Α.-Μ. Ρ. ν. Π. Μ., Αρ. Αγωγής: 3664/16, 8/8/2024

Α.-Μ. Ρ. ν. Π. Μ., Αρ. Αγωγής: 3664/16, 8/8/2024 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ Ενώπιον: Ν. Ταλαρίδου-Κοντοπούλου, Α. Ε. Δ. Αρ. Αγωγής: 3664/16 Ημερομηνία: 08/08/2024 Μεταξύ: Α.-Μ. Ρ., από Λευκωσία Ενάγουσας -και- Π. Μ., εκ Λευκωσίας Εναγομένου Εμφανίσεις: Για Ενάγουσα: κα Στ. Μιχαήλ για Ε. Μιχαήλ & Συνεργάτες ΔΕΠΕ Για Εναγόμενο: κα Κ. Παπαστεφάνου για Μαρκίδη, Μαρκίδη & Σία ΔΕΠΕ ΑΠΟΦΑΣΗ Η Ενάγουσα αξιώνει γενικές και ειδικές αποζημιώσεις για σωματικές βλάβες, ζημιές, τραυματισμούς, πόνο και ταλαιπωρία που υπέστη ένεκα ιατρικής αμέλειας κατά τη διάρκεια γυναικολογικής χειρουργικής επέμβασης στην οποίαν υποβλήθηκε την 26/01/2016 και μετέπειτα ιατρική παρακολούθηση διαβούλευση και/ή διάγνωση. Είναι δικογραφημένο, ότι ήταν 30 ετών πριν τον τραυματισμό της και έχαιρε άκρας υγείας. Ο Εναγόμενος είναι ιδιώτης γυναικολόγος μαιευτήρας και το ιατρείο του είναι στη Λευκωσία και τις χειρουργικές του επεμβάσεις, τις πραγματοποιεί, μεταξύ άλλων, και στην ιδιωτική κλινική Πολυκλινική Λευκωσίας. Μετά από εξέταση, η Ενάγουσα διαγνώστηκε με υπερηχογράφημα με κύστη στην ωοθήκη. Ο Εναγόμενος διενέργησε εξετάσεις και της συνέστησε αμέσως αφαίρεση της κύστης μέσω χειρουργικής επέμβασης. Η Ενάγουσα στηριζόμενη στις συμβουλές και συστάσεις του Εναγόμενου, συμφώνησε να υποβληθεί άμεσα σε χειρουργική επέμβαση για αφαίρεση της κύστης και ως αποτέλεσμα, υποβλήθηκε στην άνω χειρουργική επέμβαση στις 26/01/2016 στην ιδιωτική κλινική Πολυκλινική Λευκωσίας. Ο Εναγόμενος της επιβεβαίωσε, ότι η επέμβαση είχε διενεργηθεί επιτυχώς και της συνέστησε αποχή από την εργασία της μέχρι 20/02/

1. Στις 31/05/2016, η Ενάγουσα μετά από έντονους πόνους και εμετούς και κοιλιακό άλγος, πήγε στο Τμήμα Πρώτων Βοηθειών του Γενικού Νοσοκομείου Λευκωσίας. Επισκέφθηκε τον Εναγόμενο και αφού αυτός την εξέτασε, της ανέφερε ότι οι πόνοι της οφείλονται σε γαστρίτιδα. Αργά το βράδυ την 01/06/2016, είχε εισαχθεί ξανά εσπευσμένα στο Τμήμα Επειγόντων Περιστατικών, διότι επέμεναν τα συμπτώματα. Κρατήθηκε για νοσηλεία στο Γενικό Νοσοκομείο και κατόπιν ιατρικών εξετάσεων, συμπεριλαμβανόμενης αξονικής τομογραφίας κοιλίας πυέλου, διαγνώστηκε στις 03/06 ότι έπασχε από αποφρακτικό ειλεό που προκλήθηκε από την παρουσία ξένου σώματος εντός της περιοχής της πυέλου. Στις 03/06/2016 διενεργήθηκε χειρουργική επέμβαση με ολική αναισθησία και συγκεκριμένα διερευνητική λαπαροτομία κατά την οποίαν αποκολλήθηκε γάζα από το λεπτό έντερο της Ενάγουσας και αφαιρέθηκε. Επίσης υποβλήθηκε σε πλύση κοιλίας και αναστροφή αποσυμφόρησης λεπτού εντέρου. Εξήλθε του νοσοκομείου στις 08/06/
2. Καταλογίζει στον Εναγόμενο ότι διεξήγαγε τη χειρουργική επέμβαση χωρίς την απαιτούμενη επιμέλεια, με αποτέλεσμα να αφήσει μέσα της γάζα μήκους 50 εκατοστών και πλάτος 9 εκατοστών και να έχει σοβαρή επιπλοκή στην υγεία της. Δικογραφούνται οι λεπτομέρειες της αμέλειας ως ακολούθως: Α. αμελώς δεν αφαίρεσε από την περιοχή της πυέλου της Εναγομένης κομμάτι γάζας που ο ίδιος εισήγαγε κατά τη διάρκεια της διενέργειας χειρουργικής επέμβασης στην Ενάγουσα. Β. Αμελώς προχώρησε σε συρραφή της Ενάγουσας, ενώ στο εσωτερικό της Ενάγουσας υπήρχε κομμάτι γάζας. Γ. Αμελώς παρέλειψε να λάβει όλα τα αναγκαία μέτρα ή/και την προσήκουσα προσοχή ή/και προφύλαξη ώστε να αποφευχθεί η συρραφή ξένου σώματος εντός της Ενάγουσας. Δ. Αμέλησε να λάβει όλα τα αναγκαία μέτρα και/ή δεν επέδειξε την προσήκουσα επιμέλεια κατά τη διάρκεια της ιατρικής επέμβασης ώστε να αποφευχθεί η παράλειψη αφαίρεσης ξένου σώματος εντός του εσωτερικού της Ενάγουσας. Ε. Παρέλειψε και/ή απέτυχε να προσφέρει στην Ενάγουσα την κατάλληλη ιατρική φροντίδα κατά τη διάρκεια της χειρουργικής επέμβασης. Στ. Δεν ενήργησε μέσα στο πλαίσιο των παραμέτρων της ιατρικής επιστήμης στον τομέα του για την υποβολή της Ενάγουσας στην εν λόγω χειρουργική επέμβαση. Ζ. Παρέλειψε να λάβει τις ενδεδειγμένες προφυλάξεις και/ή να δώσει την κατάλληλη προσοχή και/ή οδηγίες προς τούτο ώστε να αποφευχθεί το ζημιογόνο αποτέλεσμα. Η. Απέτυχε να επιδείξει και/ή να ασκήσει τη δέουσα και επιβαλλόμενη ιατρική φροντίδα και προσοχή σχετικά με το συγκεκριμένο περιστατικό. Θ. Παρέλειψε να εκτιμήσει τη σοβαρότητα της κατάστασης της δικής του αμέλειας, παραλείποντας και/ή ξεχνώντας, ξένο σώμα στην κοιλιακή ή/και στην πυελική χώρα της Ενάγουσας. Ι. Αμελώς και κατά παράβαση των νόμιμων του καθηκόντων απέτυχε να προβεί σε σωστή διάγνωση των συμπτωμάτων της Ενάγουσας κατά τη διάρκεια της μετεγχειρητικής της παρακολούθησης. Κ. Αμέλησε να προβεί στις δέουσες εξετάσεις ώστε να προβεί σε σωστή διάγνωση της υγείας της Ενάγουσας, ενώ η Ενάγουσα έφερε ενοχλήσεις και πόνους. Λ. Αμελώς ο Εναγόμενος θεώρησε ότι οι ενοχλήσεις που ένιωθε η Ενάγουσα δεν σχετίζονται με την εγχείρηση. Μ. Παρέλειψε να λάβει τα αναγκαία ή οποιαδήποτε μέτρα για τη σωστή διάγνωση της κατάστασης της Ενάγουσας μετά και/ή έκανε λανθασμένη διάγνωση χωρίς να γνωρίζει την αιτία επιδείνωσης της υγείας της Ενάγουσας και ενώ αυτή είχε επιδεινωθεί ραγδαία δεν έδωσε την απαιτούμενη υπό τις περιστάσεις σημασία και/ή θεραπεία για να την μετριάσει. Ν. Γενικώς ο Εναγόμενος απέτυχε να επιδείξει προς την Ενάγουσα την απαιτούμενη και/ή εύλογη και/ή πρέπουσα και/ή προσήκουσα επιδεξιότητα και/ή τη φροντίδα και/ή την επιμέλεια όπως αναμένεται και/ή απαιτείται από έναν ικανό και έμπειρο και/ή επιδέξιο γυναικολόγο μαιευτήρα ιατρό κατά τη διάρκεια της χειρουργικής επέμβασης στην οποίαν υποβλήθηκε η Ενάγουσα και μετέπειτα. Η Ενάγουσα στις 03/06/2016 υπέστη χειρουργική επέμβαση για αποκόλληση και αφαίρεση γάζας από το λεπτό της έντερο. Η Ενάγουσα υπέστη πόνο και ταλαιπωρία για 10 ημέρες, ενώ παρέμεινε εντός του νοσοκομείου για 8 μέρες. Η Ενάγουσα απουσίαζε από την εργασία της για 60 ημέρες, ένεκα της επέμβασης και υπέστη τις ανάλογες αποκοπές από τον μισθό της. Επίσης, ένεκα της χειρουργικής επέμβασης στις 03/06/2016 η Ενάγουσα αποκόμισε αντιαισθητική ουλή στην κάτω κοιλιακή χώρα, για την αφαίρεση της οποίας θα πρέπει να υποβληθεί σε νέα χειρουργική επέμβαση από πλαστικό χειρούργο. Λεπτομέρειες ειδικών ζημιών:
3. Χειρουργική επέμβαση από τον Εναγόμενο στις 26/01/2016 €1.700
4. Επίσκεψη σε Εναγόμενο στις 31/05/2016 €50.00
5. Απώλεια εισοδημάτων από απουσία 60 ημερών από την εργασία της €1.800
6. Επίσκεψη σε γυναικολόγο στις 20/10/2016 €50.00
7. Απόδειξη σε χημείο (αναλύσεις αίματος) 20/10/2016 €60.00
8. Επίσκεψη σε πλαστικό χειρούργο στις 03/11/2016 €80.00
9. Επίσκεψη σε γυναικολόγο στις 26/01/2017 €100.00
10. Επίσκεψη σε κλινικό διατροφολόγο €50.00 Σύνολο: €3.890 Λεπτομέρειες μελλοντικών εξόδων:
11. Επέμβαση από πλαστικό χειρούργο για μερική αποκατάσταση της ουλής στην κάτω κοιλιακή χώρα €8.500
12. Απώλεια μελλοντικών απολαβών μετεγχειρητικά Χ 1 μήνα με μέσο μηνιαίο μισθό €900.00 Σύνολο: €9.400 Ο Εναγόμενος καταχώρησε Υπεράσπιση. Παραδέχεται ότι περιέθαλψε την Ενάγουσα και ότι προέβη στην εν λόγω χειρουργική επέμβαση και ότι η Ενάγουσα διαγνώστηκε με κύστη στην ωοθήκη. Αφαίρεσε την κύστη μέσω χειρουργικής επέμβασης στην οποίαν μπορούσε να την διεξάγει ασφαλώς με την ενδεδειγμένη αποδεκτή ιατρική μέθοδο θεραπείας τέτοιου είδους γυναικολογικού προβλήματος. Κατέχει την απαραίτητη εξειδίκευση, εμπειρία και ικανότητα για να διεξάγει την εν λόγω επέμβαση. Υπήρξε εμπεριστατωμένη και σαφής ενημέρωση της Ενάγουσας για την κατάσταση της υγείας της και για τα αποτελέσματα της προτεινόμενης ιατρικής θεραπευτικής πράξης και τις συνέπειες και ενδεχόμενους κινδύνους από την εκτέλεση της. Η Ενάγουσα υπέγραψε οικειοθελώς δελτίο συγκατάθεσης ασθενούς. Υποστηρίζει ότι αφού προέβηκε στη δέουσα ενδεδειγμένη εξέταση της Ενάγουσας, απέκλεισε γυναικολογική αιτία και της ανέφερε, ότι η συμπτωματολογία της οφείλεται σε γαστρεντερική διαταραχή και της είπε, ότι σε περίπτωση συνέχισης κοιλιακού άλγους, να επισκεφθεί το Τμήμα Επειγόντων Περιστατικών. Αρνείται τις λεπτομέρειες αμέλειας και τις λεπτομέρειες τραυματισμού και προσωπικών βλαβών της Ενάγουσας. Περαιτέρω ο Εναγόμενος ισχυρίζεται τα ακόλουθα: (α) ο Εναγόμενος διενήργησε την επέμβαση της Ενάγουσας με τη δέουσα επιμέλεια και φροντίδα τηρώντας τους κοινώς παραδεδειγμένους κανόνες της ιατρικής επιστήμης ως προσοντούχος και/ή ειδικός και/ή έμπειρος και/ή αρμόδιος και/ή πολύ καλά και/ή άριστα καταρτισμένος ιατρός. (β) ο Εναγόμενος προέβη στη λήψη όλων των αναγκαίων και/ή ενδεδειγμένων και/ή κατάλληλων προληπτικών μέτρων και ακολούθησε πιστά τα επίσημα χειρουργικά πρωτόκολλα που διέπουν τέτοιου είδους επεμβάσεις προκειμένου να αποφευχθεί οποιοδήποτε και/ή το συγκεκριμένο περιστατικό. Ειδικότερα, ο Εναγόμενος ισχυρίζεται ότι μεταξύ των άλλων επέλεξε προς διεξαγωγή της επέμβασης το συγκεκριμένο νοσηλευτήριο, καθότι αυτό κατέχει όλες τις απαιτούμενες από το Υπουργείο Υγείας άδειες για τη νόμιμη και ασφαλή λειτουργία του, ενώ δε υποστηρίζεται από εγκεκριμένο εκπαιδευμένο νοσηλευτικό προσωπικό για τέτοιου είδους επεμβάσεις, ως επίσης επειδή διαθέτει πλήρως εξοπλισμένο ακτινολογικό τμήμα. Περιπλέον, ο Εναγόμενος ισχυρίζεται ότι για κάθε επέμβαση όμοιου τύπου επιλέγει να χρησιμοποιεί, όπως και στην προκειμένη περίπτωση χρησιμοποίησε, γάζες που περιέχουν ειδικό νήμα το οποίο δύναται να απεικονιστεί ακτινογραφικά, ούτως ώστε σε περίπτωση ασυμφωνίας του αριθμού των γαζών κατά την καταμέτρηση του υλικού πριν και μετά την επέμβαση, να είναι σε θέση να διαπιστώσει άμεσα τέτοιο τυχόν γεγονός με ακτινολογικό έλεγχο και προς τούτο να προβεί σε άμεση επίλυση του ζητήματος. Επιπρόσθετα των ανωτέρω, ο Εναγόμενος ισχυρίζεται ότι σύμφωνα με τα ισχύοντα χειρουργικά πρωτόκολλα, σε περίπτωση απώλειας υλικών κατά τη διάρκεια εκτέλεσης τέτοιου τύπου επέμβασης, πρέπει και οφείλεται να είναι δυνατή η άμεση ανίχνευση τοιαύτης γάζας και/ή εργαλείου, προτού ο χειρούργος κλείσει την περιτοναϊκή κοιλότητα, μετά την καταμέτρηση των υλικών από το νοσηλευτικό προσωπικό και αυτό είναι δυνατό μόνο με ακτινολογικό έλεγχο. Συναφώς, αποτελεί ισχυρισμό του Εναγόμενου ότι καταδεικνύεται πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας ότι στην προκειμένη περίπτωση επεσυνέβη λανθασμένη καταμέτρηση των υλικών που οδήγησε στο ατυχές περιστατικό, για το οποίο όμως ο Εναγόμενος δεν φέρει ουδεμία ευθύνη, εντούτοις την εν λόγω ευθύνη φέρει το εξειδικευμένο νοσηλευτικό προσωπικό του νοσηλευτηρίου, σύμφωνα πάντοτε με τα ισχύοντα χειρουργικά πρωτόκολλα, επισημαίνοντας δε ότι ποτέ δεν θα προχωρούσε στο κλείσιμο της περιτοναϊκής κοιλότητας, αν υπήρχε έστω και υποψία και τέτοιαν απώλεια υλικών. (γ) η ιατρική φροντίδα που παρασχέθηκε στην Ενάγουσα ήταν ορθή και/ή κατάλληλη και/ή δέουσα υπό τις περιστάσεις. Η επέμβαση έγινε μελετημένα, με σύγχρονες μεθόδους, με όλα τα σύγχρονα απαραίτητα και/ή αναγκαία ιατρικά εργαλεία και/ή εξοπλισμό. (δ) ο Εναγόμενος ισχυρίζεται ότι η Ενάγουσα κατά τη μετεγχειρητική παρακολούθησε δεν παρουσίασε κανένα απολύτως σύμπτωμα και ότι η ανάρρωση της ήταν καθ' όλα ομαλή, φυσιολογική χωρίς να εμφανίσει οποιοδήποτε πρόβλημα. (ε) η διάγνωση και/ή εξετάσεις και/ή ενέργειες οι οποίες ακολουθήθηκαν από τον Εναγόμενο ήταν ορθές και/ή κατάλληλες και/ή ενδεδειγμένες υπό τις περιστάσεις. (στ) τα συμπτώματα που παρουσίασε η Ενάγουσα κατά ή περί τις 31/05/2016 χωρίς αυτά να είναι συγκεκριμένα, η κλινική της εικόνα που ήταν σε συνάρτηση με την εξέλιξη της κατάστασης της καθώς και τα αποτελέσματα των διαγνωστικών εξετάσεων, μελετήθηκαν και/ή λήφθηκαν υπόψη από τον Εναγόμενο ούτως ώστε να δοθεί η ορθότερη και/ή ορθότερη υπό τις περιστάσεις ιατρική συμβουλή προς την Ενάγουσα. (ζ) ως θεράπων ιατρός, ο Εναγόμενος επέδειξε έναντι της Ενάγουσας την απαιτούμενη δεξιοτεχνία, τη δέουσα προσοχή και φροντίδα, ενήργησε δε με κάθε επιμέλεια προς εκτέλεση του καθήκοντος του όπως θα ενεργούσε κάθε πρόσωπο το οποίο επαγγέλλεται και ασκεί τη συγκεκριμένη ειδικότητα. Ακόμα και αν η Ενάγουσα υπέστη τον ισχυριζόμενο τραυματισμό και/ή οποιεσδήποτε προσωπικές βλάβες, ο Εναγόμενος αρνείται την ισχυριζόμενη και/ή οποιαδήποτε αμέλεια και/ή ευθύνη για την κατάσταση της υγείας της Ενάγουσα και τις οποιεσδήποτε βλάβες εν τέλει υπέστη και υποστηρίζει ότι αυτές οφείλονται στην αποκλειστική ευθύνη του εξειδικευμένου νοσηλευτικού προσωπικού του νοσηλευτηρίου και συγκεκριμένα στην υπαιτιότητα των νοσηλευτριών κίνησης και εργαλειοδοσίας, οι οποίες ήταν παρούσες στην επίδικη χειρουργική επέμβαση. Όφειλαν με βάση τα καθήκοντα που τους είχαν ανατεθεί να αντιληφθούν κατά την καταμέτρηση την απώλεια γάζας και να το επισημάνουν στον Εναγόμενο, ώστε εκείνος με τη σειρά του να καλέσει το ακτινολογικό προς τον σκοπό ανίχνευσης της. Κατά τη διεξαγωγή του συγκεκριμένου χειρουργείου, ήτο παρούσες και οι δύο εξειδικευμένες νοσηλεύτριες του νοσηλευτηρίου, γεγονός το οποίο επιβεβαιώνεται και τεκμηριώνεται από το τηρούμενο ''Βιβλίο Χειρουργικών Επεμβάσεων'' της Πολυκλινικής Λευκωσίας. Ο Εναγόμενος, ως εκ των ανωτέρω, ισχυρίζεται ότι ακολουθώντας πιστά το χειρουργικό πρωτόκολλο, προτού κλείσει την περιτοναϊκή κοιλότητα, έθεσε διά βοής και ξεκάθαρα προς τους παριστάμενους το ερώτημα για καταμέτρηση των υλικών που χρησιμοποιήθηκαν και αφού λήφθηκε η διαβεβαίωση περί της συμφωνίας εις τον αριθμό αυτών πριν και μετά την επέμβαση, προέβη έκτοτε και μόνο στην ολοκλήρωση της χειρουργικής διαδικασίας, κλείνοντας προς τούτο την κοιλία της Ενάγουσας. ΜΑΡΤΥΡΙΑ Πρώτος μάρτυρας, ΜΕ1, ήταν ο σύζυγος της Ενάγουσας, Μ. Ν. Συζεί με την Ενάγουσα από το
13. Μέχρι το 2016, η Ενάγουσα δεν είχε κανένα πρόβλημα υγείας. Το 2016 η Ενάγουσα επισκέφθηκε τον Εναγόμενο για χρόνιες γυναικολογικές εξετάσεις. Πήγαινε μαζί της γι' αυτές τις εξετάσεις. Έγινε υπερηχογράφημα και ο Εναγόμενος της είπε ότι είδε κύστη στην ωοθήκη. Της συνέστησε να υποβληθεί άμεσα σε χειρουργική επέμβαση για αφαίρεση της κύστης. Της είπε ότι είναι συνηθισμένη και ακίνδυνη επέμβαση ρουτίνας. Της είπε ότι είχε την απαραίτητη γνώση και εξειδίκευση να διεξάγει την εγχείρηση. Προγραμματίστηκε η επέμβαση στις 26/01/2016 και της αναφέρθηκε ότι θα γινόταν η εγχείρηση στην Πολυκλινική Λευκωσίας, επειδή ο ίδιος δεν διατηρούσε χειρουργείο στο ιατρείο του. Μετά την τέλεση της επέμβασης, την διαβεβαίωσε ότι είχε διεξαχθεί η εγχείρηση με πλήρη επιτυχία και χρειαζόταν ένας μήνας ανάπαυση. Πλήρωσαν το ποσό των €1.700 για τη χειρουργική επέμβαση. Δεν τους έδωσε απόδειξη. Η Ενάγουσα είχε έντονους πόνους τον Μάιο του
14. Η κοιλιά της ήταν φουσκωμένη και έκανε συνέχεια εμετούς. Αναγκάστηκε να την μεταφέρει στις Πρώτες Βοήθειες στο Γενικό Νοσοκομείο, όπου της έβαλαν όρο και ένιωσε καλύτερα και πήγαν σπίτι τους. Υποψιάστηκαν ότι οι έντονοι πόνοι οφείλονται στην εγχείρηση. Την επόμενη ημέρα, 01/06 επισκέφθηκαν τον Εναγόμενο στο ιατρείο του. Την εξέτασε, της έκανε και υπερηχογράφημα και διαπίστωσε ότι τα συμπτώματα της οφείλονται σε γαστρίτιδα. Τα συμπτώματα δεν υποχώρησαν, αλλά επέμεναν και επιδεινώθηκαν. Οι εμετοί συνέχισαν και δεν μπορούσε να φάει οτιδήποτε για δύο μέρες, ούτε να πιεί νερό. Πήγαν στο νοσοκομείο για δεύτερη φορά και ο γιατρός την ρώτησε εάν έκανε πρόσφατα εγχείρηση. Τότε του το είπαν και τους συνέστησε να κάνει άμεσα ακτινογραφίες. Η Ενάγουσα υποβλήθηκε σε αξονική τομογραφία κοιλιάς πυέλου. Μετά την αξονική τομογραφία και κοιλιάς πυέλου, ενημερώθηκε ότι παρουσίαζε ξένο σώμα στην περιοχή της πυέλου. Έπασχε από αποφρακτικό ειλεό που προκλήθηκε εξαιτίας ύπαρξης ξένου σώματος και συγκεκριμένα γάζας εντός της περιοχής της πυέλου. Φαίνεται να ξεχάστηκε κατά τη διάρκεια χειρουργικής επέμβασης από τον Εναγόμενο. Έγινε χειρουργική επέμβαση χωρίς καθυστέρηση. Κατά τη διάρκεια αυτής, αποκόλλησαν την ξεχασμένη γάζα από το λεπτό έντερο. Υποβλήθηκε σε πλύση κοιλιάς και αναστροφή αποσυμφόρησης του λεπτού εντέρου. Η κατάσταση της, της προκάλεσε σοβαρές επιπλοκές στην υγεία της που την οδήγησαν σε σοβαρή μόλυνση και σηψαιμία. Μέχρι να εντοπιστεί το πρόβλημα, πέρασαν πολύ δύσκολα και η Ενάγουσα υπέφερε από έντονους πόνους, εμετούς, έχασε κιλά και ήταν χλωμή, ταλαιπωρημένη και φοβισμένη. Νόμιζε ότι θα την έχανε. Η διορθωτική επέμβαση αποκόλλησης και αφαίρεσης της γάζας από το έντερο, της προκάλεσε έντονους πόνους και ταλαιπωρία για 10 μέρες. Έμεινε στο νοσοκομείο για 8 μέρες. Στο μέρος της κοιλιάς της, απέκτησε τεράστια μόνιμη ουλή που μέχρι σήμερα φαίνεται έντονα. Ενημέρωσε προσωπικά τον Εναγόμενο και του είπε τι έγινε. Την επισκέφθηκε ο Εναγόμενος στο νοσοκομείο 1‑2 μέρες μετά την εγχείρηση. Αντί να της ζητήσει συγγνώμη, το μόνο που της ανέφερε ήταν ότι έγινε κάποιο λάθος, δεν είναι Αμερική και δεν πρόκειται να πάρει αποζημίωση από τον ίδιο γι' αυτό του το λάθος. Η Ενάγουσα δεν μπορούσε πλέον να γυμνάζεται, να περπατά και για δύο ολόκληρους μήνες να αυτοεξυπηρετείται. Δεν μπορούσε να συνευρεθεί μαζί του λόγω έντονων πόνων. Έκλαιγε για περισσότερο από έναν χρόνο. Έβλεπε την ουλή και ένιωθε απαίσια. Μετά από δεύτερη διορθωτική επέμβαση, πήγαν σε άλλους γιατρούς. Πήγαν σε ψυχολόγο, πήγαν και σε πλαστικό χειρούργο για να δουν αν θα μπορούν να διορθώσουν την ουλή και για να μάθουν πόσα θα κοστίσει τέτοια εγχείρηση. Αντεξεταζόμενος, ανέφερε ότι απέκτησαν παιδί τέλος του Ιουλίου του
15. Μετά από το συμβάν με τον Εναγόμενο, άλλαξαν γυναικολόγο. Δεν θυμάται αν επισκέφθηκε άλλον γιατρό η Ενάγουσα πριν τον Εναγόμενο. Αποδέχτηκε ότι η σύζυγος του έπασχε από ενδομητρίωση. Δεν θυμάται αν ο γιατρός της είχε γράψει μόνο δύο εβδομάδες άδεια και εκείνοι ζήτησαν έναν μήνα. Έχει περάσει πολύς καιρός. Επίσης ανέφερε ότι μετά την επέμβαση, επισκέφθηκαν 1‑2 φορές τον Εναγόμενο για να δει τη μετεγχειρητική πορεία της Ενάγουσας. Την αμοιβή του την πλήρωσαν σε μετρητά. Αρνήθηκε ότι δεν πλήρωσε τον γιατρό. Επίσης επέμενε, ότι του είχε ζητήσει απόδειξη. Όσον αφορά τη διάγνωση του Γενικού Νοσοκομείου, την πρώτη φορά που επισκέφθηκαν τα επείγοντα περιστατικά, δεν θυμάται τι τους είπαν, της έβαλαν όρο, της έκαναν εξετάσεις, ένιωσε καλύτερα και του είπαν ότι θα μπορούσαν να φύγουν. Δεν θυμάται τον υπεύθυνο γιατρό. Όταν πήγαν τη δεύτερη φορά και έκαναν εξετάσεις, η ακτινογραφία έδειξε σκιά ενδεικτικό ξένου σώματος. Ο αξονικός έδειξε καλύτερα ότι ήταν πιθανόν γάζα. Δεν ξέρει ποιοι και πόσα άτομα ήταν στο χειρουργείο στις 26/01/
16. Ούτε τον αριθμό γαζών που χρησιμοποιήθηκαν στην επέμβαση γνωρίζει. Δεν ξέρει τι ακριβώς είχε συμβεί ή αν μετρήθηκαν ή καταμετρήθηκαν οι γάζες κατά τη διάρκεια της εγχείρησης. Μετά την αφαίρεση της κύστης, δεν θυμάται αν αφόδευσε η Ενάγουσα, μάλλον αερίστηκε. Ο μόνος λόγος που 7 χρόνια μετά δεν θεράπευσαν την ουλή, είναι λόγω κόστους και επίσης ήταν δύσκολο για την Ενάγουσα μετά από αυτό που πέρασε, να υποστεί άλλη χειρουργική επέμβαση. Δεν μπορούσε να θυμηθεί κατά πόσο η Ενάγουσα είχε επισκεφθεί τον Εναγόμενο πριν τις 26/01/
17. Συμφώνησε ότι πρέπει να υπέγραψε η Ενάγουσα συγκατάθεση για την εγχείρηση. Δεύτερη μάρτυρας (ΜΕ2), ήταν η Ενάγουσα που επιβεβαίωσε το περιεχόμενο της έκθεσης απαίτησης και όλα τα γεγονότα τα οποία οδήγησαν στη διεξαγωγή της πρώτης επέμβασης ρουτίνας για αφαίρεση της κύστης. Της είπε ο Εναγόμενος, ότι θα ήταν πετυχημένη η εγχείρηση και της χορήγησε άδεια ασθενείας μέχρι 20/
18. Μετά από περίπου 3 μήνες, άρχισε να βιώνει έντονους πόνους, να έχει κοιλιακό άλγος και είχε συνέχεια εμετούς. Πήγαν στις Πρώτες Βοήθειες 31/05/2016 αργά το βράδυ, επειδή οι πόνοι ήταν αφόρητοι. Το σημείο που πονούσε, ήταν το σημείο που είχε γίνει χειρουργική επέμβαση και ήταν ένας από τους λόγους που επισκέφθηκε τον Εναγόμενο την 01/06/
19. Ο Εναγόμενος την εξέτασε και της είπε ότι οι πόνοι που είχε και τα άλλα συμπτώματα, οφείλονται σε γαστρίτιδα και ότι θα της περάσει. Τα συμπτώματα δεν υποχωρούσαν και την 01/06/2016 αργά το βράδυ, ο άνδρας της την μετέφερε ξανά στις Πρώτες Βοήθειες. Υποβλήθηκε σε αιματολογικές εξετάσεις και σε αξονική τομογραφία κοιλιάς και έγινε εισαγωγή της στο Γενικό Νοσοκομείο την 02/06/2016 με νοσηλευτική αξιολόγηση εισαγωγής, καθώς και με γνωμάτευση του ακτινολόγου. Της ανέφεραν ρητώς, ότι υπήρχε ξένο σώμα στο σώμα της. Ενημερώθηκε ότι έπασχε από αποφρακτικό ειλεό που προκλήθηκε λόγω της ύπαρξης γάζας εντός της περιοχής του πυέλου. Οι γιατροί την ρώτησαν από την πρώτη στιγμή, αν είχε κάνει κάποια χειρουργική επέμβαση πρόσφατα και τους ενημέρωσε. Υποβλήθηκε σε χειρουργική επέμβαση και της αφαίρεσαν το ξένο σώμα που ξεχάστηκε από τον Εναγόμενο κατά τη χειρουργική επέμβαση τα τέλη Ιανουαρίου. Η εγχείρηση που διενήργησε ο Εναγόμενος ήταν η μοναδική επέμβαση στην οποίαν είχε υποβληθεί, αυτή της ανοικτής εκτομής κύστης στην ωοθήκη. Ο Εναγόμενος κατά τη διεξαγωγή της χειρουργικής επέμβασης, δεν επέδειξε την προσήκουσα επιμέλεια και δεν της παρείχε την κατάλληλη ιατρική φροντίδα και αυτό είχε ως αποτέλεσμα να αφήσει εντός του σώματος της γάζα, η οποία είχε μήκος 50cm και πλάτος 9cm. Η αμέλεια αυτή προκάλεσε σοβαρές επιπλοκές στην υγεία της, αφού κινδύνευσε η ίδια η ζωή της. Ο Εναγόμενος δεν εκτίμησε σωστά και δεν αντιλήφθηκε τις συνέπειες ενός ενδεχόμενου λάθους του και τα μετεγχειρητικά προβλήματα που αυτό θα της προκαλούσε. Η στάση του αυτή δείχνει επαγγελματική ανευθυνότητα και αδιαφορία, αφού οι παραλείψεις του και συγκεκριμένα το να ξεχάσει γάζα εντός του σώματος της, ήταν αυτό που παραλίγο να την οδηγήσει στον θάνατο. Όταν ενημερώθηκε ο Εναγόμενος από τον σύζυγο της για την κατάσταση της υγείας της, μετέβηκε χωρίς να τους ενημερώσει στο Γενικό Νοσοκομείο και της είπε επί λέξει "μην νομίζεις ότι θα πάρεις αποζημίωση γι' αυτό το λάθος, εδώ δεν είναι Αμερική". Ο Εναγόμενος δεν διερεύνησε σε βάθος την αιτία των πόνων όταν την επισκέφθηκε. Με τη λανθασμένη διάγνωση του, την ώθησε σε περαιτέρω καθυστέρηση, ταλαιπωρία και πόνο και επιδείνωση της κατάστασης που θα μπορούσε να είχε κοστίσει τη ζωή της. Περί την 01/06/2016 μετά την εσπευσμένη μεταφορά της στο νοσοκομείο και τη διεξαγωγή των αιματολογικών και άλλων εξετάσεων, τις ακτινογραφίες και ακολούθως της αξονικής τομογραφίες κοιλιάς-πυέλου στις 03/06/2016 λόγω του επείγοντος και της σοβαρότητας της κατάστασης της αλλά και της επιδείνωσης της, υποβλήθηκε εκ νέου σε χειρουργική επέμβαση με ολική αναισθησία. Συγκεκριμένα, υποβλήθηκε σε διερευνητική λαπαροτομία προκειμένου να αποκολληθεί και να αφαιρεθεί η γάζα από το λεπτό της έντερο, την οποίαν ο Εναγόμενος ξέχασε και/ή αμέλησε να αφαιρέσει κατά τη χειρουργική επέμβαση που ο ίδιος διεξήγαγε στις 26/01/
20. Συγκεκριμένα, υποβλήθηκε σε χειρουργική επέμβαση για αποκόλληση και αφαίρεση γάζας από το λεπτό έντερο, με έντονους πόνους και ταλαιπωρία που είχε για 8-10 συνεχόμενες μέρες πριν να μεταβεί στις Πρώτες Βοήθειες και ακολούθως παρέμεινε εντός του νοσοκομείου για άλλες 8 μέρες. Λόγω τούτου, απουσίαζε από τη δουλειά της για έναν μήνα περίπου λόγω της επέμβασης για αφαίρεση της ξεχασμένης γάζας και συνεπώς υπέστηκε ανάλογες αποκοπές στον μισθό της. Κατέθεσε ως Τεκμήριο 2.24 αναλυτική κατάσταση αποδοχών ασφαλισμένου για το έτος 2016 όπου φαίνεται τους μήνες Φεβρουάριο, Ιούνιο και Ιούλιο ότι υπέστηκε αποκοπές μισθού. Όταν έγινε αυτό το περιστατικό, ο πατέρας της ήρθε αμέσως από τη Ρουμανία για να δει τι συμβαίνει, αφού είχαν ανησυχήσει πάρα πολύ οι γονείς της για την κατάσταση της υγείας της. Παράλληλα, λόγω της κρισιμότητας της κατάστασης της, υποβλήθηκε σε πλύση κοιλίας και αναστροφή αποσυμφόρησης λεπτού εντέρου. Τελικά πήρε εξιτήριο περί τις 08/06/
21. Ο Εναγόμενος συμπεριφέρθηκε σαν να μην τον ενδιέφερε η ασθενής του, δεν έδωσε σημασία στα συμπτώματα της. Ένιωθε αβοήθητη και το μόνο που ενδιέφερε τον Εναγόμενο, ήταν η πιθανότητα να υποχρεωθεί να πληρώσει αποζημιώσεις για την αμέλεια που υπέδειξε. Υπέστηκε πόνο, ταλαιπωρία, μόνιμη ουλή, ζημιές, δαπάνες και ακόμα αντιμετωπίζει σοβαρούς κινδύνους στην υγεία της με σοβαρές πιθανότητες απόφραξης του εντέρου στο μέλλον. Εξαιτίας της επέμβασης στις 03/06/2016 απέκτησε μίαν πολύ μεγάλη και αντιαισθητική και ενοχλητική ουλή στην κάτω κοιλιακή χώρα για την αφαίρεση της οποίας θα πρέπει να υποβληθεί σε νέα χειρουργική επέμβαση από πλαστικό χειρούργο. Με την πάροδο του χρόνου, έβαλε κάποια κιλά λόγω της καταθλιπτικής της διάθεσης. Μέχρι σήμερα δεν πραγματοποίησε διορθωτική επέμβαση, διότι δεν είχαν τα χρήματα. Πληροφορείται από τους γιατρούς της, ότι το κόστος τέτοιας πλαστικής επέμβασης θα είναι πάνω από €14.
22. Απέρριψε κατηγορηματικά τους ισχυρισμούς του Εναγόμενου στην Υπεράσπιση του ότι ''ουδεμία ευθύνη φέρει και ότι την ευθύνη φέρει το εξειδικευμένο νοσηλευτικό προσωπικό του νοσηλευτηρίου''. Η ίδια κατά τη διάρκεια της χειρουργικής επέμβασης, βρισκόταν υπό καθεστώς ολικής αναισθησίας και συνεπώς δεν γνώριζε και ούτε μπορούσε να γνωρίζει το νοσηλευτικό και το παραϊατρικό προσωπικό που ο Εναγόμενος επέλεξε για το χειρουργείο του. Επικοινωνία είχε αποκλειστικά μόνο με τον Εναγόμενο για τη διεξαγωγή της εν λόγω επέμβασης. Επίσης, η καταβολή της πληρωμής για τη χειρουργική επέμβαση έγινε στον ίδιο προσωπικά στο ιατρείο του. Ο αρχηγός μίας χειρουργικής ομάδας είναι πάντοτε ο χειρούργος ιατρός και ως εκ τούτου, τόσο το νοσηλευτικό όσο και το βοηθητικό προσωπικό οφείλει να υπακούει στις εντολές και τις κατευθύνσεις του. Συνεπώς το οποιοδήποτε σφάλμα ή αμέλεια ή λάθος, το επωμίζεται ο χειρούργος ιατρός, ο οποίος έχει και όλην την ευθύνη για την έκβαση της επέμβασης, άρα και για τη λανθασμένη καταμέτρηση των γαζών. Ο Εναγόμενος πριν προχωρήσει στην ολοκλήρωση της χειρουργικής επέμβασης και να την ράψει, όφειλε να ελέγξει ότι δεν θα είχε μείνει οποιοδήποτε αντικείμενο μέσα στο σώμα της. Η διεκπεραίωση του χειρουργείου, θα έπρεπε να γίνει με ασφάλεια και προσοχή, υπό τη δική του ευθύνη, κάτι το οποίο δεν έγινε, αφού όντας αμελής δεν επέδειξε την προσήκουσα προσοχή και επιμέλεια, ξεχνώντας εντός του σώματος της τη γάζα. Για περίοδο δύο χρόνια από την επέμβαση, δεν μπορούσε να γυμνάζεται ή να περπατά άνετα ή να σηκώνει βάρος ή να τρέχει. Απείχε από κοινωνικές και οικογενειακές υποχρεώσεις, δεν μπορούσε να εξυπηρετεί τον εαυτό της, ούτε να συνευρεθεί με τον άνδρα της λόγω έντονων πόνων στην κοιλιακή χώρα. Ζητά ειδικές αποζημιώσεις ύψους €3.890 και μελλοντικές αποζημιώσεις €9.
23. Κατά τη διάρκεια της κυρίως εξέτασης, σήκωσε το τρικό της και έδειξε στο Δικαστήριο την ουλή που ήταν εμφανής στο μάτι από απόσταση. Αντεξεταζόμενη ανέφερε, ότι είχε πάει στον γυναικολόγο της Γ. Ε. όταν διαγνώστηκε με κύστη στην ωοθήκη, αλλά επειδή ήθελε δεύτερη γνώμη, είχε πάει στον Εναγόμενο για να δει αν όντως είναι η κύστη στην ωοθήκη. Ήταν η πρώτη επέμβαση που επρόκειτο να κάνει στη ζωή της και ήταν δύσκολη απόφαση. Το παιδί της το 2018 το απέκτησε με καισαρική τομή με άλλον γυναικολόγο. Η τομή αυτή δεν είναι εμφανής στο μάτι, διότι είναι παράλληλα με τη γραμμή οριζόντια στο μπικίνι. Όταν είχε επισκεφθεί τον Εναγόμενο ήταν Παρασκευή και τη Δευτέρα 26/01 πήγε στο χειρουργείο. Τους είπε ότι η επέμβαση θα γίνει στην Πολυκλινική Λευκωσίας και δεν τους έδωσε την επιλογή εναλλακτικής εγχείρησης λαπαροτομία και λαπαροσκόπηση. Μόνο την λαπαροτομή είχε προτείνει τότε. Για την εγχείρηση, πλήρωσαν ένα ποσό πριν την εγχείρηση και μετά την εγχείρηση πλήρωσαν την Πολυκλινική Λευκωσίας. Μπορεί και να πλήρωσαν την ίδια ημέρα που έκανε την επέμβαση στην κλινική ή μπορεί να ήταν και μίαν εβδομάδα μετά την επέμβαση που πέρασαν από εκεί για να δουν αν είναι όλα καλά και πλήρωσαν όλο το ποσό. Δεν έχουν απόδειξη δυστυχώς για την πληρωμή. Μετά το χειρουργείο, ο Εναγόμενος την είδε 1‑2 φορές για να δει αν όντως πήγαν όλα καλά. Δεν θυμάται αν αφόδευσε την ημέρα μετά την εγχείρηση, αλλά το πιο πιθανόν αερίστηκε. Τα προβλήματα ξεκίνησαν μετά από 4 μήνες. Άρχισε να νιώθει έντονο πόνο και κοιλιακό άλγος περί τα τέλη Μαΐου του
24. Άρχισε ο πόνος μέσα του Μαΐου, απλά δεν είναι ο άνθρωπος που θα πάει με το παραμικρό στο νοσοκομείο ή στις Πρώτες Βοήθειες. Η κοιλιά της φούσκωνε πάρα πολύ εκείνες τις μέρες. Αρνήθηκε την υποβολή ότι όταν πήγε στις Πρώτες Βοήθειες είχε περίοδο. Ποτέ δεν έκανε εμετούς όταν είχε περίοδο. Δέχτηκε ότι ο Εναγόμενος της είχε πει την 01/06 ότι πιθανόν να είναι γαστρίτιδα, αλλά δεν της έκανε παραπάνω έλεγχο για να δει τα συμπτώματα ότι όντως μπορεί να είναι γαστρίτιδα ή κάτι άλλο. Της έκανε μόνο ένα υπερηχογράφημα. Όταν πήγαν στις Πρώτες Βοήθειες 01/06, ήταν γύρω στις 23:53 το βράδυ και δεν την είδε κάποιος αμέσως. Στη συνέχεια αυτά που της ανέφεραν οι γιατροί, είναι ότι γλίτωσε η ζωή της παρά τρίχα. Ήταν κολλημένη η γάζα στα έντερα και δεν λειτουργούσαν καλά τα έντερα της για 3‑4 μέρες. Αυτό της το είχε πει ο χειρούργος Γ. Λ. και άλλοι γιατροί που ήταν στο χειρουργείο. Έκανε εγχείρηση την επόμενη ημέρα, στις 03/06 και φαίνεται να ήταν κάτι το επείγον. Έκανε επέμβαση με ολική αναισθησία. Όταν της αφαίρεσαν τη γάζα, της έδειξαν ότι ήταν πολύ λερωμένη. Την μέτρησαν οι γιατροί την ώρα που της την έβγαλαν και είχε διαστάσεις 10‑15 εκατοστά, δεν θυμάται ακριβώς. Το χειρουργείο έγινε η ώρα 18:00 το απόγευμα και σημαίνει ότι ήταν 3 ώρες μέσα στο χειρουργείο το οποίο τέλειωσε η ώρα 21:30 το βράδυ. Όσον αφορά κατά πόσο ενημέρωσε τον ΜΕ1 ότι είχε επισκεφθεί άλλον γυναικολόγο αρχικά πριν επισκεφθεί τον Εναγόμενο για δεύτερη γνώμη, δεν θυμάται αν τον ενημέρωσε. Μίαν εβδομάδα πριν την εγχείρηση, στις 03/06 δεν είχε αφοδεύσει, δεν μπορούσε να φάει, ούτε να πιεί νερό. Ότι έτρωγε και ό,τι έπινε, τα έκανε εμετούς. Θυμάται ότι ήπιε κάποιο υγρό πριν γίνει το αξονικό. Θυμάται το όνομα του ιατρού Γ. Λ. στο Γενικό Νοσοκομείο. Θυμάται ότι ήταν 3 χειρούργοι μέσα και η εγχείρηση είχε διάρκεια 3 ώρες. Ανέφερε ότι για τη γάζα που αφαιρέθηκε από μέσα της, ήταν γεμάτη αίματα και ήταν βρώμικη. Της υποδείχθηκε το περιεχόμενο του ιατρικού φακέλου του νοσοκομείου και της υποβλήθηκε ότι κάποιος επενέβη στα έγγραφα και έσβησε στοιχεία. Επί του Τεκμηρίου 2.13 κάτω δεξιά, αναγνώρισε την υπογραφή της. Δεν θυμάται για ποιο πράγμα υπέγραψε. Δεν ήταν σε κατάσταση να υπογράψει, να φέρει τον νου της και να της εξηγήσουν τι πρέπει να κάνει. Οι γιατροί μιλούσαν με τον άνδρα της. Τον Εναγόμενο τον ενημέρωσε ο σύζυγος της και οι γιατροί από το νοσοκομείο και ήρθε στο νοσοκομείο χωρίς να τους ενημερώσει και ούτε καν τους είπε συγγνώμη. Το 2015 εργαζόταν στο Zara. Μετά το χειρουργείο στις 03/06 έμεινε σπίτι για 2 μήνες. Στην υποβολή ότι λάμβανε επίδομα ασθενείας, ανέφερε ότι πρέπει να δει τα έγγραφα. Εάν λάμβανε επίδομα μετά από Αίτηση, το ποσό ήταν πιο χαμηλό από τον μισθό της. Για να συλλάβει δεν έκανε εξωσωματική, αλλά άλλαξε γυναικολόγο. Επίσης πήγε σε ψυχολόγο, αλλά δεν θυμάται πόσες συνεδρίες έκανε. Πήγε σε πλαστικό χειρούργο, τον Δρ. Ν. Κ. Το 2016 δεν υπήρχε ΓΕΣΥ. Έχει την εντύπωση ότι ακόμα και σήμερα, οι πλαστικοί χειρούργοι δεν είναι μέσα στο ΓΕΣΥ. Δεν γνωρίζει κατά πόσο η Πολυκλινική Λευκωσίας, το νοσηλευτικό και παραϊατρικό προσωπικό, το διάλεξε η κλινική. Στην υποβολή ότι οι νοσηλευτές επιβεβαίωσαν την καταμέτρηση των γαζών τρεις φορές, απάντησε ότι κάτι δεν μέτρησαν καλά. Από τη στιγμή που βρήκαν γάζα στο σώμα της, θεωρεί τον Εναγόμενο υπεύθυνο. Το πρωτόκολλο δεν έγινε σωστά. Η τρίτη μάρτυρας ΜΕ3, Ε. Δ. εργάζεται στο ιατρικό αρχείο του Γενικού Νοσοκομείου Λευκωσίας. Ο φάκελος είναι υπό τη φύλαξη της. Μόνο όσοι εργάζονται στο ιατρικό αρχείο έχουν πρόσβαση στους φακέλους αυτούς. Ό,τι αποστέλλεται στον φάκελο, φυλάγεται. Δεν ξέρει κατά πόσο κάποια έγγραφα παραδίδονται στον άρρωστο απευθείας ή στον γιατρό. Κατέθεσε τον φάκελο. Δεν θυμάται την Ενάγουσα. Η διαδικασία εισαγωγής των εγγράφων στον φάκελο, είναι ότι αν ο άρρωστος πάει στα εξωτερικά ιατρεία, αποστέλνεται ο φάκελος και γράφει μέσα ο γιατρός τι διέγνωσε. Αν ο άρρωστος έχει γίνει εισαγωγή, ζητείται ο φάκελος από τον θάλαμο. Ο φάκελος αποστέλλεται στον θάλαμο, μπαίνει για νοσηλεία και όλα τα έγγραφα του αρχείου είναι κλειδωμένα. Ζητήθηκε από τον μάρτυρα να διαβάσει διάφορα στοιχεία μέσα στον φάκελο. Πριν την 01/06/16 δεν είχε ξαναέρθει στο νοσοκομείο η Ενάγουσα, εκτός και αν καταχωρήθηκε με άλλα στοιχεία. Δεν γνωρίζει κατά πόσο η περίπτωση της Ενάγουσας έχρηζε εντατικής. Επί του φακέλου καταγράφεται γενική χειρουργική Β που είναι θάλαμος. Το δελτίο αναφοράς νοσηλείας συντάσσεται από νοσηλευτές και υπάρχουν υπογραφές των γιατρών. Τελευταίος μάρτυρας για την Ενάγουσα, ΜΕ4, ήταν ο γιατρός Γ. Λ. γενικός χειρούργος στο Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας με την ειδικότητα της γενικής χειρουργικής. Με αναφορά τον ιατρικό φάκελο που τέθηκε ενώπιον του, ανέφερε ότι έγινε εισαγωγή της Ενάγουσας στις 02/06 και την είδε για πρώτη φορά όταν ανέλαβε καθήκον στις 03/
25. Ήταν προγραμματισμένη να κάνει αξονική τομογραφία και την είδε το πρωί. Πιστεύει ότι πρέπει να έκανε και αναλύσεις. Είδε ακτινογραφία και διαπίστωσε διάταση του λεπτού εντέρου και εικόνα απόφραξης όπου φαινόταν ξένο σώμα. Η αξονική συνοδεύεται με γνωμάτευση που είναι το Τεκμήριο 2.
26. Έδωσε εντολή να προετοιμαστεί χειρουργείο και την δήλωσε στη λίστα των επειγόντων περιστατικών. Το Τεκμήριο 6 είναι απόρρητο έγγραφο του χειρουργείου που είναι στα μητρώα του χειρουργείου. Λέει τα στοιχεία του ασθενούς, την ημερομηνία 03/06/2016 και ότι η ασθενής ήταν στη γενική χειρουργική Β. Γράφει το είδος της εγχείρησης 'επείγον'. Χειρούργησε την άρρωστη την ίδια ημέρα. Μόλις είχε τα αποτελέσματα της αξονικής, ήταν επείγουσα η κατάσταση που έχρηζε εντατικής παρακολούθησης. Επειδή υπήρχε ξένο σώμα και απόφραξη, είχε την απόλυτη ένδειξη να προχωρήσει σε χειρουργείο. Απόφραξη σημαίνει κάποιο σημείο του εντέρου, κλείνει και δεν μπορεί να προωθηθεί το εντερικό περιεχόμενο περιφερικά προς το παχύ έντερο. Το αποτέλεσμα ήταν να αθροίζονται υγρά και αέρας μέσα στο έντερο και να διατείνεται το έντερο. Ο άρρωστος μπορεί τότε να έχει εμετούς. Πολλαπλασιάζονται τα μικρόβια μέσα στο έντερο και αν η κατάσταση παραταθεί και δεν χειρουργηθεί την κατάλληλη ώρα, μπορεί να οδηγήσει σε νέκρωση του εντέρου με ρήξη και τα υγρά να μπουν μέσα στην κοιλιά. Μπορεί να οδηγήσει μέχρι και σε θάνατο. Ήταν επικίνδυνο να αφήσουν την άρρωστη να πάει σπίτι της. Εφόσον ο αέρας δεν πάει προς το παχύ έντερο και από εκεί στην έδρα, δεν μπορεί να αποβληθεί, γι' αυτό φουσκώνει ο άρρωστος. Υπήρχε επίσχεση αερίων και κοπράνων. Με την απόφραξη ζορίζεται το έντερο με αποτέλεσμα να υπάρχουν αυξημένοι ήχοι. Μετά από αυτό που έπαθε, ακόμα και η ελάχιστη τρυπούλα να γίνει, εξαιτίας χειρουργικής επέμβασης στο έντερο, μπορεί να δημιουργηθούν συμφύσεις με αποτέλεσμα να κολλήσουν τα έντερα μεταξύ τους. Οι συμφύσεις αρχίζουν από την πρώτη ημέρα. Δεν μπορεί να αποκλειστεί ότι δεν θα κάνει σύμφυση στο μέλλον. Σύμφωνα με τη βιβλιογραφία, υπάρχει 3‑7% πιθανότητα να κάνει απόφραξη το άτομο που έχει συμφύσεις. Κάθε φορά που θα χειρουργηθεί, υπάρχει πιθανότητα για συμφύσεις. Του έχει τύχει να χειρουργήσουν άτομο μετά από 40 χρόνια, όπου έτυχαν μερικές συμφύσεις. Με αναφορά το Τεκμήριο 2.18, που είναι αναφορά που την έγραψε ο ίδιος, διάβασε το πρακτικό και εξήγησε, ότι έγινε διαχωρισμός της πάνας που καλύπτει τα σπλαχνικά γιατί ήταν κολλημένα όλα τα έντερα μαζί με τη γάζα και μαζί με την πάνα. Ήταν μία μάζα μέσα στην κοιλιά, γι' αυτό δημιουργήθηκε η απόφραξη στο λεπτό έντερο. Έγινε διαχωρισμός των εντέρων και αφαίρεση της γάζας. Τα ξεκόλλησε όλα. Η γάζα ήταν κάτω από την πύελο, αλλά δεν φαινόταν. Σιγά‑σιγά αποκάλυψε ένα μέρος και πάνω‑κάτω, δεξιά‑αριστερά την αποκόλλησαν χωρίς να κάνουν ζημιά στο έντερο. Στη χειρουργική επέμβαση, υπήρχε φόβος να ανοίξει το έντερο και να χυθούν υγρά μέσα στην περιτοναϊκή κοιλότητα. Για το χειρουργείο επέλεξε ανοικτή προσπέλαση, δηλαδή άνοιξε την κοιλιά με κλασική εγχείρηση για να έχει ελεγχόμενες συνθήκες εγχειρήσεως. Σε τέτοιαν περίπτωση, μπορεί να πιάσει την τρύπα που άνοιξε και δεν θα χυνόταν μέσα στην κοιλιά κάτι και να κάνει περαιτέρω ζημιά ενόψει μολυσμένου υλικού. Στην περίπτωση της κοιλιάς, αυξάνονται οι επιπλοκές, η νοσηρότητα και θνησιμότητα. Η αποενοποίηση, ήταν στα σημεία που κολλούσε η γάζα. Η ορογόνος είναι το έξω στρώμα του τοιχώματος του λεπτού εντέρου. Η βλεννογόνος, υποβλεννογόνος, μυϊκός χιτώνας έχει δύο στρώματα και η ορογόνος που είναι το εξωτερικό, είναι εκεί που κολλούσε η γάζα. Αν τραβηχτεί, θα ξεσχιστεί το έντερο και θα ανοίξει και θα είναι ανάγκη να γίνει εντεροκτομή. Έδωσε ιδιαίτερη προσοχή για να μην συμβεί αυτό. Είναι με το νυστέρι που την αποκόλλησε, δηλαδή την έσχισε με το νυστέρι χιλιοστό‑χιλιοστό για να αποκολληθεί η γάζα. Η αναστροφή αποσυμφόρησης του εντέρου, έγινε όταν αφαιρέθηκε η γάζα και η γάζα δόθηκε στους νοσηλευτές για ιστολογική εξέταση. Εξαιτίας αυξημένου εντερικού περιεχομένου, λόγω απόφραξης, η κοιλιά δεν μπορούσε να κλείσει και έτσι έγινε η αναστροφή αποσυμφόρησης από το περιεχόμενο. Το τελικό τμήμα του λεπτού εντέρου, το κρατούσε με τα δύο του χέρια. Κρατούσε κλειστό το έντερο και με το άλλο χέρι, έφερε το περιεχόμενο του προς τα πάνω. Το έπιασε ο βοηθός του και συνέχισε παρακάτω να φέρει το περιεχόμενο προς τα πάνω, προς το στομάχι. Τα αναρρόφησε ο αναισθησιολόγος, ώστε να μειωθεί ο όγκος και να κλείσει το τοίχωμα. Θα μπορούσε να γίνει λαπαροσκοπικά αν δεν υπήρχε απόφραξη και η κατάσταση ήταν στα αρχικά στάδια, όμως το ξένο σώμα προκάλεσε αντίδραση στον οργανισμό. Παράγεται χαλάρωση στην αντίδραση τις πρώτες 2 εβδομάδες, μετά σκληραίνει και κολλά η γάζα σε αρκετά σημεία και σύμφωνα με τη βιβλιογραφία, προκαλούνται διαβρώσεις εντέρου. Δηλαδή, προκαλείται το ενδεχόμενο να τρυπήσει το έντερο και να κάνει συρίγγιο. Η ανάρρωση της ήταν ταχεία, επειδή ήταν έγκυρη η επέμβαση. Δεν περίμεναν να φτάσει στο σημείο να χειροτερεύσει η κατάσταση, να κατακρημνιστεί για να την χειρουργήσουν. Την όγδοη ημέρα, έλαβε εξιτήριο. Στην ερώτηση κατά πόσο υπάρχουν άλλα περιστατικά με ξένο σώμα, γάζα, είπε ότι δεν συμβαίνουν συχνά. Είχε ακόμα μίαν περίπτωση πριν πολλά χρόνια, αλλά η γάζα δεν ήταν μέσα στην κοιλιά, ήταν στο υποδόριο διότι ήταν παχύσαρκος ο ασθενής. Είναι ένα υπαρκτό σενάριο και δεν απέκλεισε ότι μπορεί να συμβεί και στον ίδιο. Αναφορικά με την καταμέτρηση γαζών, δεν είναι ο ίδιος που μετρά, αλλά είναι καθήκον των νοσηλευτών να μετρήσουν τα εργαλεία τους. Ως χειρούργος όμως, οφείλει να ελέγχει με τον δικό του τρόπο. Υπάρχουν κατευθυντήριες οδηγίες και κάθε νοσηλευτήριο έχει διαφορετικές κατευθυντήριες οδηγίες. Δεν υπάρχει συγκεκριμένο πρωτόκολλο. Υπάρχει μία λίστα από πράγματα που πρέπει να συμπληρωθούν και παρέπεμψε στο Τεκμήριο 2.17 που το συμπληρώνει ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας. Το συγκεκριμένο προσαρμόζεται ανάλογα με τις τοπικές ανάγκες. Μπορεί να ενισχύσει τη διαδικασία της μέτρησης. Παρουσία μάρτυρα και νοσοκόμων μεγαλοφώνως, θα πουν για τις γάζες και θα τις μετρήσουν όλες. Πρώτος έλεγχος, γίνεται πριν πάρει νυστέρι στα χέρια του, θα τους ρωτήσει "είναι εντάξει όλα τα εργαλεία; Κύριε αναισθησιολόγε, μπορείς να κόψεις;". Στη διαδικασία μπορεί ανά πάσα στιγμή να τις ελέγξει, εξαρτάται από την επικινδυνότητα της εγχείρησης. Μπορεί να τους βάλει να μετρήσουν επιπρόσθετα από αυτό που είναι στη ρουτίνα ή αν δεν κάνουν κάτι καλά, να τους κάνει παρατήρηση. Αν δεν έκαναν κάτι καλά, μπορεί να τους κάνει και γραπτή καταγγελία. Πρέπει να υπάρχει σαφής λόγος να αφήσει γάζα μέσα στην κοιλιά της αρρώστου. Την βάζει μέσα και το λέει μεγαλοφώνως ότι έβαλε τη γάζα και αφήνει τη γάζα και ότι πρέπει να έχουν υπόψη τους να την βγάλουν. Τους μπλέκει ενεργά κατά διαστήματα και ρωτά "πόσες γάζες υπάρχουν μέσα;" Τους λέει, επίσης, να το γράψουν στον πίνακα πόσες γάζες υπάρχουν στο τραπέζι για να θυμηθούν στο τέλος να τις αφαιρέσουν. Πάνω στη γάζα, κρέμεται νήμα έξω από την κοιλιά για να την βγάλει εύκολα, διότι θα δει τη γάζα μέσα. Πολλές φορές, οι γάζες γίνονται ένα με το αίμα. Ελέγχει πριν κλείσει την κοιλιά, είναι ο τελευταίος χρόνος. Πρέπει να είναι ευχαριστημένος με το χειρουργικό πεδίο από την εγχείρηση που έκανε. Δεν είναι ευχάριστο να τους πει ότι όλα είναι καλά και σε δύο ώρες ο ασθενής να πεθάνει από αιμορραγικό shock επειδή δεν έλεγξε την υπόσταση. Ο τελευταίος έλεγχος, είναι που αφορά τα ξένα σώματα, έβγαζε εργαλεία που έχει βάλει μέσα βεβαιώνοντας ότι δεν τα εγκατέλειψε μέσα στην κοιλιά. Σταματά, τα πιάνει στα χέρια του τα εργαλεία ή την γάζα και τους δίνει την εντολή να καταμετρήσουν. Μόνο αν είναι σωστή η καταμέτρηση, μόνο τότε κλείνει την κοιλιά. Αφού κλείσει η απονεύρωση του έσσω στρώματος της κοιλιάς, κάνουν μόνοι τους οι νοσοκόμοι ξανά καταμέτρηση. Πολλές φορές, όταν κλείσει και το δέρμα, κάνει ξανά καταμέτρηση διότι μέχρι και την τελευταία στιγμή, μπορεί να συμβεί να πιάσει γάζα, να αιμορραγεί και να την ξεχάσει μέσα. Ακόμα και αν του πει ο νοσοκόμος, "οι γάζες σου είναι σωστές", οφείλει και πάλι να κάνει τη ρουτίνα του. Να ελέγξει την κοιλιά από μόνος του και να βεβαιωθεί. Δεν θα πιστέψει μία σωστή μέτρηση, θα κοιτάξει την κοιλιά. Η σωστή μέτρηση δεν μπορεί να αντικαταστήσει τον έλεγχο που κάνει ο χειρούργος μέσα στην κοιλιά. Αν υπάρχει οποιαδήποτε αμφιβολία από οποιονδήποτε, πριν φύγει ο άρρωστος από το χειρουργείο, κάνει μίαν ακτινογραφία κοιλιάς ή αν τίθεται θέμα διαδικασιών, ότι δεν του μέτρησαν καλά, για τη δική του ασφάλεια θα έκανε και πάλι ακτινογραφία. Οι γάζες φαίνονται στην ακτινογραφία για να την δουν. Γενικά όσο πιο πολλές γραμμές άμυνας υπάρχουν, τόσο πιο δύσκολο είναι να αφεθεί η γάζα, δεν υπάρχει όμως δυνατότητα να καταργηθεί εντελώς ο κίνδυνος. Ο χειρούργος ηγείται της ομάδας, δεν δίνει διαταγές από απόσταση. Είναι στην πρώτη γραμμή, ελέγχει και οφείλει να ελέγχει και οι νοσηλευτές είναι βοηθητικοί, λειτουργούν ως δικλείδες ασφάλειας, κανένας δεν είναι τέλειος. Στην περίπτωση που μένει η γάζα, υπάρχει περίπτωση κάποιος να πεθάνει και να πάρει μαζί του τη γάζα ή άμεσα μετεγχειρητικά να κάνει σήψη. Μπορεί ο οργανισμός αν δεν κάνει απόστημα στην οξεία φάση, να προσπαθήσει να περιχαρακώσει το ξένο σώμα, γι' αυτό κολλά η γάζα στα έντερα. Θα το περιχαρακώσει και είναι σαν μία χειροβομβίδα που ανά πάσα στιγμή μπορεί να ολοκληρωθεί με απόφραξη. Μπορεί να εκδηλωθεί και να διαβρώσει το έντερο και να κάνει διάτρηση. Υπάρχει συγκεκαλυμμένη διάτρηση και ελεύθερη διάτρηση που τρέχουν μέσα στην κοιλιά. Μπορεί να τρυπήσει κάπου και να μείνει εκεί περιχαρακωμένη και έτσι δημιουργούνται τα συρίγγια όσον αφορά την επικινδυνότητα απόφραξης. Αν είναι ατελής απόφραξη, μπορεί να δοκιμαστεί για κάποια 24ωρα συντηρητική αντιμετώπιση. Αν όχι, μπορεί να χρειαστεί ξανά χειρουργείο. Όσον αφορά την κοσμητική ουλή που άφησε στο χειρουργείο, αυτό είναι ζήτημα μη προβλέψιμο. Όσο καλή φροντίδα και να κάνει κάποιος για τη συγκεκριμένη περίπτωση, η τομή ήταν κάθετη και ο λόγος είναι διότι σε μίαν τέτοια απόφραξη, ήθελε να έχει ανοιχτή την κοιλιά για να μπορεί να εργαστεί. Ήθελε να έχει δυνατότητα να επεκταθεί προς τα πάνω και να ανοίξει την κοιλιά στην περίπτωση εντοπισμού άλλων ευρημάτων. Η σωστή πολιτική των χειρούργων, είναι ότι δεν πρέπει να βασίζονται σε υποθέσεις, πρέπει να βλέπουν οι ίδιοι με τα μάτια τους πώς είναι ο άρρωστος. Αντεξεταζόμενος, ανέφερε ότι στη συγκεκριμένη περίπτωση, η Ενάγουσα νοσηλεύτηκε στον Β θάλαμο. Παρ' όλο ότι όλοι οι ασθενείς είναι υποψήφιοι για να κινδυνεύσει η ζωή τους, δεν μπορείς να βάλεις όλους τους ασθενείς στην εντατική. Η Ενάγουσα μπήκε στον θάλαμο, διότι έλεγξαν ότι ήταν σχετικά καλά στα ζωτικά και δεν χρειαζόταν εντατική. Η Ενάγουσα ήταν την 01/0 στο Τμήμα Επειγόντων Περιστατικών. Την ώρα 23:54, έγινε εισαγωγή της Ενάγουσας στις 02/06 η ώρα 09:00 το πρωί. Μετά το χειρουργείο στις 03/06 ήταν επί καθήκον και την είδε. Κατά την επίσκεψη του, την ενημέρωσε μαζί με τον σύζυγο της, ότι είχε απόφραξη εντέρου και αφαίρεσε τη γάζα. Δεν θυμάται ακριβώς τι είπε. Πριν την εγχείρηση τους είπε ότι είχε απόφραξη ειλεού με γάζα μέσα. Τους είπε ότι θα γίνει επέμβαση και δεν ήξερε πώς θα είναι και ότι μπορεί να χρειαστεί να κάνει εντερεκτομή ή να κόψει το παχύ έντερο ή να χρειαστεί να κάνει κολοστομίες. Υπάρχουν επιπλοκές, υπήρχαν κίνδυνοι για τη ζωή της με την επέμβαση, ενημερώθηκε πλήρως. Στη συγκεκριμένη περίπτωση, χρειάστηκε συρραφή εκεί που κολλούσε ισχυρά η γάζα και τραυματίστηκε το έντερο σε σχέση με τα εργαλεία. Κατά τη διάρκεια επέμβασης, ανέφερε ότι ο εργαλειοδότης είναι στην αριστερή του μεριά δίπλα του και του δίνει αποστειρωμένα εργαλεία και πρέπει να είναι αποστειρωμένα. Η καταμέτρηση είναι μέσα στα καθήκοντα του εργαλειοδότη, όμως έτυχε να σταθεί εκεί που είναι όλες οι γάζες και να του πει "δείξε μου τις, και μέτρησε τις μπροστά στα μάτια μου". Μπορεί εκείνος να πρέπει να πάει σε επείγον διπλανό χειρουργείο, να φύγει. Η νοσοκόμα της κίνησης τότε, μπορεί να μετρήσει ενώπιον του και τις μετράνε μαζί. Ο εργαλειοδότης ασκεί έλεγχο επαγρύπνησης για να γίνονται σωστά οι διαδικασίες και ο χειρούργος είναι πάντα στην πρώτη γραμμή για να γίνονται σωστά οι διαδικασίες. Οι γάζες μετριούνται μαζί με όλους τους νοσηλευτές και μεγαλοφώνως και αυτός είναι ακόμα ένας σιωπηρός έλεγχος που κάνει ο χειρούργος που ακούει να μετράνε. Η καταμέτρηση γινόταν πριν να ξεκινήσει η εγχείρηση και αν αλλάξει η βάρδια, οφείλουν να μετρήσουν ξανά πριν παραλάβει ο άλλος, ο χειρούργος ή για οποιονδήποτε λόγο, θα πρέπει να ξαναγίνει η καταμέτρηση και μπορούν να γίνουν ενδιάμεσες μετρήσεις, αναλόγως της κρίσης του χειρούργου και την επικινδυνότητα του χειρουργείου. Αν είναι επικίνδυνο το χειρουργείο, μπορεί να αφήσουν γάζα μέσα, για παράδειγμα σε περίπτωση πολυτραυματία. Αν έκλεισε μία κοιλότητα που είναι μέσα στην κοιλιά, πρέπει να γίνει καταμέτρηση πριν κλείσει η μία κοιλότητα και να πάει σε άλλην κοιλότητα. Ο προτελευταίος χρόνος της εγχείρησης πριν κλείσει το τραύμα, είναι ο έλεγχος της κοιλιάς. Τα βλέπει σφαιρικά όλα και βεβαιώνεται ότι είναι εντάξει και μετά ζητά καταμέτρηση. Μετά όταν κλείσει, ζητά ξανά καταμέτρηση και αυτά γίνονται αυτομάτως. Δεν χρειάζεται να τους πει να γίνει καταμέτρηση, αλλά ελέγχει. Ο χειρούργος μπορεί να τους πει τελειώνοντας το χειρουργείο, να τους πει "πού είναι οι γάζες σας; Μετρήστε τις μπροστά μου, δείξετε μου τις". Οι γάζες γράφονται πάνω στον πίνακα και προστίθενται. Μπορεί για παράδειγμα, να ξεκινήσουν με 10 μικρές γάζες, 5 πανιά και 10 μεγάλες γάζες, όταν ζητήσει κι άλλες, προστίθενται στον πίνακα. Έχουν λίστα ελέγχου που ξεκινά από το χειρουργικό τμήμα που συμπληρώνουν οι νοσηλευτές. Υπάρχει ειδική φόρμα που γράφονται πάνω οι γάζες και καταγράφεται το άθροισμα τους και υπογράφονται από τους νοσηλευτές. Τα ελέγχει και ο ίδιος. Όλα είναι υπό τον έλεγχο του ότι γίνονται σωστά. Είναι λογικό, ότι οι γάζες που δεν χρησιμοποιήθηκαν, πρέπει να ισούνται με αυτές που γράφονται στον πίνακα στην αρχή. Τις γάζες τις έχει πριν το χειρουργείο ο εργαλειοδότης. Δεν του έχει τύχει ο εργαλειοδότης να μετρήσει μία γάζα λιγότερη και να πάει η μέτρηση λάθος μετά. Συνήθως τις έχουν πάνω σε έναν πάγκο. Τις λερωμένες τις δίνουν στη νοσοκόμα που είναι μέσα στο χειρουργείο και τις βάζουν στον πάγκο. Ακόμα εκείνες που πέφτουν κάτω, τις βάζουν εκεί. Αν πέσει γάζα, οφείλει να πει μεγαλοφώνως ότι έπεσε γάζα κάτω, διότι μπορεί να γίνουν λάθη. Μία φορά, συνάδελφος του πάτησε γάζα και έψαχναν τη γάζα και ήταν κάτω από το παπούτσι του και χλόμιανε μέχρι να βρει τη γάζα. Τις γάζες του τις δίνουν, διότι δεν είναι σωστό να ανακατεύει τα χέρια του μέσα στον δίσκο να πιάνει εργαλεία ή γάζες. Το μέτρημα δεν θα χαθεί, αφού όλες οι γάζες είναι εκεί, λερώνονται, τις βάζουν εκεί που τις βάζουν. Δεν θα πρέπει να χαθεί αν είναι εκεί. Αν πέσει κάτω και λείπει η γάζα στο μέτρημα, θα το ψάχνουν. Ασκεί έλεγχο αν κάνουν τη ρουτίνα τους. Αν υπάρχει άπειρος νοσηλευτής, πρέπει να υπάρχει άλλος έμπειρος να τον βοηθήσει, γίνεται διπλός έλεγχος. Είναι υπό τη δική του ευθύνη να βεβαιωθεί μέσα στην κοιλιά, ότι δεν άφησε τίποτε, διότι υπάρχει κίνδυνος να γίνουν ανθρώπινα λάθη και καμία σωστή μέτρηση δεν μπορεί να αντικαταστήσει τον έλεγχο που κάνει ο χειρούργος μέσα στην κοιλιά εκείνην τη στιγμή. Ο ασθενής έχει εμπιστευτεί τη ζωή του. Ακόμα και να του πει κάποιος ότι είναι σωστή η μέτρηση, οφείλει να ψάξει στην κοιλιά πριν την κλείσει. Ο άλλος κίνδυνος, είναι ο εφησυχασμός. Ακόμα και αν του πει κάποιος ότι μέτρησε, θα κάνει παρατήρηση στον νοσηλευτή και σε μίαν περίπτωση είχε πει στον νοσηλευτή, "θα περιμένεις, ναι, καλά έκανες αν είναι σωστές", αλλά πάλι πρέπει να ελέγξει ξανά και μετά να αρχίσει να κλείνει. Μπορεί να είναι κουρασμένος, να έχει προβλήματα στο κεφάλι του. Κανείς δεν πρέπει να τον προκαταλαμβάνει και πρέπει να γίνει σωστή διαδικασία. Επίσης, η γάζα είναι βαμβάκι που απορροφά και παίρνει το χρώμα του αίματος και μπορεί να χαθεί. Έτσι πρέπει να υπάρχει μεθοδικότητα. Εξετάζει και βλέπει όλους τους χώρους και ιδίως τα επικίνδυνα με το αίμα και ειδικά στα επικίνδυνα χειρουργεία. Ακόμα και να είναι έμπειροι οι συνεργάτες του, αυτός δεν είναι λόγος για να παρακάμπτονται οι διαδικασίες. Σκοπός τους, είναι η ασφάλεια του αρρώστου τους. Δεν έχει σχέση πόσο γνωρίζει τον άλλον. Εμπιστοσύνη έχει μόνο στον εαυτό του. Στις 03/06/2016 εκείνος άνοιξε την Ενάγουσα και εκείνος έγραψε το πρακτικό της εγχείρησης. Αναγνώρισε το Τεκμήριο 2.18 και την υπογραφή του στο έγγραφο 2.
27. Στο χειρουργείο 03/06/2016, έγινε καταμέτρηση και δεν υπήρχε κάποιο πρόβλημα. Στην καταμέτρηση, απάντησε ο εργαλειοδότης του. Έλεγξε την κοιλιά πριν κλείσει. Δεν χρειάστηκε καταμέτρηση κατά τη διάρκεια της εγχείρησης. Αναφορικά με το Τεκμήριο 2.5, ήταν άποψη του ότι γράφει το όνομα "Θ." που πρέπει να ήταν ο επί καθήκοντι γιατρός κατά την εισαγωγή της Ενάγουσας. Στην υποβολή κατά πόσο η ενδομητρίωση μπορεί να προκαλέσει ειλεό, απάντησε "βεβαίως, επειδή αιμορραγεί και κάποια φορά κάνει συμφύσεις στην κοιλιά". Είναι αντίδραση λόγω του αίματος. Αντιδρά ο οργανισμός δημιουργώντας στην αρχή χαλάρωση συνδετικού ιστού και αργότερα αυτός ο ιστός, σκληραίνει και κολλάνε τα έντερα μεταξύ τους. Όλες οι επεμβάσεις δημιουργούν συμφύσεις, αν κάποιος άρρωστος χειρουργήθηκε πολλές φορές με ειλεό, του δίνουν παράταση όμως ανά πάσα στιγμή κρέμεται ο κίνδυνος να νεκρωθεί το έντερο. Μετά από 24 ώρες είναι το κριτικό όριο. Όταν αφαιρέθηκε η γάζα, ήταν εμποτισμένη με αίμα και υγρά του σώματος. Τη γάζα την έδωσε στους νοσηλευτές και την έβαλε μέσα σε ένα δοχείο για να σταλεί στο ιστοπαθολογικό. Ο εργαλειοδότης δίνει τη γάζα στις νοσοκόμες και την βάζουν σε μπουκάλι, βάζουν ταμπέλα πάνω για να σταλεί στο τέλος της εγχείρησης. Υπάρχουν μάρτυρες που τον είδαν να την δίνει. Δεν ξέρει αν επιδείχθηκε η γάζα στην ασθενή. Η γάζα δεν αλλοιώνεται σε 5 μήνες. Μία γάζα μπορεί να ταυτοποιηθεί ως γάζα διά γυμνού οφθαλμού, αν είναι μέσα της ασθενούς για 4‑5 μήνες. Στην προκειμένη περίπτωση, όλοι εκεί μπορούσαν να αναγνωρίσουν ότι ήταν γάζα. Δεν ήταν μεταλλικό το νήμα, ήταν ραφή. Έγραψε ακριβώς στο Τεκμήριο 2.27, μεταλλικό νήμα ραφής με ερωτηματικό. Το Τεκμήριο 2.16 είναι φόρμα συγκατάθεσης που δόθηκε στην Ενάγουσα για να το υπογράψει. Ο ίδιος έδωσε εντολή για τη συγκατάθεση και την συμπλήρωσε ο κύριος Φ., ένας από τους βοηθούς του μέσα στο χειρουργείο. Επί του Τεκμηρίου 2.18, εμφανίζονται κι άλλα ονόματα. Είναι ονόματα ειδικευόμενων που ήταν στο χειρουργείο στις 03/
28. Η γάζα για τις ιστολογικές αποστέλνεται την επόμενη ημέρα στο ιστοπαθολογικό τμήμα. Η ιστολογική εξέταση μπορεί να γίνει και μετά από 3 μήνες, εξαρτάται από τον φόρτο εργασίας. Αναφορικά με το Τεκμήριο 4, πιστεύει ότι το υπογράφει η διευθύντρια της κλινικής της ιστοπαθολογικής. Καθυστερούν τα ιστολογικά, μπήκε στον υπολογιστή και δεν το είδε γραμμένο. Πρέπει να ήταν τέλος του μήνα και την είχε πάρει τηλέφωνο και του είπε ότι θα αναλάμβανε η ίδια, για να υπογράψει την ιστοπαθολογική έκθεση. Όσον αφορά την ημερομηνία, είναι λάθος. Μπορεί να το πέρασαν εκείνην την ημέρα και να μην μπορούσαν να το περάσουν με την παλιά ημερομηνία. Η ημερομηνία επέμβασης που φαίνεται, είναι λάθος. Η ημερομηνία επέμβασης ήταν 03/
29. Δεν μπορεί να απαντήσει γιατί φαίνεται 28/06 ως η ημερομηνία παραλαβής, πρέπει να ρωτηθούν οι ίδιοι. Το πιστοποιητικό του φέρει ημερομηνία 12/
30. Αποκλείει να έμεινε για τόσες μέρες η γάζα στο χειρουργείο. Φεύγουν την επόμενη ημέρα. Στην υποβολή ότι δεν μπορεί να εξαχθεί αποτέλεσμα σε σχέση με την ταυτότητα του αντικειμένου, ο μάρτυρας απάντησε "μα η γάζα τι μικροσκοπική εξέταση να γίνει; Ρωτήστε την υπεύθυνη, αλλά τι να κόψεις από τη γάζα για να το βάλεις στο μικροσκόπιο;". Η γάζα είναι από βαμβάκι πλεκόμενη ή ύφασμα που χρησιμοποιείται για να απορροφά τα υγρά του σώματος. Στην υποβολή ότι ο Εναγόμενος στις 26/01/2016 πριν κλείσει την τομή της Ενάγουσας, ζήτησε τρεις φορές καταμέτρηση των γαζών, απάντησε ότι καμία σωστή καταμέτρηση δεν αντικαθιστά, ούτε πρέπει να αντικαθιστά τον έλεγχο που κάνει ο χειρούργος μέσα στην κοιλιά πριν την κλείσει. Πρώτος μάρτυρας για την Υπεράσπιση, ΜΥ1 ήταν ο Εναγόμενος ο οποίος κατέθεσε τα πτυχία του και όλες τις πληροφορίες σε σχέση με την εργασιακή του εμπειρία. Έχει την ειδικότητα της μαιευτικής, της γυναικολογικής και είναι μέλος του Παγκύπριου Ιατρικού Συλλόγου από το
31. Αναφέρει ότι η Ενάγουσα τον επισκέφθηκε για πρώτη φορά στο ιατρείο του στις 22/01/2016 και έλαβε πρώτα το ιατρικό ιστορικό της. Του είχε αναφέρει η Ενάγουσα, ότι είχε έντονους πόνους κατά τη διάρκεια της έμμηνου ρήσεως. Του δημιουργήθηκε υποψία ότι έπασχε από δυσμηνόρροια λόγω ενδομητρίωσης. Δυσκολευόταν να μείνει έγκυος. Αναφέρει ότι η ενδομητρίωση είναι χρόνια πάθηση γυναικολογικής φύσεως, η οποία προκαλεί αιμορραγία και φλεγμονώδη αντίδραση της κοιλιακής χώρας με συμφύσεις. Διεξήγαγε στην Ενάγουσα κλινική εξέταση με διακολπικό υπερηχογράφημα. Αυτό ανέδειξε κύστη στην αριστερή ωοθήκη διαστάσεων 5 επί 4 εκατοστά με έντονα απεικονιστικά χαρακτηριστικά κύστης ενδομητρίωσης. Η κύστη ενδομητρίωσης είναι η παρουσία έκτοπου ιστού ενδομήτριου εντός της ωοθήκης που οργανώνεται σε μορφή αιμορραγικού χαρακτήρα κυστικού μορφώματος. Ο ενδομήτριος ιστός υπόκειται στις ορμονικές επιδράσεις του εμμηνορρησιακού κύκλου. Πλην όμως λόγω της τοποθεσίας του, εκτός της κοιλότητας της μήτρας και εντός της ωοθήκης, παρουσιάζει κυκλικές αιμορραγίες με αποτέλεσμα να συσσωρεύεται αίμα στον περιορισμένο χώρο της κύστης, το μέγεθος της οποίας σταδιακά μεγαλώνει. Η υποψία του για ενδομητρίωση, επιβεβαιώθηκε από τις ιστοπαθολογικές εξετάσεις. Δεν είχε δει την Ενάγουσα πριν τις 22/01/
32. Του μετέφερε ότι πριν από εκείνον, είχε επισκεφθεί άλλον γυναικολόγο για τους πόνους που είχε. Εξαιτίας μη έγκαιρης διάγνωσης, αυξήθηκαν οι πόνοι της. Της εξήγησε ότι η χειρουργική επέμβαση για αφαίρεση της κύστης, μπορούσε να γίνει με δύο τρόπους και της έδωσε δύο επιλογές στον τρόπο διενέργειας της χειρουργικής επέμβασης. Είτε με χειρουργική επέμβαση με λαπαροτομή στην κοιλιά ή λαπαροσκόπηση. Η λαπαροτομή γίνεται στην περιοχή του υπογάστριου, δηλαδή στο χαμηλότερο μέρος της κοιλιάς. Της είπε επίσης, ότι η εγχείρηση είτε με τη μέθοδο αυτήν, είτε την άλλην, θα μπορούσε να γίνει σε ένα από τα δύο ιδιωτικά νοσοκομεία, στην Πολυκλινική Λευκωσίας ή στην Κλινική Λήδρας. Εκείνον τον χρόνο, η συνεργασία του με την Πολυκλινική Λευκωσίας, εξαντλείτο στην παραχώρηση από την Πολυκλινική σε εκείνον, του χώρου του μαιευτηρίου και του χειρουργείου προς διεξαγωγή τοκετών και των χειρουργικών επεμβάσεων που διενεργούσε, καθώς και στην προεγχειρητική και μεταχειρουργική νοσηλεία ασθενών που χειρουργούσε. Δεν είχε λόγο ως προς την επιλογή νοσηλευτικού προσωπικού, το οποίο να συμμετείχε στις χειρουργικές επεμβάσεις που διενεργούσε. Η πρώτη επαφή του με το εκάστοτε νοσηλευτικό προσωπικό κάθε φορά, γινόταν κατά τη στιγμή που εισερχόταν στο χειρουργείο προς έναρξη της χειρουργικής επέμβασης. Μετά από τις εξηγήσεις που έδωσε στην Ενάγουσα, αυτή εξέφρασε την επιθυμία να της κάνει χειρουργική επέμβαση για αφαίρεση της κύστης και εκείνη του είπε ότι προτιμούσε την επέμβαση της λαπαροτομής και διάλεξε όπως λάβει χώρα στην Πολυκλινική Λευκωσίας. Της είπε ότι η αφαίρεση της κύστης, θα βοηθούσε στην προσπάθεια της να μείνει έγκυος. Της είπε ότι η χειρουργική επέμβαση θα στοίχιζε €1.700, τα €700 θα ήταν η δική του αμοιβή. Προγραμματίστηκε η επέμβαση στην Πολυκλινική Λευκωσίας που έγινε στις 26/01/2016 και η ώρα 07:
33. Εκείνην την ημέρα, προσήλθε η Ενάγουσα στην Πολυκλινική. Έγινε η εισαγωγή της στον γυναικολογικό θάλαμο και προετοιμάστηκε με κλύσμα από τις νοσηλεύτριες. Δεν είχε ανάμειξη ο Εναγόμενος με την προεγχειρητική ετοιμασία της Ενάγουσας. Την είδε για πρώτη φορά στον θάλαμο της γυναικολογικής κλινικής λίγο πριν την επέμβαση. Πριν την επέμβαση, έτυχε ενημέρωσης η Ενάγουσα από τον ίδιο ως προς τον χαρακτήρα και εύρος της επέμβασης. Σε κάθε χειρουργική επέμβαση που διεξήγαγε στην Πολυκλινική, η νοσηλεύτρια θαλάμου στον οποίον ο ασθενής βρίσκεται προεγχειρητικά, οδηγεί τον ασθενή στη νοσηλεύτρια κυκλοφορίας. Η νοσηλεύτρια κυκλοφορίας ταυτοποιεί τον ασθενή και μετά τον οδηγεί στη χειρουργική αίθουσα και τον τοποθετεί σε χειρουργικό κρεβάτι, προβαίνοντας στις κατάλληλες προετοιμασίες. Οι νοσηλευτές επιγράφουν επί του βιβλίου χειρουργικών επεμβάσεων, τα στοιχεία του ασθενή. Πριν τη χειρουργική επέμβαση, η νοσηλεύτρια εργαλειοδοσίας ξεκινά τη διαδικασία πλύσης και αποστείρωσης των χεριών της σε ειδικά διαμορφωμένο χώρο εκτός της χειρουργικής αίθουσας. Διαχωρίζεται αυτός ο χώρος με διαχωριστικού τύπου θύρα. Η νοσηλεύτρια εργαλειοδοσίας εισέρχεται στο χειρουργείο με αποστειρωμένα ρούχα και γάντια και πρέπει να παραμένει σε όλην τη διάρκεια του χειρουργείου αποστειρωμένη. Η νοσηλεύτρια κυκλοφορίας τοποθετεί τον ουροκαθετήρα και ειδική πλακέτα γείωσης στο δεξί πόδι του ασθενή. Η νοσηλεύτρια εργαλειοδοσίας τοποθέτησε στην αποστειρωμένη επιφάνεια, τα εργαλεία, τις γάζες, τα υλικά και τα αιχμηρά αντικείμενα που απαιτούνται για τη διενέργεια της εγχείρησης. Αναφορικά με τις γάζες που χρησιμοποιούνται κατά τη διάρκεια μίας χειρουργικής επέμβασης, αυτές τις παραλαμβάνει η νοσηλεύτρια εργαλειοδοσίας η οποία τις τοποθετεί σε ανοιχτό μεταλλικό δοχείο το οποίο βρίσκεται στο δάπεδο της χειρουργικής αίθουσας. Η νοσηλεύτρια κυκλοφορίας αδειάζει κατά διαστήματα το μεταλλικό αυτό δοχείο ώστε να γίνεται συνεχής έλεγχος και καταμέτρηση των χρησιμοποιηθεισών γαζών. Η νοσηλεύτρια κυκλοφορίας τοποθετεί, κατά μέγεθος, τις γάζες που αφαιρεί από το μεταλλικό δοχείο τη μία δίπλα από την άλλην είτε πάνω σε απλωμένο σεντόνι πράσινου χρώματος που βρίσκεται στο δάπεδο της χειρουργικής αίθουσας είτε σε άλλο ειδικά διαμορφωμένο χώρο. Σε αυτήν τη διαδικασία, ουδόλως συμμετέχει ο χειρούργος ιατρός, ούτε και έχει οπτική επαφή σε αυτήν. (Α) Τα κύρια καθήκοντα και αρμοδιότητες της νοσηλεύτριας κυκλοφορίας είναι παραλαβή-υποδοχή του ασθενούς στη χειρουργική αίθουσα, η νοσηλευτική αξιολόγηση και ταυτοποίηση του ασθενούς, ο έλεγχος και συνεχής παρακολούθηση της λειτουργίας των διαφόρων συσκευών-μηχανημάτων, η ετοιμασία απαραίτητου υλικού για την επέμβαση όπως επίσης και εξοπλισμού, η αναπλήρωση με υλικά (εργαλεία, γάζες, άλλα αναλώσιμα), η καταγραφή υλικών είτε αυτά είναι εργαλεία, γάζες είτε και άλλα αναλώσιμα στον ειδικό πίνακα, η περισυλλογή τυχόν πεσμένων εργαλείων ή ακάθαρτων γαζών και η καταμέτρηση γαζών μαζί με τη νοσηλεύτρια εργαλειοδοσίας. Παρουσιάστηκε έγγραφο του Υπουργείου Υγείας της Κυπριακής Δημοκρατίας με τίτλο ''Κλινικές Κατευθυντήριες Οδηγίες Περιεγχειρητική Νοσηλευτική'', το οποίο είναι αναρτημένο και δημοσίως διαθέσιμο στην ιστοσελίδα του Υπουργείου Υγείας και απαριθμεί τις αρμοδιότητες, καθήκοντα και ρόλο των νοσηλευτών και τη διαδικασία σε ένα χειρουργείο. Παρουσίασε επίσης, έγγραφο εκδοθέν το 2009 του Υπουργείου Υγείας της Κυπριακής Δημοκρατίας με τίτλο ''Εγχειρίδιο Εφαρμογής της Λίστας Ελέγχου για την ασφάλεια στις χειρουργικές επεμβάσεις'' του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας του 2008, το οποίο είναι αναρτημένο και δημοσίως διαθέσιμο στην ιστοσελίδα του Υπουργείου Υγείας και προνοεί, διέπει τις αρμοδιότητες, καθήκοντα και ρόλο όλων των νοσηλευτών και τη διαδικασία σε ένα χειρουργείο. Τόσο το Τεκμήριο 7.12, όσο και το Τεκμήριο 7.13, τα οποία αποτύπωσαν πάγιους και προγενέστερους κανόνες και πρακτικές και τα οποία τύγχαναν εφαρμογής και εφάρμοσε κατά την επέμβαση, αναφέρουν με λεπτομέρεια τον ρόλο τα καθήκοντα και αρμοδιότητες τόσο της νοσηλεύτριας εργαλειοδοσίας όσο και της νοσηλεύτριας κυκλοφορίας. Παρουσίασε επίσης, εκδοθέν τον Σεπτέμβριο του 2011 από το Υπουργείο Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης της Ελληνικής Δημοκρατίας-Πανεπιστημιακό Γενικό Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης ΑΧΕΠΑ τιτλοφορούμενο ''Τίτλος Πρωτόκολλου Καθήκοντα Νοσηλεύτριας Κυκλοφορίας'' το οποίο αποτυπώνει πάγιους κανόνες σε σχέση με τα καθήκοντα της νοσηλεύτριας κυκλοφορίας. Στις 26/01/2016 συγκεκριμένα, αφού ακολούθησε τη διαδικασία πλύσης και αποστείρωσης των χεριών του σε ειδικά διαμορφωμένο χώρο εκτός της χειρουργικής αίθουσας, ο οποίος χώρος διαχωρίζεται από τη χειρουργική αίθουσα με ένα διαχωριστικό τύπου θύρας, εισήλθε στη χειρουργική αίθουσα και η νοσηλεύτρια εργαλειοδοσίας του φόρεσε τη χειρουργική αποστειρωμένη ρόμπα και γάντια. Στη χειρουργική αίθουσα, εκείνην τη στιγμή βρισκόταν η νοσηλεύτρια εργαλειοδοσίας, η νοσηλεύτρια κυκλοφορίας καθώς και η αναισθησιολόγος Δρ. Α. Φ., η οποία είχε προετοιμάσει την Ενάγουσα με αναισθησία τύπου 'spinal'. Δεν υπήρχε κανένα άλλο πρόσωπο εντός της χειρουργικής αίθουσας εκείνην τη στιγμή. Η Δρ. A. Φ. είναι συνεργάτης του για πάνω από 15 χρόνια και την διάλεξε ως αναισθησιολόγο ως δικλείδα ασφάλειας για όλες τις χειρουργικές επεμβάσεις που διενεργεί. Δεν επέλεξε το νοσηλευτικό προσωπικό που συμμετείχε στην επέμβαση. Το μέγεθος και ο αριθμός των γαζών και σετ εργαλείων που χρησιμοποιούνταν σε κάθε χειρουργική επέμβαση, καθορίζονται από το είδος της χειρουργικής επέμβασης. Ενημερώνει το νοσηλευτικό προσωπικό και εκείνοι εντοπίζουν και προετοιμάζουν όλα τα απαραίτητα για τη χειρουργική επέμβαση. Στην προκείμενη περίπτωση, η επέμβαση απαιτούσε τις γάζες τις μικρές διαστάσεων 10 επί 10 εκατοστά με μεταλλικό νήμα ή μεγάλες γάζες καθορισμένων εργοστασιακών διαστάσεων 20 επί 10 με μεταλλικό νήμα. Μετέπειτα διά βοής ζήτησε αφενός επιβεβαίωση ότι έγινε η καταμέτρηση των προς χρήση στην επέμβαση γαζών, την οποίαν επιβεβαίωση έλαβε διά βοής από τη νοσηλεύτρια εργαλειοδοσίας και αφετέρου επιβεβαίωση ότι το αποτέλεσμα της εν λόγω καταμέτρησης ήταν ο αριθμός που αναγραφόταν στον ειδικό πίνακα. Κατόπιν ζήτησε από τη νοσηλεύτρια εργαλειοδοσίας να διενεργήσει έλεγχο λειτουργίας της διαθερμίας, τον οποίον διεξήγαγε ως διά βοής του επιβεβαίωσε. Μετέπειτα ρώτησε την αναισθησιολόγο, Δρ. Α. Φ., κατά πόσο η κατάσταση της Ενάγουσας επέτρεπε την έναρξη της επέμβασης και τη νοσηλεύτρια εργαλειοδοσίας κατά πόσο ήταν έτοιμη με τις γάζες, τα εργαλεία και τα υλικά ώστε να προχωρήσει στην τομή της κοιλιάς της Ενάγουσας. Τόσο η Δρ. Α. Φ., όσο και η νοσηλεύτρια εργαλειοδοσίας του απάντησαν θετικά. Προχώρησε με τομή Pfannestiel περίπου 4 εκατοστών στην κοιλιά της Ενάγουσας και προχωρώντας και διανοίγοντας τα στρώματα της κοιλιάς απέκτησε πρόσβαση στην περιτοναϊκή κοιλότητα, δηλαδή το εσωτερικό μέρος της κοιλιάς. Εκεί διαπίστωσε, ότι η κύστη ήταν επικολλημένη επί της αριστερής ωοθήκης της Ενάγουσας και ότι υπήρχαν διάχυτες εστίες ενδομητρίωσης στα κοιλιακά τοιχώματα και στην επιφάνεια της μήτρας της Ενάγουσας. Μετέπειτα προχώρησε κατά τρόπο πολύ προσεκτικό στην αποκόλληση ολόκληρης της κύστης, χωρίς αυτή να διανοιχθεί ή να τεμαχιστεί, από την ωοθήκη επιτυχώς και χωρίς να επηρεάσει ή βλάψει την ωοθήκη ή τη σάλπιγγα. Διενέργησε έλεγχο της επιφάνειας αποκόλλησης της κύστης από την ωοθήκη και προχώρησε σε αιμόσταση εκεί όπου χρειαζόταν με τη χρήση διαθερμίας. Αναφορικά με την κύστη που αφαίρεσε, την παρέδωσε αμέσως στη νοσηλεύτρια εργαλειοδοσίας η οποία την τοποθέτησε σε μικρό μεταλλικό δοχείο το οποίο βρισκόταν πάνω στην αποστειρωμένη επιφάνεια του τραπεζιού με τα εργαλεία. Έδωσε επί τόπου οδηγίες στη νοσηλεύτρια εργαλειοδοσίας να σταλεί η κύστη για παθολοανατομική/ιστοπαθολογική εξέταση. Σημείωσε, ότι κατά την επέμβαση δεν χρησιμοποίησε όλες τις γάζες που αναγράφονταν επί του πίνακα στη χειρουργική αίθουσα. Δεν υπήρξε ανάγκη να ζητήσει οποιαδήποτε επιπρόσθετα υλικά ούτε και επιπρόσθετες γάζες. Ως προς τις γάζες που χρησιμοποίησε στην επέμβαση, αυτές τις παρέλαβε η νοσηλεύτρια εργαλειοδοσίας η οποία τις τοποθέτησε σε ανοιχτό μεταλλικό δοχείο το οποίο βρισκόταν στο δάπεδο της χειρουργικής αίθουσας. Η νοσηλεύτρια κυκλοφορίας άδειαζε κατά διαστήματα το μεταλλικό αυτό δοχείο προς συνεχή έλεγχο και καταμέτρηση των χρησιμοποιηθεισών γαζών. Σε αυτήν τη διαδικασία, ουδόλως συμμετείχε. Μετέπειτα χρησιμοποίησε έλεγχο για αιμόσταση και διαπιστώνοντας ότι δεν υπήρχε κάποιο πρόβλημα, ανακοίνωσε στις νοσηλεύτριες και τη Δρ. Α. Φ., ότι είχε ολοκληρώσει την επέμβαση και ότι θα προχωρούσε στο κλείσιμο της κοιλιάς λέγοντας χαρακτηριστικά ''τελειώσαμε, κλείνουμε'', όπως λέει πάντα σε αυτό το χρονικό σημείο των χειρουργικών επεμβάσεων που διεξάγει. Ακολούθως, διενήργησε προσεκτικό δικό του έλεγχο στο χειρουργικό πεδίο και εντός της περιτοναϊκής κοιλότητας της Ενάγουσας, κατά τον οποίον έλεγχο δεν εντόπισε την παρουσία οποιασδήποτε γάζας, εργαλείου, αντικειμένου ή άλλου υλικού. Στο σημείο αυτό και πριν αρχίσει να κλείνει την περιτοναϊκή κοιλότητα, διά βοής ζήτησε από τη νοσηλεύτρια εργαλειοδοσίας, την πρώτη καταμέτρηση των γαζών, υλικών και εργαλείων. Συγκεκριμένα και ως προς τις γάζες, έπρεπε να επιβεβαιωθεί ότι το άθροισμα των γαζών που χρησιμοποιήθηκαν και αυτών που δεν χρησιμοποιήθηκαν ήταν ο ίδιος με τον αριθμό των γαζών που αναγραφόταν επί του ειδικού πίνακα στην αρχή της επέμβασης. Μετά από λίγο και ενώ έκλεινε την περιτοναϊκή κοιλότητα, η νοσηλεύτρια κυκλοφορίας, η οποία προέβη στην καταμέτρηση με τη νοσηλεύτρια κυκλοφορίας, του έδωσε διά βοής την εν λόγω επιβεβαίωση αναφορικά με τις γάζες αλλά και τα λοιπά εργαλεία και υλικά. Μετά και πριν ολοκληρώσει το κλείσιμο της περιτοναϊκής κοιλότητας, διά βοής ζήτησε από τη νοσηλεύτρια εργαλειοδοσίας τη δεύτερη καταμέτρηση των γαζών, υλικών και εργαλείων. Συγκεκριμένα και ως προς τις γάζες, έπρεπε και πάλι να επιβεβαιωθεί ότι το άρθροισμα των γαζών που χρησιμοποιήθηκαν και αυτών που δεν χρησιμοποιήθηκαν ήταν ο ίδιος με τον αριθμό των γαζών που αναγραφόταν επί του ειδικού πίνακα στην αρχή της επέμβασης. Στο σημείο εκείνο, σταύρωσε τα χέρια του και δεν έκανε τίποτε απολύτως μέχρι να ολοκληρωθεί η καταμέτρηση από τη νοσηλεύτρια εργαλειοδοσίας και τη νοσηλεύτρια κυκλοφορίας. Η νοσηλεύτρια εργαλειοδοσίας, η οποία προέβη στην καταμέτρηση με τη νοσηλεύτρια κυκλοφορίας, του έδωσε διά βοής την εν λόγω επιβεβαίωση αναφορικά με τις γάζες αλλά και τα λοιπά εργαλεία και υλικά. Τότε και μόνο προχώρησε, όπως εν προκειμένω έπραξε, στο κλείσιμο της κοιλιάς. Αφού έφτασε στο τελευταίο στάδιο της συρραφής του δέρματος της κοιλιάς της Ενάγουσας, ζήτησε από τη νοσηλεύτρια εργαλειοδοσίας την τρίτη καταμέτρηση των υλικών, γαζών και εργαλείων. Έπρεπε να επιβεβαιωθεί εκ νέου για το άθροισμα των γαζών που χρησιμοποιήθηκαν και αυτών που δεν χρησιμοποιήθηκαν και αυτή μαζί με τη νοσηλεύτρια κυκλοφορίας, του έδωσε διά ζώσης επιβεβαίωση αναφορικά με τις γάζες και τα υπόλοιπα εργαλεία και υλικά. Η επέμβαση ολοκληρώθηκε η ώρα 10:00 και η Ενάγουσα μεταφέρθηκε από τις νοσηλεύτριες σε θάλαμο της Πολυκλινικής για τη μετεγχειρητική ανάρρωση της. Ο ίδιος παρέμεινε στον χώρο της Πολυκλινικής για ακόμα δύο ώρες μέχρι να ανακτήσει τις αισθήσεις της η Ενάγουσα και για να την πληροφορήσει ότι αφαιρέθηκε η κύστη από την ωοθήκη χωρίς επηρεασμό της ωοθήκης. Της μετέφερε την ύπαρξη ενδομητρίωσης σε διάχυτες εστίες και σε άλλα σημεία εκτός της ωοθήκης. Την επισκέφθηκε το βράδυ 21/06/2016 και διαπίστωσε ότι όλα έβαιναν καλώς. Συμπλήρωσε παραπεμπτικό για ιστοπαθολογική εξέταση στο οποίο αναγράφονταν τα ατομικά στοιχεία της Ενάγουσας και η ημερομηνία της επέμβασης και διενεργήθηκε η εξέταση από τη Δρ. Χ. O. Η Δρ. A. Φ. βρισκόταν καθ' όλην τη διάρκεια της επέμβασης παρούσα και την επόμενη ημέρα, την εξέτασε με στηθοσκόπιο και διαπίστωσε την παρουσία εντερικών ήχων, δηλαδή ότι τα έντερα της λειτουργούν κανονικά. Επίσης είχε ουρήσει και αέριζε όπως πληροφορήθηκε. Οι ζωτικές ενδείξεις και η γενική της κατάσταση, ήταν εντός φυσιολογικών ορίων. Της έδωσε προφορικές οδηγίες να προσέλθει στο ιατρείο του ύστερα που μίαν εβδομάδα. Έλαβε το αποτέλεσμα της διενέργειας της παθολογοανατομικής έκθεσης, με το δείγμα που είχε αποστείλει για ιστοπαθολογικές εξετάσεις. Της αφαίρεσε τη ραφή όταν την επισκέφθηκε στις 02/02/2016 και τον ευχαρίστησε για τις υπηρεσίες του. Του παρέδωσε €1.000 μετρητά με το οποίο έγινε η εξόφληση της αμοιβής της Πολυκλινικής Λευκωσίας και του υποσχέθηκε ότι θα προσερχόταν για να του δώσει το υπόλοιπο ποσό των €
34. Επίσης ο Εναγόμενος, της παρέδωσε το πρωτότυπο της παθολοανατομικής έκθεσης. Την 01/06/2016 η Ενάγουσα τον επισκέφθηκε μαζί με τον σύντροφο της στο ιατρείο του και του είπε ότι είχε αναγούλες και κοιλιακό άλγος και έκανε εμετούς. Διενήργησε εντός των πλαισίων της ειδικότητας του, πλήρη και λεπτομερή κλινική εξέταση και διακολπικό υπερηχογράφημα. Η αρτηριακή της πίεση και οι παλμοί της ήταν φυσιολογικοί, δεν είχε πυρετό και η κοιλιά της ήταν μαλακή χωρίς την ένδειξη τυμπανισμού. Ήταν παρόντες εντερικοί ήχοι. Έκανε δοκιμασία κυήσεως ούρων, δηλαδή test εγκυμοσύνης με αρνητικό αποτέλεσμα. Του είχε πει η Ενάγουσα, ότι αέριζε και ουρούσε κανονικά, αλλά ότι δεν αισθανόταν καλά λόγω εμετών. Της ανέφερε ότι η συμπτωματολογία πιθανόν να φαίνεται σε γαστρεντερική διαταραχή. Της συνέστησε να αποταθεί σε νοσηλευτήριο δημόσιου τομέα. Μετά την επίσκεψη στο ιατρείο του, ενημερώθηκε ότι νοσηλευόταν η Ενάγουσα στο Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας. Την επισκέφθηκε 2‑3 μέρες μετά για να της εκφράσει τη συμπάθεια του. Δεν ήταν παρών ο σύντροφος της. Μετά πληροφορήθηκε για την επίδοση της επίδικης αγωγής. Μήνες μετά την επέμβαση, στις 03/06/2016, έμαθε ότι έπασχε από αποφρακτικό ειλεό ο οποίος κατ' ισχυρισμόν προκλήθηκε από την παρουσία ξένου σώματος εντός της περιοχής της πυελού της Ενάγουσας και ότι υποβλήθηκε σε επέμβαση στο Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας κατά την οποίαν αποκολλήθηκε και αφαιρέθηκε γάζα από το λεπτό έντερο. Η διαχείριση και καταμέτρηση των γαζών, αποτελεί καθήκον και αρμοδιότητα των νοσηλευτών και συγκεκριμένα, της νοσηλεύτριας εργαλειοδοσίας και νοσηλεύτριας κυκλοφορίας. Η απώλεια της γάζας εντός της Ενάγουσας κατά τη διενέργεια της επέμβασης, 26/01/2016, οφείλεται και αποδίδεται βάσει πρωτόκολλων και κανονισμών σε λάθος καταμέτρηση από τη νοσηλεύτρια εργαλειοδοσίας και τη νοσηλεύτρια κυκλοφορίας. Είναι άξιο απορίας, πώς είναι δυνατό μία γάζα 50 εκατοστών επί 9 εκατοστών, να χωρέσει σε μίαν τομή 4 εκατοστών. Επίσης και σε σχέση με τους ισχυρισμούς της Ενάγουσας περί κινδύνου αποφρακτικού ειλεού στο μέλλον, ο κίνδυνος αποφρακτικού ειλεού προϋπήρχε της επέμβασης λόγω ενδομητρίωσης που συχνά προκαλεί συμφύσεις. Συγκεκριμένα, σε περίπτωση όπου δεν διαγιγνώσκετο η ενδομητρίωση της Ενάγουσας κατά τον χρόνο που το έπραξε, θα μπορούσε στο μέλλον να είχε δημιουργήσει συμφύσεις μεταξύ των εντέρων, της μήτρας και του κοιλιακού τοιχώματος και επιπλοκές τύπου αποφρακτικού ειλεού. Περαιτέρω, συμφύσεις προκαλούνται από κάθε επιπλέον επέμβαση στην κοιλιά όπως η καισαρική τομή. Ο κίνδυνος περί αποφρακτικού ειλεού στο μέλλον δεν μπορεί να εκτιμηθεί ποσοτικά ή ποιοτικά, καθώς η αντίδραση κάθε οργανισμού είναι διαφορετική και αποτέλεσμα διαφόρων παραγόντων. Σε σχέση με την καισαρική τομή στην οποίαν ανέφερε η Ενάγουσα ότι προέβη λόγω του ότι δεν μπορούσε να γεννήσει με φυσιολογικό τοκετό λόγω της επέμβασης στην οποίαν υπεβλήθη στις 03/06/2016, ανέφερε ότι κάτι τέτοιο δεν ευσταθεί καθότι δεν υπάρχει ιατρικά καμία αντένδειξη διενέργειας καισαρικής τομής σε περιπτώσεις ασθενών οι οποίες στο παρελθόν είχαν υποβληθεί σε χειρουργική επέμβαση, ως η χειρουργική επέμβαση της Ενάγουσας στις 03/06/2016 και τούτο διότι, η μήτρα της Ενάγουσας δεν επηρεάστηκε με οποιονδήποτε τρόπο. Καταληκτικά επανέλαβε ότι ασκεί το επάγγελμα του ειδικού ιατρού γυναικολόγου-μαιευτήρα στην Κύπρο εδώ και 23 χρόνια και γενικά εδώ και 30 χρόνια με μακρόχρονη εμπειρία σε επεμβάσεις και ιατρικά περιστατικά ως η επέμβαση, η κύστη και η περίπτωση ενδομητρίωσης της Ενάγουσας, αντιμετωπίζοντας τα επιτυχώς. Δεν αντιμετώπισε κανένα δικαστικό μέτρο εναντίον του στη μέχρι τώρα καριέρα του. Υπέδειξε κουτιά γαζών και γάζες παρόμοια με εκείνα τα οποία χρησιμοποιήθηκαν κατά τη διάρκεια της εγχείρησης. Ανέφερε ότι οι γάζες φέρουν μεταλλικό νήμα. Ο αριθμός γαζών που χρησιμοποιείται συνήθως, είναι στρογγυλός αριθμός των 10 γαζών σε περίπτωση μικρού χειρουργείου. Δεν υπήρχε περίπτωση να κάνει μικρή λαπαροτομή για αφαίρεση κύστης ωοθήκης και να έχει 30 γάζες, άρα δεν του είχαν ανοίξει κουτί 50 γαζών για το συγκεκριμένο χειρουργείο. Τις 10 γάζες, θα πρέπει να τις πήρε η νοσηλεύτρια του χειρουργείου και να τις τοποθέτησε σε ένα σακούλι που τις μέτρησε. Μετά εμπερικλείονται οι γάζες σε δεύτερο σακούλι και όταν μπουν στο χειρουργείο, υπάρχει ένας αριθμός γαζών μέσα στο σακούλι και εκεί είναι που ξεκινά η διαδικασία του χειρουργείου. Συνήθως αυτό που γίνεται, είναι ότι ανοίγουν το σακούλι, το ένα το εξωτερικό και αδειάζει το μικρό σακούλι με το περιεχόμενο στο τραπέζι το αποστειρωμένο. Μετά έρχεται η εργαλειοδότρια η οποία έχει αποστειρωθεί, παίρνει το σακουλάκι που είναι αποστειρωμένο, ανοίγει τις γάζες και πέφτει το σακουλάκι πάνω στο τραπέζι. Τις μετρά η νοσηλεύτρια εργαλειοδοσίας μαζί με τη νοσηλεύτρια κυκλοφορίας και η καταμέτρηση αυτή, είναι ανεξάρτητη και γίνεται πριν το χειρουργείο και δεν συμμετέχει σε αυτήν την καταμέτρηση ο χειρούργος, ο οποίος δεν είναι καν παρών στην αίθουσα. Μετά αναγράφει πάνω στον ειδικό πίνακα η νοσηλεύτρια κυκλοφορίας σε χώρο που είναι ευδιάκριτος τον αριθμό 10 μεγάλες, 10 μικρές. Ο χειρούργος γιατρός βρίσκεται έξω από την αίθουσα σε ειδικά διαμορφωμένο χώρο και πλένεται με ειδικό τρόπο. Υπάρχουν και γάζες που δεν έχουν μεταλλικό νήμα που έχουν και τις ίδιες διαστάσεις με τον ίδιο αριθμό τεμαχίων εντός του πακέτου. Στην περίπτωση της επέμβασης, έγινε αναισθησία τύπου ραχαίας αναισθησίας. Αυτή προϋποθέτει αποστείρωση του σημείου που θα γίνει η αναισθησία πριν προχωρήσει η αναισθησιολόγος στην εφαρμογή του καθετήρα. Οι συγκεκριμένες γάζες που χρησιμοποιούνται για τη διαδικασία, δεν φέρουν μεταλλικό νήμα, άρα υπάρχουν εκεί στο χειρουργείο. Μπαίνει ουροκαθετήρας και πρέπει με μία γάζα, η νοσηλεύτρια κυκλοφορίας να αποστειρώσει την επιφάνεια της ουρήθρας και μετά να εφαρμόσει τον αποστειρωμένο ουροκαθετήρα στο σώμα, στην ουροδόχο κύστη. Αυτές οι γάζες είναι αποκλειστική ευθύνη της νοσηλεύτριας κυκλοφορίας να φροντίσει να μην παραμείνουν στην αίθουσα του χειρουργείου μετά τις διαδικασίες. Επίσης, πρέπει να φροντίσει να μην υπάρχει γάζα μέσα στους κάδους απόρριψης. Τρίτο πράγμα που προηγείται του οποιουδήποτε χειρουργείου, είναι ότι πρέπει να υπάρχει βεβαίωση ότι δεν υπάρχει στο πάτωμα κάποια γάζα. Αν δεν γίνει σωστή καταμέτρηση πριν το χειρουργείο, μπορεί να γίνει ψευδώς ορθή καταμέτρηση, για την οποίαν δεν ευθύνεται ο χειρούργος, διότι δεν εμπλέκεται στη διαδικασία. Η χειρουργική ομάδα είναι αρκετά μέρη και το κάθε μέρος έχει τον δικό του ρόλο, αρμοδιότητες, ευθύνες και καθήκοντα. Αν γίνει λάθος στην καταμέτρηση πριν, τότε θα γίνει λάθος και στο τέλος. Ο χειρούργος θα κλείσει την κοιλιά μόνο και εφόσον ζητήσει την καταμέτρηση και του δοθεί η ορθή καταμέτρηση, αυτή είναι η δική του ευθύνη, αυτός είναι ο ρόλος του. Η παρουσία της αναισθησιολόγου, είναι αναγκαία για να υπάρχει και σταθερότητα της ομάδας και ως ασφαλιστική δικλείδα. Ξέρει ο ένας τις κινήσεις του άλλου και τις ικανότητες του άλλου. Όταν έρθει η επίμαχη στιγμή που ετοιμάζεται να κλείσει την κοιλιά, θα ζητήσει την καταμέτρηση ελπίζοντας ότι η αρχική καταμέτρηση, θα συμφωνήσει για να μπορέσει να κλείσει την κοιλιά. Λέει ότι κλείνουν και ξέρει ότι είναι έτοιμος να κλείσει την περιτονιακή κοιλότητα για να ράψει τα υπόλοιπα στρώματα. Θα χρειαστεί περίπου 20 με 25 λεπτά. Λέει στην αναισθησιολόγο για να ξέρει, πόσα φάρμακα θα χορηγήσει για να μην δώσει επιπλέον φάρμακα. Η κυρία Φ, το ξέρει διότι αυτός θα πει "κλείνουμε, μετρούμε". Δεν έχει οπτική επαφή με την αναισθησιολόγο. Αυτή είναι πίσω από παραβάν. Κάθε μέλος της χειρουργικής ομάδας, έχει τον ρόλο του να διαδραματίσει. Σε σχέση με τις νοσοκόμες, δεν τις γνωρίζει και δεν μπορεί να ξέρει ποια νοσοκόμα θα παρίσταται στη χειρουργική επέμβαση τη δεδομένη στιγμή στο χειρουργείο. Δεν είναι θέμα επιλογής ή προτίμησης από μέρους του. Αυτά τα καθορίζει η κλινική. Αν οι νοσηλεύτριες είναι έμπειρες, ικανές για να διεκπεραιώσουν την εργασία, δεν είναι ο ίδιος που το κρίνει, αλλά ο εργοδότης του. Εξάλλου η αδειοδότηση των χειρουργείων, γίνεται από το Υπουργείο Υγείας. Αντεξεταζόμενος ανέφερε, ότι έλαβε σειρά από μέτρα για να προφυλάξει την Ενάγουσα από κινδύνους. Επέλεξε τη συγκεκριμένη κλινική. Δεύτερον, χρησιμοποίησε υλικά που θα μπορούσαν να ανιχνευθούν από ακτινογραφία και τρίτον, ακολούθησε πρωτόκολλα σε σχέση με την καταμέτρηση των γαζών. Ήταν θέση του, ότι ως χειρουργός δεν είχε ευθύνη για την ορθότητα της καταμέτρησης. Είχε απορία γιατί βρισκόταν ενώπιον του Δικαστηρίου. Επίσης αμφισβήτησε την ορθότητα της ιστολογικής εξέτασης σε σχέση με τη γάζα. Στη συνέχεια, είχε αναφέρει ότι το θέμα της επιλογής της κλινικής δεν ήταν του ιατρού. Προσφέρει στην ασθενή εναλλακτικές λύσεις. Διαφώνησε με τη θέση, ότι δεν έδωσε επιλογές κλινικής στην Ενάγουσα. Κατά τη διάρκεια του χειρουργείου, έρχεται η εργαλειοδότρια στο τραπέζι, αδειάζει τον κάδο και φτάνουν στο σημείο της καταμέτρησης των γαζών. Είναι εύκολο να γίνει λάθος στην καταμέτρηση, επειδή θα μπορούσε να μείνει γάζα στο δωμάτιο από προηγούμενο χειρουργείο. Αναρωτήθηκε κατά πόσο του αποδίδεται ότι έκανε τυχαία 4.500 επεμβάσεις και γέννες χωρίς τέτοιαν επιπλοκή. Αναφορικά με το θέμα της υποχρεωτικής ασφάλισης ιατρών, ήταν θέση του ότι το 2016 δεν υπήρχε τέτοια νομική υποχρέωση. Ήταν θέση του, ότι η Ενάγουσα είχε έντονους πόνους κατά τη διάρκεια της περιόδου της και ότι η δική του ιστοπαθολογική εξέταση Τεκμήριο 2.2, επιβεβαιώνει διάγνωση ενδομητρίωσης. Διαφώνησε με τη θέση, ότι η Ενάγουσα ήρθε κοντά του ως επίσκεψη ρουτίνας. Επίσης ήταν θέση του, ότι της είχε επιλύσει πρόβλημα υπογονιμότητας που αντιμετώπιζε εξαιτίας ενδομητρίωσης. Διαφώνησε ότι της είχε πει κατά την επίσκεψη στο ιατρείο του, ότι θα έπρεπε να χειρουργηθεί άμεσα. Από την άλλην, ήταν θέση του ότι η Ενάγουσα είχε κύστη κάποιου μεγέθους που είχε εντείνει το πρόβλημα της ενδομητρίωσης. Μαζεύεται συνεχώς αίμα κάθε εμμηνορησιακό κύκλο και αυτό μεγαλώνει την τάση. Διαφώνησε με τη θέση, ότι δεν είχε δώσει επιλογή στην Ενάγουσα του τρόπου διενέργειας της εγχείρησης. Ανέφερε ότι η γάζα, δεν είναι ιατρική επιπλοκή και η λάθος καταμέτρηση δεν έχει να κάνει με τα καθήκοντα του ως ιατρός. Είναι ανεξάρτητη νοσηλευτική διαδικασία. Έκανε σύγκριση του ρόλου της νοσηλεύτριας με τον ρόλο της στενοτυπίστριας εν σχέσει με τον Δικαστή που εξυπηρετεί. Αυτός είναι ο λόγος που δημιουργούνται τα πρωτόκολλα, για να καθορίζονται οι ρόλοι και τα καθήκοντα. Ο μόνος αρμόδιος για να μπαίνει στην κοιλιά της ασθενούς, είναι ο γιατρός. Η δουλειά της εργαλειοδότριας, είναι άλλη. Όταν δηλώσει ότι θα κλείσει την κοιλιά και ζητήσει διά βοής καταμέτρηση σε ό,τι αφορά τη διαχείριση των υλικών, ο ρόλος του τελειώνει. Νομικά υπεύθυνες για λάθος καταμέτρηση, είναι οι δύο νοσηλεύτριες εργαλειοδοσίας και κυκλοφορίας. Περιορίστηκε στα καθήκοντα του με τρόπο ορθό και ευλαβικό και θεωρούσε ότι δεν θα έπρεπε να βρίσκεται ενώπιον του Δικαστηρίου. Εξέφρασε τη θέση, ότι θα έφτανε μέχρι το ΕΔΑΔ για την υπόθεση. Στην υποβολή της θέσης, γιατί δεν καταχώρησε αγωγή εφόσον η Ενάγουσα ήταν θέση του ότι δεν τον πλήρωσε, απάντησε ότι δεν είναι 'τέτοιος άνθρωπος'. Ερωτώμενος για τα ονόματα των δύο νοσηλευτών, ανέφερε ότι τα ονόματα τους είναι Νίνα και η άλλη Μήδεια. Δεν θυμάται το επώνυμο τους. Δεν θα μπορούσε να φέρει ένσταση στην παρουσία τους, με τον ίδιο τρόπο που ο Δικαστής δεν θα μπορούσε να φέρει ένσταση στην παρουσία της στενοτυπίστριας. Αυτό που βρέθηκε στην κοιλιά της Ενάγουσας, δεν ταιριάζει με τη γάζα που χρησιμοποιήθηκε. Δεν τεκμηριώθηκε η ύπαρξη της γάζας. Παραδέχτηκε ότι έτυχε ενημέρωσης, αλλά υπέδειξε στην κυρία Μιχαήλ να ρωτήσει τον ΜΕ4 αν τον πήρε τηλέφωνο. Κάποιος τον έπιασε τηλέφωνο και του είπε του συναδέλφου του, να κάνουν τη δουλειά τους. Δεν θυμάται περιστατικό στον χώρο στάθμευσης. Παραδέχτηκε ότι επισκέφθηκε το νοσοκομείο για να δει την Ενάγουσα μετά την επέμβαση, αλλά αρνήθηκε ότι της είχε πει 'έγινε λάθος, λυπάμαι αλλά εδώ δεν είναι Αμερική για να αξιώσεις αποζημιώσεις'. Αρνήθηκε ότι υπήρχε νοσοκόμα παρούσα την ώρα που μιλούσε με την Ενάγουσα. Δε ήταν κανείς άλλος παρών. Διαφώνησε ότι το πρωτόκολλο, δεν αντικαθιστά τον φυσικό έλεγχο από τον χειρούργο που διενεργεί χειρουργική επέμβαση. Διευκρίνισε ότι η διερεύνηση του χειρούργου, φαίνεται μετά από λάθος καταμέτρηση. Ο ίδιος κάνει δικό του έλεγχο πριν να ζητήσει την καταμέτρηση. Στο χειρουργείο στις 26/01 που διενήργησε, ακολουθήθηκαν όλα τα αναγκαία βήματα βάσει των κανονισμών και των πρωτόκολλων. Ήταν ένα χειρουργείο ψυχρό στο οποίο, δεν υπήρχαν επιπλοκές, δεν υπήρχε πίεση χρόνου, δεν βιάζονταν να τελειώσουν. Δεν βιαζότανε να μπει κάποιος άλλος στο χειρουργείο, υπήρχε χρόνος και ήρεμο κλίμα. Οι ευθύνες των νοσηλευτών, είναι καθορισμένες, τα υλικά αυτά ανήκουν στην κλινική και η κλινική τα διαχειρίζεται, δεν είναι δικά του. Στην υποβολή ότι δεν είχε προβεί σε φυσικό έλεγχο πριν κλείσει την κοιλιά της Ενάγουσας, απάντησε "διαφωνώ και δεν μπορείτε να το ξέρετε αυτό το πράγμα". Δεν συμφώνησε με την εισήγηση, ότι παρέλειψε να αφαιρέσει τη γάζα και ανέφερε ότι δεν τοποθέτησε κάτι στην κοιλιά της ασθενούς. Το ότι παρέλειψε ή ξέχασε κάτι, δεν είναι όροι ιατρικοί, δεν είναι όροι που περιγράφουν τη διαδικασία. Όταν ήρθε κοντά του η Ενάγουσα τον Μάιο 2016, στα πλαίσια ειδικότητας του, αποφάσισε ότι δεν επρόκειτο για γυναικολογικό περιστατικό και ότι κατά πάσα πιθανότητα, επρόκειτο για γαστρεντερολογική συμπτωματολογία. Της συνέστησε ότι στην περίπτωση που συνεχίζουν οι ενοχλήσεις, να πάει να δει χειρούργο και αυτό έπραξε. Πήγε η Ενάγουσα στο ίδιο μέρος από όπου την είχαν διώξει μίαν ημέρα πριν. Εκείνος δεν είχε τα μέσα να διαγνώσει αποφρακτικό ειλεό. Η διάγνωση καθορίστηκε μετά από εξειδικευμένες εξετάσεις. Στην υποβολή ότι δεν της είπε να αποταθεί σε άλλο νοσηλευτήριο για περαιτέρω διερεύνηση, απάντησε ότι διαφωνεί. Ανέφερε ότι ήταν επιμελής ξεκινώντας από την επιλογή του συγκεκριμένου νοσηλευτηρίου. Αναφορικά με την εγχείρηση, ανέφερε ότι όταν είναι έτοιμος να κλείσει την κοιλιά, το λέει στην αναισθησιολόγο για να ξέρει πόσο χρόνο θα πρέπει να βρίσκεται ακόμα η ασθενής υπό νάρκωση. Στο σημείο αυτό, δεν έχει οπτική επαφή η αναισθησιολόγος, διότι είναι πίσω από το παραβάν και εκείνος ήταν από την άλλην πλευρά. Η αναισθησιολόγος δεν συμμετέχει καθόλου στη διαδικασία. Διαφώνησε με την εισήγηση, ότι ο μόνος λόγος που έμπλεξε την αναισθησιολόγο στην υπόθεση, είναι διότι είναι στενή μακρόχρονη συνεργασία. Ήταν θέση του, ότι νομικά υπεύθυνες, ήταν τα δύο άτομα, η νοσηλεύτρια κυκλοφορίας και η νοσηλεύτρια εργαλειοδοσίας. Όταν ρωτήθηκε ποιο ήταν το επώνυμο των δύο νοσηλευτριών, ανέφερε ότι δεν θυμάται το επώνυμο τους. Δεν μπορούσε να αναφέρει κατά πόσο ήταν ο ΜΕ4 που τον είχε ενημερώσει μετά τη χειρουργική επέμβαση στο νοσοκομείο, όμως σε κατοπινό στάδιο της αντεξέτασης, είπε ότι ο ΜΕ4 είχε το όνομα του από την Ενάγουσα. Η Ενάγουσα του έδωσε το όνομα του, γι' αυτό καταγράφεται το όνομα του στα χαρτιά του νοσοκομείου, ότι την είχε χειρουργήσει στις 26/
35. Ξεκαθάρισε ότι δεν έβαλε γάζα και της άφησε γάζα, χρησιμοποίησε γάζα. Επίσης ανέφερε, ότι δεν υπήρχε τρόπος να γνωρίζει αν στο εσωτερικό της κοιλιάς της υπήρχε γάζα. Δεν είχε τρόπο να το γνωρίζει και η μόνη ένδειξη περί αυτού, θα ήταν η καταμέτρηση και εκείνος είχε ψευδώς ορθή καταμέτρηση 3 φορές. Επίσης προέβη στην εκτίμηση ότι αν δεν ήταν ο ίδιος, η Ενάγουσα δεν θα κατάφερνε να αποκτήσει παιδί. Τούτο επιβεβαιώνεται από τη διάγνωση που έγινε ιστοπαθολογικά. Δεύτερος και τελευταίος μάρτυρας της Υπεράσπισης, ΜΥ2, είναι η αναισθησιολόγος που συμμετείχε στην εγχείρηση ημερομηνίας 26/01/
36. Από το 2007 εργάζεται στην Κύπρο ως αναισθησιολόγος, πρώτα στο Γενικό Νοσοκομείο Αμμοχώστου. Εργάστηκε στην Πολυκλινική Λευκωσίας και επίσης συνεργάστηκε και συμμετέχει σε χειρουργικές επεμβάσεις σε πολλά άλλα νοσηλευτικά και ιατρικά κέντρα και κλινικές. Στο πλαίσιο επαγγελματικής της δραστηριότητας, συνεργάζεται σε μόνιμη και τακτική βάση πέραν των 15 ετών με τον γιατρό γυναικολόγο, Eναγόμενο. Είναι αναισθησιολόγος όλων των χειρουργικών επεμβάσεων που διενεργεί. Διέκρινε στο πρόσωπο του Eναγόμενου, προσωπικό, επαγγελματικό ήθος, επιστημονική και επαγγελματική κατάρτιση, ευθυκρισία, ετοιμότητα ιατρικής ανταπόκρισης και ενσυναίσθηση ως προς την κατάσταση υγείας των ασθενών του. Έχουν διεξάγει μαζί χιλιάδες χειρουργικές επεμβάσεις διαφόρων ειδών, περιλαμβανομένων λαπαροσκοπήσεων και λαπαροτομιών επεμβάσεων αφαίρεσης ιστών από ωοθήκες, χωρίς να αντιμετωπίσουν οποιοδήποτε παράπονο από τους ασθενείς που χειρουργήθηκαν. Πριν τη χειρουργική επέμβαση της Ενάγουσας, ο Εναγόμενος επικοινώνησε μαζί της σε σχέση με το περιστατικό της Ενάγουσας και την ενημέρωσε ότι επρόκειτο περί προγραμματισμένης χειρουργικής επέμβασης αφαίρεση ωοθηκικής κύστης με λαπαροτομή. Θα διενεργούσε τη χειρουργική επέμβαση στην Πολυκλινική Λευκωσίας. Η πρώτη της επαφή με την Ενάγουσα, ήταν την ημέρα της χειρουργικής επέμβασης. Επισκέφθηκε την Ενάγουσα στον θάλαμο μετά την εισαγωγή της στην Πολυκλινική και μίλησε μαζί της μερικά λεπτά λαμβάνοντας το ιστορικό της και πληροφορίες που χρειαζόταν σχετικά με την υγεία της. Αποφάσισε να της χορηγήσει συνδυασμό ραχιαίας μαζί με ενδοφλέβια υπνωτική αναισθησία σε μικρές δοσοληψίες. Οι δύο νοσηλεύτριες που βρίσκονται εντός της χειρουργικής αίθουσας, δηλαδή η νοσηλεύτρια κυκλοφορίας και η νοσηλεύτρια εργαλειοδοσίας, προετοιμάζουν τα υλικά και εργαλεία, περιλαμβανομένων των γαζών. Αναγράφουν επί ειδικού πίνακα το αποτέλεσμα της καταμέτρησης, δηλαδή τον συνολικό αριθμό προς χρήση γαζών κατά μέγεθος και είδος. Στις περιπτώσεις χορήγησης ραχιαίας αναισθησίας και στις περιπτώσεις χορήγησης συνδυασμένης αναισθησίας, το σετ γαζών περιλαμβάνει μικρές γάζες που δεν φέρουν μεταλλικό νήμα. Οι δύο νοσηλεύτριες οφείλουν να ελέγξουν και να βεβαιωθούν ότι δεν υπάρχει πουθενά εντός της χειρουργικής αίθουσας ξεχασμένη γάζα από προηγούμενη ή άλλη χειρουργική επέμβαση και είναι υπεύθυνες για την απομάκρυνση εκτός της χειρουργικής αίθουσας των γαζών που χρησιμοποιούνται σε κάθε χειρουργική επέμβαση μετά το τέλος αυτής. Σε περίπτωση που χρησιμοποιηθούν γάζες από τη νοσηλεύτρια κυκλοφορίας, αυτές δεν φέρουν μεταλλικό νήμα. Πριν την ολοκλήρωση μίας χειρουργικής επέμβασης, ο χειρούργος ζητεί δια βοής από τη νοσηλεύτρια εργαλειοδοσίας να διενεργεί καταμέτρηση των υλικών και εργαλείων, περιλαμβανομένων των γαζών. Είναι αρμοδιότητα της νοσηλεύτριας εργαλειοδοσίας, να μετρήσει με τη νοσηλεύτρια κυκλοφορίας κίνησης το σύνολο των γαζών που χρησιμοποιήθηκαν και αυτών που δεν χρησιμοποιήθηκαν κατά τη διάρκεια της χειρουργικής επέμβασης. Σε περίπτωση όπου κατά τη διάρκεια της χειρουργικής επέμβασης, δεν απαιτηθούν γάζες επιπρόσθετες, αυτών που μετρήθηκαν στην αρχή μίας χειρουργικής επέμβασης, τότε το άθροισμα των γαζών που χρησιμοποιήθηκαν και αυτών που δεν χρησιμοποιήθηκαν, πρέπει να ισούται με τον αριθμό των γαζών που καταμετρήθηκαν πριν την έναρξη της χειρουργικής επέμβασης. Σε περίπτωση που κατά τη διάρκεια της χειρουργικής επέμβασης ζητηθούν από τον χειρούργο επιπρόσθετες γάζες από αυτών που μετρήθηκαν στην αρχή, αυτές προστίθενται στον ειδικό πίνακα που εντοπίζεται στη χειρουργική αίθουσα, τότε το άθροισμα των γαζών που χρησιμοποιήθηκαν και αυτών που δεν χρησιμοποιήθηκαν, πρέπει να ισούται με το άθροισμα των γαζών που καταμετρήθηκαν πριν την έναρξη της χειρουργικής επέμβασης και αυτών που προστέθηκαν κατά τη διάρκεια της χειρουργικής επέμβασης. Στην καταμέτρηση των γαζών, δεν συμμετέχει ο αναισθησιολόγος, ούτε ο χειρούργος. Η πρώτη της επαφή με την Ενάγουσα, ήταν την ημέρα της χειρουργικής επέμβασης. Συγκεκριμένα, επισκέφθηκε την Ενάγουσα στον θάλαμο μετά την εισαγωγή της στην Πολυκλινική Λευκωσίας και συνομίλησε μαζί της για μερικά λεπτά λαμβάνοντας το ιστορικό της και τις πληροφορίες που χρειαζόταν σχετικά με την υγεία της, όπως την ηλικία της, αλλεργίες ή λήψη φαρμάκων από αυτήν. Έχοντας ενημέρωσης από τον Εναγόμενο σε σχέση με την επέμβαση και από την Ενάγουσα σε σχέση με το ιστορικό και την υγεία αυτής, αποφάσισε να χορηγήσει συνδυασμό ραχιαίας μαζί με ενδοφλέβια υπνωτική αναισθησία σε μικρές δοσολογίες. Μετά την πιο πάνω διαδικασία, ο Eναγόμενος εισήλθε εντός της χειρουργικής αίθουσας. Φόρεσε ο Εναγόμενος την αποστειρωμένη ρόμπα και αποστειρωμένα γάντια και προχώρησε στην προετοιμασία του χειρουργικού πεδίου. Κατά τη διάρκεια της επέμβασης, παρακολούθησε ζωτικές ενδείξεις της Ενάγουσας και χορηγούσε τα απαραίτητα φάρμακα. Σε κάποια χρονική στιγμή ο Eναγόμενος, όπως πράττει σε κάθε χειρουργική επέμβαση αυτά τα 15 χρόνια που συνεργάζονται, ζήτησε δια βοής από τη νοσηλεύτρια εργαλειοδοσίας σε τρία χρονικά σημεία, στο σημείο ολοκλήρωσης της επέμβασης καταμέτρηση γαζών, υλικών και εργαλείων. Σε κάθε περίπτωση, όπου ο Eναγόμενος ζητούσε την εν λόγω καταμέτρηση, η νοσηλεύτρια εργαλειοδοσίας, η οποία προέβαινε στην καταμέτρηση σε συνεργασία με τη νοσηλεύτρια κυκλοφορίας, δήλωνε δια βοής ότι ο αριθμός των γαζών που μέτρησαν, δηλαδή το άθροισμα των γαζών που χρησιμοποιήθηκαν και των γαζών που δεν χρησιμοποιήθηκαν στην επέμβαση, ήταν ο ίδιος με τον αριθμό των γαζών που αναγραφόταν στον ειδικό πίνακα που εντοπίζεται στη χειρουργική αίθουσα πριν την έναρξη της επέμβασης. Κατά τη διάρκεια της επέμβασης, δεν χρειάστηκαν γάζες επιπρόσθετες των αρχικών που είχαν αναγραφεί στον ειδικό πίνακα εντός της χειρουργικής αίθουσας και είχαν προσφερθεί στον χειρούργο πριν την έναρξη της επέμβασης. Αφού έγινε η καταμέτρηση των γαζών και επιβεβαιώθηκε ο αριθμός δια βοής στο χειρουργείο, ο Εναγόμενος ολοκλήρωσε την επέμβαση και απομακρύνθηκε από το χειρουργικό κρεβάτι. Μετά οι νοσηλεύτριες έπλυναν το χειρουργικό πεδίο στο σώμα της Ενάγουσας, η οποία μεταφέρθηκε σε θάλαμο της Πολυκλινικής Λευκωσίας προς μετεγχειρητική ανάρρωση της. Μετά από μίαν ώρα περίπου, επισκέφθηκε την Ενάγουσα στον θάλαμο που ανάρρωνε και της ανέφερε ότι ένιωθε καλά. Πριν φύγει από την Πολυκλινική Λευκωσίας, επισκέφθηκε εκ νέου την Ενάγουσα που της μετέφερε ότι ένιωθε καλά. Ήταν ένα ψυχρό χειρουργείο, δηλαδή μία χειρουργική επέμβαση, χωρίς απρόσιτα και επιπλοκές και ακολουθήθηκαν όλες οι διαδικασίες που ακολουθούνται πάντα. Δεν χρησιμοποιήθηκαν όλες οι γάζες που ετοιμάστηκαν από το νοσηλευτικό προσωπικό πριν την έναρξη της επέμβασης. Σε όλες τις χειρουργικές επεμβάσεις στην Κύπρο και στο εξωτερικό, πρέπει να ακολουθούνται οι ίδιες διαδικασίες προς αποφυγή λαθών. Το κάθε μέλος σε μία χειρουργική επέμβαση, έχει τον δικό του ρόλο, αρμοδιότητες και καθήκοντα ως προς τη διαχείριση των υλικών και εργαλείων και καταμέτρηση αυτών, όπως οι γάζες. Αυτά εμπίπτουν στις αρμοδιότητες και καθήκοντα της νοσηλεύτριας εργαλειοδοσίας και της νοσηλεύτριας κυκλοφορίας κίνησης. Οι χειρουργοί δεν εμπλέκονται στη διαχείριση αυτών, διότι ο ρόλος τους σε μία χειρουργική επέμβαση είναι άλλος, δηλαδή η διενέργεια της ίδιας της χειρουργικής επέμβασης του ασθενή. Σε καμία περίπτωση, ο χειρούργος δεν κλείνει το χειρουργικό τραύμα από επέμβαση ασθενή αν ο χειρούργος δεν λάβει δια βοής επιβεβαίωση από τη νοσηλεύτρια εργαλειοδοσίας, ότι οι γάζες καταμετρήθηκαν από τη νοσηλεύτρια εργαλειοδοσίας και τη νοσηλεύτρια κυκλοφορίας κίνησης και ότι η καταμέτρηση των γαζών είναι ορθή. Αντεξεταζόμενη η ΜΥ2, ανέφερε ότι συνεργάζεται πέραν των 15 ετών με τον Εναγόμενο και είναι η αναισθησιολόγος του σχεδόν σε όλες τις χειρουργικές επεμβάσεις. Συμφώνησε ότι η επαγγελματική της δραστηριότητα, εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τη φήμη και την υπόληψη του Εναγόμενου. Αρνήθηκε όμως, ότι έχει προσωπικό και επαγγελματικό συμφέρον από την έκβαση της υπόθεσης. Για το συγκεκριμένο χειρουργείο, ανέφερε ότι πήγε καλά και δεν είχαν κανένα πρόβλημα. Δεν ξέρει κατά πόσο υπήρχαν γάζες και αν οι γάζες που μετρήθηκαν ήταν σωστές. Δεν κλείνει το χειρουργείο τραύμα αν δεν μετρηθούν οι γάζες και οι γάζες μετρήθηκαν αρκετές φορές. Στην υποβολή ότι τρεις μήνες μετά βρέθηκε γάζα στην κοιλιά της Ενάγουσας, απάντησε ότι δεν ξέρει. Στην υποβολή κατά πόσο εκείνη και ο Εναγόμενος ισχυρίζονται ότι ξεχάστηκε γάζα, απάντησε "ισχυρίζομαι ότι οι γάζες ήταν σωστές όταν κλείσαμε το χειρουργικό τραύμα". Ανέφερε ότι κανένας δεν θα κλείσει το τραύμα, αν δεν είναι οι γάζες σωστές. Ο αναισθησιολόγος δεν έχει καμία σχέση με τις γάζες. Στην υποβολή κατά πόσο γνωρίζουν οι ασθενείς τους ότι αν ξεχαστεί εργαλείο ή γάζα ο γιατρός θα πει ότι δεν φταίει, απάντησε "εγώ δεν είπα ότι δεν φταίει ο γιατρός, εγώ σας είπα ότι έκλεισαν το χειρουργικό τραύμα όταν οι γάζες ήταν σωστές και οποιοδήποτε χειρουργείο είναι, έτσι δουλεύει". Αναφορικά με τον ρόλο της αναισθησιολόγου, ανέφερε ότι εργάζεται στο χειρουργείο και άκουσε ότι του είπαν ότι όλα είναι σωστά και μετά έκλεισε το χειρουργικό τραύμα. Ο κάθε ένας κάνει το καθήκον του. Εκείνη είναι πάνω από το κεφάλι, έχει μόνο ευθύνη για την αναισθησιολογική πράξη. Παραδέχτηκε ότι λάθη μπορεί να γίνουν. Ανέφερε ότι πήγαν και είδαν την Ενάγουσα μετά το χειρουργείο και ήταν καλά. Δεν γνωρίζει πώς βρέθηκε η γάζα στην κοιλιά της. Αρνήθηκε την υποβολή ότι δεν είναι η πρώτη φορά που γίνονταν τέτοια λάθη από τον Εναγόμενο. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ Παρά το ότι κατατέθηκε ο ιατρικός φάκελος της Ενάγουσας που να αφορά την επέμβαση στην οποίαν είχε υποβληθεί την 03/06/2016, ο Εναγόμενος αμφισβήτησε το γεγονός της ύπαρξης γάζας στο λεπτό έντερο της Ενάγουσας. Προβλήθηκε επίσης διαζευκτική Υπεράσπιση στη βάση ότι στην περίπτωση που το Δικαστήριο καταλήξει σε εύρημα ότι βρέθηκε γάζα στο λεπτό έντερο της Ενάγουσας εξαιτίας τοποθέτησης της γάζας κατά τη διάρκεια της χειρουργικής επέμβασης που διενήργησε ο Εναγόμενος, δεν ευθύνεται ο Εναγόμενος ως χειρούργος της επέμβασης, επειδή οι γάζες καταμετρήθηκαν από τις νοσηλεύτριες εργαλειοδοσίας και κυκλοφορίας που ήταν παρούσες κατά τη διάρκεια της επέμβασης και συνδράμαν στην επιτυχία αυτής. Κατά συνέπεια, οι θέσεις των μερών θα πρέπει να αξιολογηθούν για να διαπιστωθεί κατά πόσο αφέθηκε γάζα στην κοιλιά της Ενάγουσας κατά τη διάρκεια της χειρουργικής επέμβασης ημερομηνίας 26/01/
37. Στην περίπτωση που το εύρημα του Δικαστηρίου είναι θετικό ως προς το πιο πάνω ζήτημα, θα πρέπει να αξιολογηθεί η τοποθέτηση και γνώμη του Εναγόμενου ότι δεν ευθύνεται ενόψει της Υπεράσπισης που πρόβαλε ότι ευθύνη για το θέμα αυτό, έχουν οι νοσηλεύτριες που έκαναν καταμέτρηση στο χειρουργείο. Σημειώνεται ότι η πλευρά της Ενάγουσας, δεν είχε τρόπο να γνωρίζει τι έγινε κατά τη διάρκεια του χειρουργείου ημερομηνίας 26/01/2024 και έτσι το κατά πόσο έγινε όντως καταμέτρηση των γαζών, εξαρτάται από την αξιοπιστία των δύο μαρτύρων Υπεράσπισης, ήτοι τον Εναγόμενο και την αναισθησιολόγο που συμμετείχε στην εγχείρηση, καθότι ο Εναγόμενος επέλεξε να μην καλέσει ως μάρτυρες τις δύο νοσηλεύτριες που θεωρεί ότι είναι υπεύθυνες για τυχόν γάζα που αφέθηκε στην κοιλιά της Ενάγουσας, επειδή εκείνες κατ' ισχυρισμό της Υπεράσπισης, διενήργησαν την καταμέτρηση. Είχα την ευκαιρία να παρακολουθήσω κάθε μάρτυρα και να σχηματίσω μία γενική εντύπωση για την αξιοπιστία του κάθε μάρτυρα. Παρατήρησα τον αυθορμητισμό του κάθε μάρτυρα και την αμεσότητα με την οποίαν απαντούσε τις ερωτήσεις κατά την αντεξέταση. Η γενική εντύπωση που αποκόμισα από κάθε μάρτυρα, ήταν σημαντική για τη διαμόρφωση της άποψης μου. Η αποτίμηση μου σε σχέση με την αξιοπιστία των μαρτύρων, ασφαλώς δεν περιορίζεται στη φαινομενική εντύπωση που μου δημιούργησε εκ πρώτης όψεως ο κάθε μάρτυρας. Η πεποίθηση μου ότι ένας μάρτυρας ήταν μάρτυρας της αλήθειας, βεβαιώνεται με συγκεκριμένα στοιχεία της υπόθεσης. Το ερώτημα ως προς την αξιοπιστία, πρέπει να απαντηθεί με αυτοτέλεια, έτσι που να δημιουργείται η απαραίτητη εικόνα της βεβαιότητας αναφορικά με τα πραγματικά γεγονότα της υπόθεσης. Η αξιολόγηση της μαρτυρίας, πρέπει να γίνεται με βάση το περιεχόμενο της μαρτυρίας, την ποιότητα της και την πειστικότητα της σε σύγκριση με την υπόλοιπη μαρτυρία της υπόθεσης. (Βλ. Ομήρου ν. Δημοκρατία