T.T.8. PLASTICS LTD ν. SVILUPPO LTD κ.α., Αρ. Yπόθεσης: 837/20, 29/5/2023

(8)κατηγορίες έκαστος που αφορούν το αδίκημα της έκδοσης επιταγής χωρίς αντίκρισμα κατά παράβαση του άρθρου 305 Α

(1)και

(2)του Ποινικού Κώδικα, Κεφ.

1. Πρόκειται για ισάριθμες επιταγές οι οποίες εξεδόθησαν την περίοδο μεταξύ 18/1/2016 και 14/4/
2. Η Κατηγορούμενη 2 κατηγορείται ότι υπό την ιδιότητα της ως διευθύντρια συνήργησε με την Κατηγορούμενη 1 στην έκδοση των επιταγών χωρίς αντίκρισμα. Το κατηγορητήριο της παρούσας υπόθεσης καταχωρίστηκε στις 3/3/
3. Ανατρέχοντας στον φάκελο της υπόθεσης διαπιστώνω ότι η υπόθεση ορίστηκε για 1η φορά στις 17/4/2020 και ακολούθως επαναορίστηκε στις 16/6/20, 27/10/20 και 15/4/
4. Σε αυτές τις ημερομηνίες δεν έλαβε χώρα απάντηση στο κατηγορητήριο και ούτε υπήρξε φυσική παρουσία είτε συνηγόρων είτε διαδίκων. Ο προγραμματισμός των ημερομηνιών γινόταν από το Δικαστήριο στο πλαίσιο της λήψης μέτρων για αντιμετώπιση της πανδημίας του Κορωνοϊού (Covid-19) και η ενημέρωση για τις ημερομηνίες γινόταν μέσω ανάρτησης πινακίου από το Δικαστήριο. Στις 13/10/21 ήταν η πρώτη φορά που υπήρξε εμφάνιση στο πλαίσιο της οποίας οι Κατηγορούμενοι 1 και 2 απάντησαν μη παραδοχή οπότε η υπόθεση ορίστηκε για ακρόαση στις 24/2/
5. Στις 24/2/2022 η υπόθεση αναβλήθηκε από το Δικαστήριο στην παρουσία των συνηγόρων των διαδίκων στη βάση σχετικής ανακοίνωσης που είχε εκδώσει το Ποινικό Τμήμα του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λευκωσίας στο πλαίσιο λήψης μέτρων για αντιμετώπιση της πανδημίας. Η υπόθεση επαναπρογραμματίστηκε για ακρόαση στις 10/10/
6. Στις 10/10/2022 υπήρξε αίτημα αναβολής εκ μέρους των συνηγόρων των Παραπονουμένων το οποίο εγκρίθηκε και η υπόθεση ορίστηκε εκ νέου για ακρόαση στις 26/1/
7. Στις 26/1/23 υποβλήθηκε νέο αίτημα αναβολής εκ μέρους των συνηγόρων των Παραπονουμένων λόγω προβλήματος υγείας του μάρτυρα για την πλευρά των Παραπονουμένων το οποίο εγκρίθηκε και η υπόθεση ορίστηκε για ακρόαση στις 27/4/
8. Εκείνη την ημέρα αναφέρθηκε από τους συνήγορους των Κατηγορουμένων ότι προτίθενται να εγείρουν προδικαστικά ζήτημα κατάχρησης της διαδικασίας λόγω καθυστέρησης στην προώθηση της ποινικής δίωξης των κατηγορουμένων. Στις 27/4/23 οι συνήγοροι των Κατηγορουμένων 1 και 2 ήγειραν προδικαστικά ζήτημα κατάχρησης της δικαστικής διαδικασίας λόγω καθυστέρησης στην καταχώριση του Κατηγορητήριου σε συνάρτηση με τον χρόνο της κατ' ισχυρισμό διάπραξης των αδικημάτων. Αμφότεροι οι συνήγοροι των διαδίκων αγόρευσαν υποστηρίζοντας τις εκατέρωθεν θέσεις τους. Έχω θέσει ενώπιον μου τα όσα ανέφεραν οι ευπαίδευτοι συνήγοροι με τις αγορεύσεις τους. Νοείται ότι θα εξετάσω τις θέσεις και τα επιχειρήματα της κάθε πλευράς στο βαθμό που απαιτείται για τις ανάγκες του ζητήματος που εγέρθηκε έχοντας πάντα κατά νου ότι δεν αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της αιτιολόγησης δικαστικής απόφασης ειδική αναφορά ή πραγμάτευση κάθε επιχειρήματος που προβάλλεται.[1] Επισημαίνω, ωστόσο, ότι τα επιχειρήματα αμφότερων των πλευρών υπήρξαν, σε όλη τους την εμβέλεια, αντικείμενο σκέψης και προβληματισμού από το Δικαστήριο χωρίς να υπάρχει ανάγκη ειδικής επίκλησης τους.[2] Το Δικαστήριο διατηρεί πάντοτε τη γενική εποπτεία και έλεγχο όλων των διαδικασιών ενώπιον του διασφαλίζοντας την καταστολή καταχρηστικών διαδικασιών. Ο έλεγχος της διαδικασίας επιβάλλει όπως διασφαλίζεται απρόσκοπτη δικονομική και ουσιαστική τάξη στην όλη διαδικασία με ενιαία προσέγγιση. Η κατάχρηση της διαδικασίας του Δικαστηρίου μπορεί να προσλάβει διάφορες μορφές και δεν υπάρχουν εκ προοιμίου συμπεριφορές που μπορούν να καταταχθούν ως καταχρηστικές. Το όλο ζήτημα εξετάζεται πάντοτε υπό το φως των συγκεκριμένων γεγονότων που τίθενται ενώπιον του Δικαστηρίου.[3] Στην απόφαση Διευθυντής των Φυλακών ν. Παρέλλα Τζεννάρο

(1995)1 Α.Α.Δ. 217, 222 επισημάνθηκαν πολύ χαρακτηριστικά τα ακόλουθα: «Η δικαιοδοσία για την παρεμπόδιση, περιστολή, απόρριψη ή αναστολή διαδικασίας που συνιστά κατάχρηση των δικαιοδοσιών του Δικαστηρίου εκπηγάζει από την ίδια τη φύση της δικαστικής λειτουργίας που έχει ως λόγο το δίκαιο και μέσο τους μηχανισμούς που προάγουν την κατίσχυσή του. Γι΄ αυτό, η δικαιοδοσία για τη χρήση πρόσφορων μέσων για την παρεμπόδιση κατάχρησης των δικαιοδοσιών είναι σύμφυτη, ενυπάρχει σε κάθε Δικαστήριο, απόρροια της κυριαρχίας των Δικαστηρίων στους μηχανισμούς για την απονομή της δικαιοσύνης. Τα μέσα για την αποτροπή της κατάχρησης της δικαιοδοσίας του Δικαστηρίου, δε συναρτούνται με οποιοδήποτε συγκεκριμένο διάταγμα ή διατάγματα, μπορεί να προσλάβουν οποιαδήποτε μορφή που επιβάλλει η ανάγκη στη συγκεκριμένη περίπτωση για την περιφρούρηση του σκοπού για τον οποίο παρέχονται οι δικαιοδοσίες του Δικαστηρίου». Η δικαστική εξουσία για παρεμπόδιση, περιστολή, απόρριψη ή αναστολή διαδικασίας εξαιτίας του καταχρηστικού της χαρακτήρα ασκείται με φειδώ και μόνον εφ' όσον η διαδικασία είναι προδήλως καταχρηστική. Η σχετική απόφαση πρέπει να λαμβάνεται κατόπιν συνεκτίμησης αφ' ενός του συνταγματικού δικαιώματος κάθε προσώπου να προσφεύγει απρόσκοπτα στη δικαιοσύνη και αφ' ετέρου, της ευθύνης του Δικαστηρίου να περιφρουρεί και να διασφαλίζει την ορθή και αποτελεσματική λειτουργία του.[4] Ο Λόρδος Denning στην Goldsmith v. Sperrings Ltd [1977] 1 W.L.R. 478, μιλώντας για το ζήτημα της κατάχρησης, στη σελίδα 489 ανέφερε χαρακτηριστικά τα ακόλουθα: «It is abused when it is diverted from its true cause so as to serve extortion or oppression; or to exert pressure so as to achieve an improper end.» Το Ανώτατο Δικαστήριο στην Μ & Π ΑΡΤΟΠΟΙΕΙΟ ΑΓΙΟΣ ΜΑΜΑΣ ΛΙΜΙΤΕΔ v. ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ Ποινική Έφεση Αρ. 104/2019, 3 Ιουλίου 2020, επεσήμανε για άλλη μία φορά με αναφορά στην Δ/ντής των Φυλακών ν. xxx Περέλλα

(1995)1 Α.Α.Δ. 217 τη θεμελιακή αρχή ότι το Δικαστήριο έχει ευρύτατη, συμφυή εξουσία σε οποιοδήποτε στάδιο μιας ποινικής υπόθεσης να την τερματίσει και να απαλλάξει τον κατηγορούμενο, εφόσον κρίνει ότι η συνέχιση της διαδικασίας θα συνιστούσε κατάχρηση. Σε ότι αφορά το στάδιο διαπίστωσης της κατάχρησης, στην Μ & Π ΑΡΤΟΠΟΙΕΙΟ ΑΓΙΟΣ ΜΑΜΑΣ ΛΙΜΙΤΕΔ (ανωτέρω) λέχθηκε με αναφορά και παραπομπή στις υποθέσεις Δ/ντής των Φυλακών ν. xxx Περέλλα

(1995)1 Α.Α.Δ. 217, L.C.A. DOMIKI Ltd Ποινική Αίτηση Αρ.14/2018, ημερ.2.10.2018, Αγγελίδης, Ποινική Αίτηση Αρ.17/2018, ημερ.6.12.2018 και Amsteso Electric Ltd, Ποινική Αίτηση Αρ.14/2019, ημερ.9.5.2019, ότι η κατάχρηση μπορεί να διαπιστωθεί κατά την έκδοση της απόφασης του Δικαστηρίου, όταν θα έχει ήδη τεθεί ενώπιον του όλη η μαρτυρία που η κατηγορούσα αρχή και η υπεράσπιση θα ήθελαν προσφέρει. Μπορεί ακόμα να διαπιστωθεί στο πλέον αρχικό στάδιο, όταν το Δικαστήριο καλείται να εγκρίνει την καταχώριση του κατηγορητηρίου. Τονίστηκε επίσης ότι τέτοια διαπίστωση μπορεί αναμφίβολα να γίνει και σε οποιοδήποτε ενδιάμεσο στάδιο, με αίτημα της υπεράσπισης, αλλά και αυτεπάγγελτα και πως το Δικαστήριο, δεν εμποδίζεται από του να επανεξετάσει ζήτημα κατάχρησης οποτεδήποτε κρίνει ότι οι περιστάσεις το επιβάλλουν. Επισημάνθηκε επίσης ότι δεν υπάρχει κώλυμα στην εξέταση του ζητήματος της κατάχρησης λόγω καθυστέρησης αφότου η υπόθεση ορίστηκε για ακρόαση, ως εκ του γεγονότος ότι το Δικαστήριο είχε προηγουμένως, δυνάμει των προνοιών του άρθρου 43 του περί Ποινικής Δικονομίας Νόμου. Κεφ.155, εγκρίνει την καταχώρηση του κατηγορητηρίου. Σε ότι αφορά ειδικότερα το ζήτημα της κατάχρησης στη βάση ισχυριζόμενης καθυστέρησης στην καταχώριση ποινικής υπόθεσης λέχθηκαν πολύ χαρακτηριστικά τα ακόλουθα ως προς τις παραμέτρους που το Δικαστήριο οφείλει να λάβει υπόψη του προτού διαμορφώσει την κρίση του επί τέτοιου ζητήματος: «Όταν ζήτημα κατάχρησης εξετάζεται με αναφορά στη καθυστέρηση στη καταχώρηση της ποινικής υπόθεσης, το υπόβαθρο για την εξέταση του είναι η διάσταση χρόνου μεταξύ της ημερομηνίας διάπραξης του αδικήματος της κατηγορίας, όπως αποκαλύπτεται από τις λεπτομέρειες του αδικήματος και η ημερομηνία της καταχώρησης του κατηγορητηρίου. Υπεισέρχονται στη συνέχεια και άλλες παράμετροι, όπως, για παράδειγμα, ο χρόνος εξιχνίασης, κατά πόσο ο κατηγορούμενος απουσίαζε στο εξωτερικό ή στη περίπτωση ιδιωτικής ποινικής υπόθεσης τυχόν αντικειμενική αδυναμία του παραπονούμενου να προωθήσει τη δίωξη. . Στα πλαίσια της φυσικής δικαιοσύνης ο κατήγορος έχει το δικαίωμα να ακουστεί και να προβάλει γεγονότα που μπορεί να ανατρέπουν την εκ πρώτης εντύπωση για κατάχρηση λόγω καθυστέρησης, όπως μπορεί να αναδύεται από την αντικειμενική διάσταση χρόνου μεταξύ της κατ' ισχυρισμό διάπραξης του αδικήματος και της καταχώρησης του κατηγορητηρίου. Εάν τα γεγονότα αυτά αμφισβητούνται και δεν κρίνεται ευχερές να διαπιστωθούν έξω από το πλαίσιο της εκδίκασης της υπόθεσης δεν θα μπορεί να διαπιστωθεί κατάχρηση σε εκείνο το στάδιο και μπορεί να επανεξεταστεί σε μεταγενέστερο στάδιο όταν θα καταστεί πρόσφορο ή στο τέλος. Το ζήτημα θα κριθεί με αναφορά αποκλειστικά στην ημερομηνία διάπραξης του αδικήματος και στην ημερομηνία καταχώρησης του κατηγορητηρίου, όταν δεν έχει προσφερθεί καμιά ή καμιά αποδεχτή εξήγηση για την καθυστέρηση.» Στην Μ & Π ΑΡΤΟΠΟΙΕΙΟ ΑΓΙΟΣ ΜΑΜΑΣ ΛΙΜΙΤΕΔ (ανωτέρω), επικυρώθηκε η απόφαση του Πρωτόδικου Δικαστηρίου να τερματίσει την ποινική υπόθεση που αντιμετώπιζαν οι κατηγορούμενοι λόγω κατάχρησης η οποία συνίστατο στην καθυστέρηση καταχώρισης της εν λόγω ποινικής υπόθεσης η οποία διαγνώσθηκε με αναφορά στην αντικειμενική παρέλευση του χρόνου μεταξύ της κατ' ισχυρισμό διάπραξης του αδικήματος, ως αυτή αναδυόταν από τις λεπτομέρειες των αδικημάτων, και της καταχώρισης του κατηγορητηρίου (5 ½ χρόνια). Και αυτό γιατί δεν προηγήθηκε οποιαδήποτε προσπάθεια από πλευράς της κατηγορούσας αρχής να θέσει ενώπιον του Δικαστηρίου οποιαδήποτε γεγονότα συναφή με την καθυστέρηση τα οποία να ανατρέπουν την εκ πρώτης εντύπωση για κατάχρηση λόγω καθυστέρησης, όπως αναδυόταν από την αντικειμενική διάσταση χρόνου μεταξύ της κατ' ισχυρισμό διάπραξης του αδικήματος και της καταχώρισης του κατηγορητηρίου. Στην ΠΟΛΥΣ ΠΟΛΥΚΑΡΠΟΥ v. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΤΕΛΕΒΑΝΤΟΥ, Ποινική Έφεση Αρ. 69/2021, 7/12/2022 το Ανώτατο Δικαστήριο εξέτασε ζήτημα κατάχρησης λόγω καθυστέρησης για σχεδόν 3 ½ χρόνια στην προώθηση της ποινικής δίωξης και με αναφορά και παραπομπή στην Μ & Π ΑΡΤΟΠΟΙΕΙΟ ΑΓΙΟΣ ΜΑΜΑΣ ΛΙΜΙΤΕΔ (ανωτέρω) ανέφερε χαρακτηριστικά τα ακόλουθα: «Το Κατηγορητήριο για την εν λόγω υπόθεση καταχωρήθηκε μόλις στις 9/2/2015, ήτοι 3 ½ χρόνια μετά που το αδίκημα είχε διαπραχθεί. Για την καθυστέρηση αυτή - μεταξύ της ημερομηνίας διάπραξης του αδικήματος και της ημερομηνίας καταχώρησης του Κατηγορητηρίου - δεν έχει προσφερθεί οποιαδήποτε εξήγηση. Στην υπόθεση L.C.A. DOMIKI Ltd, Ποινική Αίτηση Αρ. 14/2018, ημερ. 2/10/2018, ECLI:CY:AD:2018:D424, ECLI:CY:AD:2018:D424, όπου οι κατηγορίες αφορούσαν αδικήματα σε σχέση με την έκδοση επιταγών, έγινε αναφορά στη φύση της συνοπτικής διαδικασίας και το επιθυμητό της σύντομης δίωξης. Όπως, δε, τονίσθηκε στην πιο πάνω υπόθεση: «Στην περίπτωση της έκδοσης επιταγών αφετηρία της κατά το Νόμο ποινικής ευθύνης έχει η διαπίστωση ότι δεν υπήρχαν τα διαθέσιμα κεφάλαια ή ο λογαριασμός ήταν κλειστός και όχι πότε αποφασίζει ο παραπονούμενος να προχωρήσει σε ιδιωτική ποινική δίωξη. Η μη παραγραφή δεν εξισούται με ελευθερία άσκησης δίωξης οπότε το κρίνει πρόσφορο ο παραπονούμενος». Στην υπό εξέταση περίπτωση η χωρίς επαρκή ή, για την ακρίβεια, καθόλου επεξήγηση καθυστέρηση για σχεδόν 3 ½ χρόνια στην προώθηση της δίωξης του Εφεσίβλητου για το αδίκημα έκδοσης επιταγής χωρίς αντίκρισμα, σε συνδυασμό με τη συνοπτική φύση της ποινικής διαδικασίας, συνιστά επιπρόσθετο λόγο για να θεωρηθεί η προώθηση της υπό κρίση υπόθεσης ως κατάχρηση της δικαστικής διαδικασίας. Τέτοια ήταν η περίπτωση και στην υπόθεση Μ & Μ Αρτοποιείο Άγιος Μάμας Λίμιτεδ v. Αθανασίου, Ποινική Έφεση Αρ. 104/2019, ημερ. 3/7/2020.» Επανέρχομαι στη υπό κρίση υπόθεση. Η πλευρά των Παραπονουμένων περιορίστηκε στην εισήγηση ότι αυτό δεν είναι το κατάλληλο στάδιο για να εγερθεί το ζήτημα αυτό, αφού σύμφωνα με την εισήγηση, το Δικαστήριο έχει ελέγξει το κατηγορητήριο και το έχει εγκρίνει. Δεν θα συμφωνήσω με αυτήν την εισήγηση. Η έγκριση του κατηγορητηρίου, κατ' εφαρμογή των νομολογηθέντων στην Μ & Π ΑΡΤΟΠΟΙΕΙΟ ΑΓΙΟΣ ΜΑΜΑΣ ΛΙΜΙΤΕΔ (ανωτέρω), δεν συνιστά κώλυμα στην έγερση και εξέταση του ζητήματος που έχει εγερθεί. Προχωρώ λοιπόν να εξετάσω το ζήτημα που τέθηκε ενώπιον του Δικαστηρίου. Δεν έγινε εν προκειμένω οποιαδήποτε προσπάθεια εκ μέρους των Παραπονουμένων για να θέσουν ενώπιον του Δικαστηρίου οποιαδήποτε γεγονότα συναφή με την καθυστέρηση. Στην υπό εξέταση περίπτωση το μοναδικό πραγματικό υπόβαθρο που έχει το Δικαστήριο στη διάθεση του για την εξέταση του ζητήματος που έχει εγερθεί είναι η διάσταση χρόνου μεταξύ της ημερομηνίας διάπραξης του αδικήματος των κατηγοριών, όπως αποκαλύπτεται από τις λεπτομέρειες του αδικήματος και η ημερομηνία της καταχώρησης του κατηγορητηρίου. Έχουν εν προκειμένω παρέλθει: σε ότι αφορά τις κατηγορίες 1, 2, 3, 4: 4 χρόνια και σχεδόν 2 μήνες, σε ότι αφορά τις κατηγορίες 5 και 6: 4 χρόνια και ένας μήνας, σε ότι αφορά τις κατηγορίες 7, 8, 9 και 10: 4 χρόνια και σε ότι αφορά τις κατηγορίες 11, 12, 13, 14, 15 και 16: 3 χρόνια και 11 μήνες. Τα γεγονότα της παρούσας προσομοιάζουν με αυτά της προαναφερθείσας απόφασης στην Μ & Π ΑΡΤΟΠΟΙΕΙΟ ΑΓΙΟΣ ΜΑΜΑΣ ΛΙΜΙΤΕΔ (ανωτέρω). Είναι η κρίση και κατάληξη του Δικαστηρίου ότι η χωρίς οποιαδήποτε επεξήγηση καθυστέρηση για 3 χρόνια και 11 μήνες μέχρι και 4 και πλέον χρόνια στην προώθηση της δίωξης των Κατηγορουμένων 1 και 2 για αδικήματα έκδοσης επιταγών χωρίς αντίκρισμα, σε συνδυασμό με τη συνοπτική φύση της ποινικής διαδικασίας, καθιστά την προώθηση της παρούσας υπόθεσης κατάχρηση της δικαστικής διαδικασίας και δικαιολογεί την άσκηση της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου υπέρ του τερματισμού της ποινικής δίωξης και απόρριψης της υπόθεσης. Κατ' ακολουθία των ανωτέρω, η ποινική δίωξη τερματίζεται και οι Κατηγορούμενοι 1 και 2 απαλλάσσονται. Όσον αφορά τα έξοδα αυτά, ως θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο, επιδικάζονται υπέρ των Κατηγορουμένων 1 και 2 και εναντίον των Παραπονουμένων. (Υπ.)...................................... Μ. Λ. Λοΐζου, Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής [1] Θεμιστοκλέους ν. Δημοκρατίας ECLI:CY:AD:2019:B4, Ποιν. Έφ. Αρ. 176/2018, ημερομηνίας 11.01.2019, ECLI:CY:AD:2019:B4 και Οδυσσέα ν. Αστυνομίας

(1999)2 Α.Α.Δ. 490. [2] BITONIC LTD v. BΑNK OF MOSCOW-BANK JOINT STOCK COMPANY ΠΡΩΗΝ JOINT STOCK COMMERCIAL BANK "BANK OF MOSCOW" (OPEN JOINT-STOCK COMPANY), Πολιτική ΄Εφεση Αρ. 117/2018, 16/3/2022 [3] Ηλία (Αρ. 3)

(1995)1 Α.Α.Δ. 786 και Διευθυντής των Φυλακών ν. Τζεννάρο Περρέλλα

(1995)1 A.A.Δ. 217) Εμπεδοκλής (Αρ. 3)

(2009)1 Α.Α.Δ. 529, Παπόρη ν. Maskin Fabriken «SIO» Α/S

(1996)1 (Β) Α.Α.Δ. 1037 Loukos Trading Co. Ltd κ.ά.ν. Ρεινμποου Πλητσιηγκ Και Νταιγκ Κο. Λτδ

(2000)1 ΑΑΔ 1014 και Zuckerman On Civil Procedure - Principles and Practice, Sweet & Maxwell, σελ. 618 κ.επ [4] Ποινική Έφεση αρ. 90/2011 Μεταφορές Γερόλεμος Ν. Γερολέμου Λτδ ν. Αδελφοί Σ. Πεκρής (Γενικές Επιχειρήσεις) Λτδ κ.ά. ημερ. 11.09.2013). cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο