ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ν. Alramadan κ.α., Αρ. Υπόθεσης: 13154/2020, 1/2/2022

(5)του περί Προστασίας Μαρτύρων Νόμου του 2001, Ν.95(Ι)/2001 όπως έχει τροποποιηθεί, όπως δώσει τη μαρτυρία της στην απουσία όλων των κατηγορουμένων. Διευκρίνισε ότι το αίτημα της υποβάλλεται για όλους τους κατηγορούμενους. Η κα Καραολίδου αναφέρθηκε στις πρόνοιες των άρθρων 4, 5, 6 και 7 του Νόμου. Πρόσθεσε ότι αν δεν εγκριθεί το υποβαλλόμενο αίτημα, η ποιότητα της ένορκης μαρτυρίας της πρώην κατηγορούμενης 2, ενδέχεται να επηρεαστεί δυσμενώς αφού έχει εκφράσει τόσο στην ίδια, όσο και στην Αστυνομία το φόβο, την ανησυχία και την αγωνία της να καταθέσει στη θέα των κατηγορουμένων τους οποίους η ίδια θεωρεί επικίνδυνα άτομα. Η πρώην κατηγορούμενη 2 συνέχισε, είναι η βασικότερη μάρτυρας της Κατηγορούσας Αρχής, η μαρτυρία της στρέφεται εναντίον όλων των κατηγορουμένων και ότι για σκοπούς ορθής απονομής της δικαιοσύνης το αίτημα θα πρέπει να εγκριθεί. Συμπλήρωσε ότι οι κατηγορούμενοι, ως προκύπτει και μέσα από το κατηγορητήριο, αντιμετωπίζουν πολύ σοβαρές κατηγορίες, ενώ έκανε μνεία και για συμπεριφορά τους εντός της αίθουσας του Δικαστηρίου κατά τη διάρκεια της ακροαματικής διαδικασίας. Επεσήμανε ακόμα ότι στο Δικαστήριο υπάρχει αίθουσα η οποία έχει όλο τον κατάλληλο εξοπλισμό και με τις κατάλληλες τεχνολογικές διευθετήσεις, θα υπάρχει η δυνατότητα στους κατηγορούμενους να παρακολουθούν ακουστικά τη διαδικασία, να επικοινωνούν και να δίνουν οδηγίες στους συνήγορους τους. Αιτήθηκε όπως η μάρτυρας να βρίσκεται ενώπιον του Δικαστηρίου και οι κατηγορούμενοι να βρίσκονται σε άλλη αίθουσα και να παρακολουθούν την διαδικασία ακουστικά και όταν θέλουν να επικοινωνήσουν με τους δικηγόρους τους, να το πράττουν. Περαιτέρω ανέφερε ότι κατά τη διάρκεια της μαρτυρίας της εν λόγω μάρτυρος θα υποδειχθούν σε αυτή διάφορα τεκμήρια και η παρουσία της στην αίθουσα του Δικαστηρίου θα διευκολύνει πρακτικά τη διαδικασία. Η κα Καραολίδου κατά την τοποθέτηση της αναφέρθηκε σε αποφάσεις άλλων πρωτόδικων Δικαστηρίων. Όλοι οι συνήγοροι υπεράσπισης έφεραν ένσταση. Ο ευπαίδευτος συνήγορος του κατηγορούμενου 1 ανέφερε ότι δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις του Νόμου για έγκριση του αιτήματος. Κάλεσε το Δικαστήριο να μην δεχθεί την εν λόγω μάρτυρα ως μάρτυρα που χρήζει βοηθείας. Η ευπαίδευτη συνήγορος του κατηγορούμενου 4 ανέφερε ότι ο πελάτης της επιθυμεί να παρευρίσκεται κατά τη διάρκεια της μαρτυρίας της μάρτυρος στην αίθουσα του Δικαστηρίου, ενώ ανέφερε ακόμα ότι μέρος της νομολογίας στην οποία αναφέρθηκε η εκπρόσωπος της Κατηγορούσας Αρχής στηρίζετο σε διαφορετικά δεδομένα. Ο ευπαίδευτος συνήγορος του κατηγορούμενου 5 ανέφερε ότι η παρούσα περίπτωση δεν ανήκει στις ειδικές περιπτώσεις όπου το αίτημα της Κατηγορούσας Αρχής θα πρέπει να εγκριθεί, π.χ. όπου ο μάρτυρας είναι ανήλικος, ως επίσης ότι η παρούσα περίπτωση δεν είναι η κατάλληλη περίπτωση για έγκριση του αιτήματος. Δεν υπάρχουν οποιοιδήποτε λόγοι ανέφερε ο κ Νικολαϊδης, που να δικαιολογούν το αίτημα της Κατηγορούσας Αρχής. Οι ευπαίδευτοι συνήγοροι του κατηγορούμενου 6 ανέφεραν ότι δεν υπάρχει αναφορά της πρώην κατηγορούμενης 2 ότι φοβάται να αντικρύσει τους κατηγορούμενους, ότι δεν είναι αντικειμενικό να αποφασίσει το Δικαστήριο να διεξαχθεί η διαδικασία με τέτοιο τρόπο και ότι με βάση τη σχετική νομοθεσία υπάρχουν και άλλα μέτρα τα οποία μπορεί το Δικαστήριο να λάβει, όπως να υπάρχει στην αίθουσα διαχωρισμός των κατηγορουμένων με τη μάρτυρα με την τοποθέτηση ειδικού διαχωριστικού ούτως ώστε να μην έρθει σε οποιαδήποτε επαφή η μάρτυρας με τους κατηγορούμενους. Πρόσθεσαν ακόμα ότι δεν έχει αποδειχθεί ενώπιον του Δικαστηρίου ότι η εν λόγω μάρτυρας έχει ενταχθεί στο σχέδιο προστασίας μαρτύρων και ότι το αντιπαραθετικό σύστημα επιβάλλει ουσιαστικά την παρουσία της μάρτυρος στην αίθουσα του Δικαστηρίου στην παρουσία των κατηγορουμένων ακόμα και με τη λήψη, αν κριθεί αναγκαίο, άλλων μέτρων που μπορεί να λάβει το Δικαστήριο και ότι απομάκρυνση των κατηγορουμένων θα πρέπει να κριθεί ως ακραίο μέτρο και συνεπώς θα πρέπει να απορριφθεί. Ανέφερε ακόμα ότι το αίτημα της Κατηγορούσας Αρχής δεν έχει αιτιολογηθεί επαρκώς. Έχουμε ακούσει με προσοχή όλες τις πλευρές και έχουμε μελετήσει τις θέσεις που έχουν προβληθεί. Το άρθρο 3

(5)του Προστασίας Μαρτύρων Νόμου Ν.95(Ι)/2001 επί του οποίου βάσισε η εκπρόσωπος της Κατηγορούσας Αρχής το αίτημα της προνοεί ότι: «

(5)Μάρτυρας που έχει ενταχθεί στο Σχέδιο Προστασίας Μαρτύρων και Συνεργατών της Δικαιοσύνης, που καθιδρύεται με το άρθρο 17, θεωρείται ως μάρτυρας που χρήζει βοηθείας.» Η μελέτη της πιο πάνω νομοθετικής πρόνοιας καταδεικνύει ότι όταν πρόσωπο έχει ενταχθεί στο σχέδιο προστασίας μαρτύρων, καθορίζεται χωρίς άλλο ως μάρτυρας που χρήζει βοηθείας. Εδώ έχουμε τη δήλωση της εκπροσώπου του Γενικού Εισαγγελέα, δηλαδή του αρμοδίου προσώπου με βάση το Νόμο να αποφασίζει κατά πόσο συγκεκριμένο άτομο θα ενταχθεί στο Σχέδιο Προστασίας Μαρτύρων και Συνεργατών της Δικαιοσύνης. Οι λόγοι που τον οδήγησαν δεν μας αφορούν και δεν τελούν υπό εξέταση. Η δήλωση είναι αρκετή. Κρίνεται επομένως ότι η μάρτυρας αυτή είναι μάρτυρας που χρήζει βοηθείας δυνάμει του Νόμου και το Δικαστήριο δεν έχει διακριτική ευχέρεια να αποφασίσει διαφορετικά. Σύμφωνα με το άρθρο 4

(2)του Νόμου: «

(2)Όταν το Δικαστήριο διατάξει όπως μάρτυρας θεωρηθεί ότι χρήζει βοηθείας, το Δικαστήριο καθορίζει τα μέτρα τα οποία, κατά την κρίση του Δικαστηρίου, θα βελτιώσουν την ποιότητα της μαρτυρίας που θα δοθεί από το μάρτυρα και διατάσσει, δυνάμει του παρόντος άρθρου, τα μέτρα τα οποία θα εφαρμοστούν αναφορικά με τη μαρτυρία που θα δοθεί από το μάρτυρα.» Περαιτέρω το άρθρο 5 του Νόμου προνοεί ότι: «5

(1)Κατά την εκδίκαση αδικημάτων και για τους σκοπούς της προστασίας μαρτύρων που χρήζουν βοηθείας, το Δικαστήριο δύναται να διατάξει όπως- (α) Ολόκληρη ή μέρος της υπόθεσης εκδικαστεί κεκλεισμένων των θυρών· και (β) η κατάθεση οποιουδήποτε μάρτυρα που χρήζει βοηθείας ή άλλου προσώπου, η κατάθεση του οποίου ενδέχεται να επηρεαστεί δυσμενώς, ληφθεί στην απουσία του κατηγορουμένου αφού δοθούν οδηγίες και γίνουν οι αναγκαίες διευθετήσεις ώστε ο κατηγορούμενος να λαμβάνει γνώση της κατάθεσης του εν λόγω μάρτυρα και αντεξετάζει αυτόν.

(2)Χωρίς επηρεασμό της γενικότητας του εδαφίου

(1)το Δικαστήριο δύναται, ιδιαίτερα για σκοπούς προστασίας των μαρτύρων, να διατάξει- (α) Την τοποθέτηση ειδικού διαχωριστικού· ή (β) τη χρήση κλειστού κυκλώματος τηλεόρασης· ή (γ) χρήση οποιουδήποτε άλλου μέσου ή συστήματος, κατά τρόπο που ο κατηγορούμενος να μην είναι ορατός από το μάρτυρα και αντίστροφα.

(3)Για τη διασφάλιση των δικαιωμάτων του κατηγορουμένου το Δικαστήριο πρέπει, στις πιο πάνω περιπτώσεις, να ικανοποιείται ότι έγιναν οι κατάλληλες τεχνολογικές και άλλες διευθετήσεις και ότι λήφθηκαν όλα τα κατάλληλα μέτρα ώστε ο κατηγορούμενος να δύναται να παρακολουθεί ακουστικά τη διαδικασία και να δίνει οδηγίες στο δικηγόρο του.» Στην παρούσα περίπτωση καταλογίζονται στους κατηγορούμενους 1, 4, 5 και 6 σοβαρά ποινικά αδικήματα όπως αυτά περιέχονται στο κατηγορητήριο. ΄Εχοντας υπόψη ότι η μάρτυρας είναι μάρτυρας που χρήζει βοηθείας, εξέφρασε τη θέση ότι διακατέχεται από φόβο, ανησυχία και αγωνία να καταθέσει στην θέα των κατηγορουμένων 1, 4, 5 και 6 για τους λόγους που ανέφερε η εκπρόσωπος της Κατηγορούσας Αρχής, ότι η μάρτυρας αυτή είναι η βασικότερη μάρτυρας της Κατηγορούσας Αρχής, ότι ενδεχόμενη μη έγκριση του αιτήματος ενδεχομένως να επηρεάσει δυσμενώς την ποιότητα της μαρτυρίας της, ενώ τυχόν έγκριση του θα τη βελτιώσει, κρίνουμε με βάση τα στοιχεία που τέθηκαν ενώπιον μας, ως επίσης τις πιο πάνω πρόνοιες του Νόμου, ότι ο φόβος, η ανησυχία και η αγωνία να καταθέσει στη θέα των κατηγορουμένων, έστω και υποκείμενα, είναι εύλογα και ως εκ τούτου το αίτημα θα πρέπει να εγκριθεί και η μαρτυρία της μάρτυρος θα πρέπει να δοθεί στην απουσία των κατηγορουμένων 1, 4, 5 και 6 με τέτοιο τρόπο ώστε οι κατηγορούμενοι 1, 4, 5 και 6 να μπορούν να ακούουν και να παρακολουθούν όσα συμβαίνουν στην αίθουσα του Δικαστηρίου. Έτσι τα δικαιώματα των κατηγορουμένων 1, 4, 5 και 6 διασφαλίζονται και τα συμφέροντα τους δεν επηρεάζονται δυσμενώς. Όπως γνωρίζουμε από προηγούμενες διαδικασίες που έχουν διεξαχθεί ενώπιον μας, το Δικαστήριο Λεμεσού διαθέτει κλειστό κύκλωμα τηλεόρασης και την αναγκαία υποδομή ούτως ώστε η μαρτυρία της μάρτυρος να δοθεί με τον τρόπο που περιγράφουμε πιο πάνω και φροντίσαμε ήδη να βεβαιωθούμε προς τούτο στα πλαίσια δυνατότητας εξέτασης του αιτήματος. Συνεπεία των πιο πάνω, έχοντας σταθμίσει και συνεκτιμήσει όλα τα ενώπιον μας δεδομένα και με γνώμονα την προστασία της ποιότητας της μαρτυρίας της μάρτυρος, διασφαλίζοντας ταυτόχρονα τα δικαιώματα των κατηγορουμένων 1, 4, 5 και 6 μέσα από τη δικαστική διαδικασία, διατάσσουμε όπως η μαρτυρία της μάρτυρος αυτής δοθεί στην απουσία των κατηγορουμένων 1, 4, 5 και 6 ως ακολούθως: H μάρτυρας κατά τη διάρκεια της μαρτυρίας της (κυρίως εξέταση, αντεξέταση, επανεξέταση) θα βρίσκεται εντός της αίθουσας του Δικαστηρίου στο εδώλιο του μάρτυρα στην παρουσία όλων των υπολοίπων παραγόντων της δίκης πλην των κατηγορουμένων 1, 4, 5 και 6 και οι κατηγορούμενοι 1, 4, 5 και 6 θα βρίσκονται στο ειδικά διαμορφωμένο δωμάτιο με το οποίο υπάρχει οπτική και ακουστική σύνδεση μέσω κλειστού κυκλώματος τηλεόρασης ώστε να παρακολουθούν απρόσκοπτα τη διαδικασία. Οι κατηγορούμενοι 1, 4, 5 και 6 να μην είναι ορατοί στη μάρτυρα από κάμερα του κλειστού κυκλώματος τηλεόρασης. Με την ολοκλήρωση της κυρίως εξέτασης και προτού αρχίσει η αντεξέταση της μάρτυρος θα υπάρξει διάλειμμα ώστε οι κατηγορούμενοι 1, 4, 5 και 6 να επικοινωνήσουν με τους δικηγόρους τους και να τους δώσουν οδηγίες ή και αντίστροφα, δηλαδή οι συνήγοροι υπεράσπισης να επικοινωνήσουν και να λάβουν οδηγίες από τους κατηγορούμενους 1, 4, 5 και 6, χωρίς να αποκλείεται αν κριθεί τούτο αναγκαίο από το Δικαστήριο να υπάρξουν και άλλα διαλείμματα για το θέμα αυτό. (Υπ.) ............ Α.Ν. Κονής, Π.Ε.Δ. (Υπ.) ............ Κ. Κουνίδου, Α.Ε.Δ. (Υπ.) ............ Γ. Βλάμης, A.Ε.Δ. Πιστόν αντίγραφο Πρωτοκολλητής /ΔΔ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο