Κίκη Λαζαρίδη ν. Financial Mirror Ltd, Αγωγή Αρ. 5229/06, 9 Μαρτίου, 2007

(1992)(Β) 1 ΑΑΔ 1146, 1152). Πρόκειται για εύχρηστο δικονομικό μέτρο, που αποβλέπει στην ταχεία επίλυση ποικίλων δικονομικών θεμάτων και αυτό με μια μόνο αίτηση, η οποία θα πρέπει να καταχωρείται μέσα σε 10 ημέρες από το κλείσιμο των δικογράφων και σε έντυπο διάφορο από εκείνο το οποίο προβλέπεται για ενδιάμεσες αιτήσεις που καταχωρούνται βάσει της Δ.48. Παρόλη, όμως, τη σημασία που έχει η Δ.30, το μέτρο αυτό δεν χρησιμοποιείται τόσο συχνά, με αποτέλεσμα να παρατηρείται το φαινόμενο καταχώρησης πολλών αιτήσεων με όλες τις αρνητικές συνέπειες. Τη δημιουργία, δηλαδή, πολλαπλότητας των διαδικασιών, η οποία, πέραν των αχρείαστων εξόδων που προκαλούν, επιδρούν και σε βάρος της ταχείας εκδίκασης της ουσίας της διαφοράς με όλες τις ανεπιθύμητες συνέπειες. Στην υπό κρίση περίπτωση, που αφορά υπόθεση λιβέλλου για δημοσιεύματα της εναγόμενης στην εβδομαδιαία εφημερίδα «Financial Mirror», ο ενάγοντας (στο εξής ο αιτητής) δεν ακολούθησε την πεπατημένη. Δύο ημέρες μετά την καταχώρηση της έκθεσης υπεράσπισης έκαμε χρήση της δικονομικής δυνατότητες της Δ.30 και με την κλήση που έκδοσε ζητά:- (Α) Περαιτέρω και καλύτερες λεπτομέρειες σ΄ ότι αφορά το περιεχόμενο των παρ. 5 και 6 της έκθεσης υπεράσπισης, (Β) Διάταγμα για ένορκη αποκάλυψη εγγράφων και (Γ) Διάταγμα που να επιτρέπει στους δικηγόρους του να επιθεωρήσουν και λάβουν αντίγραφα των εγγράφων που θα αποκαλύψει η εναγόμενη (στο εξής η καθ΄ ης η αίτηση). Η καθ΄ ης αντέδρασε με καταχώρηση ένστασης. Κατά την ακρόαση όμως της αίτησης δέχθηκε να εκδοθούν - και εκδόθηκαν - τα αιτούμενα υπό (Β) και (Γ) διατάγματα και, περαιτέρω, έδωσε ενώπιον του Δικαστηρίου λεπτομέρειες σ΄ ότι αφορά την παράγραφο 6 της έκθεσης υπεράσπισης. Συνακόλουθα ό,τι παρέμεινε προς κρίση είναι το αιτητικό Α

(1)της αίτησης, με το οποίο ο αιτητής ζητεί περαιτέρω και καλύτερες λεπτομέρειες για το περιεχόμενο της παρ. 5 της έκθεσης υπεράσπισης. Πιο συγκεκριμένα, η καθ΄ ης με την εν λόγω παράγραφο ισχυρίζεται «ότι παρουσίασε τα αληθή γεγονότα με αντικειμενικότητα, βασισμένη σε γεγονότα και σύμφωνα με το μητρώο των μετόχων της Λαϊκής Τράπεζας». Είναι σε σχέση με την επίκληση αυτών των γεγονότων που ο αιτητής ζητεί: «(Α) Περαιτέρω και καλύτερες λεπτομέρειες της Έκθεσης Απαίτησης (σημ.: εννοεί Υπεράσπισης) που είναι αναγκαίες για να γνωρίζει ο Ενάγων ώστε να μπορέσει να προετοιμαστεί για την ακρόαση της αγωγής και να καλέσει τους αναγκαίους μάρτυρες ως ακολούθως:

(1)της παραγράφου 5: Τα ισχυριζόμενα γεγονότα που προκύπτουν από το μητρώο των μετόχων της Λαϊκής Τραπέζης, εκθέτοντας πλήρη περιγραφή εκάστου ισχυριζόμενου γεγονότος, με ημερομηνίες, αριθμούς μετοχών που πώλησε ο ενάγων και την τιμή πώλησης εκάστης μετοχής. Η καθ΄ ης εγείρει με την ένσταση της, η οποία υποστηρίζεται από ένορκη δήλωση, 4 λόγους για μη ικανοποίηση του αιτήματος. Απ΄ αυτούς ο 4ος σχετίζεται με τις αιτούμενες υπό (Β) και (Γ) οδηγίες, για τις οποίες, ήδη εκ συμφώνου εκδόθηκαν σχετικά διατάγματα. Οι άλλοι τρεις είναι οι ακόλουθοι:

1. Δεν εκτίθενται στην αίτηση τα γεγονότα επί των οποίων βασίζει ο αιτητής τα αιτούμενα διατάγματα. Επί τούτου προβάλλεται ότι η αίτηση θα έπρεπε να συνοδεύεται από ένορκη δήλωση στην οποία ο αιτητής θα έπρεπε να εκθέτει τα σχετικά γεγονότα.
2. Η αίτηση είναι παράτυπη και δεν δόθηκε προηγουμένως ειδοποίηση στην καθ΄ ης η αίτηση. Προβάλλεται συναφώς ότι δεν ζητήθηκε από τους δικηγόρους της καθ΄ ης οτιδήποτε μετά την έγερση της αγωγής και ούτε υπήρξε εκ μέρους τους οποιαδήποτε άρνηση για παροχή οποιασδήποτε πληροφόρησης και
3. Δεν συντρέχουν οι προϋποθέσεις για έκδοση διαταγμάτων της αιτούμενης φύσης. Στο στάδιο των αγορεύσεων ο κ. Χριστοδούλου, αφού αναφέρθηκε στην ιδιαιτερότητα της Δ.30, υποστήριξε, βασικά, ότι η έκδοση κλήσης για οδηγίες δεν συνοδεύεται από ένορκη δήλωση και, σ΄ ότι αφορά τις ζητούμενες λεπτομέρειες, δεν είναι απαραίτητο να προηγηθεί ειδοποίηση προς την άλλη πλευρά και μετά, αν δεν υπάρξει συμμόρφωση, να ακολουθήσει η έκδοση της κλήσης. Οι αιτούμενες λεπτομέρειες, εισηγήθηκε, είναι αναγκαίες για να ξέρει ο αιτητής τι έχει να αντιμετωπίσει στη δίκη και ανάλογα να προετοιμάσει την παρουσίαση της υπόθεσης του. Ο κ. Μιχαηλίδης, με τη σειρά του, έκαμε αναφορά στην επιφύλαξη του Καν. 3 της Δ.30, για να υποστηρίξει ότι η αίτηση θα έπρεπε να συνοδεύεται με ένορκη δήλωση. Όσον δε αφορά την ουσία των ζητουμένων λεπτομερειών, υποστήριξε ότι αυτές δεν είναι αναγκαίες και κάλεσε το Δικαστήριο να μη ικανοποιήσει το αίτημα. Έχει ήδη επισημανθεί ο ιδιαίτερος χαρακτήρας του δικονομικού μέτρου της Δ.30 και η αναφορά που έγινε στην υπόθεση Σάββα (ανωτέρω) είναι, κατά τη γνώμη μου, αρκούντως ικανοποιητική για να καταδείξει ότι οι δυο πρώτοι λόγοι ένστασης δεν ευσταθούν. Η έκδοση κλήσης για οδηγίες μπορεί να περιλαμβάνει και αίτημα για περαιτέρω και καλύτερες λεπτομέρειες - όπως είναι η υπό κρίση περίπτωση - και καταχωρείται στο ειδικό έντυπο 25, όπως συνέβη και στην παρούσα περίπτωση. Περαιτέρω καταχωρήθηκε εμπρόθεσμα και, επομένως, είναι από κάθε άποψη έγκυρη. Ειδικά δε σ΄ ότι αφορά τη θέση του ευπαίδευτου συνηγόρου της καθ΄ ης ότι θα έπρεπε πρώτα να είχε σταλεί ειδοποίηση και μετά, αν δεν ικανοποιείτο ο αιτητής, να επακολουθήσει αίτηση, θα πρέπει να επισημανθούν τα ακόλουθα: Η αποστολή της σχετικής ειδοποίησης αποτελεί δυνατότητα που παρέχει η Δ.19 θ.7 στον διάδικο που ζητεί τις λεπτομέρειες και όχι προαπαιτούμενο. Το ζήτημα σχετίζεται αφ΄ ενός μεν με τον υπολογισμό των εξόδων και αφ΄ ετέρου με το ενδεχόμενο να μη χρειασθεί, τελικά, να καταχωρηθεί αίτηση για λεπτομέρειες, αλλά η μη αποστολή σχετικής ειδοποίησης δεν αποτελεί εμπόδιο είτε για καταχώρηση της σχετικής αίτησης είτε για έκδοση κλήσης για οδηγίες. Κατ΄ ακολουθία των πιο πάνω ό,τι παρέμεινε για το Δικαστήριο είναι η εξέταση του αιτήματος για λεπτομέρειες. Το ζήτημα για παροχή περαιτέρω λεπτομερειών αποτέλεσε αντικείμενο νομολογιακής εξέτασης κατ΄ επανάληψη. Σχετικές είναι οι υποθέσεις Σάββας ν. Κυπριακές Αερογραμμές

(1992)1(Β) ΑΑΔ 1146, Θεμιστοκλέους ν. Χρ. Γεωργιάδη Λτδ

(2000)1(A) AAΔ.157, Θεοδούλου ν. Α. Panayides Contracting Ltd

(1999)1 (Γ) ΑΑΔ 2134, Κυπριακές Αερογραμμές Λτδ κ.α. ν. Credit Lebanais S.A.L.

(1991)1 AAΔ.648, Τζακούρα ν. Οικονομίδη

(1997)1 (Β) ΑΑΔ 669 και Αthina Leather Goods Ltd v. Χαραλάμπους κ.α.

(2000)1(Β) και άλλες. Όπως προκύπτει από τις πιο πάνω αυθεντίες, περαιτέρω και καλύτερες λεπτομέρειες μπορούν να δοθούν μόνο αναφορικά με τα ουσιώδη γεγονότα επί των οποίων στηρίζεται το δικόγραφο και όχι αναφορικά με τη μαρτυρία που θα προσκομισθεί προς απόδειξη τους. Δίδονται δε ώστε ο αντίδικος να γνωρίζει ποια υπόθεση μπορεί να αναμένει να παρουσιασθεί στη δίκη για να μην καταληφθεί εξ απίνης. Οι λεπτομέρειες αποσκοπούν στην διευκρίνηση και εξειδίκευση των ισχυριζόμενων ουσιαστικών γεγονότων αλλά σε καμιά περίπτωση στην εκμαίευση ή αποκάλυψη της μαρτυρίας με την οποία θα αποδειχθούν. Εκεί δε που το Δικαστήριο κρίνει ότι οι ζητούμενες λεπτομέρειες είναι αναγκαίες, προκειμένου ο αιτητής να γνωρίζει τι θα προσπαθήσει να αποδείξει εναντίον του κατά τη δίκη η άλλη πλευρά, ασκεί θετικά τη σχετική ευχέρεια που έχει με την έκδοση σχετικού διατάγματος. Μπορεί, όμως, να απορρίψει το αίτημα αν οι ζητούμενες λεπτομέρειες αφορούν γεγονότα που είναι σε γνώση του αιτητή (βλ. Σάββα ν. Κυπριακές Αερογραμμές, ανωτέρω) για τον απλό λόγο ότι δεν είναι αναγκαίες, ούτε εξυπηρετείται ο σκοπός που παρέχονται οι λεπτομέρειες. Έχοντας υπόψη τις πιο πάνω αρχές, καθώς επίσης και το περιεχόμενο των δικογράφων, εξέτασα προσεκτικά το είδος και τη φύση των αιτούμενων λεπτομερειών. Κρίνω ότι η σχετική ευχέρεια που έχει το Δικαστήριο επί του θέματος θα πρέπει να ασκηθεί θετικά υπέρ του αιτήματος για τους ακόλουθους λόγους:- Όπως ήδη έχει σημειωθεί η υπόθεση αφορά ισχυριζόμενη δυσφήμιση του αιτητή, η οποία περιέχεται σε δημοσιεύματα της καθ΄ ης στην εβδομαδιαία εφημερίδα «Financial Mirror». Στα εν λόγω δημοσιεύματα, όπως προκύπτει από τα δικόγραφα, γίνεται αναφορά και σε πληροφορίες για πράξεις ή ενέργειες του αιτητή, ο οποίος κατά τον κρίσιμο χρόνο ήταν υπό καθεστώς αποχώρησης από τη θέση του ως Προέδρου της Λαϊκής Τράπεζας, που είχαν επιπτώσεις στην αξία των μετοχών της εν λόγω τράπεζας. Η καθ΄ ης η αίτηση προβάλλει με την Υπεράσπισή της, μεταξύ άλλων, «ότι παρουσίασε τα αληθή γεγονότα με αντικειμενικότητα, βασισμένη σε γεγονότα και σύμφωνα με το μητρώο της Λαϊκής Τράπεζας». Καθιστά, επομένως, ουσιώδες γεγονός το επικαλούμενο μητρώο από το οποίο, όπως διατείνεται, άντλησε πληροφόρηση για τη σύνταξη εκείνου του μέρους του δημοσιεύματος που αφορά τον αιτητή. Κάτω απ΄ αυτό το πρίσμα ο αιτητής δικαιούται στο αίτημα του, προκειμένου να διευκρινισθούν και εξειδικευθούν ποια γεγονότα απορρέουν από το εν λόγω μητρώο και τα οποία δίδουν έρεισμα στη θέση της καθ΄ ης «ότι παρουσίασε τα αληθή γεγονότα με αντικειμενικότητα». Πρόκειται, κατά την άποψή μου, για ουσιώδες γεγονός επί του οποίου η καθ΄ ης στηρίζει την Υπεράσπιση της και το οποίο δικαιούται να γνωρίζει ο αιτητής ώστε να μην καταληφθεί εξ απίνης κατά την ακρόαση της υπόθεσης. Για όλα τα πιο πάνω εκδίδεται διάταγμα και ως η παρ. Α

(1)της αίτησης και οι σχετικές λεπτομέρειες να δοθούν μέσα σε 15 ημέρες από την επίδοση του διατάγματος. Όσον αφορά τα έξοδα της αίτησης αυτά, όπως θα υπολογισθούν από τον Πρωτοκολλητή, θα είναι προς όφελος του αιτητή και εναντίον της καθ΄ ης και θα είναι πληρωτέα μετά το πέρας της αγωγής. (Υπ.) Μ. Χριστοδούλου, Π.Ε.Δ. Πιστό αντίγραφο, Πρωτοκολλητής /κβπ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο