ΡΕΝΟΣ ΣΧΙΖΑΣ ν. ΔΕΣΠΟΙΝΑ ΙΣΣΕΓΙΕΚ, Αρ. Αγωγής: 12092/00, 30 Ιουνίου, 2005

ΡΕΝΟΣ ΣΧΙΖΑΣ ν. ΔΕΣΠΟΙΝΑ ΙΣΣΕΓΙΕΚ, Αρ. Αγωγής: 12092/00, 30 Ιουνίου, 2005 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEF:2005:A4 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ Ενώπιον: Χ. Ι. Πογιατζή, Α.Ε.Δ. Αρ. Αγωγής: 12092/00 ΡΕΝΟΣ ΣΧΙΖΑΣ Ενάγων - κ α ι - ΔΕΣΠΟΙΝΑ ΙΣΣΕΓΙΕΚ Εναγομένη Ημερομηνία: 30 Ιουνίου,

1. Εμφανίσεις: Ενάγων εμφανίζεται αυτοπροσώπως Για Εναγομένη: κ. Φ. Τσαγγαρίδης. Α Π Ο Φ Α Σ Η Με την παρούσα Αγωγή ο Ενάγων αξιεί κατά της Εναγομένης: (Α) Λ.Κ.4.000,- Ποσό οφειλόμενο δυνάμει Γραμματίου και/ή αξιόγραφου και/ή Συναλλαγματικής και/ή εγγράφου αναγνώρισης χρέους και/ή άλλως πως. (Β) Τόκο προς 9% ετησίως επί του ποσού των £4.000,- από 31.5.81 μέχρι πλήρους εξοφλήσεως. (Γ) ΄Εξοδα. ΕΓΓΡΑΦΕΣ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ Οι βασικοί ισχυρισμοί του Ενάγοντα όπως καταγράφονται στην ΄Εκθεση Απαιτήσεως έχουν ως ακολούθως:
2. Η Εναγομένη, την 1η Ιουνίου 1980 έναντι νομίμου ανταλλάγματος υπέγραψε και παρέδωσε προς όφελος του Ενάγοντα Γραμμάτιο Συνήθους Τύπου για ποσό £4.000,- το οποίο καθίστατο ληξιπρόθεσμο και απαιτητό στις 31 Μαίου,
3. Το ποσό του Γραμματίου θα έφερε τόκο προς 9% ετησίως από την ημερομηνία εκδόσεως του μέχρι εξοφλήσεως.
4. Η Εναγομένη παρά τις επανειλημμένες οχλήσεις του Ενάγοντα παρέλειψε να ξοφλήσει το αναφερθέν Γραμμάτιο, το δε υπόλοιπό της ανέρχεται σε ολόκληρο το ποσό του Γραμματίου συν τόκους. Η Εναγομένη με την Υπεράσπισή της ισχυρίζεται τα πιο κάτω:
5. Η επίδικη διαφορά διακανονίστηκε μεταξύ των διαδίκων και ο Ενάγων απάλλαξε την Εναγομένη από τις υποχρεώσεις της.
6. Ο Ενάγων κωλύεται και/ή εμποδίζεται και/ή αποκλείεται από του να εγείρει την παρούσα απαίτηση λόγω καταχωρίσεως σε προηγούμενο έγγραφο (estopped by deed) και /ή λόγω συμπεριφοράς του Ενάγοντα (estopped in pais) και/ή λόγω προηγούμενων πράξεων και δηλώσεων του.
7. Επιπρόσθετα η Εναγομένη ισχυρίζεται ότι το επίδικο Γραμμάτιο υπεγράφη κατόπιν πιέσεων που άσκησε ο Ενάγων τόσο στην ίδια όσο και στην αδελφή της Φωστήρα (Ρούλλα) Γεωργιάδου. Θεωρεί την παρούσα Αγωγή ως εκδικητική και εκβιαστική λόγω των περιουσιακών διαφορών που έχει ο Ενάγωv με την αδελφή της συνεπεία διαλύσεως του γάμου τους.
8. Τέλος ισχυρίζεται ότι το ποσό του Γραμματίου έχει εξοφληθεί πλήρως. ΠΑΡΑΔΕΚΤΑ ΓΕΓΟΝΟΤΑ Τόσο με την έναρξη της ακροαματικής διαδικασίας, όσο και κατά τη διάρκεια της έγιναν παραδεκτά από αμφότερες τις πλευρές τα ακόλουθα γεγονότα:
9. Το ΤΕΚΜΗΡΙΟ 1 αποτελεί Γραμμάτιο Συνήθους Τύπου ημερ. 1/6/80 το οποίο έγινε σύμφωνα με τις πρόνοιες του Νόμου και το οποίο συνέταξε ο ίδιος ο Ενάγων. Είναι επίσης παραδεκτό ότι το ποσό των £4.000,- του Γραμματίου όντως κατεβλήθη από τον Ενάγοντα προς την Εναγομένη.
10. Ο Ενάγων ήταν νυμφευμένος με τη Φωστήρα (Ρούλλα) Γεωργιάδου (Μ.Υ.2) η οποία είναι αδελφή της Εναγομένης. Ο αρραβώνας τους έγινε στις 29.12.79, ο γάμος τους στις 5.7.81, ενώ αργότερα μετά από διάσταση του ζεύγους, διαλύθηκε με έκδοση Διαζυγίου. Από το γάμο τους απέκτησαν μία θυγατέρα η οποία γεννήθηκε στις 29.12.
12. Στις 27.11.97 ο Ενάγων απέστειλε και η Εναγομένη παρέλαβε Επιστολή (ΤΕΚΜΗΡΙΟ 2) με την οποία απαιτείτο εξόφληση του επίδικου Γραμματίου.
13. Στις 27.1.00, 29.2.00 και 13.9.00, ο Ενάγων απέστειλε και η Εναγομένη παρέλαβε Επιστολές παρόμοιου περιεχομένου (ΤΕΚΜΗΡΙΟ 3, 4 και 5).
14. Στις 2.6.80 ο Ενάγων υπέγραψε Δήλωση αναφορικά με το επίδικο Γραμμάτιο (ΤΕΚΜΗΡΙΟ 6). ΜΑΡΤΥΡΙΑ ΕΝΑΓΟΜΕΝΗΣ Με δεδομένο ότι το Τεκμήριο 1 αποτελεί Γραμμάτιο Συνήθους Τύπου και η δήλωση των διαδίκων ότι το βάρος αποδείξεως για την εξόφλησή του μετατοπίζεται στους ώμους της Εναγομένης, παρουσίασε αυτή πρώτη τους Μάρτυρές της. Εκτός από την ίδια (Μ.Υ.1) κατέθεσε και η αδελφή της Ρούλλα Γεωργιάδου (Μ.Υ.2). Η Εναγομένη Δέσποινα Ισσέγιεκ (Μ.Υ.1) κατέθεσε ότι υπέγραψε το επίδικο Γραμμάτιο κάτω από τις ακόλουθες συνθήκες: ΄Οταν η αδελφή της Ρούλλα ήταν αρραβωνιασμένη με τον Ενάγοντα, οι δύο αδελφές ήταν κατά ½ συνιδιοκτήτριες ενός οικοπέδου στην οδό Τροοδίτισσας στην Ακρόπολη στο οποίο ήταν κτισμένες δύο οικίες. Ο Ενάγων ασκούσε ψυχολογική πίεση στις δύο αδελφές εφόσον έβαζε ως όρο για να προχωρήσει σε γάμο με την αδελφή της Εναγομένης να ξεκαθαρίσουν πλήρως τα περιουσιακά μεταξύ τους και ήθελε να μεταβιβαστεί όλο το πιο πάνω οικόπεδο στο όνομα του ιδίου. Η Εναγομένη για να μη χαλάσει το γάμο της αδελφής της και για να μην τη βλέπει συνεχώς στενοχωρημένη αποδέχθηκε να μεταβιβάσει το ½ μερίδιο της στο όνομα της αδελφής της. Τότε ο Ενάγων συνέταξε το Γραμμάτιο Τεκμήριο 1 το οποίο παρουσίασε στην Εναγομένη για υπογραφή, η οποία και το υπέγραψε εισπράττοντας το ποσό των £4.000,-. Το ποσό αυτό σύμφωνα με την ίδια ήταν το αντάλλαγμα για το γεγονός ότι είχε μεταβιβάσει το μερίδιο της στην αδελφή της. Το εν λόγω μερίδιο άξιζε πολύ περισσότερο αλλά η ίδια αποδέχθηκε το ποσό των £4.000,- αφού ο Ενάγων την είχε διαβεβαιώσει ότι το Τεκμήριο 1 «δεν θα ίσχυε». Προς τον σκοπόν αυτό ο Ενάγων είχε υπογράψει τη Δήλωση ημερ. 2.6.80 (ΤΕΚΜ.6) με την οποία δήλωσε ότι παραιτείτο οιασδήποτε απαιτήσεως για το αναφερθέν Γραμμάτιο (Τεκμ. 1) εφόσον η Εναγομένη μεταβίβαζε στο όνομά του το ½ μερίδιο της. Τελικά η Εναγομένη όντως μεταβίβασε το μερίδιο της αλλά στο όνομα της αδελφής της αντί σ΄ αυτό του Ενάγοντα. Αναφορικά με την αποπληρωμή του επίδικου Γραμματίου η Εναγομένη ανέφερε ότι η μητέρα της κατέβαλλε στον Ενάγοντα το ποσό των £70,- μηνιαίως για περίοδο 6 ετών. Πολλές φορές είχε δει τη μητέρα της να δίδει το ποσό αυτό στον Ενάγοντα την ώρα που έτρωγαν όλοι μαζί τα μεσημέρια, αλλά ουδέποτε ζητήθηκαν από τον Ενάγοντα Αποδείξεις Πληρωμής αφού αυτός θεωρείτο ως μέλος της οικογένειας. ΄Ομως πάντοτε διατηρούσε την εντύπωση ότι το Γραμμάτιο είχε ξοφληθεί πλήρως. Ο Ενάγων μέχρι το 1997 ουδέποτε είχε αναφέρει ο,τιδήποτε για οφειλόμενο προς αυτόν ποσό δυνάμει του Γραμματίου. Πρώτη απαίτηση για το ποσό του Γραμματίου έγινε με την Επιστολή ημερ. 27.11.97 (Τεκμ.2). Εκείνη την περίοδο ο Ενάγων και η αδελφή της περνούσαν περίοδο δύσκολου διαζυγίου και ίσως ο Ενάγων να έστειλε την πιο πάνω επιστολή για να εκδικηθεί την αδελφή της μέσω της ίδιας. Η Εναγομένη δεν έδωσε όμως συνέχεια στο θέμα αφού κατά την ίδια το Γραμμάτιο είχε εξοφληθεί. Κατά την αντεξέταση και με βάση το Τεκμ. 7 το οποίο είναι Πιστοποιητικό Εγγραφής Ακίνητης Ιδιοκτησίας και συγκεκριμένα του αναφερθέντος οικοπέδου διαφάνηκε ότι η μεταβίβαση του μεριδίου της Εναγομένης στην αδελφή της Ρούλλα είχε συμπληρωθεί στις 22.5.80, δηλαδή πριν την ημερομηνία υπογραφής του επίδικου Γραμματίου (Τεκμ. 1). Η Εναγομένη παραδέχθηκε το γεγονός αυτό και της υπεβλήθη ότι η εν λόγω μεταβίβαση δεν είχε καμία απολύτως σχέση με το Γραμμάτιο (Τεκμ. 1), ισχυρισμό τον οποίο η Εναγομένη αρνήθηκε. Αρνήθηκε επίσης υποβολή ότι το ποσό των £4.000,- είχε δοθεί στην ίδια ως δάνειο για αποπεράτωση της οικίας την οποία ανέγειρε με το σύζυγό της σε δικό του οικόπεδο. Η Μ.Υ.2 Ρούλλα Γεωργιάδου αδελφή της Εναγομένης και πρώην σύζυγος του Ενάγοντα αναγνώρισε το Τεκμήριο 1 ως το Γραμμάτιο το οποίο ο Ενάγων υποχρέωσε την Εναγομένη να υπογράψει κατόπιν ψυχικής πίεσης και απειλών. Βασικά η Μάρτυρας υιοθέτησε τα όσα είχε αναφέρει στη μαρτυρία της η Εναγομένη αδελφή της. Ο Ενάγων απειλούσε ότι θα διέλυε τον αρραβώνα με την ίδια εκτός εάν μεταβιβάζετο ολόκληρο το αναφερθέν οικόπεδο στο όνομά του. Σε περίπτωση που πραγματοποιείτο η επιθυμία του αυτή, υποσχέθηκε ότι δεν θα απαιτούσε το ποσό του Γραμματίου. Τελικά όμως όλο το οικόπεδο μεταβιβάστηκε στο όνομα της ίδιας χωρίς ο Ενάγων να διαμαρτυρηθεί ή να απαιτήσει όπως εγγραφεί στο δικό του όνομα. Υπέγραψε όμως στις 2 Ιουνίου 1980 το Τεκμήριο 6 που είναι Δήλωση ότι υπό κάποιους όρους θα παραιτείτο από τη διεκδίκηση του ποσού του επίδικου Γραμματίου. Επιπρόσθετα μετά τις πιο πάνω διευθετήσεις, η Μάρτυρας υπέγραψε το Τεκμήριο 8 το οποίο είχε συντάξει ο Ενάγων και το οποίο είναι Δήλωση ημερομηνίας 3 Ιουνίου 1980 με την οποία αυτή ανελάμβανε κάποιες δεσμεύσεις έναντι του πατέρα, της αδελφής της αλλά και του Ενάγοντα τότε αρραβωνιαστικού της. Μετά από αρκετό χρονικό διάστημα, η Μάρτυρας πληροφορήθηκε ότι οι γονείς της κατέβαλλαν στον Ενάγοντα το ποσό των £60,- μηνιαίως ως ενοίκιο για τη χρήση της μίας οικίας η οποία βρισκόταν στο πιο πάνω οικόπεδο. Μετά την τέλεση του γάμου της με τον Ενάγοντα, και συγκεκριμένα το 1984, το αντρόγυνο μετακόμισε σε ιδιόκτητη κατοικία, η δε αναφερθείσα πιο πάνω οικία ενοικιάστηκε σε τρίτα πρόσωπα και ο Ενάγων εισέπραττε ο ίδιος το ενοίκιο που ανερχόταν σε £150,- μηνιαίως. Καθόλη τη διάρκεια του γάμου της με τον Ενάγοντα, αυτός ουδέποτε ανέφερε ο,τιδήποτε αναφορικά με το επίδικο Γραμμάτιο. Μετά όμως που η Μάρτυρας εγκατέλειψε το συζυγικό οίκο και επήλθε διάσταση του ζεύγους, ο Ενάγων άρχισε να εγείρει διάφορες απαιτήσεις. Αντεξεταζόμενη παραδέχθηκε ότι η Εναγομένη όντως είχε λάβει το ποσό των £4.000,- από τον Ενάγοντα, αλλά από την άλλη όμως, ο Ενάγων λάμβανε ως ενοίκιο το ποσό των £60,- μηνιαίως για περίοδο 4 ετών. Ακολούθως και από το 1984 μέχρι και το 1996 που επήλθε διάσταση του ζεύγους ο Ενάγων λάμβανε το ποσό των £150,- μηνιαίως, επομένως αποτελεί άποψή της ότι το ποσό του Γραμματίου ξοφλήθηκε "με το παραπάνω". Καθόλο το διάστημα που διέμεναν ως αντρόγυνο στην οικία που βρισκόταν στο αναφερθέν οικόπεδο, η μητέρα της Μάρτυρος τους ετοίμαζε φαγητό αλλά ουδέποτε αντιλήφθηκε τον Ενάγοντα να δίδει χρήματα στη μητέρα της για την εξυπηρέτηση αυτή. Με υποβολές αμφισβητήθηκε η αξιοπιστία της Μάρτυρος και τέθηκαν οι θέσεις του Ενάγοντα όπως εμφαίνονται πιο κάτω. ΜΑΡΤΥΡΙΑ ΕΝΑΓΟΝΤΑ Ο Ενάγων Ρένος Σχίζας κατέθεσε ότι το ποσό του επίδικου Γραμματίου (Τεκμ. 7) δόθηκε στην Εναγομένη ως δάνειο και δεν είχε καμία σχέση με τη μεταβίβαση του μεριδίου της στην οικία στην οδό Τροοδίτισσας. Αυτή έγινε δυνάμει δωρεάς πριν την ημερομηνία υπογραφής του Γραμματίου (Τεκμ. 1). Ο Ενάγων αμφισβήτησε τους ισχυρισμούς τόσο της Εναγομένης όσο και της αδελφής της και πρώην συζύγου του για εξόφληση του επίδικου Γραμματίου καθώς και για άσκηση ψυχολογικής βίας για υπογραφή του. Με την πρώην σύζυγό του υπεγράφη στις 29.12.98 ΄Εγγραφο Επίλυσης Περιουσιακών Διαφορών στο οποίο καμία απολύτως μνεία γίνεται για το επίδικο Γραμμάτιο. Καθυστέρησε στη διεκδίκηση του ποσού του Γραμματίου δικαστικά για λόγους λεπτότητας παρόλον ότι απαιτούσε πληρωμή του ποσού προφορικά. Επιπρόσθετα δεν επιθυμούσε όξυνση των σχέσεων με την Εναγομένη αφού η θυγατέρα του περνούσε πολλές ώρες στο σπίτι της. Μάλιστα όταν άρχισε να αποστέλλει προς την Εναγομένη τις Επιστολές (Τεκμ. 2-5), αυτή σκόπιμα τις άφησε για να τις δει η θυγατέρα του προσπαθώντας με αυτό τον τρόπο να τον εκβιάσει έμμεσα. Το ποσό του Γραμματίου παραμένει απλήρωτο μέχρι σήμερα ενώ αντέκρουσε τους ισχυρισμούς της πλευράς της Εναγομένης ότι με την παρούσα Αγωγή εκδικείται έμμεσα την πρώην σύζυγό του. Αντεξεταζόμενος ανέφερε ότι τόσο η Δήλωση του ημερ. 2.6.80 (Τεκμ. 6) όσο και η Δήλωση της πρώην συζύγου του ημερ. 3.6.80 (Τεκμ. 8) υπεγράφησαν κατά την ίδια χρονική περίοδο μαζί με άλλα έγγραφα τα οποία δεν τέθηκαν ενώπιον του Δικαστηρίου. Υπέγραψε τη Δήλωση Τεκμ.6 κατόπιν σχετικής πρότασης από την πρώην σύζυγό του και την Εναγομένη σε ένδειξη καλής θελήσεως. Η μεταβίβαση όμως που αναφέρεται σ΄αυτήν ουδέποτε έγινε. Αναφορικά με τη Δήλωση της Μ.Υ.2 (Τεκμ.8) ο Ενάγων ανέφερε ότι δεν θυμάται να είχε λάβει γνώση της και αρνήθηκε ότι την είχε συντάξει ο ίδιος. Εάν τη συνέτασσε ο ίδιος, ουδέποτε θα χρησιμοποιούσε τη λανθασμένη ορολογία "επισρευτεί" που περιέχεται σ΄ αυτή. Ενόψει του γάμου του με τη Μ.Υ.2 ούτε ζήτησε, αλλά ούτε και πήρε οιαδήποτε περιουσιακά στοιχεία, αντίθετα κατέβαλλε στη μητέρα της Εναγομένης το ποσό των £50,- μηνιαίως επειδή γευμάτιζαν όλοι μαζί στο σπίτι της μητέρας της. Παραδέχθηκε ότι μερικές φορές εισέπραττε από τη μητέρα της Εναγομένης το ποσό των £150,- το οποίο αποτελούσε το ενοίκιο της οικίας της πρώην συζύγου του η οποία ενοικιάζετο σε τρίτα πρόσωπα, αλλά ισχυρίστηκε ότι το ποσό αυτό εν πάση περιπτώσει δεν ανήκε στη μητέρα της Εναγομένης ή στην Εναγομένη. ΓΡΑΜΜΑΤΙΑ ΣΥΝΗΘΟΥΣ ΤΥΠΟΥ - ΝΟΜΙΚΗ ΠΤΥΧΗ Το τι αποτελεί Γραμμάτιο Συνήθους Τύπου καθώς και οι νομικές συνέπειες του αναφέρονται στα ΄Αρθρα 78 και 80 του Περί Συμβάσεων Νόμου, Κεφ. 149 τα οποία προνοούν τα ακόλουθα: ΄Αρθρο 78: «"Γραμμάτιο συνήθους τύπου" είναι γραπτή υπόσχεση, που παρέχεται από ένα πρόσωπο σε άλλο, υπογράφεται από το πρόσωπο που την παρέχει στην παρουσία δύο τουλάχιστο μαρτύρων ικανών προς το συμβάλλεσθαι, για πληρωμή, σε πρώτη ζήτηση ή σε ορισμένο χρόνο ή σε προσδιορίσιμο μέλλοντα χρόνο προς πρόσωπο το οποίο ορίζεται στο γραμμάτιο, ποσού χρημάτων, πλέον τόκο που ορίζεται σε αυτό κατά ανώτατο όριο προς εννέα τοις εκατό κατ' έτος και, σε περίπτωση λήψης δικαστικών μέτρων επ' αυτού, τα συναφή έξοδα, και αναφέρει την αντιπαροχή για την οποία παρέχεται η υπόσχεση. Το πρόσωπο που παρέχει την υπόσχεση καλείται "οφειλέτης χρέους" ενώ το πρόσωπο στο οποίο παρέχεται η υπόσχεση καλείται "πιστωτής".» ΄Αρθρο 80: «Σε κάθε δικαστικό μέτρο που λήφθηκε βάσει γραμματίου συνήθους τύπου, το περιεχόμενο του εν λόγω γραμματίου συνιστά αμάχητη απόδειξη των γεγονότων που εκτίθενται σε αυτό: Νοείται ότι σε οποιοδήποτε τέτοιο δικαστικό μέτρο, αποτελεί επαρκή υπεράσπιση το γεγονός ότι η υπογραφή του οφειλέτη χρέους ή άλλου που υπόγραψε το γραμμάτιο δεν είναι στην πραγματικότητα η υπογραφή του, ή ότι η έκδοση του γραμματίου επιτεύχθηκε συνεπεία εξαναγκασμού ή απάτης ή υπό περιστάσεις που ανάγονται σε εξαναγκασμό ή απάτη.» ΄Εχει νομολογηθεί ότι οι πιο πάνω πρόνοιες πρέπει να τηρούνται με κάθε αυστηρότητα αλλιώς υπάρχει κίνδυνος το έγγραφο να θεωρηθεί ότι δεν αποτελεί Γραμμάτιο Συνήθους Τύπου [βλ. μεταξύ άλλων Παπαστράτης ν. Οικονόμου