INS BEST WORLD FOODS LIMITED ν. ICELINE (CYPRUS) LTD κ.α., Αρ. Υπόθεσης: 10584/2021, 25/10/2024

(2008)2 ΑΑΔ 808, Police v Kallenos

(1980)JSC 145). Η απαλλαγή ενός κατηγορούμενου σε αυτό το στάδιο δικαιολογείται μόνο όταν: (α) δεν στοιχειοθετείται εξ αντικειμένου η υπόθεση της κατηγορίας λόγω της απουσίας ενός ή περισσοτέρων των συστατικών στοιχείων του αδικήματος, ή (β) οποτεδήποτε η μαρτυρία είναι τόσο αντινομική ή στερείται πειστικότητας, σε βαθμό που κανένα λογικό δικαστήριο δεν θα μπορούσε να βασίσει καταδίκη σ΄ αυτή (βλ. Azinas v Police

(1981)1 CLR 250). Το κριτήριο είναι αντικειμενικό. Το Δικαστήριο δεν προβαίνει σε υποκειμενική αξιολόγηση της μαρτυρίας, αλλά σε αντικειμενική θεώρηση της υπόθεσης. Μόνο όταν η μαρτυρία εμπεριέχει τέτοια θεμελιακή αντίφαση και αναξιοπιστία, αναγόμενη σε εγγενή αντινομία, που δεν θα μπορούσε να την αντιπαρέλθει ένα λογικό Δικαστήριο επί οποιασδήποτε δυνατής αξιολόγησης της (βλ. Παναγιώτου ν Αστυνομίας

(2000)2 ΑΑΔ 191). Στην παρούσα υπόθεση και σύμφωνα με το κατηγορητήριο, οι Κατηγορούμενοι αντιμετωπίζουν από δύο κατηγορίες έκαστος, ήτοι την 1η και 3η κατηγορία οι Κατηγορούμενοι 1 και την 2η και 4η κατηγορία ο Κατηγορούμενος 2, οι οποίες αφορούν την έκδοση δύο επιταγών άνευ αντικρίσματος «κατά παράβαση του άρθρου 305Α

(1)του Περί Ποινικού Κώδικα Νόμου». Η Κατηγορούσα Αρχή παρουσίασε δύο μάρτυρες προς υποστήριξη της υπόθεσης της, ήτοι τον τραπεζικό υπάλληλο Γ.Τ. (ΜΚ1) και τον διευθυντή των Παραπονούμενων, Α.Γ. (ΜΚ2). Το άρθρο 305Α

(1)του Περί Ποινικού Κώδικα Νόμου προνοεί τα εξής: «Πρόσωπο που εκδίδει επιταγή η οποία, κατά ή μετά την ημερομηνία, κατά την οποία αυτή έχει καταστεί πληρωτέα, παρουσιάζεται στο πιστωτικό ίδρυμα, επί του οποίου εκδόθηκε, δεν εξοφλείται, λόγω έλλειψης διαθέσιμων κεφαλαίων του εκδότη της ή λόγω του ότι ο λογαριασμός του εκδότη ήταν κλειστός κατά το χρόνο της παρουσίασης της επιταγής, και παραμένει απλήρωτη για περίοδο δεκαπέντε

(15)ημερών από την παρουσίασή της, είναι ένοχο ποινικού αδικήματος και, σε περίπτωση καταδίκης, υπόκειται σε ποινή φυλάκισης που δεν υπερβαίνει τα τρία

(3)έτη ή σε χρηματική ποινή που δεν υπερβαίνει τις δέκα χιλιάδες ευρώ (€10.000,00) ή και στις δύο ποινές». Συνεπώς, τα συστατικά στοιχεία του αδικήματος, για τα οποία η Κατηγορούσα Αρχή όφειλε να προσκομίσει σχετική μαρτυρία, είναι (α) η έκδοση της επιταγής, (β) η παρουσίασή της σε τράπεζα, (γ) η μη εξόφληση της λόγω έλλειψης διαθέσιμων κεφαλαίων ή λόγω του ότι ο λογαριασμός του εκδότη ήτο κλειστός κατά την ημερομηνία που παρουσιάστηκε η επιταγή και (δ) η μη πληρωμή της επιταγής εντός 15 ημερών από την παρουσίασή της (βλ. Νίκος Γλυκύς G.N.S. Teleman Ltd v Λαρτίδη (Ποινική Έφεση 85/2019) ημερ. 30.06.2021). Σύμφωνα δε με το κατηγορητήριο (α) οι επίδικες εκδόθηκαν περί τον Νοέμβριο του 2020 ή και προγενέστερα, (β) παρουσιάστηκαν στην Ελληνική Τράπεζα, (γ) δεν πληρώθηκαν με την ένδειξη «ΟΔΗΓΙΕΣ ΝΑ ΜΗΝ ΠΛΗΡΩΣΟΥΜΕ ΤΗΝ ΕΠΙΤΑΓΗ, ΟΧΙ ΑΠΟ ΤΟΝ ΕΚΔΟΤΗ» και (δ) παρέμειναν απλήρωτες για περίοδο πέραν των 15 ημερών. Όσον αφορά τα συστατικά στοιχεία (α), (β) και (δ) ανωτέρω, η Κατηγορούσα Αρχή προσκόμισε σχετική μαρτυρία και δεν αμφισβητείται ότι όντως το έπραξε. Η εισήγηση των δικηγόρων των Κατηγορουμένων εδράζεται στο συστατικό στοιχείο (γ) ανωτέρω, ήτοι την μη εξόφληση των επιταγών είτε λόγω έλλειψης διαθέσιμων κεφαλαιών είτε λόγω κλεισίματος του επίδικου λογαριασμού. Σύμφωνα με την μαρτυρία που προσκομίστηκε από την Κατηγορούσα Αρχή και χωρίς να προβαίνω σε οποιαδήποτε αξιολόγηση αυτής, οι δύο επίδικες επιταγές εκδόθηκαν μεταχρονολογημένες από τους Κατηγορούμενους 1 με την υπογραφή τους από τον τότε διευθυντή τους, Κατηγορούμενο 2. Μετά την έκδοση τους και προτού καταστούν πληρωτέες, στις 23.07.2020 οι Κατηγορούμενοι 1 τέθηκαν υπό διαχείριση και διορίστηκε κάποιο τρίτο πρόσωπο ως διαχειριστής τους. Ακολούθως και περί τον Νοέμβριο του 2020, όταν οι επίδικες επιταγές παρουσιάστηκαν στην τράπεζα για πληρωμή, αυτές επιστράφηκαν ως απλήρωτες με την αιτιολογία, ως καταγράφεται στις σφραγίδες επί των Τεκμηρίων 1 και 2, «DRAWER'S SIGNATURE DIFFERS FROM THE SPECIMEN IN OUR POSSESSION» (σε ελεύθερη μετάφραση: «Η ΥΠΟΓΡΑΦΗ ΤΟΥ ΕΚΔΟΤΗ ΔΙΑΦΕΡΕΙ ΑΠΟ ΤΟ ΔΕΙΓΜΑ ΣΤΗΝ ΚΑΤΟΧΗ ΜΑΣ») και «Orders not to pay, not by drawer» (σε ελεύθερη μετάφραση: «Εντολές να μην πληρώσουμε, όχι από εκδότη»). Ο δε ΜΚ1 εξήγησε ότι για να γίνουν οποιεσδήποτε πληρωμές από τον επίδικο λογαριασμό των Κατηγορούμενων 1 στην Ελληνική Τράπεζα θα πρέπει να προέρχεται από τον ανωτέρω διαχειριστή ή να εγκριθεί από αυτόν (βλ. επίσης Τεκμήριο 3) και εφόσον οι επίδικες επιταγές δεν έφεραν την υπογραφή του Διαχειριστή και ούτε έτυχαν της έγκρισης του, δεν έγινε καν έλεγχος από την τράπεζα για τυχόν διαθέσιμα κεφάλαια των Κατηγορουμένων 1 στον λογαριασμό τους. Ενόψει των ανωτέρω, θεωρώ ότι η Κατηγορούσα Αρχή δεν πρόσφερε οποιαδήποτε μαρτυρία για έλλειψη διαθέσιμων κεφαλαίων ή κλείσιμο του επίδικου λογαριασμού, ως λόγο για την μη εξόφληση των επιταγών. Ούτε τα μαχητά τεκμήρια των εδαφίων

(3)και

(4)του άρθρου 305Α του ΚΕΦ.154 μπορούν να βοηθήσουν την Κατηγορούσα Αρχή στην παρούσα, καθώς οι σφραγίδες επί των Τεκμηρίων 1 και 2 δεν έχουν οποιαδήποτε ένδειξη ή αναφορά για έλλειψη διαθέσιμων κεφαλαίων ή κλείσιμο λογαριασμού, αλλά αναφέρονται σε διαφορά της υπογραφής με το δείγμα υπογραφής που κατείχε η Ελληνική Τράπεζα και σε οδηγίες για μη πληρωμή των επίδικων επιταγών. Στην απόφαση Πασχάλη ν Αστυνομίας

(1993)2 ΑΑΔ 283, όπου οι εκεί κατηγορούμενοι αντιμετώπιζαν επίσης το αδίκημα του άρθρου 305Α

(1)του ΚΕΦ.154, η σφραγίδα επί της επιταγής ανέφερε «Refer to drawer» και η εκεί κατηγορούσα αρχή δεν προσκόμισε μαρτυρία για έλλειψη διαθέσιμων κεφαλαίων. Εφόσον σύμφωνα με την προσκομισθείσα μαρτυρία η επιταγή δεν εξαργυρώθηκε, όχι γιατί δεν υπήρχαν διαθέσιμα κεφάλαια, αλλά γιατί ο εκδότης έδωσε οδηγίες να μην πληρωθεί, το Ανώτατο Δικαστήριο ανέτρεψε την πρωτόδικη απόφαση και ακύρωσε την καταδίκη των κατηγορουμένων, αναφέροντας, μάλιστα, ότι οι κατηγορούμενοι «εσφαλμένα κλήθηκαν από το πρωτόδικο Δικαστήριο σε απολογία». Ως εκ τούτου, καταλήγω ότι δεν ετέθη ενώπιον μου οποιαδήποτε μαρτυρία για το ότι ο λόγος μη εξόφλησης των επίδικων επιταγών ήταν είτε η έλλειψη διαθέσιμων κεφαλαίων είτε το κλείσιμο του λογαριασμού, απαραίτητο συστατικό στοιχείο του αδικήματος του άρθρου 305Α

(1)του ΚΕΦ.154. Για τούτο, κρίνω ότι δεν έχει αποδειχθεί εκ πρώτης όψεως υπόθεση εναντίον των Κατηγορουμένων για καμία από τις κατηγορίες που αντιμετωπίζουν. Για τους ανωτέρω λόγους, οι Κατηγορούμενοι 1 και 2 αθωώνονται και απαλλάσσονται από όλες τις κατηγορίες που αντιμετωπίζουν, με έξοδα ως θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο, εναντίον της Κατηγορούσας Αρχής. (Υπ.)..................................... Μ. Μαρκουλλής, Προσ. Ε.Δ. Πιστόν Αντίγραφον Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο