ΓΑΒΡΙΕΛΑ ΔΗΜΗΤΡΗ ν. ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ ΟΡΦΑΝΙΔΗ, Αρ. Αγ. 2519/03, 4.2.2005

ΓΑΒΡΙΕΛΑ ΔΗΜΗΤΡΗ ν. ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ ΟΡΦΑΝΙΔΗ, Αρ. Αγ. 2519/03, 4.2.2005 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLAR:2005:A14 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΑΡΝΑΚΑΣ Ενώπιον: Τ. Θ. Οικονόμου, Α.Ε.Δ. Αρ. Αγ. 2519/03 Μεταξύ: ΓΑΒΡΙΕΛΑ ΔΗΜΗΤΡΗ, ανηλίκου, διά των πλησιεστέρων συγγενών και φίλων, γονέων Λούη Δημήτρη και Κατερίνας Δημήτρη. Ενάγουσας - και - ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ ΟΡΦΑΝΙΔΗ Εναγομένου Ημερομηνία: 4.2.

1. Εμφανίσεις: Για ενάγουσα: Η κα Σ. Ποιητού. Για εναγόμενο: Ο κ. Παπαθανασίου. Α Π Ο Φ Α Σ Η Η ενάγουσα είναι σήμερα 11 ετών και φοιτά στην Ε΄ Δημοτικού. Στις 24.6.2003 ήταν επιβάτης σε αυτοκίνητο που οδηγούσε η μητέρα της (Μ.Ε.2) όταν έλαβε χώρα τροχαίο δυστύχημα για το οποίο, ο άλλος οδηγός, ο εναγόμενος δέχθηκε, κατά τη διαδικασία, πλήρη ευθύνη. Η Μ.Ε.2 αναφέρθηκε, χωρίς αντεξέταση, σε βίαιη σύγκρουση που «ταρακούνησε» το αυτοκίνητό της. Η ενάγουσα, είπε η Μ.Ε.2, εξήλθε του αυτοκινήτου χλωμή, φοβισμένη και έχοντας ζαλάδες και τάση για εμετό. Η απαίτηση της πάντως αφορά ό,τι σχετίζεται με το φόβο και όχι σωματικές βλάβες και οργανικές συνέπειες. Για το ζήτημα του φόβου η Μ.Ε.2 ισχυρίστηκε πως η μικρή παρουσίαζε φοβία, ανασφάλεια και, για 9-10 μήνες, διακεκομμένο ύπνο. Επειδή τα συμπτώματα συνεχίζονταν, κατέφυγε στη βοήθεια του παιδοψυχίατρου Δρος Νεόφυτου Παπανεοφύτου. Ο Δρ Παπανεοφύτου ως μάρτυρας (Μ.Ε.1) αναφέρθηκε στα προσόντα και την πείρα του, ζητήματα για τα οποία δεν αντεξετάστηκε, ούτε αντικρούστηκε. Δέχομαι ότι ήταν σε θέση να δώσει μαρτυρία ως εμπειρογνώμοντας. Εξέτασε, είπε, την ενάγουσα 5 φορές. Στις 5.8.03, 19.8.03, 1.9.03, 21.1.05 και μία φορά στο ενδιάμεσο που δεν ήταν σε θέση να την προσδιορίσει χρονικά. Ανέφερε πως η ενάγουσα παρουσίαζε μετατραυματική διαταραχή, στρες με αγχώδη και φοβικά στοιχεία και ψυχοσυναισθηματική παλινδρόμηση σε καταστάσεις μεγαλύτερης προσκόλλησης και εξάρτησης από τους γονείς. Αυτή η κατάσταση, συνέχισε, αποτελεί εμπόδιο στην ομαλή ψυχοκοινωνική ανάπτυξη, την ανάπτυξη φιλίας, ενδιαφερόντων και πρωτοβουλιών. Σε περίπτωση δε, νέου τραυματικού γεγονότος αναμένεται περαιτέρω επιδείνωση. Η φοβική, αγχώδης αντίδραση, είπε, συνίστατο σε φόβο του παιδιού, αρκετό καιρό μετά, να μπει σε αυτοκίνητο και να κυκλοφορεί στους δρόμους. Το άγχος ήταν έντονο στην αρχή, τους πρώτους μήνες, συνεχίζει δε να υπάρχει, πλην όμως σε μικρότερο, ελαφρύ, βαθμό. Συνεχίζουν να την απασχολούν αγχωδώς θέματα που άπτονται της οδικής κυκλοφορίας, όχι όμως σε βαθμό που να φοβάται να κυκλοφορήσει με αυτοκίνητο ή να προκαλείται κρίση πανικού. Στην αρχή υπήρχε και μεγάλο πρόβλημα στον ύπνο. Το παιδί του είχε αναφέρει πως είχε εφιάλτες, ξυπνούσε και δυσκολευόταν να ξανακοιμηθεί. Η προσκόλληση στους γονείς και γενικά οι αναστολές στην ψυχοκοινωνική ανάπτυξη υπήρχαν έντονα στην αρχή και συνεχίζουν σε αρκετά μικρότερο βαθμό. Οι διαπιστώσεις του Δρα Παπανεοφύτου στηρίζονται ουσιαστικά στα όσα του ελέχθησαν από το παιδί και τη μητέρα. Σχετική ήταν και η ενώπιον μου μαρτυρία της μητέρας. Η δική του εκτίμηση ήταν πως δεν επρόκειτο για θεατρινισμό ή κατασκευασμένη ιστορία. Η μητέρα, είπε, είναι άτομο αρκετά συγκροτημένο με ανεπτυγμένο αίσθημα ευθύνης και το ενδιαφέρον της ήταν να βοηθηθεί το παιδί της. Βέβαια, δεν είναι αποδεκτή μαρτυρία που σκοπό έχει να υποκαταστήσει το ρόλο του δικαστή ως κριτή της αξιοπιστίας ενός μάρτυρα. Στα πλαίσια αυτού του ρόλου και έχοντας υπόψη την άμεση και ζωντανή εικόνα της μητέρας στο εδώλιο του μάρτυρα κρίνω ότι όντως δεν επρόκειτο για κατασκευασμένη ιστορία. Το γεγονός ότι κατέφυγε στο γιατρό 1 ½ μήνα μετά, συνάδει με την εξήγηση που έδωσε ότι έπραξε κάτι τέτοιο μετά που τα προβλήματα συνεχίζονταν. Ειδικότερα, η επιλογή να μη δώσει μαρτυρία η ίδια η 11χρονη ενάγουσα δεν κρίνεται, υπό το σύνολο των περιστάσεων, ως προσπάθεια απόκρυψης των πραγματικών δεδομένων και παρουσίασης μιας κατασκευασμένης ιστορίας. Εκ του γεγονότος πάντως ότι δεν έδωσε μαρτυρία η ίδια η ενάγουσα ο κ. Παπαθανασίου εισηγήθηκε πως δεν θα πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη βαρύτητα στην δοθείσα μαρτυρία, ως εξ ακοής, εφόσον θα μπορούσαν να τεθούν πρωτογενώς τα δεδομένα. Η μαρτυρία όμως της μητέρας συνίστατο αφενός σε δικές της παρατηρήσεις, όπως η αναφορά σε διαταραγμένο ύπνο και αφετέρου σε παράπονα της μικρής που στη φυσιολογική πορεία των πραγμάτων για παιδιά τέτοιας ηλικίας γίνονται προς τη μητέρα. Δεν πρόκειται για μαρτυρία χωρίς αποδεικτική αξία και δεν επρόκειτο, ως άνω, για κατασκευασμένη ιστορία. Διαπιστώνεται πάντως τάση υπερβολής. Όταν λ.χ. η μητέρα ρωτήθηκε αντεξεταζόμενη κατά πόσο το παιδί έχει φίλες απάντησε πως δεν έχει αρκετές διότι έχει φόβο και νοιώθει «κάπως κρατημένη». Δέχθηκε όμως ότι ούτε πριν το δυστύχημα «είχε φίλες» λέγοντας πως είναι απλώς πιο «συγκρατημένη». Η προσπάθεια διαφοροποίησης της προ, από τη μετά του δυστυχήματος κατάσταση σ΄ αυτό το ζήτημα, με τη γενικόλογη και χωρίς στερεή βάση αναφορά στο ότι τώρα είναι «απλώς πιο συγκρατημένη» δεν είναι βέβαια πειστική. Το γεγονός ότι η ιατρική παρακολούθηση του παιδιού δεν συνεχίστηκε από τότε είναι ενδεικτικό πως δεν συνεχίστηκαν τα προβλήματα σε βαθμό, τουλάχιστον, που να χρειάζεται πλέον τη βοήθεια ιατρού. Ειδικότερα, αν η διαταραχή στον ύπνο συνεχιζόταν για 9-10 μήνες όπως ισχυρίστηκε η μητέρα και με το δεδομένο μάλιστα ότι ήδη είχε παρακολουθήσει σχετικά το παιδί ο γιατρός, το αναμενόμενο θα ήταν να συνεχίσει η παρακολούθηση και η θεραπεία. Από την άλλη, κρίνεται φυσιολογική και πειστική η θέση πως το παιδί, σ΄ αυτή την τρυφερή ηλικία συνεχίζει να παρουσιάζει ελαφρύ, όχι σε βαθμό ιατρικής παρακολούθησης, άγχος έναντι του φαινομένου της οδικής κυκλοφορίας. Η εμπειρία όμως ως εκ του δυστυχήματος δεν ήταν τέτοια ώστε να είναι εύλογη η ανησυχία σε σχέση με την ψυχοκοινωνική ανάπτυξη του παιδιού που φαίνεται να βαίνει ομαλώς όπως προκύπτει από την μαρτυρία. Ο Δρ Παπανεοφύτου έδωσε, εν προκειμένω, έμφαση στον κίνδυνο ενίσχυσης του άγχους από αστάθμητους παράγοντες, όπως ένα άλλο τραυματικό γεγονός, παρά στην υφιστάμενη σήμερα κατάσταση. Τέτοιο όμως αστάθμητο ενδεχόμενο εξαρτώμενο από άλλο τυχαίο γεγονός κρίνεται, για σκοπούς αποζημιώσεων, τόσο απομακρυσμένο ώστε να μην υπάρχουν περιθώρια να ληφθεί υπόψη. Ως εκ των άνω βρίσκω πως η ενάγουσα παρουσίασε τα συμπτώματα που αναφέρθηκαν για περιορισμένο χρονικό διάστημα και σε ουσιαστικό βαθμό μέχρι το Σεπτέμβριο του
2. Παραμένει ελαφρύ άγχος σε σχέση με την οδική κυκλοφορία, χωρίς όμως ουσιαστική επίδραση είτε στην καθημερινή συμπεριφορά του παιδιού έναντι του κυκλοφοριακού φαινομένου είτε, πολύ περισσότερο, στη ψυχοκοινωνική της ανάπτυξη. Η κα Ποιητού για το ύψος των αποζημιώσεων παρέπεμψε στην υπόθεση Στέλιος Δημητρίου ν. Μαρίνας Ιωάννου