Δημοκρατίας ν. XXX, Υπόθεση αρ.: 7210/2021, 14/3/2022

(4)του περί Βίας στην Οικογένεια (Πρόληψη και Προστασία Θυμάτων) Νόμου 119

(1)/2000 (κατηγορία 14) (στο εξής «Νόμος») και τέλος, σε μια κατηγορία πρόκλησης ψυχικής βλάβης σε μέλος της οικογένειας από άλλο μέλος της, κατά παράβαση των άρθρων 2, 3

(4)του Νόμου (κατηγορία 17). Με δική του παραδοχή, έχει βρεθεί ένοχος σε άλλη μια κατηγορία επίθεσης με πρόκληση πραγματικής σωματικής βλάβης, κατά παράβαση του άρθρου 243 του Ποινικού Κώδικα και των άρθρων 2, 3

(4)του Νόμου (κατηγορία 15) και τέλος, σε μια κατηγορία κοινής επίθεσης, κατά παράβαση του άρθρου 242 του Ποινικού Κώδικα και των άρθρων 2, 3

(4)και 4

(2)του Νόμου (κατηγορία 16). Άλλη μια κατηγορία βιασμού καθώς και ακόμη μια κατηγορία πρόκλησης ψυχικής βλάβης σε μέλος της οικογένειας από άλλο μέλος της (κατηγορίες 2 και 18), που επίσης αντιμετώπιζε, αναστάλησαν από το Γενικό Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, οπότε, σ' αυτές απαλλάχθηκε. Συνοπτικά, τα γεγονότα που περιβάλλουν τα διαπραχθέντα αδικήματα - τόσο αυτά για τα οποία έχει κριθεί ένοχος όσο και αυτά που έχει παραδεχθεί - , όπως εκτίθενται στην αιτιολογημένη απόφασή μας επί της ενοχής του κατηγορούμενου, έχουν ως ακολούθως: Η παραπονούμενη ΨΨΨ και ο κατηγορούμενος, που είναι από την Αίγυπτο παντρεύτηκαν το 1999 και από το γάμο τους απέκτησαν τρία παιδιά, τον AAA, την BBB και τον ΓΓΓ, ηλικίας 20, 15 και 7 ετών, αντίστοιχα. Επειδή η δασκάλα της BBB στην Αίγυπτο, επέμενε να γίνει κλειτοριδεκτομή στο παιδί, ο κατηγορούμενος, μαζί με την οικογένειά του, εγκατέλειψαν την πατρίδα τους και στις 29.12.2019 ήλθαν στην Κύπρο. Με τον ερχομό τους στη χώρα μας, υπόβαλαν αίτηση ασύλου. Πρόθεση του κατηγορούμενου, ο οποίος τελούσε σε διάσταση με τη σύζυγό του, 3 με 4 χρόνια προηγουμένως, ήταν να παντρευτεί Κύπρια, ώστε να νομιμοποιήσει την παραμονή του. Στην Κύπρο, οι σχέσεις του ζεύγους εξακολουθούσαν να μην ήταν καλές. Σ' αυτό το πλαίσιο, ο κατηγορούμενος, σε 11 περιπτώσεις, μεταξύ των ημερομηνιών 1.6.2020 - 21.6.2021 και συγκεκριμένα, κατά τη χρονική περίοδο που αναφέρεται στις κατηγορίες 1, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 10, 11, 12 και 13 - οι οποίες αφορούν το αδίκημα του βιασμού - εξανάγκαζε την εν διαστάσει σύζυγό του να έλθει σε συνουσία μαζί του - στο χώρο όπου διέμεναν -, με τη συναίνεσή της, η οποία, ωστόσο, εξασφαλιζόταν υπό το κράτος, άλλοτε βίας και άλλοτε απειλών και φόβου, που οδηγούσαν κάθε φορά σε κάμψη της αντίδρασής της. Όταν ο κατηγορούμενος τής ζητούσε να κάνουν σεξ και αυτή αρνείτο, τη χτυπούσε, άλλοτε στην πλάτη και άλλοτε στο χέρι και στο πόδι και την τραβούσε. Όλα αυτά, ενίοτε, λάμβαναν χώρα στην παρουσία των παιδιών τους. Επίσης, την απειλούσε ότι θα μεταβεί στο Τμήμα Μετανάστευσης για να κλείσει το φάκελό τους για να επιστρέψουν στην Αίγυπτο, ως επίσης, ότι θα τηλεφωνήσει στους δικούς της στην Αίγυπτο και να τους αναφέρει ότι διατηρεί εξωσυζυγική σχέση. Κάτω από αυτές τις περιστάσεις, η ΨΨΨ συναινούσε και ερχόταν σε συνουσία μαζί του, ο οποίος δεν χρησιμοποιούσε προφυλακτικό και εκσπερμάτωνε στον κόλπο της. Στις 21.6.2021, γύρω στις 00:30, η ΨΨΨ βρισκόταν στο σαλόνι του διαμερίσματος στο οποίο διέμεναν και μιλούσε στο κινητό της, με κάποια φίλη της. Ο κατηγορούμενος, αφού βγήκε από το υπνοδωμάτιο όπου βρισκόταν, άρχισε να της τραβά το τηλέφωνο για να δει με ποιον μιλούσε. Αυτή αντέδρασε και τότε, ο κατηγορούμενος, στην παρουσία των παιδιών τους, AAA και BBB, άρχισε να την χτυπά με τα χέρια του στο πρόσωπο, προκαλώντας της εκδορά δεξιά στο πηγούνι και πόνο στα μάτια. Κατά τη διάρκεια του ίδιου επεισοδίου, ο κατηγορούμενος επιτέθηκε στην BBB, σπρώχνοντάς την με το χέρι του στο λαιμό, χωρίς όμως να την τραυματίσει. Όταν επενέβηκε ο AAA για να το σταματήσει, επιτέθηκε και σ' αυτόν, προκαλώντας του, 4 εκδορές με απώλεια δέρματος στο αριστερό χέρι και 2 εκδορές πίσω από το λαιμό. Ακολούθως, η BBB τηλεφώνησε στην Αστυνομία όπου και κατάγγειλε το συμβάν, η οποία (Αστυνομία) μετέβη αμέσως στο μέρος. Η τελευταία φορά που ο κατηγορούμενος ήλθε σε συνουσία με την ΨΨΨ, κάτω από τις περιστάσεις που περιγράφονται πιο πάνω, ήταν δύο εβδομάδες, περίπου, πριν την καταγγελία του στην Αστυνομία. Το όλο επεισόδιο που διαδραματίστηκε στις 21.6.2021 (ανωτέρω), προκάλεσε στην BBB αναστάτωση και φόβο. Το παιδί ένιωθε ότι δεν μπορεί να συνεχίσει τη ζωή του. Ο κατηγορούμενος, ως αναφέρθηκε είναι λευκού ποινικού μητρώου. Ο ευπαίδευτος δικηγόρος του κατηγορουμένου, στη σύντομη αγόρευσή του, κάλεσε το Δικαστήριο, όπως κατά την επιβολή της ποινής, λάβει υπόψη, μεταξύ άλλων, το λευκό ποινικό μητρώο του κατηγορουμένου και την επιθυμία του, όπως μετά την έκτιση της ποινής που θα του επιβληθεί, επιστρέψει στην πατρίδα του. Ως αναφέρθηκε, μολονότι αυτός πούλησε την περιουσία του στην Αίγυπτο για να έρθει οικογενειακώς στην Κύπρο και αναγνωρίζει ότι πλέον οι σχέσεις του με την οικογένειά του, ουσιαστικά έχουν διαρρηχθεί, εντούτοις, ο ίδιος αγαπά την οικογένειά του και όταν θα επιστρέψει στην πατρίδα του και θα εργαστεί, θα τους βοηθήσει, όπως έκανε μέχρι και την ημέρα της σύλληψής του. Περαιτέρω, ο ευπαίδευτος δικηγόρος του κατηγορουμένου κάλεσε το Δικαστήριο να λάβει υπόψη του, τις προσωπικές και οικογενειακές του περιστάσεις, όπως αυτές αναδύονται από την έκθεση του Γραφείου Ευημερίας - την οποία και υιοθέτησε -. Τέλος, ζήτησε όπως ο κατηγορούμενος κριθεί με επιείκεια. Αναμφίβολα, όλα τα αδικήματα που διέπραξε ο κατηγορούμενος είναι σοβαρά. Ενδεικτική της σοβαρότητάς τους είναι η προβλεπόμενη από το Νόμο ανώτατη ποινή γι' αυτά, που αποτελεί στοιχείο το οποίο πρέπει να λαμβάνεται υπόψη στην επιμέτρηση της ποινής, αναφορικά, τόσο με το είδος όσο και με το ύψος της ποινής που θα επιβληθεί (βλ. Souilmi v. Αστυνομίας

(1992)2 Α.Α.Δ. 248 και Γεν. Εισαγγελέας v. Πέτρου

(1993)2 Α.Α.Δ. 9). Χωρίς να παραγνωρίζουμε τη σοβαρότητα και των άλλων αδικημάτων που διέπραξε ο κατηγορούμενος, σημειώνουμε ότι για το πλέον σοβαρό αδίκημα, αυτό του βιασμού - το οποίο διέπραξε σε 11 συνολικά περιπτώσεις -,προβλέπεται ποινή φυλάκισης μέχρι και διά βίου. Όπως τέθηκε στην υπόθεση Λεβέντης v. Αστυνομίας

(1999)2 Α.Α.Δ. 632: «το μέγιστο ύψος της ποινής που προβλέπεται από το νόμο είναι η βάση από την οποία ξεκινά το Δικαστήριο για να επιμετρήσει την ποινή» (βλ. Ο.Ο. ν. Δημοκρατίας, Ποιν. Έφ. Αρ. 337/2018 (σχ. με 351/2018), ημερ. 20.1.2020). Βέβαια, τα Δικαστήρια δεν βασίζονται μόνο στην προβλεπόμενη από το Νόμο ποινή, αλλά λαμβάνουν υπόψη και τις προσωπικές περιστάσεις ενός κατηγορουμένου, ως επίσης και τις περιστάσεις κάτω από τις οποίες διαπράχθηκε το αδίκημα. Δυστυχώς αποτελεί θλιβερή διαπίστωσή μας, ότι τα τελευταία χρόνια, τα σεξουαλικά αδικήματα παρουσιάζουν ιδιαίτερα ανησυχητική έξαρση στη μικρή χώρα μας. Με αυτό δεδομένο, το στοιχείο της αποτροπής για προστασία του κοινωνικού συνόλου, υπερτερεί έντονα. Στην υπόθεση Μιχαήλ ν. Αστυνομίας

(1999)2 Α.Α.Δ. 577, λέχθηκε πως η αυξητική τάση του εγκλήματος θα έχει και την ανάλογη αντιμετώπιση από τα Δικαστήρια, δηλαδή με την ανύψωση των ποινών. Όπως αναφέρθηκε και στην υπόθεση Abunanzha v. Δημοκρατίας

(2009)2 Α.Α.Δ. 551, εκεί όπου παρατηρείται έξαρση και επιμονή στη διάπραξη παρόμοιων αδικημάτων, παρά τις επιβληθείσες ποινές, δικαιολογείται η επιβολή, ακόμη αυστηρότερων ποινών, προς αποτροπή. Όπως έχει επισημανθεί στην υπόθεση Ομήρου ν. Δημοκρατίας, Ποιν. Έφ. 91/2017, ημερ. 2.5.2018, ECLI:CY:AD:2018:B214: «Για το έγκλημα του βιασμού ο Ποινικός Κώδικας προβλέπει ως ανώτατη ποινή, την ποινή της φυλάκισης δια βίου και τούτο είναι ενδεικτικό της σοβαρότητάς του. Ο βιασμός στρέφεται κατά της γενετήσιας ελευθερίας και προσβάλλει βάναυσα την αξιοπρέπεια και προσωπικότητα του θύματος. Τέτοιας φύσεως δε εγκλήματα παρουσιάζονται με απαράδεκτα μεγάλη συχνότητα, ώστε ο παράγοντας της αποτροπής να προβάλλει ως ιδιαίτερα σημαντικός.» Ο βιασμός αποτελεί τη χειρότερη μορφή εξευτελισμού ενός ανθρώπου (βλ. Κυπριανού ν. Δημοκρατίας, Ποιν. Έφ. 137/2017, ημερ. 26.4.2018), ECLI:CY:AD:2018:B197. Όπως δε έχει υποδειχθεί στην υπόθεση Σ.Α.Χ. ν. Δημοκρατίας, Ποιν. Έφ. 71/2020, ημερ. 28.1.2021, ECLI:CY:AD:2021:B23, αυτής της μορφής τα αδικήματα, όχι μόνο στρέφονται κατά των ηθών, αλλά προσβάλλουν και, ενίοτε συνθλίβουν την προσωπικότητα και τον ψυχισμό του θύματος και επομένως, θα πρέπει να αντιμετωπίζονται με αυστηρότητα, δεδομένης και της διαπίστωσης της αυξητικής τάσης, ως προς τη διάπραξή τους (βλ. Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας ν. Ν.Ν., Ποιν. Έφ. 69/2017, ημερ. 5.12.2017). Επειδή ο κατηγορούμενος αντιμετωπίζει και κατηγορία επίθεσης με πρόκληση πραγματικής σωματικής βλάβης κατά της συζύγου του, θεωρούμε καθ' όλα σχετικά και τ' ακόλουθα από την υπόθεση Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας ν. Γεωργίου

(2002)2 Α.Α.Δ. 464: «Η σοβαρότητα εγκλημάτων βίας στην οικογένεια είναι αυτόδηλη. Εκτός από το τραύμα που επιφέρουν, τείνουν να πλήξουν τη συνοχή της οικογένειας και την υπόσταση των μελών της. Χρήση βίας από το σύζυγο κατά της συζύγου του αποτελεί ιδιαίτερη πτυχή εγκλημάτων βίας στην οικογένεια, τα οποία έχουν ως γενεσιουργό αιτία τη χρήση βίας ως μέσο επιβολής της θέλησης του συζύγου επί της συζύγου του και την κυριαρχία του στην οικογένεια, με έρεισμα τη σωματική του δύναμη. Η βία αντικαθιστά το λόγο και η ισχύς τη λογική. Εξαρθρώνεται το κλίμα ισότητας που πρέπει να χαρακτηρίζει τις σχέσεις των συζύγων - (βλ. Κούλλουρος ν. Κούλλουρου & Άλλου

(1989)1(Ε) Α.Α.Δ. 50). Η άσκηση βίας από το σύζυγο εις βάρος της συζύγου του αποτελεί ανάθεμα για τις συζυγικές σχέσεις και πλήττει τον πυρήνα της οικογένειας. Τέτοια συμπεριφορά δε γίνεται ανεκτή. Πρέπει να εκριζωθεί από την οικογένεια.» Η τιμωρία δεν αποτελεί αυτοσκοπό, αλλά μέτρο άμυνας έναντι παραβιάσεων του δικαίου και υπονόμευσης των αρχών. Η ανάγκη για προστασία, ποικίλει, ανάλογα με τη σοβαρότητα του εγκλήματος. Το στοιχείο της αποτροπής είναι αλληλένδετο με τη σοβαρότητα της κατηγορίας εγκλημάτων, στην οποία ανήκει το υπό τιμωρία έγκλημα και με την εγγενή ανάγκη για την αποτροπή του. Οι συνέπειες του εγκλήματος προσμετρούν στον καθορισμό της σοβαρότητάς του (βλ. Πισκόπου ν. Δημοκρατίας

(1999)2 Α.Α.Δ. 342 και Γενικός Εισαγγελέας ν. Ιωάννου

(1999)2 Α.Α.Δ. 603). Όπως έχει ήδη επισημανθεί, το μέγιστο ύψος της ποινής που προβλέπεται από το Νόμο, είναι βασική παράμετρος που προσμετρά το Δικαστήριο, στην πορεία για την επιμέτρηση της ποινής. Το άτομο του παραβάτη, η λειτουργία του στον ιδιαίτερο κοινωνικό χώρο, επίσης, προσμετρά στον καθορισμό της τιμωρίας. Η εξατομίκευση της ποινής καθιστά το άτομο του παραβάτη, ένα από τους άξονες προσδιορισμού της τιμωρίας. Δεν εξουδετερώνει όμως τη σοβαρότητα του εγκλήματος ή την ανάγκη για την καταστολή του (αποτροπή), με τα μέσα που παρέχει το δίκαιο στον κοινωνικό χώρο (βλ. Κωνσταντίνου ν. Δημοκρατίας

(1989)2 Α.Α.Δ. 224, Σωκράτους ν. Δημοκρατίας

(1994)2 Α.Α.Δ. 132, Κόκκινος ν. Αστυνομίας

(1995)2 Α.Α.Δ. 135 και Γενικός Εισαγγελέας ν. Ιωάννου, ανωτέρω). Σωρεία αποφάσεων του Ανωτάτου Δικαστηρίου καταπιάνονται με την επιβολή ποινών για το αδίκημα του βιασμού που διέπραξε επανειλημμένα ο κατηγορούμενος. Θα αναφερθούμε σε ορισμένες από αυτές, γνωρίζοντας ότι οι προηγούμενες αποφάσεις του Ανωτάτου Δικαστηρίου, αναφορικά με τις επιβληθείσες ποινές, είναι ενδεικτικές του μέτρου τιμωρίας συγκεκριμένων εγκλημάτων και των παραμέτρων του καθορισμού της ποινής, παρότι δεν έχουν το δεσμευτικό χαρακτήρα που ενέχει ο καθορισμός αρχών δικαίου. Και τούτο, γιατί η ποινή που επιβάλλεται σε κάθε υπόθεση είναι αλληλένδετη με τις ιδιαιτερότητες των γεγονότων που τη συνθέτουν καθώς και με τις ιδιαιτερότητες των συνθηκών του παραβάτη (βλ. Χαραλάμπους v. Δημοκρατίας

(2000)2 Α.Α.Δ. 1 και Μιχαήλ v. Δημοκρατίας

(2003)2 Α.Α.Δ. 123. Η όποια αναφορά σε παρόμοιες υποθέσεις γίνεται για να υπάρχει - όσο είναι δυνατό -, κοινή προσέγγιση στην αντιμετώπιση των παραβατών (βλ. Γρηγορίου ν. Αστυνομίας

(1996)2 Α.Α.Δ. 217). Η παραπομπή σε δικαστικά προηγούμενα, θωρακίζει τη δικαστική κρίση με την απαραίτητη πειστικότητα, αλλά δεν προοιωνίζει ότι θα πρέπει να ακολουθηθεί η ίδια ποινή (βλ. Προεστού ν. Δημοκρατίας, Ποιν. Έφ. 17/2016, ημερ. 22.5.2017), ECLI:CY:AD:2017:D183. Καμιά υπόθεση δεν είναι ακριβώς όμοια με άλλη, οπότε, κατ' ακολουθία της νομολογίας δεν είναι απόλυτα σχετικές οι ποινές που επιβάλλονται σε άλλες υποθέσεις (βλ. Ιορδάνους ν. Δημοκρατίας, Ποιν. Έφ. 152/2014, ημερ. 19.4.2016). Στην Muhanad ν. Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας

(2006)2 Α.Α.Δ. 259, ο εφεσείων, αλλοδαπός, ηλικίας 24 ετών, μετά από ακροαματική διαδικασία κρίθηκε ένοχος ότι βίασε 48χρονη Φιλιππινέζα, χωρίς τη χρήση υπέρμετρης βίας και απειλής κατά της ζωής της. Είχε ωστόσο προσχεδιάσει την πράξη του. Ποινή φυλάκισης 9 ετών που του είχε επιβληθεί επικυρώθηκε κατ' έφεση. Στην Akil ν. Αστυνομίας

(2009)2 Α.Α.Δ. 148, ο εφεσείων κρίθηκε ένοχος μετά από ακρόαση στις κατηγορίες του βιασμού, της απόπειρας βιασμού, της διάρρηξης κατοικίας με σκοπό το βιασμό, της παράνομης μεταφοράς μάχαιρας και της άσεμνης επίθεσης. Διέπραξε τα αδικήματα εναντίον αλλοδαπών καλλιτέχνιδων, οι οποίες κατοικούσαν και εργάζονταν στην Πάφο. Του επιβλήθηκαν διάφορες συντρέχουσες ποινές φυλάκισης, με μεγαλύτερη αυτή των 8 ετών για το βιασμό, οι οποίες επικυρώθηκαν κατ' έφεση. Στην Μeterin ν. Δημοκρατίας

(2012)2 Α.Α.Δ. 120, ποινή φυλάκισης 7 ετών που είχε επιβληθεί στον εφεσείοντα, ο οποίος κρίθηκε ένοχος μετά από ακρόαση στην κατηγορία του βιασμού επικυρώθηκε κατ' έφεση, με την επισήμανση του Εφετείου ότι η ποινή θα μπορούσε να ήταν και αυστηρότερη. Η γυναίκα - θύμα του βιασμού είχε υποστεί εξευτελιστική μεταχείριση μπροστά στα μάτια περισσοτέρων, του ενός, ατόμων, τα οποία τη βίαζαν διαδοχικά. Μάλιστα, ο εφεσείων εκσπερμάτωσε στο στόμα της και της προκάλεσε εμετό. Στην Γερμανός κ.ά. ν. Δημοκρατίας

(2013)2 Α.Α.Δ. 525, στους δυο εφεσείοντες, οι οποίοι κρίθηκαν ένοχοι μετά από ακρόαση σε διάφορες κατηγορίες, επιβλήθηκαν διάφορες συντρέχουσες ποινές φυλάκισης, με μεγαλύτερη αυτή των 11 ετών, στον πρώτο εφεσείοντα και 13 ετών, στο δεύτερο, στην κατηγορία του βιασμού. Το Εφετείο δέχθηκε την ασκηθείσα έφεση του εφεσείοντα 2 κατά της ποινής και μείωσε την ποινή των 13 ετών σε 11 έτη, με το σκεπτικό ότι ο λιγότερο ενεργός ρόλος τον οποίο είχε διαδραματίσει αυτός στο όλο σκηνικό του βιασμού, κατά το οποίο ο ίδιος απέσχε της διάπραξης αυτού καθ' αυτού του αδικήματος, ήταν ένας παράγοντας που θα μπορούσε να προσμετρήσει αναλογικά, σε σχέση με την ποινή που επιβαλλόταν στον άλλο εφεσείοντα που ήταν και ο αυτουργός του αδικήματος. Στην Fowokan ν. Δημοκρατία

(2014)2 Α.Α.Δ. 36, στον εφεσείοντα, ο οποίος κρίθηκε ένοχος μετά από ακροαματική διαδικασία στην κατηγορία του βιασμού επιβλήθηκε ποινή φυλάκισης 8 ετών, η οποία επικυρώθηκε κατ' έφεση. Μολονότι η υπόθεση δεν ήταν από τις χειρότερες του είδους, εντούτοις, υπήρχαν επιβαρυντικοί παράγοντες, ανάμεσά τους και ο προσχεδιασμός του αδικήματος από πλευράς του εφεσείοντα, ο οποίος, προφασιζόμενος ότι ξέχασε κάτι, οδήγησε την παραπονούμενη στο διαμέρισμά του. Εκεί, όταν επιχείρησε να την πλησιάσει, παρά την εκφρασθείσα από μέρους της άρνηση, χρησιμοποίησε βία με στόχο να κάμψει τις αντιστάσεις της και αφού πέτυχε το στόχο του και τη βίασε, τότε την υποχρέωσε να λουστεί έτσι ώστε να εξαφανιστούν τα οποιαδήποτε σημάδια της εγκληματικής του πράξης. Στην Mihalta κ.ά. ν. Δημοκρατίας

(2014)2 Α.Α.Δ. 764, στη βάση των γεγονότων που περιέβαλλαν την υπόθεση, στους εφεσείοντες, οι οποίοι κρίθηκαν ένοχοι μετά από ακροαματική διαδικασία και για το αδίκημα του βιασμού, επιβλήθηκαν ποινές φυλάκισης 10 και 13 ετών για το εν λόγω αδίκημα, οι οποίες επικυρώθηκαν κατ' έφεση. Στην Tarita κ.ά. ν. Δημοκρατίας, Ποιν. Έφ. Αρ. 106/14, 114/14, ημερ. 8.7.2016, ECLI:CY:AD:2016:B339, οι δυο εφεσείοντες, μετά από ακροαματική διαδικασία βρέθηκαν ένοχοι στις κατηγορίες του βιασμού και της απαγωγής και τους επιβλήθηκαν συντρέχουσες ποινές φυλάκισης 12 ετών στην κατηγορία του βιασμού και 3 ετών στην κατηγορία της απαγωγής. Κατ' έφεση, λήφθηκε υπόψη ότι δεν χρησιμοποιήθηκε υπέρμετρη βία για τον εξαναγκασμό του θύματος, παρά μόνο εκφοβισμός και ένα χαστούκι. Περαιτέρω, ότι οι εφεσείοντες ήταν λευκού ποινικού μητρώου και το θύμα δεν ήταν, ούτε μεγάλης, ούτε και πολύ μικρής ηλικίας. Όμως, ο βιασμός - όπως λέχθηκε - ήταν επαναλαμβανόμενος από τους δύο και το αποτέλεσμα προσχεδιασμού. Το θύμα υποβλήθηκε σε επιπρόσθετες σεξουαλικές προσβολές και είχε δυσμενή, αλλά όχι ιδιαίτερα σοβαρά ψυχολογικά αποτελέσματα. Οι εφεσείοντες δεν παραδέχθηκαν ενοχή και υπέβαλαν την παραπονούμενη στη διαδικασία της ακρόασης, όπου υποχρεώθηκε να επαναλάβει τα όσα έζησε κατά τη συγκεκριμένη ημερομηνία. Το Εφετείο, λαμβάνοντας υπόψιν τις συνθήκες διάπραξης των αδικημάτων, αλλά και το νεαρό της ηλικίας και το λευκό ποινικό μητρώο των εφεσειόντων, θεώρησε έκδηλα υπερβολική την επιβληθείσα ποινή και μείωσε την ποινή φυλάκισης για το αδίκημα του βιασμού από 12 έτη σε 10 έτη. Στην Ivarsson ν. Δημοκρατίας, Ποιν. Έφ. Αρ. 159/2015, ημερ. 29.11.2016, ECLI:CY:AD:2016:B535, ποινή φυλάκισης 7 ετών που είχε επιβληθεί στον εφεσείοντα, ο οποίος κρίθηκε ένοχος μετά από ακρόαση στην κατηγορία του βιασμού, επικυρώθηκε κατ' έφεση. Τέλος, στην Κυπριανού ν. Δημοκρατίας, Ποιν. Έφ. 137/2017, ημερ. 26.4.2018, ECLI:CY:AD:2018:B197, ο εφεσείων, μετά από παραδοχή βρέθηκε ένοχος σε δύο κατηγορίες βιασμού και του επιβλήθηκε ποινή φυλάκισης 8 ετών, η οποία επικυρώθηκε κατ' έφεση. Επιβαρυντικό στοιχείο στη συγκεκριμένη υπόθεση, θεωρήθηκε ο επαναλαμβανόμενος βιασμός, ήτοι ο πρωκτικός, που επήλθε με αίσθηση πόνου και επιπρόσθετα, λήφθηκε υπόψη και η εξευτελιστική συμπεριφορά του εφεσείοντα προς την παραπονούμενη (θύμα), καθώς μετά τους βιασμούς, την ανάγκαζε να κυκλοφορεί γυμνή, παρουσία τρίτων παρισταμένων. Στην υπόθεση Στυλιανού ν. Δημοκρατίας, Ποιν. Έφ. 73/2012, ημερ. 13.10.2015, ECLI:CY:AD:2015:D672, αναφέρθηκε ότι τα Κυπριακά Δικαστήρια άντλησαν ιδιαίτερη βοήθεια και καθοδήγηση στον τρόπο αντιμετώπισης αναφορικά με το θέμα της ποινής σε αδικήματα βιασμού, από την αγγλική νομολογία, επισημαίνοντας τα ακόλουθα: «Ως προς τη συγκριτική τοποθέτηση του αδικήματος σε κλίμακα σοβαρότητας, καθοδήγηση παρέχει η απόφαση στην υπόθεση Keith Billam & Others

(1986)3 Crim. App. Rep. (S) 48. Ο Lord Chief Justice στις σελ. 50-51 αναφέρει τα ακόλουθα (σε ελεύθερη μετάφραση): «Για βιασμό ο οποίος διαπράττεται χωρίς οποιονδήποτε επιβαρυντικό ή ελαφρυντικό παράγοντα, σε μία υπόθεση μετά από ακρόαση πρέπει να λαμβάνεται ως σημείο αφετηρίας ποινής τα πέντε χρόνια φυλάκισης. Όταν ο βιασμός διαπράττεται από δύο ή περισσότερα πρόσωπα από κοινού, ή όταν υπήρξε παραβίαση εισόδου στον τόπο διαμονής του θύματος ή από πρόσωπο που είχε ευθύνη απέναντι του θύματος ή από πρόσωπο που έχει απαγάγει το θύμα και το κρατά αιχμάλωτο, η αφετηρία ποινής πρέπει να είναι οκτώ χρόνια. Στο ύψιστο σημείο της κλίμακος ποινής κατατάσσεται συμπεριφορά κατηγορουμένου η οποία μπορεί να χαρακτηρισθεί ως πολλαπλός βιασμός (campaign of rape) έναντι αριθμού γυναικών. Αντιπροσωπεύει ασυνήθη κίνδυνο και ποινή 15 χρόνων είναι πιο κατάλληλη. Όταν η συμπεριφορά του κατηγορούμενου παρουσιάζει ψυχοπαθητικές τάσεις ή σοβαρή διατάραξη προσωπικότητας και είναι εν δυνάμει κίνδυνος για τις γυναίκες για απροσδιόριστο χρονικό διάστημα, η ποινή ισόβιας κάθειρξης δεν θα είναι ακατάλληλη. Το έγκλημα, εν πάση περιπτώσει, πρέπει να θεωρείται ότι ενέχει επιβαρυντικά στοιχεία, όταν συντρέχει ένας από τους πιο κάτω παράγοντες:

(1)Η βία που χρησιμοποιήθηκε είναι υπερβολική.

(2)Όταν χρησιμοποιείται όπλο (weapon) για εκφοβισμό ή πρόκληση βλάβης στο θύμα.

(3)Όταν ο βιασμός επαναλαμβάνεται

(4)Όταν έχει προσεκτικά σχεδιασθεί.

(5)Όταν ο κατηγορούμενος έχει προηγούμενες καταδίκες για βιασμό ή άλλα σεξουαλικά αδικήματα ή αδικήματα βίας.

(6)Όταν το θύμα έχει υποβληθεί σε σεξουαλικό εξευτελισμό.

(7)Το θύμα είναι πολύ νεαρό είτε πολύ ηλικιωμένο.

(8)Οι επιπτώσεις στο θύμα (ψυχικές ή σωματικές) είναι ιδιαζούσης σοβαρότητας. Εφόσον, ένας ή περισσότεροι από τους πιο πάνω παράγοντες συντρέχουν η ποινή πρέπει να είναι ουσιωδών υψηλότερη από το αφετηριακό σημείο.» (Βλ. και την Tarita, ανωτέρω)» Για σκοπούς μετριασμού της ποινής που θα επιβάλουμε στον κατηγορούμενο, λαμβάνουμε υπόψη προς όφελός του το λευκό ποινικό μητρώο του (βλ. Κολοκασίδης ν. Δημοκρατίας

(1992)2 Α.Α.Δ. 252). Καθώς ήδη έχει αναφερθεί, η εξατομίκευση της ποινής καθιστά το άτομο του παραβάτη, ένα από τους άξονες προσδιορισμού της τιμωρίας. Οι προσωπικές περιστάσεις και τα ιδιαίτερα προβλήματα των αδικοπραγούντων, λαμβάνονται, βέβαια, σε κάποιο βαθμό, υπόψη. Και η εξατομίκευση έχει τη θέση της, αλλά δεν μπορεί να εξουδετερώσει ή να αποδυναμώσει τη μέριμνα για προστασία της κοινωνίας (βλ. Παυλίδης κ.ά. ν. Αστυνομίας

(1996)2 Α.Α.Δ. 220, Μιχαήλ ν. Αστυνομίας

(1999)2 Α.Α.Δ. 577 και Παύλου ν. Δημοκρατίας, Ποιν. Έφ. 44/2016, ημερ. 4.4.2019), ECLI:CY:AD:2019:B130. Στην προκείμενη περίπτωση, λαμβάνουμε υπόψη τις διάφορες προσωπικές, οικογενειακές, οικονομικές και επαγγελματικές συνθήκες του κατηγορούμενου, όπως αυτές αναδύονται από την έκθεση του Γραφείου Ευημερίας και ως έχουν εκτεθεί εκ μέρους του δικηγόρου του. Ειδικότερα: ο κατηγορούμενος είναι ηλικίας 47 ετών και κατάγεται από την Αίγυπτο. Οι γονείς του έχουν αποβιώσει και συντηρούνταν από τον ίδιο και τα τρία αδέλφια του τα οποία εργάζονταν σε εργοστάσιο με πλαστικά. Ο κατηγορούμενος, μετά την αποφοίτησή του από το λύκειο, έλαβε τριετές δίπλωμα στον κλάδο της διοίκησης επιχειρήσεων, ενώ υπηρέτησε για 3 χρόνια στην εθνική φρουρά της πατρίδας του. Ακολούθως εργάστηκε για πολλά χρόνια σε εργοστάσιο με πλαστικά στη χώρα του και στις 29.12.2019 ήρθε στην Κύπρο οικογενειακώς. Οτιδήποτε άλλο αφορά στις οικογενειακές συνθήκες του κατηγορούμενου αναφέρεται σε άλλο σημείο, πιο πάνω, επομένως δεν χρήζει επανάληψης. Επισημαίνεται απλώς, ότι μετά τη διάπραξη των αδικημάτων, η οικογένεια του κατηγορούμενου επιβλέπεται από τις Υπηρεσίες Κοινωνικής Ευημερίας. Προηγουμένως, ο κατηγορούμενος διέμενε οικογενειακώς σε ενοικιαζόμενο διαμέρισμα, 2 υπνοδωματίων. Το μηνιαίο ενοίκιο ανέρχεται σε €650,00 και μέρος του καλύπτεται από την Υπηρεσία Διαχείρισης Επιδομάτων. Ο κατηγορούμενος δεν αντιμετωπίζει προβλήματα υγείας και δεν είναι εθισμένος, είτε σε ουσίες είτε στο αλκοόλ. Σημειώνεται τέλος και η επιθυμία του, όπως μετά την έκτιση της ποινής του επιστρέψει στην Αίγυπτο. Γενικά, λαμβάνουμε υπόψη οτιδήποτε έχει αναφερθεί από τον ευπαίδευτο δικηγόρο του κατηγορούμενου και αποτελεί ελαφρυντικό στοιχείο. Προστίθενται και τα εξής: ο κατηγορούμενος, στις πλέον σοβαρές κατηγορίες, που ασφαλώς είναι αυτές του βιασμού, κρίθηκε ένοχος μετά ακρόαση. Μολονότι, αποτελεί ασφαλώς αναφαίρετο δικαίωμά του, το γεγονός ότι αρνήθηκε τις εν λόγω κατηγορίες, εντούτοις, δεδομένης και της φύσης του αδικήματος του βιασμού που περικλείουν αυτές, το γεγονός ότι κρίθηκε ένοχος μετά από ακρόαση, του στερεί το δικαίωμα να αναμένει την έκπτωση που θα είχε στην ποινή που θα του επιβληθεί, εάν παραδεχόταν τις εν λόγω κατηγορίες. Γενικά ομιλούντες, έχει επανειλημμένα τονιστεί ότι η παραδοχή πρέπει να αμείβεται με σχετική έκπτωση στην ποινή. Και τούτο, επειδή αυτό ενθαρρύνει τους αδικοπραγούντες να παραδέχονται ενοχή με αποτέλεσμα να μην σπαταλείται πολύτιμος χρόνος στην εκδίκαση υποθέσεων (βλ. Χαρτούπαλλος ν. Δημοκρατίας

(2002)2 Α.Α.Δ. 28). Απ' εκεί και πέρα, ειδικά για την παραδοχή σε υποθέσεις βιασμού, όπως υποδεικνύεται στην Στυλιανού ν. Δημοκρατίας, πιο πάνω,: «Η περαιτέρω ταλαιπωρία (distress) του θύματος, σε περίπτωση που δώσει μαρτυρία, οδηγεί στο συμπέρασμα ότι η παραδοχή, ίσως περισσότερο από άλλα αδικήματα, θα πρέπει, υπό κανονικές συνθήκες, να έχει ως αποτέλεσμα κάποια έκπτωση από την ποινή που θα επιβαλλόταν. Το ύψος της έκπτωσης αυτής βεβαίως ερίζεται σε όλα τα περιστατικά της υπόθεσης, συμπεριλαμβανομένης της πιθανότητας καταδίκης σε περίπτωση ακρόασης.» Στην προκειμένη περίπτωση, εάν ο κατηγορούμενος παραδεχόταν τις κατηγορίες βιασμού που αντιμετώπιζε - και στις οποίες εν τέλει κρίθηκε ένοχος -, δεν θα υποχρέωνε την εν διαστάσει σύζυγό του, που είναι το θύμα, να βιώσει ξανά τα διαδραματισθέντα κατά τις διάφορες ημερομηνίες που τη βίαζε (βλ. Κυπριανού ν. Δημοκρατίας, Ποιν. Έφ. 137/2017, ημερ. 24.4.2018, ECLI:CY:AD:2018:B197 και Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας ν. Ν.Ν., Ποιν. Έφ. 69/2017, ημερ. 5.12.2017). Δυστυχώς, στην περίπτωσή του, τα περιθώρια επιείκειας είναι στενά. Απ' εκεί και πέρα, παρότι δεν μπορεί να λεχθεί ότι ο κατηγορούμενος ασκούσε υπέρμετρη βία στην εν διαστάσει σύζυγό του, κάθε φορά, που προκειμένου την εξαναγκάσει να συναινέσει να έρθει σε παράνομη συνουσία μαζί του, τη χτυπούσε, άλλοτε στην πλάτη και άλλοτε στο χέρι και στο πόδι και την τραβούσε, εντούτοις, την ίδια ώρα, δεν μπορούμε να παραγνωρίσουμε το γεγονός ότι, όλα αυτά, ενίοτε, λάμβαναν χώρα στην παρουσία των παιδιών τους. Στο ίδιο πλαίσιο, επιπλέον, λαμβάνουμε υπόψη και το γεγονός, ότι ο κατηγορούμενος απειλούσε την εν διαστάσει σύζυγό του ότι θα μεταβεί στο Τμήμα Μετανάστευσης για να κλείσει το φάκελό τους για να επιστρέψουν στην Αίγυπτο, ως επίσης, ότι θα τηλεφωνήσει στους δικούς της στην Αίγυπτο και να τους αναφέρει ότι διατηρεί εξωσυζυγική σχέση. Τέλος, αποτελεί επιβαρυντικό στοιχείο που επαυξάνει τη σοβαρότητα του εν λόγω αδικήματος, το γεγονός ότι αυτό ήταν επαναλαμβανόμενο και μακράς διάρκειας, καθότι, ο κατηγορούμενος, καθώς ήδη έχει αναφερθεί σε διάστημα ενός έτους (μεταξύ των ημερομηνιών 1.6.2020 - 21.6.2021) βίασε την εν διαστάσει σύζυγό του, σε 11 διαφορετικές περιπτώσεις και ημερομηνίες. Παρά τα προηγούμενα, την ίδια ώρα, λαμβάνουμε βέβαια υπόψη και το γεγονός ότι στην περίπτωσή του, το εν λόγω αδίκημα δεν ενέχει κανένα άλλο επιβαρυντικό στοιχείο από τα διαλαμβανόμενα στις υποθέσεις Στυλιανού και Tarita, πιο πάνω. Συνεκτιμώντας και σταθμίζοντας, τη σοβαρότητα των διαπραχθέντων αδικημάτων, το σύνολο των γεγονότων που τα περιβάλλουν, καθώς και τα ελαφρυντικά του κατηγορουμένου, καταλήξαμε ότι η μόνη κατάλληλη και αρμόζουσα ποινή είναι αυτή της φυλάκισης. Θεωρούμε ότι οποιαδήποτε άλλη ποινή, θα ήταν αναμφίβολα ακατάλληλη, ανεπαρκής και θα έστελνε λανθασμένα μηνύματα, τόσο στον κατηγορούμενο όσο και σε επίδοξους μιμητές, ανάλογης εγκληματικής συμπεριφοράς (βλ. Προδρόμου ν. Αστυνομίας

(1990)2 Α.Α.Δ. 98). Τονίζουμε ότι τα διάφορα ελαφρυντικά που συνηγορούν υπέρ του κατηγορούμενου - ως εκτίθενται σε άλλο σημείο της απόφασής μας, πιο πάνω -, ασφαλώς και λαμβάνονται υπόψη. Ωστόσο, αυτά, σε καμιά περίπτωση είναι δυνατό να αποτελέσουν δείκτη προσδιορισμού του είδους της ποινής που θα του επιβληθεί. Όπως θα διαφανεί αμέσως, όλα αυτά, λαμβάνονται υπόψη στον καθορισμό της έκτασης της ποινής. Κατ' ακολουθία όλων των πιο πάνω, επιβάλλουμε στον κατηγορούμενο τις ακόλουθες ποινές: Σε κάθε μία από τις κατηγορίες 1, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 10, 11, 12 και 13, φυλάκιση δέκα

(10)ετών. Σε κάθε μία από τις κατηγορίες 14 και 17, φυλάκιση έξι

(6)μηνών. Στην κατηγορία 15, φυλάκιση τεσσάρων

(4)μηνών. Στην κατηγορία 16, φυλάκιση δύο

(2)μηνών. Δεδομένου ότι και τα 11 αδικήματα βιασμού που διέπραξε ο κατηγορούμενος απορρέουν από μια παρατεταμένη και ενιαία έκνομη συμπεριφορά, στρέφονται εναντίον του ίδιου προσώπου και διαπράχθηκαν περίπου με τον ίδιο τρόπο και στον ίδιο τόπο και λαμβάνοντας περαιτέρω υπόψη, τη συνάφεια των εν λόγω αδικημάτων με τα υπόλοιπα αδικήματα που διέπραξε ο κατηγορούμενος, σε εφαρμογή όσων διέπουν το ζήτημα των συντρεχουσών ή διαδοχικών ποινών (βλ. Γενικός Εισαγγελέας ν. Θωμά, Ποιν. Εφ. Αρ. 132/2017 και 136/2017, ημερ. 26.6.2019, ECLI:CY:AD:2019:B260 και Λευκαρίτης κ.ά. ν. Δημοκρατίας, Ποιν. Έφ. 135/2014 (σχετική με 138/2014, ημερ. 22.11.2016), οι παραπάνω ποινές, να συντρέχουν και μειώνονται για το χρονικό διάστημα που ο κατηγορούμενος τελούσε υπό κράτηση και συγκεκριμένα από την 24.6.2021. €260,00 έξοδα, να καταβληθούν από τη Δημοκρατία. (Υπ.) .............. Ηλ. Γεωργίου, Π.Ε.Δ. (Υπ.) .............. Κ. Κωνσταντίνου, Α.Ε.Δ. (Υπ.) .............. Μ. Παπαθανασίου, Ε.Δ. Πιστό αντίγραφο Πρωτοκολλητής /Κ.Κ./Α.Γ. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο