ΑΔΑΜΟΥ ΕΛΛΗΝΑ ν. ΙΑΚΩΒΟΥ ΚΟΝΤΟΥ, Αρ. Αγωγής:968/2004, 16, Νοεμβρίου, 2006 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLAR:2006:A155 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΑΡΝΑΚΑΣ ΕΝΩΠΙΟΝ: Χρ. Γ. Φιλίππου, Ε.Δ. Αρ. Αγωγής:968/2004 Μεταξύ: ΑΔΑΜΟΥ ΕΛΛΗΝΑ Ενάγοντoς -και- ΙΑΚΩΒΟΥ ΚΟΝΤΟΥ Εναγομένου ------------------------------------------------------------------------------------------------------- Αρ. Αγωγής:969/2004 Μεταξύ: ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΕΛΛΗΝΑ, ανηλίκου δια των πλησιεστέρων φίλων, συγγενών και γονέων του Παναγιώτη Έλληνα και Παντελίτσας Έλληνα Ενάγοντος -και - ΙΑΚΩΒΟΥ ΚΟΝΤΟΥ Εναγομένου ------------------------------------------------------------------------------------------------------- 16, Νοεμβρίου, 2006 Για τους Ενάγοντες: Η κα Σ. Ποιητού (κα Ιωάννου για να ακούσει την απόφαση). Για τον Εναγόμενο: Ο κ. Α. Δημητρίου (κα Τσεριώτη για να ακούσει την απόφαση). Α Π Ο Φ Α Σ Η Οι υπό τον ως άνω αριθμό και τίτλο αγωγές μετά από σχετικό αίτημα εκ μέρους του εναγομένου στην υπόθεση 969/ 2004 και την έκδοση σχετικού διατάγματος συνενώθηκαν επί όλων των επιδίκων θεμάτων και έτσι αυτές συνεκδικάσθηκαν με οδηγό την αγωγή με αριθμό 968/2004. ΕΓΓΡΑΦΕΣ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ: Στη συνέχεια θα προσπαθήσω να καταγράψω με όσο πιο συνοπτικό τρόπο γίνεται τους εκατέρωθεν ισχυρισμούς όπως αυτοί προβάλλονται στις έγγραφες προτάσεις των διαδίκων με σκοπό την καλύτερη κατανόηση της απόφασης από τον αναγνώστη. Στην Αγωγή με αριθμό 968/2004: Ο ενάγων στην αγωγή με αριθμό 968/2004, από εδώ και στο εξής ¨η οδηγός αγωγή¨ ο οποίος θα αναφέρεται στη συνέχεια με το μικρό του όνομα ως Αδάμος, με την έκθεση απαιτήσεως του αξιώνει γενικές και ειδικές αποζημιώσεις για σωματικές βλάβες, τόκους και έξοδα που προκλήθηκαν σε αυτόν συνεπεία τροχαίου δυστυχήματος για το οποίο επιρρίπτει αποκλειστικά την ευθύνη στον εναγόμενο. Το δυστύχημα συνέβηκε κατά ισχυρισμό του ενάγοντος στις 24.09.2003 και ενώ ο ενάγων οδηγούσε νομίμως το μοτοποδήλατο με αριθμό εγγραφής RR 985 στην Λεωφ. Φανερωμένης στην Λάρνακα, πλησίον της εισόδου χώρου στάθμευσης του νέου σταδίου Γ.Σ.Ζ., με κατεύθυνση προς την Βεργίνα και ενώ έδειχνε ο σηματοδότης του εν λόγω μοτοποδηλάτου ότι θα έστριβε δεξιά στον ως άνω χώρο στάθμευσης ή και ενώ το μοτοποδήλατο που οδηγούσε εκινείτο πλησίον του μέσου ή και στο μέσο της εν λόγω Λεωφόρου ή και άρχισε να στρίβει δεξιά, ο εναγόμενος τόσον αμελώς ή και κατά παράβαση των εκ του Νόμου ή και Κανονισμών απορρεόντων καθηκόντων του οδηγούσε ή και ήλεγχε το αυτοκίνητο με αριθμό εγγραφής ΗΗΚ 333 ερχόμενος από πίσω ή και ακολουθών το ως άνω μοτοποδήλατο που οδηγούσε ο Αδάμος, οδήγησε αυτό ώστε να συγκρουσθεί επί του μοτοποδηλάτου και επί του πίσω μέρους αυτού, με αποτέλεσμα ο Αδάμος να υποστεί σωματικές βλάβες, απώλεια και ζημιά. Παρέχονται λεπτομέρειες της ισχυριζόμενης αμέλειας ή και παραβάσεως των εκ του νόμου ή και των κανονισμών απορρεόντων καθηκόντων του εναγομένου καθώς και των σωματικών βλαβών και άλλων γενικών ζημιών που υπέστη ο ίδιος οι οποίες περιλαμβάνουν γενικές αποζημιώσεις για σωματικές βλάβες, ταλαιπωρία, πόνους, για απώλεια μελλοντικών εισοδημάτων και ως εκ της ιδιότητας του ως ποδοσφαιριστής τότε της ομάδας Νέων της ΑΛΚΗΣ και των προοπτικών που είχε και έχει να συνεχίσει στο μέλλον ως επαγγελματίας πλέον ποδοσφαιριστής στο ίδιο σωματείο. ή και για μείωση της εισοδηματικής του ικανότητας καθώς και ειδικές αποζημιώσεις ύψους Λ.Κ.267,00, τα δικαστικά έξοδα και νόμιμο τόκο από της ημερομηνίας του δυστυχήματος. Στην έκθεση υπερασπίσεως του ο εναγόμενος πλην του ότι επεσυνέβη η σύγκρουση στις 24.09.2003 μεταξύ του μοτοποδηλάτου που οδηγούσε ο Αδάμος και του οχήματος το οποίο οδηγούσε ο ίδιος, αρνείται οποιοδήποτε άλλο ισχυρισμό του Αδάμου και τον θέτει σε αυστηρή απόδειξη όλων των ισχυρισμών του. Ως προς την ευθύνη για την πρόκληση του δυστυχήματος ο εναγόμενος ισχυρίζεται ότι δεν έχει ουδεμία ευθύνη και την αποκλειστική και/ ή εις τον μέγιστο βαθμό ευθύνη του δυστυχήματος φέρει ο Αδάμος. Η δική του θέση είναι ότι κατά τον επίδικο χρόνο και ενώ οδηγούσε νομίμως και κανονικώς το όχημα του κατά μήκος της Λεωφ. Φανερωμένης στην Λάρνακα με κατεύθυνση προς την Βεργίνα, ο Αδάμος ο οποίος οδηγούσε παράνομα το μοτοποδήλατο του επί του οποίου επέβαινε και άλλος επιβάτης, ο μικρότερος αδελφός του και ενάγων στην με αριθμό 969/04 αγωγή, χωρίς να κατέχει άδεια ικανή που να του επέτρεπε να μεταφέρει επιβάτη και μάλιστα κατά τον τρόπο που αυτός επέβαινε επί του μοτοποδηλάτου και ενώ προπορευόταν αυτού στην ίδια κατεύθυνση και ενώ είχε την πρόθεση και σκοπό να στρίψει και να εισέλθει από την είσοδο του Νέου Γ.Σ.Ζ. δεξιά εν σχέση με την πορεία τους, οδήγησε το μοτοποδήλατο του τόσον αμελώς και/ ή κατά παράβαση των εκ του νόμου και κανονισμών τροχαίας απορρεόντων καθηκόντων του, και αφού κινήθηκε απότομα δεξιά σε σχέση με την πορεία του, απέκοψε και ή έφραξε την πορεία του εναγομένου ο οποίος κατά τον εν λόγω χρόνο ευρισκόταν σε θέση προσπεράσεως του μοτοποδηλάτου του ενάγοντος και μάλιστα στην δεξιά πλευρά του δρόμου σε σχέση με την πορεία τους, αποτέλεσμα δε αυτής της κίνησης του Αδάμου ήταν να επισυμβεί σύγκρουση των δύο οχημάτων και να υποστεί ο εναγόμενος σοβαρές υλικές ζημιές στο όχημα του τις οποίες επιφυλάσσει το δικαίωμα του να τις απαιτήσει με ξεχωριστή αγωγή. Προβάλλει και αυτός σειρά λεπτομερειών της αμέλειας και /ή της παραβάσεως των εκ του νόμου και κανονισμών απορρεόντων καθηκόντων του Αδάμου. Θέτει δε αυτόν σε αυστηρή απόδειξη των ισχυρισμών του για τις ισχυριζόμενες σωματικές βλάβες και γενικές και ειδικές ζημιές τις οποίες ισχυρίζεται ότι υπέστη. Στην Αγωγή με αριθμό 969/2004: Τα ίδια ως προς την ευθύνη για την πρόκληση του δυστυχήματος προβάλλονται και στην αγωγή 969/2004 όπου ο ενάγων που στη συνέχεια θα αναφέρεται ως ο Γιώργος, είναι ο ανήλικος αδελφός του Αδάμου, ο οποίος επέβαινε του μοτοποδηλάτου ως επιβάτης και με την οποία επιρρίπτει στον εναγόμενο την ευθύνη για την πρόκληση του δυστυχήματος και με την οποία αξιώνονται από αυτόν τόσο γενικές αποζημιώσεις για τον τραυματισμό του όσο και ειδικές ζημιές ύψους Λ.Κ.1.167,00, τις οποίες ισχυρίζεται ότι υπέστη ή θα υποστεί για μελλοντική θεραπεία ή και εγχείριση. Στην υπεράσπιση του ο εναγόμενος εκτός της άρνησης της απαίτησης του Γιώργου προβάλλει τους ίδιους λόγους όπως και στην οδηγό αγωγή όπου επιρρίπτει την ευθύνη για τη πρόκληση του δυστυχήματος στον Αδάμο και επί πλέον σε ό,τι αφορά τον Γιώργο ότι φέρει και αυτός ευθύνη εφόσον επέβαινε επί του μοτοποδηλάτου καθήμενος στο μπροστινό μέρος χωρίς κράνος και παράνομα καθώς αυτή οδηγείτο χωρίς ο Αδάμος να κατέχει άδεια οδηγήσεως η οποία θα του επέτρεπε να μεταφέρει επιβάτη και κατά συνέπεια με τη συμπεριφορά του έθεσε τον εαυτό του σε κίνδυνο να υποστεί σωματικές βλάβες και να θέσει σε κίνδυνο την περιουσία και τη σωματική ακεραιότητα τρίτων προσώπων. Η ΜΑΡΤΥΡΙΑ: Η μαρτυρία που δόθηκε ήταν εκτεταμένη, κάλυψε όλα τα επίδικα θέματα με περισσή λεπτομέρεια και επιμονή σε σημείο που δεν έλειψαν, αχρείαστες κατά την άποψη μου, αντεγκλήσεις και μεταξύ των δικηγόρων. Η αντεξέταση των μαρτύρων και των δύο πλευρών υπήρξε εξαντλητική. Για τούτο και η ακροαματική διαδικασία διήρκεσε επί πολύ. Η εκδοχή που προώθησε κάθε πλευρά ως προς την ευθύνη για το δυστύχημα, στην ουσία είναι αυτή που καταγράφω πιο πάνω παραθέτοντας τους εκατέρωθεν ισχυρισμούς που προβάλλονται στα δικόγραφα, περαιτέρω υπήρξε έντονη αμφισβήτηση των απαιτήσεων που προβάλλουν οι ενάγοντες είτε ως γενικές και άλλες αποζημιώσεις είτε ως ειδικές. Θα προσπαθήσω στη συνέχεια, σε συντομία, κατά το δυνατόν, να καταγράψω τα κυριότερα σημεία της μαρτυρίας τα οποία θα βοηθήσουν το Δικαστήριο στη εξαγωγή των ευρημάτων και συμπερασμάτων του επί των αμφισβητουμένων θεμάτων, χωρίς βέβαια να παραγνωρίζω το σύνολο της δοθείσας μαρτυρίας (βλ. Αριστείδου v. Σιαηλή,
(1998)Α.Α.Δ. 1Β σελ. 617), λαμβάνοντας ακόμα υπόψη την αρχή που προέρχεται από την νομολογία μας ότι δηλαδή δεν επιβάλλεται η επανάληψη του συνόλου της μαρτυρίας ή αναφορά σε κάθε πτυχή της για την αιτιολόγηση μιας δικαστικής απόφασης. Ό,τι απαιτείται είναι ο ορθός προσδιορισμός των επίδικων θεμάτων, η σύνοψη του ουσιώδους μέρους της μαρτυρίας, ο συσχετισμός της με τα ευρήματα και συμπεράσματα καθώς και η συνάρτηση της ετυμηγορίας με τα επίδικα θέματα και τα ευρήματα του δικαστηρίου (Βλ. μεταξύ άλλων Ioannidou v. Dikeos
(1969)1 C.L.R. 235 και Pioneer Candy Ltd v. Tyfon & Sons
(1981)1 C.L.R. 540). Για τους ενάγοντες κατέθεσαν δεκατρείς
(13)μάρτυρες (Μ.Ε.) για δε τον εναγόμενο τρεις
(3)μάρτυρες (Μ.Υ.) συμπεριλαμβανομένων των διαδίκων και όσον αφορά την πλευρά των εναγόντων μόνον του Αδάμου. Κατατέθηκαν κατά τη διάρκεια της ακροαματικής διαδικασίας 18 τεκμήρια εκ των οποίων μερικά υποδιαιρούνται και σε άλλα συναφή μεταξύ τους, τα οποία αποτελούν την έγγραφη ή /και την πραγματική μαρτυρία όπως το σχεδιαγράφημα της σκηνής του δυστυχήματος και η περιγραφή των ζημιών των ενεχομένων στο δυστύχημα οχημάτων όπως καταγράφτηκαν από τον Αστυνομικό εξεταστή όταν αυτός επιθεώρησε τα ενεχόμενα οχήματα (βλ. Γιαννάκη Σοφοκλέους v. Αστυνομίας
(2000)2 Α.Α.Δ. σελ. 218). Αναφορά θα γίνει στα πιο πάνω, όπου κριθεί αναγκαίο, στη συνέχεια της απόφασης μου. Η ανάλυση της μαρτυρίας που θα ακολουθήσει περιστρέφεται γύρω από τα επίδικα θέματα τα οποία καλούμαι να επιλύσω και αφορούν : (α) το θέμα της ευθύνης της πρόκλησης του δυστυχήματος, (β) των ζημιών που προκλήθηκαν στους ενάγοντες, γενικών και ειδικών και (γ) τον καθορισμό των αποζημιώσεων. Μαρτυρία ως προς το ζήτημα της ευθύνης: Σχετική υπήρξε επί του θέματος αυτού η μαρτυρία του Παναγιώτη Γρηγορίου ο οποίος ήταν ο αστυνομικός εξεταστής του δυστυχήματος και της Φωτεινής Λάρκου, Πρωτοκολλητού στο Ποινικό Τμήμα του Ε.Δ. Λάρνακας σε σχέση με την παραδοχή του εναγομένου για το αδίκημα της αμελούς οδήγησης στην ποινική υπόθεση 373/2004, κατέθεσε επίσης την κατάθεση του Αδάμου που ευρισκόταν στον φάκελο της ποινικής υπόθεσης ως Τεκμήριο
- Τέλος σχετικές είναι οι μαρτυρίες των ενεχομένων οδηγών, του Αδάμου ως οδηγού του μοτοποδηλάτου και του Ιάκωβου Κοντού ως οδηγού του αυτοκινήτου. Ο αστυνομικός εξεταστής του δυστυχήματος Παναγιώτης Γρηγορίου (Μ.Ε.4) μετέβη στη σκηνή του δυστυχήματος πολύ αργότερα από το συμβάν όταν τα οχήματα δεν ευρίσκονταν πλέον εκεί έτσι που να διαπιστωνόταν η τελική τους θέση, επιθεώρησε όμως αυτά , όπως ανέφερε, αργότερα. Σημασία των ευρημάτων που προέκυψαν κατά την επιθεώρηση των οχημάτων έχει η περιγραφή τους που αφορούσε ένα μοτοποδήλατο μικρού κυβισμού και ένα saloon αυτοκίνητο και η περιγραφή των ζημιών που αυτά υπέστησαν. Οι ενάγοντες είχαν μεταφερθεί στο Νοσοκομείο από τον εναγόμενο όπου και έτυχαν των Α΄ Βοηθειών και απελύθησαν. Αργότερα, την ίδια ημέρα του δυστυχήματος μετέβησαν στην σκηνή οι οδηγοί των ενεχομένων οχημάτων, ο πατέρας των εναγόντων και ο εξεταστής. Υπήρξε διαφωνία ως προς το ακριβές σημείο σύγκρουσης. Ο αστυνομικός έκαμε τις αναγκαίες μετρήσεις και ετοίμασε το Τεκμήριο 8 που είναι το πρόχειρο σχδιαγράφημα το οποίο υπέγραψαν οι οδηγοί, καταγράφοντας ταυτόχρονα τη διαφωνία τους ως προς το ακριβές σημείο σύγκρουσης. Αργότερα με βάσει το πρόχειρο ετοίμασε συμμετρικό σχέδιο το οποίο κατατέθηκε ως Τεκμήριο
- Πινακίδα που υπήρχε στο σημείο, ύψους 2 μέτρων περίπου, υπεδείκνυε το χώρο στάθμευσης του Νέου Γ.Σ.Ζ. Η ορατότητα ως προς την πορεία των ενεχομένων οχημάτων ήταν τουλάχιστον 100 μέτρα η δε είσοδος του γηπέδου ήταν ορατή από απόσταση 200μ. Κατά τον επίδικο χρόνο ο καιρός ήταν αίθριος και η άσφαλτος ξηρή. Συνεπεία της σύγκρουσης έσπασαν ο αριστερός πισινός δείκτης του μοτοποδηλάτου και το πισινό φανάρι και ζάβωσε η πισινή πινακίδα εγγραφής και ο λασπωτήρας. Το αυτοκίνητο είχε υποστεί ζημιές στον δεξί μπροστινό δείκτη και στο δεξί φανάρι που βρίσκεται στην μπροστινή δεξιά γωνιά. Συμφώνησε κατά την αντεξέταση του ότι ο οδηγός του μοτοποδηλάτου, θα μπορούσε προτού αποφασίσει να στρίψει δεξιά να είχε διανύσει και άλλη απόσταση εντός της εισόδου του σταδίου που ήταν πλάτους 6.60μ. Θα ήταν λογικό και αυτή ήταν και η άποψη του ότι σε περίπτωση που το αυτοκίνητο ευρισκόταν σε πορεία προσπεράσματος το μπροστινό του μέρος να ήταν πιο μπροστά από το πισινό μέρος της μοτοσικλέτας η οποία είχε μόνο 1.5μ. μήκος. Οι πορείες Α και Β όπως τις σημείωσε επί του σχεδιαγραφήματος όπου φαίνεται η πορεία Α πιο δεξιά από αυτή της πορείας Β, ως προς την πορεία τους, δεν υποδεικνύουν, όπως διευκρίνισε, και ότι ευρίσκονταν τα οχήματα σε αυτή τη θέση κάτι τέτοιο δεν λέχθηκε στη σκηνή. Από τις ζημιές που υπέστη το μοτοποδήλατο συμπεραίνει ότι το κτύπημα που δέχθηκε ήταν από πίσω. Δεν μπορούσε όμως να πει αν αυτό ευρισκόταν σε διαγώνια ή κάθετη θέση ή αν αυτό είχε οποιαδήποτε κλήση κατά τη στιγμή της σύγκρουσης. Δεν είχε εντοπίσει ζημιά στη δεξιά πλευρά του μοτοποδηλάτου. Ο Αδάμος είχε κατηγορηθεί ότι οδηγούσε χωρίς κράνος παρόλο ότι στην κατάθεση του είχε αναφέρει ότι φορούσε κράνος και ότι μετέφερε επιβάτη κάτω των 12 χρόνων στο μπροστινό μέρος της μοτοσικλέτας, κατηγορίες τις οποίες, από ότι γνώριζε, τις είχε παραδεχθεί ενώπιον του Δικαστηρίου. Δεν θυμόταν αν του είχε πει ο Αδάμος ότι άναβε το trafficator του μοτοποδηλάτου του και δεν θυμόταν εάν το είχε ελέγξει εάν ήταν σε λειτουργία. Δεν μπορούσε να ξέρει εάν ο επιβάτης που μετέφερε μπόδιζε τον οδηγό να δει εάν το trafficator του ήταν σε λειτουργία καθώς δεν ήξερε ποια ήταν η θέση του. Κατέθεσε τα ιατρικά πιστοποιητικά των δύο εναγόντων τα οποία εκδόθηκαν μετά που είχαν τύχει των Α΄ Βοηθειών ως Τεκμήρια 10 και 11 αντίστοιχα. Δεν θυμόταν εάν είχε ελέγξει κατά πόσο υπήρχαν το αριστερό και δεξί καθρεφτάκι, εάν όμως δεν υπήρχαν αυτά, θα το κατέγραφε. Εξέφρασε την άποψη ότι εάν ο επιβάτης που μετέφερε ο μοτοποδηλάτης καθόταν, θα μπορούσε ο οδηγός να βλέπει από τα καθρεφτάκια, εάν αυτά υπήρχαν, ενώ στη περίπτωση που αυτός στεκόταν είναι πιθανόν να μην έβλεπε. Αξιολογώντας τη μαρτυρία του πιο πάνω μάρτυρα κρίνω ότι ήταν ειλικρινής και ότι ήταν αντικειμενικός ως προς τις ενέργειες που έκαμε όταν κλήθηκε για να διερευνήσει το δυστύχημα. Τα ευρήματα του δηλαδή οι μετρήσεις που έκαμε και αποτυπώθηκαν στο σχεδιαγράφημα όπως και η καταγραφή των ζημιών των ενεχομένων οχημάτων αποτελούν την πραγματική μαρτυρία. Το σχέδιο της σκηνής τροχαίου δυστυχήματος που περιλαμβάνει τις διάφορες μετρήσεις και ευρήματα, στη συγκεκριμένη περίπτωση τα Τεκμήρια 8 και 4 (πρόχειρο και επί κλίμακας) αντίστοιχα. Από τα όσα περιλαμβάνονται στο σχεδιαγράφημα τα οποία αποτελούν πραγματική μαρτυρία εξαίρεση αποτελούν οι υποτιθέμενες πορείες των εμπλεκομένων και ενεχομένων οχημάτων και το υποτιθέμενο σημείο σύγκρουσης, τα οποία δεν αποτελούν πραγματικά ευρήματα, αλλά απλώς μέρος της εκδοχής των μαρτύρων που τα ανέφεραν (βλ. Κυριακίδου και άλλος v. Νικολάου
(1993)1 Α.Α.Δ. σελ. 45επ. ). Επίσης όπως λέχθηκε στην πιο πάνω υπόθεση: ¨Πραγματική μαρτυρία είναι η μαρτυρία που προβάλλει από τα ίδια τα πράγματα και μόνο.. Ένα αντικειμενικό εύρημα ενέχει αποδεικτική δυναμική όταν κατά την αντιπαραβολή προς αυτό των αντικρουόμενων εκδοχών, είναι εγγενώς αποκαλυπτικό της εξέλιξης των πραγμάτων. Τέλος η πραγματική μαρτυρία αποτελεί γνώμονα τόσο για την κρίση της αξιοπιστίας των μαρτύρων όσο και για τον έλεγχο των λεπτομερειών της μαρτυρίας. Συνιστά δε σταθερό οδηγό για τον καθορισμό των γεγονότων που προκάλεσαν το δυστύχημα (βλ. Θεοφάνους v Αστυνομίας
(1990)2 Α.Α.Δ. σελ. 160, Κονναρή v. Κυριάκου
(1996)1 Α.Α.Δ 1243, Κυριάκου v. Δημητρίου
(1997)1 Α.Α.Δ. 1362, Α/φοί Παπαλαζάρου κ.ά. v. Σοφοκλή Μιχαήλ
(1997)1 Α.Α.Δ. 1388, Ιωαννίδου κ.ά. v. Singh κ.ά.
(2001)1 Α.Α.Δ.σελ. 1805¨). Ο πιο πάνω μάρτυρας οφείλω να παρατηρήσω ότι θα έπρεπε να είναι πιο σαφής ως προς δύο γεγονότα για τα οποία ερωτήθηκε. Στο εάν δηλαδή υπήρχαν καθρεφτάκια επί του μοτοποδηλάτου για τα οποία όταν ρωτήθηκε έδωσε μια διφορούμενη απάντηση και κατά πόσο λειτουργούσε το trafficator του, το οποίο παραδέχθηκε ότι δεν είχε ελέγξει όπως όφειλε να το είχε κάμει εν΄ όψη των συνθηκών του δυστυχήματος. Ο Αδάμος ο οποίος γεννήθηκε στις 8.06.1984 και είναι απόφοιτος Τεχνικής Σχολής υπηρετούσε κατά τον επίδικο χρόνο τη θητεία του στην Εθνική Φρουρά (Ε.Φ.). Οδηγούσε το μικρού κυβισμού μοτοποδήλατο του και μετέφερε στο μπροστινό μέρος του τον μικρότερο αδελφό του Γιώργο. Χρησιμοποιούσε ταχύτητα 40χ.α.ω. και έχοντας πρόθεση να στρίψει δεξιά ως προς τη πορεία του παρά την είσοδο του Νέου Σταδίου Γ.Σ.Ζ. και ενώ πήγαινε ολοένα και δεξιότερα ως προς τη πορεία του ξεκινώντας από απόσταση δέκα με δεκαπέντε μέτρα προηγουμένως, έθεσε σε λειτουργία το trafficator του οχήματος του τρία μέτρα πριν φτάσει μπροστά από την είσοδο, ελαττώνοντας ταυτόχρονα σταδιακά τη ταχύτητα του περίπου στα 20χ.α.ω. Είχε στο μεταξύ προσέξει πριν κάμει τις πιο πάνω ενέργειες από το αριστερό καθρεφτάκι του μοτοποδηλάτου του ένα αυτοκίνητο ευρισκόμενο τριάντα μέτρα πίσω του να ακολουθεί. Ξαφνικά το αυτοκίνητο που τον ακολουθούσε προσέκρουσε στο πίσω μέρους του μοτοποδηλάτου του και είχε ως αποτέλεσμα να χάσει τον έλεγχο του και να πέσουν τόσο αυτός όσο και ο αδελφός του κάτω στο οδόστρωμα και να τραυματισθούν. Κατά τη στιγμή της σύγκρουσης το μοτοποδήλατο του βρισκόταν ακόμα ευθεία και δεν είχε στρίψει, γι΄ αυτό και η σύγκρουση είχε γίνει στο πίσω μέρος του μοτοποδηλάτου παρόλο ότι είχε κάμει κάποια κίνηση εκδηλώνοντας τη πρόθεση του ότι θα έστριβε δεξιά και διανύοντας απόσταση ενός μέτρου στο σημείο Χ2 το οποίο προσδιόρισε ως σημείο σύγκρουσης, χωρίς και πάλι να αλλάξει η στάση του μοτοποδηλάτου του το οποίο παρέμενε σε ευθεία πορεία. Παραδέχθηκε όμως ότι πριν κάμει αυτή τη κίνηση δεν είχε κοιτάξει (ελέγξει) ξανά που βρισκόταν το όχημα που τον ακολουθούσε. Παραδέχθηκε κατά την αντεξέταση του ότι ήταν κάτοχος μαθητικής άδειας αλλά δεν ήξερε κατά πόσο μπορούσε να μεταφέρει επιβάτη, παραδεχόμενος ταυτόχρονα ότι ο επιβάτης αδελφός του καθόταν μπροστά του και δεν φορούσαν κράνος. Το εν λόγω μοτοποδήλατο το οδηγούσε για ένα χρόνο. Ο εναγόμενος που είναι τραπεζικός υπάλληλος και οδηγούσε κατά τον επίδικο χρόνο και τόπο το saloon όχημα του, είχε αντιληφθεί από απόσταση ογδόντα μέτρων το μοτοποδήλατο στο οποίο επέβαινε ο οδηγός του και από πίσω κάποιος επιβάτης να προπορεύεται του αυτοκινήτου του και να κρατά τη αριστερή πλευρά του δρόμου. Άρχισε ο ίδιος να παίρνει μια πορεία προς τα δεξιά με πρόθεση να το προσπεράσει. Ο μοτοποδηλάτης ο οποίος δεν έφερε κράνος έκοψε απότομα στα δεξιά χωρίς να προβεί προηγουμένως σε οποιαδήποτε ένδειξη αν και ο ίδιος πάτησε απότομα τα φρένα του προσπαθώντας να τον αποφύγει στρίβοντας και το τιμόνι προς τα αριστερά, χωρίς όμως να τα καταφέρει, με αποτέλεσμα να κτυπήσει στο πίσω πλαϊνό μέρος του μοτοποδηλάτου. Το μοτοποδήλατο δεν έφερε ούτε καθρεφτάκια ούτε και trafficators. Το αυτοκίνητο του είχε κτυπήσει στο δεξί μπροστινό του μέρος, είχε σπάσει το δεξί φανάρι και είχε και άλλες μικρές υλικές ζημιές. Η κίνηση που είχε κάμει για να αποφύγει τη σύγκρουση ήταν να στρίψει στα αριστερά και να πατήσει απότομα φρένα. Βλέποντας το σχεδιαγράφημα (Τεκμήριο 4) ανέφερε ότι ο ίδιος ευρισκόταν στην θέση που καταγράφεται η πορεία του οχήματος του, στη πορεία Α που είναι πιο δεξιά από την πορεία Β. Όταν του υποδείχθηκε το πρόχειρο σχεδιαγράφημα το οποίο υπέγραψε και όπου κάτι τέτοιο δεν φαίνεται εμφανώς και διακριτά μια τέτοια χάραξη, επέμενε στη θέση του αναφέροντας ότι σε εκείνη τη θέση οδηγούσε δηλαδή δεξιότερα από ότι το μοτοποδήλατο. Είχε υποδείξει ως σημείο συγκρούσεως το Χ1. Ακινητοποίησε ο αυτοκίνητο του στο ύψος του σημείου Χ2 με ελαφρώς αριστερά τα μούτρα του αυτοκινήτου του. Το μοτοποδήλατο είχε πέσει στο σημείο Χ εκεί όπου αναγράφεται ο αριθμός 4.50 επί του σχεδιαγραφήματος. Η ΝΟΜΙΚΗ ΠΤΥΧΗ ΤΗΣ ΑΜΕΛΕΙΑΣ: Προτού εισέλθω σε άλλες πτυχές της υπόθεσης κρίνω σκόπιμο να προσδιορίσω την ευθύνη του για την πρόκληση του δυστυχήματος. Το κριτήριο εάν ένας οδηγός είναι ή όχι αμελής εξαρτάται από τα ιδιαίτερα περιστατικά της κάθε υπόθεσης. Όπως λέχθηκε στην υπόθεση Αλεξάνδρου κ.ά. v. Λεβέντη κ.ά.
(1996)1 Α.Α.Δ. σελ. 420 στις σελ. 425 -426: ¨Το κριτήριο για τον καθορισμό της αμέλειας είναι καθολικό και απρόσωπο. Η αμέλεια κρίνεται αντικειμενικά με γνώμονα τις αντιδράσεις ενός συνετού οδηγού, ο οποίος χρησιμοποιεί το δρόμο λελογισμένα και με συναίσθηση ευθύνης για την ασφάλεια των άλλων που χρησιμοποιούν το δρόμο. Το εύρημα του Δικαστηρίου, ότι αμφότεροι ο εφεσείων και η εφεσίβλητη χρησιμοποιούσαν το δρόμο ανεξάρτητα απ΄ την παρουσία του άλλου, αποκαλύπτει έλλειψη επιμέλειας. Αυτή η παράλειψη προοιώνιζε και επέφερε τη σύγκρουση. Ο επιμερισμός της ευθύνης συναρτάται με δύο παράγοντες: Το μεμπτό της διαγωγής (blameworthiness), κρινόμενο υπό το πρίσμα του καθήκοντος επιμέλειας, και την αιτιώδη σχέση μεταξύ της παραβίασης του καθήκοντος επιμέλειας και της ζημίας η οποία προκύπτει (causative potency). Δυνητικά, η αμέλεια του οδηγού αυτοκινήτου έχει μεγαλύτερες επιπτώσεις από την αμέλεια του πεζού ή του ποδηλατιστή. Ενώ η ευθύνη του οδηγού αυτοκινήτου και του πεζού μπορεί να είναι ίση σε έκταση, η δυνατότητα πρόκλησης ζημίας είναι πολύ μεγαλύτερη στην περίπτωση του αυτοκινητιστή¨. Το αστικό αδίκημα της αμέλειας από τροχαίο ατύχημα εμπεριέχεται στο άρθρο 51 εδάφιο 1 του Κεφ. 148 το οποίο έχει ως ακολούθως: "Αμέλεια συνίσταται- (α) στην τέλεση πράξης την οποία υπό τις περιστάσεις δεν θα τελούσε λογικό συνετό πρόσωπο ή στην παράλειψη τέλεσης πράξης την οποία υπό τις περιστάσεις τέτοιο πρόσωπο θα τελούσε, ή (β) στην παράλειψη καταβολής τέτοιας δεξιότητας ή επιμέλειας για την άσκηση επαγγέλματος, επιτηδεύματος ή ασχολίας όπως ένα λογικό συνετό πρόσωπο, που έχει τα προσόντα για την άσκηση του επαγγέλματος αυτού, επιτηδεύματος ή ασχολίας θα κατέβαλλε υπό τις περιστάσεις, και στην πρόκληση ζημιάς εξαιτίας αυτής: Νοείται ότι για αυτή δύναται να τύχει αποζημίωσης μόνο το πρόσωπο έναντι του οποίου ο υπαίτιος της αμέλειας υπείχε υποχρέωση, υπό τις περιστάσεις, να μην επιδείξει αμέλεια". Τα συστατικά στοιχεία που πρέπει να αποδειχθούν σε κάθε αγωγή για αμέλεια είναι τα ακόλουθα τρία:
(1)αμελής πράξη ή παράλειψη,
(2)υποχρέωση επιμέλειας προς το ζημιωθέν πρόσωπο και
(3)πρόκληση ζημιάς. Ο εναγόμενος για να υπέχει ευθύνη πληρωμής αποζημιώσεων για το αστικό αδίκημα της αμέλειας πρέπει να αποδειχθεί ότι: (α) απέτυχε να επιδείξει επιμέλεια, (β) υπείχε υποχρέωση επιμέλειας προς το ζημιωθέν πρόσωπο και (γ) η αποτυχία του να επιδείξει επιμέλεια ήταν η αιτία που προκάλεσε τη ζημιά. Σύμφωνα με τη νομολογία μας η αμέλεια αποτελείται ουσιαστικά από την παράλειψη της εκπλήρωσης του καθήκοντος της μέριμνας για την ασφάλεια άλλων προσώπων που χρησιμοποιούν το δρόμο (βλ.Σωκράτους ν. Αστυνομίας
(1989)2 Α.Α.Δ. 1). Η αμέλεια είναι η παράλειψη ενός οδηγού να τηρήσει το καθήκον εύλογης επιμέλειας υπό τις συγκεκριμένες περιστάσεις και σε κάθε περίπτωση το ερώτημα που τίθεται κατά πόσο ένα άτομο είναι αμελές μπορεί να απαντηθεί μόνο με βάση τα πραγματικά γεγονότα της κάθε περίπτωσης και από την άλλη εάν η πιθανότητα δημιουργίας κινδύνου είναι εύλογα εμφανής, η παράλειψη λήψης μέτρων προφύλαξης συνιστά αμέλεια (βλ. Panayiotou v. Mavrou
(1970)1 C.L.R. 215). Η αμέλεια είναι συνυφασμένη με τον χρόνο, τόπο και τις υπόλοιπες συνθήκες που οδήγησαν στη σύγκρουση (βλ. Νικολαϊδης ν. Οικονομίδης
(1963)2 Α.Α.Δ. 78). Στην υπόθεση Σωκράτους ν. Αστυνομίας (ανωτέρω) στη σελ. 4 λέχθηκαν σχετικά με την αμελή οδήγηση τα ακόλουθα: "Η αμέλεια σύγκειται στην παράλειψη εκπληρώσεως του καθήκοντος μέριμνας και φροντίδας για την ασφάλεια άλλων προσώπων που χρησιμοποιούν το δρόμο. Το καθήκον φροντίδας και μέριμνας (duty of care) οφείλεται σε κάθε πρόσωπο που κατά λογική πρόβλεψη μπορεί να επηρεασθεί από τις πράξεις του οδηγού, τον γείτονα, όπως επιγραμματικά αναφέρεται στην απόφαση του Λόρδου Atkin στην υπόθεση Donoghue v. Stvenson
(1932)A.C. 562. Τα συστατικά στοιχεία της αμέλειας είναι τα ίδια στο αστικό και ποινικό δίκαιο ό,τι διαφέρει είναι το βάρος απόδειξης. Το απρόσωπα προσδιοριζόμενο καθήκον προς κάθε ένα που είναι λογικά δυνατόν να επηρεασθεί από τις πράξεις του οδηγού συγκεκριμενοποιείται στα πλαίσια των γεγονότων της υπόθεσης για να αποφασισθεί: (α) η φύση του καθήκοντος, και (β) όπου διαπιστώνεται η ύπαρξη του κατά πόσον ο οδηγός το έχει εκπληρώσει. Το κριτήριο για την διαπίστωση αμέλειας είναι αντικειμενικό και μέτρο ο προσεκτικός και όχι ο τέλειος οδηγός. Τέλος η πρόβλεψη συναρτάται με τις κοινές εμπειρίες και τη λογική συνέπεια". Στην υπόθεση Charalambous v. Police 2 Α.Α.Δ.
(1982)134, λέχθηκε ότι το κριτήριο βάσει του οποίου αποφασίζεται αν κάποιος οδηγός υπήρξε αμελής είναι κατά πόσο στην συγκεκριμένη περίπτωση συντρέχει παρέκκλιση από το επίπεδο συμπεριφοράς που αναμένεται από ένα λογικό και συνετό οδηγό. Στην υπόθεση Constantinou v. Katsouris and another 1 C.L.R.
(1975)188, 192 λέχθηκε ότι η υποχρέωση τήρησης δέουσας παρατηρητικότητας βαρύνει τους οδηγούς πάντοτε και υπό όλας τας περιστάσεις. Στην Νικολαίδης κ.α. v. Κλεοβούλου 1 Α.Α.Δ.
(1992)σελ. 422, αναφέρθηκαν τα πιο κάτω στη σελ. 428: ¨Το καθήκον για επιμελή οδήγηση δεν επεκτείνεται στη λήψη προληπτικών μέτρων έναντι της πιθανότητας εκδήλωσης αμέλειας εκ μέρους άλλων οδηγών. Ο νουνεχής οδηγός μπορεί εύλογα να υποθέσει ότι όπως ο ίδιος έτσι και άλλοι οδηγοί θα εκπληρώσουν το καθήκον επιμέλειας έναντι του ιδίου και άλλων οδηγών. Η θέση αυτή διατυπώνεται με τρόπο κατηγορηματικό στην απόφαση του Εφετείου στην Varnavas K. Varnakkides v. The Police 2 C.L.R.
(1969)σελ. 1. Παρόλο που οι θέσεις αυτές υιοθετήθηκαν σε ποινική υπόθεση σε σχέση με το πταίσμα αμελούς οδήγησης η αρχή η οποία υιοθετείται τυγχάνει καθολικής εφαρμογής και συσχετίζεται με τις αρχές της αμέλειας και τις πραγματικότητες της τροχαίας κίνησης. Όπως επεσήμανε στην απόφαση του ο Δικαστής Τριανταφυλλίδης (όπως ήταν τότε) οποιαδήποτε άλλη προσέγγιση θα έθετε ανυπόφορο βάρος στο νομιμόφρονα οδηγό και θα παρείχε αδικαιολόγητη συγχώρεση σε εκείνον ο οποίος παραβαίνει τα καθήκοντα του και το νόμο¨. Η έννοια του καθήκοντος για επιμέλεια ολοκληρώνεται με το στοιχείο της δυνατότητας πρόβλεψης, δηλαδή ότι η ενεργούμενη πράξη, παρά το καθήκον επιμέλειας, μπορεί να προκαλέσει το συγκεκριμένο ζημιογόνο αποτέλεσμα (βλ. Στρατμάρκο ΛΤΔ ν. Μιχαήλ 1(Ε) Α.Α.Δ.
(1989)σελ. 453). Αν δε η δυνατότητα εμφάνισης του κινδύνου είναι εύλογα εμφανής, η μη λήψη μέτρων προφύλαξης συνιστά αμέλεια. Αν όμως η δυνατότητα εμφάνισης κινδύνου είναι απλή δυνατότητα, η οποία δεν θα ερχόταν στο μυαλό ενός λογικού ανθρώπου, τότε δεν υπάρχει αμέλεια επειδή δεν πάρθηκαν έκτακτες προφυλάξεις. Στην Κώστα v. Χρυσοστομίδη 1 Α.Α.Δ.
(1991)σελ. 271 επ. αναφέρθηκαν τα ακόλουθα: ¨Αν η δυνατότητα εμφάνισης κινδύνου είναι λογικά εμφανής τότε το να μην πάρει ένας τις αναγκαίες προφυλάξεις αποτελεί αμέλεια αλλά αν η δυνατότητα να εμφανιστεί κίνδυνος είναι μόνο μια δυνατότητα η οποία ουδέποτε θα εγειρόταν στη σκέψη ενός λογικού ανθρώπου, τότε δεν υπάρχει αμέλεια αν δεν πάρει ένας ασυνήθεις προφυλάξεις. Αυτή η αρχή θεωρείται ότι έχει εφαρμογή γενικά σε ενέργειες στις οποίες η ισχυριζόμενη αμέλεια είναι μια παράλειψη να πάρει ένας τη δέουσα φροντίδα για τη ασφάλεια των άλλων¨. ΒΑΡΟΣ ΑΠΟΔΕΙΞΗΣ ΑΜΕΛΕΙΑΣ Όπως έχει λεχθεί στην υπόθεση Ιορδάνους ν. Ζήνωνος 1(Β) Α.Α.Δ.
(1998)σελ.652 το γενικό βάρος απόδειξης το φέρει ο ενάγων και βασίζεται στην απλή πιθανολόγηση. Το ειδικό βάρος απόδειξης αφορά την ανάγκη παρουσίασης ικανοποιητικής μαρτυρίας για υποστήριξη ενός επίδικου θέματος που μετατοπίζει το βάρος στην άλλη πλευρά να απαντήσει ικανοποιητικά και να αποσείσει εκ πρώτης όψεως συμπέρασμα που δημιουργήθηκε. Στην υπόθεση Παυλή και άλλων ν. Αβραάμ 1 (Α) Α.Α.Δ.
(2000)σελ. 220 σημειώνονται τα πιο κάτω: «Είναι γνωστή η αρχή ότι ο ενάγων φέρει το βάρος της απόδειξης των ισχυρισμών του και σε υποθέσεις αστικών αδικημάτων. Δεν χρειάζεται, νομίζουμε, να επεκταθούμε επί του θέματος, παραθέτοντας προς τούτο τη νομολογία. Από την άλλη όμως είναι γνωστή και η αρχή της μετακίνησης του βάρους της απόδειξης (shifting of evidential burden of proof) από το ένα μέρος στο άλλο κάτω από ορισμένες προϋποθέσεις και τελικά είναι γνωστές και οι αρχές που διέπουν το δόγμα res ipsa loquitur (τα πράγματα ομιλούν αφ΄ εαυτών). Στην υπόθεση Theodoulou v. Pelopidha 1 C.L.R.
(1981)σελ. 230, έχει αποφασιστεί ότι η αρχή της μετακίνησης του βάρους της απόδειξης στους ώμους της άλλης πλευράς τυγχάνει εφαρμογής και στις αγωγές για αμέλεια.» Ως προς την νομική πτυχή της εξέτασης και διακρίβωσης αμέλειας, συντρέχουσας αμέλειας και τον καθορισμό ευθύνης μεταξύ των διαδίκων σχετικό είναι το πιο κάτω απόσπασμα από την υπόθεση Μαυρίδης ν. Dharaghji, 1 Α.Α.Δ.
(1990)σελ. 1013. "Το ουσιαστικό δίκαιο προβλέπεται στα άρθρα 52, 57 και 64 του περί Αστικών Αδικημάτων Νόμου, Κεφ. 148: .............................. .............................. Το Δικαστήριο αποφασίζει πρώτα αν έχει αποδειχθεί αμέλεια σε βάρος των Εναγομένων. Εάν η απόφαση είναι καταφατική τότε εξετάζεται με βάση το άρθρο 57 αν ο Ενάγων έχει συντρέχουσα αμέλεια. Αποφασίζει το ποσοστό της ευθύνης μεταξύ των Εναγομένων από την μια, και Ενάγοντος από την άλλη και μειώνει το ποσό των αποζημιώσεων ανάλογα με το ποσοστό της συντρέχουσας αμέλειας του Ενάγοντα.." Στον καταμερισμό ευθύνης μεταξύ δύο οδηγών οι καθοριστικοί παράγοντες είναι η υπαιτιότητα και η αιτιώδης συνάφεια μεταξύ της αμέλειας των δύο οδηγών, της σύγκρουσης και της ζημιάς που προκλήθηκε και αποτελεί το αντικείμενο της δίκης (βλ. Χαραλάμπους ν. Στυλιανού 1 Α.Α.Δ.
(1991)σελ. 284. Στην υπόθεση Χριστοδούλου ν. Γρηγορίου 1 Α.Α.Δ.
(1989)σελ. 178 λέχθηκαν τα ακόλουθα: "Ο καταμερισμός της ευθύνης είναι πρωτίστως έργο του πρωτόδικου δικαστηρίου. Οι καθοριστικοί παράγοντες για τον καθορισμό της ευθύνης είναι δύο: α) Η υπαιτιότητα (blameworthiness) που συναρτάται με την εκπλήρωση των καθηκόντων του κάθε οδηγού για την ασφάλεια του άλλου, και β) Η αιτιώδης συνάφεια (causative potency) μεταξύ της αμέλειας των δύο οδηγών και της ζημιάς που προκλήθηκε και αποτελεί το αντικείμενο της δίκης. Η ευθύνη επιμερίζεται κάτω από το πρίσμα της κοινής λογικής και της καθημερινής εμπειρίας. Οι εκατέρωθεν παραλείψεις συνεκτιμούνται όχι μικροσκοπικά αλλά από την πλατιά γωνιά του μέσου συνετού πολίτη, όπως επεξηγείται στις υποθέσεις Charalambous v. Kassapis 1 Α.Α.Δ.
(1988)σελ. 25 και Polycarpou v. Adamou 1 Α.Α.Δ.
(1988)σελ. 727)". Τέλος αναφέρω ότι η ευθύνη αποφασίζεται στη βάση του συνόλου της μαρτυρίας που έχει παρουσιασθεί στο Δικαστήριο (βλ. Fabrery and Another v. Demetriou 1 C.L.R.
(1976)σελ.1). Σύμφωνα με τη κρατούσα γνώμη που προέρχεται από την πιο πάνω νομολογία, όταν δύο μέρη κινούνται με τέτοιο τρόπο σε σχέση ο ένας προς τον άλλο έτσι ώστε να δημιουργείται κίνδυνος σύγκρουσης, ο καθένας από τους δύο οφείλει προς τον άλλο καθήκον να κινείται με την δέουσα προσοχή και φροντίδα και να εξασκεί τη δέουσα παρατηρητικότητα. Το κατά πόσο οι οδηγοί έλαβαν τις κατάλληλες προφυλάξεις για να αποφύγουν τη σύγκρουση ή όχι, αποτελεί πάντοτε θέμα πραγματικών γεγονότων. Στον καταμερισμό της ευθύνης μεταξύ δύο οδηγών, καθοριστικός παράγοντας είναι η υπαιτιότητα και η αιτιώδης συνάφεια μεταξύ της αμέλειας των δύο οδηγών, της σύγκρουσης και της ζημιάς που προκλήθηκε και αποτελεί το αντικείμενο της δίκης (βλ. Varnakides v. Papamichael and Another
(1970)1 C.L.R.367). ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΜΑΡΤΥΡΙΑΣ - ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΘΕΜΑ ΤΗΣ ΕΥΘΥΝΗΣ: Έχοντας λοιπόν υπόψη τις πιο πάνω αρχές θα επιχειρήσω να προσδιορίσω την ευθύνη του κάθε ενός από τους οδηγούς σε συνδυασμό με την μαρτυρία που δόθηκε, προφορική και πραγματική, την οποία συνιστούν το σχεδιαγράφημα της σκηνής και οι ζημιές που υπέστησαν τα ενεχόμενα οχήματα. Έχοντας ακόμα κατά νου τα όσα επεσήμαναν οι ευπαίδευτοι συνήγοροι των διαδίκων κατά τις τελικές τους εισηγήσεις και τη νομολογία στην οποία με παρέπεμψαν. Ο Αδάμος ανέφερε ότι είχε προσέξει από απόσταση 30 μέτρων πλησιάζοντας την είσοδο του Νέου Γ.Σ.Ζ. να τον ακολουθεί αυτοκίνητο. Άρχισε μειώνοντας την ταχύτητα του να παίρνει δεξιότερα ως προς την πορεία του γύρω στα δέκα με δεκαπέντε μέτρα πριν από την είσοδο του χώρου στάθμευσης και μόλις τρία μέτρα πριν φτάσει στη νοητή γραμμή της έναρξης της εισόδου έδειξε με το trafficator του την πρόθεση του να στρίψει δεξιά και αυτό το έκαμε, όπως ανέφερε, για κάθε ενδεχόμενο. Είχε κάμει όμως και κάποια τελευταία κίνηση εκδηλώνοντας αυτή του τη πρόθεση, να στρίψει δηλαδή δεξιά, παίρνοντας δεξιότερη πορεία, χωρίς όμως και πάλι το μοτοποδήλατο του να πάρει διαγώνια θέση αλλά παρέμενε σε ευθεία γραμμή. Προσδιορίζει ως σημείο συγκρούσεως το Χ2 εκεί δηλαδή που έκαμε την τελευταία του κίνηση με πρόθεση να εισέλθει στην είσοδο του χώρου στάθμευσης αφού αμέσως επήλθε και η σύγκρουση. Επομένως δεν υπάρχει αμφιβολία ότι αυτές οι ενέργειες του ενάγοντος μπορούν να του αποδώσουν ένα μερίδιο της ευθύνης σε συνδυασμό του γεγονότος ότι μετέφερε στο μπροστινό μέρος του μοτοποδηλάτου τον ανήλικο αδελφό του με ό,τι μπορεί να συνεπάγεται αυτή η ενέργεια του ως προς το απρόσκοπτο της οδήγησης και της επίδειξης επιμέλειας η οποία επιβάλλεται από ένα συνετό οδηγό αλλά και της ανεμπόδιστης παρατηρητικότητας που αυτός οφείλει να έχει της υπόλοιπης τροχαίας κίνησης, οδηγώντας σε δημόσιο δρόμο. Είναι θέμα κοινής λογικής και δεν χρειάζεται μαρτυρία που να καταδεικνύει αυτό, ότι δηλαδή η οδήγηση μοτοποδηλάτου ή μοτοσικλέτας με άτομο να ευρίσκεται καθήμενος μπροστά από τον οδηγό, σίγουρα μειώνει την απρόσκοπτη παρατηρητικότητα που πρέπει να έχει ένας οδηγός (βλ. Φοινικαρίδης κ.ά. v. Γεωργίου
(1991)1 Α.Α.Δ. σελ. 475). Παρόλο ότι θα αποδεχθώ ως σημείο συγκρούσεως το Χ2 που υπέδειξε ο ίδιος, και αυτό συνάδει με την εκδοχή του, ότι δηλαδή είχε κάμει μια τελευταία κίνηση της τελευταίας στιγμής για να υποδείξει την πρόθεση του ότι θα έστριβε δεξιά, παίρνοντας θέση ακόμα δεξιότερα στο δρόμο, εφόσον προηγουμένως χρησιμοποιούσε το κέντρο της λωρίδας του για κάποια απόσταση και αμέσως επακολούθησε η σύγκρουση, κρίνω ότι, όπως ήταν και η μαρτυρία του εξεταστή της υπόθεσης, αυτός προσπάθησε να κάμει στροφή δεξιά πολύ νωρίτερα από όσο θα αναμενόταν, από την αρχή δηλαδή της εισόδου ενώ η ενέργεια του αυτή θα έπρεπε να εκδηλωνόταν σε απόσταση τουλάχιστον ακόμα τρία με τέσσερα μέτρα για να έπαιρνε τη δική του λωρίδα εντός της εισόδου. Η τελευταία του κίνηση να πάρει ακόμα δεξιότερα επί της λωρίδας του μετά την οποία διάνυσε απόσταση ενός μέτρου και αμέσως επήλθε η σύγκρουση, χωρίς προηγουμένως να ελέγξει την κυκλοφορία και κυρίως τη θέση του αυτοκινήτου που τον ακολουθούσε, όπως παραδέχθηκε, ήταν καθοριστική για την πρόκληση του δυστυχήματος και καταδεικνύει αμέλεια εκ μέρους του. Επομένως συνοψίζοντας τα πιο πάνω βρίσκω ότι ο Αδάμος φέρει μέρος της ευθύνης για την πρόκληση του δυστυχήματος εφόσον ενώ γνώριζε ότι τον ακολουθούσε αυτοκίνητο, το οποίο είχε αντιληφθεί να τον ακολουθεί από το καθρεφτάκι του οχήματος του, για τελευταία φορά από απόσταση 30 μέτρων πριν φτάσει στο ύψος της εισόδου του χώρου στάθμευσης, εντούτοις, δεν γνωστοποίησε έγκαιρα με υπόδειξη με το trafficator του οχήματος του ή άλλως πως, την πρόθεση του να στρίψει δεξιά και αυτό το έκαμε μόλις τρία μέτρα πριν στρίψει. Έστω και εάν ακόμα ελάττωσε ταχύτητα παίρνοντας ταυτόχρονα μια πορεία δεξιότερα και πάντα εντός της πορείας του δέκα με δεκαπέντε μέτρα πριν, όπως ανέφερε, αυτό δεν μειώνει την ευθύνη που έχει για την μη έγκαιρη προειδοποίηση. Ακόμα και εάν φρόντιζε, πριν κάμει την τελευταία του κίνηση όπως την περιέγραψα πιο πάνω, να δει που ευρισκόταν το όχημα που τον ακολουθούσε ίσως να αποφευγόταν η σύγκρουση. Δεν μου διαφεύγει ότι δεν ήταν απόλυτα ειλικρινής ως προς τις συνθήκες του δυστυχήματος πρώτα με την αναφορά του στην κατάθεση του ότι φορούσε προστατευτικό κράνος στον εξεταστή αστυνομικό, πράγμα που παραδέχθηκε εκ των υστέρων ότι έκαμε λάθος που προέβαλε αυτόν τον ισχυρισμό, παρόλο ότι το εάν έφερε κράνος ή όχι δεν επιδρά στην απόφαση μου για τον προσδιορισμό της ευθύνης του για το δυστύχημα ούτε και επιδρά ως προς το ποσό των αποζημιώσεων που δικαιούται τόσον αυτός όσο και ο Γιώργος, εφόσον δεν υπέστησαν τραύματα στο κεφάλι και επίσης, όταν κατά την αντεξέταση του παραδέχθηκε ότι όταν είπε σε κάποια στιγμή ότι έδειξε και με το χέρι του την πρόθεση του ότι θα έστριβε δεξιά και πάλι το έκαμε εκ παραδρομής, όπως διόρθωσε αργότερα. Δεν μου προκάλεσε επίσης καλή εντύπωση όταν προσπάθησε να υπεκφύγει ερωτήσεως κατά πόσο είχε τη δυνατότητα με την άδεια που κατείχε να μεταφέρει άτομο κατά τον τρόπο που τον μετέφερε στο μοτοποδήλατο του δίνοντας αλληλοσυγκρουόμενες απαντήσεις. Αξιολογώντας τη μαρτυρία του εναγομένου η εντύπωση που μου δημιούργησε παρατηρώντας τον στο εδώλιο και εξετάζοντας την εν γένει συμπεριφορά του και τις αντιδράσεις του και αντιπαραβάλλοντας την αρχική του κατάθεση με αυτή που έδωσε στο Δικαστήριο, κρίνω ότι είναι τέτοια που με οδηγεί στο συμπέρασμα ότι δεν ήταν ειλικρινής και ως εκ τούτου δεν θα την αποδεχθώ. Είχε αντιληφθεί από απόσταση ογδόντα περίπου μέτρων, όπως ο ίδιος ανέφερε, τον μοτοποδηλάτη ενώ υπήρχε ορατότητα τουλάχιστον εκατόν μέτρων. Γνώριζε καλά όπως ανέφερε τον δρόμο. Γνώριζε επομένως ότι στα δεξιά υπήρχε η είσοδος του χώρου στάθμευσης του Νέου Γ.Σ.Ζ. Πλησίασε τον μοτοποδηλάτη και ενώ αυτός κρατούσε μια πορεία από τη μέση και προς τα δεξιά της λωρίδας κυκλοφορίας τους, εντούτοις, προσπάθησε να τον προσπεράσει εντός της λωρίδας του καθώς ποτέ δεν εισήλθε στην αντίθετη λωρίδα, όπως ο ίδιος ανέφερε. Έστω και εάν ο μοτοποδηλάτης δεν είχε εκδηλώσει έγκαιρα την σαφή πρόθεση του να στρίψει δεξιά, το γεγονός ότι αυτός από κάποια στιγμή και μετά έβαινε δεξιότερα επί της λωρίδας του θα έπρεπε να επέτεινε την προσοχή του και η γενικότερη οδική συμπεριφορά του μοτοποδηλάτη να τον ενέβαζε σε ανησυχία και να επαύξανε ακόμα περισσότερο την προσοχή του. Κρίνω ότι δεν είπε την αλήθεια ως προς το σημείο συγκρούσεως που υπέδειξε και τούτο γιατί είναι παραδεκτό ότι οι επιβαίνοντες του μοτοποδηλάτου είχαν πέσει στην είσοδο του χώρου στάθμευσης εκεί όπου αναγράφεται ο αριθμός 4.50 και σημείωσε ο ίδιος το σημείο Χ επί του σχεδιαγραφήματος. Εάν είχε συμβεί η σύγκρουση στο σημείο που υπέδειξε αυτός, τότε το μοτοποδήλατο και οι επιβαίνοντες σ΄αυτό δεν θα έπεφταν στο σημείο όπου ο ίδιος υπέδειξε αλλά επί του χωμάτινου παγκέτου ή επί του πεζοδρομίου. Η ορατότητα του ήταν γύρω στα εκατόν μέτρα, σύμφωνα με τον αστυνομικό, έστω όμως και από τα ογδόντα μέτρα την οποία προσδιόρισε ο ίδιος ότι είχε αντιληφθεί το μοτοποδήλατο, κατά την άποψη μου ήταν μεγάλη απόσταση η οποία θα έπρεπε να του είχε δώσει τη δυνατότητα να παρακολουθήσει την οδική συμπεριφορά του μοτοποδηλάτη και να λάβει τις αναγκαίες προφυλάξεις. Δεν δέχομαι τη θέση του ότι μείωσε την ταχύτητα του, όπως κάμνει κάθε φορά που συναντά στη πορεία του μοτοποδηλάτη και κρίνω ότι αυτό το είπε με σκοπό τη δημιουργία εντυπώσεων. Όταν ο μοτοποδηλάτης κάποια στιγμή άρχισε να οδηγεί δεξιότερα ως προς την πορεία του, αυτός θα έπρεπε να παραμείνει πίσω του εν΄ όψη της ύπαρξης της εισόδου του γηπέδου στα δεξιά την οποία γνώριζε καλά και αυτή υποδεικνυόταν και με σχετική πινακίδα, ορατή από απόσταση τουλάχιστον εκατόν μέτρων, για να είναι σίγουρος για την ασφάλεια του μοτοποδηλάτη. Ακόμα και εάν δεχόμουν ως σημείο συγκρούσεως αυτό που υπέδειξε ο εναγόμενος, το Χ1, θα πρέπει να πω πως και πάλιν φανερώνει ότι ο μοτοποδηλάτης είχε πάρει μια δεξιά πορεία από το αριστερό άκρο του δρόμου όπου οδηγούσε προηγουμένως. Στην κατάθεση του αμέσως μετά το δυστύχημα δεν λέγει ότι ευρισκόταν σε φάση προσπέρασης, εκδοχή την οποία ανέπτυξε κατά την προφορική του μαρτυρία. Οι ζημιές στα οχήματα δεν αφήνουν αμφιβολία ότι το κτύπημα επήλθε στο πίσω μέρος του μοτοποδηλάτου και όχι στο πλάγιο του μέρος προς τα πίσω, όπως ισχυρίστηκε, και επιπλέον οι ζημιές στο δεξί μπροστινό μέρος του οχήματος του επίσης καταδεικνύουν ότι δεν θα μπορούσε να είχε κτυπήσει το μοτοποδήλατο, ενώ το προσπερνούσε, επ΄ αυτού του σημείου του οχήματος του, εφόσον θα έπρεπε σε μια τέτοια περίπτωση να είχε περάσει από τα αριστερά του και από μπροστά του εφόσον αυτό ευρισκόταν στο αριστερό άκρο της λωρίδας τους, και μετά να κτυπούσε στο μπροστινό δεξί μέρος του αυτοκινήτου του. Παρέλειψε να κορνάρει. Οι περιστάσεις όμως επέβαλλαν ένα τέτοιο προληπτικό μέτρο καθώς η ολοένα και δεξιότερη πορεία του μοτοποδηλάτη θα έπρεπε να τον καταστήσει πιο ερευνητικό (βλ. Tsiarlis v. Argyrides and another
(1985)1 C.L.R. 9 και Δημητράκης Ζαχαρία κ.α. ν. Παναγιώτη Καραολή, Πολ. Έφ. 11219, ημερομηνίας 23.01.04, σελ. 8). Επίσης δεν δέχομαι τον ισχυρισμό του ότι αυτός πάτησε απότομα τα φρένα του αυτοκινήτου του ή ότι ακόμα έστριψε στα αριστερά, όπως προσέθεσε προφορικά πέραν των όσων ανέφερε στην κατάθεση του. Δεν δέχομαι τους πιο πάνω ισχυρισμούς του καθώς αυτοί δεν συνάδουν με την πραγματική μαρτυρία όπως είναι οι ζημιές στα ενεχόμενα οχήματα αλλά και από το γεγονός ότι δεν βρέθηκαν ίχνη τροχοπέδησης τα οποία θα αφήνονταν εάν πράγματι είχε πατήσει απότομα φρένα. Ένα ακόμα σημείο από την μαρτυρία του με έκαμε να σχηματίσω την πιο πάνω εντύπωση γι΄ αυτόν αφορά την προσπάθεια του να μειώσει την έκταση των τραυμάτων που υπέστησαν οι ενάγοντες. Ανέφερε ότι δεν γνώριζε ή δεν αντιλήφθηκε ότι ο Αδάμος είχε σπάσει το πόδι του παρόλο ότι τον είδε και αργότερα στην σκηνή μετά το Νοσοκομείο, όπου αυτός θα έφερε γύψο. Κάτι τέτοιο θα αποτυπωνόταν σίγουρα στη μνήμη του. Όσον δε αφορά τον Γιώργο και πάλι αναφέρθηκε σε μικροεκδορές. Σε σχέση με την αντίληψη που αποκόμισε για το ότι ο επιβάτης στο μοτοποδήλατο καθόταν στο πίσω κάθισμα αυτό δεν ενέχει ιδιαίτερη σημασία στην αξιοπιστία του εφόσον η αντίληψη του εκείνης της στιγμής και ενώ ευρισκόταν σε κίνηση αυτή ήταν. Τέλος, η θέση του ότι ευρισκόταν δεξιότερα στο δρόμο από ότι το μοτοποδήλατο βασιζόμενος στο συμμετρικό σχέδιο, για το οποίο εξήγησε ο αστυνομικός που το συνέταξε ότι δεν προσδιόριζαν τα τόξα που έδειχναν τις πορείες Α και Β και τις θέσεις των ενεχομένων οχημάτων επί του δρόμου εφόσον αυτές δεν υποδείχθηκαν στη σκηνή κατά την ετοιμασία του πρόχειρου σχεδιαγραφήματος, κάτι το οποίο φανερώθηκε και όταν του υποδείχθηκε και το πρόχειρο σχεδιαγράφημα όπου κάτι τέτοιο δεν καταγράφηκε με σαφήνεια και το οποίο ο εναγόμενος είχε υπογράψει επιμένοντας ότι αυτές είχαν υποδειχθεί. Δεν είναι μόνο τα πιο πάνω, αλλά και πολλά άλλα σημεία της μαρτυρίας του καταδεικνύουν την προσπάθεια που κατέβαλε να απεκδυθεί των ευθυνών του για την πρόκληση του δυστυχήματος όπως ότι είχε δει τα ίχνη τροχοπέδησης του οχήματος του τα οποία όμως δεν απαίτησε από τον αστυνομικό να τα σχεδιάσει στο σχεδιαγράφημα που ετοίμασε στη σκηνή. Επίσης τα όσα ανέφερε ότι είχε προσέξει στη σκηνή ότι δηλαδή το μοτοποδήλατο δεν διέθετε ούτε καθρεφτάκια ούτε και trafficator τα οποία όμως παρέλειψε να τα αναφέρει στην κατάθεση του αμέσως μετά αλλά τα θυμήθηκε δύο και πλέον χρόνια αργότερα στο Δικαστήριο. Όταν μάλιστα είχε αναφέρει στην κατάθεση του ότι οι επιβαίνοντες του μοτοποδηλάτου δεν έφεραν κράνος το οποίο ούτως ή άλλος δεν θα επιδρούσε στον προσδιορισμό ευθύνης για την πρόκληση του δυστυχήματος. Ο εναγόμενος μου φάνηκε ένας έξυπνος άνθρωπος και μορφωμένος εφόσον είναι απόφοιτος πανεπιστημίου και τέτοιες παραλείψεις δεν δικαιολογούνται. Υπό το φως της πιο πάνω αξιολόγησης της μαρτυρίας και των νομικών αρχών που διέπουν το θέμα της αμέλειας θα προχωρήσω να εξετάσω :(α) κατά πόσο ο εναγόμενος ήταν ένοχος αμέλειας, και (β) στη περίπτωση αυτή, κατά πόσο ο ενάγων ήταν ένοχος συντρέχουσας αμέλειας. Με βάση λοιπόν την πιο πάνω μαρτυρία, βρίσκω ότι ο Αδάμος, οδηγός του μοτοποδηλάτου έχοντας πρόθεση να στρίψει δεξιά γνωστοποίησε αυτή την πρόθεση του σαφώς με το trafficator μόλις τρία μέτρα πριν αρχίσει να την εκδηλώνει. Ο εναγόμενος ο οποίος τον ακολουθούσε δεν είχε αντιληφθεί έγκαιρα αυτή την πρόθεση του έστω και εάν ο Αδάμος είχε πάρει σιγά- σιγά μια δεξιότερη πορεία εντός της λωρίδας όπου διακινούνταν. Οι κινήσεις και των δύο, του Αδάμου για στροφή δεξιά του δε εναγομένου να προσπεράσει το μοτοποδήλατο που ακολουθούσε, εκδηλώθηκαν σχεδόν ταυτόχρονα του μεν αυτοκινητιστή αναπτύσσοντας ταχύτητα για να το πετύχει ή τουλάχιστον συνεχίζοντας με μια αυξημένη ταχύτητα ως προς αυτή του μοτοποδηλάτου του οποίου η ταχύτητα θα πρέπει να είχε μειωθεί στο ελάχιστο ταυτόχρονα με μια ακόμα δεξιότερη πορεία, της τελευταίας στιγμής, χωρίς να παίρνει όμως ταυτόχρονα και διαγώνια κλήση το όχημα του. Αποτέλεσμα ήταν να επισυμβεί η σύγκρουση του μπροστινού δεξιού μέρους του αυτοκινήτου επί του πίσω μέρους του μοτοποδηλάτου. Καταλήγω ότι υπό αυτές τις συνθήκες και σε συνδυασμό με όλα όσα ανέφερα πιο πάνω για την γενικότερη οδική συμπεριφορά των ενεχομένων οδηγών δεν παραμένει στο μυαλό μου καμιά αμφιβολία ότι για την πρόκληση του δυστυχήματος ευθύνονται και οι δύο οδηγοί. Επιμερίζω την ευθύνη τους σε ποσοστό 70% στον εναγόμενο, οδηγό του αυτοκινήτου και σε ποσοστό 30% στον Αδάμο, οδηγό του μοτοποδηλάτου (βλ. Constantinou v. Katsouris and another
(1975)1 C.L.R. 188, Parmaxi and another v. Katsiola
(1985)1 C.L.R. 633., Polycarpou and another v. Adamou
(1988)1 C.L.R. 727, και Γεωργίου v. Παναγιωτίδη κ. ά.
(1994)1 Α.Α.Δ. σελ. 80). ΔΙΑΤΑΓΜΑ ΑΠΟΣΥΝΕΝΩΣΗΣ ΤΩΝ ΑΓΩΓΩΝ : Αποφασίζοντας την ευθύνη των οδηγών των ενεχομένων οχημάτων όπως την κατέγραψα ανωτέρω θα προχωρήσω στη συνέχεια στην αποσυνένωση των δύο αγωγών και προς τούτο εκδίδω σχετικό διάταγμα για αποσυνένωση τους. ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΣ ΓΕΝΙΚΩΝ ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΕΩΝ: Στη συνέχεια θα προχωρήσω εξετάζοντας το θέμα της απόδειξης και σε πιο βαθμό των ισχυριζομένων σωματικών βλαβών και ζημιών των εναγόντων και στον καθορισμό των αποζημιώσεων. Σημειώνω ότι ο εναγόμενος επιφύλαξε την όποια απαίτηση του για τις υλικές ζημιές που υπέστη το όχημα του και δεν τις προέβαλε ανταπαιτητικά στα πλαίσια της παρούσας διαδικασίας. Αρ. Αγωγής 968/2004: Γενικές αποζημιώσεις: Σχετικές με τον τραυματισμό του Αδάμου πέραν των όσων ο ίδιος ανέφερε, είναι οι μαρτυρίες των ιατρών Χρ. Ηρακλέους, Γ. Ταντελέ και Σ. Σεργίου τον οποίο κάλεσε η πλευρά του εναγομένου. Σε σχέση με τα κατάλοιπα του τραύματος του στη ζωή του γενικά, και ειδικά ως προς την δυνατότητα του να ασχοληθεί στο μέλλον με επαγγελματικό ποδόσφαιρο, πέραν της μαρτυρίας των πιο πάνω, σχετικές είναι επίσης οι μαρτυρίες των Μ.Ε. 5,6,8,9 και 10 στην μαρτυρία των οποίων θα αναφερθώ στη συνέχεια. Ο ίδιος ο ενάγοντας ανέφερε ότι μετά τη σύγκρουση έπεσε τόσο αυτός όσο και ο αδελφός του στο δρόμο. Αισθάνθηκε αμέσως πόνο στο δεξί του πόδι. Στη συνέχεια τους μετέφερε ο εναγόμενος στο Νοσοκομείο όπου έτυχαν των Α΄ Βοηθειών. Είχαν βάλει το πόδι του μετά από ακτινογραφίες στο γύψο και του δόθηκαν οδηγίες για την θεραπεία του. Ο θεράπων ιατρός του ήταν ο Ηρακλέους (Μ.Ε. 1). Είχε παραμείνει στο γύψο για τρεις με τέσσερις μήνες. Για όσο διάστημα το πόδι του ήταν στον γύψο καθόταν στο σπίτι του με αναρρωτική άδεια. Χρησιμοποιούσε βακτηρίες για τη διακίνηση του, ένοιωθε πόνους και δυσκολευόταν στο μπάνιο καθώς έπρεπε να καλύπτει το γύψο με νάιλον. Μετά που είχε βγάλει το πόδι του από το γύψο επέστρεψε στην υπηρεσία του στην Ε.Φ. όπου υπηρετούσε ως θαλαμοφύλακας και δεν λάμβανε πλέον μέρος στις ασκήσεις καθώς αισθανόταν πολύ πόνο στο πόδι του το οποίο με δυσκολία το κινούσε ενώ πριν το δυστύχημα υπηρετούσε κανονικά βγάζοντας σκοπιές και λαμβάνοντας μέρος στις ασκήσεις. Πριν το δυστύχημα δεν είχε οποιοδήποτε πρόβλημα. Μέχρι και σήμερα νοιώθει το πόδι του να είναι αδύνατο και κουτσαίνει όταν περπατά και το πόδι του φουσκώνει. Όταν παίζει μπάλα στο futsal μετά πάροδο ½ ώρας νοιώθει ότι επηρεάζεται. Εκτός από τον γιατρό τον Ηρακλέους τον είχε δει και ο γιατρός ο Ταντελές στον οποίο πήγε για να πάρει γνωμάτευση κατά πόσο μπορούσε να παίξει ποδόσφαιρο. Όταν είχε πάει στον γιατρό τον Ταντελέ το πόδι του ήταν φουσκωμένο μετά από κούραση. Τον είχε εξετάσει επίσης ο γιατρός ο Σεργίου κατ΄ απαίτηση της πλευράς του εναγομένου. Είχε αναφέρει και στον γιατρό Σεργίου ότι το πόδι του φουσκώνει όταν ασκείται και όταν παίζει futsal. Του συνέστησε να βάζει καλτσάκι για τον αστράγαλο το οποίο και χρησιμοποίησε όταν έπαιξε ποδόσφαιρο, όμως και πάλι το πόδι του φούσκωνε πράγμα που το ανέφερε στον γιατρό Σεργίου. Πριν το δυστύχημα ασχολείτο με το ποδόσφαιρο και είχε ταυτότητα ποδοσφαιριστή της Κ.Ο.Π., (Τεκμήριο 14), και έπαιζε ποδόσφαιρο στους Νέους της ΑΛΚΗΣ πριν το
- Με το ποδόσφαιρο ασχολήθηκε από 10 χρονών. Ο Ανδρέας Αγγελής ήταν βασικά ο προπονητής του αλλά κατά καιρούς είχε και άλλους προπονητές. Ενδιαφερόταν να ασχοληθεί επαγγελματικά με το ποδόσφαιρο καθώς κατά την εκτίμηση του είχε πολύ καλή απόδοση. Ο Πρόεδρος της ΑΛΚΗΣ του είχε πει ότι θα τον προωθούσε στην Α ΄Ομάδα και του είχε πει και για αμοιβή γύρω στις Λ.Κ.300,00 το μήνα όταν θα τέλειωνε τις υποχρεώσεις του με την Ε.Φ. Ενώ υπηρετούσε στην Ε.Φ. λάμβανε υπηρεσιακά και έκαμνε προπονήσεις. Οφείλει Λ.Κ.100,00 στον γιατρό Ταντελέ. Εάν προσλαμβανόταν ως επαγγελματίας ποδοσφαιριστής στην ΑΛΚΗ θα ήταν μια πρόσθετη δουλειά γι΄αυτόν. Σήμερα ασχολείται σε βιοτεχνία κατασκευάζοντας κολωνάκια για μπαλκόνια. Μετά το δυστύχημα πήγε να κάμει προπόνηση, δεν μπορούσε όμως να παίξει ποδόσφαιρο καθώς είχε πρόβλημα, αισθανόταν πόνο και φούσκωνε το πόδι του. Για να μπορέσει κάποιος να παίξει επαγγελματικό ποδόσφαιρο, όπως ανέφερε, θα πρέπει να είναι δραστήριος, να τρέχει καθ΄όλη τη διάρκεια του αγώνα και να κάμνει προπονήσεις και να είναι σε ετοιμότητα συνεχώς. Σε όλα τα πιο πάνω ανταποκρινόταν πριν το δυστύχημα. Ονειρευόταν να παίξει ποδόσφαιρο όσο θα άντεχε ακόμα και μέχρι τα 38 του. Δεν πήρε καμιά αποζημίωση και αξιώνει όπως η έκθεση απαιτήσεως του. Όταν είχε αναφέρει στον γιατρό Σεργίου ότι δοκίμασε το καλτσάκι και εξακολουθούσε να έχει πρόβλημα αυτός του είχε πει ότι θα καθυστερούσε να του περάσει το τραύμα του κάτι που επανέλαβε και κατά την αντεξέταση του. Στους γιατρούς που τον είχαν εξετάσει είχε αναφέρει ότι ήταν ποδοσφαιριστής. Παρόλο ότι δεν συμμετείχε σε ασκήσεις και εκτελούσε μόνο καθήκοντα θαλαμοφύλακα στην Ε.Φ. εντούτοις δεν είχε βγει βοηθητικός. Εφόσον δεν πήγε για να προπονηθεί στο παλιό του σωματείο δεν εξετάσθηκε από γιατρό του σωματείου. Παραδέχθηκε ότι η εργασία του σήμερα της κατασκευής γύψινων κολώνων συνεπάγεται ορθοστασία. Ενώ στην αρχή ανέφερε ότι είχε πάει να παίξει ποδόσφαιρο futsal το 2004 αργότερα ανέφερε ότι ήταν το
- Δεν μπορούσε να ξέρει γιατί ο γιατρός ο Ηρακλέους δεν καταγράφει στο πιστοποιητικό του ότι το πόδι του φούσκωνε ή παρουσίαζε πάχυνση. Παραδέχθηκε ότι είχε ξανακτυπήσει το πόδι του παίζοντας futsal και ήταν μετά που τον είδε για τελευταία φορά ο γιατρός Ηρακλέους. Όταν ο γιατρός Σεργίου τον είχε εξετάσει τον είχε βάλει να περπατήσει στις μύτες των ποδιών του και στις φτέρνες και πλάγια και δεν παρουσίασε οποιοδήποτε πρόβλημα. Στις περιπτώσεις που είχε αγωνιστεί ως βασικός στην ομάδα των Νέων της ΑΛΚΗΣ δεν θυμόταν εάν ήταν διότι κάποιος άλλος βασικός παίχτης απουσίαζε και γι΄αυτό έπαιξε αυτός. Είχε μιλήσει ο ίδιος με τον Πρόεδρο της ΑΛΚΗΣ για το θέμα προώθησης του ως επαγγελματία ποδοσφαιριστή αλλά δεν ήξερε εάν αυτός το είχε θέσει στο Συμβούλιο του Σωματείου. Αρνήθηκε υποβολή ότι δεν ήταν ένας εξελίξιμος ποδοσφαιριστής και ότι δεν του έγινε καμιά πρόταση. Σε άλλη υποβολή ότι δεν θα είχε κανένα πρόβλημα εάν επιθυμούσε να παίξει ποδόσφαιρο αλλά απλά δεν ενδιαφέρεται, ανέφερε ότι δεν μπορεί να παίξει ποδόσφαιρο όπως πριν και όταν κάποτε παίζει futsal δεν βγάζει ούτε μια ώρα παιχνίδι. Το καλτσάκι που του είπε γιατρός Σεργίου να χρησιμοποιεί δεν του προσφέρει τίποτε εφόσον αυτό χρησιμοποιείται από παίχτες που δεν πονούν ενώ ο ίδιος νοιώθει πόνους. Στην επανεξέταση του διευκρίνισε ότι futsal μπορούσε να παίξει μόνο για ½ ώρα και την υπόλοιπη ώρα του παιχνιδιού περπατούσε. Στην Ε.Φ. είχε καταταγεί το Καλοκαίρι του 2003 και απολύθηκε το 2005 μετά από δύο χρόνια. Διευκρίνισε επίσης ότι δεν είναι καθ΄ όλο τον εργάσιμο του χρόνο που χρειάζεται να παραμένει όρθιος αλλά για τις μισές ώρες δηλαδή τις τέσσερις ώρες και σε αυτό το διάστημα και πάλιν έχει ώρες που διακόπτει και πάλι την ορθοστασία κατά τα διαλείμματα. Παραδέχθηκε ότι είχε κάμει λάθος όταν είχε ισχυριστεί στην αστυνομία ότι φορούσε κράνος. Ο Μ.Κ. 1 Χρίστος Ηρακλέους ορθοπεδικóς στο Νοσοκομείο Λάρνακας ήταν ο θεράπων γιατρός του Αδάμου τον οποίο εξέτασε αρχικά στο Τμήμα Α΄ Βοηθειών στις 24.09.2003 μετά από τραυματισμό του σε τροχαίο δυστύχημα την ίδια ημέρα. Είχε συντάξει ιατρικό πιστοποιητικό το περιεχόμενο του οποίου αφού το υιοθέτησε σημειώθηκε ως Τεκμήριο 1 (α) και (β). Σε αυτό είχε καταγράψει ότι ο Αδάμος έφερε κάκωση στη (Δ) ποδοκνημική. Η γενική του κατάσταση ήταν καλή. Ο ακτινολογικός έλεγχος φανέρωσε κάταγμα έξω σφυρού. Τοποθετήθηκε γύψος και δόθηκαν οδηγίες για παρακολούθηση του ασθενούς στα εξωτερικά ιατρεία και βάδιση χωρίς φόρτιση του (Δ) σκέλους. Ο γύψος αφαιρέθηκε στις 5.11.2003 και δόθηκαν οδηγίες για βάδιση με μερική φόρτιση. Στις 12/12/2003 υπήρξε μικρή πλάγια παρεκτόπιση της αρθρικής επιφάνειας και επανατοποθετήθηκε γύψος κατόπιν διόρθωσης. Ο γύψος αφαιρέθηκε στις 21.01.2004 με πλήρη αποκατάσταση της άρθρωσης και ήταν η τελευταία φορά που είχε εξετάσει τον ασθενή. Δόθηκε σε αυτόν αναρρωτική άδεια μέχρι 5.02.
- Η κατάσταση του όταν συνέτασσε το πιστοποιητικό στις 22.06.2004 παρουσίαζε πώρωση του κατάγματος του έξω σφυρού χωρίς λειτουργικές διαταραχές στην άρθρωση. Ως πρόγνωση καταγράφει ότι δεν προβλέπονται ιδιαίτερες μετατραυματικού τύπου ενοχλήσεις στη (Δ) ποδοκνημική για το μέλλον. Για την έκδοση του εν λόγω πιστοποιητικού ο Αδάμος είχε καταβάλει το ποσό των Λ.Κ.25,00 όπως δηλώθηκε αργότερα και ως παραδεκτό γεγονός. Συνεπεία του τραυματισμού του Αδάμου μπορούσε να παρατηρηθεί μικρή δυσκαμψία, χωλότητα και πρήξιμο στην άρθρωση και περιορισμός των κινήσεων της άρθρωσης. Δεν απέκλεισε να είχε ενοχλήσεις μετά τις 5.02.2004 με τη λήξη της αναρρωτικής άδειας που του είχε χορηγήσει, όμως ο ίδιος δεν γνώριζε τίποτε εφόσον δεν τον είχε ξαναδεί. Δεν μπορούσε επίσης να εκφέρει άποψη εάν με αυτόν τον τραυματισμό ο Αδάμος θα μπορούσε να συνεχίσει να παίζει μπάλα ως ποδοσφαιριστής εφόσον δεν τον παρακολούθησε αργότερα. Υποθετικά μιλώντας, ανέφερε ότι θα μπορούσε να έχει αλλά και να μην έχει ενοχλήσεις στο τραυματισμένο πόδι του μετά από κόπωση. Κατέθεσε σειρά ακτινογραφιών που λήφθηκαν για το τραυματισμένο πόδι του ασθενούς σε διάφορες ημερομηνίες ως Τεκμήριο 2 (1-5). Όταν στις 21.06.2004 συνέταξε το πιστοποιητικό του δεν είχε εξετάσει εκείνη την ημέρα τον ασθενή. Δεν είχε προσέξει την τελευταία φορά που τον είχε εξετάσει συμπτώματα όπως πρήξιμο ή αιμάτωμα στο πόδι του, για αυτό και δεν τα σημείωσε στο πιστοποιητικό. Εάν ο ασθενής είχε οποιεσδήποτε ενοχλήσεις θα ήταν φυσικό να τον επισκεπτόταν για να τον εξετάσει, όμως δεν τον είχε ξαναδεί μετά τις 21.01.
- Από τον ακτινολογικό έλεγχο που γινόταν κάθε φορά δεν είχε διαπιστώσει να παρουσίαζε οτιδήποτε άλλο ο ασθενής. Εάν ο ασθενής παρουσίαζε περιαρθρική πάθηση δεν θα φαινόταν στις ακτινογραφίες. Η εκτίμηση που είχε κάμει και περιγράφει στο πιστοποιητικό του είναι αντικειμενική και προήλθε από την εξέταση του ασθενούς. Όταν κατέγραφε στο πιστοποιητικό του την φράση ¨γενική κατάσταση του ασθενούς καλή¨ εννοούσε τα ζωτικά όργανα του οργανισμού όπως είναι η καρδιά και το αναπνευστικό του σύστημα. Δεν απέκλεισε ότι μετά από ένα κάταγμα του σφυρού είναι δυνατό να προκύψει πάχυνση της άρθρωσης. Ο ιδιώτης χειρούργος ορθοπεδικός Γεώργιος Ταντελές (Μ.Ε.3) είχε εξετάσει τον Αδάμο στις 29.07.2004 και είχε ετοιμάσει προς τούτο πιστοποιητικό το οποίο αφού υιοθέτησε, κατατέθηκε ως Τεκμήριο
- Κατά την εξέταση του ασθενούς είχε τεθεί ενώπιον του το πιστοποιητικό του γιατρού Χρ. Ηρακλέους (Τεκμήριο 1 (α) και (β) ). Τις πληροφορίες για το τι είχε συμβεί στον ενάγοντα τις άντλησε από εκείνο το πιστοποιητικό. Κατά την εξέταση που διενήργησε ο ίδιος στον ασθενή αυτός παραπονείτο για πόνο και δυσκαμψία της άρθρωσης, ιδίως μετά από κόπωση. Παρατήρησε πάχυνση του θυλάκου της ποδοκνημικής. Οι κινήσεις είναι ικανοποιητικές. Ακτινογραφίες που έλαβε έδειχναν πώρωση του κατάγματος σε ανατομική θέση. Το συμπέρασμα του ήταν ότι συνεπεία του τραυματισμού του ασθενούς και της θεραπείας που έτυχε επήλθε πώρωση του κατάγματος αλλά εξακολουθεί να υπάρχει μια πάχυνση περιαρθρική λόγω της βλάβης μαλακών μορίων της άρθρωσης. Ο πόνος και η δυσκαμψία στην άρθρωση δικαιολογείται από τον τραυματισμό του ασθενούς καθώς υπήρξε εξάρθρωση ποδοκνημικής και συνδεσμικές κακώσεις. Η πάχυνση που παρατηρείται είναι σύνηθες σε τέτοιου είδους τραυματισμούς. Εξήγησε ότι όταν λέγει στο πιστοποιητικό του ότι παρατήρησε ¨πάχυνση του θυλάκου της ποδοκνημικής¨ εννοεί ότι κατά την περίοδο της επούλωσης δημιουργείται πάχυνση περιαρθρική. Τα ενοχλήματα που μπορεί να έχει ο ασθενής είναι πόνος, δυσκαμψία και μπορεί να παραπονείται ότι είναι λίγο φουσκωμένο το πόδι του και οίδημα ποδοκνημικής. Δεν μπορούσε να προσδιορίσει το χρονικό διάστημα που μπορεί να εξακολουθήσει να ενοχλείται ο Αδάμος μετά από κόπωση. Κανείς, ανέφερε, δεν μπορεί να είναι απόλυτος σε τέτοια θέματα. Μέχρι την ημερομηνία που τον είχε εξετάσει δικαιολογούνταν τα ενοχλήματα που του είχε αναφέρει αλλά πάντοτε επιδρά και η ιδιοσυγκρασία κάθε ατόμου, υπάρχουν άτομα, όπως ανέφερε, που παραπονιούνται για χρόνια. Εξέφρασε την άποψη ότι εάν ο ασθενής είναι επαγγελματίας ποδοσφαιριστής και υποστεί αυτό το τραύμα τότε η απόδοση του θα μειωθεί κατά πολύ. Όμως για δική του ευχαρίστηση μπορεί να παίζει ποδόσφαιρο. Για την εξέταση και το πιστοποιητικό που εξέδωσε είχε χρεώσει Λ.Κ.100,00 και προς τούτο παρουσίασε το τιμολόγιο Τεκμήριο 7 για το οποίο δεν έχει πληρωθεί. Τον Αδάμο του τον είχε στείλει το γραφείο του δικηγόρου του ασθενούς και τον είχε δει μόνο για μια φορά. Ανέφερε ότι όταν έλεγε στο δικό του πιστοποιητικό ότι ¨υπήρξε υπεξάρθρημα του αστραγάλου¨ είναι το ίδιο που έγραψε ο γιατρός Ηρακλέους στο δικό του πιστοποιητικό ως ¨μικρή πλάγια παρεκτόπιση¨. Η πάχυνση περιαρθρικού είναι κλινικό εύρημα και διαπιστώνεται με τη ψηλάφηση. Δεν διαφώνησε με το πιστοποιητικό του γιατρού Ηρακλέους αφού με βάσει εκείνο είχε συντάξει και το δικό του. Το τι επιπλέον κατέγραψε στο δικό του ήταν οι δικές του διαπιστώσεις. Ένας τέτοιος τραυματισμός ποτέ δεν αποκαθίσταται πλήρως, κάποια κατάλοιπα θα παραμείνουν στον τραυματία από ένα τέτοιο τραύμα απότοκο των κακώσεων που παθαίνουν οι αρθρώσεις. Δεν απέκλεισε η βλάβη των μαλακών μορίων να είχε προέλθει και από ένα άλλο πιθανό σοβαρό τραυματισμό που εν τω μεταξύ ο ασθενής υπέστη. Δεν απέκλεισε την βλάβη που υπέστη ο ενάγοντας να την πάθει και ένας ποδοσφαιριστής. Συμφώνησε ότι στα κατάγματα έξω σφυρού γίνεται επούλωση τους χωρίς ιδιαίτερα προβλήματα όμως, η διαφοροποίηση της περίπτωσης αυτής είναι το υπεξάρθρημα του αστραγάλου και επομένως για να είχε μείνει τέσσερις μήνες στο γύψο αυτό σημαίνει ότι είχε υποστεί κάτι σοβαρότερο. Δεν απέκλεισε το ενδεχόμενο να παίξει ποδόσφαιρο. Όμως εάν είναι αθλητής και κάνει πρωταθλητισμό θα έχει συνέπειες και δεν θα είναι ποτέ πρωταθλητής. Δεν είχε στείλει τον ασθενή να κάμει φυσιοθεραπεία διότι δεν ήταν δικός του πελάτης και κατά την άποψη του δεν ήταν απαραίτητη η φυσιοθεραπεία. Εξήγησε ότι η περιαρθρική πάχυνση που είναι το ίδιο πράγμα με την παρεκτόπιση της αρθρικής επιφάνειας μπορεί να γίνει σταδιακά με την προοδευτική επούλωση των τραυμάτων που υφίσταται ο ασθενής και αρχίζει από την ημέρα του τραυματισμού και προοδευτικά μεγαλώνει όμως καλυτερεύει η κατάσταση με την πάροδο του χρόνου. Εξέφρασε την άποψη ότι μια καλή κλινική εξέταση τον Ιανουάριο του 2004 θα διαπίστωνε το πιο πάνω εύρημα του. Εξήγησε από τις ακτινογραφίες του τεκμηρίου 2 τα διάφορα στάδια που διήλθε το τραύμα του ενάγοντος. O ορθοπεδικός με ειδίκευση στις αρθρικές κακώσεις Σέργιος Σεργίου ο οποίος ασκεί αυτό το επάγγελμα από το 1981 κλήθηκε από την πλευρά του εναγομένου και κατέθεσε ως Μ.Υ.
- Είναι γιατρός διαφόρων ποδοσφαιρικών ομάδων. Τον Αδάμο τον εξέτασε στις 4.02.2006 και εξέδωσε το πιστοποιητικό του το οποίο σημειώθηκε ως Τεκμήριο
- Για τη σύνταξη του πιστοποιητικού του έλαβε υπόψη του το ιστορικό του ασθενούς. Στην εξέταση που του έκαμε στις 22.06.2004 με σκοπό τη σύνταξη εκείνου του πιστοποιητικού του είχαν γίνει ακτινογραφίες με τις οποίες διαπιστώθηκε πώρωση του κατάγματος του έξω σφυρού χωρίς λειτουργικές διαταραχές στην άρθρωση. Στην εξέταση που του έκαμε ο ίδιος διαπίστωσε ότι ο ασθενής βάδιζε χωρίς χωλότητα. Παραπονέθηκε ο ασθενής ότι πρηζόταν η δεξιά ποδοκνημική άρθρωση. Επίσης παραπονέθηκε ότι δεν μπορούσε να ασχοληθεί με αθλητικές δραστηριότητες, ιδίως με το ποδόσφαιρο. Διαπίστωση του ήταν ότι υπήρχε πλήρες εύρος κινήσεων σε όλες τις κινήσεις της δεξιάς ποδοκνημικής. Υπήρχε όμως ελαφριά πάχυνση στην περιοχή του έξω σφυρού. Ο ασθενής μπορούσε να περπατήσει στις μύτες των ποδιών του, στις φτέρνες των ποδιών και στα πλάγια, τόσο έσω όσο και έξω. Δεν διαπίστωσε βλάβη στο περιφερικό νευρικό σύστημα ούτε και του κυκλοφοριακού συστήματος. Οι ακτινογραφίες που του έγιναν, συγκρινόμενες καταδεικνύουν πλήρη πώρωση του κατάγματος του έξω σφυρού σε ανατομική θέση. Συμπέρασμα του μάρτυρος ήταν ότι σήμερα διαπιστώνεται πλήρης πώρωση του κατάγματος χωρίς ανατομικές ανωμαλίες της ποδοκνημικής άρθρωσης. Υπάρχει ελαφριά πάχυνση στην περιοχή του έξω σφυρού λόγω του ελαφρού υπεξαρθρήματος που υπέστη κατά την πορεία της θεραπείας του. Στη συνέχεια ο μάρτυρας εκφράζει την άποψη ότι αυτά τα ενοχλήματα για τα οποία παραπονείται ο ασθενής δεν είναι ανασταλτικά στο να ασχοληθεί με οποιαδήποτε αθλητική δραστηριότητα και αναφέρει ιδιαίτερα το ποδόσφαιρο. Συνιστά όμως επίδεση του αστραγάλου ή χρησιμοποίηση επιστραγαλίδας (καλή επίδεση αστραγάλου) όταν παίζει μπάλα, οδηγία η οποία δίνεται και εφαρμόζεται σε όσους ασχολούνται με το ποδόσφαιρο είτε έχουν πρόβλημα είτε δεν έχουν. Τέλος καταλήγει ότι ιδιαίτερα ενοχλήματα δεν αναμένονται να παραμείνουν μελλοντικά και αυτά που υπάρχουν θα υποχωρήσουν. Δεν αναμένονται μόνιμα κατάλοιπα από αυτό το ατύχημα. Κατά την προφορική του μαρτυρία ενώπιον του Δικαστηρίου ανέφερε ότι το τραύμα που υπέστη ο Αδάμος είναι από τις πιο συνηθισμένες αρθριτικές κακώσεις τις οποίες παθαίνουν και ποδοσφαιριστές. Προσδιόρισε το χρόνο που μπορεί κάποιος να επαναρχίσει το ποδόσφαιρο μετά από ένα κάταγμα έξω σφυρού το πολύ στους τέσσερις μήνες. Η πάχυνση που παρατηρείται μετά από ένα τέτοιο τραυματισμό κατά την άποψη του δεν είναι ανασταλτικός παράγοντας για να παίξει κάποιος μπάλα εάν όμως έχει πόνο τότε αυτός ο παράγοντας είναι ανασταλτικός. Σχολιάζοντας το πιστοποιητικό του γιατρού Ηρακλέους που εξέδωσε στις 22.06.2004 και στο οποίο δεν αναφέρει ότι ο ασθενής παρουσίαζε πάχυνση στο πόδι του, ενώ αργότερα το πιστοποιητικό του γιατρού Ταντελέ που εκδόθηκε στις 17.08.2004 καταγράφεται αυτό το εύρημα, ανέφερε ότι η πάχυνση υπάρχει ενδεχόμενο να παρουσιαστεί από την αρχή ή και να επιδεινωθεί μετά. Αλλά και πάλι αυτός ο παράγοντας δεν είναι ανασταλτικός παράγοντας για να μην ασχοληθεί κάποιος με το ποδόσφαιρο, εάν το επιθυμεί, μπορεί να το κάμει αρχίζοντας τις προπονήσεις με σταδιακή του επάνοδο. Δεν θυμόταν εάν ο Αδάμος του είχε αναφέρει ότι είχε ξανακτυπήσει μετά το δυστύχημα. Η πάχυνση όπως παρατηρείται εξαρτάται από τον κάθε ασθενή και τα προφυλακτικά μέτρα που λαμβάνει σε σχέση με το χρόνο που απαιτείται για να θεραπευθεί. Το κάταγμα που υπέστη ο Αδάμος δεν θεωρείται από ορθοπεδικής άποψης σοβαρό γι΄αυτό και μπορεί να θεραπευτεί κατ΄ ουσία μετά από επίδεση, γύψος μπαίνει όταν υπάρχει άλλη βλάβη άλλων οργάνων. Ο ίδιος δεν αναμένει μόνιμα κατάλοιπα από ένα τέτοιο τραυματισμό. Στην αντεξέταση του διευκρίνισε ότι με την πλάγια παρεκτόπιση που υπέστη ο ασθενής θα μπορούσε να επανέλθει στους έξι μήνες. Σίγουρα εάν υπάρξει παρεκτόπιση κατά το στάδιο της θεραπείας του κατάγματος του έξω σφυρού αυτό μπορεί να επιβραδύνει το χρόνο θεραπείας και γι΄αυτό χρειάστηκε να παραμείνει το πόδι στο γύψο μέχρι και την 21.01.
- Εξήγησε ότι το πρήξιμο παρατηρείται καθότι όλα τα κατάγματα προϋποθέτουν βίαιη κίνηση η οποία προκαλεί ζημιά και στα μαλακά μόρια και κατά συνέπεια και πρήξιμο το οποίο υποχωρεί σιγά-σιγά. Σίγουρα αυτό μπορεί να επιδεινωθεί με ένα νέο τραυματισμό. Μετά την επούλωση παραμένει η πάχυνση η οποία είναι είδος εσωτερικής ουλής και είναι το επακόλουθο της επούλωσης λόγω του επηρεασμού των μαλακών μορίων. Το πρήξιμο σίγουρα δεν είναι ανασταλτικός παράγοντας για να παίξει κάποιος ποδόσφαιρο ούτε και ο πόνος καθώς μπορεί με φαρμακευτική αγωγή και ενέσεις να μην επηρεάζεται. Ο ίδιος είχε εισηγηθεί στον ενάγοντα φαρμακευτική αγωγή που θα ήταν συνδυασμός φαρμάκων και ενέσεων. Ανέφερε ότι μετά που είχε συστήσει το ειδικό καλτσάκι στον ενάγοντα αυτός επανήλθε σε μια εβδομάδα και του είχε πει ότι δεν μπορούσε να παίξει. Του συνέστησε να φορεί το ειδικό καλτσάκι συνέχεια το οποίο την 1η ημέρα ίσως να μην τον έκαμνε να νοιώθει και τόσο άνετα αλλά σιγά - σιγά θα το συνήθιζε. Το πως το αντιμετωπίζει ο κάθε ασθενής αυτό εναπόκειται στον ίδιο, το σίγουρο γι΄αυτόν είναι ότι θα τον βοηθήσει στην αντιμετώπιση του προβλήματος του. Μπορούσε να αναφέρει ως παράδειγμα γνωστό παίχτη, τον Κεσπάγια, του οποίου το πόδι του είναι διπλάσιο του κανονικού και ακόμα παίζει ποδόσφαιρο. Δεν συμφώνησε ότι δικαιολογούν πόνο και ενοχλήσεις ο τραυματισμός που υπέστη ο Αδάμος, έχοντας υπόψη τις ιατρικές εξετάσεις και γνωματεύσεις που έχουν γίνει γι΄αυτόν. Διαφώνησε επίσης ότι λόγω των ενοχλημάτων που νοιώθει ο Αδάμος και το φούσκωμα στο πόδι του δεν μπορεί να παίξει επαγγελματικό ποδόσφαιρο. Σε ερώτηση πως μπορεί να συνεχίσει εάν σε ½ ώρα νοιώσει πρήξιμο στο πόδι, ανέφερε ότι θα τον υπέβαλλε σε θεραπεία και θα επανερχόταν. Ο ασθενής, εν πάση περιπτώσει, όταν τον εξέτασε δεν του είχε αναφέρει ότι έκαμε οποιαδήποτε θεραπεία γι΄ αυτό το πρόβλημα του, ούτε φυσιοθεραπεία, ούτε ειδικό καλτσάκι, ούτε φαρμακευτική αγωγή. Εκ παραδρομής δεν το σημείωσε στο πιστοποιητικό του εφόσον θυμόταν ότι τον είχε ρωτήσει και αυτός του είχε πει ότι δεν έκαμε τίποτε από όλα τα πιο πάνω. Διαφώνησε με την υποβολή ότι τα συμπτώματα που παρουσιάζει ο Αδάμος θα είναι μόνιμα. Η μαρτυρία των μαρτύρων Χαράλαμπου Χρίστου (Μ.Ε.5), Ανδρέα Αγγελή (Μ.Ε. 6), Ανθούλλη Μυλωνά (Μ.Ε.8), Έφης Μούζουρου (Μ.Ε.9) και Χριστόδουλου Χριστοδούλου (Μ.Ε.10) αποσκοπούσε στο να καταδειχθεί η ποδοσφαιρική ιδιότητα του ενάγοντος Αδάμου. Ο Μ.Ε.5 καθηγητής της φυσικής αγωγής είναι σήμερα ο Πρόεδρος του Σωματείου ΑΛΚΗ της Λάρνακας. Ανέφερε ότι ο Αδάμος από μικρός επροπονείτο στις διάφορες ομάδες του Σωματείου τους αρχίζοντας από τους νεαρούς, τους παίδες, τους παμπαίδες τους έφηβους και μετά στους νέους ανάλογα με την ηλικία που είχε. Από σχόλια και εισηγήσεις που άκουγε από διάφορους προπονητές του ενάγοντος αλλά βλέποντας τον και ο ίδιος, και μπορούσε να εκφέρει άποψη ως γυμναστής, ήταν θετικές και υπήρχε πρόθεση του Σωματείου όταν αυτός τελείωνε με τις υποχρεώσεις του με την Ε.Φ. όπου υπηρετούσε όταν έγινε το δυστύχημα να τον προσλάμβαναν στην ομάδα. Ο Ανδρέας Αγγελή ήταν ένας από τους προπονητές του ενάγοντος που θυμόταν ότι εισηγήθηκε στο σωματείο με τη σύμφωνη γνώμη και του προπονητή της Α΄ Ομάδας τη σύναψη μαζί του συμβολαίου. Τα πιο πάνω τα γνώριζε και ο ίδιος ο ενάγοντας. Στους παίχτες που προσλαμβάνονταν στο Σωματείο καταβαλλόταν εκείνη τη περίοδο το ποσό των Λ.Κ.300,00 μηνιαίως ενώ σήμερα έχουν αλλάξει τα δεδομένα. Είχε πληροφορηθεί για το ατύχημα που υπέστη ο ενάγοντας από τον πατέρα του. Μετά το ατύχημα δεν προσήλθε ξανά στην ομάδα των Νέων και έτσι δεν τον προσέλαβαν εφόσον δεν μπορούσε πλέον να ανταποκριθεί. Κατά την αντεξέταση του ανέφερε ότι δεν συνδέεται είτε με φιλία είτε με συγγένεια με τον Αδάμο. Γνωρίζει τον πατέρα του ως φίλαθλο του Σωματείου. Ο Αδάμος είχε ξεκινήσει προπονήσεις στο Σωματείο τους από ηλικίας 10 -11 ετών. Μέχρι τα 18 του χρόνια περίοδο που ο ίδιος ήταν Γενικός Γραμματέας του Σωματείου υπέθεσε ότι αυτός θα είχε συμβόλαιο εκπαίδευσης με το Σωματείο. Πριν από τα 16 χρόνια κάποιου δεν γίνεται συμβόλαιο σε κανένα καθότι απαγορεύεται από την Ομοσπονδία. Δεν είχε φέρει μαζί του τα δελτία υγείας του Αδάμου τα οποία επιβάλλονται σε όλους τους ποδοσφαιριστές από ηλικίας 14 χρόνων και πάνω. Ο Αδάμος ήταν εγγεγραμμένος στην Κ.Ο.Π. Δεν απέκλεισε να υπάρχουν ποδοσφαιριστές οι οποίοι θα είχαν τραυματισθεί όπως και ο Αδάμος στο έξω σφυρό. Εάν αυτός επανερχόταν στο Σωματείο θα τον παρέπεμπε στον γιατρό της ομάδας, όμως αυτός δεν πήγε για να προπονηθεί. Το ότι δεν επανήλθε στην ομάδα αυτό θα οφειλόταν, όπως υπέθεσε, στο ότι αυτός θα ένοιωθε αδυναμία. Όταν ο Αδάμος υπηρετούσε στην Ε.Φ. επροπονείτο. Αρνήθηκε σειρά υποβολών ότι ο Αδάμος δεν είχε παίξει στη Β΄ Ομάδα, ούτε και συμφωνία υπήρξε μεταξύ του και του σωματείου ούτε τέλος είχε εγγραφεί στην Κ.Ο.Π. Το ποσό που παίρνει ο κάθε ποδοσφαιριστής καθορίζεται από μια επιτροπή του σωματείου, όμως ο Αδάμος δεν είχε φτάσει στη διαδικασία σύναψης συμβολαίου. Δεν τηρούνται πρακτικά γι΄αυτού του είδους τις αποφάσεις που λαμβάνονται. Συνήθως από τη Β΄ Ομάδα κάθε χρόνο προχωρούν στην Α΄ Ομάδα 2-3 άτομα και συνήθως σ΄αυτούς γίνεται και η πρόταση για σύναψη συμβολαίου. Με τους ποδοσφαιριστές της Β΄ Ομάδας δεν συνάπτουν συμβόλαια. Το σύνολο των ποδοσφαιριστών της Β΄ Ομάδας κυμαίνεται μεταξύ 20-25 ατόμων. Αρνήθηκε υποβολή ότι σκοπός της παρουσίας του στο Δικαστήριο ήταν για να βοηθήσει τον Αδάμο. Ο Μ.Ε.6 είναι προπονητής στο ποδοσφαιρικό τμήμα του Σωματείου ΑΛΚΗ από το
- Ο Αδάμος ήταν ποδοσφαιριστής του τη περίοδο 2000-2003 όταν προπονούσε ομάδες των Νέων και υπήρξε ποδοσφαιριστής και άλλων προπονητών. Χαρακτήρισε τον Αδάμο τον οποίο προπονούσε στη Β΄ Ομάδα πριν το ατύχημα του σαν ανερχόμενο ταλέντο. Μετά την ηλικία των 18 ετών και μετά από εισηγήσεις, το σωματείο συνάπτει συμβόλαιο με ένα τέτοιο ποδοσφαιριστή εφόσον κριθεί ταλέντο. Ο Αδάμος συμπεριλαμβανόταν μέσα στους παίχτες για τους οποίους είχε γίνει εισήγηση. Εν τω μεταξύ κατατάχτηκε στην Ε.Φ. και όταν ήταν στρατιώτης μερικές φορές προπονήθηκε. Είχαν ετοιμάσει σχετική επιστολή προς την Ε. Φ. για να του παρέχονται υπηρεσιακά ή άδεια. Είχε γίνει εισήγηση να κατεβεί προπόνηση για την επαγγελματική Α΄ Ομάδα. Στην αντεξέταση του ανέφερε ότι ο ίδιος είχε ετοιμάσει λίστα και την είχε δώσει στο Συμβούλιο του Σωματείου. Όταν ο Αδάμος υπηρετούσε στην Ε. Φ. δύο φορές την εβδομάδα πήγαινε για προπόνηση. Στην Β' ΄Ομάδα αγωνιζόταν με το Νο.
- Δεν θυμόταν εάν ο Αδάμος είχε κάμει προπόνηση τους μήνες Νοέμβριο, Δεκέμβριο του 2003 ή Ιανουάριο του
- Θυμόταν όμως ότι μετά που κατατάχθηκε στην Ε. Φ. είχε κτυπήσει. Οι ποδοσφαιριστές της Β΄ Ομάδας δεν πληρώνονται, δεν γνωρίζει εάν είχε γίνει οποιοδήποτε συμβόλαιο με τον Αδάμο και δεν γνωρίζει εάν σήμερα μπορεί να παίξει μπάλα. Ο Μ.Ε. 8 είναι ο Γραμματέας της Κυπριακής Ομοσπονδίας Ποδοσφαίρου τα τελευταία τέσσερα χρόνια. Παρουσίασε ως Τεκμήριο 14 την ποδοσφαιρική ταυτότητα του Αδάμου η οποία έχει ως αριθμό μητρώου τον αριθμό 31860 και εκδόθηκε στις 28.08.1998 ως ποδοσφαιριστής του Σωματείου ΑΛΚΗ. Εξήγησε ότι μετά τα 12 χρόνια κάποιος μπορεί να εγγραφεί ως ποδοσφαιριστής. Από τα φύλλα αγώνος πληροφόρησε το Δικαστήριο ότι ο Αδάμος κατά την ποδοσφαιρική περίοδο του 2000 - 2001 δεν είχε καμιά συμμετοχή σε κανένα αγώνα. Κατά την περίοδο του 2001 - 2002 είχε συμμετοχή σε 8 περιπτώσεις και αγωνίστηκε σε 5 ή 6 αγώνες. Το 2002-2003 σε 9 φύλλα αγώνος και αγωνίστηκε σε 8 παιχνίδια. Αναφέρθηκε στη συνέχεια σε ποια συγκεκριμένα παιχνίδια είχε αγωνιστεί και εάν είχε αγωνιστεί για όλο το παιχνίδι ή για μέρος του. Κατέθεσε ως Τεκμήριο 15 δέσμη αποτελούμενη από 9 φύλλα αγώνος από όπου πήρε τα στοιχεία τα οποία παρέθεσε στο Δικαστήριο. Στην αντεξέταση του διευκρίνισε ότι οι συμμετοχές του Αδάμου σε διάφορα παιχνίδια αφορούσε την Β ΄Ομάδα. Στην Α ΄Ομάδα συνήθως συμμετέχουν επαγγελματίες παίχτες αλλά δεν αποκλείεται και η συμμετοχή ερασιτεχνών. Ο Αδάμος μέχρι και τη ημέρα που κατέθετε ο μάρτυρας φαινόταν ως ερασιτέχνης παίχτης και δεν είχε κατατεθεί συμβόλαιο του που να τον καθιστούσε επαγγελματία. Οι ποδοσφαιριστές για να μπορούν να αγωνίζονται σε ομάδες θα πρέπει να έχουν δελτίο ταυτότητας και πιστοποιητικό υγείας. Ο Ανδρέας Αγγελή δεν είναι εγγεγραμμένος στο μητρώο των προσοντούχων προπονητών της Κ.Ο.Π. Σε ένα πρωτάθλημα διεξάγονται 26 αγώνες και ο Αδάμος το 2002 - 2003 είχε αγωνιστεί στα 8 παιχνίδια 2 καθ΄όλη την διάρκεια του αγώνα και 6 φορές ως βασικός. Κατά το 2001 - 2002 είχε εγγραφεί σε 8 φύλλα αγώνος και από τους 26 αγώνες είχε αγωνιστεί 5-6 φορές. Στην επανεξέταση του διευκρίνισε ότι ο κ. Αγγελή είχε το δικαίωμα να προπονεί την Β΄ Ομάδα. Η Μ.Ε. 9 Έφη Μούζουρου είναι υπεύθυνη του Ανωτάτου Συμβουλίου Υγείας Αθλητών (Α.Σ.Υ.Α.) και ανέφερε ότι είχε εκδοθεί δελτίο υγείας για τον Αδάμο Έλληνα στις 29.08.2001 το οποίο έληξε την 29.08.2004 καθώς ισχύει για τρία χρόνια. Δεν ήταν σε θέση να γνωρίζει εάν υπήρχε παρόμοιο δελτίο για το ίδιο άτομο και για προηγούμενη χρονική περίοδο. Ο Μ..Ε. 10 ήταν ο Χριστόδουλος Χριστοδούλου Αξιωματικός στην Ε. Φ. και Διοικητής του Αδάμου όταν αυτός υπηρετούσε τη θητεία του στην Ε. Φ. Στην μονάδα του ο Αδάμος είχε μετατεθεί τον Αύγουστο του
- Θυμόταν ότι ο πατέρας του Αδάμου του είχε πάρει κάποια επιστολή από κάποιο προπονητή του Σωματείου ΑΛΚΗ και του ζητούσε διευκολύνσεις για να κάμνει προπονήσεις. Την επιστολή εκείνη δεν την αρχειοθετούν οπουδήποτε. Εξήγησε στην αντεξέταση του ότι αυτές οι αιτήσεις διαβιβάζονται στο Γ.Ε.Ε.Φ. και εκεί αποφασίζεται ποιοι στρατιώτες μπορούν να τυγχάνουν διευκολύνσεων. Εάν είχε διευκολύνει τον Αδάμο αυτό θα το έκαμνε σαν μια φιλική εξυπηρέτηση προς αυτόν. Έχοντας λοιπόν υπόψη την πιο πάνω μαρτυρία βρίσκω ότι ο Αδάμος συνεπεία του δυστυχήματος υπέστη κάταγμα έξω σφυρού. Αυτός ο τραυματισμός του τον ανάγκασε για τέσσερις μήνες να έχει το πόδι του στο γύψο και να πάρει αναρρωτική άδεια από την Ε.Φ. όπου υπηρετούσε εκείνο το διάστημα. Πριν το δυστύχημα ήταν ένας υγιής νέος ο οποίος εκτός από το ότι υπηρετούσε κανονικά τη θητεία του στην Ε.Φ. ασχολείτο, όπως και τα προηγούμενα χρόνια με το ποδόσφαιρο συμμετέχοντας την προηγούμενη ποδοσφαιρική περίοδο στην ομάδα Νέων του σωματείου ΑΛΚΗ Λάρνακας. Υπηρέτησε για το υπόλοιπο χρόνο τη θητεία του στην Ε.Φ. αναλαμβάνοντας καθήκοντα θαλαμοφύλακα και χωρίς να συμμετέχει πλέον σε ασκήσεις ή να βγάζει σκοπιά όπως και προηγουμένως. Παρέμεινε στο σπίτι με περιορισμένες κινήσεις όσο έφερε το γύψο με δυσκολίες μετακίνησης και με τη βοήθεια βακτηρίων, ακόμα και δυσκολίες στις βασικές του ανάγκες όπως το να κάμνει μπάνιο. Έκτοτε και μέχρι της ημέρας που κατέθεσε ενώπιον του Δικαστηρίου ανέφερε ότι ένοιωθε πόνο στο πόδι και αυτό φούσκωνε όταν κουραζόταν είτε με το περπάτημα είτε με ορθοστασία είτε παίζοντας ακόμα και ποδόσφαιρο futsal όπου στην ½ ώρα σταματούσε εφόσον το πόδι του φούσκωνε και ένοιωθε πόνο. Εξετάζοντας με προσοχή της απόψεις των ιατρών που είχαν κατά καιρούς εξετάσει τον Αδάμο δεν βλέπω ουσιώδεις διαφορές ως προς τις διαπιστώσεις τους τόσο για τη σοβαρότητα του τραύματος όσο και για τις συνέπειες του. Είναι γεγονός ότι υπάρχει μια διάσταση ως προς την άποψη του γιατρού Σεργίου με αυτή του γιατρού Ταντελέ ως προς το εάν ο Αδάμος θα μπορούσε μετά από ένα τέτοιο τραυματισμό να επανέλθει και να αξιώνει συμμετοχή σε ομάδα ως επαγγελματίας ποδοσφαιριστής, όπως ήταν οι προσδοκίες και η επιθυμία του. Ο γιατρός Ταντελές εξέφρασε την άποψη ότι μπορεί να παίξει ποδόσφαιρο αλλά δεν μπορεί να κάμει πρωταθλητισμό. Ο γιατρός Σεργίου ανέφερε ότι τραυματισμοί παρόμοιοι με αυτόν που υπέστη ο Αδάμος συμβαίνουν σε ποδοσφαιριστές και αυτοί μπορούν μετά από πολύ έξι μήνες να επανέλθουν σιγά - σιγά και με αξιώσεις να συμμετέχουν σε επαγγελματικό ποδόσφαιρο. Έφερε μάλιστα παράδειγμα γνωστού ποδοσφαιριστή. Εάν ο τραυματίας νοιώθει πόνο ή φούσκωμα, τότε συνιστά φαρμακευτική αγωγή και ενέσεις οι οποίες θα του επιτρέπουν να αγωνίζεται σε συνδυασμό με επίδεση του αστράγαλου με ειδικό τρόπο και να φορεί συνεχώς ο τραυματίας ειδικό προς αυτό τον σκοπό καλτσάκι. Στη προκείμενη περίπτωση όταν είχε εξετάσει τον Αδάμο του συνέστησε να φορεί το καλτσάκι και να δοκιμάσει να παίξει μπάλα. Αυτός επανήλθε για να του πει και πάλι ότι εξακολουθούσε να πονάει το πόδι του μετά από ½ ώρας παιχνίδι και ότι φούσκωνε το πόδι του. Δεν ακολούθησε όμως τις υπόλοιπες οδηγίες του. Επομένως καταλήγω ως προς αυτή τη πτυχή της υπόθεσης ότι συνεπεία του τραυματισμού του ο Αδάμος επηρεάστηκε ως προς την απόδοση του να παίζει ποδόσφαιρο και μειώθηκε η δυνατότητα του να ασχοληθεί επαγγελματικά με το ποδόσφαιρο εκτός εάν ήθελε να ακολουθήσει τις οδηγίες του γιατρού Σεργίου τις οποίες καταγράφω πιο πάνω. Φαίνεται ότι δεν επιθυμούσε πλέον να ασχοληθεί επαγγελματικά με το ποδόσφαιρο και έτσι εγκατέλειψε την ιδέα, μη αποδεχόμενος όπως φαίνεται, να τύχη αυτής της θεραπείας. Θα πρέπει όμως να εξετάσω και τις προοπτικές του Αδάμου να ασχοληθεί επαγγελματικά με το ποδόσφαιρο στο συγκεκριμένο σωματείο, όπως ήταν η επιθυμία του. Κρίνω ότι με βάση την μαρτυρία που τέθηκε ενώπιον μου θα ήταν ένα απομακρυσμένο ενδεχόμενο. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι αυτός άρχισε από παιδί να ασχολείται με αυτό το άθλημα. Συμμετείχε κατά καιρούς σε διάφορες ομάδες και ανάλογα με την ηλικία του έφθασε να αγωνιστεί στην ομάδα των Νέων και ήταν εγγεγραμμένος ποδοσφαιριστής στη δύναμη της Κ.Ο.Π., διέθετε και το απαιτούμενο πιστοποιητικό υγείας. Προέκυψε από την μαρτυρία του Μ.Ε.5 ότι όταν ένας παίχτης διαπιστωνόταν ότι ήταν ανερχόμενο ταλέντο, το σωματείο υπέγραφε μαζί του συμβόλαιο εκπαίδευσης στα δεκαέξι του. Ακολούθως στα δεκαοκτώ του υπέγραφε συμβόλαιο εφόσον κρινόταν ως ταλέντο σύμφωνα με τις διαδικασίες που ακολουθούνταν από το σωματείο. Κάτι τέτοιο δεν συνέβηκε με τον Αδάμο. Υπήρξε ισχυρισμός από τους Μ.Ε.5 και 6 ότι του υποσχέθηκαν ότι μετά την ολοκλήρωση των υποχρεώσεων του στην Εθνική Φρουρά θα τον ενέτασσαν στην επαγγελματική ομάδα. Δεν παρουσιάστηκε πλην των προφορικών αναφορών οποιοδήποτε έγγραφο, απόφαση, δέσμευση του σωματείου προς τούτο. Κρίνω ότι οι Μ.Ε. 5 και 6 με τη μαρτυρία τους θέλησαν να βοηθήσουν τον Αδάμο στην παρούσα υπόθεση. Καταλήγω σε αυτό το συμπέρασμα λαμβάνοντας υπόψη πλην των πιο πάνω και από όσα προέκυψαν από την μαρτυρία του Μ.Ε. 8 ο οποίος παρουσίασε το ιστορικό των εμφανίσεων του Αδάμου στην ομάδα των Νέων του σωματείου του. Αυτές που δεν ξεπερνούν τον τελευταίο χρόνο το 1/3 των αγώνων του τελευταίου πρωταθλήματος και από αυτές σε λιγότερες ως βασικός παίχτης ή ως παίχτης που είχε συμμετάσχει σε ολόκληρο το παιχνίδι. Η πιο πάνω πορεία του θα διαφωνήσω ότι φανερώνει μια τέτοια προοπτική ή όπως ετέθη ως ένα ανερχόμενο ταλέντο. Λέχθηκε από τον Μ.Ε. 5 ότι στην ομάδα των Νέων συμμετέχουν γύρω στους 20-25 ποδοσφαιριστές και από αυτούς κάθε χρόνο προχωρούν γύρω στους 2-3 και μεταπηδούν στην Α΄ Ομάδα. Με τέτοια συμμετοχή στην ομάδα των Νέων ο Αδάμος κρίνω ότι δεν είχε τέτοιες προοπτικές. Αλλά δεν είναι μόνο τα πιο πάνω που με οδηγούν σε αυτό το συμπέρασμα. Ο Αδάμος είχε ένα δυστύχημα με τραυματισμό ο οποίος τον άφηνε εκτός γηπέδου. Δεν βλέπουμε οποιοδήποτε ενδιαφέρον γι΄αυτόν εκ μέρους του σωματείου του, για ένα παίχτη τον οποίο θεωρούσε ως ένα ανερχόμενο ταλέντο. Περνούν οι μήνες, αυτός δεν επαναρχίζει τις προπονήσεις του στην ομάδα του, ο τότε Γ. Γραμματέας του σωματείου πληροφορείται απλώς από τον πατέρα του για τον τραυματισμό του και επειδή δεν επανέρχεται, απλώς υποθέτει ότι αυτό οφειλόταν σε αδυναμία του. Δεν φροντίζει ούτε καν να τον δει ο γιατρός του σωματείου. Σημειώνω επίσης την απάντηση που έδωσε ο Μ.Ε.5 στην αντεξέταση του ότι ¨ο Αδάμος δεν είχε φτάσει στη διαδικασία σύναψης συμβολαίου¨. Εν πάση περιπτώσει για το πρωτάθλημα της επόμενης περιόδου 2003 -2004 το οποίο θα είχε αρχίσει πριν από το δυστύχημα δεν προσφέρθηκε οποιαδήποτε μαρτυρία εάν είχε συμμετάσχει σε οποιουσδήποτε αγώνες έστω και με την ομάδα των Νέων. Κάτι τέτοιο δεν διαπιστώνεται από την μελέτη του τεκμηρίου 15 ή από την κατάθεση του Μ.Ε.8 Μυλωνά. Τέλος η συμπεριφορά του ίδιου του Αδάμου δεν φανερώνει οποιαδήποτε ανησυχία ότι χάνει την καριέρα του ως επαγγελματίας ποδοσφαιριστής. Δεν κατεβαίνει προπόνηση με την παλιά του ομάδα για να διαπιστώσει τις δυνάμεις του, παίζει μόνο futsal και όταν βλέπει ότι δεν βγάζει τον αγώνα εγκαταλείπει την ιδέα να ασχοληθεί επαγγελματικά με το ποδόσφαιρο. Δεν ακολουθεί τις οδηγίες ενός έμπειρου γιατρού που ασχολείται με τραυματισμούς ποδοσφαιριστών όπως είναι ο γιατρός Σεργίου. Συμπεραίνω ότι ο ίδιος πλέον δεν επιθυμούσε να ασχοληθεί επαγγελματικά με το ποδόσφαιρο. Όσον αφορά την ενασχόληση του με το ποδόσφαιρο ερασιτεχνικά ή για την ευχαρίστηση του, βρίσκω ότι δεν έχει κανένα πρόβλημα και δεν συντρέχει κανένας ανασταλτικός παράγοντας, σε αυτό συμφωνούν όλοι οι ιατροί οι οποίοι των εξέτασαν. Τα πιο πάνω με οδηγούν στην κατάληξη ότι αυτός δεν δικαιούται οποιασδήποτε αποζημίωσης συνεπεία της απώλειας της ικανότητας του να ασχοληθεί επαγγελματικά με το ποδόσφαιρο ή για απώλεια μελλοντικών εισοδημάτων όπως ήταν η εισήγηση της ευπαιδεύτου συνηγόρου του. Όσον αφορά τον δεύτερο τραυματισμό του Αδάμου σε αγώνα futsal, τον οποίο απεκάλυψε μόλις κατά τη διάρκεια της αντεξέτασης του, δεν έχω να προσθέσω πολλά, εφόσον αυτός φαίνεται ότι δεν επέδρασε καταλυτικά στην εξέλιξη του τραύματος και στις διαπιστώσει των θεραπόντων γιατρών του πλην του ότι εάν αυτός είχε συμβεί κατά το 2005 τότε οι δύο πρώτοι γιατροί που τον είχαν εξετάσει, ο θεράπων γιατρός του Ηρακλέους τον Ιανουάριο του 2004 και ο Ταντελές τον Ιούλιο του 2004 δεν θα τον είχαν υπόψη. Τουναντίον θα έπρεπε να είχε αποκαλύψει αυτόν τον τραυματισμό του στον γιατρό Σεργίου όταν αυτός τον εξέτασε μεταγενέστερα τον Φεβρουάριο του 2006, ο οποίος εν πάση περιπτώσει έχει διαπιστώσει ότι ο Αδάμος είχε πλήρες εύρος κινήσεων ανεξάρτητα της πάχυνσης που παρουσίαζε σε περιοχή του έξω σφυρού. Το φούσκωμα που παρατηρείται στο πόδι του και ο πόνος είχαν παρατηρηθεί και πριν από αυτόν τον δεύτερο τραυματισμό. Παραμένει ο υπολογισμός της δίκαιης αποζημίωσης που δικαιούται σε σχέση με τον τραυματισμό του αφού συνοψίσω την μετατραυματική του κατάσταση βασιζόμενος στις διαπιστώσεις του γιατρού Σ. Σεργίου ο οποίος είδε τον ασθενή τελευταίος λίγο πριν την κατάθεση του ενώπιον του Δικαστηρίου και στις διαπιστώσεις του οποίου κρίνω ότι μπορώ να βασιστώ αποδεχόμενος την μαρτυρία του. Υπάρχει πλήρης πώρωση του κατάγματος του έξω σφυρού χωρίς λειτουργικές διαταραχές στην άρθρωση. Βαδίζε χωρίς χωλότητα. Υπάρχει πλήρες εύρος κινήσεων σε όλες τις κινήσεις της δεξιάς ποδοκνημικής. Υπάρχει ελαφριά πάχυνση στην περιοχή του έξω σφυρού. Το πρήξιμο και ο πόνος μετά από κούραση μπορούν να περιοριστούν με κατάλληλη επίδεση, φαρμακευτική αγωγή και φυσιοθεραπεία. Η εισήγηση της κας Ποιητού παραπέμποντας σε νομολογία ήταν να επιδικασθούν στον Αδάμο ως γενικές αποζημιώσεις Λ.Κ.12.000,
- Για τον καθορισμό των γενικών αποζημιώσεων έχω διεξέλθει τόσο τις αποφάσεις στις οποίες με παρέπεμψαν οι συνήγοροι των διαδίκων όσο και σε όσες επεσήμανα κατόπιν δικής μου έρευνας. Αποτελεί αξίωμα του δικαίου των αστικών αδικημάτων, ότι το θύμα του αδικήματος εκλαμβάνεται στην κατάσταση που βρίσκεται και βάσει αυτού του δεδομένου αποτιμάται η ζημιά την οποία υφίσταται. Δεν είναι ο νοητός μέσος άνθρωπος αλλά το συγκεκριμένο θύμα του αστικού αδικήματος που αποτελεί το υποκείμενο της αποζημίωσης. Προσμετρούν, κατά συνέπεια, οι ιδιαιτερότητες του θύματος στον καθορισμό των επιπτώσεων του τραυματισμού του και κατ΄ επέκταση της αποζημίωσης την οποία δικαιούται. (βλ. Κωμιάτη ν. Πόλιτσου κ.α. Πολιτική Έφεση 10400, ημερ. 28.2.01). Το Δικαστήριο που είναι επιφορτισμένο να επιδικάσει γενικές αποζημιώσεις υπέρ του θύματος πρέπει να έχει κατά νουν ότι αυτές πρέπει να είναι δίκαιες και λογικές. Σκοπός είναι να αποδοθεί δικαιοσύνη στην απώλεια και ζημιά χωρίς να τίθεται υπέρμετρο βάρος στον αδικοπραγούντα. Το ποσό που επιδικάζεται πρέπει να είναι κοινωνικά αποδεκτό (βλ. Paraskevaides (Overseas) Ltd v. Christofi,
(1982)1 CLR 789). Οι γενικές αποζημιώσεις πρέπει να αντανακλούν την ευαισθησία για τον ανθρώπινο πόνο, την αγωνία της αναπηρίας και την ψυχική οδύνη από την περιθωριοποίηση από τις συνήθεις δραστηριότητες του ανθρώπου (βλ. Φοινικαρίδης κ.α. ν. Γεωργίου κ.α.
(1991)1 ΑΑΔ 475, Παναγή ν. Θεοδώρου,
(1992)1 ΑΑΔ 1303, Κωνσταντίνου ν. Ιωάννου,
(1993)1 ΑΑΔ και Μαυροπετρή ν. Γεώργιου Λουκά,
(1995)1 ΑΑΔ 66, 74-75), Anjia Lankuttis v. Ανδρέα Νικόλα, Πολ. Έφεση 10847 ημερ. 24.07.2002 σελ. 7. Σκοπός των αποζημιώσεων είναι η αποκατάσταση του θύματος, η οποία αφού δεν μπορεί να επέλθει με αντικατάσταση των απολεσθέντων στην θέση την οποία λογικά θα μπορούσε να αναμένεται ότι θα ευρίσκετο εάν δεν τραυματίζετο, διά μέσου της χρηματικής αποτίμησης. Αυτή είναι η βασική αρχή η οποία διέπει τον καθορισμό των αποζημιώσεων στα αστικά αδικήματα με την προϋπόθεση ότι η ζημιά η οποία αποδίδεται είναι εύλογη μεταξύ των διαδίκων (βλ. Μιχαήλ ν. Συκοπετρίτης Λτδ, Α.Α.Δ. (1Β)
(2000)1049, και Ιακώβου ν. Παπαδάκη κ.α. Α.Α.Δ. (1Γ)
(2000)2079). Στην υπόθεση Ιακώβου (ανωτέρω) αναφέρθηκε ότι η συνεχής μείωση της αξίας του χρήματος πρέπει να λαμβάνεται υπόψη, όμως αυτή ταύτη η ατέλεια του χρήματος ως μέσου γι΄ αποκατάσταση δεν πρέπει να επενεργεί προς επαύξηση των αποζημιώσεων (βλ. Μαυροπετρή (ανωτέρω). Οι αρχές που διέπουν την επιδίκαση γενικών αποζημιώσεων για σωματικές βλάβες, ως ελέχθη, συναρτώνται άμεσα με τη σοβαρότητα των τραυμάτων, τον πόνο, την οδύνη, τη δυσχέρεια που προκαλούν τα τραύματα, τη διάρκεια των τραυμάτων και τα κατάλοιπα από τους τραυματισμούς με την όποια μορφή αυτά παίρνουν. Δεν υπάρχει μέτρο, ούτε ζυγαριά, με τα οποία θα μπορούσαμε να μετρήσουμε και να ζυγίσουμε αυτό τούτο τον τραυματισμό και τα όσα πιθανόν να έπονται απ΄ αυτό. Τοιουτοτρόπως προηγούμενες αποφάσεις δεν αποτελούν δεσμευτικό προηγούμενο υπό την έννοια της αρχής stare decisis αλλά παρέχουν καθοδήγηση. (βλ. Ανδρέου ν. Junquirth, 1 A.A.Δ.
(1995)σελ. 431). Η κάθε υπόθεση κρίνεται με βάση τα δικά της στοιχεία (Βλ. Σπύρου ν. Χ΄΄ Χαραλάμπους
(1989)1 ΑΑΔ σελ. 298), Ερωτοκρίτου κ.α. v. Καραολή, 1 Α.Α.Δ.
(1998)σελ.445. Καθοδήγηση θα μπορούσα να πάρω από τις ακόλουθες αποφάσεις χωρίς βέβαια κάθε φορά οι τραυματισμοί να συμπίπτουν απόλυτα με αυτούς που υπέστη ο ενάγων. Εξάλλου το Δικαστήριο από προηγούμενες αποφάσεις μόνο καθοδήγηση μπορεί να λάβει καθώς είναι σχεδόν αδύνατο να συμπίπτουν τραυματισμοί και τα ιδιαίτερα περιστατικά θυμάτων: Αριστείδου ν. Σιαηλή
(1998)1 ΑΑΔ, σελ. 617 στην οποία με παρέπεμψε πολύ εύστοχα η ευπαίδευτος συνήγορος των εναγόντων. Η υπόθεση αυτή αφορούσε μηχανικό αυτοκινήτων ο οποίος υπέστη συντριπτικό κάταγμα του έσω σφυρού της αριστερής ποδοκνημικής άρθρωσης. Απαιτήθηκαν χειρουργικές επεμβάσεις για σταθεροποίηση του κατάγματος με βίδα και για την αφαίρεση της βίδας, ακινητοποίηση του άκρου με γύψινο επίδεσμο, υποβολή σε φυσιοθεραπεία και χρήση βακτηρίων για περίοδο 2 ½ περίπου μηνών, παρέμειναν κατάλειπα όπως δυσκολία στο βαθύ κάθισμα καθώς και στη βάδιση σε ανώμαλο έδαφος, πιθανότητα οστεοαρθρίτιδας. Στην υπόθεση αυτή επί πλήρης ευθύνης επιδικάσθηκαν Λ.Κ. 6.000, ποσό το οποίο επικυρώθηκε από το Ανώτατο Δικαστήριο ως εύλογο και μέσα στα πλαίσια που κυμαίνονται οι αποζημιώσεις για παρόμοια τραύματα. Από τη μαρτυρία δεν προέκυψε ότι ο Αδάμος έχει υποστεί οποιαδήποτε ανικανότητα η οποία θα επηρεάζει τη εισοδηματική του ικανότητα. Λαμβάνοντας υπόψη όλα τα πιο πάνω, τους τραυματισμούς, την έκταση και τη φύση τους, τον πόνο, την ταλαιπωρία, τις θεραπείες στις οποίες υποβλήθηκε, τις συνέπειες στη ζωή του Αδάμου όπως τις έχω καταγράψει ανωτέρω, στη ποιότητα της ζωής του σε σχέση με την ηλικία του και οτιδήποτε άλλο έχει υποστεί όπως αναφέρεται ανωτέρω, κρίνω ότι η επιδίκαση ποσού των £7.000 ως γενικές αποζημιώσεις είναι υπό τις περιστάσεις δίκαιη και εύλογη. ΕΙΔΙΚΕΣ ΖΗΜΙΕΣ: Έχει αναφερθεί σε σωρεία αποφάσεων του Ανωτάτου Δικαστηρίου ότι ο ενάγων έχει υποχρέωση να αποδεικνύει τη ζημιά του με θετική μαρτυρία και αυστηρά με σαφήνεια και στοιχεία (βλ. Demetrios Emmanuel & Another v. Andronicos Nicolaou & Another,
(1977)1 CLR 15, Aloupou & Another v. Hadjhigeorghiou & Another,
(1984)1 CLR 475, Λαζούρας ν. Σκυλλουριώτου,
(1992)1 ΑΑΔ 168, Θεμιστοκλέους ν. Παρασκευά
(1992)1 ΑΑΔ 498 και Παπαδοπούλου ν. Νικολάου,
(1998)1 ΑΑΔ 1147, 1152, 1153), Ηρακλέους v. Του Ταχύπλοου σκάφους ¨Νίκη¨κ.ά.
(1994)1 Α.Α.Δ.
- Σε σχέση με τις ειδικές ζημιές κρίνω ότι έχουν αποδειχθεί η πληρωμή του ποσού των Λ.Κ.25,00 για το ιατρικό πιστοποιητικό του Δρος Ηρακλέους, παραμένουν προς αποπληρωμή οι Λ.Κ.100,00 που χρέωσε ο γιατρός Ταντελές για την εξέταση και το πιστοποιητικό του ποσό το οποίο κρίνω ότι δικαιούται. Επομένως επιδικάζονται Λ.Κ. 125,00 ως ειδικές αποζημιώσεις. Αγωγή με αριθμό 969/2004 ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΣ ΓΕΝΙΚΩΝ ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΕΩΝ: Σχετικά με τον ενάγοντα Γιώργο σχετικές ήταν οι μαρτυρίες του πλαστικού χειρούργου Καμμίτση (Μ.Ε.7), της Μαρίας Γεωργιάδου (Μ.Ε. 12) γιατρού του Τμήματος Α΄ Βοηθειών του Νοσοκομείου Λάρνακας η οποία παρέσχε τις Α΄ Βοήθειες σε αυτόν, του Φίλιου Φιλίππου (Μ.Υ.3) επίσης πλαστικού χειρούργου τον οποίο κάλεσε η πλευρά του εναγομένου και τέλος η μαρτυρία του πατέρα του Γιώργου, Παναγιώτη Έλληνα (Μ.Ε. 11). Ο Μ.Ε. 7 αναφέρθηκε στα προσόντα του και την πείρα του αρχικά ως κυβερνητικός γιατρός και από το 1996 ως ιδιώτης. Στις 6.09.2004 εξέτασε για 1η φορά τον Γιώργο με σκοπό να εκτιμήσει την κατάσταση του και να εκδώσει πιστοποιητικό γι΄ αυτόν (Τεκμήριο 12) για το οποίο και πληρώθηκε με το ποσό των Λ.Κ.60,00 εκδίδοντας σχετική απόδειξη (Τεκμήριο 13). Στην έκθεση του αναφέρει ότι κατά την εξέταση που του έκαμε διαπίστωσε ότι αυτός φέρει εγκαύματα από τριβή στον αριστερό βραχίονα και στον αριστερό μηρό για τις οποίες υποβαλλόταν σε θεραπεία για αρκετό καιρό μετά το δυστύχημα. Από πλευράς πλαστικής χειρουργικής που τον εξέτασε διαπίστωσε τα πιο κάτω: (α) Δυσμορφία του δέρματος σε έκταση 6Χ6 εκ. κατά την έσω επιφάνεια του αριστερού βραχίονα, (β) Δυσμορφία του δέρματος σε μια έκταση 20Χ9 εκ. κατά την έξω επιφάνεια του αριστερού μηρού και (γ) κνησμός και άλγος κατά την χώρα των κακώσεων, τα οποία επιτείνονται με την αλλαγή της θερμοκρασίας. Τα πιο πάνω ευρήματα είναι αποτέλεσμα των εγκαυμάτων που υπέστη κατά το ατύχημα και θα παραμείνουν ως μόνιμες βλάβες. Για τη βελτίωση της κατάστασης του θα πρέπει να υποβληθεί σε ειδική θεραπεία το κόστος της οποίας υπολογίζεται στο ποσό των Λ.Κ.1.000,
- Ο τραυματισμός του Γιώργου προήλθε όχι απλώς από πτώση μετά από το δυστύχημα αλλά υπέστη εγκαύματα από τριβή. Ο κνησμός και το άλγος συμπτώματα που παρουσιάζονται στα αρχικά στάδια, η συνέχιση τους εξαρτάται από την ηλικία του ασθενούς. Για αυτά του είχε παραπονεθεί ένα σχεδόν χρόνο μετά τον τραυματισμό του. Με την αλλαγή της θερμοκρασίας επιτείνονται καθώς και με την έκθεση στον ήλιο ή τις πολύ χαμηλές θερμοκρασίες. Η όποια θεραπεία του γίνει δεν θα σημαίνει και πλήρη αποκατάσταση στην πριν από το ατύχημα κατάσταση του τραυματία αλλά σε βελτίωση της. Η θεραπεία που συστήνει γίνεται με ακτίνες λέιζερ και φαρμακευτική αγωγή. Η θεραπεία θα πρέπει να του γίνει όταν θα σταματήσει η σωματική του ανάπτυξη στα δεκαοκτώ του λαμβάνοντας υπόψη ότι σήμερα είναι 11 χρονών. Το ποσό των Λ.Κ.1.000,00 που καθορίζει ως έξοδα αυτής της θεραπείας αφορά το ελάχιστο κόστος για μια σωστή θεραπεία. Θα πρέπει να του γίνει μια αρχική θεραπεία και ακολούθως παρακολούθηση του. Η παρακολούθηση θα ήταν καλό να άρχιζε από τώρα. Η θεραπεία στην οποία θα υποβληθεί θα συνεπάγεται μια ταλαιπωρία γι΄αυτόν καθώς η θεραπεία με λέιζερ συνεπάγεται περιορισμό κινήσεων για κάποιο διάστημα. Η θεραπεία αυτή ούτως ή άλλως θα εξαρτηθεί από την αντίδραση του δέρματος η οποία θα καθορίσει την περαιτέρω θεραπεία. Επομένως κρίνει ως εύλογο το ποσό των Λ.Κ.1.000 ως κόστος αυτής της θεραπείας. Στην αντεξέταση του διευκρίνισε ότι τις επεμβάσεις του στους ασθενείς του τις κάμνει σε κλινικές με τις οποίες συνεργάζεται. Δεν ήταν ο θεράπων ιατρός του Γιώργου αλλά του τον είχε στείλει το δικηγορικό γραφείο του κ. Ποιητή και δεν τον επισκέφθηκε ξανά μετά την πρώτη του επίσκεψη. Συμφώνησε με τα ευρήματα του πλαστικού χειρούργου Φίλιου Φιλίππου τα οποία είχε καταγράψει σε πιστοποιητικό το οποίο παρουσιάστηκε και σημειώθηκε ως Τεκμήριο για Αναγνώριση Α΄. Δεν συμφώνησε όμως ως προς την γνωμάτευση που κάμνει ότι ¨ουδεμία χειρουργική επέμβαση ή άλλη θεραπεία ενδείκνυται .. διότι δε θα αναμενόταν να προκύψει οιονδήποτε όφελος¨ καθώς και για τη ¨σημαντική βελτίωση¨ την οποία αναμένει των δυσχρωμικών περιοχών στο αριστερό μηρό που είναι πιο σκούρα. Εξήγησε ότι ο ασθενής είτε θα δεχθεί αυτό το πρόβλημα και θα παραμείνουν έτσι είτε θα προσπαθήσει να τις βελτιώσει. Εφόσον το πιστοποιητικό του ιατρού Φιλίππου έγινε μετά από το δικό του προκύπτει από αυτό ότι πρόκειται πλέον για μόνιμες βλάβες. Επίσης διαφωνεί με το πιστοποιητικό αυτό για τον λόγο ότι δεν καταγράφονται σε αυτό οι ουλές που παρέμειναν. Εάν ακολουθηθεί η άποψη του, τότε θα πρέπει να δεχθούμε ότι θα μείνουν μόνιμες βλάβες. Η άποψη του είναι εντελώς επιστημονική και από ιατρικής άποψης για το πως μπορεί να αντιμετωπισθεί αυτό το παιδί. Όταν ο Γιώργος εξετάσθηκε στις 10.05.2005 από τον ιατρό Φιλίππου και αυτός καταγράφει τα όσα καταγράφει στο πιστοποιητικό του, τότε βγαίνει το συμπέρασμα ότι πρόκειται για μόνιμες βλάβες. Στο τέλος της ημέρας, είναι θέμα υποκειμενικό για το πως το δέχεται ο καθένας, κάποιον μπορεί να τον επηρεάζει αυτή η δυσχρωμία, κάποιον όχι. Ο ίδιος με τη μέθοδο που προτείνει θα βελτιώσει την κατάσταση και εάν αξίζει τον κόπο ή όχι αυτό εξαρτάται από τον ασθενή. Αρνήθηκε υποβολές ότι σκοπός της κατάθεσης του ήταν για να βοηθήσει τον Γιώργο στην υπόθεση του και ότι δεν είπε την αλήθεια στο Δικαστήριο. Επέμενε ότι τα όσα καταγράφονται στο πιστοποιητικό του είναι όσα διαπίστωσε από την εξέταση που έκαμε του ασθενούς. Η Μ.Ε. 12 ήταν η γιατρός των Α΄ Βοηθειών του Νοσοκομείου Λάρνακας Μαρία Γεωργιάδου η οποία είχε εξετάσει τον Γιώργο στις 24.09.2003 μετά από τροχαίο δυστύχημα. Υιοθέτησε το πιστοποιητικό που συνέταξε εκείνη την ημέρα το οποίο κατατέθηκε ως Τεκμήριο
- Σε αυτό κατέγραψε ότι ο ασθενής είχε υποστεί εκδορές στον αριστερό βραχίονα και στον αριστερό μηρό. Του έγιναν αναλύσεις αίματος και ούρων καθώς και ακτινογραφίες, του έγινε καθαρισμός και περιποίηση εκδορών και απολύθηκε με οδηγίες. Η απόλυση του με οδηγίες σήμαινε ότι αυτός θα έπρεπε να επανέλθει για να καθαριστούν οι εκδορές και για να δουν οι γιατροί ξανά το τραύμα. Οι ακτινογραφίες κρίθηκαν αναγκαίες για αποκλειστούν οποιεσδήποτε τυχόν κακώσεις οστών. Ο ασθενής μετά την παροχή σε αυτόν των Α΄ Βοηθειών δεν επανέρχεται στο τμήμα της και έτσι αυτή δεν τον ξαναείδε. Εάν ο ασθενής είχε πάθει κάτι πιο σοβαρό θα τον άφηναν για νοσηλεία στο Νοσοκομείο. Τα τραύματα του ήταν στον βραχίονα και στον αριστερό μηρό. Οι εκδορές στον αριστερό μηρό ήταν δυνατό να άφηναν σημάδι. Στο Μακάριο Νοσοκομείο υπάρχει πλαστικός χειρούργος. Προς αντίκρουση της πιο πάνω μαρτυρίας του ιατρού Καμμίτση προσήχθη ως μάρτυρας ο πλαστικός χειρούργος Φίλιος Φιλίππου (Μ.Υ.2) ο οποίος άρχισε να ασκεί το επάγγελμα αυτό από το 1984 στην Αγγλία και από το 1987 στην Κύπρο. Σπούδασε σε πανεπιστήμιο της Σκοτίας. Αναφέρθηκε και στα υπόλοιπα προσόντα του και στην εμπειρία του. Ανέφερε ότι εξέτασε τον Γιώργο γύρω στις 10.05.2005 και ήταν συνεργάσιμος μαζί του. Δεν μπορούσε να εκφράσει άποψη με όσο τον είχε αντιληφθεί κατά την εξέταση που του έκαμε, γιατί να μη μπορούσε να παρουσιαστεί στο Δικαστήριο και να δώσει μαρτυρία. Η εξέταση που του έγινε ήταν μετά από παράκληση του δικηγόρου του εναγομένου. Το πιστοποιητικό που εξέδωσε μετά από την εξέταση του ασθενούς σημειώθηκε ως Τεκμήριο
- Σε αυτό κατέληγε στη γνωμάτευση ότι ¨ουδεμία χειρουργική επέμβαση ή οποιαδήποτε άλλη θεραπεία ενδείκνυται για τον Γιώργο διότι δε θα αναμενόταν να προκύψει οιονδήποτε όφελος. Αναμένεται βελτίωση με την πάροδο του χρόνου όμως όσον αφορά τη δυσχρωμία στο βραχίονα και για μια από τις δύο δυσχρωμικές περιοχές στον αριστερό μηρό που είναι πιο σκούρα αλλά και πάλι να τονισθεί ότι πλήρης εξαφάνιση δεν πρέπει να αναμένεται αλλά μόνο σημαντική βελτίωση¨. Δεν του είχε παραπονεθεί για κνησμό. Δεν δικαιολογείται χειρουργική επέμβαση για αποκατάσταση της δυσχρωμίας. Άποψη του είναι ότι υπάρχει μεγάλη παραπληροφόρηση σε σχέση με τις ακτίνες λέιζερ και δεν προσφέρουν τίποτε σε σχέση με την επούλωση πληγών. Για να βελτιωθούν οι δυσχρωμίες με την πάροδο του χρόνου εξαρτάται από ην ιδιοσυγκρασία του καθενός και την έκθεση στον ήλιο, προσδιόρισε μέχρι 80-90% πιθανότητα βελτίωσης. Βέβαια πάντοτε εξαρτάται και από το βάθος του εγκαύματος. Όσο πιο επιφανειακό είναι ένα έγκαυμα τόσο αναμένεται μεγαλύτερη βελτίωση. Τα τραύματα του Γιώργου ήταν ορατά όταν τον είχε εξετάσει το
- Το βάθος του εγκαύματος δεν ήταν μεγάλο εφόσον δεν έγινε χρήση μοσχευμάτων κατά τη θεραπεία του. Δεν διαπίστωσε ότι θα υπήρχε επηρεασμός της προσωπικότητας του Γιώργου συνεπεία αυτών των τραυμάτων. Υπολόγισε ο ίδιος το κόστος μιας επέμβασης όπως αυτή που εισηγείται ο γιατρός Καμμίτσης γύρω στις Λ.Κ. 420,00 αφού απαιτούνται πέντε με έξι επισκέψεις επί Λ.Κ.70,00 την κάθε φορά. Ο ίδιος δεν γνωρίζει οποιοδήποτε φάρμακο που θα βοηθούσε την περίπτωση. Εν πάση περιπτώσει δεν βλέπει λόγο επέμβασης στον εν λόγω ασθενή. Παραδέχθηκε κατά την αντεξέταση του ότι δεν έχει ειδικότητα ψυχολόγου. Εκφράζοντας όμως άποψη όταν είχε ερωτηθεί, για επηρεασμό της προσωπικότητας του ασθενούς αυτή βασιζόταν στα ευρήματα που ίδιος έκαμε, στην κοινή του αντίληψη όπως είχε αντικρίσει ο ίδιος το άτομο τη συγκειμένη ημέρα και σίγουρα όχι ως ειδικός. Δεν θυμόταν εάν ο μικρός τον είχε επισκεφθεί με τον πατέρα του. Κατά την άποψη του δεν υπάρχει θέση για χειρουργική επέμβαση στον ασθενή. Δεν μπορούσε να εκφέρει άποψη για τον συνάδελφο του γιατρό Καμμίτση. Δεν απέκλεισε από ένα τέτοιο τραυματισμό ο ασθενής να παρουσιάζει κνησμό. Για να μη έχει σημειώσει κάτι τέτοιο στο πιστοποιητικό του δεν θα του το είχε αναφέρει ο ασθενής. Το ότι ήταν σκούρα δυσχρωματική περιοχή το είχε διαπιστώσει με γυμνό μάτι και σίγουρα δεν είναι μια φυσιολογική κατάσταση του δέρματος. Η πάροδος 1 ½ χρόνου από την πρόκληση των τραυμάτων μέχρι την ημερομηνία που τον εξέτασε δεν του δημιούργησε την εντύπωση ότι αυτές οι δυσμορφίες θα παραμείνουν μόνιμα καθώς όπως εξήγησε όσο πιο νεαρό είναι το άτομο τόσο πιο έντονη φαίνεται μια δυσμορφία και ουλή, θα υπάρχει κατά την άποψη του βελτίωση και απαιτούνται 5 με 6 χρόνια. Όλες οι δυσμορφίες και ουλές βελτιώνονται με την πάροδο του χρόνου. Δεν απέκλεισε η ειδική θεραπεία που πιθανόν γίνει να στοιχίσει Λ.Κ.1.000 εξαρτάται πόσα χρεώνει ο καθένας, ο ίδιος δεν θα χρέωνε αυτό το ποσό. Πάντως όποια θεραπεία του γίνει δεν αναμένεται πλήρης εξαφάνιση της δυσχρωμίας. Από την μαρτυρία του πατέρα του Γιώργου ο οποίος κατέθεσε ως Μ.Ε. 11 προέκυψε ότι ο γιος του Γιώργος γεννήθηκε την 1.11.
- Όταν είχε γίνει το δυστύχημα ήταν ακόμα μαθητής στο Δημοτικό Σχολείο. Εξήγησε ότι την ημέρα που συνέβηκε το δυστύχημα είχε μεταβεί στο Γ.Σ.Ζ. για να παραλάβει τα παιδιά από την προπόνηση αλλά δεν τους βρήκε εκεί. Επιστρέφοντας είχε αντιληφθεί το μοτοποδήλατο στο πεζοδρόμιο και έτσι πήγε στις Α΄ Βοήθειες στο Νοσοκομείο. Είχε πληροφορηθεί ότι ήταν και τα δύο παιδιά τραυματισμένα. Ο Γιώργος είχε σοβαρό τραύμα στο αριστερό του πόδι, πονούσε και έκλαιγε. Του παρασχέθηκαν οι Α΄ Βοήθειες και μετά αφέθηκε να πάει στο σπίτι. Ο Γιώργος τις εβδομάδες που ακολούθησαν ξαναπήγε στο νοσοκομείο για αλλαγή της πληγής και για φάρμακα 5 με 6 φορές. Με την αποθεραπεία του παρέμειναν σημάδια στα τραύματα του και είχε φαγούρα. Λόγω των σημαδιών ντρεπόταν να φορέσει κοντό παντελόνι και δεν πήγαινε στη θάλασσα προβλήματα που έχει μέχρι και σήμερα. Τον είχε πάει για εξετάσεις στον γιατρό Καμμίτση ο οποίος τους ανέφερε ότι μπορούσε να του κάμει κάποια θεραπεία και προς τούτο προσπαθούν να φυλάξουν κάποια χρήματα, καθ΄ότι είναι φτωχοί, για να ξεκινήσει την θεραπεία του. Σίγουρα από τότε που τον είχε δει ο γιατρός Καμμίτσης έχει βελτιωθεί η κατάσταση του αλλά όχι πλήρως. Είχε πληρώσει τον γιατρό Καμμίτση με το ποσό των Λ.Κ. 60,00 και του εξέδωσε την απόδειξη το Τεκμήριο
- Ο ίδιος έχει εμπιστοσύνη στον γιατρό Καμμίτση και θα επιθυμούσε να πάει ο γιος του να κάμει θεραπεία σε αυτόν. Στην αντεξέταση ανέφερε ο Γιώργος είχε φαγούρα μετά το δυστύχημα και τον τραυματισμό του για ένα περίπου χρόνο. Δεν είχε συμβουλευθεί άλλο γιατρό εκτός από τον Καμμίτση σχετικά με θεραπεία στη οποία θα μπορούσε να υποβληθεί ο Γιώργος. Δεν είχε ρωτήσει στο Νοσοκομείο εάν υπάρχει πλαστικός χειρούργος. Προτίμησε για τη θεραπεία του Γιώργου ένα ιδιώτη γιατρό του οποίου έχει περισσότερη εμπιστοσύνη, παρά στο νοσοκομείο. Δεν σκόπευε να κερδίσει χρήματα τα οποία δεν δικαιούνται τα παιδιά του απ΄ αυτή την υπόθεση. Μετά που έτυχαν των Α΄ Βοηθειών στο Νοσοκομείο είχαν αφήσει τα παιδιά του να φύγουν μετά την πάροδο κάποιων ωρών. Ο Γιώργος εξακολουθεί να έχει στο σώμα του σημάδια και διαφώνησε με το πόρισμα του ιατρού Φιλίππου ότι δεν χρειάζεται άλλη επέμβαση και ανέφερε ότι θα τον ξαναπάρει στον γιατρό Καμμίτση για εξετάσεις. ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΣ ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΕΩΝ Σε ό,τι αφορά τον τραυματισμό του Γιώργου καταλήγω ότι συνεπεία του δυστυχήματος αυτός υπέστη εκδορές στον αριστερό βραχίονα και στον αριστερό μηρό. Του έγιναν αναλύσεις αίματος και ούρων καθώς και ακτινογραφίες, καθαρισμός και περιποίηση των εκδορών και απολύθηκε με οδηγίες. Αυτός στη συνέχεια μετέβηκε 5 με 6 φορές στο Νοσοκομείο για αλλαγή των τραυμάτων του. Ο τραυματισμός του δεν προήλθε συνεπεία απλής πτώσης από το μοτοποδήλατο αλλά και μετά από τριβή υπέστη εγκαύματα. Αυτά του προκαλούσαν κνησμό και άλγος και κυρίως με την αλλαγή της θερμοκρασίας, με την έκθεση του στον ήλιο ή στις πολύ χαμηλές θερμοκρασίες για ένα χρόνο σύμφωνα με τη μαρτυρία του πατέρα του Γιώργου (Μ.Ε.11). Η θεραπεία που μπορεί να του γίνει με λέϊζερ σε συνδυασμό με φαρμακευτική αγωγή όπως είναι η άποψη του γιατρού Καμμίτση μπορεί να επιφέρει βελτίωση όχι όμως πλήρη αποκατάσταση της βλάβης δυσχρωμίας που υπέστη το δέρμα του στα δύο σημεία των τραυμάτων του. Για μια τέτοια θεραπεία η οποία θα πρέπει να του γίνει όταν θα σταματήσει η ανάπτυξη του, στα δεκαοκτώ του, υπολογίζεται δαπάνη Λ.Κ.1.000,
- Κατά την άποψη του ιατρού Φιλίππου δεν ενδείκνυται καμιά θεραπεία καθώς δεν θα επιφέρει σοβαρή βελτίωση στον ασθενή. Κρίνω ότι εφόσον υπάρχει αυτή η δυνατότητα στο μέλλον να βελτιωθεί η κατάσταση της δυσχρωμίας που παρουσιάζουν οι πληγές του Γιώργου δεν θα μπορούσα να του στερήσω αυτή τη δυνατότητα και προοπτική. Επομένως το θεωρώ ως αναγκαίο έξοδο αποδεχόμενος τη θέση του γιατρού Καμμίτση σε αντίθεση με όσα ανέφερε ο γιατρός Φιλίππου. Πως θα σκέφτεται, όταν θα είναι πλέον σε κατάλληλη ηλικία και τι απόφαση θα λάβει τότε δεν μπορεί κανείς να προαποφασίσει από σήμερα. Όσον αφορά δε το θέμα του τραυματισμού του φάνηκε από τη μαρτυρία ότι δεν ήταν απλές επιφανειακές εκδορές που είχε υποστεί αλλά εγκαύματα συνεπεία της τριβής του με το οδόστρωμα τα οποία του άφησαν ορατά, δια γυμνού οφθαλμού, σημάδια στο κορμί του για τα οποία είναι φυσικό να μην αισθάνεται άνετα όπως ήταν και η μαρτυρία του πατέρα του (Μ.Ε.11) και αυτό εκδηλώνεται ακόμα και με το να μη θέλει να βάλει κοντό παντελόνι και να μη πηγαίνει στη θάλασσα. Η κα Ποιητή εισηγήθηκε όπως επιδικασθούν στο Γιώργο Λ.Κ. 3.000,00 ως γενικές αποζημιώσεις. Παρέπεμψε σε πρωτόδικη απόφαση του πλήρους Επαρχιακού Δικαστηρίου Λευκωσίας στην Αγωγή με αριθμό 11324/93, Μάρια Κωνσταντίνου ν. Δρ Φίλιου Φιλίππου, ημερ. 22.03.96 με σύνθεση τους κ.κ. Καλλή και Πασχαλίδη. Παραδέχθηκε όμως ότι εκείνη η υπόθεση αφορούσε σοβαρότερες βλάβες και αφορούσαν το πρόσωπο μίας νέας κοπέλας και ως εκ τούτου επιδικάσθηκε πολύ μεγαλύτερο ποσό. Λαμβάνοντας υπόψη τις πιο πάνω αρχές τις οποίες έχω αναφέρει αναφορικά με την επιδίκαση των γενικών αποζημιώσεων και καθοδήγηση από τις ίδιες πιο πάνω αποφάσεις και έχοντας υπόψη τους τραυματισμούς που υπέστη ο Γιώργος όπως αυτοί καταγράφονται πιο πάνω, την έκταση και τη φύση τους, τον πόνο, την ταλαιπωρία, τις θεραπείες στις οποίες υποβλήθηκε, τις συνέπειες στη ζωή του και την επίδραση τους στην ποιότητα της ζωής του σε σχέση με την ηλικία του όπως προσδιορίζονται από τα πιστοποιητικά και τη μαρτυρία που δόθηκε στο Δικαστήριο κρίνω ότι το ποσό των Λ.Κ.2.500,00 θα ήταν δίκαιη αποζημίωση για αυτόν. ΕΙΔΙΚΕΣ ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΕΙΣ: Για τον Γιώργο κρίνω ότι έχει αποδειχθεί το ποσό των Λ.Κ.60,00 που κατέβαλε στον γιατρό Καμμίτση και επί πλέον το ποσό των Λ.Κ.1.000,00 το οποίο θα απαιτηθεί για μελλοντική θεραπεία των καταλοίπων από τα σημάδια συνεπεία των τραυμάτων που υπέστη. Επομένως επιδικάζονται σε αυτόν Λ.Κ. 1.060,
- ΚΑΤΑΛΗΞΗ: Εκδίδεται απόφαση στην αγωγή με αριθμό 968/2004 υπέρ του ενάγοντος και εναντίον του εναγομένου για το ποσό των Λ.Κ.4.987,50 σ. δηλαδή το 70% των ποσών που του επιδικάσθηκαν ως γενικές και ειδικές αποζημιώσεις. Το ποσό θα φέρει νόμιμο τόκο από της ημερομηνίας του δυστυχήματος δηλαδή από τις 24.09.
- Εκδίδεται απόφαση στην αγωγή με αριθμό 969/2004 υπέρ του ενάγοντος και εναντίον του εναγομένου για το ποσό των Λ.Κ. 2.492,00 δηλαδή το 70% των ποσών που του επιδικάσθηκε ως γενικές και ειδικές αποζημιώσεις. Από το πιο πάνω ποσό το ποσό των Λ.Κ. 1.000,00 που θα απαιτηθεί για την μελλοντική θεραπεία του ενάγοντος, θα φέρει νόμιμο τόκο από σήμερα, το υπόλοιπο δε ποσό θα φέρει τόκο από τις ημέρας του δυστυχήματος δηλαδή από τις 24.09.
- Επιδικάζονται έξοδα στην ανάλογη κλίμακα υπέρ των εναγόντων και εναντίον του εναγομένου όπως αυτά θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο. (Υπογρ.).................................. Χρ. Γ. Φιλίππου, Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο