ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ν. Α.Α. κ.α., Αρ. Υπόθεσης: 2551 / 2021, 19/9/2023 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ΣΤΟ ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ ΕΝΩΠΙΟΝ: Χ. Σατσιά Προσ. Ε.Δ. Αρ. Υπόθεσης: 2551 / 2021 ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Κατηγορούσα Αρχή και 1. Α.Α. 2. HARCO TRADING LTD Κατηγορούμενοι Ημερομηνία: 19 Σεπτεμβρίου 2023 Εμφανίσεις: Για Κατηγορούσα Αρχή: κος Γ. Προδρόμου Για Κατηγορούμενο 1: κος Ι. Ιωάννου Για Κατηγορούμενη 2: κος Α. Νικολάου Π Ο Ι Ν Η 1. Ο Κατηγορούμενος 1 κατόπιν παραδοχής του κρίθηκε ένοχος σε τέσσερεις
(4)κατηγορίες οι οποίες αφορούν την παράλειψη του ως εργοδότης να λάβει μέτρα για τη διασφάλιση της ασφάλειας και υγείας στην εργασία των εργοδοτουμένων του, την παράλειψη του να εφαρμόσει σύστημα διαχείρισης κινδύνων, την παράλειψη του να διαθέσει γραπτή εκτίμηση κινδύνων καθώς την παράλειψή του να διατηρεί ασφάλεια για την ευθύνη του εργοδότη σε σχέση με ατυχήματα και επαγγελματική ασθένεια των εργοδοτουμένων του.
- Η Κατηγορούμενη 2, κατόπιν παραδοχής της κρίθηκε ένοχη σε μια κατηγορία η οποία αφορά την παράλειψη της ως ιδιοκτήτης της υπό ανακαίνιση αποθήκης στην οποία έλαβε χώρα το ατύχημα να διασφαλίσει ότι ο Κατηγορούμενος 1 διέθετε κατάλληλο σύστημα ασφαλείας, καθώς και κατάλληλες και επαρκείς γραπτές εκτιμήσεις κινδύνων.
- Δυστυχώς οι παραλείψεις του Κατηγορούμενου 1 να διασφαλίσει την ασφάλεια και την υγεία του εργοδοτούμενου του στην εργασία είχαν ως αποτέλεσμα το θανάσιμο τραυματισμό του κύριου Satinder Singh (εν τοις εφεξής «Αποβιώσας»).
- Ειδικότερα, το κατηγορητήριο περιλαμβάνει τις ακόλουθες πέντε κατηγορίες: Πρώτη Κατηγορία: 4.1 Η πρώτη κατηγορία απευθύνεται στον Κατηγορούμενο 1 και αφορά παράλειψη του ως εργοδότης να διασφαλίσει την ασφάλεια και την υγεία στην εργασία των εργοδοτουμένων του κατά παράβαση των άρθρων 2, 3, 13
(1)και 53
(1)του περί Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία Νόμου (Ν.89(Ι)/1996), ως έχει τροποποιηθεί (εν τοις εφεξής «Νόμος»). 4.2 Σύμφωνα με τις λεπτομέρειες του αδικήματος, ο Κατηγορούμενος 1 στις 20.01.2020, ενώ ήταν εργοδότης και ασχολείτο με την εγκατάσταση μεταλλικού συστήματος αποθήκευσης παλετών με εμπορεύματα στη υπό ανακαίνιση αποθήκη της Κατηγορούμενης 2 στο Δάλι, παράλειψε να διασφαλίσει την ασφάλεια και την υγεία των εργοδοτουμένων του με αποτέλεσμα ο εργοδοτούμενος του S. Singh να πέσει από ύψος και να τραυματιστεί θανάσιμα. Δεύτερη Κατηγορία: 4.3 Η δεύτερη κατηγορία επίσης απευθύνεται στον Κατηγορούμενο 1 και αφορά την παράλειψη του ως εργοδότης να εφαρμόσει κατάλληλο σύστημα ασφάλειας ή σύστημα διαχείρισης των κινδύνων για τη βελτίωση των θεμάτων ασφάλειας, υγείας και ευημερίας των εργοδοτουμένων και άλλων προσώπων τα οποία δεν εργοδοτούνται αλλά μπορεί να επηρεαστούν από τις δραστηριότητες της επιχείρησης, κατά παράβαση των κανονισμών 2, 3, και 5
(1)των περί Διαχείρισης Θεμάτων Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία Κανονισμών του 2002 (εφεξής «Κανονισμοί») και των άρθρων 2, 3, 13
(5), 38 και 53
(1)του Νόμου. 4.4 Σύμφωνα με τις λεπτομέρειες του αδικήματος της δεύτερης κατηγορίας, ο Κατηγορούμενος 1, από άγνωστη στην Κατηγορούσα Αρχή ημερομηνία μέχρι την 20.01.2020, στην αναφερόμενη στην πρώτη κατηγορία τοποθεσία, ενώ ήταν εργοδότης και ανέλαβε την εγκατάσταση μεταλλικού συστήματος αποθήκευσης παλετών, παρέλειψε να να εφαρμόσει κατάλληλο σύστημα ασφάλειας ή σύστημα διαχείρισης των κινδύνων. Στο εν λόγω σύστημα ασφαλείας ή διαχείρισης κινδύνων θα έπρεπε να περιγράφονται, μεταξύ άλλων, οι διευθετήσεις για τον αποτελεσματικό προγραμματισμό, την οργάνωση, τον έλεγχο, καθώς και την παρακολούθηση και την αναθεώρηση των προληπτικών και προστατευτικών μέτρων τα οποία πρέπει να λαμβάνονται για τη διεξαγωγή δραστηριοτήτων στον χώρο εργασίας οι οποίες ενέχουν κινδύνους. Ως αποτέλεσμα της παράλειψης αυτής, εργοδοτούμενα πρόσωπα, καθώς και τρίτα πρόσωπα εκτίθεντο σε κίνδυνο. Τρίτη Κατηγορία 4.5 Η τρίτη κατηγορία επίσης απευθύνεται στον Κατηγορούμενο 1 και αφορά την παράλειψη του να διαθέσει γραπτή εκτίμηση των υφιστάμενων κατά την εργασία κινδύνων για την ασφάλεια και την υγεία των εργοδοτουμένων και άλλων προσώπων, κατά παράβαση των κανονισμών 2, 3, 4
(1)και 4
(2)των Κανονισμών και των αρθρων 2, 3, 13, 38 και 53
(1)του Νόμου. 4.6 Σύμφωνα με τις λεπτομέρειες της τρίτης κατηγορίας, ο Κατηγορούμενος 1, κατά τον ίδιο τόπο και χρόνο όπως αναφέρεται στην πρώτη κατηγορία και ενώ ήταν εργοδότης και διεξήγαγε τις προαναφερόμενες εργασίες, παρέλειψε να έχει στη διάθεσή του γραπτή εκτίμηση των κινδύνων. Στην εν λόγω γραπτή εκτίμηση των κινδύνων θα έπρεπε να καθορίζονται τα προληπτικά και προστατευτικά μέτρα αντιμετώπισης των κινδύνων που προκύπτουν από τις δραστηριότητές του. Ως αποτέλεσμα, εργοδοτούμενα και άλλα πρόσωπα εκτίθεντο σε κίνδυνο λόγω του μη έγκαιρου εντοπισμού και εκτίμησης των κινδύνων, καθώς και της μη λήψης των αναγκαίων προληπτικών και προστατευτικών μέτρων. Τέταρτη Κατηγορία 4.7 Η τέταρτη κατηγορία αφορά την παράλειψη του Κατηγορούμενου 1 ως εργοδότης να είναι ασφαλισμένος με ασφαλιστή έναντι της ευθύνης του για ατύχημα ή επαγγελματική ασθένεια των εργοδοτουμένων του κατά παράβαση των άρθρων 2, 3, 4
(1)και 21
(1)του περί Υποχρεωτικής Ασφάλισης της Ευθύνης των Εργοδοτών Νόμου ως έχει τροποποιηθεί, Ν. 174/89. Πέμπτη Κατηγορία 4.8 Η πέμπτη κατηγορία αφορά την Κατηγορούμενη 2 στην οποία καταλογίζεται ότι παράλειψε, καθόσον ήταν εύλογα εφικτό, πριν τη διεξαγωγή ή την ανάθεση εργασίας σε άλλο εργοδότη η αυτοεργοδοτούμενο πρόσωπο, να διασφαλίσει ότι αυτό το πρόσωπο διαθέτει, ανάλογα με την περίπτωση, κατάλληλο σύστημα ασφάλειας ή σύστημα διαχείρισης των κινδύνων, καθώς και κατάλληλες και επαρκείς γραπτές εκτιμήσεις των κινδύνων, κατά παράβαση των άρθρων 2, 3, 13
(16)και 53
(1)του Νόμου. Η Κατηγορούμενη 2 σύμφωνα με τις λεπτομέρειες της κατηγορίας κατηγορείται ως ιδιοκτήτρια της υπό ανακαίνιση αποθήκης η οποία ανέθεσε εργασία σε άλλο πρόσωπο να διασφαλίσει ότι ο Κατηγορούμενος 1 διέθετε κατάλληλο σύστημα ασφαλείας καθώς και κατάλληλες και επαρκείς εκτιμήσεις κινδύνων, με αποτέλεσμα πρόσωπα στην εργασία να εκτίθενται σε κίνδυνο. 4.9 Η Κατηγορούμενη 2 κατηγορείται ως εργοδότης ο οποίος επέτρεψε σε άλλο εργοδότη η αυτοεργοδοτούμενο πρόσωπο να διεξάγει εργασίες σε υποστατικό της ή ανέθεσε εργασία σε άλλο εργοδότη. Σε αυτές τις περιπτώσεις το άρθρο 13
(16)του Νόμου προνοεί ότι αυτός ο εργοδότης θα πρέπει καθόσον είναι εύλογα εφικτό, πριν τη διεξαγωγή ή την ανάθεση τέτοιας εργασίας να βεβαιώνεται ότι ο άλλος εργοδότης, μεταξύ άλλων, θα διαθέτει, ανάλογα με την περίπτωση, κατάλληλο σύστημα ασφάλειας ή διαχείρισης των κινδύνων, καθώς και κατάλληλες και επαρκείς γραπτές εκτιμήσεις κινδύνου.
- Τα γεγονότα εκτέθηκαν από τον ευπαίδευτο συνήγορο της Κατηγορούσας Αρχής και με αυτά συμφώνησαν οι ευπαίδευτοι συνήγοροι των Κατηγορούμενων. Έχω θέσει ενώπιον μου τα γεγονότα που περιβάλλουν τη διάπραξη των αδικημάτων όπως αυτά έχουν εκτεθεί από το συνήγορο της Κατηγορούσας Αρχής και υιοθετήθηκαν από την Υπεράσπιση.
- Τα γεγονότα προκύπτουν από την Έκθεση Διερεύνησης Θανατηφόρου Ατυχήματος του αρμόδιου επιθεωρητή του Τμήματος Επιθεώρησης Εργασίας, ημερομηνίας 15.07.2020 και από τις φωτογραφίες από τη σκηνή του δυστυχήματος τα οποία κατατέθηκαν εκ συμφώνου ως Έγγραφο Α κατά τη διαδικασία της έκθεσης των γεγονότων. Το περιεχόμενο του Εγγράφου Α έτυχε μελέτης από το Δικαστήριο και λήφθηκε υπόψη για σκοπούς επιβολής ποινής.
- Συνοπτικά, τα γεγονότα επί των οποίων οι Κατηγορούμενοι κρίθηκαν ένοχοι κατόπιν παραδοχής έχουν ως ακολούθως: 7.1 Ο Κατηγορούμενος 1 ασχολείται με την εγκατάσταση μεταλλικών συστημάτων ραφιών / αποθήκευσης . Η Κατηγορούμενη 2 ήταν η ιδιοκτήτρια της αποθήκης στην οποία συνέβη το ατύχημα και ασχολείται με εργασίες παραγωγής χαρτικών ειδών. 7.2 Το ατύχημα συνέβη στις 20.01.2020 σε αποθήκη της Κατηγορούμενης 2, εταιρείας, δίπλα από το εργοστάσιο χαρτικών ειδών το οποίο διατηρεί, στην οδό Καράκουμι στο Δάλι. Η Κατηγορούμενη 2 είχε εξασφαλίσει το υποστατικό προηγουμένως και αποφάσισε να προβεί σε τροποποιήσεις προκειμένου να το μετατρέψει σε αποθήκη. Το υποστατικό είχε εμβαδό 2160 τ.μ. περίπου και οι εργασίες σε αυτό είχαν ξεκινήσει περί τις αρχές Οκτωβρίου του
- 7.3 Οι εργασίες εγκατάστασης μεταλλικού συστήματος αποθήκευσης παλέτων λάμβαναν χώρο σε ένα εκ των δύο αποθηκευτικών χώρων. Ο σκελετός του συστήματος ήταν βιδωμένος στο δάπεδο. Το σύστημα καταλάμβανε εμβαδό γύρω στα 348 τ.μ. και αποτελείτο από 20 διαδρόμους αποθήκευσης παλέτων. Σε διάφορα σημεία και σε διαφορετικά ύψη (του συστήματος) υπήρχαν τοποθετημένα ξύλινα παλέτα. 7.4 Οι εργασίες για την εγκατάσταση του συστήματος αποθήκευσης είχαν ξεκινήσει τρεισήμισι εβδομάδες πριν το ατύχημα. 7.5 Ο τρόπος συναρμολόγησης και εγκατάστασης του συστήματος αποθήκευσης επεξηγείται λεπτομερώς στην παράγραφο 6.3 της Έκθεσης Διερεύνησης Ατυχήματος. 7.6 Την ημέρα του ατυχήματος σύμφωνα με την Έκθεση Διερεύνησης του Ατυχήματος, ο Κατηγορούμενος 1 εργαζόταν πάνω στο ικρίωμα ενώ ο Αποβιώσας σκούπιζε το δάπεδο. Κατά τις 15:00 ο Κατηγορούμενος 1 μετέβηκε στο περίπτερο για να φέρει κάτι να πιούν. Όταν επέστρεψε τον βρήκε στο πάτωμα του τέταρτου διαδρόμου. Ο Αποβιώσας δεν μπορούσε να μιλήσει. Ο Κατηγορούμενος 1 τηλεφώνησε στο Διευθυντή της Κατηγορούμενης 2 για να καλέσει βοήθεια. Κλήθηκε ασθενοφόρο το οποίο μετέβηκε στη σκηνή του ατυχήματος μετά από λίγη ώρα. Την ίδια ώρα κατέφθασε και η Αστυνομία. 7.7 Στον τόπο του ατυχήματος βρισκόταν και ο R. Kumar ο οποίος ήταν φίλος του Αποβιώσαντα. Είχε πάει στο υποστατικό για να ζητήσει εργασία από τον Κατηγορούμενο 1 ο οποίος εκείνη την ώρα απουσίαζε. Αποφάσισε να παραμείνει εκεί και να περιμένει τον Κατηγορούμενο 1 και κάθισε σε μια πλαστική καρέκλα. Σύμφωνα με τον Kumar o Αποβιώσας δούλευε πάνω στα ράφια και «τα πόδια του Satinder Singh ήταν αρκετά ανοιχτά και το ένα πόδι πατούσε πάνω στη μια γωνιά του ραφιού και το άλλο στην άλλη γωνιά του ραφιού». Ο Αποβιώσας στεκόταν με τον τρόπο που περιέγραψε, τέντωνε τα χέρια του έπιανε το παλέτο που ήταν από πάνω του και το έριχνε κάτω στο πάτωμα. 7.8 Όπως ανέφερε ο R. Kumar, αφού κάθισε για λίγο στον χώρο όπου βρίσκονταν οι πλαστικές καρέκλες, ξαφνικά άκουσε ένα δυνατό θόρυβο και είδε τον Αποβιώσαντα κάτω στο τσιμεντένιο πάτωμα. Το μισό του σώμα από τη μέση και πάνω ήταν πάνω στο παλέτο και το άλλο μισό στο πάτωμα. Όταν είδε τον S. Singh στο πάτωμα, φοβήθηκε γιατί δεν μιλούσε και βρήκε ένα μπουκάλι νερό και του έριξε στο πρόσωπο και τον ρώτησε αν θέλει νερό για να δει αν τον ακούει και τον καταλαβαίνει. Τότε ήρθαν κοντά τους και κάποια άλλα πρόσωπα τα οποία εκτελούσαν εργασίες στο ίδιο υποστατικό και έπειτα ήρθε ένα άτομο το οποίο μιλούσε στο τηλέφωνο. Μετά από λίγο κατέφθασε το ασθενοφόρο το οποίο παρέλαβε τον Αποβιώσαντα και τον μετέφερε το Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας. 7.9 Σύμφωνα με την Έκθεση, δεν είχε ετοιμαστεί Σχέδιο Ασφάλειας και Υγείας ούτε ορίστηκε Συντονιστής για θέματα Ασφάλειας και Υγείας στο Στάδιο της Εκτέλεσης του Έργου. Ο Κατηγορούμενος 1 δεν διέθετε Γραπτή Εκτίμηση των Κινδύνων ώστε να εκτιμώνται οι κίνδυνοι και να καθορίζονται τα προληπτικά και προστατευτικά μέτρα που πρέπει να λαμβάνονται για να προστατεύονται οι εργοδοτούμενοι, καθώς και άλλα πρόσωπα από τις δραστηριότητες της εγκατάστασης συστήματος αποθήκευσης παλέτων. 7.10 Ο Αποβιώσας εργάστηκε με τον Κατηγορούμενο 1 για τέσσερεις συνολικά ημέρες, περιλαμβανομένης και της ημέρας του ατυχήματος. Σύμφωνα με τον Κατηγορούμενο 1, ο Αποβιώσας του έδιδε εργαλεία, σκούπιζε και καθάριζε τους διάδρομους και βίδωνε και λίγες βίδες όχι όμως σε ύψος. 7.11 Σύμφωνα με το πόρισμα του Ιατροδικαστή Νικόλα Χαραλάμπους, ο θάνατος του Αποβιώσαντος οφείλεται σε βαρύτατη κρανιοεγκεφαλική κάκωση λόγω πτώσεως εξ ύψους. 7.12 Ο Κατηγορούμενος 1 δεν διέθετε ασφαλιστήριο συμβόλαιο έναντι της ευθύνης του ως εργοδότης για ατυχήματα ή επαγγελματική ασθένεια. Δεν αποζημιώθηκαν οι συγγενείς του Αποβιώσαντος. 7.13 Δεν προσκομίστηκαν οποιαδήποτε στοιχεία σχετικά με προηγούμενες καταδίκες των Κατηγορούμενων.
- Έχω επίσης λάβει σοβαρά υπόψη μου το περιεχόμενο των προφορικών αγορεύσεων για σκοπούς μετριασμού ποινής των ευπαίδευτων δικηγόρων των Κατηγορούμενων, τα έγγραφα τα οποία κατατέθηκαν κατά τη διάρκεια των αγορεύσεων καθώς και το περιεχόμενο της έκθεσης των Υπηρεσιών Κοινωνικής Ευημερίας σε σχέση με τον Κατηγορούμενο 1 η οποία ετοιμάστηκε για σκοπούς επιβολής ποινής.
- Σημειώνω ότι το περιεχόμενο της Έκθεσης των Υπηρεσιών Κοινωνικής Ευημερίας υιοθετήθηκε από τον συνήγορο του Κατηγορούμενου 1 πλην μιας διόρθωσης. Συγκεκριμένα, ως αναφέρθηκε από τον κύριο Ιωάννου, ο Κατηγορούμενος 1 ενοικιάζει το διαμέρισμα στο οποίο διαμένει και αυτό δεν είναι ιδιόκτητο ως αναφέρεται στην Έκθεση. Σημειώνεται ότι έξι
(6)γραμμές πιο κάτω στην Έκθεση αναφέρεται ότι ο Κατηγορούμενος 1 καταβάλλει ενοίκιο. Εκτός από αυτή τη διευκρίνιση, παρατηρώ ότι τα όσα αναφέρθηκαν σε σχέση με τις προσωπικές περιστάσεις του Κατηγορούμενου 1 κατά τη διάρκεια της αγόρευσης του συνηγόρου του Κατηγορούμενου 1 συνάδουν με το περιεχόμενο της κοινωνικοοικονομικής έκθεσης.
- Δεν κρίνω σκόπιμο να επαναλάβω το περιεχόμενο των αγορεύσεων των Κατηγορούμενων. Συνοπτικά, αναφέρεται ότι ο συνήγορος του Κατηγορούμενου 1 κάλεσε το Δικαστήριο να προσμετρήσει προς όφελος του πελάτη του τους ακόλουθους παράγοντες (χωρίς να αμφισβητούνται τα γεγονότα κάτω από τα οποία έλαβαν χώρα οι εν προκειμένω παραβιάσεις): 10.1 Ότι στην ουσία πρόκειται για ένα μεμονωμένο περιστατικό καθότι ο Κατηγορούμενος 1 είναι μόνος του που εκτελεί την εργασία αυτή. Τον Αποβιώσαντα τον εργοδότησε επειδή ήθελε να τον βοηθήσει καθότι είχε ανάγκη. Ασχολείτο ο ίδιος με τη συναρμολόγηση των ραφιών με το «ειδικό μηχάνημα» το οποίο διαθέτει και στη χρήση του οποίου εκπαιδεύτηκε στο εξωτερικό. Στον Αποβιώσαντα είχε δώσει οδηγίες να σκουπίζει και να τον βοηθά χωρίς να ανεβαίνει πάνω στα ράφια. 10.2 Την άμεση παραδοχή του η οποία δείχνει και την έμπρακτη του μεταμέλεια. 10.3 Προέβη σε ενέργειες για να εντοπίσει την οικογένεια του Αποβιώσαντος στην Ινδία και να τους ενημερώσει για το τι έγινε. Παρείχε βοήθεια στους συγγενείς του θύματος όταν ήρθαν στην Κύπρο για να παραλάβουν τη σωρό του. 10.4 Ο ίδιος επηρεάστηκε ψυχολογικά και σωματικά από αυτό το γεγονός. Αυτό επιβεβαιώνεται και από την Κοινωνικοοικονομική Έκθεση καθώς και από το Έγγραφο Β το οποίο αποτελεί βεβαίωση από τον ιατρό ο οποίος παρακολουθεί τον Κατηγορούμενο
- 10.5 Ο Κατηγορούμενος 1 είναι λευκού ποινικού μητρώου πράγμα το οποίο κατά το συνήγορο του δείχνει πως ενδιαφέρεται για την ασφάλεια. Ωστόσο είχε δηλωθεί επανειλημμένα από τον ευπαίδευτο συνήγορο πως ο Κατηγορούμενος 1 εργάζεται αποκλειστικά μόνος του. 10.6 Πρόκειται περί προσώπου εργατικού, το οποίο προέρχεται από φτωχή οικογένεια, το οποίο εργάζεται από την ηλικία των 15 ετών και από τα 27 του έχει τη δική του επιχείρηση. 10.7 Αναφέρθηκε επίσης πως θα πρέπει να ληφθεί υπόψη η συντρέχουσα αμέλεια του Αποβιώσαντος για σκοπούς μετριασμού της ποινής. 10.8 Ο Κατηγορούμενος 1 εξασφάλισε ασφάλεια ευθύνης εργοδότη με βάση τη σχετική νομοθεσία. 10.9 Τέλος, σε περίπτωση επιβολής ποινής φυλάκισης από το Δικαστήριο, ο συνήγορος του Κατηγορούμενου 1 εισηγήθηκε ότι συντρέχουν λόγοι για αναστολή της.
- Ο συνήγορος της Κατηγορούμενης 2 κάλεσε το Δικαστήριο να προσμετρήσει προς όφελος της τους ακόλουθους παράγοντες (χωρίς να αμφισβητούνται τα γεγονότα κάτω από τα οποία έλαβαν χώρα οι εν προκειμένω παραβιάσεις): 11.1 Είχε ζητηθεί από τον Κατηγορούμενο 1 να προσκομίσει σύστημα διαχείρισης των κινδύνων, καθώς και κατάλληλες και επαρκείς γραπτές εκτιμήσεις των κινδύνων και αυτός ανέφερε ότι θα το προσκόμιζε εντός των επόμενων ημερών. Παρά ταύτα δεν αμφισβητήθηκε το ότι επέτρεψε η Κατηγορούμενη 2 στον Κατηγορούμενο 1 να ξεκινήσει να τοποθετεί τα ράφια χωρίς να προσκομίσει γραπτές εκτιμήσεις κινδύνων ή κάποιο σύστημα ασφάλειας και υγείας. Εν πάση περιπτώσει στην Έκθεση - Έγγραφο Α αναφέρεται ότι οι εργασίες εγκατάστασης των ραφιών είχαν ξεκινήσει τρεισήμισι εβδομάδες πριν από το ατύχημα. 11.2 Η Κατηγορούμενη 2 δίδει πολύ μεγάλη σημασία στην ασφάλεια και υγεία των εργοδοτουμένων της και εφαρμόζει σύστημα διαχείρισης της ασφάλειας και υγείας στην εργασία. Προσκομίστηκαν προς τούτο διάφορα έγγραφα ως δέσμη (Έγγραφο Δ), όπως εκτιμήσεις κινδύνων, σχέδιο ασφάλειας και υγείας, καθώς και σημείωμα από τον Εγκεκριμένο Παροχέα Εξωτερικών Υπηρεσιών Προστασίας και Πρόληψης (ΕΞΥΠΠ) με ημερ. 29.06.2023 (Έγγραφο Γ). Σε αυτό το σημείο υπενθυμίζεται ότι η Κατηγορούμενη 2 δεν κατηγορείται ότι δεν παρείχε ένα ασφαλές σύστημα εργασίας στους δικούς της εργοδοτούμενους αλλά για το ότι πριν τη διεξαγωγή ή την ανάθεση τέτοιας εργασίας σε άλλο εργοδότη παρέλειψε να βεβαιωθεί ότι ο άλλος εργοδότης, μεταξύ άλλων, θα διαθέτει, ανάλογα με την περίπτωση, κατάλληλο σύστημα ασφάλειας ή διαχείρισης των κινδύνων, καθώς και κατάλληλες και επαρκείς γραπτές εκτιμήσεις κινδύνου. 11.3 Ότι πρόκειται για ένα μεμονωμένο περιστατικό. 11.4 Την παραδοχή της Κατηγορούμενης 2 και το λευκό της ποινικό μητρώο. 11.5 Την μεταμέλεια της, την απολογία της και την υπόσχεση της ότι δεν θα επαναληφθεί η διάπραξη τέτοιου είδους αδικημάτων.
- Τα αδικήματα στα οποία κρίθηκαν ένοχοι οι Κατηγορούμενοι είναι χωρίς αμφιβολία σοβαρά. Η σοβαρότητα του αδικήματος αντικατοπτρίζεται στην ποινή η οποία προβλέπεται από το Νόμο. Η σοβαρότητα που προσδίδεται στο αδίκημα από το νομοθέτη, όπως προσδιορίζεται από το ανώτατο όριο ποινής συνιστά ένα από τους παράγοντες που συνθέτουν την σοβαρότητα του αδικήματος. Το στοιχείο αυτό λαμβάνεται υπόψη στην επιμέτρηση της ποινής και συνεκτιμάται με τα γεγονότα της υπόθεσης, τόσο για την επιλογή του τύπου της ποινής όσο και για τον καθορισμό της έκτασής της (Δημοκρατία ν. Κυριάκου κ.ά.
(1990)2 Α.Α.Δ. 264, 270, Souilmi v. Αστυνομίας
(1992)2 Α.Α.Δ. 248, Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας ν. Πέτρου
(1993)2 Α.Α.Δ. 9, Λαζάρου ν. Δημοκρατίας
(1992)2 Α.Α.Δ. 129). 13. Όπως τέθηκε στην Λεβέντης ν. Αστυνομίας
(1999)2 Α.Α.Δ. 632 «το μέγιστο ύψος της ποινής που προβλέπεται από το Νόμο είναι η βάση από την οποία ξεκινά το Δικαστήριο για να επιμετρήσει την ποινή». Έπεται πως ένας από τους παράγοντες που θα ληφθεί υπόψη κατά την θεώρηση της επίδικης ποινής είναι η προβλεπόμενη από το Νόμο ποινή. Αυτός ο παράγοντας θα συνεκτιμηθεί με τους άλλους παράγοντες που επηρεάζουν την επιμέτρηση της ποινής. Η σοβαρότητα του αδικήματος εξαρτάται και σε μεγάλο βαθμό από το σύνολο των περιστάσεων που περιβάλλουν τη διάπραξη του (Μιχαηλίδης ν. Δημοκρατίας
(1991)2 Α.Α.Δ. 391). 14. Το άρθρο 53
(1)του Νόμου προνοεί ότι η μη συμμόρφωση με τις υποχρεώσεις οι οποίες επιβάλλονται με βάση το Νόμο ή τους Κανονισμούς οι οποίοι εκδίδονται δυνάμει αυτού τιμωρείται με πρόστιμο το οποίο δεν υπερβαίνει τις ογδόντα χιλιάδες ευρώ (€80,000) ή σε φυλάκιση που δεν θα υπερβαίνει τα τέσσερα χρόνια ή και στις δύο αυτές ποινές.
- Το άρθρο 21 του Ν. 174/1989 προνοεί ότι εργοδότης ο οποίος παραλείπει να ασφαλιστεί σύμφωνα με τις διατάξεις του εν λόγω νόμου διαπράττει αδίκημα και σε περίπτωση καταδίκης υπόκειται σε φυλάκιση για διάστημα που δε θα υπερβαίνει τους δώδεκα μήνες ή σε χρηματική ποινή που δε θα υπερβαίνει τις πέντε χιλιάδες ευρώ (€5.000,00) ή και στις δύο ποινές.
- Στην απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου στην Διευθυντής Τμήματος Επιθεώρησης Εργασίας ν. Χρυσόστομου κ.α.
(2002)22 ΑΑΔ 575 έλαβε χώρα μια επισκόπηση της νομολογίας σχετικά με την αρμόζουσα ποινή για αδικήματα αυτής της φύσεως και τονίστηκε η ανάγκη για αυστηρή αντιμετώπιση τους.[1]
- Στην απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου στην Μουσκουντή ν. Διευθυντή Τμήματος Επιθεώρησης Εργασίας, Ποινική Έφεση Αρ. 58/20, 23.06.2020, ECLI:CY:AD:2020:B199 αναφέρθηκε ότι τα αδικήματα τα οποία σχετίζονται με την ασφάλεια στους χώρους εργασίας πρέπει να αντιμετωπίζονται αυστηρά, τηρουμένης βεβαίως της αρχής ότι η σοβαρότητα ενός αδικήματος αντανακλάται από το ανώτατο όριο ποινής που καθορίζει ο Νόμος και σταθμίζεται από το Δικαστήριο στη βάση των ιδιαίτερων περιστατικών της κάθε υπόθεσης.
- Στην υπόθεση Επαρχιακός Λειτουργός Εργασίας Λεμεσού ν. Sedora Enterprises Ltd
(1992)2 Α.Α.Δ. 332, τονίστηκε ότι αποτρεπτικές ποινές μπορεί και πρέπει να επιβάλλονται για αδικήματα που δυνατό να επηρεάσουν ή αποτελούν κίνδυνο στην άνεση και την υγεία του κοινού τονίζοντας ότι τα δικαστήρια έχουν καθήκον να προσεγγίζουν τα θέματα αυτά, ανάλογα βέβαια με τα περιστατικά της κάθε υπόθεσης, με τη δέουσα σοβαρότητα χάριν της επίτευξης των σκοπών του Νόμου. 19. Η ανάγκη όπως επιδεικνύεται αυξανόμενη ευαισθησία για αδικήματα που άπτονται της ασφάλειας των εργοδοτουμένων τονίστηκε και στην Peppis Company Ltd κ.ά. ν. Επαρχιακού Λειτουργού Εργασίας
(1999)2 ΑΑΔ
- Ο στόχος του Νόμου είναι να δημιουργηθούν τέτοιες συνθήκες στο χώρο εργασίας ούτως ώστε οι εργοδοτούμενοι να μπορούν να εργάζονται με ασφάλεια, να παραμένουν υγιείς και με αυτό τον τρόπο να τυγχάνει σεβασμού η ανθρώπινη αξιοπρέπεια. Σύμφωνα με το Άρθρο 31
(1)του Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης με πλαγιότιτλο «Δίκαιες και πρόσφορες συνθήκες εργασίας»: «Κάθε εργαζόμενος έχει δικαίωμα σε συνθήκες εργασίας οι οποίες σέβονται την υγεία, την ασφάλεια και την αξιοπρέπειά του.» 21. Όπως αναφέρθηκε από τον έντιμο Δικαστή του Ανωτάτου Δικαστηρίου Καλλή στην απόφαση στην Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας ν. Λατομεία Φαρμακάς Λτδ
(2004)2 ΑΑΔ 573 σε αυτή την εποχή «προβάλλει πιο επιτακτική η υποχρέωση των εργοδοτών για διατήρηση συνθηκών πλήρους ασφάλειας στους τόπους εργασίας. Οι εργαζόμενοι δικαιούνται μετά τον κάματο της ημέρας να επιστρέφουν στις οικογένειες τους αρτιμελείς και υγιείς. Δεν επιτρέπεται οποιαδήποτε χαλάρωση αυτής της υποχρέωσης των εργοδοτών. Παράλειψη τήρησης της θα πρέπει να αντιμετωπίζεται με αυστηρότητα».
- Στην πολύ πρόσφατη απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου στην υπόθεση ΓΕΝΙΚΟΣ ΕΙΣΑΓΓΕΛΕΑΣ ΤΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ v. ΜΑΡΙΟΣ & ΜΙΧΑΛΗΣ ΠΑΥΛΟΥ ΕΡΓΟΛΗΠΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΛΤΔ, Ποινική Έφεση Αρ. 183/2021, 25/1/2023 αναφέρθηκε ότι στόχος του Νόμου είναι η δημιουργία συνθηκών ασφαλείας, έτσι ώστε να αποφεύγονται τα ατυχήματα στο χώρο εργασίας. Το γεγονός ότι από ευτυχείς συγκυρίες δεν έχει επέλθει οποιοσδήποτε τραυματισμός, δεν αποτελεί μετριαστικό παράγοντα.
- Η ποινή πρέπει, μεταξύ άλλων, να εξυπηρετεί τους σκοπούς του νόμου (Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας ν. Λατομεία Φαρμακάς Λτδ
(2004)2 ΑΑΔ 573). Όπως αναφέρθηκε στην Sedora Enterprises Ltd (ανωτέρω): «Τα δικαστήρια έχουν καθήκον να προσεγγίζουν τα θέματα αυτά, ανάλογα βέβαια με τα περιστατικά της κάθε υπόθεσης, με τη δέουσα σοβαρότητα χάριν της επίτευξης των σκοπών του Νόμου που, πέραν των ανθρωπιστικών στόχων, αποτρέπει τη μείωση της παραγωγικότητας και την αποφυγή ασκόπων οικονομικών επιβαρύνσεων λόγω τραυματισμού, επηρεασμού της υγείας και θανάτου.»
- Αποτελεί αξίωμα ότι η ανάγκη για αυστηρή αντιμετώπιση των παραβατών και η ανάγκη για επιβολή αποτρεπτικών ποινών δεν μειώνει την παράλληλη ανάγκη εξατομίκευσης της ποινής σε κάθε συγκεκριμένη περίπτωση, ώστε αυτή να αρμόζει στις συνθήκες του παραβάτη και να προσιδιάζει στην προσωπικότητά του. Ο στόχος του Δικαστηρίου σε αυτό το πλαίσιο είναι η επιβολή μιας δίκαιης ποινής η οποία να αρμόζει τόσο στο αδίκημα αλλά και στο δράστη.
- Και όταν επιβάλλεται η πρόσδοση αποτρεπτικού χαρακτήρα στην ποινή η υποχρέωση για εξατομίκευση της, ώστε να αρμόζει και στις συνθήκες του παραβάτη, δεν ατονεί (Krekou v. Republic
(1983)2 CLR 289, Φιλίππου ν. Αστυνομίας
(1989)2 ΑΑΔ 245). Ωστόσο, η διαδικασία εξατομίκευσης δεν πρέπει να οδηγεί στην εξουδετέρωση του αποτρεπτικού χαρακτήρα της ποινή (Constantinou v. Republic
(1989)2 A.A.Δ. 218).
- Εν προκειμένω, λαμβάνω υπόψη μου τη σοβαρότητα των αδικημάτων στα οποία κρίθηκαν ένοχοι οι Κατηγορούμενοι. Η προβλεπόμενη από το Νόμο ποινή είναι αυστηρή, ενώ οι επιπτώσεις από τη διάπραξη του αδικήματος συνίστανται στην απώλεια μιας ανθρώπινης ζωής. Λαμβάνω υπόψη μου την ανάγκη για επιβολή ποινών οι οποίες να είναι αποτρεπτικές, τόσο ειδικώς όσο και γενικώς, ως προκύπτει από την προπαρατεθείσα σχετική νομολογία.
- Λαμβάνω υπόψη μου τις συνθήκες διάπραξης του αδικήματος ως αυτές εκτέθηκαν προηγουμένως.
- Όσον αφορά την εισήγηση του ευπαίδευτου συνηγόρου του Κατηγορούμενου 1 περί συντρέχουσας αμέλειας από τον ίδιο τον Αποβιώσαντα σημειώνω πως η τυχόν συντρέχουσα αμέλεια άλλων προσώπων, η οποία, όπως έχει νομολογηθεί, δυνατό να σχετίζεται με τον καταμερισμό της ευθύνης σε πολιτική υπόθεση, δεν επηρεάζει την ποινική ευθύνη του Κατηγορούμενου
- Στην υπόθεση Mass Pack Trading Ltd v. Επαρχιακού Λειτουργού Εργασίας Πάφου
(1996)2 Α.Α.Δ. 142, αναφέρθηκε ότι «κάθε εργοδότης πρέπει να διατηρεί συνεχή έλεγχο και επιτήρηση της πιστής εφαρμογής των κανονισμών ασφαλείας. Το καθήκον συντήρησης των προστατευτικών μέτρων στις οικοδομικές εργασίες είναι απόλυτο. Η υποχρέωση για διατήρηση των μέτρων ασφάλειας και η συντήρησή τους δεν είναι μόνο απόλυτη αλλά και διαρκής (Εταιρεία Γενικών Κατασκευών Λτδ ν. Επαρχιακού Λειτουργού Λεμεσού
(1989)2 Α.Α.Δ. 51, Επαρχιακός Λειτουργός Εργασίας Πάφου ν. Κώστα Κυριάκου και Υιού Λτδ και Άλλου
(1995)2 Α.Α.Δ.
- Η μέριμνα για διασφάλιση της συμμόρφωσης με τους κανονισμούς ασφαλείας αποτελεί αποκλειστική ευθύνη των εργοδοτών που είναι και οι μόνοι που έχουν τον έλεγχο των συνθηκών εργασίας» (η έμφαση είναι δική μου).
- Ακόμα και στις περιπτώσεις στις οποίες ο εργοδοτούμενος δεν συμμορφώνεται με τις οδηγίες του εργοδότη του και αποφασίζει να εργαστεί κατά τρόπο με τον οποίο εκθέτει τον εαυτό του σε κίνδυνο, αυτό δεν αποτελεί υπεράσπιση για τον εργοδότη αφού σύμφωνα με την πιο πάνω απόφαση «[α]κόμα και όταν οι εργαζόμενοι αφαιρούν μετά την τοποθέτησή τους τα προφυλακτικά μέτρα, η ευθύνη του εργοδότη δεν μειώνεται γιατί η συνεχής παροχή ασφαλούς συστήματος εργασίας αποτελεί αποκλειστικά δική του ευθύνη. Κάθε εργοδότης πρέπει να διατηρεί συνεχή έλεγχο και επιτήρηση της πιστής εφαρμογής των κανονισμών ασφαλείας».
- Εν προκειμένω, θεωρώ ότι δεν μπορεί να ληφθεί υπόψη ως μετριαστικός παράγοντας η τυχόν συντρέχουσα αμέλεια του Αποβιώσαντος καθότι δεν λήφθηκαν καθόλου μέτρα ασφαλείας από τον Κατηγορούμενο 1 αλλά ούτε και υπήρχε επαρκής επιτήρηση. Δεν είχε εφαρμόσει κατάλληλο σύστημα ασφάλειας ή σύστημα διαχείρισης των κινδύνων ούτε και διέθεσε γραπτή εκτίμηση των κινδύνων.
- Σε σχέση με την απόφαση στις Ποινικές Εφέσεις 7492 και 7505, Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας ν. Κ. Κυθραιώτης Σκυρόδεμα Λτδ και Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας ν. Tsircon Co Ltd
(2004)2 Α.Α.Δ. 143 στην οποία παρέπεμψε το Δικαστήριο ο ευπαίδευτος συνήγορος του Κατηγορούμενου 1 σε σχέση με τη συντρέχουσα αμέλεια του εργοδοτούμενου, αυτό το οποίο λέχθηκε από το Ανώτατο Δικαστήριο ήταν ότι το γεγονός πως δεν δόθηκαν στον εργοδοτούμενο οδηγίες για να προβεί σε συγκεκριμένη πράξη λαμβάνεται υπόψη στο πλαίσιο των συνθηκών κάτω από τις οποίες έλαβε χώρα το ατύχημα. Το Ανώτατο Δικαστήριο δεν θεώρησε πως το γεγονός αυτό φανέρωνε συντρέχουσα αμέλεια από μέρους του θύματος - εργοδοτούμενου: «Λαμβάνουμε υπόψη τις συνθήκες κάτω από τις οποίες συνέβηκε το ατύχημα και ιδιαίτερα το γεγονός ότι ουδέποτε στον εργοδοτούμενο δόθηκαν οδηγίες να ανεβαίνει στο ντεπόζιτο, αφού υπήρχε άλλος τρόπος για έλεγχο της στάθμης του υγρού, αλλά θεωρούμε ότι δυνατόν να ήταν αναγκαίο ή τουλάχιστον να ήταν ένας τρόπος να πράττει όπως έπραξε για να ανοίγει και να κλείνει το στόμιο του ντεπόζιτου. Ένα από τα μέτρα που ενδεχομένως θα μπορούσε να ληφθούν για να αποτραπεί η αναγκαιότητα να ανεβαίνει στο ντεπόζιτο ο εργοδοτούμενος θα ήταν η προμήθεια σ΄ αυτόν σκάλας, την οποία να χρησιμοποιεί, όπως εισηγήθηκε ο συνήγορος της εφεσείουσας, ή έστω η παροχή κάποιου άλλου ασφαλούς τρόπου για πρόσβαση στο στόμιο του ντεπόζιτου.»
- Εν προκειμένω λαμβάνεται υπόψη ότι ο Κατηγορούμενος 1 δεν έδωσε οδηγίες στον Αποβιώσαντα να ανέβει πάνω στα ράφια στο πλαίσιο της εκτίμησης των συνθηκών υπό τις οποίες διαπράχθηκαν τα αδικήματα τα οποία παραδέχθηκε ο Κατηγορούμενος
- Ασφαλώς το ότι ο Κατηγορούμενος 1 ουδέποτε έδωσε οδηγίες στον Αποβιώσαντα να ανέβει πάνω στα ράφια, πράγμα το οποίο και σύμφωνα με την Έκθεση του Τμήματος Επιθεώρησης Εργασίας δεν ήταν μέρος της εγκατάστασης, λαμβάνεται υπόψη από το Δικαστήριο και επηρεάζει το επίπεδο ευθύνης (level of culpability) του Κατηγορούμενου
- Σε σχέση με τους Κατηγορούμενους λαμβάνω υπόψη τους ακόλουθους μετριαστικούς παράγοντες: 33.1 Την παραδοχή τους, έστω και αν δεν ήταν άμεση. Στην απόφαση στην Ανδρέου ν. Δημοκρατίας, Ποινική Έφεση Αρ. 163/2015, ημερ. 11.07.16 τονίστηκε ότι «η παραδοχή είναι ο μόνος απτός τρόπος για να «μεταφερθεί» στο Δικαστήριο η μεταμέλεια ενός κατηγορουμένου και γι' αυτό το λόγο έχει δεσπόζουσα σημασία στην επιμέτρηση της ποινής». Η παραδοχή θα πρέπει να αμείβεται με σχετική έκπτωση στην ποινή (Χαρτούπαλλος ν. Δημοκρατίας
(2002)2 Α.Α.Δ. 28) 33.2 Το λευκό τους ποινικό μητρώο. Είναι νομολογημένο ότι ένας αδικοπραγούντας με λευκό ποινικό μητρώο δικαιούται να τύχει της επιείκειας του Δικαστηρίου και στην προκειμένη περίπτωση οι Κατηγορούμενοι απολαμβάνουν το ευεργέτημα αυτό (Γεωργίου v. Αστυνομίας
(1991)2 Α.Α.Δ. 525, Αριστοδήμου v. Δημοκρατία, Ποινική Έφεση 121/2017 ημερ. 21.09.17). Σε σχέση με την Κατηγορούμενη 2 λαμβάνω υπόψη μου και το ότι διαθέτει σύστημα διαχείρισης κινδύνων, σύστημα διαχείρισης ασφάλειας και υγείας το οποίο συμμορφώνεται και με το πρότυπο ISO σε σχέση με τις δικές της εργασίες και τους δικούς της εργοδοτούμενους. 33.3 Σε σχέση με τον Κατηγορούμενο 1 το ότι προέβη σε ενέργειες για να εντοπίσει την οικογένεια του Αποβιώσαντος και να τους πληροφορήσει για το τι διαμείφθηκε. Θεωρώ πως είναι πράξη η οποία δείχνει τη μεταμέλεια του. 33.4 Το γεγονός ότι ο Κατηγορούμενος 1 δεν έδωσε ποτέ οδηγίες στον Αποβιώσαντα να εκτελέσει εργασία σε ύψος πάνω στα ράφια, θεωρώ ότι έχει κάποια σημασία στο βαθμό ευθύνης (level of culpability) του καίτοι δεν αίρει την ευθύνη του για διατήρηση των μέτρων ασφαλείας η οποία είναι απόλυτη και διαρκής (Mass Pack Trading Ltd ν. Επαρχιακού Λειτουργού Εργασίας Πάφου
(1996)2 Α.Α.Δ. 142). Λαμβάνεται επίσης υπόψη το ότι ο Κατηγορούμενος 1 εργοδότησε τον Αποβιώσαντα για να τον βοηθήσει όπως ανέφερε και ότι είχε καλή πρόθεση. Παρά ταύτα, από τη στιγμή που εργοδότησε ένα πρόσωπο έχει το καθήκον να του παρέχει ένα ασφαλές σύστημα εργασίας από την πρώτη ημέρα της εργοδότησης του. 33.5 Σε σχέση με τον Κατηγορούμενο 1 λαμβάνω υπόψη μου τις προσωπικές, οικογενειακές και επαγγελματικές του περιστάσεις ως εκτίθενται στην Έκθεση του Γραφείου Ευημερίας και ως παρατέθηκαν στην αγόρευση του συνηγόρου του Κατηγορούμενου 1. Προέρχεται από φτωχή, πολυμελή και εργατική οικογένεια. Εργάζεται από την ηλικία των δεκαπέντε
(15)ετών στις οικοδομές. Είναι πατέρας ενός παιδιού το οποίο αν και ενήλικας τον στηρίζει οικονομικά. Συζεί με ένα πρόσωπο το οποίο είναι οικοκυρά και δεν έχει εισόδημα. Αντιμετωπίζει προβλήματα υγείας όπως υπέρταση, ταχυκαρδίες, ψωρίαση (αυτοάνοσο νόσημα) και κρίσεις πανικού. Είναι ενεργό μέλος της κοινότητας του και συμμετείχε σε συνδέσμους γονέων καθώς και στο συμβούλιο κοινωνικής ευημερίας.
- Υπό το φως των όσων προαναφέρθηκαν, με δεδομένο το καθήκον του Δικαστηρίου να σταθμίζει όλους τους σχετικούς παράγοντες, αφενός μεν τη σοβαρότητα του αδικήματος και την ανάγκη για επιβολή αποτρεπτικής ποινής, αφετέρου δε, το καθήκον για εξατομίκευση της ποινής, κρίνω ότι η μόνη αρμόζουσα ποινή υπό τις περιστάσεις σε σχέση με το αδίκημα το οποίο έχει διαπραχθεί από τον Κατηγορούμενο 1 είναι αυτή της φυλάκισης. Οποιαδήποτε άλλη ποινή, δεν θα εξυπηρετούσε κατά τη κρίση μου το σκοπό του Νόμου αλλά ούτε και θα έδιδε τα ορθά μηνύματα.
- Όσον αφορά την Κατηγορούμενη 2 η οποία είναι νομικό πρόσωπο, η ποινή δεν θα μπορούσε να ήταν άλλη παρά χρηματική. Παρά ταύτα πρέπει να είναι τέτοιου όμως ύψους ώστε να αντανακλά επαρκώς τη σοβαρότητα των αδικημάτων για τα οποία έχει καταδικαστεί.
- Έχοντας υπόψη τα πιο πάνω και έχοντας περαιτέρω κατά νου την αρχή της συνολικότητας και αναλογικότητας της ποινής κρίνω ως αρμόζουσες τις ακόλουθες ποινές τις οποίες και επιβάλλω στους Κατηγορούμενους: - Στον Κατηγορούμενο 1: o Ποινή φυλάκισης τεσσάρων
(4)μηνών στην πρώτη κατηγορία. o Ποινή φυλάκισης δύο
(2)μηνών στην δεύτερη κατηγορία. o Καμία ποινή στην τρίτη κατηγορία καθότι θεωρώ πως τα γεγονότα της τρίτης κατηγορίας υπερκαλύπτονται και/ή ενσωματώνονται και/η εμπεριέχονται στα γεγονότα της πρώτης και της δεύτερης κατηγορίας (Βασιλείου ν. Αστυνομίας
(1991)2 Α.Α.Δ. 385), λαμβάνοντας υπόψη και την αρχή της συνολικότητας της ποινής. o Χρηματική ποινή ύψους δύο χιλιάδων ευρώ (€2.000) στην τέταρτη κατηγορία. - Στην Κατηγορούμενη 2 o Χρηματική ποινή ύψους €6,000 στη πέμπτη κατηγορία. 37. Οι ποινές φυλάκισης οι οποίες επιβλήθηκαν στις κατηγορίες 1 και 2 να συντρέχουν, δεδομένου ότι αφορούν αδικήματα της ίδιας και/ή παρόμοιας φύσης και προκύπτουν από τα ίδια γεγονότα (Γενικός Εισαγγελέα ν. Κυριάκου
(2008)2 ΑΑΔ 562, Καπαρδής & Στεφάνου, Επιμέτρηση και Επιβολή Ποινών στο Κυπριακό Νομικό Σύστημα, 2020, σελ. 121). Αναστολή Ποινής Φυλάκισης
- Προχωρώ τώρα με την εξέταση του κατά πόσο δικαιολογείται υπό τις περιστάσεις η αναστολή της ποινής φυλάκισης η οποία έχει επιβληθεί στον Κατηγορούμενο
- Σύμφωνα με το άρθρο 3
(2)του Υφ' Όρων Αναστολής της Εκτελέσεως Ποινής Φυλακίσεως εις Ωρισμένας Περιπτώσεις Νόμου, Ν.95/72, ως έχει τροποποιηθεί: «Το Δικαστήριο διατάσσει την αναστολή εκτέλεσης της ποινής φυλάκισης, αν αυτό δικαιολογείται από το σύνολο των περιστάσεων της υπόθεσης και τα προσωπικά περιστατικά του κατηγορούμενου». 40. Το ζήτημα άπτεται της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου. Αυτό που εξετάζεται είναι «η εικόνα της υπόθεσης στο σύνολο της, δηλαδή τόσο η φύση των αδικημάτων και τα γεγονότα τέλεσης, όσο και οι προσωπικές και άλλες περιστάσεις του κατηγορούμενου. Καθοδήγηση αναφορικά με την εφαρμογή της εν λόγω διάταξης προσφέρουν οι υποθέσεις Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας ν. Στέλιου Μυλωνά, Ποιν. Έφ. 65/2017, ημερ. 14/12/2018, ECLI:CY:AD:2018:B537, Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας ν. Ιορδάνου κ.α., Ποιν. Έφ. 222/2017, 9/4/2019, ECLI:CY:AD:2019:B133, Παπαευσταθίου ν. Αστυνομίας
(2004)2 Α.Α.Δ. 39, Τραλαλάς ν. Αστυνομίας
(2004)2 Α.Α.Δ. 323, Γενικός Εισαγγελέας ν. Κανάρη (Αρ. 2)
(2005)2 Α.Α.Δ. 327 και Γενικός Εισαγγελέας v. Τζιαουχάρη
(2005)2 Α.Α.Δ.
- Στην απόφαση Άγγελος Ιωσήφ ν. Δημοκρατίας,
(2012)2 Α.Α.Δ. 930, επισημάνθηκε ότι η εξέταση του ενδεχομένου αναστολής ποινής φυλάκισης συνεπάγεται την εκ νέου θεώρηση των συνθηκών διάπραξης του αδικήματος και των προσωπικών περιστάσεων του κατηγορούμενου και την απόδοση «διπλής βαρύτητας» σε όλους τους σχετικούς με το αδίκημα και τον αδικοπραγούντα παράγοντες - είτε επιβαρυντικούς είτε μετριαστικούς - οι οποίοι μπορούν να επηρεάσουν την απόφαση του Δικαστηρίου για την αναστολή ή όχι της ποινής.
- Κατά την εξέταση του ζητήματος το σημαντικό ερώτημα είναι κατά πόσο η ανασταλείσα ποινή θα αντικατοπτρίζει την αντικειμενική σοβαρότητα του αδικήματος και θα εξυπηρετήσει τους πολλαπλούς σκοπούς της τιμωρίας. Μεταξύ των παραγόντων που επιμετρούν ως προς το επιθυμητό ή όχι της αναστολής της ποινής φυλάκισης είναι η σοβαρότητα των περιστατικών και το κίνητρο για τη διάπραξη του αδικήματος, το μητρώο του κατηγορουμένου, ως δείκτης για την ανάγκη αποτροπής, και η διαγωγή του μετά τη διάπραξη του αδικήματος και ιδιαίτερα η παρουσία ή απουσία στοιχείων μεταμέλειας.
- Πρέπει να υπομνησθεί ότι σύμφωνα με τη σχετική νομολογία, η ανασταλείσα ποινή φυλάκισης παραμένει ποινή φυλάκισης και το μόνο το οποίο διαφοροποιείται είναι η εκτέλεση της, η οποία αναστέλλεται. Το κρίσιμο ερώτημα είναι το κατά πόσον, αφού συνεκτιμηθεί το σύνολο των περιστάσεων, δικαιολογείται να δοθεί στον κατηγορούμενο μια δεύτερη ευκαιρία.
- Το Δικαστήριο έχει ήδη προβεί σε ανάλυση όλων των περιστάσεων της υπόθεσης και των προσωπικών και οικογενειακών περιστάσεων του Κατηγορούμενου
- Υιοθετούνται για σκοπούς ανάλυσης του κατά πόσον θα ασκηθεί η διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου υπέρ της αναστολής της ποινής φυλάκισης και λαμβάνονται ξανά υπόψη στο πλαίσιο της εκ νέου θεώρησης τους στο στάδιο αυτό.
- Το βασικό ερώτημα το οποίο τίθεται είναι το κατά πόσον ισοζυγίζοντας το σύνολο των περιστάσεων της υπόθεσης και του Κατηγορούμενου 1, θα μπορούσε ή θα έπρεπε να επενεργήσουν κατά τρόπο που να δικαιολογεί το να δοθεί μια δεύτερη ευκαιρία.
- Ο Κατηγορούμενος 1, είναι λευκού ποινικού μητρώου, παραδέχθηκε τις κατηγορίες τις οποίες αντιμετώπιζε, μερίμνησε να εντοπιστεί η οικογένεια του θύματος αν και δεν αποζημίωσε τους διαχειριστές της περιουσίας του αποβιώσαντος. Λαμβάνω υπόψη μου επίσης ότι ο Κατηγορούμενος 1 ήθελε να βοηθήσει οικονομικά τον Αποβιώσαντα και γι' αυτό τον εργοδότησε. Επίσης, θεωρώ πως σε αυτό το πλαίσιο θα πρέπει να ληφθεί υπόψη το ότι ο Κατηγορούμενος 1 δεν είχε δώσει οδηγίες στον Αποβιώσαντα να ανέβει πάνω στα ράφια για να εκτελέσει εργασίες.
- Επιπρόσθετα, λαμβάνω υπόψη μου τα προβλήματα υγείας τα οποία αντιμετωπίζει, το ότι έχει απολογηθεί και μετανοήσει για τα αδικήματα στα οποία κρίθηκε ένοχος καθώς και το ότι ως ένα βαθμό έλαβε κάποια μέτρα για συμμόρφωση με τη νομοθεσία σε σχέση με την υποχρεωτική ασφάλιση εργοδότη. Πρέπει να ληφθεί επίσης υπόψη ότι η συμβία του Κατηγορούμενου 1 δεν έχει εισόδημα και το ότι στηρίζει οικονομικά το γιο του.
- Με γνώμονα όλα τα πιο πάνω και χωρίς να παραγνωρίζω τη σοβαρότητα του αδικήματος το οποίο έχει διαπράξει, κρίνω ότι η εικόνα του στο σύνολό της, είναι τέτοια που αφήνει περιθώριο για μια ηπιότερη, ως πρώτο μέτρο, μεταχείριση του, ούτως ώστε να αποδείξει και εμπράκτως ότι από τώρα και στο εξής θα διάγει με νόμιμο τρόπο, τόσο την επαγγελματική όσο και την προσωπική του ζωή, για το καλό του ιδίου αλλά και της οικογένειας του.
- Λαμβάνοντας υπόψη μου όλα τα ανωτέρω, έχω καταλήξει όπως ασκήσω τη διακριτική μου ευχέρεια υπέρ του αίτηματός του για αναστολή εκτέλεσης της ποινής φυλάκισης που του επιβλήθηκε.
- Κρίνω ότι, υπό τις περιστάσεις, δεν εξουδετερώνεται η ανάγκη για αποτροπή διάπραξης τέτοιας φύσεως αδικημάτων. Θεωρώ ότι η ανασταλείσα ποινή θα αντικατοπτρίζει το σοβαρότητα του αδικήματος. Εξυπηρετεί επίσης τους σκοπούς της τιμωρίας. Λόγω του ότι η αναστολή επενεργεί ως «δαμόκλειος σπάθη» και ο Κατηγορούμενος 1 θα γνωρίζει πως αν παρανομήσει ξανά στο μέλλον η φυλάκιση ενδέχεται να ενεργοποιηθεί θα είναι διπλά προσεκτικός (δείτε Α. Καπαρδής και Η. Στεφάνου, Επιμέτρηση και Επιβολή Ποινών στο Κυπριακό Νομικό Σύστημα, σελ. 127 όπου παραπέμπεται ο αναγνώστης στα επιχειρήματα του Καθηγητή Bottoms υπέρ της αναστολής ποινής). Συνεπώς, θεωρώ πως ο σκοπός της ειδικής αποτροπής επιτυγχάνεται.
- Συνεπακόλουθα και χωρίς να υποβιβάζεται η σοβαρότητα του αδικήματος στο οποίο κρίθηκε ένοχος καθώς και οι επιπτώσεις αυτού, ήτοι ο θάνατος ενός νέου ανθρώπου, καταλήγω ότι συντρέχουν λόγοι για αναστολή της ποινής φυλάκισης που επιβλήθηκε στον Κατηγορούμενο 1 η οποία και αναστέλλεται για περίοδο 3 ετών από σήμερα. Εξηγείται στον Κατηγορούμενο 1 η έννοια της αναστολής της ποινής φυλάκισης. [2] Υπ. _________________ Χ. Σατσιάς, Προσ. Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής [1] Επαρχιακός Λειτουργός Εργασίας ν. Βάσου Μαρκίδη Εστέϊτς κ.ά.
(1992)2 Α.Α.Δ. 340, Επαρχιακός Λειτουργός Εργασίας ν. Γενεθλής Λτδ
(1992)2 Α.Α.Δ. 373, Επαρχιακός Λειτουργός Εργασίας ν. Μ.Γ. Μακροσέλλης Λτδ
(1992)2 Α.Α.Δ. 328, Επαρχιακός Λειτουργός Εργασίας Λεμεσού ν. Sedora Enterprises Ltd κ.ά.
(1992)2 Α.Α.Δ. 332, Επαρχιακός Λειτουργός Εργασίας Λεμεσού ν. Εργοληπτικών Επιχειρήσεων Π. Γιατρός Λτδ
(1996)2 Α.Α.Δ. 7, Επαρχιακός Λειτουργός Εργασίας Πάφου ν. Aristo Developers Ltd κ.ά.
(1996)2 Α.Α.Δ. 63, Μεταλλικά Ηρακλής Μιχαηλίδη Λτδ κ.ά. ν. Επαρχιακού Λειτουργού Εργασίας
(1995)3 Α.Α.Δ. 119, Επαρχιακός Λειτουργός Εργασίας Πάφου ν. Κώστα Κυριάκου & Υιοί Λτδ κ.ά.
(1995)2 Α.Α.Δ. 290). Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας ν. P. Pastellis Engineering Works Ltd κ.ά.
(2001)2 Α.Α.Δ. 90, Petros Kimonas & Nicos Kofteros Construction Ltd v. Επαρχιακού Λειτουργού Εργασίας
(1999)2 Α.Α.Δ. 310, [2] Η ανασταλείσα ποινή φυλάκισης είναι ποινή φυλάκισης αλλά δεν ενεργοποιείται άμεσα διότι κρίνω ότι θα πρέπει να σας δοθεί άλλη μια ευκαιρία, με την προϋπόθεση ότι δεν θα διαπράξετε άλλο αδίκημα. Αυτό σημαίνει ότι, εάν μέσα στα επόμενα τρία χρόνια δεν διαπράξετε οποιοδήποτε άλλο αδίκημα το οποίο τιμωρείται με φυλάκιση, δεν θα κληθείτε να εκτίσετε την ποινή φυλάκισης την οποία σας επέβαλε σήμερα το Δικαστήριο. Αν όμως διαπράξετε οποιοδήποτε άλλο τέτοιο αδίκημα, θα μπορεί το Δικαστήριο να σας επιβάλει ποινή για το αδίκημα εκείνο αλλά και να διατάξει να εκτίσετε ενδεχομένως ολόκληρο ή μέρος της ποινής φυλάκισης που σας έχει επιβληθεί και η οποία σήμερα ανεστάλη. Επομένως, πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη σημασία στην ευκαιρία που σας έχει δοθεί σε σχέση με την μελλοντική σας συμπεριφορά. Έχει δοθεί σε εσάς μια δεύτερη ευκαιρία. Σε περίπτωση κατά την οποία διαπράξετε νέο αδίκημα θεωρείται ότι καταχράζεστε αυτή την ευκαιρία η οποία σας δόθηκε και πλέον θα πρέπει να μέμφεστε μόνο τον εαυτό σας. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο