Δημοκρατία ν. Γεωργίου κ.α., Αρ. Υπόθεσης: 769/2020, 20/12/2021

(1)(β), 30 και Τρίτος Πίνακας του Περί Ναρκωτικών Φαρμάκων και Ψυχοτρόπων Ουσιών Νόμου 29/

1. Σύμφωνα με τις λεπτομέρειες του αδικήματος, ο κατηγορούμενος 2 μεταξύ των μηνών Ιανουαρίου και Ιουνίου 2019 στη Δημοκρατία συνωμότησε με άλλο πρόσωπο όπως διαπράξει το κακούργημα της εξαγωγής ελεγχόμενου φαρμάκου Τάξεως Α από την Κυπριακή Δημοκρατία. Ακολούθησε η αναστολή της ποινικής δίωξης για τον κατηγορούμενο 2 στις υπόλοιπες κατηγορίες που αντιμετώπιζε ο οποίος και απαλλάχθηκε σ' αυτές. Τα γεγονότα όπως έχουν εκτεθεί από την Κατηγορούσα Αρχή, βρίσκουν σύμφωνη την υπεράσπιση και ακολουθούν αυτολεξεί. «
2. Κατά τον μήνα ΧΧΧ του 2019, ο Κατηγορούμενος 2 συναντήθηκε με άλλο πρόσωπο το οποίο γνώριζε (ακολούθως αναφερόμενο ως «το 2° πρόσωπο»), κατόπιν παράκλησης του τελευταίου.
3. Στην εν λόγω συνάντηση, το 2° πρόσωπο ρώτησε τον Κατηγορούμενο 2 κατά πόσον εξακολουθούσε να έχει επ' ονόματι του συγκεκριμένη εταιρεία. Αφού ο Κατηγορούμενος 2 απάντησε καταφατικά, τότε το 2° πρόσωπο του πρότεινε όπως συνεργαστούν επαγγελματικά και συγκεκριμένα όπως προβούν σε εξαγωγή αντικειμένων στο εξωτερικό με εξαγωγέα την προαναφερόμενη εταιρεία. Περαιτέρω του ανέφερε ότι το όφελος του θα ήταν η εξόφληση του οφειλόμενου χρέους που είχε έναντι του 2ου προσώπου, το οποίο ανερχόταν στο ποσό των €18,000, καθώς και η περαιτέρω καταβολή χρηματικού ποσού που θα ανερχόταν μεταξύ των €5,000-10,
4. Ακολούθως και αφού το 2° πρόσωπο του ανέφερε ότι εντός των αντικειμένων που θα εξάγονταν θα τοποθετείτο λίγη ποσότητα ναρκωτικών ουσιών («λλίον πράμα») καθησυχάζοντας τον ότι ο ίδιος δεν θα ερχόταν σε οποιαδήποτε επαφή μαζί τους, ο Κατηγορούμενος 2 συμφώνησε.
5. Σε συνάντηση τους που έγινε μετά από κάποιες μέρες, ο Κατηγορούμενος 2 ρώτησε το 2° πρόσωπο κατά πόσο οι ναρκωτικές ουσίες που θα εξάγονταν ήταν κοκαΐνη. Τότε το 2° πρόσωπο του απάντησε ότι επρόκειτο για MDMA. Σε ερώτηση του Κατηγορούμενου 2 ως προς τη ποσότητα των ναρκωτικών, το 2° πρόσωπο του απάντησε: «Εν λλίον εν δοκιμή τούτη τζιαι αν παν ούλλα καλά να στείλουμε αλλά ένα που εν ναν πομπάρτα τζιαι να γίνουμε με τα ριάλια».
6. Ο Κατηγορούμενος 2 συμφώνησε με το 2° πρόσωπο όπως αναλάβει να μιλήσει ο ίδιος με εκτελωνιστή για την εξαγωγή των αντικειμένων ως ο ιδιοκτήτης της εταιρείας που θα φερόταν ως εξαγωγέας.
7. Όλα τα πιο πάνω γεγονότα διαδραματίστηκαν εντός της Κυπριακής Δημοκρατίας και συγκεκριμένα εντός της επαρχίας Λεμεσού.
8. Ο Κατηγορούμενος 2 συνελήφθηκε, δυνάμει δικαστικού εντάλματος σύλληψης, την ΧΧΧΧ. Έκτοτε τελεί υπό κράτηση.
9. Κατά τη διερεύνηση της υπόθεσης, λήφθηκαν από αυτόν ανακριτικές καταθέσεις κατά τις οποίες έδωσε τη δική του εκδοχή.
10. Την ΧΧΧΧ ο Κατηγορούμενος 2 προέβηκε σε γραπτή θεληματική κατάθεση, όπου ομολόγησε τη διάπραξη του αδικήματος.
11. Ο κατηγορούμενος 2 βαρύνεται με προηγούμενες καταδίκες. Αντίγραφο του ποινικού μητρώου παραδίδεται στο Δικαστήριο σας.» Ο κατηγορούμενος 2 σύμφωνα με εν λόγω ποινικό μητρώο βαρύνεται με τις δύο ακόλουθες προηγούμενες καταδίκες: (α) Υπόθεση ΧΧΧ/2016 Ε.Δ Λεμεσού όπου του επιβλήθηκε ποινή φυλάκισης 6 μηνών με 3ετή αναστολή στο αδίκημα της κλοπής υπό αντιπροσώπου κατά παράβαση του άρθρου 270(β). Η ποινή επιβλήθηκε στις ΧΧΧ και το αδίκημα διαπράχθηκε στις ΧΧΧ. (β) Υπόθεση ΧΧΧ/2016 Ε.Δ Λεμεσού όπου του επιβλήθηκαν συντρέχουσες ποινές φυλάκισης 3 και 2 χρόνων για αδικήματα κλοπής υπό αντιπροσώπου κατά παράβαση του άρθρου 270(Β). Η ποινή επιβλήθηκε στις ΧΧΧ και τα αδικήματα διαπράχθηκαν ΧΧΧΧ - ΧΧΧΧ. Στην υπόθεση αυτή λήφθηκαν υπόψη και άλλες υποθέσεις. Η έκθεση του γραφείου ευημερίας που ετοιμάστηκε μετά από οδηγίες του Δικαστηρίου, περιγράφει την οικογενειακή, οικονομική κατάσταση, τις προσωπικές και άλλες συνθήκες και περιστάσεις του κατηγορούμενου
12. Το περιεχόμενο της εν λόγω έκθεσης υιοθέτησε ο ευπαίδευτος συνήγορος του κατά την αγόρευση του για μετριασμό της ποινής. Παραθέτουμε το περιεχόμενο της έκθεσης με τίτλο Ατομικό και οικογενειακό ιστορικό: «Ο κατηγορούμενος γεννήθηκε και μεγάλωσε στο ΧΧΧ. Οι γονείς του είναι Κύπριοι και διέμεναν για χρόνια στην ΧΧΧ. Ηλικιακά είναι το μεγαλύτερο από τα τρία παιδία της οικογένειας του. Έχει ακόμα ένα ετεροθαλή αδελφό από τον β γάμο του πατέρα του. Σύμφωνα με τον κατηγορούμενο οι γονείς του χώρισαν όταν ο ίδιος ήταν σε ηλικία ΧΧΧ ετών. Μετά τον χωρισμό των γονέων του την φροντίδα των παιδιών ανέλαβε η μητέρα. Όπως αναφέρθηκε ο χωρισμός των γονιών τον επηρέασε ψυχοσυναισθηματικά. Το ΧΧΧ ο κατηγορούμενος ήλθε στην Κύπρο με την μητέρα και τα αδέλφια του για μόνιμη μη εγκατάσταση, ο ΧΧΧ συνήψε γάμο με γυναίκα από το ΧΧΧ με την οποία απέκτησε παιδί ηλικίας σήμερα ΧΧΧ ετών. Ο κατηγορούμενος ανέφερε ότι διατηρεί πολύ καλή σχέση με τη σύζυγο, το παιδί τους καθώς επίσης και με το στενό οικογενειακό του περιβάλλον παρόλα τα κοινωνικά προβλήματα που αντιμετωπίζει Το ΧΧΧ βρισκόταν υπόδικος στις Κεντρικές φυλακές και μετά αφέθηκε ελεύθερος με εγγύηση για υπόθεση οικονομικού εγκλήματος, ..................... 2.Ιστορικό εκπαίδευσης και εργασίας: Ο κατηγορούμενος αποφοίτησε την Τεχνική Σχολή Λεμεσού στο θεωρητικό κλάδο. Λόγω προβλημάτων υγείας (έκζεμα) δεν εντάχθηκε στην Εθνική Φρουρά. Από ηλικίας ΧΧΧ ετών μέχρι ΧΧΧ εργαζόταν ως μηχανικός. Τα Σαββατοκύριακα απασχολείτο ως ΧΧΧ σε γάμο. Στη συνέχεια εργάστηκε σε εξαρτήματα αυτοκινήτων για 6 μήνες και από το ΧΧΧ διατηρεί δική του επιχείρηση πώλησης αυτοκινήτων. Η σύζυγος του είναι απόφοιτη Λυκείου. Σπούδασε ΧΧΧ και εργάστηκε για κάποια χρόνια ως ιδιωτική υπάλληλος. Από το ΧΧΧ είναι άνεργη. 3.Δεξιότητες διαχείρισης οικονομικών: Ο κατηγορούμενος δεν κατέχει έχει ακίνητη περιουσία. Έχει στην ιδιοκτησία του 2 αυτοκίνητα συνολικής αξίας €5,
13. Δεν διατηρεί αποταμιεύσεις ούτε δάνεια σε τράπεζα. Στο παρόν στάδιο δεν έχει εισοδήματα ο κατηγορούμενος και η σύζυγος με το παιδί συντηρούνται από το στενό οικογενειακό του περιβάλλον.» Ο ευπαίδευτος συνήγορος του κατηγορούμενου 2 με πλήρη συναίσθηση της σοβαρότητας του αδικήματος που ο κατηγορούμενος 2 διέπραξε, μέσα από την εμπεριστατωμένη αγόρευση του έθεσε ενώπιον του δικαστηρίου τους μετριαστικούς παράγοντες που σύμφωνα με την εισήγηση του θα πρέπει το Δικαστήριο να λάβει υπόψη του στην επιμέτρηση της ποινής. Ζήτησε να ληφθεί υπόψη, η παραδοχή του, η απολογία του, η συνεργασία του με την αστυνομία και οι προσωπικές του περιστάσεις. Σε ότι αφορά την παραδοχή του, τόνισε την σημασία της σε συσχετισμό και με την συνεργασία του με την αστυνομία και την προθυμία του να καταθέσει στην παρούσα υπόθεση ως μάρτυρας κατηγορίας. Σε σχέση με τις προσωπικές του συνθήκες, πέραν των όσων αναφέρονται στην έκθεση του γραφείου ευημερίας, αναφέρθηκε στην επιχείρηση που ο κατηγορούμενος διατηρούσε και στην εκμετάλλευση που έτυχε με αποτέλεσμα να εκτεθεί οικονομικά και να δημιουργήσει χρέη. Σε ότι αφορά τις συνθήκες διάπραξης του αδικήματος εισηγήθηκε πως θα πρέπει να ληφθεί υπόψη ότι αυτός δεν ήταν ο ιθύνων νους και ότι η οικονομική του κατάσταση και η επιρροή που δέχτηκε ήταν αυτά που τον οδήγησαν στη διάπραξη του αδικήματος. Επίσης, αναφέρθηκε σε σχετική νομολογία τόσο σε σχέση με τους μετριαστικούς παράγοντες που επικαλέστηκε όσον και με το τρόπο που τα δικαστήρια αντιμετωπίζουν αυτού του είδους υποθέσεις ως προς το ύψος της επιβληθείσας ποινής. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι το αδίκημα το οποίο διέπραξε και παραδέχτηκε ο κατηγορούμενος 2 είναι σοβαρό. Αυτό διαφαίνεται και από τη σοβαρότητα που προσδίδεται σε αυτό από το Νομοθέτη, ήτοι από το προσδιοριζόμενο από το Νόμο ανώτατο όριο ποινής (βλ. Δημοκρατία ν. Κυριάκου

(1990)2 Α.Α.Δ. 264), ποινή φυλάκισης μέχρι 7 χρόνια προκειμένου για κακούργημα, όπως είναι η παρούσα περίπτωση, που το ουσιαστικό αδίκημα της εξαγωγής ναρκωτικών τιμωρείται με δια βίου φυλάκιση. Έχει περαιτέρω αναφερθεί ότι ο χαρακτηρισμός κάποιου αδικήματος ως σοβαρού, δεν εξαρτάται αποκλειστικά από το ανώτατο όριο ποινής που ο νόμος προνοεί για τη διάπραξή του, αλλά εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό και από το σύνολο των περιστάσεων που περιβάλλουν τη διάπραξή του (βλ. Μιχαηλίδης ν. Δημοκρατίας

(1991)2 Α.Α.Δ. 391, 402). Ως δε έχει επισημανθεί στην ποινική υπόθεση αρ. 894/15, Κακουργιοδικείου Λευκωσίας, Δημοκρατία ν. Αντώνη Νικολάου κ.α, απόφαση ημερομηνίας 09.06.2016: «Αποτιμώντας ειδικότερα τη σοβαρότητα του αδικήματος της συνωμοσίας θα πρέπει να σημειώσουμε ότι σαφέστατα και δικαιολογημένα ο νομοθέτης θεωρεί τη συνωμοσία ως ήσσονος σοβαρότητας εν σχέσει με το ουσιαστικό αδίκημα. Είναι ενδεικτικό πως τίθεται ως οροφή για την ποινή σε όλες τις περιπτώσεις η 7ετής φυλάκιση, ασχέτως του κακουργήματος το οποίο αποτελούσε τον αντικειμενικό της στόχο. Αυτό δεν σημαίνει πως και η συνωμοσία δεν έχει τη δική της σοβαρότητα. Μάλιστα, παρά την πιο πάνω διαπίστωση τόσο το είδος όσο και η σοβαρότητα του ουσιαστικού αδικήματος έχουν σε κάθε περίπτωση τη σημασία τους και θα πρέπει να συνεκτιμούνται κατά την επιμέτρηση της ποινής. ..................................................................................................... Η απαξία της συνωμοσίας γενικά έγκειται κυρίως στο ότι συνιστά τον πρόδρομο, σχεδίασμα, προετοιμασία, οργάνωση και κυρίως σφραγίζει την συναπόφαση δύο ή περισσοτέρων ατόμων να προχωρήσουν στη διάπραξη του ουσιαστικού αδικήματος. Στις πλείστες δε των περιπτώσεων πρόκειται για μια ψυχρή και σε κατάσταση νηφαλιότητας συναπόφαση εν είδη κοινής επιχειρηματικής δραστηριότητας, με ενδιάμεσους, παρεμφερείς αλλά απαραίτητους στόχους, να επιτύχει το όλο σχέδιο και να εκμηδενιστούν οι κίνδυνοι σύλληψης των δραστών ή κατ' άλλον τρόπον ματαίωσης του εν λόγω σχεδίου». Συμφωνούμε πλήρως με το πιο πάνω απόσπασμα και το υιοθετούμε. Η σοβαρότητα του αδικήματος της συνομωσίας, επιτείνεται ακόμη περισσότερο λόγω της έξαρσης που παρουσιάζει τόσο αυτό, όσο και τα αδικήματα που σχετίζονται με ναρκωτικά. Το γεγονός δε αυτό δεν μπορεί να παραγνωριστεί από το Δικαστήριο. Όπως έχει τονιστεί (βλ. Χριστόδουλος Χριστοδούλου ν. Αστυνομία και Ανδρέα Χρίστου ν. Αστυνομίας

(2004)2 Α.Α.Δ 538), αδικήματα τα οποία σχετίζονται με τα ναρκωτικά είναι εκ της φύσεως τους σοβαρά. Η αναγκαιότητα προστασίας του κοινωνικού ιστού που πλήττεται καίρια με την εξάπλωση της χρήσης ναρκωτικών ουσιών, αποτελεί καθήκον του Δικαστηρίου (βλ. Αγαθοκλέους κ.α. ν. Δημοκρατίας

(2014)2(Α) Α.Α.Δ. 44). Τα Δικαστήρια έχουν υποχρέωση να συμβάλουν θετικά στην καταπολέμηση της μάστιγας των ναρκωτικών και στη χαλιναγώγηση του παρατηρούμενου φαινομένου της διάβρωσης της κοινωνίας και των νέων ανθρώπων ειδικότερα (βλ. μεταξύ άλλων Γενικός Εισαγγελέας ν. Sak

(2005)2 A.A.Δ. 377, Κλεομένης ν. Δημοκρατίας

(2013)2 Α.Α.Δ. 350, Λαζάρου κ.ά. ν. Δημοκρατίας

(2010)2 Α.Α.Δ. 633). Διευκρινίζουμε βεβαίως ότι στην παρούσα υπόθεση ο κατηγορούμενος 2 βρέθηκε ένοχος στο αδίκημα της συνομωσίας και όχι στο αδίκημα της εξαγωγής ναρκωτικών, γεγονός που το διαφοροποιεί από τις πιο πάνω υποθέσεις όπου το αδίκημα της συνωμοσίας συνυπήρχε με το ουσιαστικό αδίκημα. Είναι εξάλλου αντιληπτό ότι αν ο κατηγορούμενος 2 διέπραττε και το ουσιαστικό αδίκημα, δηλαδή της εξαγωγής ελεγχομένου φαρμάκου Τάξεως Α, τότε θα αντιμετώπιζε την ποινή της φυλάκισης δια βίου και όχι την εμφανώς μικρότερη ποινή φυλάκισης των επτά ετών. Καθοδηγούμενοι από όλα τα πιο πάνω, λαμβάνουμε για σκοπούς μετριασμού της ποινής την παραδοχή του κατηγορούμενου 2 ενώπιον του Δικαστηρίου. Αναγνωρίζουμε ότι η παραδοχή ενοχής πρέπει να αμείβεται με έκπτωση στην ποινή καθότι αποτελεί πορεία που προάγει τους σκοπούς της δικαιοσύνης και είναι απτό στοιχείο της ειλικρινούς μεταμέλειας του. Σχετική επί του θέματος είναι η απόφαση Χαρτούπαλλος ν. Δημοκρατίας

(2002)2 Α.Α.Δ. 28 στην οποία μας παρέπεμπε και ο ευπαίδευτος συνήγορος του κατηγορουμένου

1. Στην υπόθεση Ανδρέας Ανδρέου ν. Δημοκρατίας, Ποινική Έφεση 163/2015, απόφαση ημερομηνίας 11.07.2016, το Ανώτατο Δικαστήριο τόνισε ότι «η παραδοχή είναι ο μόνος απτός τρόπος για να «μεταφερθεί» στο Δικαστήριο η μεταμέλεια ενός κατηγορουμένου και γι΄ αυτό το λόγο έχει δεσπόζουσα σημασία στην επιμέτρηση της ποινής». Περαιτέρω, στην υπόθεση Δημήτρης Βασιλείου ν. Δημοκρατίας, Ποινική Έφεση 110/14, απόφαση ημερομηνίας 15.06.2015, τονίστηκε για άλλη μια φορά ότι η παραδοχή έχει τη σημασία της, ακόμα και στην περίπτωση που κάποιος συλλαμβάνεται επ' αυτοφώρω να διαπράττει αδίκημα που αφορά σε ναρκωτικές ουσίες, δεν μπορούμε να την παραγνωρίσουμε. Όπως χαρακτηριστικά αναφέρεται: «. Αφετέρου όμως δεν πρέπει να παραγνωρίσουμε το πάντοτε ευπρόσδεκτο μιας παραδοχής ως απτού στοιχείου μεταμέλειας αλλά και τη σημασία της.» Αποδίδουμε βαρύτητα στην παραδοχή του κατηγορούμενου
2. Η παραδοχή του ενώπιον του Δικαστηρίου δεν ήταν άμεση, αφού η ακρόαση της υπόθεσης άρχισε και ολοκληρώθηκε η μαρτυρία 25 μαρτύρων κατηγορίας, ο κατηγορούμενος 2 όμως προέβη σε άμεση παραδοχή μετά την τροποποίηση του κατηγορητηρίου με την προσθήκη της πέμπτης κατηγορίας. Ο κατηγορούμενος 2 πρόσφατα έδωσε γραπτή θεληματική κατάθεση στην αστυνομία, στις 11.10.2021, όπου ομολόγησε τη διάπραξη του αδικήματος και αποκάλυψε γεγονότα της υπόθεσης προς εξιχνίαση της. Η έστω και σε αυτό το στάδιο συνεργασία του κατηγορούμενου με την αστυνομία και η παραδοχή του στο Δικαστήριο λαμβάνεται σοβαρά υπόψη από το Δικαστήριο και προσμετρούν προς όφελος του. Όπως αναφέρθηκε στην υπόθεση Conrad Mbakoub Mbakoup ν. Δημοκρατίας Ποινική Εφεση 8614 ημερομηνίας 27/03/2015, «Η έμπρακτη συνεργασία με την αστυνομία θεωρείται άλλωστε πάντοτε από την νομολογία ως μετριαστικός παράγων και αυτό πρέπει να είναι στην γνώση των κατηγορούμενων προσώπων.» Μάλιστα τέτοια συνεργασία αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα όταν ο κατηγορούμενος δίδει σημαντικές πληροφορίες έγκαιρα και βοηθά στην εξιχνίαση οργανωμένου εγκλήματος. Στην υπόθεση Αναστάσιος Φραγκίσκου v. Δημοκρατίας Ποινική Έφεση 222/2014 ημερ. 25.11.16 λέχθηκαν, ανάμεσα σ' άλλα, τα εξής: «. Η πλήρης διαλεύκανση εγκληματικών δραστηριοτήτων οι οποίες περιστρέφονται γύρω από την παράνομη διακίνηση ναρκωτικών και ιδίως η προσαγωγή ενώπιον της δικαιοσύνης των προσώπων που διαδραματίζουν πρωτεύοντα ρόλο στην εγκληματική αυτή συμπεριφορά, είναι έργο δύσκολο και πολύπλοκο. Στις πλείστες των περιπτώσεων είναι αναγκαία η αναζήτηση μαρτυρίας από πρόσωπα που εμπλέκονται στις έκνομες αυτές δραστηριότητες. Πρόσωπα που συνήθως είναι απρόθυμα να συνδράμουν στις προσπάθειες των διωκτικών αρχών. Ο φόβος τόσο για τη δική τους ασφάλεια όσο και γι΄ αυτή του στενού οικογενειακού και φιλικού τους περιβάλλοντος λειτουργεί αποτρεπτικά. Ο κίνδυνος που αναλαμβάνουν ως αποτέλεσμα της απόφασής τους να συνεργαστούν με την Αστυνομία, σε συνάρτηση με το βαθμό συνεργασίας και την έκταση και τη φύση των πληροφοριών που παρέχουν, θα πρέπει να συνεκτιμούνται από τα Δικαστήρια κατά το στάδιο της επιβολής ποινής στα πρόσωπα αυτά. Όσο μεγαλύτερος είναι ο κίνδυνος και όσο πολυτιμότερη είναι η συνδρομή τόσο περισσότερο θα πρέπει αυτό ν΄ αντανακλάται στο ύψος της ποινής που επιβάλλεται.» Αναγνωρίζουμε την εκδήλωση πρόθεσης του κατηγορούμενου 2 να χρησιμοποιηθεί ως μάρτυρας κατηγορίας, πράμα που προσμετρά θετικά για τον ίδιο στα πλαίσια εξατομίκευσης της ποινής που θα του επιβληθεί πάντοτε υπό το φως της νομολογίας. Στην Κυριάκου ν. Δημοκρατίας

(2013)2 Α.Α.Δ. 746 το Εφετείο μείωσε την ποινή αφού βρήκε ότι το Κακουργιοδικείο δεν έκανε οποιαδήποτε αναφορά σε συγκεκριμένο ελαφρυντικό στοιχείο. Για το θέμα αυτό θεωρούμε σκόπιμο να παραπέμψουμε στο σχετικό μέρος από την απόφαση: «Ερχόμαστε τώρα στο τρίτο και ουσιαστικότερο παράπονο του Εφεσείοντος. Κατά την αγόρευση του ενώπιον του Κακουργιοδικείου, ο τότε δικηγόρος του, κ. Γ. Κούμας, ανέφερε ότι ο Εφεσείων «θέλοντας να βοηθήσει την αστυνομία και θέλοντας ο ίδιος να ξεφύγει από αυτές τις ουσίες και αυτή είναι υπόσχεση του εφόσον θα αποφυλακισθεί από αυτή την υπόθεση, έχει κατονομάσει κάποιους ανθρώπους οι οποίοι εμπλέκονται είτε με χρήση, είτε με εμπορία ναρκωτικών και έχουν σήμερα τροχιοδρομηθεί και άλλες υποθέσεις εναντίον αυτών των ανθρώπων και αυτό οφείλεται στη βοήθεια που πρόσφερε ο ίδιος στις διωκτικές αρχές». Είναι γεγονός, όπως εξάλλου δέχθηκε και ο συνήγορος της Δημοκρατίας, ότι το Κακουργιοδικείο δεν έκαμε καμία απολύτως αναφορά στο ελαφρυντικό αυτό στοιχείο. Κατά την άποψή μας, επρόκειτο για παράγοντα ο οποίος θα έπρεπε να είχε ληφθεί υπόψη, αφού και ο ίδιος ο Νόμος 29/77, διά του Άρθρου 30

(4)(β)(v) τον κατονομάζει ως ένα από τους παράγοντες που καθιστούν το αδίκημα «λιγότερο σοβαρό». Όπως προβλέπει η συγκεκριμένη πρόνοια του Άρθρου 30

(4)(β)(v), η «αποδεδειγμένη μεταμέλεια του κατηγορουμένου η οποία μεταξύ άλλων μαρτυρείται από τη συνεργασία του με τις αρχές για τη δίωξη των προμηθευτών και την προθυμία του να υποβληθεί σε θεραπεία για απεξάρτηση», μπορεί να ληφθεί υπόψη από το Δικαστήριο ως μετριαστικός παράγοντας, αφού το αδίκημα θεωρείται διά νόμου λιγότερο σοβαρό. Το γεγονός ότι το Κακουργιοδικείο δεν προσέδωσε καμία σημασία στη συνεργασία του Εφεσείοντος με τις ανακριτικές αρχές, καθιστά την ποινή ακροσφαλή με αποτέλεσμα να χρήζει παρέμβασης μας.» (Η υπογράμμιση γίνεται από το Δικαστήριο) Θα πιστώσουμε τον κατηγορούμενο 2 και με το πιο πάνω ελαφρυντικό στοιχείο στα πλαίσια εξατομίκευσης της ποινής. Όσον αφορά το ρόλο του κατηγορούμενου 2, δεχόμαστε ότι ο κατηγορούμενος 2 δεν ήταν ο ιθύνων νους και ότι ο ρόλος του περιορίστηκε στη ανάληψη της υποχρέωσης να μιλήσει ο ίδιος με εκτελωνιστή για την εξαγωγή των ναρκωτικών τάξεως Α που θα «αναλάμβανε» η εταιρεία του. Ταυτόχρονα όμως, λαμβάνουμε υπόψη μας ότι στα πλαίσια της παράνομης συμφωνίας που ήταν μέρος, αυτός θα διαδραμάτιζε σημαντικό ρόλο στην εξαγωγή των σκληρών ναρκωτικών από την Κύπρο προς το εξωτερικό υπό την κάλυψη της εξαγωγής αυτής που θα γινόταν μέσω της εταιρείας που διατηρούσε κατά τον ουσιώδη χρόνο. Έμφαση δόθηκε από το συνήγορο του κατηγορούμενου 2 στο γεγονός ότι αυτός κατά τον επίδικο χρόνο έτυχε κάποιας εκμετάλλευσης συνεπεία της δεινής οικονομικής του κατάστασης και ήταν κάτω από αυτές τις συνθήκες που διέπραξε το αδίκημα της κατηγορίας που τον βαρύνει. Η οικονομική κατάσταση ενός κατηγορουμένου είναι οριακής σημασίας, σε τέτοιας φύσης υποθέσεις, στον καθορισμό της ποινής (Andrei Marius v. Δημοκρατίας Ποινική Έφεση 155/14, ημερομηνίας 27.05.2015 και Jovanovic v. Αστυνομίας

(2005)2 Α.Α.Δ. 635). Τα οικονομικά προβλήματα που αντιμετώπιζε ο κατηγορούμενος 2 δεν μπορούν να αφεθούν να εξουδετερώσουν τον αποτρεπτικό χαρακτήρα της ποινής που σε υποθέσεις ναρκωτικών είναι δεδομένη. Ως αναφέρθηκε χαρακτηριστικά στην υπόθεση Παναγιώτης Μακρής ν. Δημοκρατίας

(2013)2 Α.Α.Δ. 15. «Όμως, αν τα οικονομικά προβλήματα, συνδεόμενα και με άλλα προβλήματα ευρύτερα, οικογενειακά ή υγείας, μπορούσαν να δικαιολογήσουν την παρανομία, αυτό θα ήταν η οριστική κατάρρευση κάθε ηθικής αρχής αλλά και κάθε αρχής τάξης και δικαίου.» Περαιτέρω, λαμβάνουμε ιδιαιτέρως υπόψη μας, τις προσωπικές και οικογενειακές περιστάσεις του κατηγορούμενου 2 όπως αυτές περιγράφονται στην Έκθεση του Γραφείου Ευημερίας αλλά και όπως έχουν παρατεθεί με μεγάλη λεπτομέρεια από το δικηγόρο του. Ειδικότερα λαμβάνουμε υπόψη μας ότι ο κατηγορούμενος είναι πατέρας ενός ανήλικου παιδιού ηλικίας 8 ετών. Στο σημείο αυτό θα πρέπει να τονίσουμε ότι σύμφωνα με τη νομολογία μας, οι προσωπικές και οικογενειακές περιστάσεις του παραβάτη δεν είναι βαρύνουσας σημασίας σε τέτοιου είδους υποθέσεις. Τα πιο πάνω λαμβάνονται υπόψη σε σημαντικό βαθμό, δεν είναι όμως ικανά να εξουδετερώσουν την αποτελεσματική εφαρμογή του νόμου. Σχετική είναι η απόφαση Μιχαήλ ν. Δημοκρατίας

(1999)2 Α.Α.Δ. 577, όπου λέχθηκαν τα πιο κάτω: «Οι προσωπικές περιστάσεις και τα ιδιαίτερα προβλήματα αδικοπραγούντων σε αυτού του είδους των υποθέσεων λαμβάνονται βέβαια σε κάποιο βαθμό υπόψη. Και η εξατομίκευση έχει τη θέση της. Αλλά δεν μπορεί να εξουδετερώσει ή να αποδυναμώσει τη μέριμνα για προστασία της κοινωνίας. Βλ. Παυλίδης και Άλλος ν. Αστυνομίας

(1996)2 A.A.Δ. 220. Η πείρα καταδείχνει ότι οι έμποροι ναρκωτικών συχνά επιλέγουν άτομα αδύναμα ή άτομα με ειδικά προβλήματα για τη μεταφορά ναρκωτικών. Η κατανόηση αυτών των αδυναμιών και προβλημάτων δεν μπορεί να επιδράσει κατά τρόπο που να εξασθενίζει την αποτελεσματική εφαρμογή του νόμου.» Κατά τον ίδιο τρόπο αντικρύζουμε τις επιπτώσεις που θα έχουν μέλη της οικογένειας του κατηγορουμένου 2, περιλαμβανομένου του εξαρτωμένου της (ανήλικου υιού), σε περίπτωση που αυτός οδηγηθεί στη φυλακή. Το θέμα δεν μας αφήνει αδιάφορους. Αντίθετα το συνεκτιμούμε μαζί με όλους τους άλλους παράγοντες δίδοντας του τη βαρύτητα που του αναλογεί με βάση την υφιστάμενη νομολογία (Domotov κ.α. v. Αστυνομίας

(1999)2 Α.Α.Δ. 577). Τέλος, λαμβάνουμε υπόψη μας, τη δήλωση του συνηγόρου του κατηγορούμενου 2 ότι αυτός έχει αντιληφθεί τη σοβαρότητα του αδικήματος στο οποίο έχει βρεθεί ένοχος και ότι παρουσιάζεται ενώπιον του Δικαστηρίου πλήρως μεταμελημένος. Την απολογία του για ότι έχει πράξει την μετάφερε ο συνήγορος προς το Δικαστήριο. Επίσης λαμβάνουμε υπόψη μας και όσα ανάφερε σε σχέση με την διαγωγή που κατά τον χρόνο που αυτός βρίσκεται ως υπόδικος στις κεντρικές φυλακές για την παρούσα υπόθεση γεγονός που δείκνυε ότι έχει μεταμελήσει για τις πράξεις του. Ο κατηγορούμενος 2 βαρύνεται, ως αναφέρεται πιο πάνω, με 2 προηγούμενες καταδίκες. Όσον αφορά στις προηγούμενες καταδίκες του κατηγορουμένου 2, είναι γνωστό ότι ουδείς τιμωρείται εκ νέου για αδίκημα για το οποίο έχει ήδη τιμωρηθεί. Η σημασία όμως των προηγούμενων καταδικών έγκειται στο ότι η ύπαρξή τους τείνει να μειώσει σε κάποιο βαθμό, μεγάλο ή μικρό, ανάλογα με τον αριθμό, το χρόνο και τη φύση των αδικημάτων στα οποία αναφέρονται, την επιείκεια που μπορεί να επιδειχθεί. Και τούτο, κυρίως, γιατί αποτελούν ένδειξη της στάσης του κατηγορούμενου στην τήρηση των νόμων (βλ. Γενικός Εισαγγελέας ν. Ματθαίου

(1994)2 Α.Α.Δ. 1 και Γενικός Εισαγγελέας ν. Αεροπόρου

(1997)2 Α.Α.Δ. 17). Στην Μιχαήλ ν. Δημοκρατίας

(1998)2 Α.Α.Δ. 306 τονίστηκε και πάλι ότι οι προηγούμενες καταδίκες δεν αποτελούν παράγοντα επιβαρυντικό της ποινής αλλά επενεργούν ως παράγων περιορισμού της επιείκειας, της οποίας θα μπορούσε να τύχει ο συγκεκριμένος κατηγορούμενος, αν δεν βαρυνόταν με τις προηγούμενες καταδίκες (βλ. επίσης Γεωργίου άλλως Καμμούγιαρος ν. Αστυνομίας

(2003)2 Α.Α.Δ. 565). Στην Ιωάννου άλλως Μουσικός ν. Αστυνομίας (πιο πάνω) τα προηγούμενα αδικήματα που ο κατηγορούμενος είχε διαπράξει, περιόρισαν τα περιθώρια επιείκειας με αποτέλεσμα το Ανώτατο Δικαστήριο να απορρίψει την έφεση του. Για τη σημασία και τη βαρύτητα των προηγούμενων καταδίκων και των υποθέσεων που λαμβάνονται υπόψη, και η οποία, επαναλαμβάνουμε, έχει να κάνει με την επιείκεια, παραπέμπουμε και στην υπόθεση Vedat v. Αστυνομίας

(2012)2 Α.Α.Δ.

1. Έχουμε προηγουμένως αναφερθεί στο ποινικό μητρώο του κατηγορούμενου
2. Έχουμε καταγράψει τον αριθμό των προηγούμενων καταδικών με τις οποίες βαρύνεται. Έχουμε ακόμη σημειώσει τη φύση των αδικημάτων, πότε αυτά διαπράχτηκαν, τις ποινές που τους επιβλήθηκαν και τις ημερομηνίες επιβολής τους. Παραπέμπουμε στα στοιχεία αυτά χωρίς να χρειάζεται να τα επαναλάβουμε. Είναι υπό το πρίσμα της πιο πάνω νομολογίας που αντιμετωπίζονται οι προηγούμενες καταδίκες του κατηγορούμενου
3. Πρόκειται για πρόσφατες καταδίκες και όπως προκύπτει η παραβατική του συμπεριφορά αποσκοπεί στην εξασφάλιση οικονομικού οφέλους, αυτό διαφαίνεται και από τα γεγονότα της παρούσας υπόθεσης αλλά και από την φύση των αδικημάτων που αφορούν οι προηγούμενες του καταδίκες. Η επιμέτρηση της ποινής είναι διαδικασία εξισορρόπησης όλων των πιο πάνω παραγόντων. Οι προηγούμενες αποφάσεις είναι καθοδηγητικές αλλά όχι καθοριστικής σημασίας. Η κάθε υπόθεση θα πρέπει να κρίνεται με βάση τα δικά της γεγονότα και ιδιαίτερα χαρακτηριστικά. Στην απόφαση Μιχαήλ ν. Δημοκρατίας

(2003)2 Α.Α.Δ. 123, 130-131, το Ανώτατο Δικαστήριο διά του Νικήτα Δ., σημείωσε σχετικά τα πιο κάτω: «Οι προηγούμενες υποθέσεις δεν παρέχουν πάντοτε ασφαλή καθοδήγηση. Ο λόγος γι' αυτό είναι ότι, παρόλο που μπορεί να παρουσιάζουν ένα ή περισσότερα κοινά χαρακτηριστικά εντούτοις, συχνά, δεν υπάρχει η ταυτοσημία στο βαθμό που θα ήταν σωστό να προοιωνίζεται η ίδια ποινή για κατοπινές υποθέσεις. Η μεγαλύτερη ίσως χρησιμότητα του δικαστικού προηγούμενου στον τομέα αυτό έγκειται στον εντοπισμό των περιστάσεων που θεωρήθηκαν ως ελαφρυντικές ή επιβαρυντικές. Στη Βρετανία επικράτησε η πρακτική να παρέχονται από καιρού εις καιρόν κατευθυντήριες γραμμές σε συμπυκνωμένη μορφή σχετικά με τη φύση και το εύρος των ποινών. .................................. Όντως, όπου διαφαίνεται η τάση, πάνω σε στέρεες βάσεις, μπορεί να διαμορφωθεί ένα είδος ταρίφας. Όμως δεν μπορεί να οδηγεί σε αποστέωση της εξουσίας του δικαστηρίου μπροστά στη ζωντανή πραγματικότητα που εμφανίζει κάθε υπόθεση με τις ιδιαιτερότητες της. Αυτό δεν σημαίνει ότι δε θα ισχύσει η διατίμηση, όπου υπάρχουν ουσιαστικές ομοιότητες. Χρειάζεται όμως προσοχή γιατί, παρόλο που τα ανθρώπινα επαναλαμβάνονται, είναι ανιχνεύσιμες διαφορές και λεπτομέρειες που προσδίδουν στο προηγούμενο άλλη, διαφοροποιημένη, διάσταση. Τα λέγουμε αυτά όχι για να μειώσουμε την μεγάλη προσπάθεια του συνηγόρου, να μας ενημερώσει για κάθε τι σχετικό, αλλά για να θέσουμε τις παραμέτρους της χρήσιμης καταφυγής στο προηγούμενο». Παραθέτουμε στη συνέχεια ενδεικτικά κάποιες αποφάσεις που επιβλήθηκαν ποινές στο αδίκημα της συνωμοσίας, όπως στην παρούσα περίπτωση. Στην Κούκος ν. Δημοκρατίας

(2012)2 Α.Α.Δ. 64, ο εφεσείων βρέθηκε ένοχος μετά από ακροαματική διαδικασία σε κατηγορίες εισαγωγής ναρκωτικής ουσίας Τάξεως Β, 100.236,2417 γραμμαρίων ρητίνης κάνναβης και ξηρής φυτικής ύλης κάνναβης, κατοχής και κατοχής με σκοπό την προμήθεια σε άλλα πρόσωπα ως επίσης στην κατηγορία της συνωμοσίας προς εισαγωγή της πιο πάνω ποσότητας στην Κύπρο. Του επιβλήθηκαν πρωτόδικα ποινές φυλάκισης 14, 10, 14 και 5 χρόνων αντίστοιχα, οι οποίες επικυρώθηκαν από το Εφετείο. Ο ρόλος του κατηγορούμενου ήτο δευτερεύων αλλά ήτο σημαντικός, βαρύνετο με μία προηγούμενη καταδίκη για σοβαρά αδικήματα και σε σύντομο χρόνο μετά την αποφυλάκιση του διέπραξε τα αδικήματα για τα οποία καταδικάστηκε. Στη Λαζάρου κ.α. ν. Δημοκρατίας

(2010)2 Α.Α.Δ. 633 οι εφεσείοντες βρέθηκαν ένοχοι μετά από ακροαματική διαδικασία στις κατηγορίες της εισαγωγής ναρκωτικών, ήτοι 9 κιλών και 803,9 γραμμαρίων κάνναβης, κατοχή και κατοχή της πιο πάνω ποσότητας με σκοπό την προμήθεια σε άλλα πρόσωπα και της συνωμοσίας προς διάπραξη κακουργήματος, δηλαδή τα αδικήματα των πιο πάνω κατηγοριών. Τους επιβλήθηκαν συντρέχουσες ποινές φυλάκισης 13 ετών στις κατηγορίες της εισαγωγής και της κατοχής με σκοπό την προμήθεια και 5 ετών στην κατηγορία της συνωμοσίας. Η ποινή που επιβλήθηκε στον εφεσείοντα, ηλικίας 27 ετών και λευκού ποινικού μητρώου, ενώ ο ρόλος του ήταν ουσιώδης, επικυρώθηκε από το Εφετείο. Η ποινή της εφεσείουσας η οποία είχε μειωμένο ρόλο σε σχέση με αυτό του εφεσείοντα και αντιμετώπιζε προβλήματα υγείας και λάμβανε φαρμακευτική αγωγή για χρόνια, μεγάλωσε σε κρατικό ίδρυμα και ήταν μητέρα δύο παιδιών, μειώθηκε στις κατηγορίες της εισαγωγής και κατοχής με σκοπό την προμήθεια σε 9 χρόνια, όμως η ποινή των 5 ετών στην κατηγορία της συνωμοσίας παρέμεινε. Στην Andrei Marius v. Δημοκρατίας (ανωτέρω), το πρωτόδικο Δικαστήριο επέβαλε στον εφεσείοντα μετά από παραδοχή, ποινές φυλάκισης 4 και 11 χρόνων σε κατηγορίες συνωμοσίας προς διάπραξη κακουργήματος, εισαγωγή, κατοχή και κατοχή με σκοπό την προμήθεια ναρκωτικών φαρμάκων Τάξεως Α (883,4463 γραμμάρια κοκαΐνης) το οποίο ο εφεσείοντας εισήγαγε στην Κύπρο αεροπορικώς από το εξωτερικό, επικυρώθηκαν από το Εφετείο. Ο κατηγορούμενος, 23 ετών, λευκού ποινικού μητρώου και συνεργάστηκε με την Αστυνομία. Στην Alexander Liastschenko v. Δημοκρατίας, Ποινική Έφεση 261/2014, ημερομηνίας 19.03.2015 ο κατηγορούμενος βρέθηκε ένοχος μετά από ακροαματική διαδικασία στην κατηγορία της συνομωσίας προς διάπραξη κακουργήματος της παράνομης εισαγωγής ελεγχομένου φαρμάκου Τάξεως Α, ήτοι 7034 δισκίων έκσταση βάρους 1853,7 γραμμαρίων, παράνομης εισαγωγής των πιο πάνω ναρκωτικών στη Δημοκρατία, παράνομη κατοχή και παράνομη κατοχή με σκοπό την προμήθεια και του επιβλήθηκαν πρωτόδικα συντρέχουσες ποινές φυλάκισης 4 χρόνων στην κατηγορία για συνομωσία και 16 χρόνων στις κατηγορίες της εισαγωγής και της κατοχής με σκοπό την προμήθεια. Ο εφεσείων εισήγαγε τα ναρκωτικά από το εξωτερικό μέσα στις αποσκευές του στο αεροδρόμιο Πάφου. Ήταν λευκού ποινικού μητρώου, οικογενειάρχης, ηλικίας 64 ετών με κάποια προβλήματα υγείας. Το εφετείο μείωσε την ποινή των 16 χρόνων φυλάκισης σε 13 χρόνια, ενώ η ποινή των 4 χρόνων στην κατηγορία της συνομωσίας παρέμεινε. Στην υπόθεση Jovanovic v. Αστυνομίας

(2005)2 Α.Α.Δ. 635 επικυρώθηκαν συντρέχουσες ποινές φυλάκισης 4,5 ετών σε δύο κατηγορίες για συνομωσία προς εισαγωγή κάνναβης, κοκαΐνης, ηρωίνης και χαπιών έκσταση και δύο κατηγορίες για κατοχή των ίδιων ναρκωτικών με σκοπό την προμήθεια, που επιβλήθηκαν πρωτόδικα μετά από παραδοχή. Στην υπόθεση 15549/16 του Μόνιμου Κακουργιοδικείου Λευκωσίας (Δημοκρατία ν. ΧΧΧ Πολυδώρου και άλλων, απόφαση ημερομηνίας 22.11.2016) ο κατηγορούμενος 2 βρέθηκε ένοχος κατόπιν παραδοχής στις κατηγορίες της συνωμοσίας προς διάπραξη κακουργήματος, της εισαγωγής ελεγχομένου φαρμάκου Τάξεως Β, ήτοι κάνναβης, της συνομωσίας προς διάπραξη κακουργήματος, της κατοχής ελεγχομένου φαρμάκου Τάξεως Β ήτοι κάνναβης με σκοπό την προμήθεια σε άλλο πρόσωπο, και στην κατηγορία της κατοχής ελεγχομένου φαρμάκου Τάξεως Β, ήτοι 0,4356 γραμμάρια κάνναβης. Ο κατηγορούμενος 2 δεν ήταν ο οργανωτής της όλης επιχείρησης, ήταν 27 ετών και αντιμετώπιζε προβλήματα υγείας, λευκού ποινικού μητρώου, συνεργάστηκε με τις Αστυνομικές αρχές αναφέροντας άλλο εμπλεκόμενο πρόσωπο και δίνοντας ανακριτική κατάθεση μέσω της οποίας ομολόγησε ενοχή. Του επιβλήθηκαν συντρέχουσες ποινές φυλάκισης 2 ετών στις κατηγορίες της συνομωσίας και 15 ημερών στην κατηγορία της κατοχής ελεγχομένου φαρμάκου Τάξεως Β. Έχοντας λοιπόν κατά νου όλα τα πιο πάνω εκτεθέντα, κρίνουμε πως η μόνη αρμόζουσα ποινή στον κατηγορούμενο 2 στην παρούσα υπόθεση, είναι αυτή της φυλάκισης. Η επιβολή οποιαδήποτε άλλης ποινής θα ήταν ατελέσφορη και αναποτελεσματική και θα έστελνε λανθασμένα μηνύματα, τόσο στον ίδιο τον κατηγορούμενο 2, όσο και σε επίδοξους νέους παραβάτες. Καταληκτικά, επιβάλλουμε στον κατηγορούμενο 2 στην κατηγορία 5 ποινή φυλάκισης 4 ετών. Δεν θα ενεργοποιήσουμε την ανασταλείσα ποινή φυλάκισης που του επιβλήθηκε στην υπόθεση ΧΧΧ/2016 Ε.Δ. Λεμεσού διότι η ποινή φυλάκισης με αναστολή στην πιο πάνω υπόθεση του επιβλήθηκε μετά την διάπραξη του αδικήματος της παρούσας υπόθεσης. Συνυπολογίσαμε στην επιβολή της πιο πάνω ποινής και τις επιπτώσεις από την πανδημία του Covid - 19 οι οποίες θα επηρεάσουν τον κατηγορούμενο 2 κατά τον χρόνο που αυτός θα εκτίει την ποινή φυλάκισης που του επιβλήθηκε. Η πιο πάνω επιβληθείσα ποινή φυλάκισης μειώνεται κατά το χρονικό διάστημα που ο κατηγορούμενος 2 βρίσκεται υπό κράτηση, ήτοι από τις ΧΧΧΧ. (Υπ.) ............... Α. Κονής, Π.Ε.Δ. (Υπ.) ............... Κ. Κουνίδου, Α.Ε.Δ. (Υπ.) ............... Γ. Βλάμης, Α.Ε.Δ. Πιστόν Αντίγραφο Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο