Παναγιώτας Αυξέντη Ζαννέττου κ.α. ν. Αντρούλλας Ζαννέττου Κουμάση, Αρ. Αγωγής: 538/02, 12.10.2005

Παναγιώτας Αυξέντη Ζαννέττου κ.α. ν. Αντρούλλας Ζαννέττου Κουμάση, Αρ. Αγωγής: 538/02, 12.10.2005 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDAMM:2005:A17 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΑΜΜΟΧΩΣΤΟΥ Eνώπιον: Τ. Θ. Οικονόμου, Α.Ε.Δ. Αρ. Αγωγής: 538/02 Μεταξύ:

1. Παναγιώτας Αυξέντη Ζαννέττου
2. Χρυστάλλας Αυξέντη Ζαννέττου, ανήλικης, διά των γονιών της και σκούντων τη γονική μέριμνα Παναγιώτας και Αυξέντη Ζαννέττου.
3. Κωστάκη Αυξέντη Ζαννέτου, ανηλίκου, διά των γονιών του και ασκούντων τη γονική μέριμνα Παναγιώτας και Αυξέντη Ζαννέττου. Εναγόντων -και-
4. Αντρούλλας Ζαννέττου Κουμάση.
5. IAN DONALD JAMES KINGSFORD-SMITH. Εναγομένων Ημερομηνία: 12.10.
6. Εμφανίσεις: Για Ενάγοντες: Ο κ. Γ. Πιττάτζης. Για Εναγόμενους: Η κα Jen. Σαββοπούλου. Α Π Ο Φ Α Σ Η Οι ενάγοντες τραυματίστηκαν σε τροχαίο δυστύχημα πoυ έγινε στις 5.1.02 ενόσω ήταν επιβάτες στο αυτοκίνητο που οδηγούσε η εναγόμενη
7. Το ζήτημα της ευθύνης έχει επιλυθεί συναινετικά. Οι διάδικοι έχουν δεχθεί πως ευθύνετο κατά 70% η εναγομένη 1 και κατά 30% ο εναγόμενος
8. Έγινε επίσης δεκτό ότι η ενάγουσα αρ. 2 δικαιούται σε αποζημίωση £500,- και η ενάγουσα αρ. 3 £300,-. Η ενάγουσα 1, της οποίας η απαίτηση παρέμεινε για εκδίκαση, θα καλείται εν τοις εφεξής ως η ενάγουσα. Η απαίτηση της δε, περιορίστηκε σε γενικές αποζημιώσεις λόγω τραυματισμών, εφόσον δεν δόθηκε μαρτυρία για τις ειδικές ζημίες που αναφέρονται στην έκθεση απαίτησης. Έγινε κοινώς αποδεκτό το περιεχόμενο πιστοποιητικού του δρ Χρίστου Ηρακλέους ημερ. 11.4.03 (Τεκ. 1) στο οποίο αναφέρονται τα ακόλουθα: «Η ανωτέρω κατόπιν τροχαίου στις 5.1.02 μεταφέρθηκε στο Νοσοκομείο Παραλιμνίου και ακολούθως στο Γενικό Νοσοκομείο Λάρνακας. Έφερε εκτός των κακώσεων στο πρόσωπο κάκωση στη δεξιά ποδοκνημική. Από τον ακτινολογικό έλεγχο διεπιστώθηκε κάταγμα έξω σφυρού (Δ) ποδοκνημικής, τοποθετήθηκε νάρθηκας στο σκέλος και εδόθησαν οδηγίες για παρακολούθηση στα εξωτερικά ιατρεία. Δεν νοσηλεύθηκε. Αφαιρέθηκε ο νάρθηκας στις 8.3.02 και εδόθησαν οδηγίες για πλήρη φόρτιση του σκέλους. Παρούσα κατάσταση: Μικρή δυσκαμψία στην άρθρωση της ποδοκνημικής. Διάγνωση: Πιθανή μετατραυματική αρθρίτιδα στην άρθρωση και εξ αιτίας του υπερβολικού βάρους της ασθενούς.» Εκτός των όσων αναφέρονται στο παραπάνω πιστοποιητικό ήταν η εκδοχή της ενάγουσας ότι ως αποτέλεσμα του επίδικου ατυχήματος απώλεσε την όραση του αριστερού της οφθαλμού. Η άλλη πλευρά δεν αμφισβήτησε το πρόβλημα. Ήταν όμως η θέση των εναγομένων πως το πρόβλημα δεν συνδέεται αιτιωδώς με το ατύχημα αλλά ότι προϋπήρχε και ήταν ως εκ τούτου από άλλη αιτία. Η ενάγουσα κάλεσε ως μάρτυρα της τον δρ Ανδρέα Π. Χ΄Κωστή, χειρουργό οφθαλμίατρο. Κατέθεσε ιατρική βεβαίωση, της οποίας το περιεχόμενο βεβαίωσε ενόρκως (Τεκ. 2). Αναφέρει στο Τεκμήριο 2 τα ακόλουθα: «Εξέτασα για πρώτη φορά την κυρία Παναγιώτα Αντρέου στις 19 Φεβρουαρίου του
9. Μου ανέφερε ότι στις 5-1-2002 μετά από τροχαίο ατύχημα είχε τραυματιστεί στη περιοχή του αριστερού οφθαλμού. Κατά τη διαθλαστική εξέταση παρουσίαζε οπτική οξύτητα 8/10 με διορθωτικούς φακούς στον δεξιό οφθαλμό, ενώ στον αριστερό οφθαλμό κάτω του 1/
10. Κατά την βυθοσκόπηση μετά από μυδρίαση διαπίστωσα ατροφία του οπτικού δίσκου του αριστερού οφθαλμού κατά πάσα πιθανότητα λόγω του τραύματος. Σήμερα παρουσιάζει την ίδια κατάσταση η οποία θα είναι μόνιμη.» Ως μάρτυρας ανέφερε πως δεν υπήρχαν εξωτερικά τραύματα. Όμως η ατροφία, την ύπαρξη της οποία διαπίστωσε, ήταν τραυματικής αιτιολογίας εφόσον οφείλετο σε διατομή του νεύρου, κάτι που γίνεται όταν υπάρχει κάταγμα του οστού ή έστω τράνταγμα. Είπε, χαρακτηριστικά, πως διατομή του οπτικού νεύρου μπορεί να προκληθεί ακόμα και από ένα χαστούκι. Ο ίδιος είχε την εμπειρία ως γιατρός τριών-τεσσάρων τέτοιων περιπτώσεων. Aντεξεταζόμενος είπε ότι το φαινόμενο ο βολβός του οφθαλμού να μην έχει τίποτε, αλλά να έχει τραυματιστεί το νεύρο είναι σπάνιο. Συνήθως ο τραυματισμός του νεύρου συνοδεύεται από μώλωπες, όπως είπε. Εν πάση περιπτώσει εν προκειμένω η ενάγουσα ανέφερε, όπως κατωτέρω, πως είχε τραυματιστεί στον οφθαλμό. Σε ό,τι αφορά το χρόνο που αντιλαμβάνονται οι ασθενείς το πρόβλημα, ανέφερε ότι συνήθως οι ασθενείς δεν το αντιλαμβάνονται μέχρι να τύχει να κλείσουν το ένα μάτι, οπότε και διαπιστώνουν ότι επηρεάστηκε η όραση τους με επιδείνωση τις επόμενες μέρες. Από πλευράς εναγομένου ιατρική μαρτυρία έδωσε ο δρ Ανδρέας Δημοσθένους, ειδικός οφθαλμίατρος. Κατέθεσε σχετικά ιατρικό πιστοποιητικό ως Τεκμήριο 5, του οποίου βεβαίωσε το περιεχόμενο. Το Τεκμήριο 5 έχει ως ακολούθως: «Η κα Παναγιώτα εξητάσθη στο ιατρείο μου την 11 Ιουνίου 2004 κατ΄ απαίτηση του δικηγορικού γραφείου Λέλλος Δημητριάδης. Κατά την εξέταση παρουσίαζε επισκοπικώς «σημείο διαφυγής» στο αριστερό μάτι. Η οπτική οξύτητα του δεξιού ματιού 0.8 με διόρθωση (+2,50-3,50χ5) και του αριστερού «αντίληψη κινουμένης χειρός» από τριάντα εκατοστά του μέτρου. Η ενδοφθάλμια πίεση 14mmHg. Βιομικροσκοπικά οι κερατοειδείς διαφανείς οι φακοί διαφανείς και το υαλλοειδές σώμα καθαρό. Βυθοσκοπικά το δεξιό μάτι φυσιολογικό, στο αριστερό μάτι υπάρχει ατροφία του οπτικού νεύρου και λεύκανση της οπτικής θηλής. Η κατάσταση αυτή είναι μόνιμη και δεν επιδέχεται καμιά θεραπεία.» Ως μάρτυρας ανέφερε ότι η περιγραφόμενη ζημία προκαλείται συνήθως μετά από χτύπημα στην περικογχική χώρα και από κάταγμα στο οπτικό κανάλι μέσα από το οποίο περνά το οπτικό νεύρο. Χτύπημα στο πρόσωπο σε μια βίαιη σύγκρουση είναι δυνατό, είπε, να προκαλέσει βλάβη, πιθανότητα που συναρτάται με την ισχύ του πλήγματος. Πλήγμα σε άλλο μέρος της κεφαλής μπορεί, είπε, να προκαλέσει βλάβη στο οπτικό νεύρο, η οποία όμως σε σχέση με την εγκεφαλική βλάβη που θα επέλθει μετά από τέτοιο χτύπημα θα είναι αμελητέας σημασίας. Αντεξεταζόμενος ανέφερε ότι βλάβη στο οπτικό νεύρο είναι πολύ απίθανο να προκληθεί από τράνταγμα, έστω και ισχυρό. Διαπιστώνεται έτσι διαφορά με την άποψη του δρα Χ΄Κωστή περί δυνατότητας διατομής του νεύρου ακόμα και από ένα χαστούκι. Έστω κι αν πειστική φαίνεται η άποψη του δρα Δημοσθένους, το ζήτημα δεν έχει πρακτική σημασία εφόσον η ενάγουσα επικαλείται άμεσο πλήγμα στο πρόσωπο και τραυματισμό του οφθαλμού με αιμορραγία και οίδημα. Στο κοινώς αποδεκτό πιστοποιητικό Τεκ. 1, ως άνω, αναφέρονται κακώσεις στο πρόσωπο. Ως μάρτυρας των εναγομένων, Μάρτυρας Εναγομένων 3, προσήλθε ο δρ Χρίστος Ηρακλέους, γιατρός ορθοπεδικός, για να δώσει διευκρινίσεις σε σχέση με τις αναφορές περί κακώσεων στο πρόσωπο. Δεν ήταν σε θέση να θυμάται ώστε να τις περιγράψει, αλλά πάντως ανέφερε ότι δεν ήταν κακώσεις σοβαρής μορφής με την έννοια ότι χρειάζετο εξέταση από άλλο ειδικό ή ότι εχρειάζετο να νοσηλευθεί η ενάγουσα. Επρόκειτο για κακώσεις, είπε, που αξιολογούνται από τις Πρώτες Βοήθειες. Η ενάγουσα έδωσε τη μαρτυρία της στην κυρίως εξέταση υπό τη μορφή γραπτής δήλωσης και στη συνέχεια αντεξετάστηκε. Αναφέρει στη δήλωση της Τεκ. 3 πως στο δυστύχημα χτύπησε η κεφαλή και το πρόσωπο της στην πόρτα και έσπασε το πόδι της. Από το χτύπημα στο πρόσωπο έτρεξε αίμα από το αριστερό της μάτι, το οποίο καθάρισαν στο νοσοκομείο και το μάτι της φούσκωσε. Τόσο δυνατό, δήλωσε, ήταν το χτύπημα του προσώπου της στην πόρτα του αυτοκινήτου ώστε μέχρι σήμερα όταν ψηλαφεί την περιοχή να νιώθει ότι υπάρχει «χαραμάδα ή/και εσωτερική ουλή ή/και κάποιο φούσκωμα». Όταν βγήκε από το νοσοκομείο και «μετά που καθάρισε λίγο το μάτι της έκατσε να δει τηλεόραση και διαπίστωσε ότι δεν έβλεπε καλά», οπότε επισκέφθηκε τον δρα Χ΄Κωστή για να διαγνώσει πως εκμηδενίστηκε η όραση της. Αντεξεταζόμενη δέχθηκε ότι έδωσε κατάθεση στην αστυνομία σε σχέση με το ατύχημα στην οποία αναφέρει τα εξής: «από το δυστύχημα εγώ τραυματίστηκα και συγκεκριμένα έσπασα το δεξί μου πόδι», χωρίς να αναφέρει οτιδήποτε σε σχέση με το πρόσωπο ή το μάτι της. Προκύπτει από όσα είπε ότι όταν έδιδε κατάθεση το μάτι της ήταν φουσκωμένο και παρέμεινε φουσκωμένο για ενάμισι μήνα. Η εξήγηση που προσπάθησε να δώσει είναι πως είχε μαζί της το παιδί της τριών χρόνων και μόλις χτύπησαν η έγνοια της ήταν το παιδί το οποίο κατά την ώρα του δυστυχήματος πετάχτηκε από το πισινό κάθισμα προς τα εμπρός όπου καθόταν η ίδια και το άρπαξε από τα ρούχα, αλλιώς θα έβγαινε από τον ανεμοθώρακα, όπως είπε. Άλλος λόγος που είπε στην κατάθεση της μόνο για το πόδι είναι ότι ενώ είχε αιμάτωμα στο μάτι το οποίο ήταν φουσκωμένο και ολόμαυρο, παρά ταύτα οι γιατροί την σκούπισαν μόνο με μία γάζα και μόνο στο πόδι της έδωσαν σημασία. Αν όμως είχε τραυματιστεί στο μάτι όπως περιέγραψε με άμεση αιμορραγία και σε τέτοιο βαθμό ώστε μέχρι σήμερα να «νοιώθει ότι υπάρχει χαραμάδα κτλ», θα αναμένετο και παράπονο στην αστυνομία να κάμει, όπως έκαμε για το πόδι της, αλλά και στο νοσοκομείο να παραπεμφθεί σε οφθαλμίατρο. Όμως στο νοσοκομείο παραπέμπεται σε ορθοπεδικό και όχι σε οφθαλμίατρο. Θέλησε δε, ανεπιτυχώς βέβαια, να πείσει ότι όχι μόνο δεν παραπέμφθηκε σε οφθαλμίατρο, αλλά έχοντας αιμορραγία στον οφθαλμό και τέτοιο τραύμα ώστε να νοιώθει «χαραμάδα» χρόνια μετά, το μόνο που έκαμαν οι γιατροί ήταν να της σκουπίσουν το μάτι με μία γάζα. Τέλος, ενώ το οίδημα διήρκησε, όπως είπε για 1½ μήνα, και ενώ είχε τέτοιο, ως άνω, τραύμα, ο δρ ΧατζηΚωστής που την εξέτασε στις 19.2.2002 ανέφερε ότι δεν υπήρχαν εξωτερικά τραύματα. Ο ευπαίδευτος δικηγόρος της ανέφερε αγορεύοντας πως η ενάγουσα μπορεί να μην θυμόταν ακριβή περίοδο και δεν θα πρέπει, όπως είπε, ένα λάθος μνήμης ή ένα λεκτικό λάθος να οδηγήσει σε στέρηση των δικαιωμάτων της. Όμως η αναφορά της ήταν συγκεκριμένη και εν πάση περιπτώσει είναι συνολικά που αξιολογείται η μαρτυρία της. Είναι βέβαιο πως οι αναφερόμενες στο Τεκμήριο 1 κακώσεις στο πρόσωπο δεν είναι αυτά που επινόησε να πει η ενάγουσα με φανερό σκοπό να ενισχύσει την εκδοχή της για διατομή του οπτικού νεύρου. Εξίσου μή πειστική ήταν η θέση της για το πώς και πότε ανακάλυψε πως είχε χάσει την όραση της. Επισκέφθηκε τον δρα Χ΄Κωστή στις 19.2.02, δηλαδή ενάμισι μήνα μετά το ατύχημα. Δεν είχε διαπιστώσει προηγουμένως ότι είχε απωλέσει την όραση της. Ενώ ήταν καθηλωμένη στο κρεβάτι δεν έβλεπε, είπε, τηλεόραση. Είπε πως σε μιά-δυό βδομάδες «που έφκαλε την απόφαση να κάτσει στην τηλεόραση» διαπίστωσε ότι το αριστερό της μάτι έβλεπε θολά. Το απέδωσε τότε στο αιμάτωμα. Όταν καθάρισε το αιμάτωμα διαπίστωσε τότε ότι δεν έβλεπε και επισκέφθηκε το γιατρό Χ΄Κωστή. Πρώτα απ΄ όλα αυτός ο ισχυρισμός περί αιματώματος είναι σαφώς επινόηση. Δεύτερο, δεν είναι πειστική η θέση ότι χρειάστηκε τόσος καιρός για να αντιληφθεί η ενάγουσα πως τάχα τότε και μόνο είχε απωλέσει την όραση της από το αριστερό της μάτι. Όσο και αν ο δρ Χ΄Κωστής θέλησε προφανώς να βοηθήσει σε αυτό το σημείο με αναφορά σε άλλους ασθενείς που επίσης αργούν να καταλάβουν ότι δεν βλέπουν από το ένα μάτι. Χαρακτηριστική ήταν και η προσπάθεια της ενάγουσας να συσκοτίσει τα δεδομένα σε σχέση με το οφθαλμιατρικό της παρελθόν. Αυτό, σε συνάρτηση με την προσπάθεια της άλλης πλευράς να υποβάλει ότι το πρόβλημα προϋπήρχε. Η ενάγουσα ανέφερε ότι προηγουμένως είχε υπερμετρωπία και αστιγματισμό. Ρωτήθηκε ποιός ήταν ο οφθαλμίατρος της. Απάντησε πως δεν είχε συγκεκριμένο και ότι την εξέτασε μόνο ο γιατρός Σωτήρης Ψαράς πριν πολύ καιρό. Ρωτήθηκε αν την εξέτασαν άλλοι γιατροί και απάντησε ότι πήγαινε σε οπτικό. Κατατέθηκε δήλωση του δρα Ψαρά, Τεκμήριο 4, χωρίς ένσταση και χωρίς να ζητηθεί η αντεξέταση του, ότι δεν έχει στο αρχείο του το όνομα Ζανέττου Αυξέντη Παναγιώτα. Επέμεινε ότι επισκέφθηκε το δρα Ψαρά πριν χρόνια. Στη συνέχεια ρωτήθηκε να δώσει το όνομα ενός οπτικού, εφόσον έκαμε αναφορά σε οπτικούς, και είπε για κάποιο Μάκη Ελευθερίου «μετά το δυστύχημα». Μετά όμως απάντησε καταφατικά στο κατά πόσο είδε τον κ. Ελευθερίου και πριν το δυστύχημα. Σε άλλο σημείο είπε πως συνταγή για τα γυαλιά της είχε δώσε ο δρ Σωτήρης Ψαράς, ενώ μετά την κατάθεση του Τεκμηρίου 4 απάντησε ότι τα γυαλιά της τα έδωσε οπτικός τον οποίο όμως, δεν θυμάται. Είναι ως εκ τούτου φανερό ότι προσπάθησε να συσκοτίσει τα στοιχεία τα οποία θα μπορούσαν να αποκαλύψουν το οφθαλμιατρικό της ιστορικό υπό το φως της υποβολής ότι το πρόβλημα της προϋπήρχε. Ως εκ των άνω η εκδοχή της ενάγουσας περί απώλειας της όρασης στον αριστερό οφθαλμό συνεπεία του ατυχήματος είναι πλήρως αναξιόπιστη και απορρίπτεται. Σχετική, ας σημειωθεί, ήταν και η μαρτυρία της εναγομένης 1 που ήταν φίλη της ενάγουσας και οδηγούσε το αυτοκίνητο όπου η ενάγουσα ήταν επιβάτης κατά το ατύχημα. Αυτή είπε πως η ενάγουσα είχε κτυπήσει στο πόδι και όχι οπουδήποτε αλλού και ότι δεν πρόσεξε οτιδήποτε στο πρόσωπο της. Είπε ακόμα ότι από πριν γνώριζε πως η ενάγουσα είχε πρόβλημα στο ένα μάτι. Στο κοινώς αποδεκτό πιστοποιητικό αναφέρεται, ως άνω, ότι υπήρχαν κακώσεις στο πρόσωπο. Δεν ήταν βέβαια οι κακώσεις στον οφθαλμό που ισχυρίστηκε η ενάγουσα. Από την άλλη εντοπίζεται πρόβλημα και στη μαρτυρία της εναγομένης 1 για το ότι δεν πρόσεξε οτιδήποτε στο πρόσωπο της ενάγουσας αν και περιόρισε την αναφορά στη δική της αντίληψη λέγοντας πως βέβαια η ίδια δεν είναι γιατρός. Πέραν τούτου, ενώ πριν ήταν φίλες, τώρα δεν μιλούν μεταξύ τους. Συνεπώς η μαρτυρία της εναγομένης δόθηκε πάνω σε υπόβαθρο κακών σχέσεων. Εν πάση όμως περιπτώσει το πρωταρχικό ζήτημα της αξιοπιστίας της ίδιας της ενάγουσας έχει ήδη, ως άνω, κριθεί. Όσα πράγματι η ενάγουσα υπέστη αναφέρονται στο Τεκμήριο
11. Αν και δεν αναφέρθηκε σε πόνο είναι αυτονόητο, χωρίς ανάγκη μαρτυρίας, ότι ένα κάταγμα είναι επώδυνο. Αλλά δεν έχουμε οποιαδήποτε περαιτέρω στοιχεία, ούτε για την ένταση, ούτε για τη διάρκεια. Σε ό,τι αφορά την ταλαιπωρία είναι γεγονός ότι τοποθετήθηκε νάρθηκας για δύο μήνες. Είναι εύλογα αντιληπτό ότι υπήρξε ταλαιπωρία. Δεν φαίνεται όμως να υπήρχαν σοβαρές περιστάσεις εφόσον δεν νοσηλεύθηκε, ενώ με την αφαίρεση του νάρθηκα δόθηκαν οδηγίες για πλήρη φόρτιση. Από την άλλη, 14 μήνες μετά το ατύχημα (ημερομηνία Τεκ. 1, 11.4.03) παρουσίαζε μικρή δυσκαμψία στην άρθρωση της ποδοκνημικής. Δεν γνωρίζουμε αν το πρόβλημα συνεχίζει και είναι μόνιμο. Αλλά είναι δεδομένη η πιθανότητα μετατραυματικής αρθρίτιδας. Αυτό εξ αιτίας, ως άνω, του υπερβολικού βάρους της ενάγουσας, όμως η αποζημίωση καθορίζεται υπό το φως των δεδομένων του συγκεκριμένου ενάγοντα. Υπό το φως των παραπάνω δεδομένων κρίνεται ότι το ποσό των £8.000,- αποτελεί δίκαιη αποζημίωση για την ενάγουσα. Το ατύχημα έγινε στις 5.1.2002, η αγωγή καταχωρίστηκε στις 19.6.2002 και η έκθεση απαίτησης στις 9.5.
12. Οι καθυστερήσεις πρέπει να αποθαρρύνονται. Τόκος θα δοθεί από την έκθεση απαίτησης όταν οι ενάγοντες έθεσαν με συγκεκριμένο τρόπο τις απαιτήσεις τους. Η αρνητική εικόνα ενός διαδίκου ως μάρτυρα μπορεί να ληφθεί υπόψη στο ζήτημα των εξόδων [Baylis Baxter Ltd v. Sabath