ΑΣΤΥΝΟΜΙΚΟΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΛΑΡΝΑΚΑΣ ν. ADNAN MUZYKAEV κ.α., Αρ. Υπόθεσης: 8574/21, 31/5/2022 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLAR:2022:B50 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΑΡΝΑΚΑΣ ΕΝΩΠΙΟΝ: Ε. Ευθυμίου, Ε.Δ. Αρ. Υπόθεσης: 8574/21 Κατηγορητήριο καταχωρηθέν από: ΑΣΤΥΝΟΜΙΚΟ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗ ΛΑΡΝΑΚΑΣ -ν- 1.ADNAN MUZYKAEV 2.ZHANNA VOROSHILOVA Ημερομηνία: 31/5/2022 Εμφανίσεις: Για την Κατηγορούσα Αρχή : κα Ε. Κουμπαρή Για τον Κατηγορούμενο 1 : κ. Μ. Βορκάς με κ. Π. Καύκαρο Για την Κατηγορούμενη 2 : κ. Α. Σαουρής με κ. Ν. Μπολώτο ΑΠΟΦΑΣΗ Σκιαγράφηση της Υπόθεσης και η Ακροαματική Διαδικασία Οι κατηγορούμενοι 1 και 2 (στο εξής θα αναφέρονται ο κατηγορούμενος 1 ως K1 ή ως Αdnan Κ1 και η κατηγορούμενη 2 ως Κ2 ή ως Zhanna) αντιμετωπίζουν στο σύνολό τους και από κοινού 10 κατηγορίες . Συγκεκριμένα, καταλογίζεται σε αυτούς κατηγορία για συνωμοσία προς διάπραξη κακουργήματος[1] και συνωμοσία προς διάπραξη πλημμελήματος [2] (κατηγορίες 1 και 2) αλλά και διέγερση για διάπραξη ποινικού αδικήματος [3](κατηγορίες 3 και 4) και απαίτηση περιουσίας με γραπτές απειλές[4]. Περαιτέρω αντιμετωπίζουν κατηγορίες απειλής [5] και απειλής βιοπραγίας[6], (κατηγορίες 6 και 7) καθώς και δυο κατηγορίες απόπειρας εκβιασμού[7] (κατηγορίες 8 και 9). Τέλος, με την 10 κατηγορία καταλογίζεται στους κατηγορουμένους παράνομη παρακολούθηση και αποστολή γραπτών και φωνητικών μνημάτων προκαλώντας με αυτή τους την συμπεριφορά παρενόχληση[8]. Η περιουσία στην οποία το κατηγορητήριο αναφέρεται και αντικείμενο των κατ'ισχυρισμό απειλών, εκβιασμού και συνωμοσίας είναι μια κατοικία στα Περβόλια που άνηκε στο παρελθόν στον Κ1 και κατά τον επίδικο χρόνο στην σύζυγο του ΜΚ
- Προς απόδειξης της υπόθεσης της Κατηγορούσας Αρχής, κατέθεσαν ενώπιον του Δικαστηρίου 4 Μάρτυρες Κατηγορίας ενώ μέρος του ανακριτικού έργου συμφωνήθηκε ως παραδεκτό. Οι ουσιώδεις Μάρτυρες Κατηγορίας είναι, ο ΜΚ1, Abdula Dadaev (στο εξής θα αναφέρεται ως Abdula ή ως ΜΚ1) και ο Yunus Akhyadov ΜΚ3 (στο εξής θα αναφέρεται ως Yunus ή ως ΜΚ3). Αμφότεροι κατέθεσαν στο Δικαστήριο σε σχέση με τις εντολές που δέχθηκαν για την άσκηση βίας και απειλών στον ΜΚ2, Γιώργο Βαρνάβα (στο εξής θα αναφέρεται ως Βαρνάβα ή ως ΜΚ2) ενώ ακολούθησε και η μαρτυρία του αστυνομικού Μιχάλη Μιχαήλ, ΜΚ
- ΜΚ1 ΜΚ1, ο Abdula, στο στάδιο της κυρίως εξέτασης του υιοθέτησε τις δύο καταθέσεις που έδωσε στην Αστυνομία. Είναι σημαντικό να παρατεθεί μια μικρή περίληψη των δυο καταθέσεων: Στην πρώτη του κατάθεσή του στην Αστυνομία, ημερομηνίας 03/09/21,(Τεκμήρια 1α και 1β) ο ΜΚ1 εξηγεί ότι είναι ο δικηγόρος του Adnan στη Μόσχα από το 2014 και έχει χειριστεί σωρεία υποθέσεων για αυτόν. Ανέφερε ότι ήρθε στην Κύπρο μαζί με τον Yunus για να δει τον Βαρνάβα κατόπιν πρόσκλησης του Adnan λόγω των θεμάτων που είχαν προκύψει με την οικία στα Περβόλια τον συγκεκριμένο σκοπό. Διενήργησαν συνάντηση, στην οποία τους υποδείχθηκαν τα έγγραφα της σύμβασης από τον Βαρνάβα και ικανοποιήθηκε για την γνησιότητα των υπογραφών του Adnan και τη νομιμότητα της συμφωνίας. Όταν ενημέρωσε περί τούτου τον Adnan, ο τελευταίος, σύμφωνα με τον μάρτυρα, θύμωσε και έστρεψε την οργή του στον Yunus με τον οποίο είχε έντονη συνομιλία καταλήγοντας να του αναφέρει ότι δεν ήθελε να παραμείνουν στην Κύπρο και δεν ήταν πλέον ευπρόσδεκτοι στην οικία του. Του εν λόγω επεισοδίου, σύμφωνα με την κατάθεση του μάρτυρα, ακολούθησε η μετάβαση του Adnan στον Αστυνομικό Σταθμό όπου ο ΜΚ1 τους ακολούθησε και όπου του αναφέρθηκε από τον Adnan η πρόθεσή του να δώσει ένα μάθημα στον Yunus και ότι θα προχωρούσε στην απέλαση ή τη φυλάκισή του. Σύμφωνα με την πρώτη του κατάθεση, ο μάρτυρας ενημερώθηκε αργότερα από τον Yunus ότι ο Adnan και η Zhanna του είπαν να χρησιμοποιήσει βίαιους τρόπους για να πείσει τον Βαρνάβα να υπογράψει. Στην δεύτερη κατάθεση που έδωσε στην Αστυνομία (Τεκμήρια 2α και 2β) ημερομηνίας 21/09/21 αναφέρεται σε ιστορικό προγενέστερο της πρώτης του κατάθεσης και συγκεκριμένα σε γεγονότα του Ιουλίου του 2021 όταν επισκέφθηκαν την Κύπρο με το Yunus. Τότε, σύμφωνα με τον ΜΚ1, η Κ2 τους οδήγησε σε ένα σπίτι στο βουνό και τους πρότεινε να προβούν στις βίαιες ενέργειες για να αναγκάσουν την σύζυγο του Βαρνάβα να υπογράψει έγγραφα που θα ακύρωναν την εκχώρηση των δικαιωμάτων στην οικία στα Περβόλια. Ακολούθως ο ίδιος ο μάρτυρας επαναλαμβάνει ότι τον Αύγουστο του 2021 κατά την δεύτερη χρονικά επίσκεψή τους στην Κύπρο, «ο Adnan ήταν μόνος του και μας είπε ξανά ότι μέσω του Δικαστηρίου θα πάρει χρόνο να πάρει το σπίτι του πίσω και μας είπε να χρησιμοποιήσουμε βίαιους τρόπους, δηλαδή μας είπε να δείρουμε τον Βαρνάβα μέχρι σε σημείο που να είναι μισοπεθαμένος και επειδή είναι φοβητσιάρης ο Βαρνάβας θα αναγκαζόταν να υπογράψει και θα μας έδινε €50.
- Η βία που ήθελε να ασκήσουμε δεν αναφερόταν προς τη γυναίκα του Βαρνάβα, δηλαδή την Έλενα, αλλά με αυτόν τον τρόπο θα υποχρεωνόταν ο Βαρνάβας να την καλέσει να έρθει να υπογράψει. Σε καμία περίπτωση δεν μας είπε ο Adnan ή η Zhanna να κάνουμε οτιδήποτε στην Έλενα τη γυναίκα του Βαρνάβα». Ο μάρτυρας αντεξετάστηκε ενδελεχώς. Αντεξεταζόμενος ο μάρτυρας δεν υποστήριξε το σύνολο των αναφορών του στις καταθέσεις του στην Αστυνομία κυρίως σε ότι αφορούσε την ανάμειξη του Κ
- ΜΚ2 Ο ΜΚ2, Γιώργος Βαρνάβα, έδωσε δύο καταθέσεις στην Αστυνομία τις οποίες υιοθέτησε. Η πρώτη του κατάθεση στην Αστυνομία δόθηκε στις 20/09/21, (Τεκμήριο 8), και η συμπληρωματική στις 24/09/21 (Τεκμήριο 9). Εξήγησε ότι γνώριζε τον Adnan μέσω επισκέψεων που είχε κάνει ενόσω ήταν μέλος της Βουλής των Αντιπροσώπων το 2013, στην Ρωσία, όπου και συνδέθηκε με τον Κ1, τότε βουλευτή της Δούμας. Αναπτύχθηκε ισχυρή φιλική σχέση μεταξύ τους. Απότοκο αυτής της σχέσης ήταν η σύνδεση του ΜΚ2 σχεδόν με όλα τα μέλη της οικογένειας του Adnan. Σύμφωνα με τον μάρτυρα, ο Adnan είχε εκφραστεί σε διάφορες ημερομηνίες ότι επιθυμούσε να χαρίσει στον ΜΚ2 ένα σπίτι το οποίο διατηρούσε στα Περβόλια για το οποίο δεν είχε ακόμα τίτλο ιδιοκτησίας. Ο ΜΚ2, ως ανέφερε, αρχικά ήταν αρνητικός και δεν επιθυμούσε οποιοδήποτε αντάλλαγμα για τη φιλία που διατηρούσε με τον Adnan. Όταν όμως η εταιρεία του ΜΚ2, Bioland Energy Ltd, παραχώρησε στον Adnan έγγραφο δάνειο ύψους €80.000 με περιθώριο εξόφλησης στους έξι μήνες και αυτό το δάνειο παρέμεινε μη εξυπηρετούμενο, πρότεινε στον Adnan να επιτευχθεί συμφωνία που θα πάντρευε τις υποχρεώσεις του Adnan έναντι της εταιρείας Bioland και την αγορά του σπιτιού στα Περβόλια από τον ίδιο. Κατέληξαν, ως ο ΜΚ2 ανέφερε, σε συμφωνία εκχώρησης των δικαιωμάτων του Κ1 που απέρρεαν από την αρχική συμφωνία πώλησης της κατοικίας στην σύζυγο του ΜΚ
- Περί τα τέλη του Αυγούστου ο μάρτυρας εξήγησε, δέχθηκε τηλεφώνημα από τον Abdula ο οποίος ζήτησε να τον δει μαζί με τον Yunus σε σχέση με την συμφωνία που έγινε για την οικία στα Περβόλια. Ο μάρτυρας τους παρουσίασε τα έγγραφα και τότε διαπίστωσαν και οι ίδιοι ότι όλα ήταν νόμιμα και δεν υπήρχε οποιαδήποτε παρατυπία. Ήταν η θέση του ΜΚ2 ότι μετά τη συνάντηση αυτήν, ο Abdula και ο Yunus του μετέφεραν ότι τους είχε ζητηθεί από τη Zhanna να ασκήσουν βία τόσο σε εκείνον όσο και στη σύζυγό του για να υπογράψει ακύρωση της συμφωνίας. Λίγες μέρες μετα την πρώτη συνάντηση, είδε εκ νέου τους Abdula και Yunus οι οποίοι έδωσαν σ' αυτόν περισσότερες λεπτομέρειες σε σχέση με τις βίαιες ενέργειες που τους είχε ζητηθεί να πράξουν και για να εξαναγκαστούν την σύζυγό του να υπογράψει ακύρωση της συμφωνίας. Ακολούθησε η συμπληρωματική κατάθεση, αφορμή της οποίας ήταν τηλεφωνήματα που ο ΜΚ2 έλαβε από ουκρανικό και από κροατικό αριθμό αλλά και φωνητικό μήνυμα στη ρωσική γλώσσα το οποίο τον έβριζε και τον απειλούσε για την ζωή του αναφέροντας μεταξύ άλλων «Να θυμάσαι ένα πράγμα, αν όλος ο κόσμος σταθεί στα 4 με τον πισινό προς εσένα, εσύ θα δώσεις το σπίτι. Το ξένο σπίτι θα σου βγει από τα πλευρά σου... Δοκίμασε αύριο να μην γράψεις το σπίτι και θα σου κόψω την κκελλέ σου». Ο μάρτυρας εξήγησε ότι δεν αναγνώριζε τη φωνή αλλά το μήνυμα τον είχε ανησυχήσει ενώ συνέδεσε την ουκρανική κλήση με τη Zhanna η οποία γνώριζε ότι είναι από την Ουκρανία. Ο μάρτυρας ξεκαθάρισε κατά την αντεξέταση ότι όλη η ενημέρωση την οποία είχε λάβει προερχόταν από τους Abdula και Yunus και ότι ο ίδιος ουδέποτε είχε δεχθεί απειλές ευθέως είτε από τη Zhanna είτε από τον Adnan. ΜΚ3 Ο ΜΚ3, Yunus Akhyadov, υιοθέτησε τις δύο καταθέσεις του ημερομηνίας 3/9/21 (Τεκμήρια 16α και 16β) και ημερομηνίας 21/9/21 (Τεκμήρια 17α και 17β). Σε αυτές, ο ΜΚ3 αναφέρεται σε δύο διαφορετικά περιστατικά στα οποία κατ' ισχυρισμό του ζητήθηκε η άσκηση βίας στο πρόσωπο του ΜΚ
- Το πρώτο (το οποίο αναφέρει στην 2η του κατάθεση) το τοποθετεί τον Ιούλιο του 2021 όταν σύμφωνα με τον μάρτυρα είχαν έρθει στην Κύπρο με πρόσκληση του Κ
- Τους υποδέχθηκε η Κ2 στο αεροδρόμιο και τους οδήγησε στο σπίτι της στο βουνό όπου, σύμφωνα με τον μάρτυρα, «Ζήτησε από εμένα αλλά και από τον Abdula να χρησιμοποιήσουμε βίαιους τρόπους, δηλαδή να υποχρεώσαμε τον Βαρνάβα να μεταβιβάσει το σπίτι το οποίο είναι γραμμένο στο όνομα της γυναίκας του, στο όνομα του Adnan. Μας είπε ότι αν καταφέρναμε να κάνουμε αυτό το πράγμα θα μας έδινε €
- 000 και στους δύο και ότι θα ετοίμασε η ίδια τα έγγραφα και ότι θα χρειαζόταν μόνο μια φορά να γίνει αυτό, δηλαδή μας είπε να τον κρεμάσουμε, να είναι δεμένος ώστε να υποχρεώσουμε τη σύζυγο του Βαρνάβα να φοβηθεί για τη ζωή του και να έρθει να υπογράψει τα χαρτιά που θα ετοίμασε η Zhanna». Ακολούθως, σύμφωνα με τον μάρτυρα, έφυγαν από την Κύπρο και όταν επανήλθαν στις 29/08/2021, στο διαμέρισμα του Κ1 και στην παρουσία της Κ2 «Μας πρότειναν ξανά και εμένα αλλά και του Abdula να κρεμάσουμε τον Βαρνάβα από τα αρχίδια με οποιονδήποτε τρόπο θέλουμε, δηλαδή μας είπαν να βρούμε έναν τρόπο είτε βίαιο είτε οτιδήποτε άλλο ώστε να φοβηθεί η γυναίκα του Βαρνάβα και να υπογράψει τα έγγραφα που θα ετοίμασε η Zhanna. Μας ξαναείπαν ότι θα μας έδιναν €50.000 ή και περισσότερα και ότι αν δεν τα καταφέρναμε να επιστρέψει το σπίτι πίσω στον Adnan δεν θα μας πλήρωναν και ούτε τα λεφτά που μας χρωστούσαν». Μετά από αυτό, σύμφωνα με τον μάρτυρα, διευθετήθηκε η συνάντηση με τον Βαρνάβα όταν και ενημερώθηκε ο τελευταίος για τον κίνδυνο που διέτρεχε η ζωή του. ΜΚ4 ΜΚ4, η Αστυφύλακας 220 Νίκη Νικολάου, κατέθεσε το Τεκμήριο 26 και αναφέρθηκε στις ενέργειες που έκανε για τη λήψη μαρτυρίας και των καταθέσεων που οδήγησαν στη δίωξη των κατηγορούμενων. Από τη δική της μαρτυρία προέκυψε ότι οι Κ1 και Κ2 μετέβηκαν στον Αστυνομικό Σταθμό για να υποβάλουν συγκεκριμένα παράπονα και ακολούθως κατέληξε να λαμβάνεται από αυτούς ανακριτική κατάθεση. Κ1 και Κ2 Όταν οι Κ1 και Κ2 κλήθηκαν σε απολογία επέλεξαν να προβούν σε ανώμοτες δηλώσεις. Σε μια μακροσκελέστατη ανώμοτη δήλωση ο Κ1 αναφέρεται στο ιστορικό των αγορών του στην Κύπρο, το ιστορικό άλλων διαδικασιών στα Ρωσικά και εγχώρια Δικαστήρια αλλά και στην σχέση του με τον Βαρνάβα που εξελίχθηκε από αδελφική σε σχέση εξαπάτησης με θύμα τον ίδιο. Αρνείται την εμπλοκή του με τα όσα του καταλογίζονται. Στην δική της ανώμοτη δήλωση , η Κ2 αναφέρεται στην σχέση της με τον Κ1 και θέτει τις δικές της εξηγήσεις για τις ενέργειες των ΜΚ1 και ΜΚ3, τους οποίους γνώρισε μέσω του Κ
- Μετα το πέρας της μαρτυρίας η σκυτάλη δόθηκε στους συνηγόρους των μερών οι οποίοι αγόρευσαν γραπτώς προς υποστήριξη των θέσεων τους . Όλοι το έπραξαν με επάρκεια και πληρότητα καταλήγοντας όμως μέσα από την νομική τους ανάλυση σε εκ διαμέτρου αντίθετες εισηγήσεις. Οι αγορεύσεις των ευπαίδευτων συνηγόρων έχουν μελετηθεί με προσοχή και αναφορά σε αυτές θα γίνει όπου κριθεί απαραίτητο. Αξιολόγηση Όπως προκύπτει από τη σχετική νομολογία, η αξιολόγηση της μαρτυρίας είναι ένα πολυσχιδές έργο. Το Δικαστήριο οφείλει να προβεί στην αξιολόγηση αντιπαραβάλλοντας και διερευνώντας τα επίδικα γεγονότα με την αντικειμενική υπόσταση των εκατέρωθεν θέσεων των διαδίκων. Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται έτσι ώστε το Δικαστήριο να μην περιοριστεί στην ατομική κρίση της αξιοπιστίας του μάρτυρα, αλλά να λάβει υπόψιν όλες τις σχετικές και νομικές αποδεκτές παραμέτρους αξιολόγησης. Η δε αποτίμηση της μαρτυρίας θα πρέπει να γίνει με βάση την κρίση του Δικαστηρίου για το αξιόπιστο αυτής και όχι στη βάση του ισοζυγίου των πιθανοτήτων. Έχοντας υπόψιν τις σχετικές επί του θέματος νομικές αρχές[9], προχωρώ στην αξιολόγηση της ενώπιον μου μαρτυρίας. ΜΚ1 και ΜΚ3 Οι ΜΚ1 και 3 αποτελούν συγγραμματικό παράδειγμα αναξιόπιστου μάρτυρα. Αμφότεροι ενόρκως κατά την αντεξέταση αναίρεσαν τις ουσιώδεις αναφορές των καταθέσεών τους οι οποίες σχετίζονταν με την άσκηση βίας που τους ζητήθηκε και τις οδηγίες που δέχθηκαν. Μετα το πέρας της αντεξέτασης η μαρτυρία εκάστου συνέθετε μια συγκεχυμένη εικόνα σε σχέση με το τι ακριβώς διαμείφθηκε και αν διαμείφθηκε οτιδήποτε μεταξύ των ΜΚ1 και ΜΚ3 και των κατηγορουμένων. Παρατηρώ ότι η μαρτυρία τους ελέγχεται εν πρώτοις από το στάδιο της κυρίως εξέτασής αμφοτέρων των ΜΚ1 και ΜΚ
- Απλή ανάγνωση των δύο καταθέσεων που έκαστος έδωσε στην Αστυνομία δημιουργεί τον προβληματισμό για ποιον λόγο στις πρώτες τους καταθέσεις (ημερομηνίας 3/9/21) δεν αναφέρθηκαν στα γεγονότα του Ιουλίου του 2021 που είχαν προηγηθεί και στα οποία αναφέρθηκαν λεπτομερώς στις δεύτερες τους καταθέσεις (ημερομηνίας 21/9/21). Θα αναμενόταν από τους ΜΚ1 και ΜΚ3 να αναφερθούν στις καταθέσεις τους στην Αστυνομία την 3/09/21 στα γεγονότα του Ιούλη του
- Όχι μόνο δεν αναφέρθηκαν, ως λογικά αναμένετο, ουδείς εξ αυτών έδωσε επαρκή αιτιολόγηση περί τούτου, που ομοίως λογικά αναμένετο, αφού έκαστος στην πρώτη του κατάθεση, αφήνει να νοηθεί ότι το όλο πλέγμα των απειλών δεν είχε ιστορικό υπόβαθρο Αυτός ο σκόπελος ενδεχομένως να είχε υπερπηδηθεί για τον καθένα εάν κατά την αντεξέταση τους δεν ανέτρεπαν πλήρως την ουσία του περιεχομένου των αναφορών τους. Πέραν των γενικών παρατηρήσεων στις οποίες αναφέρομαι, η μαρτυρία τόσο του ΜΚ1 όσο και του ΜΚ3 ελέγχεται επι της ουσίας. Αρχίζοντας από τον ΜΚ1 παρατηρώ ότι κατά την ένορκή του μαρτυρία και ενώ υιοθέτησε τις δύο καταθέσεις του στην Αστυνομία στο στάδιο της κυρίως εξέτασης, στο στάδιο της αντεξέτασης συμφώνησε αβίαστα με την εισήγηση του Συνηγόρου Υπεράσπισης κ. Βορκά ότι ο Κ1 ουδέποτε του ζήτησε να προβεί σε έκνομες ενέργειες άσκησης βίας και απειλών ανατρέποντας δηλαδή πλήρως το περιεχόμενο της 2ης κατάθεσής του στην Αστυνομία. Μάλιστα προσπάθησε να αιτιολογήσει τον λόγο που προέβαινε σε αυτήν τη δήλωση αναφερόμενος στο γεγονός ότι ο Κ1 έπινε πολύ ποτό και ότι μάλλον δεν είχε αντίληψη των πράξεών του και ότι παρασυρόταν από την Κ2 σε πολλές αποφάσεις και ενέργειές του. Κατά την αντεξέταση του δε, εξέφρασε την θέση ότι αυτές τις αναφορές τις είχε πραγματοποιήσει μόνο η Zhanna. Για σκοπούς πληρότητας θα παραθέσω κάποια από τα αποσπάσματα των εν λόγω αναφορών: Από την αντεξέταση για τον Κ1: (Πρακτικά 10/11/21) E. Τώρα, εσείς που ξέρετε τον κύριο Adnan τόσα χρόνια, από το 2010, επιμένετε ότι είναι... ότι σας ανέθεσε να πάτε και να απειλήσετε τον κύριο Βαρνάβα; A. Όχι. .... E. Ωραία. Δεν πήγες εκεί όμως, δεν σου είπε ο κύριος Adnan πήγαινε να τον απειλήσεις τον κύριο Βαρνάβα ότι αν δεν μου δώσει το σπίτι εγώ θα του κάνω κακό. A. Ο Adnan ουδέποτε δεν μου έχει πει ότι εγώ πρέπει να απειλήσω ή να κάνω οτιδήποτε άλλο. E. Μάλιστα. Σου είπε ποτέ ο Adnan να απειλήσεις τη σύζυγο του κύριου Βαρνάβα; A. Όχι, ποτέ. Αναίρεσε δε κατά την αντεξέταση του και την αναφορά του ότι είχε προειδοποιήσει τον Βαρνάβα για τις απειλές .Στην κατάθεση του ημερομηνίας 21/9/21 ανέφερε στην Αστυνομία: «Μετά που ελέγξαμε τα έγγραφα είπαμε στον Βαρνάβα τι μας είχε προτείνει ο Adnan και η Zhanna, δηλαδή ότι μας πρότειναν να του κάνουμε κακό για να αναγκαστεί να υπογράψει τα χαρτιά και να επιστραφεί το σπίτι στον Adnan". Στην αντεξέταση ανέτρεψε την αναφορά του. Η ακόλουθη περικοπή είναι σχετική: E. Είπες ποτέ εσύ στον Βαρνάβα ότι σε έστειλε ο κύριος Adnan κοντά του με σκοπό να τον απειλήσεις τον Βαρνάβα ή να τον εκφοβίσεις τόσο αυτόν όσο και τη σύζυγό του; A. Εγώ προσωπικά όχι. Περαιτέρω δε και παρενθετικά σε ό,τι αφορά τη στάση στο εδώλιο του μάρτυρα, ο μεν ΜΚ1 ήταν καθ' όλη τη διάρκεια αμυντικός σε σαφή αμηχανία είχε δεμένα τα χέρια στο στέρνο του ενώ δεν ήταν λίγες οι περιπτώσεις που αρνήθηκε να τοποθετηθεί και να απαντήσει σε ερωτήσεις της αντεξέτασης. Ο δε ΜΚ3, παρομοίως δεν έπεισε. Η μαρτυρία του ακολούθησε το μοτίβο της μαρτυρίας του ΜΚ
- Αντεξεταζόμενος απέμπλεξε πλήρως τον Κ1, ερχόμενος σε σφοδρή σύγκρουση με το περιεχόμενο αμφοτέρων των καταθέσεων του. Για σκοπούς καλύτερης κατανόησης, θα παραθέσω τo απόσπασμα της μαρτυρίας που υποδεικνύει τα πιο πάνω: Από την αντεξέταση για τον Κ1: E. Συμφωνείτε μαζί μου ότι ουδέποτε ο κύριος Adnan, ο κατηγορούμενος 1, σας ζήτησε να απειλήσετε τον κύριο Βαρνάβα; A. Συμφωνώ. E. Ούτε σας πρόσφερε ο ίδιος χρήματα να κάνετε τούτο; A. Ο Adnan δεν είχε προτείνει χρήματα για να κάνουμε οποιανδήποτε απειλή ή οποιοδήποτε πρόβλημα στον Βαρνάβα. Είχαμε άλλες σχέσεις επαγγελματικού τύπου εμείς. Είχαμε κάποιες χρηματοοικονομικές σχέσεις, κάποιες οφειλές που είχε ο Adnan προς εμάς. Ο Adnan ήθελε και προσπαθούσε να μας δώσει χρήματα για τις υπηρεσίες που του είχαμε προσφέρει αλλά για κάποιους, διάφορους λόγους δεν τα κατάφερνε να μας αποπληρώσει το χρέος. Δεν γνωρίζω τους λόγους όμως αυτούς. Ήταν φανερό δηλαδή ότι χωρίς ούτε καν την άσκηση ελάχιστης πίεσης κατά την αντεξέταση, ο μάρτυρας ανέτρεψε με πάσα ευκολία ενόρκως τα όσα προηγουμένως στις καταθέσεις του ανέφερε.Ακολούθως, έχοντας αντιληφθεί ότι οι αναφορές του κλόνισαν την μαρτυρία του προσπάθησε να υποστηρίξει ότι όντως έγιναν παραστάσεις προς τον ίδιο από τον Κ1 για να απειληθεί ο Βαρνάβα αλλά όταν ήταν σε κατάσταση μέθης. Η ακόλουθη περικοπή είναι σχετική: Από την αντεξέταση για τον Κ1: E. Σας είπε ποτέ ο κύριος Adnan να πάτε να κρεμάσετε τον κύριο Βαρνάβα ανάποδα και από τα γεννητικά του όργανα μέχρι να επιστρέψει το σπίτι; A. Όταν βρισκόταν υπό την επήρεια του αλκοόλ και των διάφορων χαπιών που έπινε, δεν αντιλαμβανόταν το τι κάνει και τι λέει. Απειλούσε και εμάς, απειλούσε και τον Βαρνάβα, απειλούσε και τους συγγενείς του, τους απειλούσε όλους. Δεν είχε τον έλεγχο του εαυτού του όταν ήταν μεθυσμένος. E. Όταν σας ρώτησα σήμερα στην αρχή αν σας ανάθεσε ποτέ να πάτε να εκβιάσετε ή να απειλήσετε τον κύριο Βαρνάβα, μου είπατε «όχι». Τώρα μου λέτε το αντίθετο. Πότε λέτε την αλήθεια; A. Αυτήν τη στιγμή λέω την αλήθεια, προσπαθώ στη μνήμη μου να θυμηθώ αυτήν την εικόνα. Έχω video, έχω ηχογραφημένα μηνύματα όπου φαίνεται σε τι κατάσταση βρισκόταν όταν απειλούσε και εμένα, φαίνεται πως με απειλεί και εμένα. E. Εγώ σας υποβάλλω ότι λέτε ψέματα στο Δικαστήριο. A. Κάντε μου τις επόμενες ερωτήσεις. Επιπλέον και παρενθετικά οφείλω να πω ότι ο ΜΚ3 έδωσε την εντύπωση ότι έδινε μαρτυρία με το ζόρι και δεν είχε πρόθεση να υποστηρίξει τα όσα ανέφερε στην Αστυνομία. Από μόνες τους οι αναιρέσεις στις οποίες προέβησαν αμφότεροι οι ΜΚ1 και ΜΚ3 στο εδώλιο του μάρτυρα και στις οποίες αναφέρομαι πιο πάνω, καταδεικνύουν ότι δεν θα μπορούσε το Δικαστήριο να αποδεχθεί μέρος της μαρτυρίας τους αφού δεν μπορεί να διασωθεί οτιδήποτε από τα λεγόμενά τους. Το πλαίσιο των γεγονότων ως διαμορφώθηκαν μετά την αντεξέταση αμφότερων των μαρτύρων και τις αναιρέσεις στις οποίες προέβησαν, οδηγεί στην απόρριψη της μαρτυρίας τους στην ολότητά της. Οι ΜΚ1 και ΜΚ3 κρίνονται ως πλήρως αναξιόπιστοι και η μαρτυρία εκάστου απορρίπτεται συλλήβδην. Σε καμία δε περίπτωση δεν μπορεί το Δικαστήριο να στηριχθεί στη μαρτυρία τους προς εξαγωγή οποιωνδήποτε συμπερασμάτων ΜΚ2 Ο ΜΚ2 στην ουσία ανέφερε τα όσα του είχαν λεχθεί. Η μαρτυρία του επί των ουσιωδών γεγονότων που αφορούν τα αδικήματα που στους κατηγορούμενους καταλογίζονται προέρχεται αποκλειστικά από πληροφόρηση που έλαβε από τους Abdula και Yunus. Έχοντας υπ' όψιν ότι η μαρτυρία αμφότερων έχει απορριφθεί στην ολότητά της, το Δικαστήριο δεν μπορεί να βασιστεί στις εξ ακοής αναφορές που ο μάρτυρας προέβηκε αφού καμία γνώση άμεση δεν είχε περί των γεγονότων. Σε ό,τι δε αφορά το απειλητικό μήνυμα το οποίο δέχθηκε, ο ίδιος δεν μπορούσε να το συνδέσει με τους κατηγορούμενους πέραν μιας αόριστης αναφοράς ότι η Κ2 κατάγεται από την Ουκρανία. Οφείλω δε να εντοπίσω ότι ο ΜΚ2 δεν έπεισε καθόλου στις αναφορές του ότι ο ίδιος τελούσε σε κατάσταση φόβου μετά την πληροφόρηση που έλαβε από τους Abdula και Yunus σε σχέση με τα σχέδια των κατηγορουμένων για να τον απειλήσουν, να τον βασανίσουν και να τον εκφοβίσουν. Κατά την κυρίως του εξέταση, ανέφερε ενόρκως ότι η σύζυγός του τελούσε σε κατάσταση τρόμου και μάλιστα δεν εξερχόταν της οικία τους φοβούμενη για την ζωή της. Η ενέργεια όμως του ιδίου να δώσει κατάθεση στην Αστυνομία 20 ημέρες μετά την πληροφόρηση σε σχέση με τον κίνδυνο που διέτρεχε η ζωή του είναι ασύνδετη με την προηγούμενη αναφορά του. Όταν δε ερωτήθηκε ευθέως κατά την αντεξέταση οι απαντήσεις του ουδόλως έπεισαν. A. Συναντήθηκα 31 Αυγούστου, συναντήθηκα νομίζω λίγα λεπτά γιατί βιαζόμουνα να φύγω μάλιστα από το γραφείο μου με τον Yunus 1 Σεπτεμβρίου, στις 3 Σεπτεμβρίου και από εκεί και πέρα να πω την αλήθεια πιθανόν η επόμενη φορά να ήταν εδώ στο Δικαστήριο. E. Πέστε μου, αφού από τις 31/08/21 σας είχαν μεταφερθεί οι δήθεν απειλές οι οποίες σας ενόχλησαν, σας έκαναν να φοβηθείτε, γιατί δεν πήγατε στην Αστυνομία αμέσως και πράξατε τούτο μετά από αρκετές μέρες, δηλαδή φαίνεται πάνω στην κατάθεσή σας, στις 20 Σεπτεμβρίου 2021, δηλαδή μετά από 20 μέρες; A. Ναι, να σας εξηγήσω τον λόγο γιατί, γιατί ουσιαστικά είχα επικοινωνήσει με τον Αστυνομικό Διευθυντή Λάρνακας, του είχα μεταφέρει το τι ειπώθηκε και τι συνέβηκε και ιδιαίτερα μετά όπου συνέβηκε αυτό το γεγονός που κατέθεσαν οι δύο δικηγόροι ενώπιον της Αστυνομίας, με κάλεσε η ίδια η Αστυνομία στην οποία μου ζήτησαν να πάω, δεν μπορούσα να μεταβώ γι' αυτόν τον λόγο μετέβηκα... ήταν με οδηγίες της Αστυνομίας να πάω τη συγκεκριμένη μέρα να δώσω κατάθεση. E. Καλά κύριε, πόσο μακριά ήταν ο Αστυνομικός Σταθμός από το σπίτι σας να πάτε να πείτε ξέρετε, εδώ απειλούν να με κρεμάσουν, να με σκοτώσουν, με εκβιάζουν; Πόσο μακριά ήταν; Πού μένετε; A. Όχι, μένω Λευκωσία. E. Ωραία. Η δουλειά σας πού είναι; Δεν είναι στη Λάρνακα; A. Λάρνακα. E. Αραδίππου; A. Ναι. E. Από τον Αστυνομικό Σταθμό είναι 5 λεπτά. A. Σωστό. E. Γιατί δεν πεταχτήκατε να πείτε 5 λεπτά αυτό το πράγμα και αποταθήκατε στον προϊστάμενο της Αστυνομίας όπως λέτε που δεν φαίνεται πουθενά στις καταθέσεις σας εν πάση περιπτώσει τούτο. A. Να σας εξηγήσω τον λόγο. Για τον λόγο ότι οι απειλές δεν ήταν απευθείας σε μένα αλλά οι απειλές ήρθαν ως πληροφορία διά μέσου τρίτων. Αυτοί οι τρίτοι όμως, να λάβετε υπ' όψιν σας ότι στις 2 Σεπτεμβρίου πήγαν οι ίδιοι και έδωσαν γραπτή κατάθεση στην Αστυνομία περιγράφοντας αυτό το περιστατικό. E. Οι απειλές δεν ήταν εναντίον του Yunus και του Abdula, οι απειλές ήταν σε βάρος σας και δεν είστε ο τελευταίος πολίτης αυτού του τόπου, νομίζω είστε πολύ λογικός άνθρωπος και ένας λογικός άνθρωπος αμέσως ενοχλείται, φοβάται και πάει στην Αστυνομία και καταγγέλλει. A. Πολύ σωστά. E. Εσείς δεν το κάνατε όμως. A. Το έκανα στις 20 Σεπτεμβρίου κύριε Βορκά. E. Και μάλιστα πριν λίγο μου είπατε η σύζυγός σας φοβόταν να βγει από το σπίτι της και εσείς 20 μέρες δεν κάνατε τίποτα; A. Όχι, κύριε Βορκά, έχετε λάθος ότι δεν έκανα τίποτα. Μπορείτε να απευθυνθείτε στην Αστυνομική Διεύθυνση Λάρνακας και να ρωτήσετε κατά πόσο είχα επικοινωνήσει πάρα πολλές φορές με την Αστυνομία, με τον Αστυνομικό Διευθυντή αλλά και με αστυνομικούς που ήταν υπηρεσία εκείνην τη στιγμή. Αν έδωσα την κατάθεση πλέον στις 20 Σεπτεμβρίου, ήταν γιατί πλέον τεκμηριωνόταν το γεγονός, το πραγματικό γεγονός της απειλής και αντιλαμβάνεστε ότι όταν κάποιος ακόμη και να μην είναι η αλήθεια, λέω εγώ, το να σας πει ότι κάποιοι θα πρέπει να σας βρουν, να σας συναντήσουν, να σας χτυπήσουν, ακόμη και να μην είναι αλήθεια που εδώ είναι αλήθεια, φοβάστε και προσέχετε ακόμη πού πάτε και πού βρίσκεστε. ΜΚ4 Η μαρτυρία της ΜΚ4 θεωρώ ότι δεν χρήζει οποιασδήποτε αξιολόγησης παρά το γεγονός ότι η ΜΚ4 δεν έπεισε σε ό,τι αφορούσε τη συνοχή των ενεργειών της Αστυνομίας σε σχέση με τη λήψη των παραπόνων των κατηγορούμενων τα οποία χρονικά προηγούνταν των παραπόνων των ΜΚ1 και
- Αυτό όμως το ζήτημα εν όψει της αξιολόγησης των ΜΚ1 και 3 κρίνεται επουσιώδες. Οι ανώμοτες δηλώσεις των Κ1 και Κ2 Σε ότι αφορά την αξιολόγηση των ανόμοτων δηλώσεων των Κ1 και Κ2, έχω κατά νου όσα αναφέρονται σε αποφάσεις του Ανωτάτου Δικαστηρίου[10]. Εάν και η ανώμοτη δήλωση δεν αξιολογείται, αυτό δεν σημαίνει ότι δεν έχει καμία αξία. Λαμβάνεται υπ' όψιν ώστε να δώσει μία άλλη υφή στα γεγονότα εάν και εφ' όσον αυτό επιτρέπεται από την δοθείσα μαρτυρία. Από την επιλογή αυτή ενός κατηγορούμενου προσώπου δεν πρέπει να εξαχθούν οιαδήποτε συμπεράσματα ενοχής[11]. Να σημειωθεί επίσης, ότι η ανώμοτη δήλωση δεν υπέχει θέση ένορκης μαρτυρίας και δεν μπορεί να αντικρούσει άλλη μαρτυρία η οποία δόθηκε ενόρκως και κρίθηκε αξιόπιστη. Γενικά, η ανώμοτη δήλωση ενός κατηγορούμενου προσώπου έχει πειστική παρά αποδεικτική σημασία ή αξία. Πολλάκις έχει λεχθεί ότι η ανώμοτη δήλωση ελάχιστα εξυπηρετεί τα ευρύτερα συμφέροντα της δικαιοσύνης. Πιο έντονα σχολιάστηκε στην Α.Δ.-ν-Δημοκρατίας[12]. Οι ανησυχίες και οι τοποθετήσεις του Εφετείου εισακούστηκαν, αφού στην εν λόγω απόφαση αναφέρουν ότι ο καιρός έχει πλέον ωριμάσει για να υιοθετηθεί και στην Κύπρο η κατάργηση του δικαιώματος σε ανώμοτη δήλωση, όπως και στην Αγγλία.[13] Στις 29/4/22 δημοσιεύτηκε στην Επίσημη Εφημερίδα ο Νόμος 64(Ι) / 2022 που τροποποιεί το άρθρο 74 του Κεφ .155 με την διαγραφή του δικαιώματος σε κατηγορούμενο πρόσωπο να προβαίνει σε ανώμοτη δήλωση. Στην προκειμένη περίπτωση σε ότι θα αρκεστώ να αναφέρω ότι οι ανώμοτες δηλώσεις αμφότερων των Κατηγορούμενων συγκλίνουν με την θέση αμφοτερων ότι δεν είχαν εμπλοκή με τα όσα τους καταλογίζονται. Εκφράζουν αμφότεροι οι κατηγορούμενοι τις απόψεις τους εν σχέση με τις ενέργειες των ΜΚ1 και ΜΚ3 να προβούν στις καταγγελίες εναντίον τους, ενώ ο Κ1 αναφέρεται και στο ιστορικό της σχέσης του με τον Βαρνάβα. Στην προκειμένη περίπτωση θα αρκεστώ να αναφέρω ότι δεν παρατηρείται ουσιαστική απόκλιση επι των ουσιωδών αναφορών των κατηγορουμένων στις ανακριτικές καταθέσεις στην Αστυνομία με τις ανώμοτες δηλώσεις που κατέθεσαν ενώπιον του Δικαστηρίου. Το βάρος απόδειξης της κατηγορίας το φέρει η Κατηγορούσα Αρχή, πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας. Το Δικαστήριο για να καταδικάσει θα πρέπει να είναι σίγουρο για την ενοχή του κατηγορούμενου. Ο κατηγορούμενος δεν έχει το βάρος να αποδείξει οτιδήποτε, ούτε ότι είναι αθώος (Woolmington v. DPP [14], R. v. Majid[15], Γενικός Εισαγγελέας ν. Ismail,[16] και Crown Court Bench Book [17]). Εάν το Δικαστήριο μετά την αξιολόγηση των μαρτύρων και τα ευρήματα του, παραμένει με, έστω υποβόσκουσα, αμφιβολία η αθώωση αποτελεί μονόδρομο.(Munteanu v. Δημοκρατίας [18]). Από τα όσα τέθηκαν ενώπιον μου δεν προκύπτει αξιόπιστη μαρτυρία που να οδηγεί σε ευρήματα σε σχέση με τις κατηγορίες που αντιμετωπίζουν οι Κ1 και Κ
- Η Κατηγορούσα Αρχή επέλεξε να στηρίξει την υπόθεσή της στις μαρτυρίες των ΜΚ1 και ΜΚ3 οι οποίες για τους λόγους που έχουν εξηγηθεί πιο πάνω δεν έχουν γίνει αποδεκτές. Συνακόλουθα, δεν υπάρχει υπόβαθρο αξιόπιστης μαρτυρίας για την εξαγωγή συμπερασμάτων και διατύπωση ευρημάτων σε σχέση με την εμπλοκή των Κ1 και Κ2 και εάν τέτοια υπάρχει. Ούτε μπορεί να καταλήξει σε σχέση με το τι ακριβώς έγινε κατά τον επίδικο των κατηγοριών χρόνο και στη συνέχεια σε σχετικά συμπεράσματα. Αυτό όμως στα πλαίσια του τεκμηρίου της αθωότητας δεν μπορεί παρά μόνο να λειτουργήσει υπέρ των Κ1 και Κ
- Η Κατηγορούσα Αρχή απέτυχε να αποδείξει τις κατηγορίες πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας, ως εκ τούτου οι Κ1 και Κ2 αθωώνονται και απαλλάσσονται σε όλες τις κατηγορίες που αντιμετωπίζουν. Οι όροι που έχουν τεθεί στα πλαίσια της παρούσας υπόθεσης αίρονται και ακυρώνονται. Το χρηματικό ποσό που έχει κατατεθεί τοις μετρητοίς από έκαστο κατηγορούμενο, ως έχει διαφοροποιηθεί, να επιστραφεί στον νόμιμό του δικαιούχο. Έξοδα της διαδικασίας, αν προκύπτουν, να τα επωμισθεί η Κατηγορούσα Αρχή. (Υπ).............................................. Ε. Ευθυμίου, Ε.Δ ΠΙΣΤΟΝ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΗΤΗΣ [1] Κατά παράβαση των άρθρων 287 και 371 του ΠΚ [2] Κατά παράβαση των άρθρων 91(γ) και 372 του ΠΚ [3] Κατά παράβαση των άρθρων 20(γ), 290 Α
(2)ΚΑΙ 370(α) του ΠΚ [4] Κατά παράβαση των άρθρων 20, 287 του ΠΚ [5] κατά παράβαση του Άρθρου 91(α) του ΠΚ [6] κατά παράβαση του Άρθρου 91(γ) του ΠΚ [7] κατά παράβαση του Άρθρου 290Α
(2)του ΠΚ [8] κατά παράβαση των άρθρων 2,3
(1),4
(1)
(2)
(3)(4(β) και 4(γ) Νόμου 114(Ι)/2021 [9] Χρίστου v. Ηροδότου κ.ά.
(2008)1 Α.Α.Δ. 676, Σάντης v. Χατζηβασιλείου κ.ά.
(2009)1 Α.Α.Δ. 288, Χρίστου ν. Ηροδότου κ.α.
(2008)1Α Α.Α.Δ 676, Στυλιανίδης ν. Χατζηπιέρα
(1992)1 Α.Α.Δ. 1056, Χατζηπαύλου v. Κυριάκου κ.ά.
(2006)1(Α) Α.Α.Δ. 236 [10] Δημοσθένους ν. Αστυνομίας
(1998)2 Α.Α.Δ. 129, Στέλιος Σοφοκλέους ν. Ανδριανής Μ. Καλογήρου
(1997)1 Α.Α.Δ. 369 [11] Themistocleous v. Police
(1981)2 C.L.R. 200 [12] Ποινική Εφεση 91/2014, ημερομηνίας 22/6/2016 [13] Αυτούσιο το απόσπασμα από την Ποινική Εφεση 91/2014, ημερομηνίας 22/6/2016: «Γι' αυτό στην Αγγλία το συγκεκριμένο δικαίωμα καταργήθηκε με το άρθρο 72 του Criminal Justice Act 1982, εφόσον θεωρήθηκε ότι δημιουργούσε πολύ περισσότερα προβλήματα παρά οφέλη στον κατηγορούμενο και πέραν τούτου, ελάχιστα εξυπηρετούσε τα ευρύτερα συμφέροντα της δικαιοσύνης (βλ. Mills and Others v. The Queen [1995] 1 WLR 511). Στην Κύπρο όμως ακόμη δεν καταργήθηκε το δικαίωμα, αν και ωρίμασε ο καιρός, γι' αυτό θα πρέπει να συνοψίσουμε τη νομολογία ώστε να εξετάσουμε στη συνέχεια τον λόγο έφεσης.» [14] [1935] AC 462 HL [15] [2009] EWCA Crim 2563 [16] Π.Ε. 228/15-245/15, 248/15-255/15, 17/10/2016 σελ. 33-34 [17] Directing the Jury, Judicial Studies Board, 2010, σελ. 16 [18]
(2013)2 ΑΑΔ 459, 484 - 485 cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο