Δήμου Αγίας Νάπας ν. Marios Michaelides Pharmacy Ltd κ.α., Αρ. Υπόθεσης: 1755/2018, 19/3/2021

(1)του Κεφαλαίου 155. Στο εν λόγω αίτημα έφερε ένσταση ο συνήγορος της Κατηγορουμένης 1 (έχουν διακοπεί οι κατηγορίες για τον Κατηγορούμενο 2). Εστιάστηκε ο κ. Νικηφόρου σε δύο σημεία. Ότι αφενός δεν υπάρχει ελαττωματικότητα κατηγορητηρίου, ως απαιτεί το άρθρο 83 του Κεφαλαίου 155 και αφετέρου ότι επηρεάζονται τα δικαιώματα της υπεράσπισης. Σε σχέση με την μη ύπαρξη ελαττωματικότητας αναφέρθηκε ότι εκείνο που έλαβε χώρα στην παρούσα υπόθεση είναι σύγκρουση της μαρτυρίας όπως την παρουσίασε η Κατηγορούσα Αρχή και όχι σύγκρουση γεγονότων και λεπτομερειών. Η τελευταία θα αποτελούσε ελαττωματικότητα του κατηγορητηρίου και άρα θα επέτρεπε τροποποίηση, αλλά, όπως εισηγήθηκε η πλευρά της Κατηγορούμενης, δεν υφίσταται κάτι τέτοιο αλλά αντίφαση στην ουσία της μαρτυρίας. Σε ότι αφορά τον επηρεασμό της υπεράσπισης της Κατηγορούμενης σε περίπτωση τροποποίησης, αναφέρθηκε ότι η υπόθεση είναι σε προχωρημένο στάδιο και θα πρέπει να κληθεί η υπεράσπιση να διαφοροποιήσει την γραμμή της, έστω και αν υπάρχει η δυνατότητα επανακλήτευσης μαρτύρων. Στην βάση του άρθρου 83

(1)του περί Ποινικής Δικονομίας Νόμου Κεφ. 155, όταν, σε οποιοδήποτε στάδιο της δίκης φαίνεται στο Δικαστήριο ότι το κατηγορητήριο ή το κατηγορητήριο που καταχωρίστηκε στο Κακουργιοδικείο είναι ελαττωματικό, είτε ουσιαστικά είτε τυπικά, το Δικαστήριο δύναται να εκδώσει τέτοιο διάταγμα για τη μεταβολή του κατηγορητηρίου ή του κατηγορητηρίου που καταχωρίστηκε στο Κακουργιοδικείο είτε με τροποποίηση του ή με υποκατάσταση του ή με προσθήκη σε αυτό νέας κατηγορίας ως το Δικαστήριο κρίνει αναγκαίο ώστε να ανταποκρίνεται στα περιστατικά της υπόθεσης. Στην ελαττωματικότητα κατηγορητηρίου για σκοπούς τροποποίησης, έχει δοθεί ευρεία έννοια. Επομένως η ελαττωματικότητα δεν περιορίζεται σε ελαττώματα τύπου ή νομικά σημεία, αλλά σε όποιο άλλο σημείο κρίνει η Κατηγορούσα Αρχή ότι δεν συνάδει με την προσκομισθείσα μαρτυρία, αρκεί να μην επηρεάζονται τα δικαιώματα της υπεράσπισης. (R v Radley

(1973)58 Cr. App. R. 396) Όπως αναφέρθηκε στην R. v Pople (Michael Walter),

(1951)1 K.B. 53 η ευθύνη για την διόρθωση του κατηγορητηρίου βρίσκεται στους ώμους της Κατηγορούσας Αρχής και όχι του Δικαστηρίου. Σχετική είναι και η αναφορά στην Άκης Φάντης

(1995)1 ΑΑΔ 714 ότι «τo κατά πόσο ένα κατηγορητήριο (charge ή information), είναι ή όχι ελαττωματικό, αποτελεί θέμα το οποίο δεν συναρτάται μόνο με τα εξωτερικά γνωρίσματα του κατηγορητηρίου και ειδικότερα με τη διατύπωση των κατηγοριών αλλά και με το πώς η Κατηγορούσα Αρχή αντικρύζει τις κατηγορίες, έχοντας ως κριτήριο της το αποδεικτικό υλικό το οποίο έχει στη διάθεση της ή, σε μεταγενέστερο στάδιο, δηλαδή στην εξέλιξη της δίκης, τη μαρτυρία που προσκομίστηκε.» Όπως τέθηκε στην Mehmet v. Police

(1970)2 C.L.R.62 «the provisions in this part of the Criminal Procedure Law (sections 83, 84 and 85) were the result of statutory amendments to enable the Courts to do justice in a case where tehnicalities might lead to acquittal notwithstanding proof of sufficient particulars to support a count». Ενδεικτικά, ως ελαττωματικότητα συμφώνως των προνοιών του άρθρου 83

(1)κρίθηκαν, λεπτομέρειες ως προς το κλαπέν ποσό (Ανδρεας Αντωνιαδης ν. Αστυνομιας, Πoινική ΄Εφεση αρ. 253/2014, 15/10/2015), διόρθωση του επίδικου χρόνου (Κλεοβούλου Κλείτος Β. ν. Αστυνομίας

(2008)2 ΑΑΔ 65 και Αχτάρ Ανδρέας και Άλλοι ν. Αστυνομίας

(2010)2 ΑΑΔ 397) και διόρθωση του χρόνου που παρέμενε απλήρωτη επιταγή ( Wellfit Engineering Co.Ltd v. ΄Ακη Χαπίδη

(2004)2 Α.Α.Δ. 271). Υπάρχουν δε και μια σειρά άλλων αποφάσεων όπου υπήρξε προσθήκη κατηγοριών ή τροποποίηση ακόμα και της νομικής βάσης αυτών. (Φάντης, πιο πάνω, Αναφορικά με την αίτηση της Λειβαδιώτη, ECLI:CY:AD:2020:A41, Πολιτική Έφεση 403/2019, 3/2/2020) Με βάση τα ως άνω η Κατηγορούσα Αρχή έχει το βάρος να θέσει τις λεπτομέρειες εκάστης κατηγορίας με τρόπο που να συνάδει με την προσκομισθείσα μαρτυρία. Για σκοπούς απόδοσης δικαιοσύνης μπορεί να αιτηθεί και το Δικαστήριο να της δώσει άδεια, να διορθώσει τεχνικά ζητήματα (technicalities) επί των λεπτομερειών της Κατηγορίας. Αναλόγως και στην παρούσα περίπτωση εκείνο που επιδιώκει η Κατηγορούσα Αρχή να τροποποιήσει είναι τον αριθμό επί του επίδικου ακινήτου, εξειδικεύοντας την πηγή από όπου προκύπτει αυτός ο αριθμός. Αποτελεί ένα καταφανώς τεχνικό ζήτημα. Και είναι τεχνικό γιατί δεν ακουμπά τα συστατικά στοιχεία του αδικήματος. Δεν επιδιώκει δηλαδή να διαφοροποιήσει τις λεπτομέρειες με τρόπο που να διορθώνουν το όποιο νομικό κενό ή να προστίθεται συστατικό στοιχείο ή σε συστατικό στοιχείο, αλλά επιδιώκεται η διόρθωση και ο επακριβής προσδιορισμός του επίδικου ακινήτου. Αυτή η ανάγκη δημιουργήθηκε από την διαφορετική αρίθμηση του επίδικου υποστατικού όπως την υπέδειξε η πλευρά της Κατηγορουμένης. Η διαφορετική αρίθμηση, προφανώς και δημιουργεί σύγχυση, και είναι αυτή την σύγχυση που επιδιώκει να θεραπεύσει η Κατηγορούσα Αρχή με την αιτούμενη τροποποίηση, αφού όχι μόνο αλλάζει τον αριθμό του καταστήματος αλλά συγεκριμενοποιεί ότι αυτός ο αριθμός προκύπτει επί των εγκεκριμένων αρχιτεκτονικών σχεδίων της αρμόδιας αρχής. Δηλαδή η Κατηγορούσα Αρχή με την αιτούμενη τροποποίηση αιτείται ουσιαστικά την θεραπεία της ελαττωματικότητα ως προς τον καθορισμό του επίδικου ακινήτου για να συνάδει με την μαρτυρία που παρουσίασε και συγκεκριμένα με τα αρχιτεκτονικά σχέδιο που κατατέθηκαν ως Τεκμήριο 9. Επομένως, δεν μπορεί να καρποφορήσει ο ισχυρισμός της Κατηγορούμενης ότι δεν υφίσταται ελαττωματικότητα που να μπορεί να δικαιολογήσει τροποποίηση του Κατηγορητηρίου. Είναι σημαντικό βέβαια να τονισθεί ότι σε αυτό το στάδιο το Δικαστήριο δεν προβαίνει στο όποιο εύρημα περί αντίφασης στην μαρτυρία της Κατηγορούσας Αρχής ή σε όποια αξιολόγηση της μαρτυρίας αυτής. Κρίνεται αποκλειστικά και μόνο το αίτημα για τροποποίηση του Κατηγορητηρίου και όχι η ισχύς ή η αξιοπιστία της προσκομισθείσας μαρτυρίας. Στρέφομαι στην εισήγηση για παραβίαση των δικαιωμάτων της Υπεράσπισης, όπως το έθεσε η πλευρά της Κατηγορούμενης. Το κατά πόσο προκαλούνται ή όχι δυσμενείς επιπτώσεις στην υπεράσπιση εξαρτάται κυρίως από το στάδιο στο οποίο υποβάλλεται το αίτημα (Φάντης, πιο πάνω). Στην κλασσική πλέον, R. v Johal (Balbir Singh),

(1972)56 Cr. App. R. 348, στην οποία γίνεται αναφορά στην Φάντης, το Δικαστήριο προχωρεί σε μια κατηγοριοποίηση του τι επιδιώκεται να τροποποιηθεί ως εξής: «The effect of the decision is that when amendment of a particular count is under consideration it may be a question of degree whether the proposed amendment is no more than the correction of a misdescription or on the other hand involves the substitution of a different charge.» Στην Pouris and Others v. The Republic

(1983)2 C.L.R. 148, το Κακουργιοδικείο, στο στάδιο που εξέταζε κατά πόσο παρουσιάστηκε εκ πρώτης όψεως υπόθεση, αποφάσισε να προσθέσει νέες κατηγορίες για εντελώς διαφορετικά αδικήματα τα οποία όμως είχαν συνάφεια με ό,τι είχε απασχολήσει. Αυτή η απόφαση του δεν κρίθηκε να επηρεάζει τα δικαιώματα της υπεράσπισης. Στο ίδιο στάδιο ζητήθηκε και επιτεύχθηκε η τροποποίηση στην Αχτάρ, πιο πάνω, σε σχέση με την ημερομηνία τέλεσης του αδικήματος. Συνεπώς πέραν του χρόνου όπου ζητείται η τροποποίηση λαμβάνεται υπόψη και η φύση αυτής. Το άρθρο 84

(4)προβλέπει άλλωστε επανακλήτευση οποιοδήποτε μάρτυρα ο οποίος είναι δυνατό να εξετάστηκε και εξέταση ή αντεξέταση αυτού αναφορικά με την εν λόγω μεταβολή. Με αυτό τον τρόπο διαφυλάσσεται το δικαίωμα κατηγορούμενου στη δίκαιη δίκη όπως το άρθρο 6

(3)της ΕΣΔΑ επιτάσσει. (Pélissier and Sassi v. France [GC], § 62; Block v. Hungary, § 24; Haxhia v. Albania, §§ 137- 138; Pereira Cruz and Others v. Portugal, § 198). Στην υπό κρίση περίπτωση, όπως ήδη αποφασίστηκε, επιδιώκεται να τροποποιηθεί κάτι τεχνικό που δεν ακουμπά τις νομικές πτυχές ή τα συστατικά στοιχεία του αδικήματος. Αυτή η τροποποίηση λαμβάνει χώρα πριν την ολοκλήρωση της υπόθεσης της Κατηγορούσας Αρχής, ενώ δίδεται το δικαίωμα επανακλήτευσης των 2 μαρτύρων κατηγορίας και της αντεξέτασης τους σε σχέση με την αιτούμενη μεταβολή. Είναι αντιληπτό ότι ο συνήγορος της Κατηγορούμενης είναι που ήγειρε και αντεξέτασε διεξοδικά επί του ζητήματος της εξακρίβωσης του επίδικου ακινήτου. Παρά ταύτα του δίδεται η δυνατότητα να αντεξετάσει εκ νέου τους μάρτυρες κατηγορίας επί του εν λόγω τεχνικού ζητήματος, χωρίς να επηρεάζονται τα δικαιώματα της Κατηγορούμενης. Βάσει των ως άνω, οι κατηγορίες 2 και 4 τροποποιούνται με αντικατάσταση της αναφοράς σε «κατάστημα 5» στις λεπτομέρειες τους με την αναφορά «κατάστημα αρ. 6 ως αριθμείται στη βάση των εγκεκριμένων αρχιτεκτονικών σχεδίων της αρμόδιας αρχής, ήτοι του Δήμου Αγίας Νάπας» Όπως προβλέπεται στο άρθρο 84 του Κεφαλαίου 155 η Κατηγορούμενη 1 καλείται να απολογηθεί στο τροποποιημένο κατηγορητήριο και να δηλώσει κατά πόσο είναι έτοιμη να δικαστεί βάσει του κατηγορητηρίου ως έχει μεταβληθεί. Παρέχεται, περαιτέρω, στους διαδίκους, το δικαίωμα επανακλήτευσης των μαρτύρων κατηγορίας 1 και 2 για σκοπούς εξέτασης και αντεξέτασης αναφορικά με την εν λόγω μεταβολή. (Υπ.)............ Α. Λουκά Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο