Διευθυντή Τμήματος Επιθεώρησης Εργασίας ν. Iacovou -Zemco Joint Ventures κ.α., Αρ. Υπόθεσης 6947/2018, 20/7/2023

(21)κατηγορίες. Οι κατηγορούμενοι, οι εκ της ιδιότητάς τους, αντιμετωπίζουν και διαφορετικές κατηγορίες έκαστος. Η ιδιότητα τους αυτή προσδιορίζεται ως ακολούθως: (α) Η κατηγορούμενη 1 κοινοπραξία /συνεταιρισμός η οποία κατά τον ουσιώδη χρόνο ήταν ο εργοδότης και κύριος εργολάβος όλου του έργου. (β) Η κατηγορούμενη 2 εταιρεία κατά τον ουσιώδη χρόνο ήταν εργοδότης- υπεργολάβος, ιδιοκτήτης του γερανού με αριθμούς οχήματος [ ] και συνέταιρος της πρώτης κατηγορούμενης. (γ) Η κατηγορούμενη 3 κατηγορείται ως εργοδότρια εταιρεία - συνέταιρος της πρώτης κατηγορούμενης. ΙΙ. Οι Κατηγορίες Με το υπό κρίση κατηγορητήριο καταλογίζονται στους ως άνω αναφερόμενους κατηγορούμενους, ποινικά αδικήματα για κατ' ισχυρισμό παραλείψεις των, αναλόγως της περίπτωσης και της ιδιότητας έκαστου εξ' αυτών, στη βάση του περί Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία Νόμου του 1996, ως τροποποιήθηκε, μέχρι και τον ουσιώδη για την παρούσα υπόθεση χρόνο, των περί Ασφάλειας και Υγείας (Χρησιμοποίηση κατά την Εργασία Εξοπλισμού Εργασίας) Κανονισμών του 2001 και 2004, και του Περί Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία (Ελάχιστες Προδιαγραφές για Προσωρινά ή Κινητά Εργοτάξια) Κανονισμοί του

1. Σύμφωνα με τα πρωτογενή γεγονότα των κατηγοριών, η κατηγορούμενη 1 κοινοπραξία/συνεταιρισμός, ως εργοδότης («κύριος εργολάβος») στο Τσιμεντοποιίο Βασιλικού στην περιοχή Μαρί Λάρνακας κατηγορείται οτι: (α) Χρησιμοποίησε την 27.9.17 γερανό για την ανύψωση προσώπων, ο οποίος δεν προβλεπόταν για τον σκοπό αυτό από τον κατασκευαστή του μηχανήματος και χωρίς την λήψη κατάλληλων μέτρων για να εξασφαλίζεται η ασφάλεια, δηλαδή δεν έκανε χρήση δύο ανεξάρτητων συρματόσχοινων για την ανάρτηση του κλωβού και την εκτέλεση εργασίας υπό την επίβλεψη αρμόδιου προσώπου, με αποτέλεσμα την πτώση του Βασίλειου Χατζή ( 1η κατηγορία) ενώ παράλληλα, έθεσε σε κίνδυνο πρόσωπα στην εργασία από την κοπή του συρματόσχοινου ανάρτησης κλωβού και της πτώσης του στο έδαφος (2η κατηγορία). (β) Παρέλειψε να διευθύνει την επιχείρηση και να διεξάγει τις δραστηριότητες κατά τρόπο που να διασφαλίζει ότι τα πρόσωπα που εργάζονται σε αυτήν, καθόσον ήταν ευλόγως εφικτό, δεν θα εκτίθεντο σε κίνδυνο. Συγκεκριμένα χρησιμοποίησε κινητό γερανό χωρίς προέλεγχο του συστήματος ανακοπής υπερανύψωσης του γάντζου του γερανού χωρίς προηγούμενη δοκιμή του χωρίς πρόσωπο μέσα σε αυτόν με αποτέλεσμα τον τραυματισμό του Βασίλη Χατζή (κατηγορία 3) και εξέθεσε σε κίνδυνο άλλα πρόσωπα που βρίσκονταν στον χώρο εργασίας τους (κατηγορία 4). (γ) Παρέλειψε να λάβει μέτρα σύμφωνα με τις ελάχιστες προδιαγραφές ασφάλειας και υγείας για τα εργοτάξια, ήτοι χρησιμοποίησε τον εξοπλισμό για σκοπό διαφορετικό από εκείνον για τον οποίο προορίζονταν αποκλειστικά από τον κατασκευαστή, με αποτέλεσμα την πτώση και τραυματισμό του Βασίλη Χατζή (κατηγορία 5). (δ) Παρέλειψε να εγκαταστήσει και να παρέχει μεθόδους εργασίας που να είναι ασφαλείς και χωρίς κινδύνους για την υγεία, δηλαδή, ανύψωσε πρόσωπο χρησιμοποιώντας κλωβό αναρτημένο σε συρματόσχοινο κινητού γερανού, αντί να χρησιμοποιήσει άλλο κατάλληλο εξοπλισμό όπως, κατάλληλη ανυψωτική εξέδρα ανύψωσης προσώπων, με αποτέλεσμα τον σοβαρό τραυματισμό του Βασίλη Χατζή από την κοπή του συρματόσχοινου ανάρτησης του κλωβού μέσα στον οποίο βρισκόταν και της πτώσης του στο έδαφος από ύψος περίπου 5,4,μέτρα (κατηγορία 6). Κατά αυτόν τον τρόπο εξέθεσε τρίτα πρόσωπα που βρίσκονταν στην δούλεψη της, σε κίνδυνο (κατηγορία 7) . Σημειώνεται ότι η κατηγορούμενη 2, ως και η κατηγορούμενη 3 αντιμετωπίζουν πανομοιότυπες με την κατηγορούμενη 1 κατηγορίες με μόνη διαφοροποίηση την ιδιότητα τους αφού, η κατηγορούμενη 2 κατηγορείται ως εργοδότης («υπεργολάβος- ιδιοκτήτης γερανού και συνέταιρος του πρώτου κατηγορούμενου)[1], και η κατηγορούμενη 3, ως «συνέταιρος της κατηγορούμενης 1[2]». Η κατηγορούμενη 2 αντιμετωπίζει τις κατηγορίες υπ' αριθμόν 8-14 και η κατηγορούμενη 3 τις κατηγορίες 15 μέχρι και
2. Με δεδομένο το πιο πάνω, δεν κρίνεται σκόπιμη η εκ νέου καταγραφή των Λεπτομερειών των Αδικημάτων. ΙΙΙ. Μαρτυρία Κατηγορούσας Αρχής Προς απόδειξη της υπόθεσής της η κατηγορούσα αρχή κάλεσε δυο μάρτυρες, ήτοι τον κ Ι. Πίσση (ΜΚ.1), Επιθεωρητή Εργασίας του Τμήματος Επιθεώρησης Εργασίας στο Επαρχιακό Γραφείο Επιθεώρησης Εργασίας Λάρνακας και τον χειριστή του γερανού κ. Τρύφωνα Τρύφωνος (ΜΚ.2). Στο σύνολο τους κατατέθηκαν τρία

(3)Τεκμήρια. Παρά το ότι δεν υπήρξε εισήγηση για εκ πρώτης όψεως υπόθεση από πλευράς υπεράσπισης, το Δικαστήριο καθηκόντως εξέτασε αυτό και με ενδιάμεση απόφαση του, κάλεσε τους κατηγορούμενους σε απολογία. Οι κατηγορούμενοι κάλεσαν ως μοναδικό μάρτυρα τον κ. Σοφοκλή Παυλίδη, Υπεύθυνο του Μηχανουργείου του Τμήματος Συντήρησης στην κατηγορούμενη 2 εταιρεία. Επιθεωρητής- ΜΚ1 Ο κ. Πίσσης κατάθεσε αφού υιοθέτησε το περιεχόμενο της Εκθεσης Διερεύνησης Ατυχήματος με τα επισυναπτόμενα σε αυτήν Παραρτήματα ως Τεκμήριο

1. Το περιεχόμενο της πολυσέλιδης έκθεσης του, συνοψίζεται ως ακολούθως. Την 29.7.2017, ημέρα Τετάρτη και ώρα 06:55, πληροφορήθηκε από την Επιθεωρήτρια Εργασίας του Επαρχιακού Γραφείου Επιθεώρησης Εργασίας Λάρνακας, για το ατύχημα που επεσυνέβη στο Τσιμεντοποιίο Βασιλικού. Ο ίδιος έφθασε στη σκηνή του ατυχήματος η ώρα 08:
2. Διεξήγαγε τη διερεύνηση με τη βοήθεια του Επιθεωρητή Εργασίας, Πρώτης Τάξης Σωκράτη Σωκράτους. Ο παθόντας κατά την άφιξη του, είχε ήδη μεταφερθεί στο Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας. Αφού του υποδείχθηκε ο τόπος του ατυχήματος, έλαβε μετρήσεις και φωτογραφίες, ενώ διεξήγαγε δοκιμές αναπαράστασης επί του συστήματος προστασίας υπερύψωσης του γάντζου (Anti-Two Block Device) αλλά και των λειτουργικών του κινήσεων (μπίγα και ταμπούρλο). Την 28.9.2017 επισκέφθηκε το υποστατικό της ιδιοκτήτριας εταιρείας του γερανού/ κατηγορούμενη 2 όπου παρέλαβε μέρος του συρματόσχοινου του γερανού, μήκους δύο μέτρων, το οποίο παρέδωσε για σκοπούς καταστροφικής δοκιμής και ελέγχου σε ό,τι αφορούσε την αντοχή του συρματόσχοινου σε εφελκυσμό, στον Λειτουργό Επιθεώρησης Εργασίας Αθανάσιο Βαζούρα. Τα αποτελέσματα παρέλαβε την 11.12.2017 από τον τελευταίο, ο δε έλεγχος έγινε την TUV Cyprus, Member of TUV North Group. · Την 2.10.2017 εξέδωσε 4 Eιδοποιήσεις Aπαγόρευσης στους: (α) ιδιοκτήτη του έργου, Τσιμεντοποιοία Βασιλικού- (αριθμός ειδοποίησης 6839), (β) στον κύριο εργολάβο του έργου- κατηγορούμενη 1 - ειδοποίηση απαγόρευσης 6840 (γ) στον μελετητή του έργου P. Papadopoulos & Associates Consulting Engineers LLC (αριθμός απαγόρευσης 6838) και (δ) στην κατηγορούμενη 2 ως ιδιοκτήτρια εταιρεία του γερανού, (ειδοποίηση απαγόρευσης 6841). Tην 1.11.2017, επισκέφθηκε το γκαράζ της κατηγορούμενης 2 μαζί με τον επιθεωρητή εργασίας Ευθύμιο Παφίτη. Παρατήρησε ότι είχε ήδη αρχίσει η επιδιόρθωση του γερανού και η αντικατάσταση του συρματόσχοινου και συνέστησε όπως οι όποιες επιδιορθώσεις γίνουν, συμπεριλαμβανομένου και του συρματοσχοίνου, γίνουν, σύμφωνα με τις οδηγίες του κατασκευαστή. Ενημερώθηκε την 21.11.2017 από τον Σοφοκλή Παυλίδη, ότι αυτές οι οδηγίες τηρήθηκαν και την 22.11.2017 παρέλαβε τη σχετική αλληλογραφία που είχε η κατηγορούμενη 2 με τον κατασκευαστή. Τη 15.12.2017, επιθεώρησε τον υπό αναφορά γερανό, με σκοπό την ενδεχόμενη άρση της Ειδοποίησης Απαγόρευσης με αρ. 6841 που αφορούσε την κατηγορούμενη
3. Άρση αυτής δεν έγινε αφού, ο ιδιοκτήτης προχώρησε μεν στη λήψη αρκετών μέτρων, δεν συμμορφώθηκε δε πλήρως, με τις οδηγίες του επιθεωρητή. Πλήρη συμμόρφωση επήλθε την 22.12.2017, όταν έλαβε χώρα η σχετική άρση. · Στο Τσιμεντοποιίο Βασιλικού διεξάγονταν εργασίες για την ανέγερση νέου σιλό κλινκερ από παρατεταμένο σκυρόδεμα. Το υπό ανέγερση κλιγκερ είχε κυκλικό σχήμα, ύψους περίπου 22 μ. και διάμετρο 66μ. Τη μέρα του ατυχήματος, το κυκλικό τοίχωμά του και η μεταλλική του οροφή ήταν σχεδόν ολοκληρωμένα. Στον χώρο διεξάγονταν εργασίες τάνυσης δέσμης συρματόσχοινων που βρίσκονταν περιμετρικά εντός του σκυροδέματος σε διάφορα ύψη των τοιχωμάτων του σιλό. Τα 2 άκρα έκαστου συρματόσχοινου, βρίσκονταν περιμετρικά του. Την επίδικη ημέρα, οι εργασίες διεξάγονταν στην ανατολική πλευρά του πυλώνα, (με αριθμό 1) και αφορούσαν το ένα άκρο του συρματόσχοινου. Στο άλλο άκρο του συρματόσχοινου, δηλαδή στην εκ διαμέτρου αντίθετη πλευρά, βρισκόταν για σκοπούς ελέγχου, πρόσωπο μέσα σε ανυψωτική εξέδρα ανύψωσης προσώπου. Η εργασία αυτή διεξαγόταν κυρίως με τη χρήση 2 κινητών γερανών. Ο επίδικος κινητός γερανός με πινακίδες εγγραφής [ ] με χειριστή τον Τρύφωνα Τρύφωνος (ΜΚ2), αναρτούσε και συγκρατούσε τον μεταλλικό κλωβό στο καθορισμένο ύψος εργασίας για την τάνυση των συρματόσχοινων. Μέσα σε αυτόν, βρισκόταν ο παθών και η αντλία τάνυσης. Ο άλλος κινητός γερανός, με πινακίδες εγγραφής [ ] και χειριστή τον Νίκο Νικολάου, αναρτούσε τον γρύλο στο ύψος των υπό τάνυση, συρματόσχοινων, μέχρις ότου τα πρόσωπα που βρίσκονταν μέσα στην ανυψωτική εξέδρα περάσουν τα συρματόσχοινα, μέσα στις τρύπες του γρύλου. · Το μέγιστο φορτίο ασφαλούς λειτουργίας του γερανού ανερχόταν στα 160.000 κιλά. Ο τηλεσκοπικός γερανός μπίγας, έφερε 4 πλαϊνά υδραυλικά υποστηρίγματα επί τετράτροχου οχήματος. Διέθετε ένα ταμπούρλο περί έλξης συρματόσχοινων στο πίσω μέρος, με το συρματόσχοινο να έχει διάμετρο 16μιλίμετρα. (παρ. 5.2 Εκθεσης- Τεκμήριο 1) Η αντλία τάνυσης (αντλία λαδιού, χρησιμοποιείτο για την παραγωγή υδραυλικής πίεσης η οποία ήταν αναγκαία για την εργασία τάνυσης (Τεκμήριο 1Α Φωτογραφία 6). Αυτή είχε βάρος περίπου 225 κιλά. Τοποθετήθηκε μέσα στον μεταλλικό κλωβό, ο οποίος ήταν αναρτημένος στον γερανό και ο χειρισμός της γινόταν από τον παθόντα Η αντλία προσδενόταν στα κιγκλιδώματα του κλωβού για να αποφεύγεται η ολίσθησή της. Το συρματόσχοινο (Τεκμ.1Α Φωτογραφίες 11, 12, 27, 28) του γερανού το οποίο αποκόπηκε, τοποθετήθηκε στον υπό αναφορά γερανό τον Μάρτιο του 2011, είχε διάμετρο 16 μιλίμετρα και αποτελείτο συνολικά από 19 δέσμες. Κάθε δέσμη αποτελείτο από 7 συρματίδια, διαμέτρου 1 μιλίμετρο το κάθε ένα. · Σύμφωνα με τη δοκιμή που έγινε επί του συρματόσχοινου σε καταστροφική δοκιμή του, - με σκοπό τη διαπίστωση της αντοχής του σε εφελκυσμό- , το συρματόσχοινο κόπηκε σε άσκηση φορτίου (planking low) 145,3 Κ Ν που είναι ίσο δηλαδή με 14816 κιλά δυνάμης (KG Force). Ο μεταλλικός κλωβός κυπριακής κατασκευής, μέσα στον οποίο βρισκόταν ο παθών, (Τεκμ.1Α-Φωτογραφίες 3 και 8), είχε μήκος 4,8 μέτρα, πλάτος 2,3 μέτρα και ύψος 1,2 μέτρα. Διέθετε χειρολυσθήρα για πρόσδεση ζώνης ασφαλείας. Το βάρος του κλωβού ζυγίστηκε επί τόπου και ήταν περίπου 500 κιλά. Μέσα στον κλωβό υπήρχε η προαναφερθείσα αντλία τάνυσης, δεμένη με σχοινί σε πλευρικό κιγκλίδωμα του κλωβού, (Τεκμ.1Α-Φωτογραφία 6). Ο κλωβός (Φωτογραφία 8) ήταν αναρτημένος στο γάντζο του γερανού με 4 αλυσίδες αντοχής, μήκους 6,3 μέτρα η κάθε μια. Όταν ο κλωβός ήταν αναρτημένος, είχε κατακόρυφη απόσταση από το πάτωμα 7,2 μέτρα. Η μπαστέκα (Τεκμ.1Α -Φωτογραφίες 14 και 20) ήταν κατασκευασμένη από μέταλλο. Στο άκρο της υπήρχε γάντζος μήκους 42 εκατοστά, με μέγιστο φορτίο ασφαλούς λειτουργίας τα 180.000 κιλά. Το βάρος της μπαστέκας ως αναγραφόταν επί αυτής ήταν 268 κιλά. · Ο γερανός διέθετε σύστημα ανακοπής υπερύψωσης του γάντζου «Anti- Two -Block Device», το οποίο ήταν προσαρμοσμένο στον μηχανισμό των τροχαλίων της μπίγας, (Φωτογραφίες 1 και 30). Το σύστημα ανακοπής αποτελείτο βασικά από ένα βαρίδι μήκους 10 εκατοστών μια αλυσίδα μήκους 58 εκατοστών και ένα τερματικό διακόπτη με ελατήριο. Ο τερματικός διακόπτης ήταν στερεωμένος σε σταθερό σημείο κοντά στις τροχαλίες της μπίγας. Το βαρίδι διέθετε τρύπα μέσα από την οποία περνούσε το συρματόσχοινο του γερανού το οποίο κόπηκε και είχε διάμετρο 16 μιλίμετρα. Το σύστημα αυτό δεν επέτρεπε την υπερύψωση του γάντζου, δηλαδή την επαφή ή σύγκρουση της μπαστέκας με τις τροχαλίες της μπίγας, παρέχοντας μεταξύ τους μια απόσταση ασφαλείας 58 εκατοστά, όσο ήταν δηλαδή το συνολικό μήκος της αλυσίδας και του βαριδίου, μετρώντας το από την κάτω μεριά των τροχαλίων της μπίγας προς τα πάνω. · Η σειρά λειτουργίας του εν λόγω μηχανισμού, σε περίπτωση υπερύψωσης του γάντζου μπαστέκας, ήταν η εξής. Το πάνω μέρος της μπαστέκας όταν αυτή ανυψωνόταν ακουμπούσε πρώτα πάνω στο βαρίδι, με αποτέλεσμα να ενεργοποιείται αυτόματα ο τερματικός διακόπτης. Με την ενεργοποίηση του απαγόρευε τις 3 πιο κάτω βασικές λειτουργικές κινήσεις του συρματόσχοινου και της μπίγας, οι οποίες ήταν οι εξής: Α) Tην περαιτέρω ανύψωση του συρματόσχοινου ( Hoisting ), Β) Την περαιτέρω προέκταση της μπίγας (Telescoping), Γ) Την περαιτέρω κάθοδο της μπίγας ( Booming Down). · Σε περίπτωση που το σύστημα ανακοπής υπερύψωσης του γάντζου δεν λειτουργήσει αποτελεσματικά, αναπόφευκτα, θα υπάρξει επαφή και σύγκρουση της μπαστέκας με τις τροχαλίες της μπίγας επί του γερανού. Ο μηχανισμός αυτός, είχε και τον λεγόμενο διακόπτη τύπου «By Pass». Αυτός ήταν ένας αυτοεπαναφερόμενος διακόπτης ελατηρίου και λειτουργούσε με κλειδί. Είχε 2 θέσεις λειτουργίας «On» και «Off». Όταν ο διακόπτης περιστρεφόταν δεξιόστροφα στη θέση «Οn» και συγκρατείτο με το χέρι στη θέση αυτήν, απενεργοποιούσε το σύστημα «Αnti- Two- Block», καθώς και άλλα συστήματα προστασίας που διέθετε ο γερανός. Όταν συγκρατείτο ο διακόπτης με το χέρι, στην θέση «Οn», ο χειριστής μπορούσε να προβεί στις τρείς προαναφερθείσες λειτουργικές κινήσεις, οι οποίες όμως, θα ξεπερνούσαν και θα παραβίαζαν τα ασφαλισμένα όρια λειτουργίας του γερανού ως αυτά τέθηκαν από τον κατασκευαστή. Όταν ο διακόπτης αφηνόταν ελεύθερος στη θέση «Οff», τότε όλα τα συστήματα προστασίας που αυτός είχε, έμπαιναν αυτόματα μόνα τους σε λειτουργία. Το κλειδί και ο διακόπτης λειτουργούσαν ακριβώς όπως το κλειδί μιας συνηθισμένης κλειδαριάς. Το ατύχημα συνέβη κατά τη διάρκεια εργασιών σε ύψους περίπου 5,4 μέτρα, όταν ο παθών, που βρισκόταν μέσα στον μεταλλικό κλωβό, ο οποίος ήταν αναρτημένος στον γάντζο του κινητού γερανού, ξαφνικά με την αποκοπή του συρματόσχοινου ανάρτησης του κλωβού, έπεσε στο έδαφος. Κατά την πτώση του, αυτός κτύπησε αρχικά σε προεξοχή του σίλο, και ανατράπηκε. Ο παθών έπεσε σε άνοιγμα που υπήρχε στο έδαφος μαζί με τον κλωβό. Ακολούθησε η πτώση της μπαστέκας και των αλυσίδων πάνω στο πίσω μέρος του πατώματος του αναποδογυρισμένου κλωβού (Τεκμ. 1Α- Φωτογραφίες 2, 8 και 14). · Κατά την επίσκεψή του στον χώρο του ατυχήματος, ο ΜΚ 1 παρατήρησε ότι η σκηνή είχε αλλοιωθεί, κάτι το οποίο είχε γίνει παραδεκτό και από τον χειριστή του γερανού ΜΚ2, αφού, ο ίδιος αμέσως μετά την πτώση του κλωβού, μετακίνησε τη μπίγα αριστερότερα περί τα 3 μέτρα. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα να μην μπορεί να προσδιοριστεί άμεσα και επί τόπου η ακριβής θέση του γάντζου του γερανού, ως προς το σημείο εργασίας την ώρα του ατυχήματος. Ο κλωβός βρισκόταν αναποδογυρισμένος στο έδαφος μέσα σε άνοιγμα στο χώμα (Τεκμ. 1Α-Φωτογραφία 3). Το συρματόσχοινο ανάρτησης του κλωβού ήταν κομμένο στα δύο. Το ένα μέρος του ήταν στερεωμένο σε σταθερό σημείο κοντά στον μηχανισμό των τροχαλίων της μπίγας και όπως ήταν κρεμασμένο και περνούσε μέσα από την τρύπα του βαριδίου, είχε μήκος 7,9 μέτρα (Τεκμ. 1Α- Φωτογραφία 1). Το άλλο μέρος του συρματόσχοινου το οποίο ξεκινούσε από το ταμπούρλο, ήταν στο έδαφος και είχε μήκος 10,5 μέτρα (Τεκμ.1Α- Φωτογραφίες 10 και 13). Παρατήρησε ότι και τα 2 μέρη του συρματόσχοινου, στα σημεία κοπής τους ήταν ξεπλεγμένα, στρεβλωμένα και γυαλιστερά (Τεκμ.1Α- Φωτογραφίες 27, 28). Στο πάνω μέρος της μπαστέκας, (Τεκμ.1Α- Φωτογραφίες 19, 20, 21, 22, 24) υπήρχαν 3 φρέσκα χτυπήματα, πάνω στη λαμαρίνα. Τα κυλώματα αυτά είχαν βάθος 0,5 εκατοστά μέχρι 1,5 εκατοστών, ήταν γυαλιστερά, είχαν αυλακοειδές σχήμα και τα κυλώματά τους ταυτίζονταν με το σχήμα της περιφέρειας των τροχαλίων της μπίγας και του συρματόσχοινου. Στα κυλώματα υπήρχε χρώμα πορτοκαλί. Ολόκληρος ο μηχανισμός της μπίγας, ήταν σκονισμένος και είχε χρώμα πορτοκαλί, (Τεκμ.1Α-Φωτογραφίες 23, 25, 26, και 29). Στο κάτω μέρος του μηχανισμού αυτού (μέταλλο πάχους 5 μιλίμετρα), υπήρχαν φρέσκα χτυπήματα και απουσίαζε το πορτοκαλί χρώμα. Σε επί τόπου έλεγχο που έγινε τη μέρα του ατυχήματος, το «Anti-Two Block Device», δοκιμάστηκε και λειτούργησε αποτελεσματικά. Με το βαρίδι σηκωμένο προς τα πάνω, η μπίγα δεν προεκτεινόταν προς τα έξω, ούτε κατέβαινε προς τα κάτω και ούτε ο γάντζος ανυψωνόταν. O τερματικός διακόπτης ήταν σκονισμένος και ασυντήρητος, ενώ το καπάκι στο πάνω μέρος του ήταν καθαρό από σκόνη (Τεκμ.1Α-Φωτογραφία 30). Κατά τη κρίση του, ως αποτυπώνεται στην παράγραφο 7.6 της 'Εκθεσης του (Τεκμήριο 1), ο πιο πάνω έλεγχος δεν αντιπροσωπεύει την πραγματική λειτουργική κατάσταση του τερματικού διακόπτη ως αυτός είχε κατά την ώρα του ατυχήματος και αυτό λόγω: α) της πιθανής ταλάντευσης του βαριδιού που έγινε την ώρα της κοπής του συρματόσχοινου, β) της πιθανής τριβής του συρματόσχοινου με το βαρίδι την ώρα της πτώσης της μπαστέκας και γ) αμέσως πριν τον έλεγχο, εργάτης της κατηγορουμένης 1 άθελα του και στην προσπάθεια του να βοηθήσει, μετακίνησε το βαρίδι πάνω κάτω αρκετές φορές. · Έλεγχο επίσης διεξήγαγε σε ό, τι αφορούσε τη λειτουργία του διακόπτη «Βy-Pass», ο οποίος ήταν στο χειριστήριο (Τεκμ. 1Α- Φωτογραφία 17), σε σχέση με τη λειτουργία του συστήματος υπερύψωσης του γάντζου. Στον έλεγχο που έκανε παρουσία του Επιθεωρητή Εργασίας Σωκράτη Σωκράτους, φάνηκε ότι στο σημείο κοπής, το συρματόσχοινο ήταν στο πάνω μέρος της μπίγας κοντά στην άκρια της. Στο σημείο κοπής, οι δέσμες των συρματόσχοινων ήταν ξεμπλεγμένες και τα συρματίδια εσωτερικά έφεραν σημεία τριβής (Τεκμ.1Α- Φωτογραφίες 11, 12, 27 και 28). Σύμφωνα με την κατάθεση του χειριστή του γερανού, ΜΚ2, ο γερανός αυτός στήθηκε στα τέσσερα υδραυλικά του υποστηρίγματα, την προηγούμενη του ατυχήματος από τον χειριστή του δεύτερου γερανού, Νίκο Νικολάου, και δεν μετακινήθηκε από τη θέση αυτή μέχρι την ώρα του ατυχήματος. Την 3.11.2017 επισκέφθηκε τον παθών στο Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας όπου νοσηλευόταν, με τον τελευταίο να αναφέρει ότι δεν θυμάται πώς έγινε το ατύχημα. Δεν θυμόταν αν πρόσδεσε στο κιγκλίδωμα του κλωβού τη ζώνη ασφαλείας. Κάποτε αυτήν έδενε στον γάντζο του γερανού και κάποτε στα κιγκλιδώματα του κλωβού. Σύμφωνα με τον παθοντα, ο ίδιος έδιδε οδηγίες στον χειριστή του γερανού. Έδεσε με σχοινί την αντλία τάνυσης στο κιγκλίδωμα του κλωβού. Μετα δυσκολίας περπατούσε μόνος του, είχε όμως ξεπεράσει αρκετούς από τους τραυματισμούς που υπέστη. Στην ερώτησή του ΜΚ1 ως προς την οδηγία που έδωσε στον χειριστή του γερανού πριν την κοπή του συρματόσχοινου, ο παθών, δεν απάντησε. Σύμφωνα με την κατάθεση του χειριστή του γερανού, Τρύφωνα Τρύφωνος, την ώρα του ατυχήματος η προσοχή του ήταν στραμμένη προς το πάτωμα του κλωβού και της προεξοχής του σιλό. Έβλεπε μόνο το πάτωμα του κλωβού και όχι τη θέση της μπαστέκας σε σχέση με τις τροχαλίες της μπίγας. · Πριν το ατύχημα δεν έγινε από οποιονδήποτε δόκιμη, ή προέλεγχος ανύψωσης του κλωβού χωρίς πρόσωπα μέσα σ' αυτόν, ούτε και έγινε δόκιμη ή έλεγχος του Anti-Two Block Device για να διαπιστωθεί κατά πόσο ο μηχανισμός λειτουργούσε, ή όχι. Το σύστημα αυτό δεν δοκιμάστηκε ποτέ από τον χειριστή για όσο καιρό χειριζόταν τον γερανό στο συγκεκριμένο εργοτάξιο. Η εργασία τάνυσης των συρματόσχοινων δεν ήταν περιστασιακή, διεξαγόταν σύμφωνα με τον παθόντα για περίοδο 15 ημερών. Στο σύστημα ανακοπής υπερύψωσης του γάντζου Anti-Two Block, έγινε επέμβαση σε άγνωστο χρόνο, δηλαδή το μήκος της αλυσίδας του ελαττώθηκε από 71 εκατοστά σε 58 ή κατά 5 κρίκους (Τεκμ.1Α -Φωτογραφία 30) με τη χρήση συνδετήρα. Ο συνδετήρας τοποθετήθηκε στον 9ο κρίκο της αλυσίδας μετρώντας τους από πάνω προς τα κάτω, με αυτό να έχει ως αποτέλεσμα τη μείωση της απόστασης ασφαλείας μεταξύ μπαστέκας και τροχαλιών κατά 13 εκατοστά. Κάθε κρίκος είχε εσωτερική διάμετρο 2.5 εκατοστά. Μετά το ατύχημα και δη την 15.12.2017 τοποθετήθηκε στον γερανό νέο σύστημα, το οποίο εκ κατασκευής είχε μήκος αλυσίδας 95 εκατοστά και μήκος βαριδιού 11.6 μέτρα. Ο επιστάτης, Ανδρέας Νικολάου, την ώρα του ατυχήματος δεν ήταν κοντά στον τόπο του ατυχήματος και δεν είχε οπτική επαφή με τον κλωβό. Ανέφερε ότι δεν γνώριζε τον κίνδυνο και τις συνέπειες επαφής πρόσκρουσης των τροχαλιών και της μπαστέκας. Ο χειριστής του γερανού, Τρύφωνας Τρύφωνος, σύμφωνα με τα έγγραφα που προσκόμισε στον ΜΚ1, είχε εκπαιδευτεί από τους Απόστολο Λάππα και Ανδρέα Ηλία, σύμφωνα με τον Κώδικα Πρακτικής του Τμήματος Επιθεώρησης Εργασίας ΚΔΠ 529/10, λαμβάνοντας σχετικό πιστοποιητικό με ημερομηνία έκδοσης την 15.4.2008 και ημερομηνία λήξης την 15.04.
4. Στον χώρο εργασίας υπήρχε σχέδιο ασφάλειας και υγείας (ΣΑΥ) και σχετικά έγγραφα, όπως γραπτές διαδικασίες διαχείρισης κινδύνων, στοιχεία εκπαίδευσης, μητρώα, οργανόγραμμα και πρόσωπα υπεύθυνα για θέματα ασφάλειας και υγείας. · Στην έκθεση γίνεται αναφορά ότι, δυνάμει των επιτόπιων ευρημάτων του, είναι δεδομένο ότι η μπαστέκα ήρθε σε σύγκρουση με τις τροχαλίες της μπίγας, με αποτέλεσμα το σφήνωμα του συρματόσχοινου μεταξύ των μηχανισμών. Το συρματόσχοινο κόπηκε γιατί αυτό βρέθηκε υπό τάση, (εφελκυσμό) πέραν από τα όρια αντοχής του (Τεκμ.1Γ- επεξήγηση όρων). Στην κατάθεση του χειριστή του γερανού αναφέρθηκε ότι, τη στιγμή του ατυχήματος ανύψωσε τον γάντζο προς τα πάνω, δηλαδή έκανε χρήση μόνο του βαρούλκου. Το βαρούλκο, σύμφωνα με το εγχειρίδιο του κατασκευαστή, άντεχε σε τράβηγμα συρματόσχοινου (Rope Pull) 3.595 κιλά, ενώ το συρματόσχοινο ανάρτησης του κλωβού για ανακοπή χρειαζόταν, σύμφωνα με τα αποτελέσματα της καταστροφικής δοκιμής που έγινε σ' αυτό, 148.16 κιλά. Οι δυνάμεις όμως που αναπτύσσονται τη δεδομένη στιγμή, είναι ικανές για να κόψουν το συρματόσχοινο. Αντίστοιχα, εκ του αποτελέσματος ο ΜΚ1 καταγράφει, το σύστημα Anti-Two Block δεν λειτούργησε αποτελεσματικά και αυτό μπορεί να αποδίδεται στους πιο κάτω λόγους: α) Αν έγινε χρήση από τον χειριστή του γερανού του διακόπτη By Pass με το χέρι στη θέση «Οn». β) Αν υπήρξε αστοχία λειτουργίας του ηλεκτρικού μέρους του συστήματος, δηλαδή των ηλεκτρικών επαφών του τερματικού διακόπτη λόγω παρουσίας σκόνης ή μη ικανοποιητικής συντήρησης. γ) Λόγω ενδεχόμενης αστοχίας λειτουργίας του μηχανικού μέρους του συστήματος. Το γεγονός ότι ο γερανός βρισκόταν σε παραθαλάσσιο μέρος στον χώρο του Τσιμεντοποιείου Βασιλικού, με την ύπαρξη σκόνης στην ατμόσφαιρα από τις διεργασίες του τσιμεντοποιείου ή από τη διακίνηση των μηχανημάτων στο εργοτάξιο, αλλά και από τη διαπίστωση του ότι ο μηχανισμός ήταν σκονισμένος και ασυντήρητος, είναι πιθανόν να οδήγησε στο «μάγκωμα» των κινητών μερών του συστήματος, όπως παραδείγματος χάριν στον πίρο και το ελατήριο. Ως ανέφερε ο χειριστής του γερανού, ποτέ δεν δοκίμασε το σύστημα για να διαπιστώσει την καλή του λειτουργία. Το τράνταγμα ή η ταλάντευση που δέχτηκε η μπίγα και το βαρίδι αμέσως μετά την κοπή του συρματόσχοινου ή η τριβή του συρματόσχοινου με το βαρίδι την ώρα της πτώσης του κλωβού ή η ακούσια μετακίνηση του βαριδιού από εργάτη αμέσως πριν τον έλεγχο που διεξήγαγε, πιθανόν να ξεμάγκωσαν το μηχανικό μέρος του συστήματος και τις ηλεκτρικές επαφές του τερματικού διακόπτη. Κατά συνέπεια, δηλώνει στην παράγραφο 7.22 της έκθεσης του, «δεν μπορώ να καταλήξω σε ασφαλές συμπέρασμα κατά πόσο την ώρα του ατυχήματος το σύστημα Anti-Two Block λειτουργούσε αποτελεσματικά ή όχι, παρά το γεγονός ότι κατά τον έλεγχο που πραγματοποίησε τη μέρα της επίσκεψης του αυτό λειτούργησε αποτελεσματικά». Πέραν των ως άνω, κατά τον ίδιο, η χρήση του γερανού και η ανάρτηση του κλωβού μόνο με ένα συρματόσχοινο δεν ήταν επιτρεπτή, παραπέμποντας προς τούτο στον Βασικών Απαιτήσεων Μηχανήματα, Κανονισμοί του 2008 2012, Παράρτημα 1, Κανονισμός 6.1.
5. Αυτή η μέθοδος εργασίας δεν θα έπρεπε να χρησιμοποιηθεί γιατί δεν ήταν η λιγότερη επικίνδυνη. Θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί κατάλληλη ανυψωτική εξέδρα για την ανύψωση προσώπων, όπως αυτή χρησιμοποιήθηκε μετά το ατύχημα. Εφόσον όμως αποφασίστηκε να χρησιμοποιηθεί η συγκεκριμένη μέθοδος, ο γερανός θα έπρεπε τουλάχιστον να διαθέτει δύο ανεξάρτητα συρματόσχοινα ανάρτησης του κλωβού. Η παραδοχή ότι δεν έγινε προέλεγχος, αποτελεί κατά τον ΜΚ1, σοβαρή παράλειψη και μη ασφαλή μέθοδο εργασίας. Σημειώνει όμως ότι, στον χώρο όπου κλήθηκαν να προσφερθούν υπηρεσίες- ανατολικό μέρος- υπήρχαν ιδιαιτερότητες, αφού, στον χώρο που γινόταν η τάνυση στο σιλό, υπήρχε προεξοχή στο περιμετρικό τοίχωμα αυτού, πλάτους 1 μέτρο σε ύψος 4.3 μέτρα από το έδαφος και το σημείο τάνυσης των συρματόσχοινων απείχε 1.1 μέτρο από την προεξοχή. Επιπλέον, στο έδαφος μεταξύ γερανού και σιλό υπήρχε άνοιγμα βάθους 1.6 μέτρων και διαστάσεων 2.5 επί 4 μέτρα, γεγονός που περιόρισε το στήσιμο του γερανού επί των υποστηριγμάτων του σε καλύτερη θέση ως προς τη θέση εργασίας του. Τέλος, δεν υπήρχε σηματωρός επί του εδάφους για να καθοδηγεί τον χειριστή κατά την ανύψωση του κλωβού. Κατά την κυρίως εξέταση του, ο μάρτυρας ανέφερε ότι σήμερα είναι συνταξιούχος, ενώ στο Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας εργάστηκε ως Επιθεωρητής για 33 συναπτά έτη. Διετέλεσε μεταξύ άλλων και Προϊστάμενος των Επαρχιακών Γραφείων Επιθεώρησης Λευκωσίας Λάρνακας και Αμμοχώστου. Αποφοίτησε από το Ανώτερο Τεχνολογικό Ινστιτούτο, όπου αργότερα εργάστηκε εκεί ως εκπαιδευτής. Έλαβε ειδικές εκπαιδεύσεις, ενώ κατά τη διάρκεια της υπηρεσίας του διερεύνησε πάνω από 1000 εργατικά ατυχήματα. Αφυπηρέτησε από την θέση του Προϊστάμενου του Επαρχιακού Γραφείου Λάρνακας. Κατάθεσε τα ακόλουθα τεκμήρια στην διαδικασία: - Τεκμήριο1A φωτογραφικό υλικό που συνοδεύει την έκθεση του. - Τεκμήριο 1Β αντίγραφο του εγχειριδίου χρήσης του μηχανήματος «Hydraulic Jack»- Υδραυλικού Γρύλου και Αντλίας. - Τεκμήριο 1Γ βιβλιογραφία όπου ερμηνεύονται οι όροι «Hoisting», «Τelescoping» και «Βooming Down». - Τεκμήριο 1Δ η Γνωστοποίηση Ατυχήματος. - Τεκμήριο 1Ε η κατάθεση του χειριστή του γερανού, ΜΚ2, ημερομηνίας 4.10.
6. - Τεκμήριο 1ΣΤ έγγραφο με τίτλο «Εκ των Προτέρων Γνωστοποίηση Εργοταξίου» ως αυτό συμπληρώνεται από τους αρμοδίους προ της έναρξης των εργασιών. - Τεκμήριο 1Ζ Ειδοποιήσεις Απαγόρευσης με αριθμούς 6838, 6839, 6840 και
7. - Τεκμήριο 1Η «Έκθεση Επιθεώρησης για την Καταστροφική Δόκιμη Δύο Τμημάτων Συρματόσχοινων». - Τεκμήριο 1Θ Έκθεση Επιθεώρησης του επίδικου γερανού από το Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας με ημερ. 29.9.17, δύο μέρες προ του ατυχήματος. Ο μάρτυρας εξήγησε τι σημαίνει εφελκυσμός, παραπέμποντας στο σχετικό φωτογραφικό υλικό. Συγκεκριμένα ανέφερε, η μπαστέκα βρίσκεται επί του γερανού και πάνω σε αυτήν είναι τοποθετημένος ο γάντζος. Από τον γάντζο αναρτάται το φορτίο. Η μπαστέκα αποτελείται από τροχαλίες μέσα από τις οποίες περνά το συρματόσχοινο (Τεκμ.1Α- Φωτογραφίες 8,14,16). Το ταμπούρλο βρίσκεται συνήθως στο πίσω μέρος του γερανού (Τεκμ.1Α-Φωτογραφία 31), στο οποίο είναι τυλιγμένο όλο το συρματόσχοινο. Όταν αυτό γυρίζει δεξιόστροφα ή αριστερόστροφα, ανάλογα με τις κινήσεις που κάνει ο χειριστής, το φορτίο ανεβαίνει ή κατεβαίνει. Βασική λειτουργία του ταμπούρλου είναι να ανεβάζει ή να κατεβάζει το φορτίο και να υψώνει την μπαστέκα είτε προς τα πάνω ή προς τα κάτω. Το βαρίδι (Τεκμ.1Α-Φωτογραφία 1) αποτελεί μέρος του μηχανισμού Anti-Two Block, δηλαδή του μηχανισμού προστασίας υπερύψωσης του γάντζου. Ο μηχανισμός αποτελείται από το βαρίδι, την αλυσίδα και τον τερματικό διακόπτη. Η χρήση του βαριδιού είναι σε περίπτωση που γίνει κακός χειρισμός και η μπαστέκα ανεβεί προς τα πάνω, αυτό, να ακουμπήσει πρώτα πάνω στο βαρίδι, και έτσι να ενεργοποιηθεί ο τερματικός διακόπτης και να σταματήσουν οι λειτουργικές κινήσεις της μπίγας του γερανού. Πάνω στο βαρίδι υπάρχει τρύπα, μέσα από την οποία περνά το συρματόσχοινο που φτάνει στο ταμπούρλο. Ο τερματικός διακόπτης έχει μέσα ελατήριο. Το βαρίδι λόγω του βάρους του, ενεργεί με τέτοιο τρόπο ώστε ο τερματικός διακόπτης να μπορεί να λειτουργεί ανά πάσα στιγμή. Γερανοί ως ο επίδικος, επιθεωρούνται από το Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας ανάλογα με την περίπτωση κάθε περίπου 14 μήνες. Ο συγκεκριμένος γερανός είχε επιθεωρηθεί στο παρελθόν και θα επιθεωρείτο εκ νέου, κάποιες μέρες μετά το ατύχημα. Η άδεια που του είχε δοθεί από το Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας ήταν άδεια για ανύψωση φορτίων και όχι για ανύψωση προσώπων (Τεκμήριο 1Θ, παρ. 5.4), όπου αναφέρεται ότι ο γερανός δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί με αυτήν τη διάταξη καθότι δεν ελέγχθηκε. Στην προκειμένη περίπτωση, ένας παρόμοιος γερανός, που θα διέθετε σύστημα για τοποθέτηση δεύτερου συρματόσχοινου θα μπορούσε μόνο, σε περιστασιακές περιπτώσεις και μόνο σε περίπτωση που δεν υπήρχε άλλη, πιο ασφαλής μέθοδος εργασίας, να χρησιμοποιηθεί για ανάρτηση με πρόσωπο εντός αυτού. Ακόμη όμως και στον επίδικο θα μπορούσε, κατά την γνώμη του, να γίνει κάποια προσαρμογή ούτως ώστε να φέρει δεύτερο συρματόσχοινο επί του κλωβού. Εάν υπήρχε το δεύτερο συρματόσχοινο αυτό θα ήταν τελείως ανεξάρτητο και σε περίπτωση κοπής του συρματόσχοινου, όπως στην προκειμένη, θα συγκρατούσε τον κλωβό και θα αποφευγόταν η πτώση. Τα δύο συρματόσχοινα θα ήταν ανεξάρτητα μεταξύ τους. Το δεύτερο συρματόσχοινο δεν συγκρατεί το φορτίο, αλλά μόνο τον κλωβό και συνεπώς δεν θα μετείχε στην ανύψωση ή στην κατάβαση του φορτίου. Με παραπομπή στο Τεκμήριο 1Γ, το οποίο αφορά σχεδιάγραμμα λειτουργίας του γερανού και της μπαστέκας, εξήγησε τους διάφορους τρόπους με τους οποίους μπορεί η μπαστέκα να χτυπήσει πάνω στις τροχαλίες της μπίγας εάν δεν υπάρχει το Anti-Two Block Device, και πως τέτοια σύγκρουση μπορεί να αποφευχθεί με την ύπαρξη του. Διευκρίνισε ότι το σύστημα By-Pass του Anti-Two Block, υπάρχει σε πολλά συστήματα γερανών, όμως οφείλειται να χρησιμοποιείται με φειδώ και κατόπιν άδειας υπεύθυνου προσώπου αφού, τυχόν ενεργοποίηση του οδηγεί τα συστήματα ασφαλείας του γερανού σε κατάσταση μη λειτουργίας. Το σύστημα By-Pass ενδέχεται να χρησιμοποιηθεί σε περίπτωση που βρεθεί το φορτίο σε κάποια δύσκολη θέση και θα πρέπει να μετακινηθεί για μερικά εκατοστά (Τεκμ. 1Α- Φωτογραφίες 17 και 18- Σύστημα By-Pass). Ο μηχανισμός αυτός, μπορεί «πολύ εύκολα» δήλωσε, να μαγκώσει. Αντίστοιχα, πολύ εύκολα μπορεί και να «ξεμαγκώσει». Η ορατότητα στο σημείο του εργατικού ατυχήματος δεν ήταν πολύ καλή, εφόσον μόλις ξεκίνησε να χαράζει (06:30 ώρα ατυχήματος), και ήταν κάπως σκοτεινά. Με δεδομένο συνέχισε, ότι, λειτουργούσαν δύο γερανοί ταυτόχρονα και μια αντλία, αναπόφευκτα, οι χειριστές θα ήταν πολύ δύσκολο να συνεννοηθούν μεταξύ τους, εξ' ου και η αναγκαιότητα σηματωρού στον χώρο. Τον συντονιστή εκτέλεση εργασιών κ. Χριστόδουλο Ξέναρου, που καταγράφεται στα σχετικά έγγραφα εργοταξίου, ουδέποτε εντόπισε στον χώρο, ενώ όταν ζήτησε να μάθει πού ήταν, κανείς δεν γνώριζε να απαντήσει. Σε σχέση με το περιεχόμενο των Ειδοποιήσεων Απαγόρευσης που εξέδωσε, ανέφερε ότι, υπήρξε ολική αντικατάσταση του συρματοσχοίνου, όμως δεν τοποθετήθηκε δεύτερο ανεξάρτητο συρματόσχοινο, συνεπώς δεν μπορούσε να δώσει την οποιανδήποτε άδεια για ανύψωση. Αντικαταστάθηκε επίσης η αλυσίδα στο σύστημα του Anti-Two Block σύμφωνα με τις οδηγίες του κατασκευαστή, και έτσι τη δεύτερη φορά ετοίμασε έκθεση για χρήση του γερανού μόνο για ανύψωση φορτίου. Ο μάρτυρας ακολούθως δήλωσε ότι, αν διεξαγόταν προέλεγχος, θα διαπιστωνόταν κατά πόσο υπήρχε καλή ή κακή λειτουργία των συστημάτων ασφαλείας του γερανού. Θα μπορούσαν επίσης να ελεγχθούν περαιτέρω, τα όποια συστήματα ασφαλείας. Κατά την κρίση του ΜΚ1 ο συγκεκριμένος γερανός δεν θα έπρεπε να χρησιμοποιηθεί καθόλου για την ανύψωση προσώπου, όμως, σε περίπτωση που αυτός είχε δεύτερο συρματόσχοινο και γινόταν ο προέλεγχος, θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί υπό περιστάσεις, ενώ η πιο ασφαλής μέθοδος εργασίας θα ήταν η τοποθέτηση σκαλωσιών ή ανυψωτικής εξέδρας. Αντεξετασθείς ο ΜΚ1, ρωτήθηκε από την κα. Ανδρέου κατά πόσον έλαβε οποιαδήποτε κατάθεση από την εταιρεία Quackguard Cyprus Ltd η οποία ήταν, σύμφωνα με την έκθεση του (παρ.7 Τεκμήριο 1) ο υπεύθυνος υπεργολάβος στον οποίο ανατέθηκε η εργασία τάνυσης των συρματοσχοινων, με τον μάρτυρα να απαντά αρνητικά. Ούτε από την εταιρεία Stressing Lifting Moving Services EΠΕ που ήταν ο εργοδότης του παθόντα (σύμφωνα με την έκθεση εμπειρογνωμοσύνης του- παρ.7), έλαβε οποιαδήποτε κατάθεση. Κατάθεση δεν έλαβε ούτε από τον παθόντα, παρά το ότι τον επισκέφθηκε στο νοσοκομείο και του υπέβαλε ερωτήσεις, και παρά το γεγονός ότι, ως ο ίδιος του ανέφερε, ήταν το πρόσωπο που είχε το πρόσταγμα αναφορικά με τον τρόπο εκτέλεσης της συγκεκριμένης εργασίας. Υπο τις περιστάσεις, ανέφερε ο ΜΚ1, έκρινε ότι δεν χρειαζόταν να λάβει κατάθεση από τα προαναφερθέντα πρόσωπα, φυσικά ή νομικά αφού, «είχε «ανακαλύψει τα αίτα του ατυχήματος και μπορούσε να συστήσει μέτρα προς αποφυγή άλλων». Ρωτήθηκε επισταμένα κατά πόσον μελέτησε την συμφωνία υπεργολαβίας που υπογράφθηκε με την Quakeguard Cyrpus Ltd, ή το έγγραφο με τίτλο «Εκτίμηση Κινδύνων για την Εκτέλεση της εν λόγω Εργασίας», που είχε ο κύριος εργολάβος στην κατοχή του, ή ακόμη, τις οδηγίες του κατασκευαστή ή έστω, το εγχειρίδιο χρήσης του επίδικου γερανού. Ο μάρτυρας, εκτός από το έγγραφο σε σχέση με την εκτίμηση κινδύνων, το οποίο ως χαρακτηριστικά ανέφερε, είδε, «πολύ- πολύ από πάνω και δεν μελέτησε σε βάθος», και το εγχειρίδιο λειτουργίας του γερανού το οποίο «σε γενικές γραμμές είδε», απάντησε και πάλι, αρνητικά. Αυτό γιατί κατά τον ίδιο, τα αίτια του δυστυχήματος ήταν «τόσο φανερά, που δεν χρειάστηκε». Ούτε χρειάστηκε να μελετήσει οποιοδήποτε έγγραφο που αφορούσε σε τεχνικές προδιαγραφές του συγκεκριμένου κλωβού, απάντησε ερωτηθείς. Ακολούθησε σειρά ερωτήσεων σε σχέση με την σμίκρυνση στην αλυσίδα του Anti-Two Block Device. Δήλωσε σίγουρος ότι τη στιγμή του ατυχήματος, ο μηχανισμός δεν εργάστηκε, εξ'ου και διέταξε την εξ' ολοκλήρου αντικατάσταση του. Πολύς λόγος έγινε σε ότι αφορούσε την συντήρηση του διακόπτη, με την συνήγορο υπεράσπισης να υποβάλλει ότι αυτός ήταν κατασκευασμένος κατά τρόπον που προστατευόταν και από σκόνη και από νερό. Συνεπώς, δεν μπορεί να υπήρχε ενδεχόμενο κακής συντήρησης. Ο ΜΚ1 εξήγησε ότι ο διακόπτης αυτός αποτελείτε από ηλεκτρολογικό μέρος (όπου οι ηλεκτρικές επαφές ήταν καλυμμένες) και από μηχανολογικό μέρος το οποίο αποτελείται από σημεία τριβής. Ο πίρος, που μπορούσε να κινηθεί κατακόρυφα, πάνω- κάτω, για να ανοίξει και να κλείσει τις επαφές ήταν εκτεθειμένος στις καιρικές συνθήκες. Το μηχανικό μέρος του διακόπτη δεν φαίνεται να λειτούργησε, με αποτέλεσμα λόγω του ασυντήρητου του, να μην λειτούργησε ολόκληρο το σύστημα. Αποδέκτηκε όμως ερωτηθείς ότι, τα μηχανήματα αυτά, αλλά και οι μηχανισμοί που τους συνοδεύουν είναι φτιαγμένοι κατά τρόπον που να προστατεύονται από τυχόν σκόνες και καιρικές συνθήκες που μπορεί να υπάρχουν ως φυσικό επακόλουθο, σε εργοτάξια. Η κα. Ανδρέου υπέβαλε ότι ο τερματικός διακόπτης ήταν φτιαγμένος με προδιαγραφές «Τύπου IP66», με τον ΜΚ1 να συμφωνεί, διευκρινίζοντας ότι ο συγκεκριμένος ήταν «Τύπου IP65». Ο κωδικός αυτός δήλωσε, αντιπροσωπεύει τις προδιαγραφές του μηχανήματος σε ότι αφορά το αδιάβροχο του, γεγονός το οποίο σημαίνει ότι όντως προστατεύει τις ηλεκτρικές επαφές από την υγρασία και το νερό. Αυτό όμως, δεν σημαίνει ότι προστατεύει το μηχανικό μέρος του διακόπτη το οποίο κατά τον ίδιο, παρέμεινε εκτεθειμένο στις καιρικές συνθήκες. Στις υποβολές της κας. Ανδρέου ότι, με δεδομένο ότι ο διακόπτης αυτός λειτούργησε κανονικά κατά τον έλεγχο του ιδίου, αμέσως μετά το ατύχημα, είναι αυθαίρετο το συμπέρασμα ότι, το ατύχημα έλαβε χώρα λόγω βλάβης του, ο μάρτυρας απάντησε ότι το τράνταγμα από την κοπή του συρματοσχοίνου ήταν αυτό που ενεργοποίησε το μηχανικό μέρος αυτού. Αντεξετάστηκε εκτενώς ο ΜΚ1 αναφορικά με το περιεχόμενο του Τεκμηρίου 1Θ, ήτοι, της Έκθεσης Επιθεώρησης του επίδικου γερανού ημερ. 29.9.
8. Αποτέλεσε θέση της κας. Ανδρέου ότι ο επίδικος γερανός ορθώς χρησιμοποιήθηκε για την εν λόγω εργασία, και ήταν κατάλληλος και για την ανύψωση όχι μόνο φορτίων αλλά και προσώπων, αφού η χρήση του εμπίπτει εντός των προνοιών των Νομοθετημάτων και Κανονισμών για τις οποίες έχει ήδη κριθεί κατάλληλη η χρήση του, παραπέμποντας τον μάρτυρα στα όσα καταγράφονται στην παράγραφο 6 του εν λόγω Τεκμηρίου. Ο μάρτυρας στις εν λόγω υποβολές αποκρίθηκε ότι δεν μπορεί να θυμηθεί τις πρόνοιες των Κανονισμών του Περί Οικοδομών και Έργων Μηχανικών Κατασκευών (Ασφάλεια, Υγεία και Ευημερία) κανονισμοί το
9. Ως προς την ύπαρξη ή μη, δεύτερου συρματόσχοινου, ο μάρτυρας ρωτήθηκε γιατί δεν καταγράφεται η έλλειψη τέτοιου ως τέτοια παρατήρηση ή σύσταση επί των εκδοθέντων Ειδοποιήσεων Απαγόρευσης που εξέδωσε. Ο μάρτυρας απάντησε ότι μόνο αν επιτρεπόταν η ανύψωση προσώπων μέσα στον κλωβό θα όφειλε να καταγραφούν τα ως άνω ως παρατήρηση, και όχι το αντίθετο. Επανήλθε η κα. Ανδρέου ζητώντας περαιτέρω διευκρινήσεις, εμμένοντας στη θέση ότι, από την στιγμή που ο επίδικος γερανός είχε τύχει έγκρισης από το Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας ότι ενέπιπτε εντός των προνοιών των συγκεκριμένων Κανονισμών του 197, οι πρόνοιες των οποίων επιτρέπουν την ανύψωση προσώπων, όφειλε μια τέτοια απαγόρευση να εμπερικλείεται ρητά στις εν λόγω ειδοποιήσεις. Υπέδειξε μάλιστα στον ΜΚ1 το ακριβές λεκτικό των Ειδοποιήσεων (Τεκμήριο 1Ζ) με τον ΜΚ1 να απαντά ότι οι εν λόγω κανονισμοί «αν δεν τον απατά η μνήμη του» δεν κάνουν αναφορά σε ανύψωση κλωβών οι οποίοι είναι προσδεδεμένοι με συρματόσχοινο επί γερανών. Ακόμα και αν δεν απαγορεύεται είπε, εφόσον υπήρχε πιο ασφαλισμένη μέθοδος εργασίας, αυτή η πιο ασφαλισμένη μέθοδος, έπρεπε να ακολουθηθεί, ήτοι μέσω χρήσης ανυψωτικών πλατφόρμων. Αποτέλεσε θέση της κυρίας Ανδρέου, ότι ο γερανός ήταν κατάλληλος για την ανύψωση προσώπου μαζί με τον κλωβό και αυτό γιατί ο ΜΚ 1 ως ανέφερε, δεν μελέτησε σε βάθος τα έγγραφα στα οποία περιγραφόταν η μέθοδος εκτέλεσης της συγκεκριμένης εργασίας. Ο μάρτυρας απάντησε ότι δεν χρειάστηκε να τα μελετήσει. Σε ερώτηση της κυρίας Ανδρέου γιατί δεν διερευνήθηκε κατά πόσον ο εργοδότης του παθόντος είχε οποιανδήποτε παράλειψη, ή γιατί δεν διερεύνησε την εταιρεία Quakeguard Cyprus Ltd που ήταν υπεργολάβος, ο μάρτυρας απάντησε ότι ο λόγος ήταν γιατί ο εργοδότης του παθόντος ήταν εξ' Ελλάδος και ότι και ο ίδιος ο παθών θα έφευγε, με αποτέλεσμα τα πιο πάνω να αποτελούν τροχοπέδη στην παρουσίαση της υπόθεσης ενώπιον Δικαστηρίου. Από τη στιγμή που υπήρχε ο κύριος εργολάβος και «θα μπορούσε να βρεθεί ευθύνη σε σχέση με αυτόν, η έρευνα του έμεινε μέχρι εκεί». Συμφώνησε ότι «δεν μπήκε στη διαδικασία να μελετήσει συμβόλαια και να δει ποια η σχέση του ενός με του άλλου και ποια τελικώς η ευθύνη τους, γιατί δεν χρειαζόταν, από τη στιγμή που διαπίστωσε τα πραγματικά αίτια του ατυχήματος». Ερωτηθείς γιατί υπήρξε άρση της απαγόρευσης αφού δεν επιτρεπόταν η ανύψωση προσώπων με καλάθι, ο μάρτυρας απάντησε ότι όταν γίνεται άρση της ειδοποίησης απαγόρευσης, αυτό δεν σημαίνει ότι «ύστερα μπορεί να χρησιμοποιηθεί για ανύψωση προσώπου», αφού πάνω στην έκθεση επιθεώρηση, δεν καταγράφεται ότι αυτή επιτρέπεται. Με την εν λόγω θέση δεν συμφώνησε η κα. Ανδρέου παραπέμποντας τον μάρτυρα στο λεκτικό της Ειδοποίησης με αρ. 6840 (μέρος του Τεκμηρίου 1Ζ), όπου φαίνεται να έγινε άρση της απαγόρευσης δια «ανύψωση προσώπων με καλάθι αναρτημένο από γερανό για την εκτέλεση εργασιών σε ύψος», με τον ΜΚ1 να απαντά ότι ενδεχομένως η διατύπωση να είναι λανθασμένη και ότι δεν είναι αυτό που εννοείται με την άρση της συγκεκριμένης απαγόρευσης. Η άρση της ειδοποίησης έγινε με σκοπό να μπορεί ο γερανός να χρησιμοποιηθεί μόνο για ανύψωση φορτίου και όχι για ανύψωση προσώπου. Ρωτήθηκε ο μάρτυρας κατά πόσον έλαβε οποιανδήποτε εκπαίδευση σε θέματα χειρισμού γερανών, με το μάρτυρα να απαντά θετικά. Ακολούθησε σειρά ερωτήσεων επί των όσων απεικόνιζε η Φωτογραφία 18- Τεκμ.1Α, (Σύστημα Anti-Two Block και διακόπτη By Pass), με τον μάρτυρα να ερωτάται όπως ερμηνεύσει την ένδειξη «Α2Β» επί της οθόνης του συστήματος. Ο μάρτυρας απάντησε ότι «δεν ασχολήθηκε καθόλου με την οθόνη και το τι αυτή κατέγραφε». Στην προκείμενη δεν χρειάστηκε καθόλου να εξετάσει την οθόνη, αφού δεν υπήρχε ηλεκτρονικό πρόβλημα στη λειτουργία της. Συμφώνησε ότι αν υπάρξει κατάσταση τύπου «Two-Block», ενδέχεται να δοθεί προειδοποίηση στον χειριστή, είτε μέσω της οθόνης, είτε ηχητικά. Συμφώνησε επίσης ότι αναμένεται από μηχανήματα που βρίσκονται εντός εργοταξίου όπως εντοπιστούν σκονισμένα. Ερωτηθείς ως προς την διερεύνηση που έκανε για να χαρακτηρίσει τελικώς τον γερανό ως «ασυντήρητο», ο ΜΚ1 απάντησε ότι το μηχανικό μέρος του Anti-Two Block ήταν σκονισμένο, όπως σκονισμένα ήταν το συρματόσχοινο και το ταμπούρλο, ενώ τα κυλιόμενα μέρη του γερανού, δεν είχαν το αναμενόμενο επί αυτών, λιπαντικό. Συμφώνησε ότι μίλησε με τον Κ. Παυλίδη (ΜΥ1) ο οποίος τον ενημέρωσε ότι κρατούσε αρχείο συντήρησης και επιδιόρθωσης του γερανού, πλην όμως δεν το μελέτησε. Συμφώνησε με την υπεράσπιση ότι στην ουσία υπεύθυνος για την εκτέλεση της συγκεκριμένης εργασίας ως ο ίδιος ανέφερε, ήταν ο κύριος Χατζής, (ο παθών), ενώ σύμφωνα με τες μαρτυρίες που έλαβε, οι υπόλοιποι ακολουθούσαν τις εντολές του ίδιου. Συμφώνησε ότι δεν έψαξε τη σχέση που έχει ο παθών μαζί με τον χειριστή του γερανού, ούτε την υποχρέωση που ενδεχομένως να είχε ο υπεργολάβος Quakeguard, αφού, «δεν έψαξε ούτε συμβόλαια, ούτε άλλες υποχρεώσεις μεταξύ υπεργολάβου και κυρίως εργολάβου». Στην υποβολή ότι τα αίτια πρόσκρουσης και μη λειτουργίας οφείλονται οριστικά σε στιγμιαία αστοχία του συστήματος και όχι στη κατ΄ισχυρισμόν μη συντήρηση, ο μάρτυρας απάντησε αρνητικά. ΜΚ2, ο Τρύφωνας Τρύφωνος, μηχανοδηγός μέχρι και το 2019 στην κατηγορούμενη 2 εταιρεία. Ήταν ο χειριστής του γερανού κατά τον επίδικο χρόνο. Αναγνώρισε και κατέθεσε την κατάθεσή του ως Τεκμήριο 1Ε στη διαδικασία. Εκεί αναφέρει συνοπτικά τα ακόλουθα: Τα καθήκοντά του στην εταιρεία ήταν, χειριστής κινητού τηλεσκοπικού γερανού και περονοφόρων οχημάτων. Είναι απόφοιτος δημοτικού. Τις γνώσεις του για χειρισμό γερανών, απέκτησε μέσα από τη μακροχρόνια απασχόλησή του στον τομέα των κατασκευών. Το 2013 και ενώ εργαζόταν στην εταιρεία Zemco Ltd, έτυχε θεωρητικής και πρακτικής εκπαίδευσης για τον χειρισμό τηλεσκοπικού κινητού γερανού. Το πρακτικό μέρος της εκπαίδευσης έλαβε χώρα σε εργοτάξιο της εταιρείας και διήρκησε 3 περίπου ώρες από τον Αντρέα Ηλία και ακόμη ένα άλλο πρόσωπο. Στην εκπαίδευση ήταν μόνο ο ίδιος παρών. Στο εργοτάξιο χειρίστηκε κινητό τηλεσκοπικό γερανό της εταιρείας Zemco. Ακολούθησε και θεωρητικό μέρος. Με την συμπλήρωση των ως άνω του δόθηκε άδεια χειριστή κινητού τηλεσκοπικού γερανού με ισχύ μέχρι την 20.6.
10. Δεκαπέντε μέρες πριν την ημερομηνία του ατυχήματος, άρχισαν οι εργασίες τεντώματος του συρματόσχοινου που λάμβανε χώρα σε διάφορα ύψη, στην εξωτερική περιμετρική τοιχοποιία του σιλό. Για την εκτέλεση αυτής της εργασίας χρησιμοποιήθηκαν 2 κοινοί τηλεσκοπικοί γερανοί και μια αρθρωτή ανυψωτική εξέδρα. Ο ίδιος χειριζόταν τον γερανό με πινακίδες εγγραφής [ ], στον οποίον ήταν αναρτημένο μεταλλικό καλάθι. Εντός του, βρισκόταν η αντλία λαδιού και ο Χατζής, ο οποίος χειριζόταν την αντλία. Τον άλλο γερανό, με πινακίδες εγγραφής [ ], χειριζόταν ο Νίκος και από αυτό κρεμόταν ο γρύλος. Ο γρύλος αποτελείται από ένα μεταλλικό κυλινδρικό εξάρτημα χρώματος πορτοκαλί που διέθετε πολλές τρύπες, μέσα από τις οποίες διέρχονται τα συρματόσχοινα, που επρόκειτο να τεντωθούν. Η ανυψωτική εξέδρα χρησιμοποιείτο για την ανύψωση 2 εργαζομένων και ήταν αυτοκινούμενη, με χειριστήρια στην εξέδρα τα οποία χειρίζονταν οι εργάτες που βρίσκονταν πάνω σε αυτήν. Με αυτούς τους μηχανισμούς και αυτόν τον τρόπο εργασίας, εργάζονταν μέχρι και τη μέρα του ατυχήματος. Επιστάτης των εργασιών, ο Αντρέας Νικολάου. Για την εκτέλεση της εργασίας τεντώματος πήγαιναν κάθε πρωί στα γραφεία του εργοταξίου και ο επιστάτης τους έλεγε σε ποιο σημείο του σιλό θα εργάζονταν, ενώ ο παθών καθόριζε το ύψος στο οποίο θα εργάζονταν. Οι χειριστές του γερανού και της εξέδρας αποφάσιζαν σε ποιο από τα σημεία θα στήνονταν μηχανήματα. Ο επιστάτης κατά την διάρκεια της ημέρας θα περνούσε από τον χώρο και θα τους έβλεπε. Κανένα αρνητικό σχόλιο δεν είχαν λάβει από τον επιστάτη τις μέρες που προηγήθηκαν. Ο επίδικος γερανός στήθηκε στον χώρο όπου συνέβηκε το ατύχημα από τον Νίκο, ήτοι τον δεύτερο χειριστή. Ο γερανός δεν μετακινήθηκε από τη θέση του μέχρι τη στιγμή του ατυχήματος. Τη μέρα του ατυχήματος ο επιστάτης διαμοίρασε την εργασία. Ο παθών δήλωσε ότι όφειλαν να συνεχίσουν από εκεί που ήταν εγκατεστημένα τα μηχανήματα από την προηγούμενη μέρα. Το πρωί γύρω στις 06:20 πήγε στον χώρο εργασίας του όπου βρήκε τον γερανό έτοιμο, στημένο στα υποστηρίγματα, με τη μπίγα κατεβασμένη σε μικρή γωνία. Το μήκος της μπίγας ήταν 10 μέτρα. Στο γάντζο του γερανού ήταν τοποθετημένες οι 4 αλυσίδες του κλωβού με 2 κρίκους. Ο κλωβός ακουμπούσε στο έδαφος. Μέσα σε αυτόν ήταν τοποθετημένη και δεμένη με σχοινί στα κάγκελα, η αντλία του λαδιού που χρησιμοποιείτο για το τέντωμα των συρματόσχοινων. Ο ίδιος ξεκίνησε τον γερανό για να θερμανθεί. Ο Βασίλης μπήκε στον κλωβό από την πόρτα και την έκλεισε. Φορούσε ζώνη ασφαλείας, όμως δεν πρόσεξε αν αυτή αγκίστρωσε στον χειρολυσθήρα, του κλωβού. Μετά την εντολή του Βασίλη να πάνε προς τα πάνω, χρησιμοποίησε τον μοχλό ανύψωσης του συρματόσχοινου και μετά έβαλε τη μπίγα προς τα έξω και ταυτόχρονα κατέβασε το συρματόσχοινο για να ξεκινήσει η ανύψωση του κλωβού. Με αυτές τις κινήσεις, ανύψωσε τον κλωβό στο ένα μέτρο περίπου από το έδαφος. Επειδή υπήρχαν κάποια μεταλλικά αντικείμενα που εμπόδιζαν στην ανύψωση, αναγκάστηκε να ανυψώσει τη μπίγα προς τα πάνω, χρησιμοποιώντας μόνο τον μοχλό ανύψωσης της μπίγας. Με αυτόν τον τρόπο, ανύψωσε τον κλωβό στα 2 περίπου μέτρα μέχρι που απέφυγε τα εμπόδια. Στη συνέχεια έβγαλε τη μπίγα προς τα έξω και ταυτόχρονα κατέβαζε το συρματόσχοινο. Με αυτές τις κινήσεις ανέβασε τον κλωβό περίπου στα 30 με 50 εκατοστά πάνω από την περίφραξη του τούνελ και σε απόσταση 300 εκατοστών από το σιλό. Αμέσως μετά έκανε περιστροφή της μπίγας δεξιά και έφερε τον κλωβό πάνω από το περβάζι, σε απόσταση περίπου 50 εκατοστών από τον τοίχο. Ήθελε να ακουμπήσει τον κλωβό πάνω στην τοιχοποιία για να μην κουνιέται. Για να επιτύχει αυτό, έπρεπε να ανυψώσει το συρματόσχοινο προς τα πάνω και στη συνέχεια να γύρει τη μπίγα προς τα κάτω. Μόλις ακούμπησε τον μοχλό για να ανυψώσει το συρματόσχοινο, ένιωσε ένα τράνταγμα και είδε τον κλωβό να πέφτει. Ο κλωβός αναποδογυρίστηκε και έπεσε μέσα σε λάκκο που βρισκόταν μέσα στο έδαφος. Ο ίδιος έτρεξε προς βοήθεια καλώντας παράλληλα και την Πυροσβεστική, η οποία ήρθε μετά από 20 περίπου λεπτά και απεγκλώβισε τον παθόντα. Ενώ ο παθών μεταφέρετο στο Γενικό Νοσοκομείο, η Πυροσβεστική του ζήτησε να μετακινήσει τον γερανό. Ανέβηκε στο χειριστήριο και χωρίς να κάνει οποιανδήποτε άλλη κίνηση, γύρισε τη μπίγα 2 μέτρα περίπου προς τα αριστερά. Κατά τη διάρκεια εκτέλεσης των εργασιών τις προηγούμενες 15 μέρες, δεν έτυχε να ανυψωθεί ο γάντζος σε τέτοιο ύψος που να ενεργοποιηθεί το σύστημα ανακοπής ανύψωσης του γάντζου. Δηλαδή η μπαστέκα που φέρει ο γάντζος σε καμιά περίπτωση, δεν ακούμπησε το βαρίδι του συστήματος ανακοπής. Πριν ανυψώσει τον Βασίλη δεν έκανε προέλεγχο για να δει κατά πόσο το σύστημα ανακοπής δούλευε ή όχι. Τελευταία φορά που δοκίμασε το εν λόγω σύστημα, ήταν 2 μήνες πριν τη μέρα του ατυχήματος. Την ώρα που ανύψωνε τον κλωβό ο ίδιος έβλεπε προς δάπεδο του κλωβού γιατί ήθελε να τον ακουμπήσει προς τον τοίχο και δεν έβλεπε πού βρισκόταν η μπαστέκα σε σχέση με τροχαλίες της μπίγας. Στο έδαφος δεν υπήρχε σηματωρός για να τον καθοδηγεί, ενώ η συνεννόηση γινόταν δυνάμει οπτικής επαφής που είχε με τον Βασίλη, ο οποίος βρισκόταν μέσα στον κλωβό. Κατά την κυρίως του εξέταση ανέφερε ότι μετά το ατύχημα, συνέχισε να εργάζεται στο εν λόγω εργοτάξιο όμως σε άλλο πόστο. Είδε ότι οι εργασίες πλέον, γίνονταν μέσω ανυψωτικού της πλατφόρμας. Ερωτηθείς σχετικά απάντησε ότι δεν είδε ποτέ το εγχειρίδιο, ούτε του το έδωσε κανείς. Τα βάρη που επιτρέπετο να ανασηκώσει ήταν καταγεγραμμένα στο σώμα του.(?) Ως προς το κατά πόσον δόθηκαν ποτέ οδηγίες για την διεξαγωγή προελέγχου, πριν την πρώτη ανύψωση ο μάρτυρας απάντησε ότι το έκαναν, από μόνοι τους οι χειριστές, όταν τους βόλευε, και δεν υπήρξε επιβολή για την διεξαγωγή τέτοιου ελέγχου, επί καθημερινής βάσης. Τελευταία φορά ανέφερε, που έγινε ανύψωση χωρίς πρόσωπο μέσα, ενδέχεται να ήταν προ 2 μηνών. Σε ερώτηση κατά πόσο ο ίδιος έκανε χρήση του λεγόμενου «By Pass System», απάντησε αρνητικά. Στο εν λόγω ύψος δήλωσε, είχε δουλέψει και τις προηγούμενες, προ του ατυχήματος, μέρες. Αυτή η κίνηση δήλωσε, γινόταν συνέχεια, περιμετρικά του σιλό. Η αντεξέταση του μάρτυρα υπήρξε πολύ σύντομη με την κα. Ανδρέου, να επιβεβαιώνει ουσιαστικά ότι το πρόσταγμα για την εργασία, είχε ο παθών. ΙV. Μαρτυρία Υπεράσπισης Μοναδικός μάρτυρας υπεράσπισης (ΜΥ1), ο Σοφοκλής Παυλίδης, ο οποίος εργάζεται από το 2003 στην Κατηγορούμενη 2 εταιρεία ως Υπεύθυνος του Μηχανουργείου / Τμήματος Συντήρησης. Κατέχει πτυχίο «Bachelor of Engineering» από το Πανεπιστήμιο του Greenwich. Ερωτηθείς για το επίδικο συμβάν δήλωσε ότι γνωρίζει και είναι ενήμερος, αφού όταν αυτό έλαβε χώρα, μετέβηκε αμέσως στο σημείο, όπου παρών ήταν ο ΜΚ
11. Παρών ήταν και ο ίδιος όταν ο ΜΚ1 προέβη σε έλεγχο και εξετάσεις επί των συστημάτων ασφαλείας του γερανού. Το πρώτο πράγμα που έλεγξαν είπε, ήταν η λειτουργία του συστήματος Anti-Two Block. Αυτό ήλεγξαν δια οπτικής επαφής και θέτοντας το επιτόπου, σε λειτουργία. Όταν το έθεσαν σε λειτουργία, αυτό, εργαζόταν κανονικά. Σε περίπτωση οποιουδήποτε προβλήματος, το σύστημα έχει την δυνατότητα να προειδοποιεί τόσο ηχητικά, όσο και μέσω οθόνης που βρίσκεται εντός του θαλάμου, τον χειριστή. Ο χειριστής μέσω αυτής της οθόνης ελέγχου, μπορεί να γνωρίζει για την κατάσταση του όλου συστήματος. Σε περίπτωση βλάβης υπάρχει προειδοποιητική λυχνία και ηχητικό σήμα - συναγερμός- ο οποίος ακούγεται εντός της καμπίνας. Εκείνη την ημέρα δεν υπήρξε καμία τέτοια προειδοποίηση προς τον χειριστή. Παραπέμποντας στην Φωτογραφία 18 του Τεκμ. 1Α, υπέδειξε την φωτεινή λυχνία καθώς και τις εγγραφές επί της οθόνης του Anti-Two Block. Όταν έλαβε χώρα το ατύχημα δήλωσε ο μάρτυρας, εκδόθηκε απαγόρευση χρήσης του γερανού από το Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας και είχε τεθεί ως όρος για άρση της, η αλλαγή του εν λόγω τερματικού. Ο τερματικός διακόπτης είναι υψηλών προδιαγραφών τύπου «IP66». Το «IP» αποτελεί ακρωνύμιο των λέξεων «Ingress Protection» Αποτελεί ένα διεθνές αριθμό ο όποιος έχει να κάνει με Ευρωπαϊκά Πρότυπα. Ο αριθμός «6» αντιπροσωπεύει το υψηλό των προδιαγραφών στην κλίμακα, και προστατεύει το μηχάνημα και τα περιβλήματα του τερματικού από σκόνη και νερό- Τεκμήριο 2- IP Rating Chart. Κατέθεσε ως Τεκμήριο 3 στο Δικαστήριο το ιστορικό συντήρησης του επίδικου γερανού το οποίο λάμβανε χώρα δυνάμει των οδηγιών του κατασκευαστή. Το ιστορικό περιλαμβάνει τις ημερομηνίες 27.1.17 μέχρι και την 19.9.17, ήτοι λίγες μέρες πριν το ατύχημα. Η συντήρηση λαμβάνει χώρα κάθε περίπου ένα με ενάμιση μήνα και περιλαμβάνει οπτικούς ελέγχους στην οθόνη του τερματικού Anti-Two Block, στο συρματόσχοινο, στα μηχανήματα στο λάδι, και στο νερό. Αφού εξήγησε τις διάφορες καταγραφές και στήλες επί του τεκμηρίου ο μάρτυρας ανέφερε ότι υπάρχουν 2 τύποι συντήρησης, τύπου «Α» και «Β». Στον «Α» περιλαμβάνεται και ο έλεγχος του συστήματος ανακοπής κινήσεως και συγκεκριμένα η λειτουργία του Anti-Two Block. Ο Τύπος «Β» αφορά στα λιπαντικά του μηχανήματος. Την 19.9.17 διενεργήθηκε επί του γερανού έλεγχος τύπου «Α», γεγονός που καταγράφεται επί του Τεκμηρίου. Τέλος, δήλωσε ότι η κατηγορούμενη 2 ποτέ δεν επενέβη επί της αλυσίδας του τερματικού, αλλά λειτούργησαν αυτήν καθ' όλη τη διάρκεια ως αυτή είχε έρθει εφαρμοσμένη από τον άνθρωπο που εγκατέστησε το σύστημα. Δεν υπήρχε κανένας λόγος να υπάρξει παρέμβαση στην αλυσίδα από την κατηγορούμενη
12. Ούτε και τους έγινε ποτέ σύσταση από το Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας σε προηγούμενους ελέγχους. Ερωτηθείς από την κα. Ανδρέου συμφώνησε με τον ΜΚ1 ότι όσο εύκολο είναι για το σύστημα να «μαγκώσει», το ίδιο εύκολο είναι όπως αυτό «ξεμαγκώσει». Οι μικρές ή μεγάλες δονήσεις που λαμβάνουν χώρα με την έναρξη εργασίας του μηχανήματος δύναται να το «ξεμαγκώσουν». Κατά την δική του εκτίμηση ο λόγος που δεν δούλεψε το Anti-Two Block, ήταν λόγω, στιγμιαίας αστοχίας του συστήματος. Άντεξετασθείς, συμφώνησε με τον κ. Προδρόμου ότι ακόμη και κατά τον προέλεγχο υπάρχει δυνατότητα αν, ο μηχανισμός είναι «μαγκωμένος» αυτός να «ξεμαγκώσει». Συμφώνησε ότι ο ίδιος έφθασε στο χώρο κοντά στο μεσημέρι, και δεν μπορεί να γνωρίζει αν έγιναν οποιεσδήποτε άλλες δοκιμές ή ενέργειες από το Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας προ, της άφιξης του στο χώρο. Ερωτηθείς αναφορικά με την αλυσίδα, και ποιος την εγκατέστησε, ο ΜΥ1 δεν γνώριζε να απαντήσει προσθέτωντας ότι, είχαν γίνει όλοι οι σχετικοί έλεγχοι από το Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας. Παρά το γεγονός ότι η κατηγορούμενη 2 είχε στην κατοχή της το εγχειρίδιο του επίδικου γερανού, δεν κρίθηκε αναγκαίο όπως ελεγχθεί εκ νέου το μήκος της αλυσίδας. Συμφώνησε ότι η άρση της απαγόρευσης έλαβε χώρα όταν μεταξύ άλλων, τοποθετήθηκε αλυσίδα συμφώνως των προνοιών του κατασκευαστή. V. Αγορεύσεις Με το πέρας της υπόθεσης οι ευπαίδευτοι συνήγοροι των μερών προέβησαν σε εμπεριστατωμένες αγορεύσεις. Η συνήγορος υπεράσπισης παρέδωσε τις θέσεις της γραπτώς (Έγγραφο Β), ο δε συνήγορος της κατηγορούσας αρχής αγόρευσε προφορικά παραπέμποντας το Δικαστήριο και σε σχετική επί των επίδικων θεμάτων Νομολογία (Έγγραφο Γ). Όπου κριθεί αναγκαίο θα κάνω ιδιαίτερη αναφορά στα όσα υποστήριξαν δια των αγορεύσεών τους στο κατάλληλο σημείο έχοντας πάντα κατά νου ότι δεν απαιτείται ειδικότερη αναφορά ή πραγμάτευση κάθε επιχειρήματος που προβάλλεται (βλ.Θεμιστοκλέους ν. Δημοκρατίας Ποιν. Έφ. 176/2018, ημερομηνίας 11.01.2019, ECLI:CY:AD:2019:B4 και Οδυσσέα ν. Αστυνομίας

(1999)2 Α.Α.Δ. 490). Οι θέσεις του κ. Προδρόμου είναι καταγεγραμμένες στα πρακτικά ημερ.1.6.

1. Ο συνήγορος έδωσε έμφαση στα ευρήματα του ΜΚ1, και στο σοβαρό τραυματισμό που υπέστη ο παθών, παραπέμποντας το Δικαστήριο σε Νομολογία που αφορά στην ευθύνη για λήψη μέτρων συμμόρφωσης με τις επιταγές του Νόμου, ο οποίος ρυθμίζει θέματα ασφάλειας στους τόπους εργασίας και βαραίνει αποκλειστικά, έκαστο εργοδότη. Εκ διαμέτρου αντίθετες ήταν οι θέσεις της υπεράσπισης ως αυτές προωθήθηκαν. Αυτές συνοψίζονται ως ακολούθως : (α) Η υπόθεση εναντίον της κατηγορούμενης 1 κοινοπραξίας/ συνεταιρισμού δέον όπως απορριφθεί καθότι δεν μπορεί να καταλογίζεται ποινική ευθύνη σε πρόσωπο το οποίο δεν έχει νομική υπόσταση. Η κατηγορούσα αρχή δεν νομιμοποιείται να κατηγορεί την κοινοπραξία ωσάν να αποτελεί ξεχωριστή νομική οντότητα, ή ξεχωριστό πρόσωπο. Αντίθετα, η κοινοπραξία αποτελεί στην ουσία ένα συμβατικό κατασκεύασμα αφού αποτελεί μια σύμβαση μεταξύ δύο εταιρειών που λειτουργεί στη βάση αυτής της γραπτής συμφωνίας μεταξύ των κατηγορούμενων. (β) Η οποιαδήποτε τυχόν συνεπώς, ποινική ευθύνη από αδικοπραξίες που ενδεχομένως να προέκυψαν συνεπεία αυτής της συμφωνίας για εκτέλεση του έργου, αφορά τα δύο συμβαλλόμενα πρόσωπα ως συνέταιροι στην κοινοπραξία και τα πρόσωπα που συμφώνησαν να εκτελέσουν μαζί το έργο, αλλά όχι την κοινοπραξία ως οντότητα. (γ) Δεν έχει προσφερθεί μαρτυρία ότι οι κατηγορούμενες 2 και 3 εταιρείες ήταν, ως τους προσάπτεται, δυνάμει του κατηγορητηρίου συνέταιροι στην κατηγορούμενη 1 κοινοπραξία. (δ) Οι κατηγορούμενες 2 και 3 δεν ήταν ούτε ο εργολάβος του έργου, ούτε εργοδότες. Καμία μαρτυρία δεν προσφέρθηκε από την κατηγορούσα αρχή ότι οι κατηγορούμενες 2 και 3 ήταν τα πρόσωπα που είχαν ευθύνη για το χώρο εργασίας. (ε) Δεν έχει αποδειχθεί ότι οι κατηγορούμενες 2 και 3 συνδέονται με οιαδήποτε σύμβαση απασχόλησης, με οποιοδήποτε πρόσωπο που εργαζόταν στο εργοτάξιο ή ότι είχε συμβατική σχέση με την κατηγορούμενη
2. (στ) Καμία μαρτυρία και/ή αξιόπιστη μαρτυρία δεν προσκομίστηκε που να αποδεικνύει τα συστατικά στοιχεία των επίδικων αδικημάτων και ειδικότερα ότι το σύστημα Αnti-Τwo Βlock δεν ήταν άρτια συντηρημένο, ή ότι ο γερανός ή ο κλωβός που χρησιμοποιήθηκε δεν ήταν κατάλληλος για την ανύψωση προσώπων, ειδικότερα από την στιγμή που δυνάμει του ιδίου του περιεχομένου της Έκθεσης Επιθεώρησης του γερανού ημερ. 29.9.17 -Τεκμήριο 1Θ- αυτός μπορούσε να χρησιμοποιηθεί συμφώνως των προνοιών του Περί Οικοδομών και Εργων Μηχανικών Κατασκευών (Ασφάλεια, Υγεία και Ευημερία) Κανονισμοί του 1973, στους οποίους γίνεται ρητή αναφορά για ανύψωση προσώπων με κλωβό. (ζ) Δεν έχει αποδειχθεί ποια ήταν η υποχρέωση της κατηγορούμενης 2 ως ιδιοκτήτρια του γερανού και/ή ποιες παραβιάσεις καταλογίζονται σε αυτήν, ως τέτοιας. VI. Παραδεκτά Γεγονότα/ Ευρήματα Κρίνεται κατάλληλο στάδιο όπως μνημονευθεί ότι από την ενώπιον του Δικαστηρίου μαρτυρία, αλλά και από τις εκατέρωθεν θέσεις των μερών, τα ακόλουθα σημεία αποτελούν κοινό και/ή μη αμφισβητούμενο έδαφος. Ως εκ τούτου, τα πιο κάτω αποτελούν ευρήματα του Δικαστηρίου: 1.Ο παθών ήταν εργοδοτούμενος της εταιρείας «Stressing Lifting Moving Services Ltd», ήτοι εταιρείας άσχετης προς το κατηγορητήριο. 2.H «Stressing Lifting Moving Services Ltd» ήταν υπεργολάβος της εταιρείας «Quakeguard Cyprus Ltd», εταιρείας επίσης άσχετης προς το κατηγορητήριο. 3.H «Quakeguard Cyprus Ltd» ήταν υπεργολάβος της κατηγορούμενης 1 κοινοπραξίας. 4.Ο παθών είχε το πρόσταγμα ως την εκτέλεση της συγκεκριμένης εργασίας. Στα πλαίσια εκτέλεσης της, ήταν επιφορτισμένος με το συντονισμό της, δίδοντας οδηγίες στους υπόλοιπους, περιλαμβανομένου και του ΜΚ2, χειριστή του επίδικου γερανού. 5.Σε επιτόπιο έλεγχο που έγινε μετά το ατύχημα στο σύστημα ανακοπής υπερύψωσης του γάντζου (Αnti-Two Block Device) αυτός λειτούργησε αποτελεσματικά. 6.Ο χειριστής του επίδικου γερανού ΜΚ2, εκπαιδεύτηκε δεόντως, σύμφωνα με τον Κώδικα Πρακτικής του Τμήματος Επιθεώρησης Εργασίας Κ.Δ.Π. 529/2010 λαμβάνοντας σχετικό πιστοποιητικό με ημερ. έκδοσης την15.4.2008 και ημερ. λήξης την 15.4.
3. 7.Ο επίδικος γερανός ήταν ιδιοκτησίας της κατηγορούμενης
5. O κατασκευαστής του γερανού είναι η Grove Manufacturing Co.
6. Κατά τον χρόνο του ατυχήματος η έγκριση χρήσης του γερανού, βρισκόταν σε ισχύ, σύμφωνα με την μαρτυρία του ΜΚ1 και συνέχισε να βρίσκεται σε ισχύ, δυνάμει του Τεκμηρίου 1Θ.
7. Έξι μήνες προ του ατυχήματος, ο επίδικος γερανός είχε επιθεωρηθεί από το Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας.
8. Σύμφωνα με το Τεκμήριο 1Θ, ήτοι την έγκριση χρήσης του γερανού, αυτός μπορούσε να χρησιμοποιηθεί σε χώρους όπου ίσχυαν και είχαν εφαρμογή οι πρόνοιες των πιο κάτω Νομοθεσιών: - O Περί Εργοστασίων Νόμος Κεφ. 132 - Ο περί Οικοδομών και Έργων Μηχανικών Κατασκευών (Ασφάλεια, Υγεία και Ευημερία) Κανονισμοί του 1973 - Ο περί Επαγγελματικής Ασφάλειας και Υγείας στις Εργασίες Λιμένων Κανονισμοί του
9. VII. Αξιολόγηση Μαρτυρίας Έχω ως γνώμονα μου τη νομολογία που αφορά στο ζήτημα αξιολόγησης της μαρτυρίας, την οποία έχω εξετάσει με ιδιαίτερη προσοχή, ενώ κατά την αξιολόγηση της δεν περιορίστηκα στην ατομική κρίση της αξιοπιστίας έκαστου μάρτυρος, αλλά ως προτάσσει η νομολογία την αντιπαρέβαλα και την εξέτασα στα πλαίσια του συνόλου της (Μουσταφά ν. Κακουρή

(2002)1 Α.Α.Δ 165). Μέσω της αξιολόγησης ενός μάρτυρα, το Δικαστήριο καλείται, εξυφαίνοντας τα λεγόμενα του κάθε μάρτυρα, τις αντιδράσεις και την συμπεριφορά του, να αναδείξει, υπό το πρίσμα της πείρας και της ανθρώπινης φύσης, το αξιόπιστο ή μη της εκδοχής που παρουσιάζει. Η δε εντύπωση,: «...που αποκομίζει από τους μάρτυρες το πρωτόδικο Δικαστήριο φέρει μαζί της το ευεργέτημα της επισταμένης παρακολούθησης των όσων οι μάρτυρες καταθέτουν, τον τρόπο με τον οποίο καταθέτουν, τη λογική που η μαρτυρία τους εκπέμπει και όλα αυτά σε συνδυασμό με την ανάλογη αντιπαραβολή με τη δικογραφία στις πολιτικές υποθέσεις ή τις καταθέσεις στις ποινικές υποθέσεις και τα εν γένει τεκμήρια. Η ανθρώπινη εμπειρία εν πολλοίς είναι οδηγός ως προς τη λογική των πραγμάτων (Baloise Insurance Co Ltd ν. Κατωμονιάτη κ.α.

(2008)1 Α.Α.Δ. 1275)» - (Cyprus Popular Bank Public Co Ltd - Υπό εξυγίανση δυνάμει των προνοιών του Περί Εξυγίανσης Πιστωτικών και Αλλών Ιδρυμάτων Νόμου Ν.17

(1)/2013 (Ενεργώντας Μέσω της Ειδικής Διαχειρίστριας της, Άντρης Αντωνιάδου) ν Otis Elevators (Cyprus) Ltd, Πολ. Εφ. 371/2009 ημερ. 16.2.2015). Αφετηρία θα αποτελέσει η αξιολόγηση του ΜΚ2 και ακολούθως του ΜΥ1, ενώ τελευταία θα παραμείνει προς αξιολόγηση η μαρτυρία του κύριου μάρτυρα κατηγορίας, ΜΚ

1. Ως επιμαρτυρείται από τα πρακτικά της διαδικασίας, η μαρτυρία του χειριστή του γερανού, ΜΚ2, αποτέλεσε μια επανάληψη των θέσεων που εμπεριέχονται στην κατάθεση του, Τεκμήριο1Ε. Ήταν εμφανές κατά τη επί ακροατηρίω διαδικασία ότι ο ΜΚ2 αδυνατούσε, λόγω του χρόνου που διέρρευσε από το συμβάν μέχρι την εκδίκαση της υπόθεσης, όπως αναπτύξει τις θέσεις που ανέφερε στην κατάθεση του, περαιτέρω. Σημειώνεται ότι, ο μάρτυρας δεν αντεξετάστηκε επί πλείστων όσων εκεί κατέγραψε, παρά μόνο του ζητήθηκε επιβεβαίωση από την υπεράσπιση ότι, ο παθών, είχε όντως, το πρόσταγμα για την εκτέλεση της συγκεκριμένης εργασίας. Η μαρτυρία του, περιορίστηκε μόνο στα γεγονότα που ο ίδιος βίωσε προσωπικά και ουδόλως επιχείρησε να την «εμπλουτίσει» με δικές του απόψεις ή θέσεις, για τις οποίες ο ίδιος δεν είχε προσωπική γνώση. Την μαρτυρία του, εξετάζοντας συνολικά αποδέχομαι, αφού αυτός, αποτέλεσε πρόσωπο που είχε προσωπική και άμεση εμπλοκή στα όσα διαδραματίστηκαν την επίδικη ημέρα. Εκεί που δεν είχε προσωπική γνώση για τα γεγονότα, δεν δίστασε να το αναφέρει. Υπήρξε το πρόσωπο το οποίο μαζί με τον παθόντα, ξεκίνησαν, η ώρα 6:00 το πρωί την εργασία τους. Δεν εντόπισα στην μαρτυρία του, οποιαδήποτε προσπάθεια του είτε για διαστρέβλωση, μεγέθυνση, ή απόκρυψη γεγονότων. Αποδέχομαι ότι ο ίδιος, και αφού ο παθών εισήλθε του κλωβού, τον ανύψωσε σε ύψος για να ξεκινήσει η εργασία. Αποδέχομαι περαιτέρω ότι την επίδικη μέρα και προ της έναρξης της εργασίας δεν προέβη σε προέλεγχο του γερανού, συμπεριλαμβανομένου των ηλεκτρολογικών ή μηχανικών λειτουργιών του, συμπεριλαμβανομένου και του συστήματος ανακοπής- Anti-Two Block. Αποδέχομαι την θέση του ότι, δεν έκανε χρήση του συστήματος By-Pass και ότι η αποκοπή επεσυνέβη μόλις ακούμπησε το χέρι του στο μοχλό, ήτοι πριν προλάβει να δώσει εντολή για κίνηση του συρματόσχοινου. Καμία αναφορά δεν έκανε ο μάρτυρας κατά πόσον υπήρξε οποιαδήποτε ηχητική ή οπτική προειδοποίηση εντός της καμπίνας του γερανού, ως αυτήν εκπέμπει το σύστημα ανακοπής σε περίπτωση προβλήματος. Αποδέχομαι το μέρος της μαρτυρίας του που αναφέρει ότι, για την εκτέλεση της συγκεκριμένης εργασίας, χρησιμοποιούνταν δύο γερανοί και μια ανυψωτική εξέδρα. Αποδέχομαι επίσης ότι δεν υπήρχε σηματωρός επί του εδάφους και ότι οι υπεύθυνοι του εργοταξίου, γνώριζαν για τη μεθοδολογία που ακολουθείτο κατά την εκτέλεση της εργασίας. Η μαρτυρία του κρίνεται ως αξιόπιστη και αποδεκτή. Η μαρτυρία του ΜΥ1 άφησε θετικές εντυπώσεις στο Δικαστήριο. Την μαρτυρία του αποδέχομαι στο σύνολο της. Η μαρτυρία του, πέραν του ότι χαρακτηριζόταν από αμεσότητα, αυθορμητισμό και ειλικρίνεια, κρίνω ότι δεν κλονίστηκε σε κανένα σημείο της αντεξέτασης του από το συνήγορο της κατηγορούσας αρχής. Οι θέσεις του είχαν συνοχή και παρέμειναν σταθερές καθ' όλη τη διάρκεια της μαρτυρίας του. Η μαρτυρία του διαφώτισε περαιτέρω το Δικαστήριο σε ότι αφορά τον μηχανισμό και τρόπο λειτουργίας του Anti-Two Block Device. Χρήσιμη κρίνει το Δικαστήριο ήταν και η επεξήγηση που έδωσε με παραπομπή και στο σχετικό μαρτυρικό υλικό σε ότι αφορά τις προδιαγραφές του συστήματος και των κυκλωμάτων του, και πώς το ηλεκτρολογικό μέρος του συστήματος, εάν καθόλου, προστατευόταν από σκόνη και νερό, ως επίσης και οι περιοδικοί έλεγχοι, συντήρηση και επισκευές που λάμβαναν χώρα από την κατηγορούμενη 2 στον επίδικο γερανό - Τεκμήριο
2. Αξιόπιστες φρονεί το Δικαστήριο ήταν και οι αναφορές του σε σχέση με την παρουσία του στο εργοτάξιο μετά το ατύχημα, ενώ οι ενέργειες στις οποίες προέβη ο μάρτυρας, επιβεβαιώθηκαν και από τον ΜΚ1, αφού στην παρουσία αμφότερων ήταν, που διενεργήθηκε ο έλεγχος τους σε σχέση με τη λειτουργία του Anti-Two Block. Ειλικρινή δε και ανταποκρινόμενη στην αλήθεια φρονώ ήταν η θέση του ότι, η κατηγορούμενη 2, ποτέ δεν παρέμβηκε στην αλυσίδα του γερανού ούτε συνέβαλε καθ' οιονδήποτε τρόπο στην σμίκρυνση του μήκους της, λειτουργώντας τον μηχανισμό καθ΄όλο τον ουσιώδη χρόνο, ως τον είχε παραλάβει από το πρόσωπο το οποίο την εγκατέστησε αρχικά στο μηχάνημα. Την μαρτυρία του ΜΥ1 αποδέχομαι στην ολότητα της, χωρίς ενδοιασμό. Στρέφομαι τώρα στην αξιολόγηση της μαρτυρίας του ΜΚ1, τα προσόντα του οποίου ουδόλως αμφισβητήθηκαν από την υπεράσπιση. Υπενθυμίζεται στο στάδιο αυτό η ευθυγραμμισμένη νομολογιακή προσέγγιση ότι, η αξιολόγηση της μαρτυρίας εμπειρογνώμονα, γίνεται δυνάμει των ίδιων αρχών βάση των οποίων κρίνονται οι μαρτυρίες κοινών μαρτύρων (βλ. Κώστας Ψάλτης ν. Αστυνομίας

(2001)2 Α.Α.Δ. 113). Σύμφωνα με τη νομολογία, έκαστος εμπειρογνώμονας που παρουσιάζεται στο Δικαστήριο έχει την υποχρέωση όπως εφοδιάσει αυτό δια της μαρτυρίας του, με τα απαραίτητα επιστημονικά κριτήρια τα οποία, το Δικαστήριο αφού ακούσει, λάβει υπόψιν του, στα πλαίσια μιας προσπάθειας όπως, αυτό σχηματίσει τη δική του, ανεξάρτητη κρίση ως προς την ορθότητα των συμπερασμάτων του, και με την εφαρμογή των κριτηρίων που παρουσιάστηκαν, εφαρμόσει αυτά, στα γεγονότα που παρουσιάστηκαν στην ενώπιον του, μαρτυρία (βλ. Cybarco Ltd v. Kovascik

(2001)1(Γ) Α.Α.Δ. 2013). Λαμβάνοντας υπόψη μου τα προσόντα του ΜΚ1, την εκπαίδευση του, την πείρα και την γνώση του και έχοντας πάντοτε κατά νου τις αρχές που καθορίζουν πότε ένας μάρτυρας θεωρείται εμπειρογνώμονας, αποτελεί κατάληξη του Δικαστηρίου ότι, ο ΜΚ1 είναι εμπειρογνώμονας στα θέματα που άπτονται και αφορούν την ασφάλεια και υγεία εργαζομένων και/ή άλλων προσώπων σε χώρους εργασίας. Επομένως, η μαρτυρία του θα αντικριστεί και θα αξιολογηθεί λαμβανομένων υπόψη των αρχών που διέπουν την αξιολόγηση και προσέγγιση εμπειρογνωμόνων μαρτύρων. Ο Μ.Κ.1 άφησε θετικές εντυπώσεις στο Δικαστήριο ως μάρτυρας γεγονότων όσο και ως εμπειρογνώμονας επί θεμάτων ασφάλειας και υγείας στην εργασία για τα οποία κατέθεσε. Προσπάθησε όπως παραθέσει κατ' αντικειμενικό τρόπο, τα ευρήματα του, πλην όμως, συνεκτιμώντας την μαρτυρία του συνολικά, και ιδωμένη αυτή στο απόγειο της, ομολογώ ότι αυτή έχει προβληματίσει έντονα το Δικαστήριο ως προς την συλλογιστική που ακολούθησε ο ΜΚ1 δια την εξαγωγή των συμπερασμάτων του. Υπήρξαν αρκετά σημεία στην μαρτυρία του, ως αυτά φυσικά προέκυψαν από την αντεξέταση του τα οποία, εγείρουν ερωτηματικά και προβληματισμό, και αυτό γιατί ο ίδιος αδυνατούσε όπως προσφέρει απαντήσεις επί καίριων ζητημάτων, ζητήματα για οποία όμως, παρά την πιο πάνω αδυναμία του, αποφαίνεται δια βεβαιότητας. Δεν ήταν λίγες οι φορές όπου δεν μπορούσε να παραπέμψει το Δικαστήριο σε σημεία που να υποστηρίζουν τις θέσεις του, επειδή ως πλειστάκις παραδέχτηκε, δεν μελέτησε πλειάδα εγγράφων που αφορούσαν είτε τον τρόπο διεξαγωγής των εργασιών, είτε τα εκπονημένα σχέδια ασφάλειας και υγείας, είτε τους σχετικούς Κανονισμούς, είτε ακόμη, το εγχειρίδιο και οδηγίες του κατασκευαστή του επίδικου γερανού. Οι πιο πάνω τοποθετήσεις του, αφήνουν, κατά την κρίση του Δικαστηρίου τη μαρτυρία του, ουσιαστικά απογυμνωμένη, με την υπεράσπιση να έχει καταφέρει όπως πλήξει την αξιοπιστία του, και δημιουργήσει εύλογη αμφιβολία στο μυαλό του Δικαστηρίου ως προς την ορθότητα των τελικών ευρημάτων του ΜΚ

1. Αναδιπλώνω ευθύς αμέσως τη συλλογιστική του Δικαστηρίου.
2. Ο μάρτυρας απέδωσε μεταξύ άλλων, τη μη λειτουργία του συστήματος Anti-Two Blοck, στο σκονισμένο και ασυντήρητο, του διακόπτη. Παραδέχθηκε όμως, ότι, είναι φυσιολογικό όπως ο διακόπτης ήταν σκονισμένος από την στιγμή που βρισκόταν και λειτουργούσε σε ένα εργοτάξιο. Δήλωσε μάλιστα ότι τα εν λόγω μηχανήματα είναι κατασκευασμένα, κατά τρόπο που να μπορούν να λειτουργούν σε τέτοιες συνθήκες. Γενική και αόριστη παρέμεινε η αναφορά του ότι ενδεχομένως να υπήρξε υγρασία στο εργοτάξιο και έτσι, να επηρεάστηκε το μηχανικό μέρος του γερανού. Περαιτέρω, η αναφορά του αυτή παρέμενε γενική αφού, ως παραδέχθηκε, είχε επισκεφθεί στο γκαράζ της κατηγορούμενης 2 όπου μεταφέρθηκε ο γερανός για επιδιόρθωση για να τον ελέγξει. Επιπλέον, η μαρτυρία του περί ασυντήρητου μηχανήματος, διαψεύδεται μέσω της μαρτυρίας του ΜΥ
3. Το Τεκμήριο 3 που κατέθεσε στη διαδικασία ο ΜΥ1 φανερώνει στην δεύτερη του σελίδα ότι, ο επίδικος γερανός είχε τύχει μεταξύ άλλων, συντήρησης καθαρίσματος και γρασαρίσματος, ενώ, είχε ελεγχθεί η λειτουργία του τερματικού διακόπτη του συρματοσχοίνου, Anti-Two Block και έλεγχος ανακοπής κινήσεων. Το πιο πάνω υλικό ήταν διαθέσιμο στον ΜΚ1 για μελέτη από τον ΜΥ1, κατά τον ουσιώδη χρόνο, ήτοι κατά την επίσκεψη του στο γκαράζ της κατηγορούμενης όμως, ο πρώτος επέλεξε όπως μην το μελετήσει αφού είχε, κατά τον ίδιο, ήδη εντοπίσει την αιτία του ατυχήματος. Συνεπώς, δια της παρουσιασθείσας μαρτυρίας, αυτή η πρώτη εκδοχή που παρουσίασε ο ΜΚ1 ως προς το γιατί δεν λειτούργησε ο μηχανισμός δεν αντέχει στη βάσανο της λογικής ως προς το λόγο του ατυχήματος.
4. Προέβη σε εύρημα ότι το σύστημα αυτό δεν ελέγχθηκε ποτέ σε προκαταρτικούς ελέγχους, βασιζόμενος αποκλειστικά στην μαρτυρία του ΜΚ2 ότι, την επίδικη μέρα ή ακόμη και τις προηγούμενες μέρες ο χειριστής του γερανού δεν προέβη σε προληπτικό έλεγχό, αγνοώντας πλήρως, ως παραδέχθηκε, τα διαθέσιμα στοιχεία επιθεώρησης και συντήρησης του γερανού, Τεκμήριο 3, ως αυτά είχε έτοιμα προς παράδοση στον ίδιο για σκοπούς διερεύνησης του ατυχήματος ο ΜΥ1, και τα οποία ως ανέφερε χαρακτηριστικά, έκρινε ότι δεν χρειαζόταν να μελετήσει. Μελέτη όμως του Τεκμηρίου 3, δυνάμει και της επεξήγησης που δόθηκε από τον ΜΥ1 αναφορικά με τους τύπους και είδη συντήρησης (ήτοι «Α» και «Β»), φανερώνουν, ότι το εν λόγω σύστημα ελέγχετο σε μηνιαία βάση, με τελευταία μέρα ελέγχου, λίγες μέρες πριν το ατύχημα, ήτοι την 19.9.
5. Στον έλεγχο, 8 μέρες πριν το ατύχημα το σύστημα ανακοπής εργάστηκε κανονικά. Με δεδομένο δε ότι τόσο πριν το ατύχημα αλλά και αμέσως μετά το ατύχημα, ο μηχανισμός εργάστηκε κανονικά, είναι αμφίβολο κατά πόσον η διενέργεια προληπτικού ελέγχου εκείνο το πρωινό θα φανέρωνε πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας, το όποιο, πρόβλημα. Το κατά πόσον δε αυτή όφειλε να διενεργηθεί εν πάση περιπτώσει στα πλαίσια μιας χρηστής διαδικασίας, για σκοπούς ασφάλειας και υγείας, θα εξεταστεί και θα αναλυθεί κατωτέρω.
6. Δηλώνει στην έκθεση του ότι, το Anti-Two Block, δεν εργάστηκε ενδεχομένως (τονισμός δικός μου), γιατί έγινε χρήση του διακόπτη By-Pass. Ο ΜΚ2, επίσης μάρτυρας κατηγορίας, τον διαψεύδει επί τούτου του σημείου, δηλώνοντας ότι ποτέ δεν ενεργοποίησε τον εν λόγω διακόπτη. Αντίθετα, έκανε χρήση ως καταγράφει στην κατάθεση του, μόνο του βαρούλκου και του σχοινιού την δεδομένη στιγμή, ενώ μόλις είχε «προλάβει να αγγίξει το μοχλό», έσπασε το συρματόσχοινο. Συνεπώς και αυτή η αιτία, η οποία αποτελεί πιθανολόγηση, καταρρίπτεται.
7. Το συρματόσχοινο στην καταστροφική δοκιμή που έγινε φανερώνει ότι είχε τη δυναμική, αλλά και την αντοχή να ανυψώσει ή να αντέξει μεγαλύτερο φορτίο από αυτό που συγκρατούσε τη δεδομένη στιγμή. (βλ. Έκθεση Τεκμήριο 1, παρ. 7.20). το βαρούλκο άντεχε σε τράβηγμα συρματοσχοίνου 3595Kg ενώ το συρματόσχοινο ανάρτησης κλωβού για να κοπεί χρειαζόταν 14816Kg. Κατά συνέπεια όπως δηλώνει ο μάρτυρας, το βαρούλκο δεν είχε τη δυνατότητα να κόψει το συρματόσχοινο.
8. Παρά το γεγονός ότι στην έκθεση του καταγράφει και την στιγμιαία αστοχία του μηχανισμού ως μια, πιθανή αιτία μη λειτουργίας του συστήματος Anti-Two Block, στις θέσεις της κας. Ανδρέου ότι περί στιγμιαίας αστοχίας επρόκειτο, δεν συμφώνησε αποκλείοντας εντελώς το εν λόγω ενδεχόμενο, δημιουργώντας προβληματισμό ως προς το γιατί τότε το κατέγραψε αρχικώς στην έκθεση του, ως μία εκ των επιλογών αναφορικά με τη μη λειτουργία του μηχανισμού.
9. Στην μαρτυρία του προώθησε τις θέσεις περί ακαταλληλότητας του γερανού και ακαταλληλότητας του κλωβού, κάτι το οποίο δεν προκύπτει καθόλου από την Έκθεση του, αφού καμία τέτοια αναφορά δεν προκύπτει από το περιεχόμενο της.
10. Οι θέσεις που προώθησε στην ζώσα μαρτυρία του περί ακαταλληλότητας του γερανού για ανύψωση προσώπων, δεν συνάδουν με το περιεχόμενο του Τεκμηρίου 1Θ' το οποίο όχι μόνο φέρει ημερομηνία μεταγενέστερη του ατυχήματος, αλλά αποτελεί έγγραφο το οποίο παραδόθηκε στην κατηγορούμενη 2 από το Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας, και στο οποίο γίνεται αναφορά ότι ο συγκεκριμένος γερανός μπορεί και κρίνεται κατάλληλος όπως χρησιμοποιηθεί σε εργοτάξια κατά τρόπο που είναι σύμφωνος με τις πρόνοιες κανονισμών των Περί Οικοδομών και Έργων Μηχανικών Κατασκευών (Ασφάλεια, Υγεία και Ευημερία) Κανονισμοί του 1973, οι οποίοι επιτρέπουν μεταξύ άλλων και την ανύψωση προσώπων με κλωβό, υπό προϋποθέσεις, όπως το κατά πόσον αυτή, δηλαδή η ανύψωση, συνάδει με τις πρόνοιες του κατασκευαστή.
11. Ερωτηθείς από την κα. Ανδρέου, παραδέχθηκε ότι δεν είχε ποτέ τις οδηγίες του κατασκευαστή σε σχέση με το κατά πόσον ο συγκεκριμένος γερανός, μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για ανύψωση προσώπων. Συνεπώς η θέση του ότι ο γερανός ήταν ακατάλληλος κρίνεται αβάσιμος, αφού αυτή ενδεχομένως η χρήση του, σε συνάρτηση με τα όσα καταγράφονται στην παράγραφο 6 του προαναφερθέντος τεκμηρίου, τα οποία κατέγραψε το ίδιο το Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας, να επιτρεπόταν. Επιπλέον, ερωτηθείς, δεν μπορούσε με ασφάλεια να θυμηθεί τις πρόνοιες του εν λόγω Κανονισμού, οι οποίες επέτρεπαν την χρήση του γερανού για αυτό το σκοπό, μη μπορώντας έτσι, θα τοποθετηθεί με ασφάλεια στα όσα ερωτείτο περί τούτου. Τρίτον, παρά το γεγονός ότι ο γερανός αυτός ελέγχθηκε σε προηγούμενο στάδιο από το Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας, και είχε άδεια λειτουργίας με ισχύ μέχρι την 4.10.17, ήτοι ημερομηνία η οποία επεκτείνετο μετά το ατύχημα, κανένα τέτοιο έγγραφο δεν προσκόμισε ούτως ώστε να μπορούν να τύχουν εξακρίβωσης οι θέσεις του ότι ο γερανός ήταν ακατάλληλος, κατά πάντα ουσιώδη χρόνο, για τέτοια χρήση (περί προηγούμενου ελέγχου και έκδοσης πιστοποιητικού βλ. παρ. 5.2.1 Τεκμήριο 1).
12. Δήλωσε ότι στην παράγραφο 5.4 του Τεκμηρίου 1Θ' καταγράφεται ρητά ότι αυτός δεν μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για ανύψωση προσώπων. Μελέτη της συγκεκριμένης παραγράφου, δεν φανερώνει τα όσα ο μάρτυρας ανέφερε. Το μόνο που καταγράφεται είναι ότι, έγινε οπτικός και λειτουργικός έλεγχος του γερανού με ικανοποιητικά αποτελέσματα. Η δυναμική δοκιμή που έγινε με φορτίο, επίσης ικανοποίησε. Δεν έγινε δοκιμή όμως με επέκταση της μπίγας (extension + fly jip) και έτσι, ο γερανός δε δύνατο να χρησιμοποιηθεί για αυτό το σκοπό. Το τι σήμαινε όμως η αναφορά extension + fly jip ουδόλως επεξηγήθηκε στο Δικαστήριο, ενώ έλεγχος δεν έγινε αφού, δυνάμει της μαρτυρίας του ΜΚ1 είχαν ήδη δοθεί οδηγίες όπως τύχουν αντικατάστασης ολόκληροι μηχανισμοί επί του γερανού, προκειμένου να αρθεί η απαγόρευση χρήσης του, γενικότερα.
13. Εντύπωση προκαλεί το γεγονός ότι, στους κατηγορούμενους καταλογίζεται ότι χρησιμοποίησαν τον επίδικο γερανό για σκοπούς που δεν προνοούσε ο κατασκευαστής, πλην όμως, τι προνοούσε ο κατασκευαστής ποτέ δεν μας είπε ο ΜΚ1, παράλειψη η οποία κρίνεται ως καίριας σημασίας.
14. Παραδέχτηκε πέραν της μίας φοράς ότι, ενώ είχε στην διάθεση του όλα τα σχετικά έγγραφα, ήτοι τις προδιαγραφές του κατασκευαστή, το εγχειρίδιο χρήσης του γερανού, το Σχέδιο Ασφάλειας και Υγείας του Εργοταξίου, τις γραπτές διαδικασίας διαχείρισης κινδύνων, οργανογράμματα και στοιχεία εκπαίδευσης, αυτά, επέλεξε όπως μην τα μελετήσει εις βάθος γιατί δεν το έκρινε αναγκαίο.
15. Προβληματισμό δημιουργεί και το γεγονός ότι δεν εξασφάλισε μαρτυρία από τον ίδιο τον παθόντα, ο οποίος, δυνάμει των όσων ο ΜΚ1 ανέφερε, είχε το πρόσταγμα για την εκτέλεση της συγκεκριμένης εργασίας. Ενώ τον επισκέφθηκε στο νοσοκομείο και διαπίστωσε ότι είχε διαύγεια και ήταν σε θέση να απαντήσει στις ερωτήσεις του, καμία κατάθεση δεν έλαβε από αυτόν, περιοριζόμενος μόνο στην αναφορά ότι δεν έκρινε αυτό ως αναγκαίο διάβημα.
16. Ενώ διαπίστωσε παρουσία του ΜΥ1 την καλή λειτουργία του Anti-Two Block Device, στην παράγραφο 7.6 τoυ Τεκμηρίου 1 προβαίνει σε παράθεση πιθανών σεναρίων ως προς το γιατί δεν λειτούργησε το σύστημα τη συγκεκριμένη στιγμή, θέση την οποία ανατρέπει στην παράγραφο 7.22 της έκθεσης του δηλώνοντας ότι: «Κατά συνέπεια δεν μπορώ να καταλήξω σε ασφαλές συμπέρασμα κατά πόσον την ώρα του ατυχήματος το σύστημα Anti-Two Block λειτουργούσε αποτελεσματικά». Η αναφορά αυτή και μόνο, του ΜΚ1, οδηγεί στην αποδόμηση ολόκληρου του περιεχομένου της έκθεσης του, αφού ο ίδιος αφήνει ανοικτό το ενδεχόμενο περί αποτελεσματικής λειτουργίας του συστήματος.
17. Θα μπορούσε δε να λεχθεί ότι οι διάφορες εκδοχές που παραθέτει ο μάρτυρας ως προς τον πιθανό λόγο μη λειτουργίας του συστήματος, από μόνη της, δημιουργεί εύλογες αμφιβολίες (reasonable doubt).
18. Δήλωσε ευθαρσώς ότι δεν προέβη σε καμία διερεύνηση ενδεχόμενων ποινικών ευθυνών εναντίον του εργοδότη του παθόντα, ούτε του υπεργολάβου στον οποίο ο ίδιος αναφέρει ότι ανατέθηκε η συγκεκριμένη εργασία και αυτό γιατί: «θα έπρεπε να μελετήσει συμβόλαια» σε ότι αφορά την μεταξύ τους σχέση, και έτσι αφού είχε στην διάθεση του τον κύριο εργολάβο, η εργασία τoυ στα πλαίσια διερεύνησης, ήταν πιο εύκολο να περιοριστεί μέχρι εκεί.
19. Δήλωσε ο ΜΚ1 περαιτέρω ότι μετά που ικανοποιήθηκε ότι έγιναν επί του γερανού οι δέουσες αλλαγές στο μηχανισμό του Anti-Two Block και ότι επί αυτού ενσωματώθηκε αλυσίδα ανακοπής σύμφωνα με τις οδηγίες του κατασκευαστή, προχώρησε τον Δεκέμβριο του 2017 και ήρε την σχετική ειδοποίηση απαγόρευσης χρήσης του γερανού. Παρά ταύτα δε, δήλωσε πέραν της μιας φοράς, ότι, ποτέ δεν είχε συμβουλευθεί, είτε προ της άρσης είτε μετά την άρση της απαγόρευσης, τις οδηγίες του ίδιου του κατασκευαστή. Η πιο πάνω θέση του, δεν μπορεί παρά να χαρακτηρισθεί ως οξύμωρη, αφού, ενώ ποτέ δεν φαίνεται να είχε υπόψιν του τις οδηγίες του κατασκευαστή, προχώρησε και κατηγόρησε τις κατηγορούμενες χωρίς να έχει ποτέ θέσει το σχετικό, αλλά συνάμα και αναγκαίο υπόβαθρο, προς απόδειξη των όσων τους καταλογίζει με το παρόν κατηγορητήριο.
20. Δήλωσε επίσης ο ΜΚ1 ότι με την άρση της απαγόρευσης, εκείνο που επέτρεψε τελικώς ήταν την χρήση του γερανού για ανύψωση φορτίων μόνο. Αυτό όμως που ανέφερε στην ζώσα μαρτυρία του, δεν φαίνεται να συνάδει με αυτό που καταγράφεται επί του Τεκμηρίου 1Ζ, αφού η αρχική απαγόρευση, της οποίας έγινε άρση, αφορούσε στην ανύψωση προσώπων.
21. Ευλόγως δε διερωτάται το Δικαστήριο πώς, από την στιγμή που ο ΜΚ1 δεν είχε πλήρως υπόψιν του τις πρόνοιες του Κανονισμού Περί Οικοδομών και Έργων Μηχανικών Κατασκευών (Ασφάλεια, Υγεία και Ευημερία) Κανονισμούς του 1973, οι οποίες όντως επιτρέπουν τη χρήση γερανών για την ανύψωση προσώπων, (έστω και υπό προϋποθέσεις), μπορεί να δηλώνει με βεβαιότητα ότι ο συγκεκριμένος γερανός δεν χρησιμοποιήθηκε για τον σκοπό τον οποίο όριζε ο κατασκευαστής, από την στιγμή που δεν είδε ιδίοις όμμασι και δεν μελέτησε τις οδηγίες του τελευταίου.
22. Ο προβληματισμός γίνεται εντονότερος από την στιγμή που, ο συγκεκριμένος γερανός, εγκρίθηκε δυνάμει του Τεκμηρίου 1Θ' από το Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας ελάχιστες μέρες μετά το ατύχημα, επιτρέποντας του εκ νέου όπως, χρησιμοποιείται για αυτό το σκοπό, δίνοντας του μάλιστα άδεια για χρήση εντός των πλαισίων των προαναφερόμενων προνοιών των Κανονισμών του 1973, οι οποίες, θέτουν μεν προϋποθέσεις σε περίπτωση ανύψωσης προσώπων, την μη πλήρωση των οποίων δε, η κατηγορούσα αρχή απέτυχε να καταδείξει. Οι πιο πάνω ελλείψεις, και αναφορές του ΜΚ1, δημιουργούν σοβαρό ρήγμα στην μαρτυρία του, αφαιρώντας ουσιαστικά το υπόβαθρό για την στοιχειοθέτηση των κατηγοριών εναντίον των κατηγορουμένων. Με δεδομένο δε ότι η κατηγορούσα αρχή οφείλει να αποδείξει έκαστο εκ των συστατικών στοιχείων των αδικημάτων, ως αυτά θα επεξηγηθούν και θα αναλυθούν κατωτέρω, το Δικαστήριο φρονεί ότι δεν μπορεί να βασιστεί στη μαρτυρία του ΜΚ1 για την εξαγωγή ασφαλών συμπερασμάτων επί των ενώπιον μου αμφισβητούμενων γεγονότων. VIII. Βάρος Απόδειξης/ Νομική Πτυχή Έργο της κατηγορούσας αρχής παραμένει βέβαια πάντοτε η απόδειξη της ενοχής κάθε κατηγορούμενου, πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας. Το Δικαστήριο για να καταδικάσει θα πρέπει να είναι σίγουρο για την ενοχή έκαστου κατηγορουμένου. Ο κατηγορούμενος δεν έχει το βάρος να αποδείξει οτιδήποτε, ούτε ότι είναι αθώος (βλ. Woolmington v. DPP [1935] AC 462 HL, R. v. Majid [2009] EWCA Crim 2563). Εάν το Δικαστήριο μετά την αξιολόγηση των μαρτύρων και τα ευρήματα του, παραμένει με, έστω υποβόσκουσα, αμφιβολία η αθώωση είναι αναπόφευκτη (βλ. Munteanu v. Δημοκρατίας

(2013)2 ΑΑΔ 459). Πριν προχωρήσω στην παράθεση της νομικής πτυχής και των συστατικών στοιχείων που αφορούν έκαστην κατηγορία, κρίνω σκόπιμο να ασχοληθώ κατά προτεραιότητα με τις δύο καίριες νομικές θέσεις και εισηγήσεις που ήγειρε η υπεράσπιση στο στάδιο των τελικών αγορεύσεων. Αυτές είναι, (α) κατά πόσον η κατηγορούμενη 1 κοινοπραξία/ συνεταιρισμός μπορεί να διωχθεί ποινικά, και (β) κατά πόσον υπάρχει μαρτυρία ότι οι κατηγορούμενες 2 και 3 υπήρξαν όχι μόνο μέρος του συνεταιρισμού αλλά και συνεργάτες/ εργοδότες, μαζί με την κατηγορούμενη

1. Η θέση της υπεράσπισης, με παραπομπή σε σχετική επί του σημείου (α) ανωτέρω, νομολογία είναι ότι, τα δύο πιο πάνω ερωτήματα, απαντώνται μόνο, με άρνηση. Αυτό, εισηγείται η υπεράσπιση έχει ως συνεπακόλουθο, την εξ΄ολοκλήρου κατάρρευση της παρούσας ποινικής υπόθεσης εναντίον των κατηγορουμένων 1-
2. VIIIΙ. Κοινοπραξία Προχωρώ λοιπόν στην εξέταση του κατά πόσον η κατηγορούμενη 1 κοινοπραξία μπορεί να θεωρηθεί για σκοπούς απόδοσης σε αυτήν ποινικών ευθυνών, ξεχωριστή νομική οντότητα. Σημειώνω ότι, το ζήτημα αυτό εγέρθηκε ενώπιον του Δικαστηρίου υπό άλλη σύνθεση, προδικαστικώς, με το Δικαστήριο να αποφασίζει ότι, «Για να μπορέσει να αποφασίσει σε σχέση με την ποινική ευθύνη της κατηγορούμενης 1 και αν υπάρχει τέτοια, θα πρέπει να έχει ενώπιον του τα στοιχεία της υπόθεσης. Αρχικά, δεν μπορεί να καταλήξει ότι πρόκειται για κοινοπραξία απλά και μόνο με την αναφορά Joint-Venture στο όνομα της. Στην όψη του κατηγορητηρίου και μόνο, φαίνεται ότι η Κατηγορούμενη 1 αποτελεί εγγεγραμμένο συνεταιρισμό, αφού κάτω από το όνομα της, υπάρχει η αναφορά στο Σ
3. Το όλο όμως ζήτημα θεωρώ ότι εγείρεται πρόωρα αφού, παρά την καθοδήγηση των αρχών δικαίου στις οποίες αναφέρομαι ανωτέρω, και αφορούν την υπόσταση συνεταιρισμών και κοινοπραξιών, η ποινικής τους ευθύνη δεν αποκλείεται με αναφορά σε ποινικά ζητήματα όπως ζητήματα φορολογίας.». Προκαλεί συνεπώς έκπληξη στο Δικαστήριο το γεγονός ότι, ενώ η κατηγορούσα αρχή ήταν πλήρως ενήμερη ως προς την επιχειρηματολογία που θα προωθούσε η υπεράσπιση αναφορικά με την ποινική ευθύνη της κατηγορούμενης 1, καμία αναφορά δεν έκανε προς τούτο μέσω των τελικών της αγορεύσεων, είτε δια της προσκόμισης σχετικής επί του προκείμενου μαρτυρίας (συμβόλαια, σχετική εγγραφή στα μητρώα του Εφόρου Εταιρειών), προς αντίκρουση των θέσεων που προβλήθηκαν, και αυτό, έχοντας πλήρως εις γνώση της, ότι η ίδια φέρει επί των ώμων της το σχετικό βάρος απόδειξης. Το ουσιαστικό δίκαιο των συνεταιρισμών διέπει ο Περί Ομορρύθμων και Ετερορρύθμων Εταιρειών και Εμπορικών Επωνυμιών Νόμος, Κεφ. 116 («Κεφ. 116»), όπως έχει τροποποιηθεί. Στο άρθρο 5 του Κεφ. 116 συνεταιρισμός ορίζεται ως: «5

(1)«.η σχέση η οποία υφίσταται μεταξύ προσώπων που διεξάγουν εργασίες από κοινού με σκοπό το κέρδος.

(2)Αλλά η σχέση μεταξύ μελών οποιασδήποτε εταιρείας ή συνδέσμου ο οποίος- (α) εγγράφεται ως εταιρεία βάσει οποιουδήποτε Νόμου που αφορά την εγγραφή εταιρειών περιορισμένης ευθύνης (β) συνίσταται ή αποκτά νομική προσωπικότητα από ή σύμφωνα με οποιοδήποτε άλλο νόμο, δεν είναι συνεταιρισμός με την έννοια του Νόμου αυτού.» Το άρθρο 6 του Κεφ. 116 περιέχει τους κανόνες διαπίστωσης ύπαρξης συνεταιρισμού, οι οποίοι αφορούν κυρίως στην διαπίστωση του καταμερισμού μεταξύ των συνεταίρων των εσόδων, εξόδων, μισθώσεων και κερδοφορίας. Κρίνεται κατάλληλο σημείο να τύχει αναφοράς ότι, η Διαταγή 7 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας, η οποίας προνοεί για την από και εναντίον συνεταιρισμών έγερσης αγωγής, είναι ταυτόσημη με την παλαιά Αγγλική Διαταγή 48A, ενώ το Κεφ. 116 ταυτίζεται σε μεγάλο βαθμό με τα Αγγλικά, Partnership Act 1890, Limited Partnerships Act 1907 και Registration of Business Names Act 1916. Όπως είναι γνωστό, ο οποιοσδήποτε συνεταιρισμός εδράζεται στη σχέση που προκύπτει από συμφωνία μεταξύ εμπορευόμενων προσώπων με σκοπό το κέρδος. Όπως αναφέρεται στην ηλεκτρονική έκδοση του Halsbury's Laws of England/Partnership (Volume 79

(2020))/1 υπό τον τίτλο «Meaning of Partnership and Firm»: «Partnership is the relation which subsists between persons carrying on a business in common with a view of profit. The persons who have entered into partnership with one another are called collectively a 'firm'. The parties who make up a partnership may be individuals, companies (as in corporate partnerships) or may be other partnerships (as in group partnerships). ..... An ordinary partnership is a partnership composed of definite individuals, bound together by contract between themselves to continue combined for some joint object either during pleasure or during a limited time, and is essentially composed of the persons originally entering into the contract with one another: Smith v Anderson

(1880)15 ChD 247 at 273, CA, per James LJ». Στο ίδιο σύγγραμμα, και ειδικότερα στην παράγραφο 2, αναφέρεται ότι οι συνεταιρισμοί δεν συνιστούν νομικές οντότητες: «2. Lack of legal personality. Under English common law it has long been established that a partnership or firm is not a 'person' or legal entity, although the firm may sue and be sued in the firm name. » Ερεύνα του Δικαστηρίου φανερώνει ότι τα πιο πάνω, δεν αποτρέπουν όπως σε κάποιες περιπτώσεις, -όπως για παράδειγμα για φορολογικούς σκοπούς-, οι συνεταιρισμοί τύχουν μεταχείρισης ωσάν να ήταν νομικές οντότητες (βλ. Σταυρινού κ.α. ν Δημοκρατίας

(2000)4 ΑΑΔ 612, Σταυρινού κ.α. ν Δημοκρατίας

(2003)3 ΑΑΔ 93), ανεξαρτήτως ή όχι της υποχρέωσης εγγραφής τους στον Έφορο (βλ. άρθρο 50 του Κεφ. 116). Επιβεβαιωτικό των ως άνω είναι και τα όσα αναφέρονται στο σύγγραμμα του E.R. Hardy Ivamy, Underhill's Principles of the Law of Partnership, (11th edn Butterworths, London 1981) στη σελ. 119: «Unlike a company, a partnership is not a separate legal person. For tax purposes however, it is to a certain extent treated as if it were, in that the Revenue uses the entity as a medium through which the income tax of the separate partners is assessed and collected. Thus, where a partnership exists, tax in respect of it must be computed jointly and a joint assessment made in the partnership name. The liability of the partners to tax on their earnings is a joint liability of all the partners and not the several liability of each». Στην Κύπρο, με την τροποποίηση του Ν. 144(Ι)/2015 προστέθηκε στο άρθρο 47, του Κεφ. 116, μεταξύ άλλων, το ακόλουθο νέο εδάφιο

(6)το οποίο αναφέρει τα ακόλουθα: «47

(6)Ετερόρρυθμοι συνεταιρισμοί είτε έχουν μετοχικό κεφάλαιο είτε όχι δεν θεωρούνται νομικά πρόσωπα με ξεχωριστή νομική προσωπικότητα.» Αξίζει δε να σημειωθεί ότι Ετερόρρυθμοι συνεταιρισμοί που δεν εγγράφονται, θεωρούνται Ομόρρυθμοι (άρθρο 48 του Κεφ. 116 και Limited Partnership Act 1907, s.5). Η δε τροποποίηση που επήλθε στο Νόμο, διευκρινίζει και επαναλαμβάνει τα όσα καταγράφονται ανωτέρω, ήτοι ότι γενικότερα, οι συνεταιρισμοί, Ομόρρυθμοι ή Ετερόρρυθμοι δεν συνιστούν ανεξάρτητες νομικές οντότητες. Η εγγραφή επομένως αφορά στο όνομα το συνεταιρισμού. Δεν αφορά εγγραφή ονόματος νομικού προσώπου. Αφορά απλά το όνομα με το οποίο οι συνέταιροι διεξάγουν επιχείρηση. Στην Αγγλική Απόφαση De Bernales v New York Herald [1893] 2 QB 97 διαβάζουμε τα εξής σημαντικά: «The name under which partners carry on business is their firm name. The firm name is not the name of a corporation but simply the name under which the partners carry on the joint business. » Όπως πολύ ορθά έχει λεχθεί από τον Α.Ν.Γεωργιάδη, Ε.Δ (ως ήταν τότε), στα πλαίσια της απόφασης 7385/2012 του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λευκωσίας, ημερ. 27.10.20: «Η διαπίστωση επομένως ύπαρξης συνεταιρισμού αφορά την έκταση ευθύνης, περιορισμένης (στους Ετερόρρυθμους) ή απεριόριστης (στους Ομόρρυθμους) των συνεταίρων μεταξύ τους και έναντι τρίτων και εξετάζεται ως πραγματικό γεγονός. Εδώ έγκειται και η διαφορά του συνεταιρισμού από την εταιρεία περιορισμένης ευθύνης ως τρόπου διεξαγωγής επιχειρηματικής δραστηριότητας. Αφορά πρωτίστως την έκταση ευθύνης για οικονομική συνεισφορά των μελών στις υποχρεώσεις που θα δημιουργηθούν στα πλαίσια της διεξαγωγής της επιχειρηματικής τους δραστηριότητας έναντι τρίτων. Σε σχέση με το ζήτημα αυτό, στο σύγγραμμα Underhill's Principles of the Law of Partnership, ανωτέρω, στη σελ. 2, περιγράφεται με ιδιαίτερη παραστατικότητα το διακύβευμα ενός συνέταιρου σε συνεταιρισμό: «The question 'What is a partner?' is one of no mere academic interest because if the relation of partnership exists in point of law, then, unless the partnership is a 'limited partnership' in which case the ordinary rules are somewhat modified, whatever may be the arrangements between the partners inter se as to how the losses are to be borne, and however much the partners may have repudiated the notion of partnership, each partner will, as between himself and the creditors of the firm, be liable to the last halfpenny of his fortune.» ... Τα πιο πάνω ισχύουν κατ' αναλογία και σε κοινοπραξίες (joint ventures ή joint adventures) των οποίων η φύση της συνεργασίας, αν δηλαδή αποτελούν συνεταιρισμό (και κατ' επέκταση η ευθύνη των μελών για συνεισφορά), πάλι θα κριθεί στη βάση των κριτηρίων του Κεφ. 116 (βλ. Morrison Steamship Co Ltd v Owners of Cargo Lately Laden On SS Greystoke Castle [1946] 2 All ER 696 (HL), 704 - 705 (per Porter LJ)) ». Δυνάμει των πιο πάνω, καθίσταται σαφές ότι η κατηγορούσα αρχή δεν έχει παρουσιάσει μαρτυρία με την οποία να προκύπτει η νομική υπόσταση της κατηγορούμενης 1 κατά την ημέρα του ατυχήματος. Περαιτέρω, καμία μαρτυρία δεν έχει προσκομιστεί που να αποδεικνύει την υπόσταση της κατηγορούμενης 1 κατά πάντα ουσιώδη χρόνο, και δη, κατά πόσο ήταν συνεταιρισμός, και περαιτέρω κατά πόσον αυτός ήταν ομόρρυθμός ή ετερόρρυθμός ή συνεταιρισμός περιορισμένης ευθύνης. Είναι γεγονός ότι δίπλα από το όνομα της (επί του κατηγορητηρίου), υπάρχει η αναφορά «Σ11552» όμως, καμία επεξήγηση προς τούτο δεν δόθηκε από το μέρος που φέρει το βάρος να αποδείξει τα όσα επί του κατηγορητηρίου καταγράφονται, ενώ σε καμία περίπτωση δεν επιτρέπεται στο Δικαστήριο να προβαίνει σε υποθέσεις επί γεγονότων, όσο εύλογες και αν είναι. Το Δικαστήριο δεν μπορεί από μόνο του να εκλάβει ότι το «Σ11552» αναφέρεται σε συνεταιρισμό και μάλιστα εγγεγραμμένο στον Έφορο Εταιρειών, και όχι σε κάτι άλλο, όπως, για παράδειγμα, σε κάποιο Συμβόλαιο. Όλα τα πιο πάνω παρέμειναν μέχρι και το πέρας της ακροαματικής διαδικασίας, ζητήματα τα οποία δεν έτυχαν της δέουσας διευκρίνησης. Εφαρμόζοντας όλες τις πιο πάνω αρχές στα γεγονότα της παρούσας υπόθεσης και για τους λόγους που το Δικαστήριο έχει ανωτέρω εξηγήσει, φρονώ ότι η επί του προκειμένου θέση της υπεράσπισης, επιτυγχάνει, με την κατηγορούσα αρχή να έχει αποτύχει στην απόδειξη της υπόθεσης της εναντίον της κατηγορούμενης 1 κοινοπραξίας, αφού, δυνάμει των πιο πάνω νομολογιακών αρχών, κοινοπραξίες, δεν συνιστούν (κατά κανόνα) ξεχωριστές νομικές οντότητες. Συνακόλουθα, δεν μπορούν να φέρουν, αυτόνομα, την οποιαδήποτε ποινική ευθύνη. Αναπόδραστα συνεπώς, οι κατηγορίες υπ΄αριθμόν 1-7 δεν μπορούν να επιτύχουν. Η κατηγορούμενη 1 αθωώνεται και απαλλάσσεται από τις κατηγορίες 1 μέχρι 7. Χ. Κατηγορούμενες 2 & 3/ Συνέταιροι- Εργοδότες - Υπεργολάβοι Στις κατηγορούμενες 2 και 3 εταιρείες αποδίδεται ποινική ευθύνη (κατηγορίες 8- 21) υπό την ιδιότητα τους ως συνέταιροι στην κοινοπραξία και ως εργοδότες του παθόντα. Το παρόν σημείο κρίνεται κατάλληλο για μια σύντομη ανασκόπηση του πλαισίου του Νόμου, αφού οι πρόνοιες του και η ερμηνεία των εδαφίων του, κρίνονται ως άμεσα συνυφασμένες με τα επιχειρήματα που έχει προωθήσει η υπεράσπιση. Σχετικός με την παρούσα υπόθεση είναι ο περί Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία Νόμος 89(Ι)/1996 («Ν.89(Ι)/1996»), ως τροποποιήθηκε μέχρι και τον ουσιώδη για την παρούσα υπόθεση χρόνο και οι Περί Ασφάλειας και Υγείας (Ελάχιστες Προδιαγραφές για Προσωρινά ή Κινητά Εργοτάξια) Κανονισμοί του 2015 («Κ.Δ.Π. 410/2015») και των περί Ασφάλειας και Υγείας (Χρησιμοποίηση κατά την Εργασία Εξοπλισμού Εργασίας) Κανονισμών του 2001 και 2004 οι οποίοι εκδόθηκαν δυνάμει αυτού. Ως φανερώνεται από την Νομολογία, το εύρος των υποχρεώσεων των εργοδοτών τόσο έναντι των εργοδοτουμένων τους όσον και έναντι τρίτων, σε σχέση με την υγεία και την ασφάλεια σε χώρους εργασίας, τις οποίες καθιερώνουν ο Ν.89(Ι)/1996 και η Κ.Δ.Π. 410/2015, ως ίσχυαν κατά τον ουσιώδη χρόνο, είναι μεγάλο. Οι πρόνοιες του άρθρου 13

(2)του Νόμου 89(Ι)/96 φανερώνουν ότι, οι υποχρεώσεις αυτές μπορούν να χαρακτηριστούν ως απόλυτες και διαρκείς και είναι πάντοτε ανεξάρτητες από τυχόν ευθύνη είτε του εργοδοτουμένου είτε οποιουδήποτε τρίτου. Το ποιός συνεπώς είχε το πρόσταγμα για την εκτέλεση και μεθοδολογία που θα χρησιμοποιείτο αναφορικά με την εργασία, μπορεί να είναι σχετικό με τα γεγονότα της υπόθεσης, δεν είναι όμως καθοριστικής σημασίας για σκοπούς διαπίστωσης ποινικής ευθύνης σε σχέση με το αδίκημα του αρ.53. Επίρρωση των πιο πάνω, εντοπίζεται στην απόφαση Mass Pack Trading Ltd v. Επαρχιακού Λειτουργού Εργασίας Πάφου

(1996)2 Α.Α.Δ. 142, 149 όπου αναφέρθηκαν τα εξής σημαντικά: «Κάθε εργοδότης πρέπει να διατηρεί συνεχή έλεγχο και επιτήρηση της πιστής εφαρμογής των κανονισμών ασφαλείας. Το καθήκον συντήρησης των προστατευτικών μέτρων στις οικοδομικές εργασίες είναι απόλυτο. Η υποχρέωση για διατήρηση των μέτρων ασφαλείας και η συντήρηση τους δεν είναι μόνο απόλυτη αλλά και διαρκής (Εταιρεία Γενικών Κατασκευών Λτδ ν. Επαρχιακού Λειτουργού Λεμεσού

(1989)2 Α.Α.Δ. 51, Επαρχιακός Λειτουργός Εργασίας Πάφου ν. Κώστα Κυριάκου Και Υιού Λτδ και άλλου

(1995)2 Α.Α.Δ. 290). Η μέριμνα για διασφάλιση της συμμόρφωσης με τους κανονισμούς ασφαλείας αποτελεί αποκλειστική ευθύνη των εργοδοτών που είναι οι μόνοι που έχουν τον έλεγχο των συνθηκών εργασίας. Η πιθανή συντρέχουσα αμέλεια του εργοδοτουμένου δυνατόν να σχετίζεται με τον καταμερισμό της ευθύνης σε πολιτική υπόθεση, δεν επηρεάζει όμως την ποινική ευθύνη των κατηγορουμένων για την παράλειψη τους να φροντίσουν όπως ο συγκεκριμένος εργάτης απασχολείται σε δάπεδο εργασίας που διέθετε μέσα προστασίας». Στην Γενικός Εισαγγελέας ν. Λατομεία Φαρμακά Λτδ

(2004)2 Α.Α.Δ. 573, 580 διευκρινίσθηκε πώς: «η ευθύνη για λήψη μέτρων συμμόρφωσης με τις επιταγές ενός Νόμου ο οποίος ρυθμίζει θέματα ασφάλειας στους τόπους εργασίας βαρύνει αποκλειστικά τους εργοδότες». Aνάγνωση του συνόλου των προνοιών του Νόμου και των Κανονισμών, αρκεί για να αποκαλύψει ότι, οι εν λόγω πρόνοιες, δεν ποινικοποιούν αυτή καθ' αυτή την πρόκληση θανάτου ή τραυματισμού, αλλά, αντίθετα, επιβάλλουν συγκεκριμένες υποχρεώσεις ούτως ώστε τέτοιου είδους τραγικά περιστατικά να αποφεύγονται. Το αδίκημα του άρθρου 53 του Νόμου, αφορά στην παράλειψη συμμόρφωσης με αυτές τις υποχρεώσεις και όχι στην πρόκληση θανάτου ή τραυματισμού, συνεπεία παράλειψης συμμόρφωσης με τις εν λόγω υποχρεώσεις. Τυχόν πρόκληση τέτοιου θανάτου ή τραυματισμού όμως, είναι βέβαια θέμα σχετικό, ως προς τα γεγονότα που περιβάλλουν την κάθε υπόθεση και συνεπώς οφείλεται να μην αγνοείται και να λαμβάνεται υπόψιν στο κατάλληλο στάδιο. Περαιτέρω, σε εργοτάξιο όπου προγραμματίζονται να εκτελεσθούν εργασίες από περισσότερους του ενός εργολάβου ή υπεργολάβου ορίζονται, για τα θέματα ασφάλειας και υγείας κατά την εκτέλεση του έργου, ένας ή περισσότεροι συντονιστές[3]. Ο συντονιστής, μεταξύ άλλων, συντονίζει την εφαρμογή των σχετικών διατάξεων μεριμνώντας ώστε οι εργολάβοι και οι υπεργολάβοι να τηρούν τα προβλεπόμενα από τον Κανονισμό 11 της Κ.Δ.Π. 410/2015 καθώς και το σχετικό σχέδιο ασφάλειας και υγείας. Ο δυνάμει του Κανονισμού διορισμός συντονιστή επ' ουδενί απαλλάσσει τον εργολάβο από τις ευθύνες του στον τομέα ασφάλειας και υγείας στους χώρους εργασίας, ούτε επηρεάζει την αρχή της ευθύνης εργοδότη ως αυτή προβλέπεται στο άρθρο 13 του Ν.89(Ι)/1996[4]. Τα αδικήματα που καθιερώνονται δια της νομοθεσίας είναι αδικήματα αυστηρής ευθύνης. Αυτό σημαίνει ότι δεν χρειάζεται να αποδειχθεί από πλευράς κατηγορούσας αρχής η συνδρομή στην διάπραξη του αδικήματος ένοχης σκέψης (mens rea), του αδικοπραγούντος. Το όλο πνεύμα των επίδικων Νομοθετημάτων που αφορούν και ρυθμίζουν καθοριστικά ζητήματα, όπως, την διατήρηση της ασφάλειας, της υγείας και της ευημερίας όχι μόνο των εργαζομένων στους χώρους εργασίας τους αλλά και τρίτων προσώπων, φανερώνει ότι, σκοπός των Νομοθετημάτων είναι η προστασία μιας μεγάλης μερίδας του κοινωνικού συνόλου που εργοδοτείται ή απασχολείται στον κατασκευαστικό, και όχι μόνο, τομέα. Εξ' ου και η πρόθεση του νομοθέτη να δημιουργήσει αδικήματα απόλυτης ευθύνης ώστε να επικρατήσουν οι σχετικές ρυθμίσεις (βλ. Halsbury's Laws of England, 4th ed. Reissue, vol. 11

(1)para. 18, Sea Island and Tours Ltd v. Κ.Ο.Τ.

(1995)2 Α.Α.Δ. 196). Στις περιπτώσεις όπου εργοδότης είναι νομικό πρόσωπο ποινική ευθύνη, επί τη βάσει των επίδικων νομοθετικών διατάξεων, φέρει και το φυσικό πρόσωπο το οποίο ενεργεί ατομικώς ή ως μέλος συλλογικού οργάνου του νομικού αυτού προσώπου και το οποίο κατέχει ηγετική θέση είτε βάσει εξουσιοδότησης για εκπροσώπηση του νομικού προσώπου είτε βάσει εξουσίας λήψης αποφάσεων για λογαριασμό του νομικού προσώπου είτε βάσει εξουσίας άσκησης ελέγχου εντός του νομικού προσώπου. Την ευθύνη αυτή καθιερώνει το άρθρο 53

(6)του Ν.89(Ι)/1998 και πρόκειται για ευθύνη προσωπική, ιδιαίτερη και διακεκριμένη από την ευθύνη του συνεργού (βλ. Μελάς κ.α. ν. Γενικού Εισαγγελέα

(2008)2 Α.Α.Δ. 412, 426-7 και Μαρκίδης ν. Εφόρου Φόρου Προστιθέμενης Αξίας (Νομικό Ερώτημα)

(2002)2 Α.Α.Δ. 316). Στην παρούσα περίπτωση, η κατηγορούσα αρχή επέλεξε όπως μην κατηγορήσει οιοδήποτε φυσικό πρόσωπο, που αποτελούσε μέρος των κατηγορουμένων 2 και

1. Αντίθετα, επέλεξε όπως πέραν από την Κοινοπραξία, την οποία στην Λεπτομέρειες Αδικήματος κατονόμαζε ως τον κύριο εργολάβο, κατηγορήσει αμφότερες κατηγορούμενες 2 και 3 ως εργοδότες του παθόντος, εργολάβους και συνέταιρους της κατηγορούμενης
2. Χ(i) Συνέταιροι Η συνήγορος υπεράσπισης διατείνεται μέσω της αγόρευσης της ότι, δεν προκύπτει από την ενώπιον του Δικαστηρίου μαρτυρία ότι, οι κατηγορούμενες 2 και 3 ήταν κατά τον επίδικο χρόνο, συνέταιροι στην κατηγορούμενη
3. Σημειώνει περαιτέρω ότι, από την στιγμή που η υπόσταση της κατηγορούμενης 1 δεν έχει αποδειχθεί, συνακόλουθα, δεν μπορεί να υπάρξει εύρημα πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας ότι, αμφότερες οι κατηγορούμενες 2 και 3 αποτέλεσαν μέρος της κοινοπραξίας/ κατηγορούμενης
4. Έχω διεξέλθει της μαρτυρίας με τη δέουσα προσοχή. Αποτελεί γεγονός ότι η μαρτυρία που παρουσιάστηκε ενώπιον μου, προφορική και έγγραφη από την κατηγορούσα αρχή δεν έχει αποκαλύψει ποια νομικά πρόσωπα αποτέλεσαν την κατηγορούμενη 1 κατά τον ουσιώδη χρόνο. Εντύπωση προκαλεί ότι σε κανένα εκ των τεκμηρίων που κατατέθηκαν στη διαδικασία δεν αποκαλύπτεται ποια πρόσωπα αποτελούσαν την κατηγορούμενη 1 τον ουσιώδη χρόνο. Το γεγονός ότι τα ονόματα επί του κατηγορητηρίου ομοιάζουν, σίγουρα, δεν είναι αρκετό για την απόδειξη των ως άνω και την απόδοση, εάν υπάρχουν, τυχόν ποινικών ευθυνών. Περαιτέρω, η κατηγορούσα αρχή οφείλει να αποδείξει όχι μόνο κάθε συστατικό στοιχείο των αδικημάτων, αλλά και ποιος και υπό ποια ιδιότητα διέπραξε αυτό. Η κατηγορούσα αρχή οφείλει να προσφέρει προς αυτή την κατεύθυνση νομικά αποδεκτή προς στοιχειοθέτηση των ως άνω, μαρτυρία, και αυτό γιατί, δεν επιτρέπονται υποθέσεις ως προς την ύπαρξη γεγονότων, όσο εύλογες και αν είναι (βλ. Γενικός Εισαγγελέας ν Σπύρος Σπύρου

(2002)2 Α.Α.Δ. 71 και Λοιζου ν Αστυνομίας

(1989)2 Α.Α.Δ. 363). Στο Τεκμήριο 1ΣΤ' που τιτλοφορείται ως η «Εκ των Προτέρων Γνωστοποίηση Εργοταξίου» κατονομάζονται ως «εργολάβοι ολόκληρου του έργου/ κύριος του έργου» η κατηγορούμενη 1 κοινοπραξία. Πουθενά στο εν λόγω έγγραφο δεν υπάρχει υπογραφή ούτε και κατονομάζονται οι κατηγορούμενες 2 και 3 ως οι νομικές οντότητες που απαρτίζουν την κατηγορούμενη

1. Σε κανένα σημείο της μαρτυρίας του ο ΜΚ1, ο οποίος ήταν ο επιθεωρητής και εξεταστής του ατυχήματος, δεν έκανε αναφορά ότι, οι κατηγορούμενες 2 και 3 ήταν τα πρόσωπα που αποφάσισαν και δημιούργησαν για σκοπούς εκτέλεσης του παρόντος έργου, την κατηγορούμενη 1 κοινοπραξία. Σημειώνω σε αυτό το σημείο και τα ακόλουθα. Η κατηγορούμενη 1 εμφανίστηκε στην διαδικασία, επιλέγοντας όπως διορίσει δικηγόρο και υπερασπιστεί εαυτόν. Καταχώρησε προς τούτο, σχετικό σημείωμα εμφάνισης. Σε αυτό, υπογράφει η κατηγορούμενη 1 ως συνεταιρισμός, ενώ είναι η μοναδική φορά που φαίνεται η ταύτιση των κατηγορουμένων 2 και 3 με τον τίτλο του κατηγορητηρίου, αφού πουθενά αλλού στην μαρτυρία που προσκομίστηκε δεν έχει φανερώθηκε το όνομα έκαστης εξ΄αυτών ως παράγοντας ή ως πρόσωπο το οποίο είχε σχέση με το εργοτάξιο. Ούτε καν μαρτυρία ότι οι κατηγορούμενες 2 και 3 δια σύμβασης, επέλεξαν και δημιούργησαν την κατηγορούμενη 1 για σκοπούς εκτέλεσης του επίδικου έργου δεν υπάρχει. Η καταχώρηση σημειώματος εμφάνισης εκ μέρους του συνεταιρισμού όμως, και οι συνακόλουθες εκεί υπογραφές εκ μέρους των κατηγορουμένων 2 και 3 δεν συνιστούν επ' ουδενί μαρτυρία, ούτε και μπορούν να αποτελέσουν παραδοχή ως προς την σύσταση της κατηγορούμενης 1, και αυτό γιατί κάτι τέτοιο, θα αποτελούσε αυτόματη αδρανοποίηση του υψηλού αποδεικτού βάρους που φέρει η κατηγορούσα αρχή. Δεν μπορεί παρά να τονισθεί η έλλειψη μαρτυρίας, έγγραφης ή προφορικής προς την πιο πάνω κατεύθυνση. Ο ΜΚ1, δεν παρουσίασε κανένα έγγραφο, ή συμφωνία, ως θα όφειλε άλλωστε, όντας, κατά τον ουσιώδη χρόνο του ατυχήματος, ο μόνος αρμόδιος για την περισυλλογή όλων των σχετικών εγγράφων από όλους τους εμπλεκόμενους. Δεν υπήρξε καμία συνεπώς συσχέτιση στην ενώπιον μου μαρτυρία των κατηγορουμένων 2 και 3 με την κατηγορούμενη
2. Από την στιγμή που δεν έχει προσκομιστεί μαρτυρία που να αποδεικνύει ότι η κατηγορούμενη 1 ήταν κατά την 27.9.17 εγγεγραμμένος και σε ισχύ συνεταιρισμός, και δεν προσκομίστηκε μαρτυρία που να αποδεικνύει πέραν πάσης αμφιβολίας ότι οι κατηγορούμενες 2 και 3 ήταν κατά την προαναφερθείσα ημερομηνία συνέταιροι αυτού, η κατηγορούσα αρχή έχει αποτύχει να αποδείξει την ευθύνη των κατηγορουμένων 2 και 3 για πράξεις ή παραλείψεις ως συνέταιροι της κατηγορούμενης
3. Η αποτυχία προσκόμισης μαρτυρίας προς την πιο πάνω κατεύθυνση, δεν μπορεί να έχει οποιοδήποτε άλλο αποτέλεσμα από την απόρριψη όλων των κατηγοριών εναντίον τους, ως «συνέταιροι», όπως εξειδικεύεται το ζήτημα στις λεπτομέρειες των σχετικών κατηγοριών. Συνεπώς οι κατηγορίες 8 μέχρι 14 στο μέρος που καταλογίζεται ποινική ευθύνη στην κατηγορούμενη 2 ως συνέταιρος της κατηγορούμενης 1 δεν έχουν αποδειχθεί. Η κατηγορούμενη 2 αθωώνεται και απαλλάσσεται από όποιας ποινικής ευθύνης ως «συνέταιρος της πρώτης κατηγορούμενης». Αντίστοιχα η κατηγορούμενη 3, αθωώνεται και απαλλάσσεται από τις κατηγορίες 15- 21 στο μέρος του κατηγορητηρίου που την κατονομάζει ως «συνέταιρο» της κατηγορούμενης
4. Χ(ii) Eργοδότης- Υπεργολάβος Ποινική ευθύνη καταλογίζεται επίσης στις κατηγορούμενες 2 και 3 ως εργοδότες του παθόντα και υπεργολάβοι. Ο όρος «εργοδότης» είναι ευρύς και περιλαμβάνει κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο το οποίο συνδέεται με υποστατικό, επιχείρηση και/ή εγκατάσταση και περιλαμβάνει και πρόσωπο το οποίο δεν έχει εργοδοτούμενους, όμως, διεξάγει οικονομική δραστηριότητα ή διευθύνει την επιχείρησή του με σκοπό κερδοσκοπικό ή μη (βλ. άρθρο 2 του Ν.89(Ι)/96). Οι καθιερώσεις, δια του άρθρου 13 του Ν.89(Ι)/1996 και του Κανονισμού 11 της Κ.Δ.Π. 410/2015, γενικές υποχρεώσεις των εργοδοτών δεσμεύουν, επίσης, τον εργολάβο και τον υπεργολάβο εκάστου συγκεκριμένου έργου, οι οποίοι είναι συνυπεύθυνοι (βλ. Κανονισμό 11

(3)(γ) της Κ.Δ.Π. 410/2015). Το ερώτημα που αναφύεται από τα πιο πάνω, και που καλείται το Δικαστήριο να απαντήσει, είναι δίπτυχο. Συγκεκριμένα, (α) ήταν οι κατηγορούμενες 2 και 3 εργοδότριες του παθόντος; (β) μπορούν οι κατηγορούμενες 2 και 3, με δεδομένη την ευρύτητα που δίδεται στον όρο «εργοδότης», να θεωρηθούν ως εργοδότριες του παθόντος, ως επέκταση των όποιων υποχρεώσεων της κατηγορούμενης 1, η οποία ήταν, ο κύριος εργολάβος του έργου ή ως υπεργολάβοι της κατηγορούμενης 1; Η απάντηση, κατά την κρίση του Δικαστηρίου στα πιο πάνω καίρια ερωτήματα, είναι αρνητική. Αναδιπλώνω ευθύς αμέσως τη συλλογιστική του Δικαστηρίου: Ως προς (α) ανωτέρω, η απάντηση είναι ξεκάθαρη. Η μαρτυρία που έχει προσκομίσει η κατηγορούσα αρχή, φανερώνει από μόνη της ότι οι κατηγορούμενες 2 και 3 ουδέποτε υπήρξαν εργοδότριες του παθόντος. Οι παράγραφοι 7.1.3 και 7.1.4 της Έκθεσης Ατυχήματος- Τεκμήριο 1, μιλούν από μόνες τους : «7.1.3 Υπεργολάβοι που σχετίζονται με το ατύχημα ή τις συνθήκες που οδήγησαν στο ατύχημα: Quakegaurd Cyprus Ltd (Η εταιρεία αυτή ανάλαβε τη συγκεκριμένη εργασία για τη τάνυση των συρματόσχοινων στο νέο σιλό κλίνκερ σύμφωνα το Συμβόλαιο αρ. 2076 -Subco-006 που έκανε με τον Εργολάβο ολόκληρου του έργου». 7.1.4 Εργοδότης του Βασίλη Χατζή: Stressing Lifting Moving Services ΕΠΕ. Εδρεύει στην Ελλάδα και στην ουσία ήταν υπεργολάβος του υπεργολάβου Quakegaurd Cyprus Ltd» Η εξής στιχομυθία δε, μεταξύ κας. Ανδρέου και ΜΚ1 ήταν χαρακτηριστική: (βλ. πρακτικά 12.1.23 σελ. 1, 2, 14): «E. Επίσης αναφέρετε ότι εργοδότης του κ. Βασίλη Χατζή ήταν η Stressing Lifting Moving Services ΕΠΕ που εδρεύει στην Ελλάδα και την καταγράφετε ως την υπεργολάβο του υπεργολάβου Quakeguard Cyprus Ltd. Πήρατε οποιαδήποτε κατάθεση ή πληροφορίες από την εταιρεία πέραν από εκείνο που μας είπατε, που αναφέρετε ότι επικοινωνήσατε με τους δικηγόρους τους για σκοπούς εξασφάλισης του ασφαλιστηρίου; A.Όχι, δεν έχω πάρει. Ε. Από τον κύριο Βασίλη Χατζή πήρατε κατάθεση; A. Όχι δεν έχω πάρει κατάθεση. Ε. Δηλαδή τον επισκεφθήκατε στο νοσοκομείο, αναφέρετε ότι είχε πλήρη διαύγεια πνεύματος, μας αναφέρετε ότι του υποβάλετε ερωτήσεις, διορθώστε με αν κάνω λάθος. Είμαι σωστή μέχρι τώρα σωστά; Α. Ναι. .. E. Όταν έχετε όμως ένα πρόσωπο, το οποίο μπορεί να σας δώσει πληροφορίες για τις συνθήκες ενός ατυχήματος και είναι σε θέση να σας τις δώσει δεν θα έπρεπε να πάρετε κατάθεση κ. Πίσση; A. Υπό τις περιστάσεις έκρινα ότι δεν χρειαζόταν να πάρω κατάθεση. Οι πληροφορίες που μου έδωσε προφορικά ήταν αρκετές για να μην χρειαστεί να πάρω οποιαδήποτε κατάθεση. ... Ε. Μελετήσατε καθόλου τη συμφωνία υπεργολαβίας που υπογράφηκε με τη Quakeguard Cyprus Ltd; Α. Όχι δεν χρειάστηκε. ... (σελ. 14) Ε. Μπορείτε να μου πείτε το λόγο που δεν διερευνήσατε το κατά πόσο ο εργοδότης του Βασίλη Χατζή είχε οποιαδήποτε παράλειψη; A. Θα μπορούσα να το διερευνήσω αν είχε και ο ίδιος παραλείψεις, αλλά το γεγονός ότι ο εργοδότης του ήταν από την Ελλάδα και ο ίδιος ο Χατζής θα έφευγε, ήταν μερικοί από τους λόγους που έπρεπε να είναι τέτοια τα ευρήματα που να μπορώ να παρουσιάσω την υπόθεση στο Δικαστήριο πιο εύκολα. Η εμπειρία μου έλεγε ότι όταν ο παθόντας δεν είναι Κύπριος και είναι ξένος, είναι τεράστια τα προβλήματα μετά στο Δικαστήριο και ακόμα και ο εργοδότης του άρα, αφού στην προκείμενη περίπτωση υπήρχε ένας κύριος εργολάβος και μπορούσε να βρεθεί ευθύνη πάνω στον κύριο εργολάβο, έμεινα ως εκεί. Ε. Άρα είναι για λόγους πρακτικούς που σήμερα, που δεν διερευνήσατε οποιαδήποτε αδικήματα εναντίον της Stressing Lifting Moving Services Ήταν επειδή ήταν εταιρεία που έδρευε στο εξωτερικό. Α. Και άλλοι λόγοι. Έπρεπε να μελετήσω συμβόλαια, να δω ποια ήταν η σχέση του ενός με τον άλλο, ποια η ευθύνη. Δεν μπήκα σε αυτή τη διαδικασία, δεν χρειαζόταν. Ε. Για την Quakeguard Cyprus Ltd που ήταν ο υπεργολάβος και - Α. Και εκεί έπρεπε να μελετήσω συμβόλαια, ποια η σχέση με τον εργοδότη, τον κύριο εργολάβο από πότε. Ε. Άρα η θέση σας είναι ότι ο λόγος που διερευνήσατε για το θέμα τούτο το ατύχημα, επικεντρωθήκατε στον εργολάβο, διότι ήταν το πιο πρακτικό, θεωρήσατε ότι ήταν ο πιο πρακτικός κατηγορούμενος. Α. Θέλετε να πείτε η πιο εύκολη υπόθεση, πιο εύκολο για εμένα. Εντάξει. Όχι έτσι ακριβώς Σας είπα μου ήταν αρκετό εφόσον είχα βρει τα αίτια. Τώρα το ποιος ευθυνόταν και πόσο, υπάρχει Νομοθεσία, Δικαστήριο και θα αποφασίσει. Εμένα η δουλειά μου ήταν να δω τα πραγματικά αίτια του ατυχήματος». Από την πιο πάνω στιχομυθία είναι φανερό ότι η εργοδότρια εταιρεία του παθόντα ήταν υπεργολάβος του υπεργολάβου, όμως, ως ο ίδιος ο ΜΚ1 ανέφερε, κανένα συμβόλαιο που τις αφορούσε δεν μελέτησε, καμία έκθεση ή συμφωνία δεν απαίτησε όπως λάβει, αφήνοντας έτσι την μαρτυρία της κατηγορούσας αρχής ως προς τα βασικά πάντοτε σημεία της, ή αυτά που τουλάχιστον όφειλαν να αποτελούν το εφαλτήριο για την εκπόνηση της έκθεσης του, απογυμνωμένη από καίρια σημεία που οφείλαν να την αποτελούν. Από όλα τα πιο πάνω, και με δεδομένο ότι η εργοδότρια εταιρεία του παθόντα δεν αποτελεί κατηγορούμενο πρόσωπο, η θέση της κατηγορούσας αρχής ότι οι κατηγορούμενες 2 και 3 αποτελούν τον «εργοδότη» του πρώτου, δεν βρίσκουν έρεισμα και απορρίπτονται. Ως προς το σημείο (β), ενδεχομένως η απάντηση να ήταν καταφατική, εάν η κατηγορούσα αρχή, απεδείκνυε πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας ότι, οι κατηγορούμενες 2 και 3 ήταν οι συνέταιροι και/ή αποτελούσαν την κατηγορούμενη 1. Το γεγονός ότι η κατηγορούμενη 1/ κοινοπραξία δεν φέρει την οιαδήποτε ποινική ευθύνη για το ατύχημα, επειδή δεν λογίζεται ως ξεχωριστή νομική οντότητα, δεν σημαίνει αυτόματα ότι ευθύνη δεν μπορεί να αποδοθεί σε έκαστο πρόσωπο, νομικό ή φυσικό που την απαρτίζει. Η αποτυχία όμως της κατηγορούσας αρχής, ως έχει επεξηγηθεί στα σημεία Χ και Χ(i) ανωτέρω, απολήγει στην απάντηση του ερωτήματος υπό το σημείο (β) με άρνηση. Κύριος εργολάβος του έργου, ως προκύπτει το Τεκμήριο 1ΣΤ' (Γνωστοποίηση Εργοταξίου) και δεν αμφισβητήθηκε από την υπεράσπιση ήταν η κατηγορούμενη 1. Η κατηγορούμενη 1 για τους λόγους που παρατέθηκαν ανωτέρω δεν μπορεί να φέρει ποινική ευθύνη. Οι κατηγορούμενες 2 και 3, με δεδομένη την έλλειψη μαρτυρίας ότι αποτελούσαν τα μέρη ή τους συνεταίρους της κατηγορούμενης 1, δεν μπορούν να λογιστούν ως «εργολάβοι» ή «υπεργολάβοι» του έργου, αφού εκλείπει παντελώς το σχετικό υπόβαθρο που καταδεικνύει την ανάμειξη τους στο έργο και/ή ότι έκαστη εξ΄αυτών είχε τον έλεγχο του εργοταξίου. Με δεδομένο τον νομικό σκόπελο, ως αυτός έχει ανωτέρω επεξηγηθεί και τον οποίον η κατηγορούσα αρχή δεν κατάφερε να υπερπηδήσει, παραμένει αναπάντητο κατά πόσον οι κατηγορούμενες 2 και 3 ήταν όντως τα πρόσωπα, που είχαν την ευθύνη για το χώρο εργασίας ως εργοδότες, ή ακόμη και ως εργολάβοι ή υπεργολάβοι του χώρου. Δυνάμει όλων των πιο πάνω, οι κατηγορίες 8- 21 στο μέρος που αφορούν την απόδοση ευθυνών στις εν λόγω κατηγορούμενες εταιρείας ως «υπεργολάβοι» της κατηγορούμενης 1 και «εργοδότες» του παθόντα δεν έχουν αποδειχθεί πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας. Η Κατηγορούμενη 2 αθωώνεται και απαλλάσσεται από τις κατηγορίες 8-14 στο μέρος που της καταλογίζεται ευθύνη ως «εργοδότης» και «υπεργολάβος». Αντίστοιχα, και η κατηγορούμενη 3, αθωώνεται και απαλλάσσεται από τις κατηγορίες 15-21. ΧΙ. Κατηγορούμενη 2 - Ιδιοκτήτης Γερανού. Τελευταίο σημείο προς εξέταση, αποτελεί η τυχόν ποινική ευθύνη της κατηγορούμενης 2, υπό την ιδιότητα της ως ιδιοκτήτρια του επίδικου γερανού. Το γεγονός ότι η κατηγορούμενη 2 ήταν η ιδιοκτήτρια του επίδικου γερανού, αποτελεί παραδεκτό γεγονός. Στις κατηγορίες 8 και 9 και 12 καταλογίζεται στην κατηγορούμενη ότι: (α) χρησιμοποίησε γερανό για ανύψωση προσώπων που δεν προβλεπόταν για τον σκοπό αυτό από τον κατασκευαστή του μηχανήματος, (β) χωρίς την λήψη κατάλληλων μέτρων για να εξασφαλίζεται η ασφάλεια του παθόντος αλλά και όλων των λοιπών εργαζόμενων στον χώρο, τους οποίους εξέθεσε σε κίνδυνο, και (γ) δεν έλαβε κατάλληλα μέτρα αφού δεν έκανε χρήση δύο ανεξάρτητων συρματόσχοινων για ανάρτηση του κλωβού. Νομική βάση των κατηγοριών, με γνώμονα ότι η κατηγορούμενη 2 έχει αθωωθεί από το μέρος των λεπτομερειών που της καταλόγιζαν ευθύνη ως εργοδότης/ συνέταιρος της κατηγορούμενης 1, αποτελούν οι Κανονισμοί 2,3, και 5

(4)Παράρτημα ΙΙ, Παράγραφος 3

(2)(α) και 3

(2)(β) των Περί Ελαχίστων Προδιαγραφών Ασφάλειας και Υγείας (Χρησιμοποίηση κατά την Εργασία Εξοπλισμού Εργασίας Κανονισμών) του 2001 και 2004 , τα άρθρα 2,3, 13

(4), 38, 53

(1)και 54 των Περί Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία Νόμων του 1996 έως 2015 και οι Περί Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία (Ελάχιστες Προδιαγραφές για Προσωρινά ή Κινητά Εργοτάξια) Κανονισμοί του

1. Τα σημεία (α) μέχρι (γ) ανωτέρω αποτελούν τα συστατικά στοιχεία των αδικημάτων, την σωρευτική απόδειξη των οποίων οφείλει να αποδείξει η κατηγορούσα αρχή. Έχοντας υπόψιν και τα ευρήματα του Δικαστηρίου, ως αυτά τέθηκαν ανωτέρω, το Δικαστήριο καταλήγει ως ακολούθως. Συστατικό Στοιχείο (α) Η θέση που πρόβαλε κατά την κυρίως εξέταση του ο ΜΚ1 ήτοι, ότι δόθηκε άδεια για χρήση του επίδικου γερανού μόνο για την ανύψωση φορτίων, και όχι για την ανύψωση προσώπων κατ' αρχήν δεν καταγράφεται πουθενά στην Έκθεση του, Τεκμήριο
2. Αποτέλεσε θέση την οποία παρουσίασε για πρώτη φορά στα πλαίσια της ζώσας μαρτυρίας του. Η θέση αυτή που προώθησε, καταρρίφθηκε δια της αντεξετάσεως του και αυτό γιατί ο ίδιος παραδέχθηκε στην κα. Ανδρέου ότι δεν μελέτησε το εγχειρίδιο χρήσης του γερανού ως αυτό δημιουργήθηκε από τον κατασκευαστή του γερανού. Όμως, επιβάλλεται στους κατασκευαστές μηχανημάτων όπως «καθορίζουν τα όρια του μηχανήματος» τα οποία περιλαμβάνουν την προβλεπόμενη χρήση και την ευλόγως προβλέψιμη κακή χρήση αυτών[5]. Συνεπώς από την επιχειρηματολογία του, απουσιάζει για ακόμη μια φορά, το αναγκαίο υπόβαθρο, το οποίο θα αποτελούσε την αφετηρία για εξέταση της ορθότητας ή μη, των αναφορών του. Από την στιγμή που ως παραδέχθηκε, δεν μελέτησε τις οδηγίες του κατασκευαστή, πώς μπορεί το Δικαστήριο να εξάγει στέρεο συμπέρασμα περί της ορθότητας των αναφορών του, και συνακόλουθα, να εξετάσει, με παραπομπή στην μαρτυρία, το βάσιμο ή μη των κατηγοριών. Πλην της αναφοράς του ονόματος του κατασκευαστή του γερανού, η κατηγορούσα αρχή, καμία μαρτυρία δεν προσκόμισε που να αποδεικνύει πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας τα όρια που καθόρισε ο κατασκευαστής, μη βοηθώντας κατά αυτόν τον τρόπο το Δικαστήριο να αποφασίσει κατά πόσον, η χρήση του γερανού για ανύψωση προσώπων ήταν εντός, ή εκτός αυτών. Η κατηγορούσα αρχή επιπλέον, παρουσίασε το Τεκμήριο 1Θ', το οποίο φέρει τίτλο «Έκθεση Επιθεώρησης Γερανού ή άλλου Ανυψωτικού Μηχανήματος». Η εν λόγω έκθεση, αφορούσε την επιθεώρηση του επίδικου γερανού. Δυνάμει των προνοιών της παραγράφου 6 αυτής, ο επίδικος γερανός: «ικανοποιούσε τις πρόνοιες των πιο κάτω Νομοθεσιών, και μπορούσε να χρησιμοποιηθεί σε χώρους όπου ίσχυαν οι ακόλουθες Νομοθεσίες: -O Περί Εργοστασίων Νόμος Κεφ. 132 -Ο περί Οικοδομών και Έργων Μηχανικών Κατασκευών (Ασφάλεια, Υγεία και Ευημερία) Κανονισμοί του 1973 -Ο περί Επαγγελματικής Ασφάλειας και Υγείας στις Εργασίες Λιμένων Κανονισμοί του 1991». Στο μέρος που αφορά την παρούσα υπόθεση, σχετικές είναι οι πρόνοιες του Περί Οικοδομών και Έργων Μηχανικών Κατασκευών (Ασφάλεια, Υγεία και Ευημερία) Κανονισμοί του 1973 ΚΔΠ 161/73, οι οποίοι αν και αργότερα καταργήθηκαν από την ΚΔΠ 152/21 και αντικαταστάθηκαν από την ΚΔΠ 233/2022, ήταν, καθ΄ όλους τους ουσιώδεις προς το ατύχημα χρόνους, ενεργοί και σε ισχύ. Στο Κεφάλαιο VII του εν λόγω Κανονισμού και ειδικότερα στα άρθρα 76-78 που αφορούν την παρούσα, προνοείται ρητά ότι, η ανύψωση προσώπων ή εμπορευμάτων που αποτελούν τμήμα του μόνιμου εξοπλισμού οικοδομής, απαγορεύεται, εκτός και αν πληρούνται ορισμένες προϋποθέσεις. Εάν αυτές υπάρχουν, τότε η ανύψωση προσώπων ενδέχεται να λάβει χώρα. Μία από αυτές είναι «αν ο μέγιστος αριθμός προσώπων που δύναται να μεταφερθεί έκαστη φορά, έχει καθοριστεί από τον κατασκευαστή» (εδάφιο 76(α)). Στην δε υποπαράγραφο (β) του εν λόγω εδαφίου, προνοείται ότι απαγορεύεται η μεταφορά υλικών ή άλλων αντικειμένων από πρόσωπο που χρησιμοποιεί τον ανυψωτήρα, εκτός «εάν έχει καθορισθεί από τον κατασκευαστή ή από αρμόδιο πρόσωπο, ως προαιρείται» ποιο θα είναι το φορτίο ασφαλείας, και σε καμία περίπτωση δεν θα γίνεται υπέρβαση αυτού. Ο ΜΚ1 ερωτηθείς σχετικά με τις πιο πάνω πρόνοιες, παραδέχθηκε ότι δεν θυμόταν αυτές επ' έξω, και διερωτήθηκε κατά πόσον αυτές εφαρμόζονται σε περιπτώσεις χρήσης γερανών με συρματόσχοινο. Δεν απέκλεισε δε το γεγονός ότι, ενδεχομένως να επιτρέπεται η ανύψωση προσώπου, νοουμένου ότι αυτός έχει κριθεί ως, ο ασφαλέστερος τρόπος εκτέλεσης της εργασίας. Σχετική είναι και η ακόλουθη στιχομυθία από την αντεξέταση του ΜΚ1 (βλ. πρακτικά ημερ. 12.1.23 σελ. 13-14): «Ε. Αφού κύριε μάρτυς, στο σημείο 6 λέει ξεκάθαρα ότι μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε χώρους όπου ισχύουν οι νομοθεσίες και περιλαμβάνει ξεκάθαρα και τον περί Οικοδομών και Έργων Μηχανικών Κατασκευών. Αυτοί οι κανονισμοί του '73 ρυθμίζουν και τα θέματα ανύψωσης προσώπων με κλωβό. Α. Με γερανό, με συρματόσχοινο; Ε. Τι εννοείται; A. Έχει διαφορά. Η ανύψωση προσώπου μέσα σε κλωβό ο οποίος κλωβός είναι αναρτημένος σε συρματόσχοινο του γερανού, δεν νομίζω ότι αναφέρει τέτοια εξουσιοδότηση. Εξ'αλλου και οι νέοι κανονισμοί το έχουν διασαφηνίζει. Ναι μεν δεν απαγορεύεται εφόσον υπάρχει πιο ασφαλισμένη μέθοδος εργασίας, εφόσον αυτή που κάνεις είναι πιο ασφαλισμένη μέθοδος εργασίας από άλλες. Δηλαδή δεν έρχεται να σου απαγορεύσει ότι πριν αναρτήσεις κλωβό με άτομο μέσα με ένα συρματόσχοινο, νοουμένου τι; Νοουμένου ότι αυτή η μέθοδος που κάνει είναι η πιο ασφαλισμένη, ότι δεν έχει άλλη πιο ασφαλισμένη. Αν αυτό εννοείται ναι». Προσεκτική μελέτη του Κεφαλαίου VII της ΚΔΠ 161/73 φανερώνει ότι η ανύψωση προσώπων με κλωβό δεν απαγορευόταν από την στιγμή που ο γερανός πληρούσε τις προδιαγραφές του κατασκευαστή. Από την στιγμή που ο ΜΚ1 απέτυχε να αποδείξει ότι ο κατασκευαστής δεν είχε πρόθεση όπως ο συγκεκριμένος γερανός χρησιμοποιηθεί και για αυτόν τον σκοπό, επειδή δεν διάβασε το σχετικό εγχειρίδιο, η όποια αμφιβολία, ως είναι γνωστό στο ποινικό δίκαιο, δεν μπορεί παρά να ερμηνεύεται υπέρ του κατηγορούμενου. Το πως δε ο ΜΚ1 υποστήριζε τα περί ακαταλληλότητας του γερανού και του κλωβού, χωρίς να παραθέσει ίχνος μαρτυρίας προς τούτο, και χωρίς καν να φροντίσει, προ της εκπόνησης της έκθεσης του όπως, έστω, για σκοπούς τύπων, μελετήσει τις προδιαγραφές του κατασκευαστή, για να μπορέσει να εξάγει το συμπέρασμα που ήρθε να παρουσιάσει στο Δικαστήριο, αγνοώντας παράλληλα πλήρως τα όσα το ίδιο το Γραφείο Επιθεώρησης Εργασίας καταγράφει στην παράγραφο 6 του Τεκμηρίου 1Θ' (ήτοι που επιτρεπόταν να χρησιμοποιηθεί ο επίδικος γερανός), είναι άξιον απορίας. Η παραπομπή του δε στην παράγραφο 5.4 του Τεκμηρίου 1Θ' όπου ως δήλωνε καταγράφεται η απαγόρευση για ανύψωση προσώπων με κλωβό, κρίνεται ως άστοχη αφού εκεί το μόνο που καταγράφεται είναι ότι: «έγινε οπτικός έλεγχος και έλεγχος των λειτουργικών κινήσεων με ικανοποιητικά αποτελέσματα. Επίσης έγινε δυναμική δοκιμή με το πιο πάνω φορτίο με ικανοποιητικά αποτελέσματα. Δεν έγινε δοκιμή με την επέκταση της μπίγας (extension + fly jiib) και ως τούτου ο γερανός δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί με αυτή τη διάταξη». Τι όμως συνίστατο το extension + fly jiib ουδόλως ανέφερε ο ΜΚ1, ενώ, το έγγραφο φέρει ημερομηνία μεταγενέστερη του ατυχήματος. Κατ΄επέκταση, είναι ορθή η επιχειρηματολογία της κας. Ανδρέου, ότι, η πρόνοια εντός του Τεκμηρίου 1Θ, σε συνδυασμό με την παραδοχή του ΜΚ1 ότι δεν γνωρίζει τι καθόρισε ως επιτρεπτή χρήση του γερανού ο κατασκευαστής, εγείρει αμφιβολία για την θέση που προώθησε ότι ο γερανός ήταν ακατάλληλος για ανύψωση προσώπων ή ότι ο κλωβός ήταν ακατάλληλος ή ότι ο γερανός χρησιμοποιήθηκε για σκοπό άλλον από αυτόν που κατασκευάστηκε. Η θέση του ΜΚ1 ότι και ο κλωβός, εκτός από τον γερανό, ήταν ακατάλληλος, δεν μπορεί να γ