτατου Δικαστηρίου αναφορικά με επιβληθείσες ποινές ως είναι νομολογημένο είναι ενδεικτικές του μέτρου τιμωρίας συγκεκριμένων εγκλημάτων και των παραμέτρων του καθορισμού της ποινής. Δεν έχουν όμως τον δεσμευτικό χαρακτήρα που ενέχει ο καθορισμός αρχών δικαίου και τούτο γιατί η ποινή που επιβάλλεται σε κάθε υπόθεση είναι αλληλένδετη με τις ιδιαιτερότητες των γεγονότων που τις συνθέτουν και τις ιδιαιτερότητες των συνθηκών του παραβάτη. Έχω ακούσει με μεγάλη προσοχή και έλαβα υπόψη μου όλα τα γεγονότα τα οποία περιβάλουν τη διάπραξη των αδικημάτων όπως αυτά εκτέθηκαν από τον συνήγορο της Κατηγορούσας Αρχής καθώς επίσης και όσα ανέφερε ο συνήγορος των Κατηγορουμένων για μετριασμό της ποινής. Στην υπόθεση Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας ν. Λατομεία Φαρμακάς Λτδ
(2004)2 Α.Α.Δ. 573 λέχθηκε ότι η ποινή πρέπει να ικανοποιεί τους σκοπούς του Νόμου, να ενεργεί αποτρεπτικά και να προστατεύει το κοινό. Κυρίαρχα στοιχεία κατά την επιμέτρηση της αρμόζουσας ποινής είναι η σοβαρότητα του αδικήματος όπως αυτή αντικατοπτρίζεται μέσα από την ποινή που προβλέπεται από το σχετικό Νόμο και οι συνέπειες της παρανομίας. Στην υπόθεση Διευθυντής Τμήματος Επιθεώρησης Εργασίας ν. Χρυσοστόμου κ.ά.
(2002)2 Α.Α.Δ. 575, έγινε επισκόπηση της Νομολογίας που σχετίζεται με την πρέπουσα ποινή για παρόμοια αδικήματα. Στην ως άνω υπόθεση αναφέρθηκαν τα ακόλουθα: «Η ανάγκη για αυστηρή αντιμετώπιση αδικημάτων που σχετίζονται με την ασφάλεια στους χώρους εργασίας έχει τονιστεί επανειλημμένα (βλ. Επαρχιακός Λειτουργός Εργασίας ν. Βάσου Μαρκίδη Εστέϊτς κ.ά.
(1992)2 Α.Α.Δ. 340, Επαρχιακός Λειτουργός Εργασίας ν. Γενεθλής Λτδ
(1992)2 Α.Α.Δ. 373, Επαρχιακός Λειτουργός Εργασίας ν. Μ.Γ. Μακροσέλλης Λτδ
(1992)2 Α.Α.Δ. 328, Επαρχιακός Λειτουργός Εργασίας Λεμεσού ν. Sedora Enterprises Ltd κ.ά.
(1992)2 Α.Α.Δ. 332, Επαρχιακός Λειτουργός Εργασίας Λεμεσού ν. Εργοληπτικών Επιχειρήσεων Π. Γιατρός Λτδ
(1996)2 Α.Α.Δ. 7, Επαρχιακός Λειτουργός Εργασίας Πάφου ν. Aristo Developers Ltd κ.ά.
(1996)2 Α.Α.Δ. 63, Μεταλλικά Ηρακλής Μιχαηλίδη Λτδ κ.ά. ν. Επαρχιακού Λειτουργού Εργασίας
(1995)3 Α.Α.Δ. 119, Επαρχιακός Λειτουργός Εργασίας Πάφου ν. Κώστα Κυριάκου & Υιοί Λτδ κ.ά.
(1995)2 Α.Α.Δ. 290). Στην Sedora (πιο πάνω) τονίστηκε ότι αποτρεπτικές ποινές μπορεί και πρέπει να επιβάλλονται για αδικήματα που δυνατό να επηρεάσουν ή αποτελούν κίνδυνο στην άνεση και την υγεία του κοινού. Αναφορικά με τη φύση του αδικήματος λέχθηκαν τα εξής (βλ. σελ. 337): «Η υποχρέωση διατήρησης συνθηκών ασφάλειας σε εργοστάσια και άλλους χώρους που απασχολούνται άνθρωποι, δεν είναι μόνο μια υποχρέωση που πηγάζει από το Νόμο, είναι μια προέκταση διεθνών υποχρεώσεων που αναλήφθηκαν από τη Δημοκρατία κάτω από το άρθρο 3 του Ευρωπαϊκού Κοινωνικού Χάρτη, κάτω από τον οποίο μια συμβαλλόμενη χώρα αναλαμβάνει όχι μόνο τη θέσπιση κανονισμών για συνθήκες ασφάλειας και υγείας των εργαζομένων στον τόπο εργασίας αλλά και την περαιτέρω υποχρέωση της εφαρμογής τους με μέτρα για την αποτελεσματική εποπτεία της συμμόρφωσης προς τις ανειλημμένες αυτές υποχρεώσεις. Η αποτελεσματική εποπτεία συνεπάγεται την εφαρμογή των Νόμων και των Κανονισμών και, όπου απαιτείται, την ποινική δίωξη και τον εξαναγκασμό των παραβατών προς συμμόρφωση προς αυτούς. Επομένως και τα δικαστήρια έχουν καθήκον να προσεγγίζουν τα θέματα αυτά, ανάλογα βέβαια με τα περιστατικά της κάθε υπόθεσης, με τη δέουσα σοβαρότητα χάριν της επίτευξης των σκοπών του Νόμου που, πέραν των ανθρωπιστικών στόχων, αποτρέπει τη μείωση της παραγωγικότητας και την αποφυγή άσκοπων οικονομικών επιβαρύνσεων λόγω τραυματισμού, επηρεασμού της υγείας και θανάτου». (Βλ. και Peppis Company Ltd κ.ά. ν. Επαρχιακού Λειτουργού Εργασίας
(1999)2 Α.Α.Δ. 272: «Τα αδικήματα άπτονται της ασφάλειας των εργοδοτουμένων, τομέας στον οποίο η κοινωνία επιδεικνύει αυξανόμενη ευαισθησία λόγω σεβασμού προς την ανθρώπινη ζωή και υγεία»). Στην υπόθεση Mass Pack Trading Ltd v. Επαρχιακού Λειτουργού Εργασίας Πάφου
(1996)2 Α.Α.Δ. 142, 149 λέχθηκαν τα ακόλουθα αναφορικά με το καθήκον του εργοδότη να παρέχει ασφαλές σύστημα εργασίας: «Κάθε εργοδότης πρέπει να διατηρεί συνεχή έλεγχο και επιτήρηση της πιστής εφαρμογής των κανονισμών ασφαλείας. Το καθήκον συντήρησης των προστατευτικών μέτρων στις οικοδομικές εργασίες είναι απόλυτο. Η υποχρέωση για διατήρηση των μέτρων ασφαλείας και η συντήρησή τους δεν είναι μόνο απόλυτη αλλά και διαρκής [Εταιρεία Γενικών Κατασκευών Λτδ ν. Επαρχιακού Λειτουργού Λεμεσού
(1989)2 Α.Α.Δ 51, Επαρχιακός Λειτουργός Εργασίας Πάφου ν. Κώστα Κυριάκου και Υιού Λτδ και άλλου
(1995)2 Α.Α.Δ 290]. Η μέριμνα για διασφάλιση της συμμόρφωσης με τους κανονισμούς ασφάλειας αποτελεί αποκλειστική ευθύνη των εργοδοτών που είναι οι μόνοι που έχουν τον έλεγχο των συνθηκών εργασίας. Η πιθανή συντρέχουσα αμέλεια του εργοδοτουμένου δυνατόν να σχετίζεται με τον καταμερισμό της ευθύνης σε πολιτική υπόθεση, δεν επηρεάζει όμως την ποινική ευθύνη των κατηγορουμένων για την παράλειψή τους να φροντίσουν όπως ο συγκεκριμένος εργάτης απασχολείται σε δάπεδο εργασίας που διέθετε μέσα προστασίας». Στη Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας ν. P. Pastellis Engineering Works Ltd κ.ά.
(2001)2 Α.Α.Δ. 90, σε σχέση με παραβάσεις του πιο πάνω Νόμου 89(Ι)/96, το Πρωτόδικο Δικαστήριο επέβαλε ποινές προστίμου £150, £100 και £150, στην εταιρεία και £150 και £150 στο Διευθυντή της σε σχέση με κάθε κατηγορία. Το Εφετείο έκρινε ότι οι πιο πάνω ποινές ήταν έκδηλα ανεπαρκείς και επέβαλε ποινές προστίμου £500, £400 και £500 στην εταιρεία και ποινές προστίμου £500 και £500 στο Διευθυντή της. Σημειώνουμε ότι στην πιο πάνω υπόθεση είχε σημειωθεί τραυματισμός εργοδοτουμένου της εταιρείας. Στην Petros Kimonas & Nicos Kofteros Construction Ltd v. Επαρχιακός Λειτουργός Εργασίας
(1999)2 Α.Α.Δ. 310, σχετικά με παραβάσεις του πιο πάνω Νόμου 89(Ι)/96, το Πρωτόδικο Δικαστήριο επέβαλε ποινές προστίμου £700, στην κάθε μια από 4 κατηγορίες και £600 και £300 σε άλλες δύο κατηγορίες - σύνολο £3700. Το Εφετείο υπέδειξε πως οι κατηγορίες ήταν πολύ σοβαρές. Η κάθε μια συνιστούσε ξεχωριστό κίνδυνο για τους εργαζόμενους και μέχρι της ημέρας που το Δικαστήριο επελήφθη της υπόθεσης δεν υπήρξε συμμόρφωση προς τις εκ του Νόμου απορρέουσες υποχρεώσεις της εταιρείας. Επεκύρωσε τις πιο πάνω ποινές παρόλο ότι τις θεώρησε αυστηρές γιατί έκρινε πως δεν εμπίπτουν μέσα στα όρια της έκδηλα υπερβολικής ποινής. Ο νομοθέτης έχει μεριμνήσει για την επιβολή των πιο πάνω αυστηρών ποινών με στόχο την αποτροπή ατυχημάτων τα οποία έχουν σαν αποτέλεσμα πολλές φορές την απώλεια ζωής ή σοβαρούς τραυματισμούς. Στόχος του νομοθέτη είναι η πρόληψη των ατυχημάτων στους χώρους εργασίας. Επομένως το γεγονός ότι δεν έχει σημειωθεί οποιοσδήποτε τραυματισμός δεν αποτελούσε παράγοντα ο οποίος μπορούσε να οδηγήσει στις επίδικες ποινές (βλ. και Επαρχιακός Λειτουργός Εργασίας Λεμεσού ν. Εργοληπτικές Επιχειρήσεις Π. Γιατρός Λτδ
(1996)2 Α.Α.Δ. 7, 10). «Επιεικής μεταχείριση με το δικαιολογητικό ότι δεν έχει σημειωθεί τραυματισμός ισοδυναμεί με εξουδετέρωση των σκοπών του Νόμου ο οποίος εις ένα και μόνο αποβλέπει, στην πρόληψη των ατυχημάτων». Επιπρόσθετα σημειώνεται πως το Δικαστήριο αναγνωρίζει ότι σύμφωνα και με την νομολογία μας η πιθανή συντρέχουσα αμέλεια / ευθύνη του εργοδοτούμενου παρά το γεγονός ότι δεν αποτελεί υπεράσπιση μπορεί σε κάποιες περιπτώσεις να μετριάσει την σοβαρότητα του αδικήματος[1]. Επίσης παράγοντας που αναγνωρίζεται ως μετριαστικός είναι και όταν το θύμα θέτει τον εαυτό του αυτόβουλα σε κίνδυνο[2]. Στο έργο εξατομίκευσης της ποινής είναι καθήκον του Δικαστηρίου να λαμβάνει υπόψη του όλα τα ελαφρυντικά στοιχεία που έχουν παρουσιαστεί από την υπεράσπιση, περιλαμβανομένων των ατομικών συνθηκών του παραβάτη καθώς και εκείνα που πηγάζουν από τα γεγονότα της συγκεκριμένης υπόθεσης για εξισορρόπηση της ποινής έτσι ώστε η ποινή να μη συνιστά απλώς τιμωρία αλλά να αρμόζει στο πρόσωπο του συγκεκριμένου παραβάτη (Κωνσταντίνου ν. Δημοκρατίας
(1989)2 Α.Α.Δ. 224). Από την άλλη όμως η διαδικασία εξατομίκευσης της ποινής δεν πρέπει να συνεπάγεται εξουδετέρωση ούτε της σοβαρότητας του αδικήματος ούτε του στοιχείου της αποτροπής όταν συντρέχουν λόγοι για την απόδοση αποτρεπτικού χαρακτήρα στην ποινή (Μιχάλης Παναγιώτου ν. Αστυνομίας
(2012)2 Α.Α.Δ. 557). Η εξατομίκευση της ποινής επιτυγχάνεται μέσα και όχι έξω από το πλαίσιο των αρχών που διέπουν τον καθορισμό της ποινής (Γενικός Εισαγγελέας v. Ευαγόρου
(2001)2 Α.Α.Δ. 285). Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι τα αδικήματα τα οποία παραδέχθηκαν οι Κατηγορούμενοι είναι σοβαρά. Αυτό διαφαίνεται από τη σοβαρότητα που προσδίδεται σε αυτά από τον νομοθέτη όπως αυτή προσδιορίζεται από το ανώτατο όριο ποινής που προβλέπεται από τον Νόμο. Το άρθρο 53
(1)του Ν.89(Ι)/1996 όπως αναφέρθηκε και ανωτέρω προβλέπει ότι οποιοδήποτε πρόσωπο στο οποίο επιβάλλονται υποχρεώσεις με βάση τον εν λόγω Νόμο ή τους Κανονισμούς που εκδίδονται δυνάμει αυτού παραλείπει να συμμορφωθεί με αυτές είναι ένοχο αδικήματος και υπόκειται σε πρόστιμο πoυ δεv υπερβαίνει τις €80.000 (ογδόντα χιλιάδες ευρώ) ή σε φυλάκιση πoυ δεv θα υπερβαίνει τα τέσσερα χρόνια ή και στις δύο αυτές ποινές. Για προσδιορισμό και εξατομίκευση της ποινής στην παρούσα υπόθεση λαμβάνω υπόψη μου τη σοβαρότητα των αδικημάτων και την ανάγκη επιβολής αποτρεπτικών ποινών όπως αυτή αναφύεται μέσα από την προαναφερθείσα νομολογία. Λαμβάνω επίσης υπόψη μου και τις συνέπειες των παραλείψεων των Κατηγορουμένων που είχαν ως αποτέλεσμα τον θάνατο του εργοδοτουμένου τους. Προς όφελος των Κατηγορουμένων για σκοπούς μετριασμού της ποινής στην παρούσα υπόθεση λαμβάνω υπόψη μου τα εξής: (α) Την παραδοχή τους που παρά το γεγονός ότι δεν ήταν άμεση αυτή έγινε πριν την έναρξη της ακρόασης περισώζοντας από το Δικαστήριο πολύτιμο δικαστικό χρόνο. (β) Το λευκό τους ποινικό μητρώο ιδιαίτερα σε σχέση με τον Κατηγορούμενο 2 και την ηλικία αυτού (54 ετών). (γ) Το γεγονός ότι μετά το επίδικο συμβάν έλαβαν όλα τα αναγκαία μέτρα δια της αγοράς κατάλληλου εξοπλισμού, εκπαίδευσης προσωπικού και εκπόνησης κατάλληλης και επικαιροποιημένης Γραπτής Εκτίμησης των Κινδύνων για αποφυγή επανάληψης ατυχήματος της φύσεως αυτής. (δ) Το γεγονός ότι η οικογένεια του θανόντα έχει πλήρως αποζημιωθεί καθώς και το γεγονός ότι οικονομική στήριξη παρέχεται μέχρι σήμερα προς μέλη της οικογένειας του θανόντα. (ε) Το σύνολο των προσωπικών, οικονομικών και οικογενειακών περιστάσεων του Κατηγορούμενου
- (στ) Τον χρόνο που έχει παρέλθει από την ημερομηνία διάπραξης των αδικημάτων (06.11.2018) μέχρι και σήμερα που καλείται το Δικαστήριο να επιβάλει ποινή. (ζ) Τέλος ως μετριαστικό παράγοντα λαμβάνω επίσης υπόψη μου το γεγονός ότι το θύμα είχε πολυετή πείρα στον συγκεκριμένο τομέα και θα έπρεπε να απόφευγε να τοποθετούσε τον εαυτό του στο μπροστινό μέρος των πλακών οι οποίες σε περίπτωση αποχώρησης τους από το σταντ όπως εν τέλει έγινε θα έθετε τον εαυτό του σε άμεσο και σοβαρό κίνδυνο. Πρέπει όμως να λεχθεί ότι παρόλο που οι πιο πάνω ελαφρυντικοί παράγοντες λαμβάνονται υπόψη για σκοπούς μετριασμού της ποινής εντούτοις δεν είναι τέτοιας έκτασης που να υπερφαλαγγίζουν την ανάγκη για αποτελεσματική εφαρμογή του Νόμου λόγω της σοβαρότητας των αδικημάτων όπως την έχω περιγράψει πιο πάνω και της ανάγκης για αυστηρή αντιμετώπιση αδικημάτων που σχετίζονται με την ασφάλεια στους χώρους εργασίας με την επιβολή αποτρεπτικών ποινών στις κατάλληλες περιπτώσεις. Όσον αφορά την Κατηγορούμενη 1 ως νομικό πρόσωπο η ποινή που δύναται να της επιβληθεί δεν μπορεί να είναι άλλη παρά η χρηματική. Φυσικά το ύψος τέτοιας ποινής θα είναι τέτοιο που να αντικατοπτρίζει επαρκώς τη σοβαρότητα των αδικημάτων για τα οποία έχει βρεθεί ένοχη. Στρεφόμενος προς τον Κατηγορούμενο 2 λαμβάνοντας υπόψη την σοβαρότητα των αδικημάτων θεωρώ πώς η μόνη αρμόζουσα ποινή είναι αυτή της φυλάκισης. Βεβαίως το σύνολο των μετριαστικών παραγόντων που το Δικαστήριο λαμβάνει υπόψη του θα διαδραματίσει ρόλο στο ύψος της ποινής που θα επιβληθεί σε αυτόν. Κατά συνέπεια λαμβάνοντας υπόψη το σύνολο των όσων έχουν τεθεί ενώπιον μου είτε από πλευράς της Κατηγορούσας Αρχής είτε από πλευράς των Κατηγορουμένων και επιδεικνύοντας κάθε δυνατή επιείκεια επιβάλλονται στους Κατηγορούμενους οι ακόλουθες ποινές: Στην 1η Κατηγορία στην Κατηγορούμενη 1 χρηματική ποινή ύψους €6.000,00 Στην 2η Κατηγορία στην Κατηγορούμενη 1 χρηματική ποινή ύψους €6.000,00 Στην 3η Κατηγορία στον Κατηγορούμενο 2 ποινή φυλάκισης 5 μηνών. Στην 4η Κατηγορία στον Κατηγορούμενο 2 ποινή φυλάκισης 5 μηνών. Οι ποινές φυλάκισης που επιβλήθηκαν στον Κατηγορούμενο 2 να συντρέχουν. Ενόψει της πιο πάνω κατάληξής μου αναφορικά με την επιβληθείσα ποινή στον Κατηγορούμενο 2 θα εξετάσω τώρα, ως ήταν και το αίτημα του ευπαιδεύτου συνηγόρου του, κατά πόσο η επιβληθείσα ποινή δύναται να ανασταλεί δυνάμει των διατάξεων του Περί της Υφ΄ Όρον Αναστολής της Εκτελέσεως Ποινής Φυλακίσεως εις Ωρισμένας Περιπτώσεις Νόμου του 1972, Ν.95/
- Με το Νόμο 186(Ι)/2003, ο οποίος τροποποίησε την πιο πάνω νομοθεσία, η διακριτική ευχέρεια αναστολής μιας ποινής φυλάκισης έχει πλέον διευρυνθεί, καθώς όπως προνοείται μέσα από το άρθρο 3
(2)το Δικαστήριο διατάσσει την αναστολή εκτέλεσης της ποινής φυλάκισης αν αυτό δικαιολογείται από το σύνολο των περιστάσεων της υπόθεσης και τα προσωπικά περιστατικά του κατηγορουμένου (βλέπε επίσης Στεφάνου ν. Αστυνομίας
(2009)Ποινική Έφεση 231/2008, ημερομηνίας 23.03.09, Γενικός Εισαγγελέας ν. Τζιαουχάρη
(2005)2 Α.Α.Δ. 161). Στην υπόθεση Γενικός Εισαγγελέας ν. Τζιαουχάρη
(2005)2 Α.Α.Δ. 161 τέθηκαν τα κριτήρια για την άσκηση της διακριτικής αυτής ευχέρειας του Δικαστηρίου. Το ακόλουθο απόσπασμα από την απόφαση στην υπόθεση αυτή είναι χαρακτηριστικό και ομιλεί από μόνο του: «Με βάση τα κριτήρια που ίσχυαν πριν τον περιορισμό της εξουσίας του δικαστηρίου όπως είχε επιβληθεί με το Ν.41(Ι)/97(που τώρα έχει καταργηθεί), τα κριτήρια που μπορούσε να λάβει υπόψη το δικαστήριο κατά την άσκηση της διακριτικής του ευχέρειας να εκδώσει ή όχι τέτοιο διάταγμα ήσαν τα ακόλουθα: (α) η σοβαρότητα του αδικήματος και τα κίνητρα διάπραξης του (β) το ποινικό μητρώο του κατηγορούμενου δηλαδή αν είναι τέτοιο που υπάρχει η ανάγκη αποτροπής και (γ) η διαγωγή του κατηγορουμένου μετά τη διάπραξη του αδικήματος συμπεριλαμβανομένης και της μεταμέλειας. Ένας κατηγορούμενος με λευκό ποινικό μητρώο έχει καλύτερη απαίτηση για αναστολή (βλέπε Sentencing in Cyprus του κ. Γ. Μ. Πική, σελ. 11-13, Γενικός Εισαγγελέας ν. Σατανά κ.α.
(1996)2 Α.Α.Δ. 257 και Γενικός Εισαγγελέας ν. Λ. Φανιέρου
(1996)2 Α.Α.Δ. 303).» Στην υπό εξέταση περίπτωση κρίνω πως συντρέχουν ικανοποιητικοί λόγοι για να διατάξω την αναστολή της ποινής φυλάκισης που σήμερα επέβαλα στον Κατηγορούμενο 2. Αυτοί είναι κατά κύριο το λευκό του ποινικό μητρώο σε συνδυασμό πάντοτε με την ηλικία του, η περίοδος 3 ετών που έχει παρέλθει από την διάπραξη του αδικήματος μέχρι και σήμερα που καλείται το Δικαστήριο να επιβάλει ποινή καθώς και το γεγονός ότι η οικογένεια του θανόντα έχει πλήρως αποζημιωθεί αναφορικά με το τραγικό αυτό γεγονός χωρίς βεβαίως το Δικαστήριο να παραγνωρίζει ότι η όποια αποζημίωση δεν δύναται να φέρει πίσω στην οικογένεια το αγαπημένο της πρόσωπο. Υπό το φως των πιο πάνω κρίνω πως το Δικαστήριο θα μπορούσε να δώσει στον Κατηγορούμενο 2 πρόσωπο λευκού ποινικού μητρώου μια δεύτερη ευκαιρία για να αποδείξει εκτός φυλακών ότι από τούδε και στο εξής δεν θα παρανομήσει ξανά. Από τον ίδιο εξαρτάται βέβαια να αρπάξει αυτή την ευκαιρία που σήμερα του δίδεται να μην διαπράξει οποιοδήποτε αδίκημα παρόμοιας φύσης ή οποιοδήποτε άλλο αδίκημα. Συνακόλουθα η εκτέλεση της ποινής φυλάκισης που επέβαλα σήμερα στον Κατηγορούμενο 2 αναστέλλεται για περίοδο τριών ετών από σήμερα. Επεξηγούνται στον κατηγορούμενο 2 οι συνέπειες της αναστολής της ποινής φυλάκισης που του επιβλήθηκε ως επιτάσσει το άρθρο 3 υποπαράγραφος
(4)του Περί της Υφ' Όρον Αναστολής της Εκτελέσεως Ποινής Φυλάκισης εις Ορισμένας Περιπτώσεις Νόμο του 1972, Ν. 95/72ως έχει τροποποιηθεί. (Υπ.). .................................. N. Φακοντή, Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής [1] Ποινική Έφεση Αρ. 6703, ημερ. 15.07.1999 μεταξύ Γεώργιος Τσελεπής v Αστυνομίας [2] Ποινικές Εφέσεις Αρ. 7492 και 7505, ημερ. 27.02.2004 μεταξύ Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας v Κ. Κυθρεώτης - Σκυρόδεμα Λτδ και Tsircon Co Ltd cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο