ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ν. Mendez κ.α., Υπόθεση Αρ.: 3424/21, 9/6/2021

(1)(α), και 30, Πρώτου Πίνακα Μέρος ΙΙ και Τρίτου Πίνακα του Νόμου 29/77), παραδέχθηκε ότι στις 26.4.2021, στο αεροδρόμιο Λάρνακας, εισήγαγε στη Δημοκρατία 9 κιλά και 986 γραμμάρια κάνναβης. Στη δε Κατηγορία 2 (παράνομη κατοχή ελεγχόμενου φαρμάκου Τάξεως Β με σκοπό την προμήθεια σε άλλο πρόσωπο, κατά παράβαση των άρθρων 2, 3, 6

(3), 30 και 30Α, Πρώτου Πίνακα Μέρος ΙΙ και Τρίτου Πίνακα του Νόμου 29/77) η κατηγορουμένη 1 παραδέχθηκε ότι κατά τον ίδιο χρόνο και τόπο κατείχε την ίδια ποσότητα κάνναβης με σκοπό την προμήθεια σε άλλο πρόσωπο. Η κατηγορουμένη 2, στην Κατηγορία 3 (παράνομη εισαγωγή ελεγχόμενου φαρμάκου Τάξεως Β, κατά παράβαση των άρθρων 2, 3, 4

(1)(α), και 30, Πρώτου Πίνακα Μέρος ΙΙ και Τρίτου Πίνακα του Νόμου 29/77) παραδέχθηκε ότι, κατά τον χρόνο και τόπο στον οποίο αναφέρονται οι Κατηγορίες 1 και 2, εισήγαγε στη Δημοκρατία 6 κιλά και 917 γραμμάρια κάνναβης, στη δε Κατηγορία 4 (παράνομη κατοχή ελεγχόμενου φαρμάκου Τάξεως Β με σκοπό την προμήθεια σε άλλο πρόσωπο, κατά παράβαση των άρθρων 2, 3, 6

(3), 30 και 30Α, Πρώτου Πίνακα Μέρος ΙΙ και Τρίτου Πίνακα του Νόμου 29/77), παραδέχθηκε ότι τον ως άνω χρόνο και τόπο κατείχε 6 κιλά και 917 γραμμάρια κάνναβης με σκοπό την προμήθεια σε άλλο πρόσωπο. Τα γεγονότα της υπόθεσης, όπως εκτέθηκαν από την κατηγορούσα αρχή και με τα οποία συμφώνησε ο συνήγορος των κατηγορουμένων, είναι τα ακόλουθα: "Στις 26/04/2021 και ώρα 0100 αφίχθηκαν οι κατηγορούμενες με πτήση από Αθήνα στο Αεροδρόμιο Λάρνακας, προερχόμενες από Μαδρίτη μέσω Ζυρίχης. Κατά τον ακτινοδιαγνωστικό έλεγχο των αποσκευών τους, δημιουργήθηκε υποψία για απόκρυψη παράνομου περιεχομένου. Επομένως η αποσκευή εκάστης ανοίχθηκε και ερευνήθηκε με αποτέλεσμα να εντοπιστούν: στην βαλίτσα της 1ης κατηγορούμενης, 20 αεροστεγής συσκευασίες με κάνναβη συνολικού βάρους 9 κιλών και 986 γραμμαρίων και στην βαλίτσα της 2ης κατηγορούμενης 14 αεροστεγής συσκευασίες με κάνναβη συνολικού βάρους 6 κιλών και 917 γραμμαρίων. Οι δύο κατηγορούμενες συνελήφθησαν και την επόμενη μέρα παρουσιάστηκαν ενώπιον δικαστηρίου, το οποίο διέταξε την κράτηση τους για 8 μέρες. Στην συνέχεια και οι δύο ανακρινόμενες έδωσαν γραπτές καταθέσεις στις οποίες ανάφεραν ότι δεν γνωρίζονταν εκ των προτέρων μεταξύ τους. Επίσης ανάφεραν ότι η καθεμιά θα λάμβανε το ποσό των 7000 ευρώ για την μεταφορά της κάνναβης και παράδοση της σε άγνωστο πρόσωπο στην Κύπρο. Η 1η κατηγορούμενη ανάφερε ότι το πρόσωπο που της είχε παραδώσει τα ναρκωτικά και διευθέτησε την διαμονή της στην Κύπρο, είχε παρουσιαστεί με το όνομα «XXXXX», και ότι δεν γνώριζε περισσότερα στοιχεία για αυτόν. Η 2η κατηγορούμενη ανάφερε ότι δεν γνώριζε το πρόσωπο το οποίο της είχε παραδώσει τα ναρκωτικά, παρά μόνο τον αριθμό τηλεφώνου που της είχε δώσει για να επικοινωνεί μαζί του." Οι κατηγορούμενες δεν βαρύνονται με προηγούμενη καταδίκη. Ο ευπαίδευτος συνήγορος των κατηγορουμένων προς υποβοήθηση του Δικαστηρίου ετοίμασε γραπτή αγόρευση για μετριασμό της ποινής. Όπως διαπιστώνεται υιοθέτησε το περιεχόμενο κοινωνικοοικονομικών εκθέσεων του Γραφείου Ευημερίας που ετοιμάστηκαν για κάθε κατηγορουμένη, τα στοιχεία των οποίων παραθέτουμε πιο κάτω. Η κατηγορουμένη 1 είναι ηλικίας 30 ετών και γεννήθηκε στη Δομινικανή Δημοκρατία ενώ μεγάλωσε και φοίτησε στην Ισπανία, όπου ζούσε μέχρι την αναχώρηση της για να μεταβεί στην Κύπρο. Έχει μια αδελφή 29 ετών. Οι γονείς της χώρισαν όταν αυτή ήταν 6 ετών. Διατηρεί με όλους καλές σχέσεις. Απέκτησε τρία παιδιά, με διαφορετικούς συντρόφους, οι δύο εκ των οποίων, ήτοι ο πατέρας του μεγαλύτερου και ο πατέρας του μικρότερου παιδιού, δολοφονήθηκαν. Τον πατέρα του μεσαίου παιδιού δεν τον γνωρίζει. Τώρα, μετά την αναχώρηση της από την Ισπανία, ο γιος της ηλικίας 13 ετών και η κόρη της ηλικίας 8 ετών, διαμένουν με τη μητέρα της, ενώ ο μικρότερος γιος ηλικίας 3 ετών, διαμένει με κάποια φίλη της. Η κατηγορουμένη 1 διατηρεί άριστες σχέσεις με τα παιδιά της. Ο συνήγορος απέδωσε τις πράξεις της σε οικονομικές δυσκολίες που αυτή αντιμετώπιζε και εξήγησε ότι η κατηγορουμένη 1 δεν εργαζόταν και, για κάποιο διάστημα, όλη την οικογένεια τη συντηρούσε ο σύντροφος με τον οποίο είχε αποκτήσει το τρίτο παιδί. Δυστυχώς όμως, πριν από 4 περίπου μήνες, ο εν λόγω σύντροφος δολοφονήθηκε από άγνωστα πρόσωπα και η κατηγορουμένη 1 αφέθηκε να παλεύει μόνη της για την οικογένεια. Κάτω από αυτές τις περιστάσεις ήταν που η κατηγορουμένη 1 οδηγήθηκε στη διάπραξη των υπό αναφορά αδικημάτων. Ο συνήγορος τόνισε τις επιπτώσεις που μια μακρά ποινή στερητική της ελευθερίας που επέρχονται σε καταδικασθείσες μητέρες και στα παιδιά τους. Παράπεμψε συναφώς σε άρθρο του Ελληνικού Κέντρου Συστηματικής Ψυχοθεραπείας και Έρευνας, υπό τον τίτλο "Μια ποινή με διπλή καταδίκη". Η κατηγορουμένη 2 είναι ηλικίας 26 ετών, γεννήθηκε στην Κολομβία και δεν γνώρισε ποτέ τον πατέρα της. Διέμενε μέχρι πρόσφατα στην Ισπανία όπου συμβίωνε με νεαρό ομοεθνή της. Εκεί βρισκόταν κοντά στη μητέρα της την οποία, μαζί με τον σύντροφο της, στήριζαν οικονομικά διότι αντιμετώπιζε σοβαρά καρδιολογικά προβλήματα που συνεπάγονταν αυξημένες οικονομικές ανάγκες, περίπου €800 μηνιαίως, για ιατροφαρμακευτική περίθαλψη. Η κατηγορουμένη 2 επίσης συνέδραμε οικονομικά για τη φροντίδα της γιαγιάς της, όπως και για τα έξοδα φοίτησης του αδελφού της, ηλικίας 20 ετών. Η κατηγορουμένη 2 συμπλήρωσε φοίτηση σε Κομμωτική Σχολή και εργάστηκε ως κομμώτρια, αλλά λόγω των προβλημάτων που επέφερε η πανδημία Κορωνοιού, το τελευταίο διάστημα δεν εργαζόταν. Ο συνήγορος απέδωσε τις πράξεις και της κατηγορουμένης 2 σε οικονομική δυσπραγία. Ο συνήγορος δεν αμφισβήτησε ότι η φύση των αδικημάτων δικαιολογεί την επιβολή αποτρεπτικής ποινής. Εισηγήθηκε όμως ότι, παρόλη τη σοβαρότητα τους, ο ρόλος των κατηγορουμένων ήταν εν προκειμένω περιορισμένος και υποβαθμισμένος. Υπογράμμισε, σε σχέση και με τις δύο κατηγορούμενες, ότι ήταν ευάλωτες εξαιτίας της κακής τους οικονομικής κατάστασης στην οποία αυτές περιήλθαν, με όλα τα επακόλουθα, καθιστώντας και τις δύο εύκολη λεία εκμετάλλευσης από τρίτους. Με τις ανάγκες και τις αδυναμίες τους δελεάστηκαν από το χρηματικό ποσό των €7.000 και συγκατένευσαν στη διάπραξη αδικημάτων. Στην εμπεριστατωμένη αγόρευση του ο συνήγορος αναφέρθηκε ιδιαίτερα σε πρόσωπα που οι έμποροι ναρκωτικών επιλέγουν για τη διακίνηση ναρκωτικών. Τόνισε ιδιαίτερα τη διαφορά μεταξύ μεταφορέων ναρκωτικών και εκείνων που ενεργούν απλά ως 'βαποράκια' ('drug mules'). Τα 'βαποράκια' είναι κατά κανόνα αδύναμα άτομα με ποικίλα προσωπικά και άλλα προβλήματα, και παράλληλα με οικονομική ένδεια. Λόγω των αδυναμιών τους τυγχάνουν εκμετάλλευσης και πείθονται να μετάσχουν στη διακίνηση ναρκωτικών διασχίζοντας πολλές φορές Διεθνή σύνορα και συνήθως με χαμηλή αμοιβή, αν λάβει κανείς υπόψη τα τεράστια ποσά που τα ναρκωτικά αποφέρουν στους οργανωτές. Ο συνήγορος εισηγήθηκε ότι αυτός ήταν στην παρούσα περίπτωση ο ρόλος των κατηγορουμένων. Παρέπεμψε σε Αγγλική νομολογία (R v Boakye [2012] EWCA Crim 838) όπως και σε δύο νομικά άρθρα σχολιασμού της, σε Αγγλικές κατευθυντήριες γραμμές (Sentencing Council Guideline For Drug Offences) και σε Έκθεση του Eυρωπαϊκού Κέντρου Παρακολούθησης Ναρκωτικών και Τοξικομανίας (European Monitoring Centre for Drugs and Drug Addiction), σχετικά κυρίως με την εν λόγω διάκριση ανάμεσα σε βαποράκια και άλλου είδους διακινητές. Τέλος, ο συνήγορος εξέφρασε την απολογία και τη μεταμέλεια των κατηγορουμένων και εισηγήθηκε ότι, ένεκα των περιστάσεων που εξώθησαν τις κατηγορούμενες στη διάπραξη των εν λόγω αδικημάτων, κυρίως των οικογενειακών και οικονομικών δυσκολιών, όπως και της άμεσης παραδοχής τους στην αστυνομία και το δικαστήριο, το λευκό τους ποινικό μητρώο και το ότι επρόκειτο για μεμονωμένο περιστατικό, το δικαστήριο δύναται να εξαντλήσει κάθε περιθώριο επιείκειας. ΝΟΜΙΚΗ ΠΤΥΧΗ - ΚΑΤΑΛΗΞΗ Η σοβαρότητα των αδικημάτων τα οποία διέπραξαν οι κατηγορούμενες αντικατοπτρίζεται κατ' αρχήν από τις προβλεπόμενες ποινές που προνοούν ποινή φυλάκισης δια βίου. Το άρθρο 30

(1)του περί Ναρκωτικών Φαρμάκων και Ψυχοτρόπων Ουσιών Νόμου του 1977 (Ν.29/77όπως τροποποιήθηκε), παραπέμπει για την προβλεπόμενη ποινή σε ενσωματωμένο Πίνακα όπου εκτίθενται οι διάφορες μορφές παράβασης του Νόμου και η αντίστοιχη, κατ' ανώτατο όριο τιμωρία. Το ύψος της προβλεπόμενης ποινής προδιαγράφει και την σοβαρότητα που θέλησε ο νομοθέτης να προσδώσει στο κάθε συγκεκριμένο αδίκημα και κατ' επέκταση τον βαθμό προστασίας του έννομου αγαθού που προστατεύεται, στοιχείο το οποίο το Δικαστήριο οφείλει να λάβει υπόψη κατά την επιμέτρηση της ποινής, βλ. Souilmi ν. Αστυνομίας

(1992)2 Α.Α.Δ. 248. Το στοιχείο αυτό, δηλαδή η ανώτατη προβλεπόμενη ποινή, λαμβάνεται υπόψη στην επιμέτρηση της ποινής και συνεκτιμάται με τα γεγονότα της υπόθεσης, τόσο για την επιλογή του είδους της ποινής όσο και για τον καθορισμό της έκτασης της (βλ. Διευθυντής Τμήματος Επιθεώρησης Εργασίας ν. Χρυσοστόμου κ.α.

(2002)2 Α.Α.Δ. 575, 580). Στην υπό κρίση περίπτωση, ο νομοθέτης διά μέσου της προβλεπόμενης μέγιστης ποινής της ισόβιας φυλάκισης σε όλες τις κατηγορίες, προσδίδει μια όλως ιδιαίτερη σοβαρότητα στα αδικήματα αφού το έννομο αγαθό που προστατεύεται είναι η ίδια η κοινωνία (βλ. Saliba v. Δημοκρατίας

(2008)2 Α.Α.Δ. 388). Η επιβολή της ποινής αποτελεί έργο λεπτό και δύσκολο. Απαιτείται η εξισορρόπηση του γενικού συμφέροντος της δικαιοσύνης από τη μια και της εξατομίκευσης της ποινής από την άλλη. Πρώτιστο καθήκον του Δικαστηρίου είναι η προστασία της κοινωνίας, που επιτυγχάνεται μόνο με την αποτελεσματική εφαρμογή του νόμου. Τα ναρκωτικά έχουν δυστυχώς εξαπλωθεί παντού. Ουδείς μπορεί να παραμένει αδιάφορος μπροστά σε αυτό το φαινόμενο. Τα ναρκωτικά αποτελούν τον σύγχρονο εφιάλτη κάθε γονέα και απειλούν το κάθε παιδί με τον όλεθρο και την καταστροφή. Μέχρι στιγμής οι προσπάθειες για αντιμετώπιση αυτής της μάστιγας δεν έχουν αποδώσει. Τα αδικήματα που σχετίζονται με τα ναρκωτικά δεν παρουσιάζουν κάμψη. Αντιθέτως, βρίσκονται σε έξαρση και για αυτό καθίσταται αναγκαίο να επιβάλλονται αυστηρές και αποτρεπτικές ποινές. Η χρήση ναρκωτικών έχει χαρακτηρισθεί και ως νάρκη στο θεμέλιο της κοινωνίας. Τα ναρκωτικά αποτελούν κίνδυνο, τόσο για τη φυσική όσο και για την κοινωνική ευημερία του ανθρώπου. Ο αγώνας ενάντια στα ναρκωτικά διεξάγεται σε παγκόσμια κλίμακα (βλ. Kablawi & Others v. Δημοκρατίας

(1990)2 Α.Α.Δ. 494 και Jokarbozorgi v. Αστυνομίας

(2001)2 Α.Α.Δ. 726). Η έξαρση, η οποία παρατηρείται στη χρήση ναρκωτικών, καθιστά την αποτροπή κυρίαρχο στοιχείο στον καθορισμό της φύσης της ποινής, γεγονός που κατά κανόνα καθιστά την φυλάκιση αναπόφευκτη. Η τιμωρία δεν αποτελεί αυτοσκοπό αλλά μέτρο άμυνας έναντι παραβιάσεων του δικαίου και υπονόμευσης των αρχών του (βλ. Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας ν. Ιωάννου

(1999)2 Α.Α.Δ. 603). Στην υπόθεση Παγιαβλάς ν. Αστυνομίας

(1998)2 Α.Α.Δ. 240, ο τότε Πρόεδρος του Ανωτάτου Δικαστηρίου παρατήρησε τα εξής: «Η χρήση ναρκωτικών έχει όντως, προσλάβει ανησυχητικές διαστάσεις γεγονός που επιβάλλει κατά κανόνα, την επιβολή αποτρεπτικών ποινών, όπως και πρόσφατα διαπιστώθηκε στην Παυλίδης κ.α. ν. Αστυνομίας, Ποινικές Εφέσεις 6161 και 6162, 15.7.1992». Επισημαίνουμε, σε σχέση με το σκοπό κατοχής των ναρκωτικών ότι τόσο η νομοθεσία όσο και η νομολογία, διακρίνουν ανάμεσα σε χρήστες, για τους οποίους η δυνατότητα επιείκειας είναι μεγαλύτερη, και εμπόρους ναρκωτικών, σε σχέση με τους οποίους το τιμωρητικό στοιχείο ελάχιστα μπορεί να αμβλυνθεί. Παραπέμπουμε, ενδεικτικά, στις Παγιαβλάς (ανωτέρω), Mehdi Afroughi v. Αστυνομίας

(2001)2 Α.Α.Δ. 174, Τουμάζου ν. Δημοκρατίας

(2003)2 Α.Α.Δ.63, Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας v. Μ. Α. Dos Santos

(2005)2 Α.Α.Δ. 297, Abe ν. Δημοκρατίας

(2008)2 Α.Α.Δ. 211, Βενιζέλου ν. Δημοκρατίας

(2009)2 Α.Α.Δ. 59 και Τσιάκκα ν. Δημοκρατίας

(2011)2 Α.Α.Δ. 282. Σημειώνουμε ωστόσο ότι, όπως λέχθηκε στην Παγιαβλάς, υπάρχει όριο σε αυτή τη διάκριση αφού χωρίς χρήστες "δεν θα υπήρχε αγορά για ναρκωτικά." Σε ό, τι αφορά τους διακινητές ναρκωτικών είτε αυτοί είναι κυρίως μεταφορείς είτε βαποράκια, η νομολογία υπογραμμίζει ότι ανεξάρτητα από το συγκεκριμένο ρόλο τους, προέχει πάντοτε η αποτελεσματική εφαρμογή του νόμου για το κοινό καλό. Στην υπόθεση Μιχαήλ ν. Αστυνομίας

(1999)2 Α.Α.Δ. 577, λέχθηκαν συναφώς τα εξής σε σχέση κυρίως με τα 'βαποράκια': "Η πείρα καταδείχνει ότι οι έμποροι ναρκωτικών συχνά επιλέγουν άτομα αδύναμα ή άτομα με ειδικά προβλήματα για τη μεταφορά ναρκωτικών. Η κατανόηση αυτών των αδυναμιών και προβλημάτων δεν μπορεί να επιδράσει κατά τρόπο που να εξασθενίζει την αποτελεσματική εφαρμογή του νόμου". (Bλ. σχετικά και τις Marius v. Δημοκρατίας, ECLI:CY:AD:2015:B380, Ποιν. Έφ. Αρ. 155/2014, ημερ. 27.5.2015, Μιχαήλ ν. Δημοκρατίας, ECLI:CY:AD:2018:B37, Ποιν. Έφ. Αρ. 165/2015, ημερ. 22.1.2018). Στην υπόθεση Ελ Χαπίρ Ναζίπ v. Αστυνομίας, Ποιν. Έφ. Αρ. 6/14, ημερ. 21.11.2014, το Εφετείο επανέλαβε τις αρχές, λέγοντας τα ακόλουθα: "Είναι τετριμμένο, αλλά πρέπει να υπομνησθεί η νομολογία που υπαγορεύει την αναγκαιότητα επιβολής αποτρεπτικών ποινών σε υποθέσεις ναρκωτικών ουσιών. Η ενασχόληση με ναρκωτικά είτε για ιδία χρήση, είτε κατά μείζονα λόγο, για εμπορία με την εισαγωγή και διάθεση ή προμήθεια σε τρίτα πρόσωπα αποτελεί μέγιστο κίνδυνο στην κοινωνική συνοχή ενόψει των τεραστίων προβλημάτων που επιφέρει η εξάρτηση από τις ουσίες αυτές. Δεν είναι λοιπόν τυχαίο που τα Δικαστήρια συνδράμουν έστω κατασταλτικά, στον πόλεμο εναντίον των ναρκωτικών με την επιβολή αυστηρών και συνάμα αποτρεπτικών ποινών. Ορθά επομένως μνημονεύθηκαν από το πρωτόδικο Δικαστήριο διάφορες σχετικές επί του θέματος αποφάσεις, ενδεικτικές των οποίων είναι οι Χριστοδούλου ν. Αστυνομίας

(2004)2 Α.Α.Δ. 538, Berne v. Δημοκρατίας

(2003)2 Α.Α.Δ. 467, Sikaf v. Δημοκρατίας

(2003)2 Α.Α.Δ. 467 και Γενικός Εισαγγελέας ν. Παπαχαραλάμπους - ανωτέρω -." Η έννοια της αποτροπής εξηγήθηκε στην υπόθεση Πισκόπου v. Δημοκρατίας

(1999)2 Α.Α.Δ. 342, όπου λέχθηκαν τα εξής (στη σελ. 351): "Η αποτροπή, ως παράγοντας ο οποίος επενεργεί στον καθορισμό της ποινής, έχει δύο παραμέτρους. Η μία έχει ως λόγο την αποτροπή του ίδιου του παραβάτη από την επανάληψη του εγκλήματος ή παρομοίων εγκλημάτων στο μέλλον. Η άλλη αφορά την αποτροπή τρίτων από τη διάπραξη όμοιων ή παρόμοιων εγκλημάτων. Στη δεύτερη περίπτωση, η αποτροπή έχει δύο συνισταμένες: Πρώτο, την αποτροπή η οποία είναι συνυφασμένη με τη σοβαρότητα του εγκλήματος, .. και δεύτερο, την αποτροπή ως μέσου για την καταστολή εγκλημάτων που ευρίσκονται σε έξαρση. Στην περίπτωση σοβαρών εγκλημάτων το στοιχείο της αποτροπής είναι αλληλένδετο με τη σοβαρότητα της κατηγορίας εγκλημάτων, στην οποία ανήκει το υπό τιμωρία έγκλημα, και με την εγγενή ανάγκη για την αποτροπή τους". Η εξατομίκευση δεν ατονεί αλλά από την άλλη μεριά δεν μπορεί να εξασθενήσει ή εξουδετερώσει την ανάγκη για προστασία του κοινωνικού συνόλου εκεί όπου εντοπίζεται σοβαρό πρόβλημα. Η στάθμιση, η οποία χρειάζεται σε τέτοιες περιπτώσεις, περιγράφεται με πληρότητα στις υποθέσεις Antoniades v. Police

(1986)2 C.L.R. 21, Κωνσταντίνου v. Δημοκρατίας

(1989)2 Α.Α.Δ. 224, Φιλίππου ν. Αστυνομίας

(1989)2 Α.Α.Δ. 245, Gholi ν. Δημοκρατίας

(1997)2 Α.Α.Δ. 30, Γενικός Εισαγγελέας v. Ευαγόρου

(2001)2 Α.Α.Δ. 285, Jovanovic v. Αστυνομίας

(2005)2 Α.Α.Δ. 635, Θεοχάρους v. Αστυνομίας

(2008)2 Α.Α.Δ. 575 και Θεολόγου ν. Αστυνομίας, Ποιν. Έφ. Αρ. 87/2014, ημερ. 30.10.2014. Ειδικότερα, σε υποθέσεις ναρκωτικών τονίστηκε ιδιαίτερα ότι οι προσωπικές και οικογενειακές περιστάσεις των κατηγορουμένων και άλλοι μετριαστικοί παράγοντες δεν αποτελούν παρά μόνο "περιθωριακούς παράγοντες με πολύ μικρή βαρύτητα" στην επιμέτρηση της ποινής: βλ. Landau v. Δημοκρατίας

(1987)2 Α.Α.Δ. 178, όπως και τις υποθέσεις Sultan v. Δημοκρατίας

(1983)2 C.L.R. 121 και Marco v. Δημοκρατίας

(1987)2 Α.Α.Δ. 188. Στην υπόθεση Landau (ανωτέρω), υπογραμμίστηκε ότι: "Ο καλός χαρακτήρας του μεταφορέα είναι πολύ μικρής σημασίας στις περιπτώσεις εμπορίας ναρκωτικών. Οι έμποροι ναρκωτικών, συνήθως αναζητούν μεταφορείς καλού χαρακτήρα και πρόσωπα τα οποία δυνατόν, λόγω φύλου, ηλικίας ή ασθένειας, να προκαλούν τη συμπάθεια του Δικαστηρίου. Χωρίς τους μεταφορείς αυτούς το εμπόριο των ναρκωτικών δεν θα βρισκόταν στην έξαρση που είναι σήμερα." Σε σχέση με τις οικογενειακές περιστάσεις μεταφορέων κάθε είδους, υποδείχθηκε ".ότι ανεξάρτητα από τα αισθήματα συμπάθειας τα οποία το δικαστήριο μπορεί να έχει για τη δυσχερή θέση στην οποία θα βρεθεί η οικογένεια ενός κατηγορουμένου, τα αθώα θύματα της δικής του εγκληματικής διαγωγής, . αναπόφευκτα πληρώνουν το τίμημα για τα εγκλήματα που διαπράττονται από εκείνους που κανονικά έπρεπε να ήταν οι υποστηρικτές τους: βλ. Chanine v. The Republic

(1987)2 C.L.R. 183, 187. Επομένως, όσο σοβαρές κι αν είναι οι επιπτώσεις σε κατηγορούμενους και στις οικογένειες τους, υπερισχύει η αποτελεσματική εφαρμογή του Νόμου. Προέχει η καταστολή τέτοιων αδικημάτων ώστε να παραμένει αλώβητη η παρεχόμενη προστασία της κοινωνίας. Θεωρούμε χρήσιμο να παραπέμψουμε, ενδεικτικά, σε κάποιες υποθέσεις των οποίων τα γεγονότα παρουσιάζουν σχετική ομοιότητα με αυτά της παρούσας υπόθεσης. Έχουμε βέβαια υπόψη ότι, όπως λέχθηκε στην υπόθεση Χαραλάμπους κ.ά. ν. Δημοκρατίας, ECLI:CY:AD:2021:B88, Ποιν. Έφ. Αρ. 127/2019 και 130/2019, ημερ. 10.3.2021, με μνεία στη Χαραλάμπους ν. Δημοκρατίας

(2000)2 Α.Α.Δ. 1: "Προηγούμενες αποφάσεις του Ανωτάτου Δικαστηρίου, αναφορικά με τις επιβληθείσες ποινές είναι ενδεικτικές του μέτρου τιμωρίας συγκεκριμένων εγκλημάτων και των παραμέτρων του καθορισμού της ποινής. Δεν έχουν όμως το δεσμευτικό χαρακτήρα που ενέχει ο καθορισμός αυτός δικαίου. Και τούτο, γιατί η ποινή που επιβάλλεται σε κάθε υπόθεση είναι αλληλένδετη με τις ιδιαιτερότητες των γεγονότων που την συνθέτουν και με τις ιδιαιτερότητες των συνθηκών του παραβάτη." (Βλ. επίσης, μεταξύ άλλων, τις υποθέσεις, Πόλεος ν. Δημοκρατίας, ECLI:CY:AD:2017:B210, Ποιν. Έφ. Αρ. 141/2016, ημερ. 2.6.2017, L.C.A. Domiki Ltd v. R.K.A. Kikkos Developers Ltd κ.ά., Ποιν. Έφ. Αρ. 116/20, ημερ. 17.3.2015, Μιχαήλ ν. Δημοκρατίας

(2003)2 Α.Α.Δ. 123 και Μιχαήλ ν. Αστυνομίας

(1999)2 Α.Α.Δ. 577). Στην Παναγιώτου v. Δημοκρατίας

(2008)2 Α.Α.Δ. 478, για αδικήματα εισαγωγής και κατοχής ναρκωτικών, ήτοι κάνναβης βάρους 6 κιλών και 453,34 γραμμαρίων, με σκοπό την προμήθεια, το Εφετείο μείωσε ποινή φυλάκισης από 14 σε 12 έτη (κατόπιν παραδοχής). Ο κατηγορούμενος, ηλικίας 29 ετών, αντιμετώπιζε προβλήματα ψυχικής υγείας και βαρυνόταν με μια προηγούμενη καταδίκη για κατοχή πολύ μικρής ποσότητας ναρκωτικών Τάξεως Β'. Στην Μαυρικίου v. Αστυνομίας,

(2007)2 Α.Α.Δ. 359, επικυρώθηκε ποινή φυλάκισης 12 ετών για αδίκημα κατοχής ναρκωτικών, ήτοι κάνναβης βάρους 6 κιλών και 341,3376 γραμμαρίων, με σκοπό την προμήθεια, (κατόπιν ακρόασης). Ο κατηγορούμενος ήταν ηλικίας 33 ετών, πατέρας ανήλικου παιδιού, με λευκό ποινικό μητρώο. Στην Χρίστου v. Δημοκρατίας

(2007)2 Α.Α.Δ. 448, το Εφετείο μείωσε ποινή φυλάκισης από 11 σε 8 έτη, για αδίκημα κατοχής ναρκωτικών, ήτοι κάνναβης βάρους 5 κιλών και 786,7157 γραμμαρίων, με σκοπό την προμήθεια (κατόπιν παραδοχής). Στην εν λόγω υπόθεση μέλη της οικογένειας του κατηγορουμένου, ο οποίος ήταν ηλικίας 44 ετών, αντιμετώπιζαν ιδιαίτερα ιατρικά προβλήματα, ένα εκ των τεσσάρων παιδιών του έπασχε από λεμφοειδή μεταστατικό καρκίνο, άλλο από αυτά είχε νοητική στέρηση και η σύζυγος του είχε υποστεί εγκεφαλικό επεισόδιο το οποίο την κατέστησε ανίκανη για εργασία. Στην υπόθεση Παύλου v. Δημοκρατίας, ECLI:CY:AD:2019:B130, Ποιν. Έφ. Αρ. 44/16, ημερ. 4.4.2019, επικυρώθηκε ποινή φυλάκισης 9 ετών για αδίκημα κατοχής ναρκωτικών, ήτοι κάνναβης βάρους 11 κιλών και 454,9473 γραμμαρίων, με σκοπό την προμήθεια, που επιβλήθηκε (κατόπιν παραδοχής) σε κατηγορούμενο 23 ετών, ο οποίος δεν ήταν ο ιθύνων νους της επιχείρησης και οι ενέργειες του συνίσταντο σε μόνο μεταφορά των ναρκωτικών. Το εφετείο σημείωσε ότι λόγω των περιστάσεων σύλληψης για αυτόφωρο αδίκημα η σημασία της παραδοχής του κατηγορουμένου ήταν περιορισμένη. Στη Χρυσάνθου v. Δημοκρατίας

(2011)2 Α.Α.Δ. 221, επικυρώθηκε, κατ' έφεση, ποινή φυλάκισης 12 ετών για αδικήματα εισαγωγής και κατοχής ναρκωτικών, ήτοι κάνναβης βάρους 11 κιλών και 538,61 γραμμαρίων, με σκοπό την προμήθεια (κατόπιν ακρόασης), σε κατηγορούμενο ηλικίας 22 ετών, με λευκό ποινικό μητρώο. Στη Βασιλείου v. Δημοκρατίας

(2012)2 Α.Α.Δ. 254, επικυρώθηκε ποινή φυλάκισης 12 ετών για αδικήματα εισαγωγής και κατοχής ναρκωτικών, ήτοι κάνναβης βάρους 11 κιλών και 501,7 γραμμαρίων, με σκοπό την προμήθεια (κατόπιν ακρόασης). Στη Λαζάρου κ.ά. ν. Δημοκρατίας

(2010)2 Α.Α.Δ. 633, επικυρώθηκε ποινή φυλάκισης 13 ετών για αδικήματα εισαγωγής και κατοχής ναρκωτικών, ήτοι 9 κιλών και 803,9 γραμμαρίων φυτικής κάνναβης, με σκοπό την προμήθεια στον εφεσείοντα Λαζάρου (κατόπιν ακρόασης), ο οποίος χαρακτηρίστηκε ως ο ιθύνων νους της παράνομης επιχείρησης. Η ποινή της συγκατηγορούμενής του, η οποία μετέφερε τα ναρκωτικά από το εξωτερικό έναντι χρηματικής αμοιβής ύψους €3.500, μειώθηκε σε 9 έτη για κάθε ένα από τα πιο πάνω αδικήματα. Το Εφετείο έκρινε ότι δικαιολογείτο μείωση λόγω του περιορισμένου ρόλου της και των προσωπικών της περιστάσεων. Εξετάσαμε με ιδιαίτερη προσοχή όλα όσα συνθέτουν την παρούσα υπόθεση συμπεριλαμβανομένων και των εισηγήσεων του ευπαίδευτου συνηγόρου των κατηγορουμένων σε σχέση με μετριασμό της ποινής. Η παρούσα περίπτωση πρόδηλα κατατάσσεται ανάμεσα στις πιο σοβαρές. Έχουμε υπόψη το είδος και την ποσότητα των ναρκωτικών, όπως και το σκοπό για τον οποίο αυτά εισήχθηκαν και κατέχονταν χωριστά από τις κατηγορούμενες. Πρόκειται για μεγάλη ποσότητα ναρκωτικών Τάξεως Β΄, προορισμός της οποίας ήταν να διατεθεί στο κοινό. Αυτά όλα αποβαίνουν καθοριστικά στο είδος και το ύψος της ποινής (βλ. Sikaf v. Δημοκρατίας

(2003)2 Α.Α.Δ. 467). Σε ό, τι αφορά τις περιστάσεις που οδήγησαν τις κατηγορούμενες στη διάπραξη των αδικημάτων όπως και τον αντίστοιχο ρόλο τους, σημειώνουμε ότι και οι δύο ενήργησαν ως απλοί μεταφορείς, βαποράκια εν προκειμένω, και ότι δελεάστηκαν από το προσφερόμενο ποσό των €7.000 ένεκα οικονομικών προβλημάτων που αντιμετώπιζαν. Πάντως, όπως και να χαρακτηρίσει κανείς το δικό τους ρόλο, στην ουσία συνέβαλαν κατά τρόπο κρίσιμο στη διακίνηση των ναρκωτικών ως μέρος της αλυσίδας γεγονότων με τα οποία θα επιτυγχανόταν ο τελικός στόχος που ήταν η προμήθεια σε τρίτα πρόσωπα. Επομένως, υποχωρεί σε σημαντικό βαθμό η σημασία του ότι οι κατηγορούμενες ήταν βαποράκια, όπως άλλωστε σαφώς προκύπτει από την υπόθεση Μιχαήλ

(1999)(ανωτέρω). Ο συνήγορος των κατηγορουμένων για σκοπούς μετριασμού της ποινής εισηγήθηκε ότι υπήρξε θετική η στάση των κατηγορουμένων και ότι συνεργάστηκαν με τις αρχές έτσι ώστε να δικαιούνται να επικαλεστούν τα προβλεπόμενα στο άρθρο 30

(4)(β) του Ν.29/77, ότι δεν βαρύνονται με προηγούμενη καταδίκη και την άμεση παραδοχή τους στο Δικαστήριο η οποία, με βάση πάγια νομολογία, πρέπει να αμείβεται "με σχετική έκπτωση στην ποινή" (βλ. Χαρτούμπαλλος ν. Δημοκρατίας

(2002)2 Α.Α.Δ. 28 και Θεοδώρου v. Δημοκρατίας, Ποιν. Έφ. 208/18, ημερ. 27.11.2019), διότι αποτελεί πορεία που προάγει τους σκοπούς της δικαιοσύνης. Το πώς αντικρίζονται τα διάφορα στοιχεία σε κάθε υπόθεση, εξαρτάται από τις λεπτομέρειες που τα συνθέτουν (βλ. Chafari v. Αστυνομίας

(2001)2 Α.Α.Δ. 442). Σε περίπτωση κατά την οποία η σύλληψη διενεργείται επ΄ αυτοφώρω, όπως στην προκειμένη περίπτωση, η σημασία της παραδοχής αμβλύνεται (βλ. Γενικός Εισαγγελέας ν. Μονιάτη

(2000)2 Α.Α.Δ. 553, Γενικός Εισαγγελέας ν. Ζανέττου

(2001)2 Α.Α.Δ. 438 και Κατσαπάου v. Δημοκρατίας

(2012)2 Α.Α.Δ. 388). Δεν παραγνωρίζουμε όμως και τα όσα λέχθηκαν αναφορικά με αυτή την πτυχή στην υπόθεση Χαραλάμπους κ.ά. ν. Δημοκρατίας, ECLI:CY:AD:2021:B88, Ποιν. Έφ. Αρ. 127/2019 και 130/2019, ημερ. 10.3.2021, όπου υποδείχθηκε ότι ". η παραδοχή ενός κατηγορουμένου, ακόμη και σε περιπτώσεις αυτόφωρου αδικήματος, είναι πάντα καλοδεχούμενη και προσμετρά ως απτό στοιχείο μεταμέλειας.". Λαμβάνουμε επιπλέον υπόψη τις επιπτώσεις που θα έχει μια πολύχρονη ποινή φυλάκισης τόσο στις ίδιες τις κατηγορούμενες όσο και στις οικογένειες τους. Σε σχέση με την κατηγορουμένη 1, το ότι είναι μητέρα τριών εξαρτώμενων ανήλικων παιδιών, τα οποία δεν έχουν τη στήριξη πατέρα. Αναφορικά με την κατηγορουμένη 2 το ότι μέλη της οικογένειας της στηρίζονταν οικονομικά και πρακτικά στη βοήθεια της. Όπως αναφέρθηκε στην υπόθεση Ξυδάς ν. Δημοκρατίας

(2012)2 Α.Α.Δ. 817, μια πολυετής φυλάκιση δεν ευνοεί την ομαλή επανένταξη του καταδικασθέντος και καθίσταται επώδυνη για την οικογένεια του. Ωστόσο, σε μια άκρως σοβαρή υπόθεση όπως είναι η παρούσα με πρόδηλη την αναγκαιότητα αποτροπής δεν μπορεί να αποφευχθεί η επιβολή μακράς ποινής φυλάκισης, όσο και να λάβει υπόψη κανείς τα όσα τέθηκαν ενώπιον μας σχετικά με τις προσωπικές, οικογενειακές, οικονομικές και άλλες περιστάσεις των κατηγορουμένων (βλ. Chanine

(1987)και Landau

(1991)(ανωτέρω)). Αφού συνυπολογίσαμε και σταθμίσαμε όλους τους σχετικούς παράγοντες με την επιμέτρηση της ποινής, εξαντλώντας κάθε δυνατή επιείκεια επιβάλλουμε στις κατηγορούμενες τις ακόλουθες ποινές: Κατηγορουμένη 1: Στην Κατηγορία 1: ποινή φυλάκισης 9 ετών. Στην Κατηγορία 2: ποινή φυλάκισης 9 ετών. Οι ποινές να συντρέχουν. Κατηγορουμένη 2: Στην Κατηγορία 3: ποινή φυλάκισης 7 ετών. Στην Κατηγορία 4: ποινή φυλάκισης 7 ετών. Οι ποινές να συντρέχουν. Σύμφωνα με το άρθρο 117(ι) του περί Ποινικής Δικονομίας Νόμου, Κεφ. 155, η ποινή φυλάκισης μειώνεται κατά το χρονικό διάστημα που οι κατηγορούμενες βρίσκονται σε προφυλάκιση. Διατάσσεται όπως τα ναρκωτικά κατασχεθούν και καταστραφούν. (Υπ.) .......... Ν. Γερολέμου, Π.Ε.Δ. (Υπ.) .......... Στ. Τσιβιτανίδου-Κίζη, Α.Ε.Δ. (Υπ.) ........... Τ. Νικολάου, Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο