ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ν. Ε. Π. κ.α., Αρ.Υπόθεσης: 17548/20, 23/6/2023 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:KDLEM:2023:18 ΣΤΟ ΜΟΝΙΜΟ ΚΑΚΟΥΡΓΙΟΔΙΚΕΙΟ ΛΕΜΕΣΟΥ ΕΝΩΠΙΟΝ: Α. Κονή, Π.Ε.Δ. Φ. Τιμοθέου, A.Ε.Δ. Α. Φυλακτού, E.Δ. Αρ. Υπόθεσης: 17548/20 ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ν.
- Ε.Π.
- M.A.D
- S.Ε Κατηγορουμένων Ημερομηνία: 23/6/2023 Για τη Δημοκρατία: κ. A. Aριστείδης (για να ακούσει την απόφαση η κα Α. Τιμοθέου). Για τον Kατηγορούμενο 1: κα Μ. Παστελλά με κ. Θ. Παπαβασιλείου. Κατηγορούμενος 1 παρών. ΠΟΙΝΗ Ο κατηγορούμενος 1 (στο εξής «ο κατηγορούμενος») βρέθηκε ένοχος, μετά από ακροαματική διαδικασία, σε κατηγορίες κατοχής και κατοχής με σκοπό την προμήθεια ελεγχόμενου φαρμάκου τάξεως Β', ήτοι κάνναβης, βάρους 989 γραμμαρίων (κατηγορίες 2 και 3 αντίστοιχα). Τα γεγονότα της υπόθεσης εκτίθενται με λεπτομέρεια στην τελική απόφαση του Δικαστηρίου ημερομηνίας 9/6/
- Τα συνοψίζουμε για σκοπούς της παρούσας. Στις 5/12/2020 το απόγευμα, μετά από τηλεφωνική συνομιλία που είχαν, ο κατηγορούμενος και ο Μ.Κ.11 συναντήθηκαν στο λύκειο Αγίου Νικολάου στη Λεμεσό. Εκεί ο κατηγορούμενος πρότεινε στον Μ.Κ.11 όπως, την επόμενη μέρα, δηλαδή στις 6/12/2020 και ώρα 12 το μεσημέρι, συναντηθούν στον χώρο στάθμευσης του My mall στη Λεμεσό, για να του δώσει ο κατηγορούμενος ένα πακέτο με «χόρτο». Όπως είπε στον Μ.Κ.11, θα το παραλάμβανε ο ίδιος ο κατηγορούμενος, από άλλο ή άλλα πρόσωπα στο Τραχώνι και ακολούθως θα το έδινε στον Μ.Κ.11, για να το μεταφέρει ο τελευταίος και να του το παραδώσει στον Άγιο Αθανάσιο σε συγκεκριμένο σημείο, διότι φοβόταν ο κατηγορούμενος να διανύσει ο ίδιος την απόσταση από το Τραχώνι στον Άγιο Αθανάσιο, αφού ήταν γνωστός στην Αστυνομία. Αργότερα την ίδια ημέρα ο κατηγορούμενος υπέδειξε το εν λόγω σημείο στον Μ.Κ.
- Περαιτέρω, την ίδια ημέρα, ο κατηγορούμενος ζήτησε από τον Μ.Κ.11, πριν πάει στον χώρο στάθμευσης του My mall την επόμενη μέρα, να συναντηθούν πρώτα σε άλλο σημείο και συγκεκριμένα σε ανοιχτό χώρο πριν τον κυκλικό κόμβο που βρίσκεται κοντά στο Τσίρειο. Την επόμενη ημέρα, δηλαδή στις 6/12/2020, αφού ο κατηγορούμενος και ο Μ.Κ.11 συνεννοήθηκαν προηγουμένως τηλεφωνικώς, συναντήθηκαν στο προαναφερόμενο σημείο κοντά στο Τσίρειο. Ο Μ.Κ.11 ήταν με το αυτοκίνητο του και είχε συνοδηγό τον πρώην κατηγορούμενο 3 (ο οποίος δεν γνώριζε οτιδήποτε σχετικά με τη δοσοληψία των ναρκωτικών που θα ακολουθούσε) ενώ ο κατηγορούμενος επέβαινε της μοτοσυκλέτας του. Εκεί ο κατηγορούμενος είπε στον Μ.Κ.11 ότι δεν θα συναντιόνταν στον χώρο στάθμευσης του My mall, ως η αρχική τους συνεννόηση, αλλά στο πρώτο πρατήριο καυσίμων που θα έβρισκε μετά τον κυκλικό κόμβο του My mall προς το Τραχώνι. Μετά από τη σύντομη αυτή συνάντηση τους αναχώρησαν από το σημείο. Εν τω μεταξύ, μετά από πληροφορία ότι ο κατηγορούμενος στις 6/12/2020 θα παραλάμβανε από το χωριό Τραχώνι μεγάλη ποσότητα ναρκωτικών για να τη διαθέσει σε άλλα πρόσωπα, την ίδια ημέρα οργανώθηκε επιχείρηση από την Υ.ΚΑ.Ν. Κατά την εν λόγω επιχείρηση, μετά τον χρόνο που έλαβε η προαναφερόμενη συνάντηση του με τον Μ.Κ.11, ο κατηγορούμενος θεάθηκε από μέλη της Υ.ΚΑ.Ν. να κινείται με τη μοτοσυκλέτα του στην περιοχή Τραχωνίου. Ακολούθως ο κατηγορούμενος τηλεφώνησε στον Μ.Κ.11 και τον ρώτησε που ήταν και του είπε ότι είχε αργήσει και τότε ο Μ.Κ.11 του είπε ότι είναι κοντά στο σημείο όπου συμφώνησαν να γίνει η παράδοση των ναρκωτικών. Εν συνεχεία, ο κατηγορούμενος, πάντα κινούμενος με τη μοτοσυκλέτα του, σταμάτησε στην αριστερή πλευρά του δρόμου, παρά το προαναφερόμενο πρατήριο καυσίμων και λίγα δευτερόλεπτα αργότερα, ο Μ.Κ.11, οδηγώντας το αυτοκίνητο του πλησίασε τον κατηγορούμενο, σταμάτησε δεξιά του και ο κατηγορούμενος έριξε μέσα στο αυτοκίνητο, μέσα από το παράθυρο του συνοδηγού, μια νάιλον συσκευασία, η οποία περιείχε πράσινη ξηρή φυτική ύλη - κάνναβη, συνολικού βάρους 989 γραμμαρίων. Μετά από λίγα δευτερόλεπτα αναχώρησαν από το σημείο, πρώτα το αυτοκίνητο του Μ.Κ.11 και στη συνέχεια ο κατηγορούμενος, με κατεύθυνση προς το κυκλικό κόμβο του My mall. Αμέσως δόθηκαν οδηγίες στα μέλη της Υ.ΚΑ.Ν., για ανακοπή και έρευνα των εν λόγω οχημάτων. Η ανακοπή του κατηγορούμενου δεν κατέστη δυνατή καθότι αυτός ανάπτυξε ταχύτητα και έτσι χάθηκε η οπτική επαφή μαζί του. Έγινε όμως κατορθωτή η ανακοπή του οχήματος του Μ.Κ.
- Σε έρευνα που ακολούθησε σε αυτό, ανευρέθηκε η προαναφερόμενη ποσότητα ναρκωτικών. Όταν ο Μ.Κ.11 πληροφορήθηκε ότι πρόκειται για κάνναβη και του επιστήθηκε η προσοχή στο Νόμο απάντησε «Εγώ έπιασα τα που μιαν μοτόρα για να τα μεταφέρω αλλού τζαι να πιάσω €100». Αργότερα την ίδια ημέρα, ακολούθησε η σύλληψη του κατηγορουμένου. Αποτελεί παραδεκτό γεγονός ότι ο κατηγορούμενος βαρύνεται με μια προηγούμενη καταδίκη. Πρόκειται για την καταδίκη του στην Ποινική Υπόθεση 8365/2017, στην οποία το Κακουργιοδικείο Λεμεσού, στις 12/3/2019, του επέβαλε ποινή φυλάκισης 4 ετών σε κατηγορία κατοχής με σκοπό την προμήθεια ελεγχόμενου φαρμάκου Τάξεως Β΄. Ο κατηγορούμενος αποφυλακίστηκε με Προεδρική χάρη, χωρίς όρους, στις 30/3/
- Η ευπαίδευτη συνήγορος του κατηγορουμένου, στην αγόρευση της για μετριασμό της ποινής, υιοθέτησε την έκθεση του Γραφείου Ευημερίας που έχει ετοιμαστεί, προβαίνοντας σε κάποιες διευκρινίσεις επί αυτής και έκανε αναφορά και σε άλλες προσωπικές περιστάσεις του κατηγορουμένου και της οικογένειας του που δεν καλύπτονται από την εν λόγω έκθεση. Προς υποστήριξη των όσων έχει αναφέρει κατέθεσε τα Τεκμήρια Ω1, 2 και
- Περαιτέρω η κα Παστελλά, κάλεσε το Δικαστήριο να λάβει υπόψη του τον χρόνο που μεσολάβησε από τη διάπραξη των αδικημάτων και να δώσει μια δεύτερη ευκαιρία στον κατηγορούμενο καθότι, ως υποστήριξε, η ποινή της φυλάκισης θα έχει ολέθριες, σοβαρές και ανεπανόρθωτες συνέπειες στον ίδιο και στην οικογένεια του. Κάλεσε επίσης το Δικαστήριο να λάβει υπόψη του, στα πλαίσια της αρχής της ισότητας, την ποινή που επιβλήθηκε στον πρώην συγκατηγορούμενο του κατηγορούμενου (τον Μ.Κ.11). Τέλος, ζήτησε από το Δικαστήριο όπως κρίνει τον κατηγορούμενο με επιείκεια και όπως, εάν το εύρος της ποινής το επιτρέπει, αναστείλει την οποιαδήποτε ποινή φυλάκισης του επιβληθεί. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι οι κατηγορίες στις οποίες κρίθηκε ένοχος ο κατηγορούμενος είναι πολύ σοβαρές. Ενδεικτικές της σοβαρότητας τους είναι οι προβλεπόμενες από το Νόμο ποινές. Επισημαίνουμε σχετικά ότι για το αδίκημα της κατοχής ελεγχομένου φαρμάκου τάξεως Β΄ προβλέπεται ποινή φυλάκισης 8 ετών ενώ για το αδίκημα της κατοχής του ίδιου ελεγχόμενου φαρμάκου με σκοπό την προμήθεια σε άλλα πρόσωπα προβλέπεται ποινή δια βίου φυλάκισης. Στην Παγιαβλάς ν. Αστυνομίας
(1998)2 Α.Α.Δ. 240 λέχθηκε ότι η χρήση ναρκωτικών έχει προσλάβει ανησυχητικές διαστάσεις, γεγονός που επιβάλλει, κατά κανόνα, την επιβολή αποτρεπτικών ποινών. Η χρήση των εν λόγω ουσιών έχει ποικιλόμορφα χαρακτηριστεί ως «κοινωνική μάστιγα και ως νάρκη στο θεμέλιο της κοινωνίας» εφόσον τα ναρκωτικά αποτελούν κίνδυνο τόσο για τη φυσική όσο και για την κοινωνική ευημερία του κοινού και ιδιαίτερα της νεολαίας μας. Τα τελευταία χρόνια διακινούνται στη χώρα μας μεγάλες ποσότητες ναρκωτικών ουσιών, με αποτέλεσμα ο αριθμός των θυμάτων να αυξάνεται ανεξέλεγκτα. Η απώλεια ζωών, νέων κυρίως ανθρώπων, έχει γίνει μέρος της καθημερινής μας πραγματικότητας και η λίστα των νέων που έχουν εθιστεί στα ναρκωτικά μεγαλώνει μέρα με τη μέρα. Το κοινωνικό και οικονομικό κόστος από τη χρήση ναρκωτικών ουσιών είναι υπερβολικό. Παρά τις σημαντικές προσπάθειες που έχουν καταβληθεί για την πρόληψη και την καταστολή του παγκόσμιου αυτού φαινομένου, φαίνεται το πρόβλημα να έχει διογκωθεί και να έχει προσλάβει ανησυχητικές διαστάσεις. Η ενασχόληση με ναρκωτικά είτε για ιδία χρήση, είτε κατά μείζονα λόγο, για εμπορία με τη διάθεση ή προμήθεια σε τρίτα πρόσωπα, αποτελεί μέγιστο κίνδυνο στην κοινωνική συνοχή ενόψει των τεραστίων προβλημάτων που επιφέρει η εξάρτηση από τις ουσίες αυτές (βλ. Ναζίπ ν. Αστυνομίας
(2014)2Β Α.Α.Δ. 808). Εδώ φυσικά πρέπει να σημειωθεί ότι τόσο ο περί Ναρκωτικών Φαρμάκων και Ψυχοτρόπων Ουσιών Νόμος 29/77 όσο και η σχετική νομολογία προβαίνουν σε διαφοροποίηση ως προς τη μεταχείριση των χρηστών σε αντίθεση με τους εμπόρους ναρκωτικών. Έτσι στην Beyki ν. Αστυνομίας
(2008)2 Α.Α.Δ. 60, λέχθηκε ότι θεμελιωμένη είναι η αρχή της διάκρισης της σοβαρότητας των αδικημάτων που αφορούν σε εμπορία ναρκωτικών και εκείνων που αφορούν σε κατοχή και χρήση. Οι έμποροι ναρκωτικών καθιστούν επάγγελμα τους τη διασπορά του θανάτου και ως εκ τούτου είναι δύσκολο να ανευρεθούν ερείσματα για μετριασμό των ποινών που επιβάλλονται σ' αυτούς. Στην πρόσφατη απόφαση Xhaferi ν. Δημοκρατίας, Ποιν. Έφεση Αρ. 207/2021 ημερ. 16/11/2022, ECLI:CY:AD:2022:B453, το Ανώτατο Δικαστήριο επισήμανε για ακόμη μια φορά ότι πρέπει να επιβάλλονται αυστηρότερες ποινές σε οργανωμένους εμπόρους απ' ότι σε περιστασιακούς προμηθευτές ή διαμεσολαβητές. Για τους χρήστες ναρκωτικών, υπάρχει δε κάποιο περιορισμένο περιθώριο για επίδειξη επιεικείας, το οποίο σχετίζεται με την αδυναμία του ανθρώπου και ειδικά των χρηστών ναρκωτικών, ανάλογα βέβαια με τις περιστάσεις της κάθε υπόθεσης. Η προαναφερόμενη διάκριση φαίνεται και στην Παγιαβλάς (ανωτέρω), όπου αναφέρθηκε ότι στην περίπτωση των εμπόρων η ανάγκη για την επιβολή αποτρεπτικών ποινών είναι κατάδηλη εφόσον αυτοί αποζούν από τη διασπορά της καταστροφής. Το είδος, η ποσότητα και ο σκοπός για τον οποίο κατέχονται τα ναρκωτικά, ως και ο ρόλος του δράστη, είναι παράγοντες βαρύνουσας σημασίας κατά τον καθορισμό της ποινής. Η επιβολή ιδιαίτερα σοβαρών ποινών ενδείκνυται σε περιπτώσεις όπου η ποσότητα είναι μεγάλη και η κατοχή συνοδεύεται με πρόθεση εμπορίας των ναρκωτικών (βλ. Esper v. The Republic
(1972)2 C.L.R. 73, Moussa v. Δημοκρατία
(1992)2 Α.Α.Δ. 320 και Μallouk v. Δημοκρατία
(2000)2 Α.Α.Δ. 711). Σε υποθέσεις κατοχής ναρκωτικών με σκοπό την προμήθεια σε άλλα πρόσωπα μπορεί να αποτυπωθεί ως απαύγασμα της νομολογίας, η ανάγκη για επιβολή αυστηρών και αποτρεπτικών ποινών, λόγω ακριβώς των ολέθριων αποτελεσμάτων που ενέχει η εγκληματική αυτή συμπεριφορά, ευρύτερα στην κοινωνία. Ο ρόλος των Δικαστηρίων στην καταπολέμηση και πάταξη της σύγχρονης μάστιγας των ναρκωτικών είναι ουσιαστικός. Τα πιο πάνω όπως και η σοβαρότητα τέτοιων αδικημάτων έχουν βέβαια επισημανθεί από το Ανώτατο Δικαστήριο, το οποίο επανειλημμένα τόνισε την ανάγκη αυστηρής αντιμετώπισης τους και επιβολής αποτρεπτικών ποινών. Η έξαρση στη χρήση των ναρκωτικών αλλά και οι δυσμενείς συνέπειες τους, ιδιαίτερα στη νεολαία μας, καθιστούν την αποτροπή κυρίαρχο στοιχείο στον καθορισμό της ποινής (βλ. Ξυδάς ν. Δημοκρατίας
(2012)2 Α.Α.Δ. 807 και Bora ν. Δημοκρατίας, Ποιν. Έφεση Αρ. 79/17, ημερ. 13/3/2018, ECLI:CY:AD:2018:B110). Ο αποτρεπτικός χαρακτήρας των ποινών, ο οποίος πρέπει να αντανακλάται από το ύψος τους, αποτελεί λοιπόν το κύριο γνώρισμα τους (βλ. Μιχαήλ ν. Δημοκρατίας
(1999)2 Α.Α.Δ. 557). Αποτελεί επίσης, πάγια νομολογιακή αρχή, ότι όπου παρατηρείται έξαρση και επιμονή στη διάπραξη παρόμοιας φύσεως αδικημάτων, παρά τις επιβληθείσες από τα Δικαστήρια αυστηρές ποινές, δικαιολογείται η επιβολή ακόμη αυστηρότερων ποινών (βλ. Selmani κ.ά ν. Δημοκρατίας
(2016)2Β Α.Α.Δ 854, Μιχαήλ (ανωτέρω) και Abunazha v. Δημοκρατίας
(2009)2 Α.Α.Δ. 551). Μολονότι τα Δικαστήρια επιβάλλουν αυστηρές και αποτρεπτικές ποινές σε υποθέσεις ναρκωτικών, εντούτοις, αδικήματα αυτής της φύσης αντί να παρουσιάζουν σημεία κάμψης, απεναντίας παρουσιάζουν έξαρση. Σε σχέση με το ύψος των ποινών, ως λέχθηκε στην Σαμπή ν. Δημοκρατίας
(2012)2 Α.Α.Δ. 100, δεν υπάρχει προκαθορισμένο πλαίσιο και ακριβής προσδιορισμός της επιβαλλόμενης ποινής αναλόγως των προηγούμενων αποφάσεων. Η αναφορά σε προηγούμενη νομολογία ενδεικτική μόνο σημασία μπορεί να έχει διότι ουδέποτε υπάρχει απόλυτη ταύτιση μεταξύ των χαρακτηριστικών γνωρισμάτων δύο υποθέσεων. Κάθε υπόθεση κρίνεται λοιπόν με βάση τις ιδιαίτερες περιστάσεις της και ανάλογα με αυτές διαβαθμίζεται η σοβαρότητα των αδικημάτων, η οποία θα πρέπει να αντανακλάται στις επιβληθείσες ποινές. Στην προκειμένη η σοβαρότητα των αδικημάτων προκύπτει από το σύνολο των γεγονότων που περιβάλλουν τη διάπραξη τους. Συγκεκριμένα από τα γεγονότα προκύπτει ότι ο κατηγορούμενος ήταν ο ιθύνων νους, ο εμπνευστής και ενορχηστρωτής του όλου σχεδίου διακίνησης μιας σημαντικής και όχι μικρής ποσότητας κάνναβης (ήτοι 989 γραμμαριών). Ο κατηγορούμενος ήταν το πρόσωπο που συνέλαβε και οργάνωσε το σχέδιο, στα πλαίσια του οποίου επιστράτευσε και έδιδε οδηγίες στον Μ.Κ.11 αλλά και που συμμετείχε στην εκτέλεση του εφόσον αφού πήρε τα ναρκωτικά, τα παρέδωσε στον Μ.Κ.11, για να του τα μεταφέρει και να του τα παραδώσει σε συγκεκριμένο σημείο στον Άγιο Αθανάσιο, ώστε να μην γίνει αντιληπτή η εμπλοκή του στην υπόθεση, επειδή ήταν γνωστός στην Αστυνομία. Ενέπλεξε δε στη σοβαρή αυτή υπόθεση τον Μ.Κ.11 δηλαδή ένα νεαρό πρόσωπο ηλικίας 20 ετών, που ήταν χρήστης ναρκωτικών, με αντάλλαγμα το μικρό χρηματικό ποσό των €100. Δεν μπορεί να παραγνωρισθεί ούτε ότι η διοχέτευση των επίδικων ναρκωτικών στην αγορά αποφεύχθηκε χάρην στην έγκαιρη και αποτελεσματική παρέμβαση των μελών της Υ.ΚΑ.Ν. Δεν μας διαφεύγει φυσικά αλλά λαμβάνουμε υπόψην το είδος των ναρκωτικών, που δεν συγκαταλέγεται στα πλέον σκληρά ναρκωτικά. Ως δε προαναφέρθηκε, ο κατηγορούμενος δεν είναι η πρώτη φορά που διέπραξε τέτοια αδικήματα. Αυτό προκύπτει από το ότι βαρύνεται με την προαναφερθείσα προηγούμενη καταδίκη και δη για αδίκημα που αφορούσε και πάλι κατοχή με σκοπό την προμήθεια ναρκωτικών. Όσον δε αφορά το δεδομένο αυτό θα πρέπει να λεχθεί ευθύς εξ αρχής ότι δεν λαμβάνεται υπόψη για να τιμωρηθεί εκ νέου ο κατηγορούμενος για αδίκημα, στο οποίο έχει ήδη καταδικασθεί και για το οποίο εξέτισε την ποινή του. Η σημασία των προηγούμενων καταδικών έγκειται στο ότι η ύπαρξη τους τείνει να μειώσει σε κάποιο βαθμό, μεγάλο ή μικρό, ανάλογα με τον αριθμό, τον χρόνο και τη φύση των αδικημάτων στα οποία αναφέρονται, την επιείκεια που μπορεί να επιδειχθεί από το Δικαστήριο. Αυτό γιατί αποτελούν ένδειξη του σεβασμού του και της στάσης του στην τήρηση των νόμων της Πολιτείας (βλ. Γενικός Εισαγγελέας ν. Ματθαίου
(1994)2 Α.Α.Δ. 1 και Γενικός Εισαγγελέας ν. Αεροπόρου
(1997)2 Α.Α.Δ. 17). Στην προκειμένη δεν μας διαφεύγει ότι ο κατηγορούμενος, 8 μόλις μήνες μετά την αποφυλάκιση του με Προεδρική χάρη, η οποία μάλιστα ήταν χωρίς όρους, επέδειξε και πάλι μια σοβαρή κολάσιμη συμπεριφορά, διαπράττοντας τα αδικήματα της παρούσας υπόθεσης. Δεν μπορεί να παραγνωρισθεί το γεγονός ότι η προηγούμενη καταδίκη του ήταν για ίδιας φύσης, ιδιαίτερο σοβαρό αδίκημα και συγκεκριμένα αδίκημα που αφορούσε και πάλι την κατοχή με σκοπό την προμήθεια ναρκωτικών ουσιών. Η εκ νέου επίδειξη εκ μέρους του, ίδιας φύσης και σοβαρότητας εγκληματικής συμπεριφοράς δεν παύει να καταδεικνύει ότι δυστυχώς η στάση του στην τήρηση των νόμων είναι περιφρονητική και ότι η ποινή που του είχε επιβληθεί δεν έχει πετύχει το σκοπό της αποτροπής του. Η εισήγηση της κας Παστελλά ότι δεν δόθηκε στον κατηγορούμενο μέχρι τώρα δεύτερη ευκαιρία προφανώς και δεν ισχύει με δεδομένο ότι τέτοια ευκαιρία του δόθηκε με την άνευ όρων αποφυλάκιση του, την οποία όμως αυτός δυστυχώς δεν εκμεταλλεύθηκε. Δεν μας διαφεύγει δε ότι το γεγονός ότι ο κατηγορούμενος δεν παραδέχθηκε τις επίδικες κατηγορίες με αποτέλεσμα να διεξαχθεί ακροαματική διαδικασία, αποτελεί ενάσκηση συνταγματικά κατοχυρωμένου δικαιώματος του, που σε καμία περίπτωση δεν μπορεί να ληφθεί υπόψην ως επιβαρυντικός παράγοντας. Παρά ταύτα δεν μπορεί να μην συνυπολογισθεί ότι ουδέποτε επέδειξε μεταμέλεια για τα σοβαρά αδικήματα που διέπραξε. Ένα άλλο στοιχείο που λαμβάνεται υπόψην κατά την επιμέτρηση της ποινής είναι ο βαθμός συμμετοχής και ο ρόλος των συνενόχων στην τέλεση των αδικημάτων, που οπωσδήποτε διαβαθμίζεται και προσμετρά ανάλογα στον καθορισμό του είδους και του ύψους της ποινής ενώ αποτελεί και αποφασιστικό κριτήριο για το κατά πόσο θα πρέπει να διαφοροποιηθούν οι ποινές που θα επιβληθούν σε συναυτουργούς (βλ. Hassan ν. Αστυνομίας
(2006)2 Α.Α.Δ. 356 και Κάττος ν. Αστυνομίας
(1997)2 Α.Α.Δ. 195). H αρχή της ισότητας ενώπιον της Δικαιοσύνης καθιερώνεται ως θεμελιώδες δικαίωμα του ανθρώπου από το άρθρο 28
(1)του Συντάγματος και ασφαλώς εφαρμόζεται και στα πλαίσια της τιμωρίας σε ποινικές υποθέσεις. Στα πλαίσια αυτά αποτελεί υποχρέωση των Δικαστηρίων να μεταχειρίζονται με ομοιόμορφο τρόπο όλους που βρίσκονται στην ίδια ουσιαστικά θέση. Το Δικαστήριο οφείλει να εξισορροπήσει τις ιδιαίτερες περιστάσεις του κάθε κατηγορούμενου, τον ρόλο που ο κάθε ένας εξ αυτών διαδραμάτισε, την όποια ουσιαστική ανομοιογένεια στην εγκληματική τους ευθύνη και το ποινικό τους μητρώο και να επιβάλει την ποινή που αρμόζει στον κάθε κατηγορούμενο χωριστά, εφόσον οι περιστάσεις δικαιολογούν διάκριση μεταξύ τους (βλ. Θεοχάρους ν. Αστυνομίας
(1993)2 Α.Α.Δ. 67, Ιωάννου ν. Αστυνομία
(1989)2 Α.Α.Δ. 251 και Κωνσταντίνου ν. Δημοκρατίας, Ποιν. Έφεση Αρ. 79/2019, ημερ. 27/4/2021). Επιβάλλεται λοιπόν η ίση μεταχείριση προσώπων που βρίσκονται στην ίδια ουσιαστικά θέση και απαγορεύεται η εξομοίωση ανομοιογενών υποκειμένων και αντικειμένων του δικαίου. Για να δικαιολογείται η όμοια μεταχείριση ή η διάκριση μεταξύ των υποκειμένων του δικαίου, η ομοιογένεια ή ανομοιογένεια πρέπει να είναι ουσιαστική (βλ. Σαββίδης ν. Δημοκρατίας
(1989)3Β Α.Α.Δ. 127 και Νικολαϊδου ν. Δημοκρατίας
(1999)3 Α.Α.Δ. 7). Στην προκειμένη λαμβάνουμε ασφαλώς υπόψην ότι στο συνεργό του κατηγορούμενου (Μ.Κ.11) επιβλήθηκαν ποινές φυλάκισης με μεγαλύτερη αυτήν των 3 ετών με τριετή αναστολή στην κατηγορία 3. Κρίνουμε όμως ότι δεν υπάρχει ομοιογένεια ώστε να μπορεί να γίνεται λόγος για ίση μεταχείριση, υπό την έννοια ασφαλώς της επιβολής ίδιας ποινής. Αυτό καθότι στην επιμέτρηση της ποινής που επιβλήθηκε στον Μ.Κ.11 λήφθηκαν υπόψη ελαφρυντικοί παράγοντες, οι οποίοι δεν συντρέχουν στο πρόσωπο του κατηγορουμένου. Αυτοί ήταν η παραδοχή του στις κατηγορίες 2 και 3 (στις οποίες κρίθηκε ένοχος ο κατηγορούμενος μετά από ακροαματική διαδικασία), η έμπρακτη μεταμέλεια του, το νεαρό της ηλικίας του, το λευκό του ποινικό μητρώο, η συνεργασία του με την Αστυνομία, η εκδήλωση πρόθεσης του να καταθέσει ως μάρτυρας κατηγορίας και το γεγονός ότι δεν ήταν ο ιθύνων νους στη διάπραξη των αδικημάτων. Η απουσία αυτών των μετριαστικών παραγόντων στο πρόσωπο του κατηγορουμένου, σε συνδυασμό με τον πρωταγωνιστικό ρόλο που είχε στη προκειμένη, έχει ως αποτέλεσμα την ανάλογη διαφοροποίηση στην ποινή που θα του επιβληθεί. Στο σημείο αυτό θα πρέπει να υπομνησθεί ότι τα Δικαστήρια στα πλαίσια της εξατομίκευσης μιας ποινής δεν βασίζονται μόνο στη σοβαρότητα ενός αδικήματος και στην προβλεπόμενη ποινή, αλλά λαμβάνουν υπόψη και τις προσωπικές περιστάσεις ενός κατηγορούμενου. Σε καμία περίπτωση δεν μειώνεται η ανάγκη για εξατομίκευση της ποινής ούτως ώστε αυτή να μην συνιστά απλώς τιμωρία αλλά να αρμόζει στο πρόσωπο του συγκεκριμένου παραβάτη. Το καθήκον εξατομίκευσης της ποινής δεν ατονεί ακόμη και στις περιπτώσεις όπου υπάρχει η ανάγκη επιβολής αποτρεπτικής ποινής. Τονίζεται όμως ότι η εξατομίκευση δεν θα πρέπει να οδηγεί σε εξουδετέρωση ούτε της σοβαρότητας, ούτε του στοιχείου της αποτροπής, που επιβάλλουν η φύση και τα περιστατικά του αδικήματος τόσο για τον ίδιο τον κατηγορούμενο όσο και για το κοινό γενικότερα (βλ. Ιωάννου κ.ά. ν. Δημοκρατίας
(2003)2 Α.Α.Δ. 171). Προς όφελος του κατηγορούμενου λαμβάνουμε υπόψην τις προσωπικές, οικογενειακές και λοιπές του περιστάσεις, ως καταγράφονται στην έκθεση του Γραφείου Ευημερίας και ως αυτές εκτέθηκαν συμπληρωματικά από τη συνήγορο του (περιλαμβανομένου του περιεχομένου των Τεκμηρίων Ω1-3) και συγκεκριμένα ότι: · Είναι ηλικίας 36 ετών. · Δεν έζησε φυσιολογικά παιδικά χρόνια αφού από μικρή ηλικία έζησε έντονη σωματική και ψυχική βία από τον πατέρα του, ο οποίος κτυπούσε τόσο τον ίδιο όσο και τη μητέρα του και τα αδέλφια του. · Επανέλαβε τη Γ΄ τάξη Γυμνασίου και στη συνέχεια διέκοψε τη φοίτηση του στη Α΄ τάξη Λυκείου αφού έμεινε ανεξεταστέος. Από την ηλικία των 12 ετών, μετά από πίεση του πατέρα του, αναγκάστηκε να εργάζεται για να συνεισφέρει οικονομικά στην οικογένεια του, λόγω των οικονομικών προβλημάτων που αντιμετώπιζε η οικογένεια. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα ο κατηγορούμενος να φοιτά σε νυκτερινό σχολείο. · Υπηρέτησε για τέσσερις περίπου μήνες στην Εθνική Φρουρά και ακολούθως έλαβε απαλλαγή, λόγω μη προσαρμογής του. · Από την ηλικία των 17-18 ετών άρχισε την περιστασιακή χρήση κάνναβης. · Ο πατέρας του απεβίωσε τον Δεκέμβριο του 2007, όταν ο κατηγορούμενος ήταν 19 ετών, μετά από μακροχρόνιο καρδιολογικό πρόβλημα υγείας. Η μητέρα του απεβίωσε τον Ιούλιο του 2009, μπροστά στα μάτια του κατηγορούμενου, μετά από ατύχημα που είχε. Ο θάνατος της μητέρας του τον επηρέασε αρνητικά και έκτοτε δεν μπορεί να εργαστεί. Συγκεκριμένα επιδεινώθηκαν τα προβλήματα ψυχικής του υγείας, με αποτέλεσμα να παρουσιάσει κατάθλιψη και κρίσεις πανικού και λαμβάνει σήμερα φαρμακευτική αγωγή, η οποία τον βοηθά να διαχειρίζεται τη διαταραχή ύπνου που αντιμετωπίζει. Από την ηλικία των 20 ετών συνεργάζεται με ψυχίατρο. · Με το θάνατο και των δύο γονέων του ο κατηγορούμενος ανέλαβε ρόλο προστάτη της οικογένειας και ειδικότερα της τότε ανήλικης αδερφής του, όσο και του αδερφού του. · Μετά την αποφυλάκιση του (30/3/2020) προσπάθησε να εργαστεί αλλά δεν τα κατάφερε λόγω των προβλημάτων ψυχικής υγείας που αντιμετωπίζει και υπέβαλε αίτηση για Κρατικό επίδομα. · Είναι πατέρας ενός παιδιού ηλικίας 8 ετών, το οποίο απέκτησε με τη συμβία του. Το ζεύγος χώρισε το 2021, όμως το 2022 επανασυνδέθηκε και συμβιώνουν μέχρι σήμερα. Ο κατηγορούμενος φροντίζει και το παιδί της συμβίας του από προηγούμενο της δεσμό, ηλικίας 18 ετών, το οποίο νιώθει ως δικό του και το μεγαλώνει από την ηλικία των 3 ετών. Ανέλαβε δε την αποκλειστική φροντίδα και τις μετακινήσεις των δύο παιδιών για να μπορεί η συμβία του να εργάζεται περισσότερες ώρες. Ο κατηγορούμενος ανέπτυξε το τελευταίο χρονικό διάστημα στενούς δεσμούς με το παιδί του και έκανε μαζί του διάφορες δραστηριότητες. Το παιδί του, σύμφωνα με το παιδοψυχολόγο που το παρακολουθεί, από το χρονικό διάστημα που επανασυνδέθηκε με τον κατηγορούμενο και συγκεκριμένα τον τελευταίο χρόνο, παρουσίασε βελτιωμένη εικόνα στο σχολείο και στις δραστηριότητες του. · Από τις αρχές του 2022 κατέβαλε προσπάθειες απεξάρτησης με επιτυχία και σήμερα απέχει από τη χρήση ναρκωτικών (βλ. Γιαννακάκης ν. Αστυνομίας
(2016)2Α Α.Α.Δ. 364). Σχεδιάζει δε να ενταχθεί σε δομημένο πρόγραμμα θεραπείας σε συμβουλευτικό επίπεδο. · Λαμβάνει έκτακτο Κρατικό επίδομα ύψους €300 εν αναμονή εξέτασης της αίτησης του για Ελάχιστο Εγγυημένο Εισόδημα. Στο σημείο αυτό θα πρέπει βέβαια να υπομνήσουμε, ότι σύμφωνα με τη νομολογία μας, οι προσωπικές και οικογενειακές συνθήκες του παραβάτη, περιλαμβανομένων των όποιων προβλημάτων ψυχικής υγείας αντιμετωπίζει, των όποιων μεταβολών στην οικογενειακή του κατάσταση αλλά και των συνεπειών που θα έχει στην οικογένεια του η ενδεχόμενη επιβολή ποινής φυλάκισης, λαμβάνονται βέβαια σε κάποιο βαθμό υπόψη και η εξατομίκευση έχει τη θέση της. Σε αυτού όμως του είδους των υποθέσεων, δεν μπορούν να εξουδετερώσουν ή να αποδυναμώσουν τη μέριμνα για προστασία της κοινωνίας και τη συναφή αντιμετώπιση των σοβαρότατων συνεπειών που προκύπτουν για αυτήν και ιδίως για νέους ανθρώπους, από την κατοχή και εμπορία ναρκωτικών ουσιών (βλ. Μιχαήλ ν. Δημοκρατίας
(1999)2 Α.Α.Δ. 577, Abe ν. Δημοκρατίας
(2008)2 A.A.Δ. 211 και Γενικός Εισαγγελέας ν. Χρυσάνθου (Αρ.1)
(2016)2Α Α.Α.Δ. 423). Όσον αφορά τον χρόνο που διέρρευσε από την ημέρα διάπραξης των επίδικων αδικημάτων, μέχρι σήμερα που καλούμαστε να επιβάλουμε ποινή στον κατηγορούμενο, δεν μας διαφεύγουν τα νομολογηθέντα και δη ότι η καθυστέρηση στην εκδίκαση μιας υπόθεσης αποτελεί ελαφρυντικό παράγοντα εφόσον η πάροδος μακρού χρόνου μειώνει ουσιαστικά την αποτρεπτικότητα της ποινής και δεν ασκεί αναμορφωτικό ρόλο στον κατηγορούμενο. Περαιτέρω οι προσωπικές συνθήκες ενός κατηγορουμένου στο διάστημα αυτό μπορεί να αλλάξουν ριζικά (βλ. Γενικός Εισαγγελέας ν. Αβρααμίδη
(1993)2 Α.Α.Δ. 355, Γενικός Εισαγγελέας ν. Νεοφύτου
(1991)2 Α.Α.Δ. 5, Γενικός Εισαγγελέας ν. Τέλλα
(1991)2 Α.Α.Δ. 71). Στα πλαίσια αυτά εξετάζονται και λαμβάνονται υπόψην, μεταξύ άλλων, οι λόγοι της καθυστέρησης, περιλαμβανομένης της όποιας ευθύνης φέρει για αυτήν ο κατηγορούμενος (βλ. Γενικός Εισαγγελέας ν. Πεγειώτη κ.ά.
(2001)2 Α.Α.Δ. 617). Ανεξαρτήτως όμως του ποιος φέρει ευθύνη για την καθυστέρηση, το γεγονός της παρόδου μεγάλου χρόνου από τη διάπραξη του αδικήματος μέχρι την τιμωρία, τείνει ασφαλώς προς μετριασμό της ποινής (βλ. Γενικός Εισαγγελέας ν. Αρέστη
(1996)2 Α.Α.Δ. 267). Υπό τις περιστάσεις της παρούσας και σύμφωνα με τη σχετική νομολογία, κρίνουμε ότι για σκοπούς εξέτασης του θέματος της καθυστέρησης, ο χρόνος θα πρέπει να υπολογισθεί με εναρκτήριο γεγονός τη σύλληψη του κατηγορουμένου, η οποία έγινε στις 6/12/2020 (βλ. Χριστόπουλος ν. Αστυνομίας
(2001)2 Α.Α.Δ. 100). Από μελέτη του φακέλου της υπόθεσης προκύπτει ότι η υπόθεση καταχωρήθηκε στις 17/12/2020, δηλαδή 11 μέρες μετά τη σύλληψη του κατηγορουμένου και ορίστηκε για πρώτη φορά ενώπιον του Κακουργιοδικείου στις 3/2/
- Με αυτά ως δεδομένα, κρίνουμε ότι δεν υπήρξε καθυστέρηση στην καταχώρηση της υπόθεσης. Από τη μέρα που τέθηκε η υπόθεση για πρώτη φορά ενώπιον του Κακουργιοδικείου (3/2/2021), μέχρι να οριστεί για πρώτη φορά για ακρόαση (17/5/2021), αναβλήθηκε δύο φορές για να απαντήσουν οι κατηγορούμενοι στις κατηγορίες. Η ακροαματική διαδικασία άρχισε στις 10/11/
- Μέχρι τότε η υπόθεση αναβλήθηκε δέκα φορές. Από αυτές, οι οκτώ αναβολές ήταν κατόπιν αιτημάτων που υποβλήθηκαν από πλευράς του κατηγορουμένου (η μια ήταν κατόπιν κοινού αιτήματος του κατηγορουμένου και του κατηγορουμένου 3). Από τις 10/11/2022 μέχρι τις 18/5/2023, όταν η πλευρά της Υπεράσπισης κάλεσε τους τελευταίους της μάρτυρες, η ακροαματική διαδικασία αναβλήθηκε 12 φορές. Από αυτές, οι τέσσερις φορές οφείλονταν σε αιτήματα που υποβλήθηκαν από πλευράς του κατηγορουμένου. Ακολούθως, η υπόθεση ορίστηκε για τελικές αγορεύσεις στις 26/5/2023, οπόταν η τελική απόφαση επιφυλάχθηκε και δόθηκε στις 9/6/2023 και ακολούθως η υπόθεση ορίστηκε για αγορεύσεις για σκοπούς μετριασμού της ποινής στις 16/6/
- Από τα πιο πάνω προκύπτει ότι η πλευρά του κατηγορουμένου ευθύνεται για ένα σημαντικό μέρος της καθυστέρησης που σημειώθηκε μέχρι να ολοκληρωθεί η εκδίκαση της υπόθεσης. Από την άλλη όμως, δεν παραγνωρίζουμε και λαμβάνουμε δεόντως υπόψη το αντικειμενικό γεγονός ότι καλούμαστε να επιβάλουμε ποινή στον κατηγορούμενο σήμερα, 2 ½ χρόνια μετά τη διάπραξη των αδικημάτων. Αφού εξετάσαμε και λάβαμε λοιπόν υπόψην όλα όσα τέθηκαν ενώπιον μας, περιλαμβανομένων των μετριαστικών παραγόντων που εκθέσαμε ανωτέρω αλλά και της ανάγκης για αποτροπή, που επιβάλλουν η φύση και η σοβαρότητα των επίδικων αδικημάτων και κατόπιν συνυπολογισμού αυτών και στάθμισης όλων των σχετικών παραγόντων, κρίνουμε ότι οι μόνες αρμόζουσες ποινές στην παρούσα είναι αναπόφευκτα αυτές της φυλάκισης. Ως εκ τούτου επιβάλλονται στον κατηγορούμενο 1 οι ακόλουθες ποινές: § Στην κατηγορία 2: ποινή φυλάκισης 3 ½ ετών. § Στην κατηγορία 3: ποινή φυλάκισης 7 ετών. Οι ως άνω ποινές φυλάκισης να συντρέχουν. Οι ποινές φυλάκισης μειώνονται κατά το χρονικό διάστημα κατά το οποίο ο κατηγορούμενος τελεί σε προφυλάκιση για την παρούσα, δηλαδή από τις 9/6/
- Τα έξοδα της παρούσας υπόθεσης ήτοι €500 να καταβληθούν από τη Δημοκρατία. Η μοτοσυκλέτα και το κλειδί αυτής (τεκμήρια 8 και 9 επί του καταλόγου τεκμηρίων - τεκμήριο 1 Δικαστηρίου), το δερμάτινο σακάκι και το κράνος (τεκμήρια 2 και 3 Δικαστηρίου) και οτιδήποτε άλλο αποτελεί ιδιοκτησία του κατηγορουμένου το οποίο κρατείται από την Αστυνομία, δίδονται οδηγίες όπως του επιστραφούν. Τα επίδικα ναρκωτικά να κατασχεθούν και να καταστραφούν. (Υπ.) .............. Α. Κονής, Π.Ε.Δ. (Υπ.) ................ Φ. Τιμοθέου, Α.Ε.Δ. (Υπ.) .............. Α. Φυλακτού, Ε.Δ. Πιστόν αντίγραφο Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο