ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ν. AHMED SULAIMAN MARAI, Υπόθεση Αρ.: 4971/2022, 23/2/2023

(6)(α)(ι)(κ)(λ)(μ)2 και 19

(2)του περί Αλλοδαπών και Μετανάστευσης Νόμου, ΚΕΦ. 105. Η κατηγορία 3, αφορά το αδίκημα της συνδρομής σε απαγορευμένο μετανάστη για είσοδο στη Δημοκρατία, κατά παράβαση των άρθρων 2, 6

(1)(α) (λ) και 19 (ζ) του περί Αλλοδαπών και Μετανάστευσης Νόμου, ΚΕΦ.

1. Συγκεκριμένα ο κατηγορούμενος στις 3.12.2022 ενώ ήταν απαγορευμένος μετανάστης βρέθηκε στα χωρικά ύδατα της Δημοκρατίας χωρίς να κατέχει άδεια και παρείχε συνδρομή σε 12 απαγορευμένους μετανάστες από τη Συρία να εισέλθουν παράνομα στη Δημοκρατία. Τα γεγονότα της υπόθεσης, όπως εκτέθηκαν από την Κατηγορούσα Αρχή, αφού έγιναν κάποιες διευκρινίσεις, με τα οποία συμφώνησε η συνήγορος του κατηγορούμενου, είναι τα ακόλουθα: «Στις 03/12/22 γύρω στις 15:30, το παράκτιο σύστημα ραδιοεπισήμανσης του ναυτικού σταθμού Παραλιμνίου, αναγνώρισε ύποπτο θαλάσσιο στόχο να πλέει νοτιοανατολικά του Κάβο Γκρέκο, εντός χωρικών υδάτων της Δημοκρατίας. Προς το σημείο απέπλευσε άκατος της Λιμενικής και Ναυτικής Αστυνομίας για εντοπισμό και έλεγχο του στόχου. Εντοπίστηκε πολυεστερική βάρκα 5 περίπου μέτρων να πλέει πράγματι εντός χωρικών υδάτων της Δημοκρατίας κατευθυνόμενη προς τις Κυπριακές ακτές. Σε αυτήν επέβαιναν 10 άνδρες και 3 ανήλικα αγόρια, όλοι συριακής καταγωγής. Το σκάφος ήταν ακυβέρνητο καθότι αντιμετώπιζε μηχανικό πρόβλημα, γεγονός που εγκυμονούσε άμεσο κίνδυνο για την ασφάλεια των επιβαινόντων. Ενόψει αυτού, το πλήρωμα της αστυνομικής ακάτου σε συντονισμό με το ΚΣΕΔ, προχώρησε στην διάσωση των 13 αυτών επιβαινόντων προσώπων, επιβιβάζοντάς τα στην αστυνομική άκατο και μεταφέροντας τα στην μαρίνα Αγίας Νάπας. Κατά την αποβίβαση τους στη στεριά, μέλος της Υ.Α.&Μ. ήλεγξε το καθεστώς τους και διαπίστωσε ότι επρόκειτο για Σύριους υπηκόους. Ήταν, σύμφωνα με τον Νόμο, στο σύνολό τους απαγορευμένοι μετανάστες, αφού δεν είχαν στην κατοχή τους θεωρημένο διαβατήριο από τις Αρχές της Δημοκρατίας, ούτε και άδεια μετανάστευσης χορηγούμενη από τις Αρχές της Δημοκρατίας. Εναντίον του κατ/νου ο οποίος, όπως διεφάνη, ήταν ο πηδαλιούχος της βάρκας από το Αραπασιάτε της Συρίας προς την Κύπρο, εξασφαλίστηκε ένταλμα σύλληψης. Στις 04/12/22 συνελήφθηκε και τέθηκε υπό κράτηση. Την ίδια ημέρα, οδηγήθηκε ενώπιον του Επ. Δικαστηρίου Αμμοχώστου και εναντίον του εκδόθηκε διάταγμα προφυλάκισης 8 ημερών. Στις 12/12/22 καταχωρίστηκε ποινική υπόθεση εναντίον του και έκτοτε βρίσκεται υπόδικο στις ΚΦ. Ανακρινόμενος από την Αστυνομία ανέφερε ότι ξέρει λίγα από μηχανικά και να διορθώνει μηχανές και να οδηγεί και βάρκα. Λόγω της οικονομικής του ανέχειας, αποδέχτηκε πρόταση που του έγινε στη Συρία από τον διακινητή, όπως πλοηγήσει το σκάφος μέχρι την Κύπρο, με αντάλλαγμα ο ίδιος, σε αντίθεση με τους υπόλοιπους, να μην καταβάλει οποιοδήποτε κόμιστρο για το ταξίδι. Εκείνος είχε τον πρωτεύοντα ρόλο στην πηδαλιουχία της ψαρόβαρκας από την Συρία προς την Κύπρο και μάλιστα, όπως δήλωσε, χρειάστηκε να επέμβει και να αποκαταστήσει μηχανική βλάβη που προέκυψε κατά την διάρκεια του ταξιδιού. Επιβιβάστηκε πρώτος στη βάρκα και περισυνέλλεξε τους υπόλοιπους από άλλο παράκτιο σημείο της Συρίας. Ο ίδιος εγκατέλειψε τη Συρία προκειμένου να εξεύρει εργασία στην Κύπρο με καλύτερα εισοδήματα». Ο κατηγορούμενος είναι λευκού ποινικού μητρώου. Η ευπαίδευτη συνήγορος του κατηγορούμενου, προς υποβοήθηση του Δικαστηρίου, ετοίμασε γραπτή αγόρευση για μετριασμό της ποινής. Υιοθέτησε το περιεχόμενο της κοινωνικοοικονομικής έκθεσης του Γραφείου Ευημερίας που ετοιμάστηκε για τον κατηγορούμενο και επεκτάθηκε σε περαιτέρω λεπτομέρειες αναφορικά με τις προσωπικές του περιστάσεις, αλλά και τις περιστάσεις διάπραξης των αδικημάτων, τις οποίες παραθέτουμε πιο κάτω. Ο κατηγορούμενος είναι νεαρό άτομο, ηλικίας 25 ετών, λευκού ποινικού μητρώου και είχε τέσσερα αδέλφια τα οποία σκοτώθηκαν καθώς υπηρετούσαν στον στρατό της Συρίας, ενώ ο πατέρας του είναι παράλυτος και η μητέρα του ινσουλινοεξαρτόμενη. Ο κατηγορούμενος βρίσκεται σε δεινή οικονομική θέση και έχει πρόβλημα υγείας με το στομάχι του και λαμβάνει φαρμακευτική αγωγή. Είναι χαμηλού μορφωτικού επιπέδου, πήγε σχολείο μέχρι την Γ΄ Δημοτικού. Όπως ανέφερε η συνήγορος του έχει αντιληφθεί τη σοβαρότητα των αδικημάτων που διέπραξε, εκφράζει την απολογία του και την έμπρακτη μεταμέλεια του, η οποία φαίνεται από την παραδοχή του, όπως και από το γεγονός ότι υπέβαλε αίτηση για παραχώρηση πολιτικού ασύλου. Συνεργάστηκε πλήρως με τις αστυνομικές αρχές δίνοντας κατάθεση και αναφέροντας με κάθε λεπτομέρεια τα σχετικά γεγονότα. Ο λόγος που έφυγε ήταν γιατί φοβήθηκε για τη ζωή του, επειδή σκοτώθηκαν τα τέσσερα αδέλφια του, γι΄ αυτό βοήθησε στην οδήγηση του σκάφους για να εισέλθει στην Κυπριακή Δημοκρατία. Το συγκεκριμένο περιστατικό είναι μεμονωμένο, αφού δεν έχει στο παρελθόν διαπράξει άλλο αδίκημα. Επίσης δεν είναι μέλος οποιασδήποτε εγκληματικής οργάνωσης, ενώ ο διακινητής του ταξιδιού βρίσκεται στη Συρία. Ως εκ τούτου, ο ρόλος του κατηγορούμενου ήταν δευτερεύοντας. Κατά τη διάρκεια του ταξιδιού το σκάφος δεν βυθίστηκε αλλά ούτε και κινδύνευσε κάποιος επιβαίνοντας. Δεν αποκόμισε οποιοδήποτε κέρδος από τη μεταφορά των προσώπων που επέβαιναν στο σκάφος. Όσον αφορά την κατηγορία 3 πρόκειται για συνδρομή του κατηγορούμενου στην παράνομη είσοδο στη Δημοκρατία των άλλων 12 παράτυπων μεταναστών και εκ τούτου ο ρόλος του ήταν δευτερεύοντας. Ζήτησε κάθε δυνατή επιείκεια, παραπέμποντας σε νομολογία που σχετίζεται με τις κατηγορίες 1 και
2. Στη συνέχεια, θεωρώντας ότι θα επιβληθεί ποινή φυλάκισης, ζήτησε όπως αυτή ανασταλεί λόγω του λευκού ποινικού μητρώου, του νεαρού της ηλικίας του, της δεινής οικονομικής θέσης του, του προβλήματος υγείας του, της έμπρακτης μεταμέλειας του, η οποία εκφράστηκε με την παραδοχή του και τη συνεργασία του με τις αστυνομικές αρχές, καθώς και της υποβολής αίτησης ασύλου και πως ο λόγος που ώθησε τον κατηγορούμενο να διαπράξει τα εν λόγω αδικήματα ήταν η εμπόλεμη κατάσταση στην Συρία και ο θάνατος των τεσσάρων αδελφών του. Παρέπεμψε σε σχετική νομολογία. Η σοβαρότητα των αδικημάτων που διέπραξε ο κατηγορούμενος διαφαίνεται από τις προβλεπόμενες ποινές, ήτοι τόσο για την κατηγορία 1, όσο και για την κατηγορία 2, προβλέπεται ποινή φυλάκισης που δεν υπερβαίνει τα δέκα

(10)έτη ή χρηματική ποινή που δεν υπερβαίνει τις πενήντα χιλιάδες ευρώ (€50.000) ή και τις δύο αυτές ποινές. Πριν την τροποποίηση με τον Ν46(Ι)/2021 προβλεπόταν ποινή φυλάκισης τριών

(3)ετών ή χρηματική ποινή που δεν υπερέβαινε τις πέντε χιλιάδες λίρες (€8.543) ή και τις δύο αυτές ποινές. Οι τροποποιήσεις αυτές αντανακλούν ακριβώς την αυξημένη σοβαρότητα που ο νομοθέτης ήθελε να προσδώσει στο υπό εξέταση αδίκημα. Το ύψος της προβλεπόμενης ποινής προδιαγράφει και την σοβαρότητα που θέλησε ο νομοθέτης να προσδώσει στο κάθε συγκεκριμένο αδίκημα και κατ' επέκταση τον βαθμό προστασίας του έννομου αγαθού που προστατεύεται, στοιχείο το οποίο το Δικαστήριο οφείλει να λάβει υπόψη κατά την επιμέτρηση της ποινής (βλ. Souilmi ν Αστυνομίας

(1992)2 ΑΑΔ 248, 250). Το στοιχείο αυτό, δηλαδή η ανώτατη προβλεπόμενη ποινή, λαμβάνεται υπόψη στην επιμέτρηση της ποινής και συνεκτιμάται με τα γεγονότα της υπόθεσης, τόσο για την επιλογή του είδους της ποινής όσο και για τον καθορισμό της έκτασης της (βλ. Διευθυντής Τμήματος Επιθεώρησης Εργασίας ν Χρυσοστόμου κ.α.

(2002)2 ΑΑΔ 575, 580). Το στίγμα της ποινικής αντιμετώπισης των αδικημάτων που σχετίζονται με παράνομη μετανάστευση έχει δοθεί στην Nazari v Αστυνομίας

(1996)2 ΑΑΔ 231, η οποία αφορούσε παράνομη διαμονή στη Δημοκρατία, όπου τονίστηκε ότι (σελ. 234): «Η Κύπρος, πρέπει να γίνει κατανοητό, είναι μια μικρή χώρα, με τεράστια προβλήματα. Η περιφρούρηση της Κυπριακής Επικράτειας αποτελεί θεμελιώδες καθήκον. Δεν υποτιμούμε την αγωνία των όπου γης ανθρώπων για την εξασφάλιση εργασίας και, γενικά, τη βελτίωση των συνθηκών της ζωής τους. Όμως, στην περίπτωση της Κύπρου, πρέπει να γίνει καθολικά σεβαστό ότι συντρέχουν ιδιαίτερα ισχυροί λόγοι για την αυστηρή εφαρμογή της αρχής του διεθνούς δικαίου που επιτρέπει τον αποκλεισμό αλλοδαπών προς διασφάλιση των κυριαρχικών δικαιωμάτων της χώρας. Τονίστηκε επίσης (με αναφορά στη Mohamed κ.α. v Αστυνομίας

(1996)2 ΑΑΔ 166, 168) ότι η συχνότητα με την οποία διαπράττονται αδικήματα αυτής της φύσεως και ότι οι αρνητικές επιπτώσεις, κοινωνικές, οικονομικές και άλλες επηρεάζουν τη ζωή του τόπου. Περαιτέρω, σχετική είναι η Tabrizi v Αστυνομίας

(2004)2 ΑΑΔ 421 το Ανώτατο Δικαστήριο υιοθέτησε το πιο κάτω απόσπασμα από την πρωτόδικη απόφαση (σελ. 429): «Αδικήματα που αφορούν την παράνομη είσοδο και παραμονή αλλοδαπών στην Κύπρο ή που σχετίζονται με τέτοια αδικήματα αντιμετωπίζονται ως σοβαρά. Έχει επισημανθεί στην σχετική νομολογία ότι τόσο η παράνομη είσοδος στο έδαφος της Δημοκρατίας όσο και η παράνομη παραμονή προσώπων που εισήλθαν αρχικά νόμιμα είχε φθάσει σε τέτοια επίπεδα που δημιουργούνται σοβαρά προβλήματα κοινωνικής και οικονομικής φύσεως αλλά και προβλήματα αστυνόμευσης.» Βέβαια, από τότε που εκδόθηκαν οι εν λόγω αποφάσεις, η Δημοκρατία έγινε πλήρες μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στα πλαίσια της οποίας ανέλαβε και ανάλογες ευθύνες σε σχέση με τη μετανάστευση, τις οποίες όμως διέπει συγκεκριμένη νομοθεσία και την οποία πρέπει να ακολουθούν όσοι επιθυμούν, τη νόμιμη διαμονή τους στο έδαφος της Δημοκρατίας. Μάλιστα, ένεκα των μεγάλων μεταναστευτικών ροών, είτε αυτές είναι απόρροια πολέμων, είτε οικονομικής δυσπραγίας, η Δημοκρατία έχει επωμιστεί και συνεχίζει να επωμίζεται, με αυξητική τάση, δυσβάστακτο οικονομικό και άλλο βάρος, αναλογικά με τις άλλες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η θέση της επιτείνεται λόγω και του μικρού μεγέθους της και δη συρρικνωμένου κατά σχεδόν 40% ένεκα της τουρκικής κατοχής, αλλά και του μικρού πληθυσμού της και των μικρών εσωτερικών πόρων (βλ. επίσης Deveci ν Αστυνομίας

(2009)2 ΑΑΔ 80 και Στρουθιάς ν Αστυνομίας

(2015)2Α ΑΑΔ 493). Το φαινόμενο της παράτυπης μετανάστευσης και της μεταφοράς προσώπων δια θαλάσσης προς την Κύπρο, όχι μόνο δεν υποχωρεί αλλά αναπτύσσεται και εξελίσσεται με γοργούς ρυθμούς, όπως διαπιστώνεται από τις καταχωρίσεις τέτοιων ποινικών υποθέσεων ενώπιον μας. Ως προς τη δυνατότητα άντλησης σχετικής Δικαστικής γνώσης, μέσω της αναφοράς στον αριθμό παρόμοιων υποθέσεων που εκδικάζει κάποιο δικαστήριο, παραπέμπουμε στην Καρανίκκη v Αστυνομίας

(2004)2 ΑΑΔ 118, 123, και στο σύγγραμμα των Ηλιάδη & Σάντη, Το Δίκαιο της Απόδειξης, Β έκδοση, σελ. 269. Όπου ένα αδίκημα είναι από τη φύση του σοβαρό ή όπου διαπράττεται με μεγάλη συχνότητα δικαιολογείται η αντιμετώπιση του με ποινές αποτρεπτικού χαρακτήρα έτσι που πέραν από την τιμωρία του κατηγορουμένου να εξυπηρετείται και ο στόχος της αποτροπής διάπραξης παρόμοιων αδικημάτων στο μέλλον είτε από τον ίδιο τον κατηγορούμενο είτε από άλλα πρόσωπα (βλ. Tabrizi, ανωτέρω, σελ. 429). Στην R ν Le and Stark [1999] 1 Cr App R (S) 422 τέθηκαν οι ακόλουθες κατευθυντήριες γραμμές επιβολής ποινής για το (τότε) αντίστοιχο αδίκημα του assisting illegal entry (s.25

(1)(a) του Immigration Act 1971) οι οποίες, αν και δεν είναι δεσμευτικές, είναι καθοδηγητικές. Λαμβάνονται υπόψη ως επιβαρυντικοί παράγοντες τα ακόλουθα:

(1)αν το αδίκημα διαπράχθηκε κατ' επανάληψη,

(2)αν έγινε με σκοπό το οικονομικό όφελος,

(3)αν η υποβοήθηση αφορούσε πρόσωπα άγνωστα σε αντιδιαστολή με σύζυγο ή στενό συγγενικό πρόσωπο,

(4)όπου υφίσταται συνωμοσία, η διάπραξη του αδικήματος για κάποια χρονική περίοδο,

(5)αν υπήρξε εκτεταμένος προσχεδιασμός και οργάνωση,

(6)αν ο κατηγορούμενος είχε ηγετικό ρόλο, ή αν

(7)το αδίκημα διαπράχθηκε σε σχέση με μεγάλο αριθμό παράνομων μεταναστών. (βλ. επίσης Blackstone's Criminal Practice 2023/ PART B OFFENCES/ Section B22 Modern Slavery, Trafficking and Immigration Offences/Facilitating Unlawful Immigration/Sentence/ παρ. Β.22.49 - ηλεκτρονική έκδοση) Έχοντας, λοιπόν, υπόψη τις προβλεπόμενες στον Νόμο ποινές, τις συνθήκες διάπραξης αλλά και τη νομολογία που παρατίθεται ανωτέρω, καταλήγουμε ότι αναδύεται, κατ' αρχήν, η ανάγκη απόδοσης αποτρεπτικού και αυστηρού χαρακτήρα στην ποινή. Η εξατομίκευση βέβαια της ποινής δεν ατονεί, αλλά από την άλλη μεριά δεν μπορεί να εξασθενήσει ή να εξουδετερώσει την ανάγκη για προστασία του κοινωνικού συνόλου και της δημόσιας ασφάλειας εκεί όπου εντοπίζεται σοβαρό πρόβλημα. Η στάθμιση, γενικά, η οποία χρειάζεται σε τέτοιες περιπτώσεις, δηλαδή όπου είναι αναγκαία η επιβολή αποτρεπτικής ποινής, περιγράφεται με πληρότητα στις Antoniades v Police

(1986)2 CLR 21, Κωνσταντίνου v Δημοκρατίας

(1989)2 ΑΑΔ 224, Φιλίππου ν Αστυνομίας

(1989)2 ΑΑΔ 245, Gholi ν Δημοκρατίας

(1997)2 ΑΑΔ 30, Jovanovic v Αστυνομίας

(2005)2 ΑΑΔ 635, Θεοχάρους v Αστυνομίας

(2008)2 ΑΑΔ 575 και Θεολόγου ν Αστυνομίας

(2014)2Β ΑΑΔ 800. Όπως υποδεικνύεται στην Γενικός Εισαγγελέας v Ευαγόρου

(2001)2 ΑΑΔ 285, η εξατομίκευση της ποινής επιτυγχάνεται μέσα και όχι έξω από το πλαίσιο των αρχών που διέπουν τον καθορισμό της ποινής. Επιπλέον, όπως έχει υποδειχθεί στην Κόκκινος ν Αστυνομίας

(1995)2 Α.Α.Δ. 135, η εξατομίκευση της ποινής έχει ως λόγο τον συσχετισμό της τιμωρίας και με το άτομο του παραβάτη· όχι όμως την αποκλειστική συνάρτησή της με τις προσωπικές συνθήκες αυτού. Ειδικότερα στην Al Jibouri κ.α. ν Αστυνομίας

(1992)2 ΑΑΔ 143 με αναφορά σε προηγούμενη νομολογία αναφέρθηκαν τα εξής στη σελίδα 145: «Όταν τα αδικήματα διαπράττονται τόσο συχνά όπως αυτό, τα Δικαστήρια επιβάλλουν ποινές που όχι μόνο τιμωρούν αλλά ταυτόχρονα αποτρέπουν άλλους να διαπράττουν αυτά τα αδικήματα∙ και όταν υπεισέρχεται ο παράγων της αποτροπής, οι προσωπικές περιστάσεις των κατηγορουμένων που στηρίζονται στη θεωρία της εξατομίκευσης της ποινής μπαίνουν σε δεύτερη μοίρα». Στην Ghouneym v Αστυνομίας

(2016)2Α ΑΑΔ 576, ειπώθηκαν τα πιο κάτω στις σελ. 582 - 583: «Όσο και να αντιλαμβανόμαστε τα προβλήματα που δημιουργούνται στην οικογένεια του εφεσείοντα και στον ίδιο δεν θεωρούμε ότι υπάρχει δυνατότητα επέμβασης μας αφού το πρωτόδικο Δικαστήριο ισόρροπα και αιτιολογημένα έλαβε υπόψη τόσο τις προσωπικές περιστάσεις του εφεσείοντα σε συνδυασμό με την παραδοχή του, το λευκό του μητρώο, όσο και ιδιαίτερα το γεγονός ότι δεν είχε οποιονδήποτε οικονομικό όφελος από τη διάπραξη του αδικήματος. Δεν χρειάζεται να αναφέρουμε ότι εάν απουσίαζαν αυτά τα στοιχεία, η ποινή θα ήταν αυστηρότερη, ενόψει της ανάγκης να διαφυλαχθεί το αγαθό της δημόσιας ασφάλειας από πράξεις που σκοπόν έχουν να εξαπατήσουν τις αρχές με εγγενείς κινδύνους ως προς τη κοινωνική και οικονομική ευημερία του τόπου». Εξετάσαμε με ιδιαίτερη προσοχή όλα όσα συνθέτουν την παρούσα υπόθεση. Από τα ενώπιον μας γεγονότα, εξάγεται το συμπέρασμα ότι ο κατηγορούμενος οδηγώντας το σκάφος, συνέδραμε ώστε να κατορθώσει ο ίδιος, αλλά και ακόμα 12 πρόσωπα, απαγορευμένοι μετανάστες, να εισέλθουν στο έδαφος της Κυπριακής Δημοκρατίας. Ο κατηγορούμενος έλαβε εμμέσως και όφελος, αφού με αντάλλαγμα την πλοήγηση του σκάφους δεν κατέβαλε χρήματα στον διακινητή. Περαιτέρω ο κατηγορούμενος συνέδραμε με τις ενέργειες του ώστε να ληφθεί οικονομικό όφελος από τρίτο πρόσωπο που οργάνωσε την παράνομη διακίνηση. Επιβαρυντικό επίσης θεωρείται το γεγονός ότι μετέφερε εκτός από τον εαυτό του σημαντικό αριθμό προσώπων που δεν σχετίζονταν με τον ίδιο, δηλαδή μη συγγενικά του πρόσωπα. Τούτων λεχθέντων, απουσιάζουν άλλοι επιβαρυντικοί παράγοντες όπως, το στοιχείο της επανάληψης και του εκτεταμένου προσχεδιασμού, παρά την ύπαρξη οργανωμένης δράσης. Δεν ήταν επίσης μέλος εγκληματικής οργάνωσης. Ο ρόλος του περιορίστηκε στην πλοήγηση του σκάφους. Τέλος, σημειώνουμε ότι το σκάφος ήταν ακυβέρνητο καθότι αντιμετώπιζε μηχανικό πρόβλημα γεγονός που εγκυμονούσε άμεσο κίνδυνο για την ασφάλεια των επιβαινόντων. Επιπλέον, η ευπαίδευτη συνήγορος του κατηγορούμενου έδωσε έμφαση στις προσωπικές περιστάσεις τους. Η νομολογία έχει κατ' επανάληψη υποδείξει ότι σε αδικήματα, για τα οποία αρμόζει η επιβολή αποτρεπτικής ποινής, οι προσωπικές περιστάσεις των κατηγορούμενων είναι ήσσονος σημασίας (βλ. ενδεικτικά την Παναγιώτου ν Aστυνομίας

(2001)2 ΑΑΔ 540). Αυτό βέβαια δεν σημαίνει ότι δεν κατανοούμε τις ιδιαίτερα δύσκολες συνθήκες που επικρατούν τα τελευταία 12 έτη στη Συρία λόγω του εμφυλίου πολέμου και των στρατιωτικών παρεμβάσεων τρίτων χωρών. Η κατάσταση αυτή, δυστυχώς, έχει δώσει πρόσφορο έδαφος σε διακινητές οι οποίοι με σκοπό το κέρδος εκμεταλλεύονται τα πραγματικά θύματα. Κατ' αναλογίαν με τους εμπόρους ναρκωτικών, οι διακινητές, προφανώς, αναζητούν πρόσωπα καλού χαρακτήρα ή πρόσωπα που, λόγω των δικών τους ιδιαίτερων περιστάσεων, να προκαλούν τη συμπάθεια του Δικαστηρίου για να συνδράμουν στη διακίνηση. Χωρίς όμως τη βοήθεια των προσώπων αυτών η διακίνηση μεταναστών δεν θα επιτυγχανόταν με τον τρόπο αυτόν, δηλαδή με χρηματικό κέρδος και την οικονομική εκμετάλλευση τους. Οι αποτρεπτικές ποινές, επομένως, επιβάλλονται σ' αυτό το πλαίσιο. Λαμβάνουμε επίσης υπόψη την παραδοχή του κατηγορουμένου στο Δικαστήριο η οποία, με βάση πάγια νομολογία, πρέπει να αμείβεται «με σχετική έκπτωση στην ποινή» (βλ. Χαρτούπαλλος ν Δημοκρατίας

(2002)2 ΑΑΔ 28 και Θεοδώρου v Δημοκρατίας, Ποινική Έφεση 208/18, 27.11.2019), διότι αποτελεί πορεία που προάγει τους σκοπούς της δικαιοσύνης. Το πώς αντικρίζονται τα διάφορα στοιχεία σε κάθε υπόθεση, εξαρτάται από τις λεπτομέρειες που τα συνθέτουν (βλ. Chafari v Αστυνομίας

(2001)2 ΑΑΔ 442). Σε περίπτωση κατά την οποία η σύλληψη διενεργείται επ' αυτοφώρω, όπως στην προκειμένη περίπτωση, η σημασία της παραδοχής αμβλύνεται (βλ. Γενικός Εισαγγελέας ν Μονιάτη

(2000)2 ΑΑΔ 553, Γενικός Εισαγγελέας ν Ζανέττου

(2001)2 ΑΑΔ 438 και Κατσαπάου v Δημοκρατίας

(2012)2 ΑΑΔ 388). Δεν παραγνωρίζουμε όμως και τα όσα λέχθηκαν αναφορικά με αυτή την πτυχή στην υπόθεση Χαραλάμπους κ.ά. ν Δημοκρατίας, Ποινική Έφεση 127/2019 και 130/2019, ημερ. 10.3.2021, όπου υποδείχθηκε ότι «. η παραδοχή ενός κατηγορουμένου, ακόμη και σε περιπτώσεις αυτόφωρου αδικήματος, είναι πάντα καλοδεχούμενη και προσμετρά ως απτό στοιχείο μεταμέλειας.». Στην υπό κρίση υπόθεση η άμεση παραδοχή του ενώπιον του Δικαστηρίου, λαμβάνεται υπόψη προς όφελος του, καθότι εξοικονομεί πολύτιμο δικαστικό χρόνο. Λαμβάνουμε ακόμη υπόψη το λευκό του ποινικό μητρώο και ότι δεν υπήρξε παρόμοια παράνομη συμπεριφορά στο παρελθόν από τον κατηγορούμενο, καθώς επίσης και την απολογία και μεταμέλεια του. Επιπροσθέτως, λαμβάνουμε υπόψη το σύνολο των προσωπικών και οικογενειακών περιστάσεων του, ως αυτά καταγράφονται στην έκθεση του γραφείου ευημερίας, καθώς και ό,τι σχετικό προς τον μετριασμό λέχθηκε από τη συνήγορο του. Οι μετριαστικοί παράγοντες, που αναγνωρίστηκαν στον κατηγορούμενο, τόσο σωρευτικά, όσο και μεμονωμένα, μπορούν να επηρεάσουν μόνο το εύρος της ποινής και όχι το είδος της ποινής. Αφού συνυπολογίσαμε και σταθμίσαμε όλους τους σχετικούς, με την επιμέτρηση της ποινής, παράγοντες, εξαντλώντας κάθε δυνατή επιείκεια, επιβάλλουμε στον κατηγορούμενο τις ακόλουθες ποινές: Στην Κατηγορία 1, ποινή φυλάκισης 1 έτους. Στην Κατηγορία 3, ποινή φυλάκισης 1 έτους. Οι ποινές να συντρέχουν. Το Δικαστήριο λόγω της ποινής που επιβλήθηκε θα εξετάσει το θέμα αναστολής εκτέλεσης της ποινής φυλάκισης του κατηγορούμενου. Η ευχέρεια του Δικαστηρίου για αναστολή εκτέλεσης της ποινής φυλάκισης έχει διευρυνθεί από την τελευταία τροποποίηση του περί της Υφ Όρον Αναστολής της Εκτελέσεως Ποινής Φυλακίσεως εις Ωρισμένας Περιπτώσεις Ν.95/72 με τον τροποποιητικό Ν.186(Ι)/03, όπου το νέο άρθρο 3

(2)προνοεί τα ακόλουθα: «Το Δικαστήριο διατάσσει την αναστολή εκτέλεσης της ποινής φυλάκισης, αν αυτό δικαιολογείται από το σύνολο των περιστάσεων της υπόθεσης και τα προσωπικά περιστατικά του κατηγορούμενου». Χρήσιμη καθοδήγηση μπορεί να αντληθεί από τις Παπαευσταθίου ν Αστυνομίας

(2004)2 ΑΑΔ 39, Τραλαλάς ν Αστυνομίας

(2004)2 ΑΑΔ 323, Χριστοφίδης ν Δημοκρατίας

(2004)2 ΑΑΔ 148 και Γενικός Εισαγγελέας ν Κανάρη (Αρ. 2)

(2005)2 ΑΑΔ. 327, καθώς και από την Γενικός Εισαγγελέας v Τζαουχάρη

(2005)2 ΑΑΔ 161 στην οποία αναφέρθηκαν τα ακόλουθα: «Με βάση τα κριτήρια που ίσχυαν πριν τον περιορισμό της εξουσίας του δικαστηρίου όπως είχε επιβληθεί με το Ν. 41(Ι)/97 (που τώρα έχει καταργηθεί), τα κριτήρια που μπορούσε να λάβει υπ' όψιν το δικαστήριο κατά την άσκηση της διακριτικής του ευχέρειας να εκδώσει ή όχι τέτοιο διάταγμα ήσαν τα ακόλουθα: (α) η σοβαρότητα του αδικήματος και τα κίνητρα διάπραξης του (β) το ποινικό μητρώο του κατηγορουμένου δηλαδή αν είναι τέτοιο που υπάρχει η ανάγκη αποτροπής και (γ) η διαγωγή του κατηγορουμένου μετά τη διάπραξη του αδικήματος συμπεριλαμβανομένης και της μεταμέλειας. Ένας κατηγορούμενος με λευκό ποινικό μητρώο έχει καλύτερη απαίτηση για αναστολή (βλ. Sentencing In Cyprus του κ. Γ. Μ. Πική, σελ. 11-13, Γενικός Εισαγγελέας ν. Σατανά κ.ά.

(1996)2 Α.Α.Δ. 257 και Γενικός Εισαγγελέας ν. Λ. Φανιέρου

(1996)2 Α.Α.Δ. 303).» Στην Ιωσήφ v Δημοκρατίας

(2012)2 ΑΑΔ 930, αφού αναφέρθηκε ότι οι προσωπικές περιστάσεις του κατηγορούμενου θα μπορούσαν να συνηγορήσουν υπέρ της αναστολής της ποινής φυλάκισης, αναφέρθηκε ότι το βασικό ερώτημα που τίθεται είναι κατά πόσο ισοζυγίζοντας το σύνολο των περιστάσεων θα μπορούσε ή έπρεπε αυτοί οι παράγοντες να επενεργήσουν κατά τρόπο ο οποίος να δικαιολογεί να δοθεί στον κατηγορούμενο μια δεύτερη ευκαιρία. Οι ίδιες αρχές υιοθετήθηκαν στις Αργυρίδης κ.ά v Αστυνομίας

(2013)2 ΑΑΔ 449, Γεωργίου κ.ά. ν Αστυνομίας

(2016)2 ΑΑΔ 753, Παπαπαντελή v Δημοκρατίας

(2016)2 ΑΑΔ 988, Αστυνομία ν Μιλτιάδους, Ποινική Έφεση 277/2018, 10.5.2019, Αστυνομία ν Βρυώνης, Ποινικές Εφέσεις 92/2017 και 93/2017, 19.7.2019 και Achraf v Δημοκρατίας, Ποινικές Εφέσεις 156/2021 και 157/2021, 15.4.2022. Στην υπό κρίση υπόθεση, είναι έκδηλο ότι τα αδικήματα για τα οποία επιβλήθηκε ποινή φυλάκισης, είναι ιδιαίτερα σοβαρά. Για σκοπούς εξέτασης του θέματος της αναστολής ποινής φυλάκισης λαμβάνουμε υπόψη:

(1)τις συνθήκες διάπραξης των αδικημάτων, και ειδικότερα τον αριθμό μεταναστών που μεταφέρθηκαν με σκοπό να παρακαμφθεί ο Νόμος και το ότι ο κατηγορούμενος συνέδραμε ουσιαστικά ώστε να καταστεί εφικτή αυτή η μεταφορά και να ωφεληθεί τρίτο πρόσωπο, όπως και ο ίδιος, αφού δεν κατέβαλε οποιοδήποτε ποσό που ήταν το αντάλλαγμα της πλοήγησης του σκάφους εκ μέρους του.

(2)Αν και ο κατηγορούμενος είναι λευκού ποινικού μητρώου, ο παράγων αυτός δεν μπορεί να κάμψει ούτε να παρακάμψει το στοιχείο της αποτροπής σε τέτοιου είδους αδικήματα τα οποία αυξάνονται με ανησυχητικούς ρυθμούς όπως διαπιστώνεται από τις ενώπιον μας υποθέσεις. Συνεπώς, η σοβαρότητα των επίδικων αδικημάτων σε συνδυασμό με τις συνθήκες διάπραξης τους δεν επιτρέπουν την αναστολή εκτέλεσης των ποινών φυλάκισης που έχουν επιβληθεί. Επιπλέον, οι μετριαστικοί παράγοντες, οι οποίοι αναγνωρίστηκαν στον κατηγορούμενο όπως, το λευκό του ποινικό μητρώο και οι προσωπικές του περιστάσεις, δεν μπορούν να θεωρηθούν αρκετοί, ώστε να δικαιολογείται και η αναστολή των ποινών φυλάκισης που έχουν επιβληθεί. Υπό τις περιστάσεις της παρούσας, τυχόν αναστολή των ποινών φυλάκισης, με δεδομένη τη διαπιστωθείσα αναγκαιότητα επιβολής αποτρεπτικών ποινών, των συνθηκών διάπραξης των επίδικων αδικημάτων και των συνέπειων που τέτοια αδικήματα επιφέρουν, θα εξέπεμπε εσφαλμένα μηνύματα, θα υπονόμευε τον σκοπό της αποτελεσματικής εφαρμογής του Νόμου και δεν θα εξυπηρετούσε τους πολλαπλούς σκοπούς της τιμωρίας και δη τέτοιων αδικημάτων. Η ποινή φυλάκισης να εκτελεστεί αμέσως. Σύμφωνα με το άρθρο 117

(1)του περί Ποινικής Δικονομίας Νόμου, Κεφ. 155, οι ποινές φυλάκισης του κατηγορούμενου μειώνονται κατά το χρονικό διάστημα που ο κατηγορούμενος βρισκόταν σε προφυλάκιση, ήτοι από τις 4.12.2022. (Υπ.) .......... Ν. Γερολέμου, Π.Ε.Δ. (Υπ.) ........... Ν. Α. Π. Γεωργιάδης, Α.Ε.Δ. (Υπ.) .......... Μ. Χριστοδούλου, Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο