ΦΩΤΗ ΙΩΑΝΝΟΥ κ.α. ν. NAJI KAHWAGI, Αρ. Αγωγής: 832/05, 1 Νοεμβρίου 2006

(1)του 1999, με τον οποίο τροποποιήθηκε το Κεφ. 6 του περί Πολιτικής Δικονομίας Νόμου, άρθρα 82 - 90 και στους Θεσμούς Πολιτικής Δικονομίας Δ.48 Θ. 1 - 4, 8 και 9. Η αίτηση συνοδεύεται από ένορκη δήλωση της Ανδρούλλας Παρπούνα, η οποία αναφέρει, μεταξύ άλλων, ότι ο εναγόμενος παρέδωσε στον ενάγοντα κενή και ελεύθερη κατοχή του διαμερίσματος με αριθμό 1 στην οδό Ρήγα Φεραίου 8, ότι κατέβαλε κάποιο ποσό έναντι των εξόδων και ότι ο εναγόμενος οφείλει το συνολικό ποσό των Λ.Κ.900, πλέον Λ.Κ.139 έξοδα με τόκο 8% ετησίως επί του ποσού των Λ.Κ.211,50 από 22.3.2005 μέχρι εξοφλήσεως, πλέον Φ.Π.Α.. Πρόσθετα αναφέρει ότι εξ όσων κάλλιον γνωρίζει και πιστεύει ο καθ΄ ου η αίτηση δύναται να καταβάλλει Λ.Κ.300 μηνιαίως. Ο καθ΄ ου η αίτηση δεν έκανε χρήση του δικαιώματος του για καταχώρηση ένστασης. Κατά την ακρόαση της αίτησης εξετάστηκε ενόρκως από το συνήγορο των εναγόντων και από το Δικαστήριο. Ο σκοπός της παρούσας διαδικασίας, όπως έχει λεχθεί στην απόφαση Φιλίππου v. Συνεργατικής Πιστωτικής Εταιρείας Παλλουριώτισσας

(1997)1 Α.Α.Δ. 1755, "είναι για τον προσδιορισμό των μέσων του εξ αποφάσεως χρεώστη. Το μέρος ΙΧ του Κεφ. 6 έχει εξεταστικό χαρακτήρα και εστιάζεται στη διαπίστωση των πόρων και μέσων του χρεώστη". Από την εξέταση του καθ΄ ου η αίτηση προέκυψε ότι είναι παντρεμένος και πατέρας τριών παιδιών ηλικίας 16, 8 και 5 ετών, αντίστοιχα. Πληρώνουν ενοίκιο Λ.Κ.400 το μήνα για το σπίτι που ενοικιάζουν. Είναι υπάλληλος σε κατάστημα σάντουιτς, που ανήκει στην αδελφή του, με μηνιαίο εισόδημα Λ.Κ.

1. Η σύζυγος του δεν εργάζεται. Το κόστος διατροφής της οικογένειας του το προσδιόρισε σε Λ.Κ.
2. Περαιτέρω, καταβάλλει Λ.Κ.250 - Λ.Κ.300 τη διμηνία για ηλεκτροδότηση, Λ.Κ.25 μηνιαίως για το σταθερό τηλέφωνο, Λ.Κ.8 για το κινητό (ενώ προηγουμένως πλήρωνε Λ.Κ.120). Λόγω του ότι με το εισόδημα του δεν μπορεί να συντηρήσει την οικογένεια του προσπαθεί να βρει άλλη δουλειά και παίρνουν βοήθεια από τον πεθερό του, ο οποίος ανέλαβε και το κόστος της φοίτησης των παιδιών του στην "Αμερικάνικη Ακαδημία", περίπου Λ.Κ.1.400 το χρόνο για το κάθε παιδί. Τα χρέη της οικογένειας επεξηγήθηκαν και αναλύθηκαν ως ακολούθως: - Λ.Κ.15.000 στη Λαϊκή Τράπεζα για το οποίο εκδόθηκε απόφαση. Η Τράπεζα προχωρεί με εκτέλεση. - Χρέος στο Νέο Συνεργατικό Ταμιευτήριο Κάτω Βαρωσίων Λτδ, σε σχέση με το οποίο εκδόθηκε διαιτητική απόφαση σε σχέση με την οποία έχει καταχωρηθεί αίτηση έρευνας ημερομηνίας 31.8.2006 (Γεν. Αίτηση 13/04), Τεκμήριο Β. - Χρέος στην Hellenic Bank Public Company Ltd για το οποίο στις 18.9.2006 εκδόθηκε απόφαση στην αγωγή με αρ. 1149/2006, Τεκμήριο Γ. Η νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου ερμηνεύοντας τις καταργηθείσες διατάξεις του Κεφ. 6 έχει καθορίσει τις βασικές αρχές που το Δικαστήριο λαμβάνει υπόψη στην έκδοση διαταγμάτων μηνιαίων δόσεων. Το Δικαστήριο, αφού εξεταστεί ο οφειλέτης θα πρέπει να ισοζυγίσει την αναγκαιότητα το τυχόν διάταγμα για μηνιαίες δόσεις να είναι τέτοιο ώστε να είναι στα πλαίσια της πραγματικότητας, δίνοντας τη δυνατότητα στον ίδιο το χρεώστη να πληρώνει, ενώ από την άλλη θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη η αξίωση ενός πιστωτή που αναμένει να λάβει το προϊόν της εξ αποφάσεως οφειλής του το συντομότερο δυνατόν. Στην απόφαση Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος Α.Ε. v. Κωνσταντίνου

(2000)1 Α.Α.Δ. 1034, τονίστηκε ότι: "Τα προβλεπόμενα από το νόμο μέσα αναγκαστικής εκτέλεσης δεν πρέπει να καταντούν ατελέσφορα εκτός στις απόλυτα δικαιολογημένες περιπτώσεις. Πρέπει να εξισορροπείται η ανάγκη εκτέλεσης με την προοπτική αξιοπρεπούς διαβίωσης του ανθρώπου στο πλαίσιο κράτους δικαίου" Η γενική αρχή την οποία πρέπει να ακολουθεί το Δικαστήριο είναι ότι η αποπληρωμή των εξ αποφάσεως οφειλών πρέπει να συναρτάται άμεσα με την αξιοπρεπή διαβίωση του οφειλέτη. Στην υπόθεση Αντώνης Φλαγκοφάς v. Αταλέζα Λτδ

(1989)1 (Ε) Α.Α.Δ. 686, επιβεβαιώθηκε η αυστηρή προσήλωση στη γενική αρχή ότι η πληρωμή εξ αποφάσεως οφειλών πρέπει να εντάσσεται μέσα στα όρια που να επιτρέπουν ταυτόχρονα και την αξιοπρεπή διαβίωση του οφειλέτη. Λέχθηκε ότι η οικονομική ευχέρεια για την αποπληρωμή χρέους με δόσεις συναρτάται άμεσα με τις ανάγκες του χρεώστη και της οικογένειας του για αξιοπρεπή διαβίωση, στέγαση, διατροφή, ιατρική περίθαλψη, μόρφωση παιδιών και ευχέρεια για οικονομική διακίνηση του οφειλέτη. Δαπάνες για τσιγάρα, ποτά, διασκέδαση, καφενεία κ.λ.π. θεωρούνται ως μη αναγκαία έξοδα (βλ. Soteriades v. Koutsiou

(1970)1 C.L.R. 25, Chrysostomou Athanasiou

(1981)1 C.L.R. 669, Λ. Σάββα v. Λαϊκή Κυπριακή Τράπεζα (Χρηματοδοτήσεις ) Λτδ, Πολιτική Έφεση 9542, 20.06.97). Όμως, έχει νομολογηθεί ότι δεν είναι ανεκτή η δημιουργία υποχρεώσεων άλλων από τις ουσιαστικά αναγκαίες και η επίκληση τους ως δικαιολογία για την αποφυγή πληρωμής του εξ αποφάσεως χρέους. Βλ. Anestos Adamou v. Xenophon Ioannides

(1963)2 C.L.R. 468. Μάλιστα, δε, στην υπόθεση Συνεργατική Πιστωτική Εταιρεία Αραδίππου v. Ιακώβου

(1999)1 Α.Α.Δ. 2032 αποφασίσθηκε ότι η οικονομική ικανότητα της οφειλέτιδας να πληρώνει χρέος το οποίο δεν ήταν αναγκαίο για την διαβίωση της και της οικογένειας της υποδηλούσε ικανότητα της να πληρώνει το ισάξιο ποσό προς αποπληρωμή του εξ αποφάσεως χρέους. Λέχθηκαν τα ακόλουθα: "Δεν μπορεί να επιτραπεί σε οφειλέτη να δημιουργεί υποχρεώσεις άλλες από τις απαραίτητες για την αντιμετώπιση ουσιωδών αναγκών του ιδίου και της οικογένειας του και στη συνέχεια να τις προβάλλει ως δικαιολογία για την αδυναμία του να πληρώνει το εξ αποφάσεως χρέος του. Η εκούσια πληρωμή του ποσού των Λ.Κ.50,00 στην οποία η εφεσίβλητη παραδέχτηκε ότι προέβαινε μηνιαίως, εξυπακούει, χωρίς να παρίσταται ανάγκη για συζήτηση άλλων λεπτομερειών, ικανότητα της να καταβάλλει αυτό το ποσό προς ικανοποίηση του εξ αποφάσεως χρέους της." Έχει νομολογηθεί, περαιτέρω, πως άλλα χρέη για τα οποία δεν υπάρχει διαταγή μηνιαίων πληρωμών, ή μεταγενέστερες του δικαστικού χρέους υποχρεώσεις δεν έχουν προτεραιότητα στο εξ αποφάσεως χρέος (βλ. Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος Α.Ε. v. Κωνσταντίνου, ανωτέρω και Κλεοβούλου v. Μινέρβα Ασφαλιστική Εταιρεία Λτδ, Πολιτική Έφεση 11787, 2.2.2005). Σε περίπτωση φυσικών προσώπων, το Δικαστήριο αφού λάβει υπόψη του τα εισοδήματα του χρεώστη και τις οικογενειακές και προσωπικές του ανάγκες, μπορεί να διατάξει την καταβολή ποσού που είναι το περίσσευμα από τις απολαβές, μετά από την αφαίρεση εύλογου ποσού που είναι αναγκαίο για τη συντήρηση του χρεώστη και των εξαρτωμένων του (βλ. Gesico Photographic v. J.K. Video

(1991)1 Α.Α.Δ. 134). Η δυνατότητα εργοδότησης είναι παράγοντας που λαμβάνεται υπόψη. Το γεγονός ότι κάποιος δεν εργάζεται δεν επαρκεί από μόνο του για να οδηγήσει στη μη έκδοση διατάγματος αν το Δικαστήριο ικανοποιηθεί ότι ο χρεώστης έχει τη δυνατότητα να εργαστεί αλλά ότι αυτό που ελλείπει στην περίπτωση είναι η βούληση του να εξεύρει εργασία (βλ. Παναγιώτου v. Μιχαήλ,

(1998)1 Α.Α.Δ. 422). Στην παρούσα υπόθεση η μόνη μαρτυρία που τέθηκε ενώπιόν μου είναι εκείνη του καθ΄ ου η αίτηση και συνεπώς το Δικαστήριο καλείται να αξιολογήσει αυτά που ο καθ΄ ου η αίτηση κατάθεσε για να καταλήξει στην οικονομική του ευχέρεια για αποπληρωμή του χρέους του με δόσεις. Η εικόνα που άφησε ο καθ΄ ου η αίτηση στο Δικαστήριο ήταν ιδιαίτερα πτωχή. Ήταν αντιφατικός, απέφευγε να απαντά ευθέως σε ερωτήσεις και κατέφευγε σε αοριστίες. Ενδεικτικά αρκεί να αναφέρω την αρχική απροθυμία του να απαντήσει την ερώτηση πόσα δαπανάει η οικογένεια του μηνιαίως για τη διατροφή τους επικαλούμενος άγνοια. Σαν γενικό σχόλιο μπορεί να λεχθεί ότι ο καθ΄ ου η αίτηση επέδειξε τουλάχιστον απροθυμία στο να παρουσιάσει οποιαδήποτε συγκεκριμένα στοιχεία για την εισοδηματική του κατάσταση. Εάν πράγματι η απασχόληση του τους τελευταίους δεκαέξι μήνες δεν καλύπτει τις δαπάνες της οικογένειας του σίγουρα θα μπορούσε να βρει πολλές άλλες ευκαιρίες για εργασία. Κατάθεσε δε, βέβαια αορίστως, πως "φέτος" τους βοηθεί ο πεθερός του, με τον οποίο όμως, όπως ακολούθως πρόσθεσε, δεν έχουν καλή σχέση. Έγινε αναφορά σε δάνειο στη Λαϊκή Τράπεζα πλην όμως δεν προσκόμισε κάποιο αποδεικτικό στοιχείο και σε σχέση με αυτό δεν μπορεί να εξαχθεί οποιοδήποτε ασφαλές συμπέρασμα ενώ οι εκδοθείσες αποφάσεις εναντίον του (Τεκμήρια Β και Γ) δεν μπορούν να ληφθούν υπόψη αφού δεν υπάρχει διάταγμα μηνιαίων δόσεων εναντίον του, η δε απόφαση, Τεκμήριο Γ, είναι μεταγενέστερη της παρούσας. Όσον αφορά τα έξοδα, το ποσό που ο καθ΄ ου η αίτηση κατέθεσε ότι δαπανά τη διμηνία για το ηλεκτρικό ρεύμα, δηλαδή Λ.Κ.250 - Λ.Κ.300, δεν το δέχομαι ως λογικό ιδιαίτερα ενόψει του γεγονότος ότι δεν έχει παρουσιάσει οποιοδήποτε στοιχείο που να το δικαιολογεί. Θεωρώ ότι το πιο πάνω ποσό θα πρέπει να είναι πολύ μικρότερο. Έχοντας συνεπώς υπόψη μου το σύνολο της μαρτυρίας που τέθηκε ενώπιον μου όπως αξιολογήθηκε πιο πάνω και τις αρχές που διέπουν το θέμα, κρίνω ότι ο καθ΄ ου η αίτηση είναι σε θέση να καταβάλλει ένα μικρό ποσό μηνιαίως για αποπληρωμή του εξ αποφάσεως χρέους. Καταλήγω ότι ο καθ΄ ου η αίτηση είναι σε θέση να πληρώνει το εξ αποφάσεως χρέος του με μηνιαίες δόσεις των Λ.Κ.50,00. Εκδίδεται συνεπώς διάταγμα εναντίον του καθ΄ ου η αίτηση για πληρωμή προς τους αιτητές του ποσού των Λ.Κ.50,00 μηνιαίως από 1.12.2006. Ο καθ΄ ου η αίτηση καταδικάζεται στα έξοδα της αίτησης ως θα υπολογισθούν από τον Πρωτοκολλητή. (Υπ.) ...................................... Μ. Παπαϊωάννου, Ε.Δ. /Λ.Σ. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο