ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΕΩΣ ΤΡΑΠΕΖΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΛΤΔ ν. Θεοδώρας Παναγιώτου Μονεμβασίας κ.α., Αρ. Αγωγής: 4340/02, 16.09.05 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLAR:2005:A74 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΑΡΝΑΚΑΣ Ενώπιον: Στ. Χριστοδουλίδου - Μέσσιου, Ε.Δ. Αρ. Αγωγής: 4340/02 Μεταξύ: ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΕΩΣ ΤΡΑΠΕΖΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΛΤΔ, εκ Λευκωσίας Εναγόντων και
- Θεοδώρας Παναγιώτου, Μονεμβασίας αρ. 3, Λάρνακα
- Χρύσανθος Παναγιώτου, Μονεμβασίας αρ. 3, Λάρνακα Εναγομένων Ημερομηνία: 16.09.05 Εμφανίσεις: Για τους ενάγοντες: κ. Κ. Χριστοφόρου Για τους εναγόμενους 1 και 2: κ. Α. Μαθηκολώνης με Ν. Τσαρδελλή Ενδιάμεση Απόφαση Αντικείμενο της παρούσας απόφασης είναι το θέμα δεκτότητας μαρτυρίας όμοιων γεγονότων το οποίο εγέρθηκε όταν ο δικηγόρος των εναγομένων 1 και 2 ζήτησε από μάρτυρα υπεράσπισης να καταθέσει αντίγραφα συμβολαίων ενοικιαγοράς και αντίγραφα τιμολογίων για τα αγαθά στα οποία τα εν λόγω συμβόλαια αναφέρονται και τα οποία είχε συνάψει ο ίδιος και η σύζυγος του με τον Οργανισμό Χρηματοδοτήσεως Τράπεζας Κύπρου Λτδ, τα οποία μετά από αποφάσεις άλλων Δικαστηρίων είχαν κηρυχθεί ως άκυρα /εικονικά, με σκοπό να καταδείξει ότι οι ενάγοντες σκόπιμα και εκ προθέσεως και συστηματικά καταρτίζουν εικονικά συμβόλαια ενοικιαγοράς για να επωφελούνται με υψηλότερο επιτόκιο. Η προσπάθεια αυτή του συνηγόρου των εναγομένων προσέκρουσε σε ένσταση της άλλης πλευράς και σε υπόδειξη του Δικαστηρίου ότι είχε προηγουμένως εκδοθεί άλλη ενδιάμεση απόφαση του παρόντος Δικαστηρίου στα πλαίσια της παρούσης αγωγής με την οποία τέτοιο αίτημα είχε απορριφθεί. Ο κ. Μαθηκολώνης ζήτησε από το Δικαστήριο όπως αγορεύσει εκ νέου για το θέμα αυτό αφού όπως ισχυρίστηκε η υπό εξέταση προσπάθεια τους να εισάξουν μαρτυρία όμοιων γεγονότων διαφοροποιείται από προηγουμένως. Στην μακροσκελή και εμπεριστατωμένη αγόρευση του ο κ. Μαθηκολώνης παρέπεμψε το Δικαστήριο στη σχετική νομολογία και εισηγήθηκε ότι η σκοπούμενη μαρτυρία, σε περίπτωση που επιτραπεί η προσαγωγή της, θα βοηθήσει το Δικαστήριο να καταλήξει στο κατά πόσο η υπό εξέταση σύμβαση ενοικιαγοράς ήταν εικονική ως συγκαλυμμένο δάνειο που είναι και η ουσιαστική υπεράσπιση των εναγομένων. Ήταν η εισήγηση του ότι οι ενάγοντες στην παρούσα υπόθεση γνώριζαν πολύ καλά την αληθινή φύση της υπό εξέταση συναλλαγής η οποία σίγουρα δεν είναι ενοικιαγορά και ότι προέβαιναν συστηματικά στη σύναψη εικονικών συμβολαίων ενοικιαγοράς με στόχο να χρεώνουν τους ενοικιαγοραστές με τόκο υψηλότερο από τον επιτρεπόμενο κάτω από τον μανδύα της ενοικιαγοράς. Ήταν η θέση του ότι θα πρέπει το Δικαστήριο να επιτρέψει την προσαγωγή μαρτυρίας όμοιων γεγονότων και να δεχτεί και την προφορική μαρτυρία αλλά και την κατάθεση των αντιγράφων των συμβολαίων ενοικιαγοράς του μάρτυρα και της συζύγου του με τους ενάγοντες τα οποία με αποφάσεις άλλων Δικαστηρίων έχουν κηρυχθεί ως άκυρα /εικονικά επειδή ικανοποιούνται οι προϋποθέσεις της νομολογίας που είναι η σχετικότητα της μαρτυρίας αλλά και η πρόδηλη ομοιότητα (striking similarity) με τα περιστατικά που περιβάλλουν την υπό εξέταση στην παρούσα αγωγή σύναψη του συμβολαίου ενοικιαγοράς. Όπως έχει εισηγηθεί ο κ. Μαθηκολώνης τα συμβόλαια και τα τιμολόγια τα οποία επιδιώκεται να παρουσιαστούν εάν το Δικαστήριο επιτρέψει τη προσαγωγή μαρτυρίας όμοιων γεγονότων, είναι σχεδόν τα ίδια με το επιδίκο συμβολαίο. Όλα τα συμβόλαια, σύμφωνα με τον κ. Μαθηκολώνη, έχουν υπογραφεί περίπου την ίδια χρονική περίοδο, σε όλα ο προμηθευτής και ο ενοικιαγοραστής είναι το ίδιο πρόσωπο, τα τιμολόγια ετοιμάστηκαν σε όλες τις περιπτώσεις από τους ενάγοντες με αντικείμενα οικιακό εξοπλισμό για μεγάλο χρηματικό ποσό χωρίς ανάλυση της αξίας των αντικειμένων, έγιναν από το ίδιο κατάστημα των εναγόντων στη Λάρνακα, υπογράφηκαν από τα ίδια άτομα εκ πλευράς εναγόντων και σε όλες τις περιπτώσεις έγινε κατάθεση μετρητών στο λογαριασμό των ενοικιαγοραστών και τα χρήματα χρησιμοποιήθηκαν για την αγορά μετοχών. Ήταν τέλος η εισήγηση του κ. Μαθηκολώνη ότι ο λόγος που επιδιώκεται η προσαγωγή μαρτυρίας παρόμοιων γεγονότων είναι για να ανατρέψουν τους ισχυρισμούς των εναγόντων ότι η πραγματική φύση της συναλλαγής τους με τους εναγόμενους ήταν ενοικιαγορά όπως και τη θέση τους ότι αν το επίδικο συμβόλαιο ήθελε κηρυχθεί άκυρο /εικονικό είναι τυχαία η κατάρτιση εικονικών συμβολαίων και στις τρεις αυτές περιπτώσεις. Ο κ. Χριστοφόρου ανέφερε ότι το Δικαστήριο έχει εκδώσει σε προηγούμενο στάδιο ενδιάμεση απόφαση με την οποία απέρριψε προηγούμενη προσπάθεια των εναγομένων να προσκομίσουν τέτοια μαρτυρία και με βάση τις ίδιες αρχές που είχαν αναφερθεί προηγουμένως θα πρέπει και η παρούσα προσπάθεια των εναγομένων να απορριφθεί. Ανέφερε επίσης ότι το γεγονός ότι κάποια άλλα συμβόλαια των εναγόντων με τρίτα πρόσωπα που δεν έχουν καμιά σχέση με τους εναγόμενους στην παρούσα υπόθεση έχουν κηρυχθεί ως εικονικά /άκυρα από άλλα Δικαστήρια σε άλλες διαδικασίες είναι άσχετα με τα γεγονότα της παρούσας υπόθεσης. Στην απόφαση του Έντιμου Δικαστή του Ανωτάτου Δικαστηρίου Π. Καλλή στις συνεκδικαζόμενες αγωγές Ναυτοδικείου αρ. 193/96 και 194/96 Κύπρος Αντωνίου και Υιός Λτδ (Ενάγων στην αγωγή 193/96) και Γεώργιος Τσαππής Ισορροπημένες Ζωοτροφές (Ενάγων στην αγωγή 194/96) ν. Του Πλοίου "SPRINGWOOD" (αρ. 3) ημερ. 27.02.98 συνοψίζονται οι αρχές αναφορικά με το θέμα δεκτότητας μαρτυρίας όμοιων γεγονότων. Αποφασίστηκε ότι οι αρχές που διέπουν την προσαγωγή μαρτυρίας όμοιων γεγονότων είναι οι ίδιες τόσο στις ποινικές όσο και στις πολιτικές υποθέσεις. Η αποδοχή τέτοιας μαρτυρίας είναι θέμα που εμπίπτει εντός της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου. Η δεκτότητα μαρτυρίας σε σχέση με παρόμοια γεγονότα εξαρτάται στις ποινικές υποθέσεις από το κατά πόσο η αποδειχτική της αξία είναι τόσο ισχυρή που πρέπει να γίνει δεκτή προς το συμφέρον της δικαιοσύνης και η αποδοχή της δεν θα λειτουργήσει άδικα για τον κατηγορούμενο. Στις πολιτικές υποθέσεις υιοθετήθηκε η ίδια αρχή αλλά τα Δικαστήρια δεν ήταν τόσο φειδωλά στην αποδοχή της. Στις πολιτικές υποθέσεις τα Δικαστήρια θα δεχθούν μαρτυρία όμοιων γεγονότων αν είναι λογικά σχετική για την επίλυση του επίδικου θέματος νοουμένου ότι δεν είναι καταπιεστική η άδικη για την άλλη πλευρά η οποία είχε δίκαιη ειδοποίηση και είναι σε θέση να την αντιμετωπίσει. Στο σύγγραμμα Phipson On Evidence 14η Έκδοση παράγραφος 14-25 αναφέρονται τα εξής. "Even where evidence of 'similar facts' is admissible in law the court in a civil case has a discretion to and should reject such evidence unless if accepted it would not merely 'afford a reasonable presumption as to the matter in dispute but would be reasonably conclusive, and would not raise a difficult and doubtful controversy of precisely the same kind as that which the jury have to determine'". Σε ελληνική μετάφραση: "Ακόμα και όταν μαρτυρία 'για όμοια γεγονότα' είναι σύμφωνα με το νόμο αποδεκτή, το δικαστήριο σε μια πολιτική υπόθεση έχει διακριτική ευχέρεια και πρέπει να απορρίπτει τέτοια μαρτυρία, εκτός εάν όπου γίνει δεκτή όχι μόνο απλώς θα προσφέρει ένα εύλογο τεκμήριο αναφορικά με το επίδικο ζήτημα, αλλά θα είναι εύλογα πειστική και δεν θα εγείρει μια δύσκολη και αμφισβητούμενη αντιδικία ακριβώς του ιδίου είδους όπως εκείνη την οποία πρέπει να αποφασίσουν οι ενόρκοι". Στην υπόθεση Νικολάου & Υιοί ν. Επαρχιακού Λειτουργού Εργασίας
(1991)2 Α.Α.Δ. 261, 266, το ζήτημα έχει τεθεί ως πιο κάτω: "Μαρτυρία για όμοια γεγονότα είναι δυνατό να εισαχθεί εφόσον κρίνεται ότι είναι σχετική με κάποιο επίδικο ζήτημα έτσι που να μπορεί να έχει επίδραση πάνω στο ζήτημα της ενοχής ή της αθωότητας του κατηγορούμενου." Στην Akak Marine Co. v. Διευθυντή Τμήματος Τελωνείων
(1994)1 Α.Α.Δ. 644, το ζήτημα έχει τεθεί ως ακολούθως: "Για να γίνει δεκτή μαρτυρία αφεαυτής άσχετη με το επίδικο θέμα θα πρέπει η ομοιότητα να είναι τέτοια ώστε να προσιδιάζει προς ιδιαίτερο τρόπο λειτουργίας με αποτέλεσμα να δημιουργείται σοβαρή πιθανότητα επαναληπτικής συμπεριφοράς." Στην Mood Music Publishing Co. Ltd v. De Wolfe Ltd
(1978)Ch. 119 o Lord Denning, M.R., έθεσε το ζήτημα ως πιο κάτω: "The admissibility of evidence as to 'similar facts' has been much considered in the criminal law .... The criminal courts have been very careful not to admit such evidence unless its probative value is so strong that it should be received in the interests of justice: and its admission will not operate unfairly to the accused. In civil cases the courts will admit evidence of similar facts if it is logically probative, that is, if it is logically relevant in determining the matter which is in issue: provided that it is not oppressive or unfair to the other side: and also that the other side has fair notice of it and is able to deal with it. " Σε ελληνική μετάφραση: "Η δεκτότητα μαρτυρίας σε σχέση με παρόμοια γεγονότα έχει εξεταστεί στις ποινικές υποθέσεις.... Τα ποινικά δικαστήρια ήταν πολύ προσεκτικά να μην δεκτούν τέτοια μαρτυρία εκτός αν η αποδεικτική αξία της είναι τόσο ισχυρή που πρέπει να γίνει δεκτή προς το συμφέρον της δικαιοσύνης και η αποδοχή της δεν θα λειτουργήσει άδικα για τον κατηγορούμενο. Στις πολιτικές υποθέσεις τα δικαστήρια έχουν ακολουθήσει παρόμοια γραμμή αλλά δεν ήταν τόσο φειδωλά στην αποδοχή της. Στις πολιτικές υποθέσεις τα Δικαστήρια θα δεχτούν μαρτυρία για παρόμοια γεγονότα αν είναι λογικά σχετική για την επίλυση του θέματος που είναι επίδικο: νοουμένου ότι δεν είναι καταπιεστική ή άδικη για την άλλη πλευρά και επίσης ότι η άλλη πλευρά είχε δίκαιη ειδοποίηση και είναι σε θέση να την αντιμετωπίσει." Στην παρούσα υπόθεση είναι η θέση μου ότι παρόλο που είχε δοθεί ειδοποίηση στην πλευρά των εναγόντων για την πρόθεση των εναγομένων να επιχειρήσουν την προσαγωγή μαρτυρίας όμοιων γεγονότων, παραπέμπω σχετικά στην τροποποιημένη υπεράσπιση των εναγομένων 1 και 2 που έχει καταχωρηθεί στις 09.03.05 και συγκεκριμένα στην παράγραφο 7.4.12 και συνεπώς δεν μπορεί να λεχθεί ότι σε περίπτωση που επιτρεπόταν η προσαγωγή τέτοιας μαρτυρίας θα ήταν καταπιεστικό και άδικο για την υπόθεση τους, κρίνω ότι δεν θα πρέπει να επιτραπεί και δεν επιτρέπεται η προσαγωγή της μαρτυρίας που επιχειρείται, για τους λόγους που αναφέρονται πιο κάτω. Τα γεγονότα που κατά την άποψη του κ. Μαθηκολώνη αποτελούν πρόδηλη ομοιότητα (striking similarity) και στις τρεις περιπτώσεις κατά την άποψη μου δεν υποστηρίζουν κάτι τέτοιο. Το γεγονός ότι και τα τρία συμβόλαια συμπληρώθηκαν από υπαλλήλους των εναγόντων οι οποίοι είναι και μάρτυρες των υπογραφών, ότι τα τιμολόγια ετοιμάστηκαν από τους ενάγοντες και ότι έγιναν στο ίδιο κατάστημα των εναγόντων στη Λάρνακα κάθε άλλο παρά υποστηρίζουν την εισήγηση του κ. Μαθηκολώνη αφού από τη μαρτυρία των ίδιων των εναγόντων προκύπτει ότι διατηρούν μόνο ένα κατάστημα στην επαρχία Λάρνακας το οποίο είναι λογικό να στελεχώνεται από συγκεκριμένους υπαλλήλους οι οποίοι να είναι μάρτυρες σε όλα τα συμβόλαια ενοικιαγοράς των εναγόντων. Το γεγονός επίσης ότι οι ενοικιαγοραστές και οι προμηθευτές είναι τα ίδια πρόσωπα και στα τρία συμβόλαια επίσης δεν σημαίνει τίποτε αφού η νομολογία έχει αναγνωριστεί ότι είναι απόλυτα νόμιμος αυτός ο τρόπος σύναψης σύμβασης ενοικιαγοράς και σίγουρα συναντάται σε πάρα πολλά συμβόλαια. Το ότι τα αντικείμενα ενοικιαγοράς και στα τρία συμβόλαια ήταν οικιακός εξοπλισμός και πάλι δεν συνηγορεί υπέρ της θέσης των εναγομένων αφού τα πλείστα συμβόλαια ενοικιαγοράς που καταλήγουν στα Δικαστήρια αφορούν αγορές αυτοκινήτων κατά πρώτο λόγο και αγορά οικιακού εξοπλισμού κατά δεύτερο. Εισηγήθηκε επίσης ο κ. Μαθηκολώνης ότι τα τιμολόγια και στις τρεις περιπτώσεις είναι χωρίς ανάλυση της αξίας των αντικειμένων τους και χωρίς να εξηγούν τι αποτελεί τον οικιακό εξοπλισμό. Και πάλι δεν συμφωνώ σε ότι αφορά τουλάχιστον το τιμολόγιο που είναι αντικείμενο της παρούσας αγωγής, τεκμήριο 3, το οποίο δεν αρκείται μόνο σε μια γενική περιγραφή χωρίς ανάλυση αφού είναι περιγραφικό του κάθε αντικειμένου, δίπλα από το οποίο υπάρχει και η αξία του. Ο κ. Μαθηκολώνης έχει επίσης αναφέρει ότι και στις τρεις περιπτώσεις τα χρήματα κατατέθηκαν στους λογαριασμούς των ενοικιαγοραστών και από εκεί χρησιμοποιήθηκαν για την αγορά μετοχών. Όμως στην συγκεκριμένη περίπτωση και οι δύο εναγόμενοι κατά την προφορική τους μαρτυρία ανέφεραν ότι χρησιμοποίησαν τα χρήματα του συμβολαίου για την αγορά αυτοκινήτου. Το γεγονός επίσης ότι τα τρία συμβόλαια έγιναν κατά την ίδια περίπου χρονική περίοδο και πάλι δεν μπορεί να αποτελέσει λόγο για τη θεώρηση τους ως γεγονότα που παρουσιάζουν πρόδηλη ομοιότητα (striking similarity) με αυτά των υποθέσεων που επιδιώκουν οι εναγόμενοι να προσάξουν αφού οι ενάγοντες σίγουρα κατά την εν λόγω χρονική περίοδο και κατά τη συνήθη διεξαγωγή των εργασιών τους κατάρτησαν πάρα πολλά συμβόλαια ενοικιαγοράς. Με βάση τα πιο πάνω ο ένας βασικός άξονας που έχει καθορίσει η νομολογία αυτός της πρόδηλης ομοιότητας (striking similarity) δεν φαίνεται να ικανοποιείται. Επίσης στην συγκεκριμένη περίπτωση τυχόν προσαγωγή τέτοιας μαρτυρίας δεν θα μπορούσε να χρησιμεύσει στο Δικαστήριο για να καταλήξει σε ασφαλές συμπέρασμα ότι όντως η σύναψη του υπό εξέταση συμβολαίου, σε περίπτωση που ήθελε βρεθεί εικονικό, δεν έγινε τυχαία από τους ενάγοντες αλλά επί σκοπό, όπως είναι οι προϋποθέσεις της νομολογίας παραπέμπω σχετικά στο σύγγραμμα Phipson ανωτέρω. Τέτοια θέση δεν προβάλλεται από τους ενάγοντες οι οποίοι υποστηρίζουν ότι το συμβόλαιο ήταν όντως συμβόλαιο ενοικιαγοράς εντελώς νόμιμο και πραγματικό. Περαιτέρω όσον αφορά το θέμα της σχετικότητας και πάλι πιστεύω ότι δεν ικανοποιείται αυτή η προϋπόθεση. Οι ενάγοντες είναι Τραπεζικός Οργανισμός με μεγάλο εύρος δραστηριοτήτων, είναι καθαρά εμπορικός οργανισμός και ο τρόπος που ενεργούν σε κάθε συγκεκριμένη περίπτωση σίγουρα δεν μπορεί να αποτελέσει μαρτυρία όμοιων γεγονότων. Κάθε υπόθεση στηρίζεται στα δικά της γεγονότα τα οποία και είναι καθοριστικά για να καταλήξει το Δικαστήριο που την εκδικάζει στα συμπεράσματα και ευρήματα του. Το γεγονός ότι δύο άλλα συμβόλαια ενοικιαγοράς των εναγόντων με τρίτα πρόσωπα τα οποία μπορεί να έχουν κάποιες ομοιότητες, σε καμιά όμως περίπτωση τέτοιες ομοιότητες που να δικαιολογούν την προσαγωγή μαρτυρίας όμοιων γεγονότων, έχουν κριθεί από άλλα Δικαστήρια, άγνωστο για ποιους λόγους και με βάση ποια γεγονότα άκυρα και /ή εικονικά δεν μπορεί να είναι σχετικό με την εξέταση των ισχυρισμών των εναγομένων στην παρούσα υπόθεση. Τέλος θεωρώ ορθό να αναφέρω ότι τα γεγονότα της παρούσας υπόθεσης διαφοροποιούνται πολύ από τα γεγονότα της απόφασης Mood Music Publishing Co. Ltd v. De Wolfe Ltd
(1978)Ch. 119 όπου αντικείμενο της ήταν η παραβίαση δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας στην οποία ήταν πολύ σημαντική η απόδειξη της ύπαρξης ομοιοτήτων μεταξύ δύο μουσικών έργων καθώς επίσης και η προηγούμενη συμπεριφορά των εναγομένων σε τρεις προηγούμενες περιπτώσεις όπου είχαν επαναπαράξει (reproduce) μουσικά έργα τα οποία ήταν αντικείμενο δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας, συγκεκριμένα copyright, για να καταρρίψουν την υπεράσπιση των εναγομένων ότι η τυχόν ομοιότητα των έργων ήταν τυχαία. Ενόψει των ανωτέρω δεν επιτρέπεται η προσαγωγή της επιδιωκόμενης μαρτυρίας παρομοίων γεγονότων εκ πλευράς εναγομένων. (Υπ.)....................................................... Στ. Χριστοδουλίδου-Μέσσιου, Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο