Σωτηρούλλας Γιωργαλλή ν. Λουκίας Χρυσοστόμου, Αρ. Αγωγής: 3888/04, 28 Φεβρουαρίου 2007 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLAR:2007:A33 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΑΡΝΑΚΑΣ ΕΝΩΠΙΟΝ: Μ. Παπαϊωάννου, Ε.Δ. Αρ. Αγωγής: 3888/04 Μεταξύ: Σωτηρούλλας Γιωργαλλή Ενάγουσας -και- Λουκίας Χρυσοστόμου Εναγόμενης ____________________ Ημερομηνία: 28 Φεβρουαρίου 2007 ΕΜΦΑΝΙΣΕΙΣ: Για την Ενάγουσα: Ο κ. Παπαλλής. Για την Εναγόμενη: Ο κ. Κυριακίδης. ΑΠΟΦΑΣΗ Η ενάγουσα με αγωγή που καταχώρησε στις 25.11.2004 διεκδικεί από την εναγόμενη γενικές αποζημιώσεις για τις σωματικές βλάβες και ειδικές αποζημιώσεις για τις ζημιές που έχει υποστεί ως συνέπεια τροχαίου δυστυχήματος που συνέβη στις 7.7.2004 στον αυτοκινητόδρομο Λάρνακας - Δεκέλειας ως επίσης τόκους και έξοδα. Στις 14.11.2006, ημερομηνία κατά την οποία η αγωγή ήταν ορισμένη για ακρόαση, οι συνήγοροι των δύο πλευρών συμφώνησαν ότι αποκλειστική ευθύνη για το δυστύχημα έφερε η εναγόμενη. Συμφωνήθηκαν επίσης οι ειδικές αποζημιώσεις στο ποσό των Λ.Κ.
- Παρέμεινε, κατά συνέπεια, ως μοναδικό επίδικο θέμα το ζήτημα των γενικών αποζημιώσεων της ενάγουσας. Οι συνήγοροι των δύο πλευρών δεν προσκόμισαν προφορική μαρτυρία. Κατέθεσαν εκ συμφώνου τα ακόλουθα ιατρικά πιστοποιητικά, το περιεχόμενο των οποίων εγκρίθηκε ως παραδεκτό γεγονός: (ι) Ιατρικό πιστοποιητικό, ημερομηνίας 30.12.2004, του Γενικού Νοσοκομείου Λάρνακας, Τεκμήριο
- (ιι) Ιατρικό πιστοποιητικό, ημερομηνίας 20.12.2004, του Γενικού Νοσοκομείου Λάρνακας, Τεκμήριο
- (ιιι) Ιατρικό πιστοποιητικό, ημερομηνίας 5.3.2005, του Δρ. Σ. Κ. Σεργίου ορθοπεδικού χειρούργου, Τεκμήριο
- (ιv) Ιατρικό πιστοποιητικό, ημερομηνίας 17.1.2007, του Δρ. Ανδρέα Σκαρπάρη, πλαστικού χειρούργου, Τεκμήριο
- Κατατέθηκαν επίσης, εκ συμφώνου, ως Τεκμήριο 5 εννέα φωτογραφίες που απεικονίζουν την ουλή της ενάγουσας στο δεξιό της ώμο. Σύμφωνα με το Τεκμήριο 1, το οποίο υπογράφει ο Δρ. Κ. Κυριακίδης, η ενάγουσα προσήλθε στο Τμήμα Πρώτων Βοηθειών του Γενικού Νοσοκομείου Λάρνακας στις 7.7.2004 η ώρα 12:
- Κατά την εξέταση παρουσίαζε τα ακόλουθα (επί λέξει): "Τροχαίο ατύχημα Επίπεδο συνείδησης καλό Εκδορές. Τραύματα δέρματος ωμοπλάτης δεξιά συρραφέντα. ακτινογραφίες κρανίου, αυχένος, δεξιού ώμου - ωμοπλάτης ευρήματα φυσιολογικά. Απελύθη των Πρώτων Βοηθειών με οδηγίες." Σύμφωνα με το Τεκμήριο 2, την ίδια μέρα η ενάγουσα στις 9:50 μ.μ. "προσήλθε για αλλαγή τραύματος" στο Γενικό Νοσοκομείο. Σύμφωνα με το Τεκμήριο 3 η ενάγουσα είχε τραυματιστεί σε τροχαίο δυστύχημα στις 7.7.
- Ο Δρ. Σεργίου, ο οποίος εξέτασε την ενάγουσα στις 8.7.2004 διαπίστωσε τα ακόλουθα, τα οποία παραθέτω αυτούσια από το Τεκμήριο 3: "
- Κάκωση κεφαλής, αιμάτωμα στη μετωπιαία χώρα. Η ασθενής παραπονείται για ζάλη κεφαλαλγία και τάση για εμετό.
- Ευμέγεθες θλαστικό τραύμα απόσπασης δέρματος στη γύρω περιοχή του τραύματος στην περιοχή του δεξιού ώμου, ωμοπλάτης, στο οποίο έγινε γίνει συρραφή με 7 ραφές. Όλες οι κινήσεις του δεξιού ώμου είναι επώδυνες και περιορισμένες.
- Επώδυνος περιορισμός όλων των κινήσεων του αυχένα.
- Θλάση και αιμάτωμα οσφύος, πολλαπλές εκδορές στην περιοχή της οσφύος και επώδυνος περιορισμός όλων των κινήσεων της οσφύος.
- Επίσης υπάρχουν πολλαπλές εκδορές, θλάσεις και αιματώματα σε όλο το σώμα. Από τον έλεγχο των ακτινογραφιών που έγιναν δεν διαπιστώθησαν κατάγματα ή εξαρθρήματα. Εδόθησαν τα κατάλληλα φάρμακα και συνεστήθη παρακολούθηση ως εξωτερική ασθενής. Είχε επανεξεταστεί στις 15.7.2004, στις 20.8.2004, στις 17.9.2004, στις 4.10.2004 και στις 15.11.
- Η βελτίωση της κατάστασής της δεν ήτο ικανοποιητική. Εξακολουθούσε να έχει προβλήματα και αρκετά ενοχλήματα, ιδίως στη μέση και στον ώμο. Για όλα αυτά τα ενοχλήματα συνεστήθη φυσικοθεραπεία χωρίς όμως ικανοποιητικά αποτελέσματα. Νέες ακτινογραφίες οσφύος που έγιναν δεν έδειξαν κατάγματα ή εξαρθρήματα, έδειξαν όμως εκφυλιστικές αλλοιώσεις οστεοαρθρίτιδας. Επίσης, λόγω των έντονων ενοχλημάτων στην περιοχή του ώμου, από νέες ακτινογραφίες που έγιναν διαπιστώθηκαν μικρές ασβεστώσεις στην περιοχή της κλειδός πλησίον της ωμογλίνης, πιθανόν από τη θλάση και το αιμάτωμα. Η δυσκαμψία στον ώμο συνεχίστηκε για αρκετό καιρό. Η δυσκαμψία συνέτεινε, εκτός από τη θλάση και το θλαστικό τραύμα καθώς και η δημιουργία ακαλαίσθητης ουλής στην περιοχή. Συνεστήθη εξέταση από πλαστικό χειρουργό η οποία έγινε στις 17.1.2005 ...". Σύμφωνα με το Τεκμήριο 4, ο Δρ. Σκαρπάρης, πλαστικός χειρούργος, εξέτασε την ενάγουσα στις 17.1.
- Παραθέτω αυτούσιο το περιεχόμενο του ιατρικού πιστοποιητικού που ετοίμασε: "17 Ιανουαρίου 2005 ΙΑΤΡΙΚΟ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΤΙΚΟ Re: Γιωργαλλή Σωτήρα Η πιο πάνω ασθενής εξετάστηκε σήμερα. Φέρει μετατραυματική ουλή στο δεξιό ώμο μήκους 12 εκ. και πλάτους 3 εκ. με παρακείμενα σημάδια από εκδορές. Αναφέρει τροχαίο ατύχημα στις 7.7.2004 που της προκάλεσε τον τραυματισμό. Δεν συνίσταται θεραπευτική αγωγή για βελτίωση της ουλής (χειρουργική εκτομή) λόγω της θέσης της ουλής και του κινδύνου για υπερτροφική ουλή σε τυχόν επέμβαση. Η ουλή θα πρέπει να αφεθεί όπως έχει. Η κινητικότητα του ώμου έχει επηρεαστεί μερικώς λόγω του τραυματισμού. Η ασθενής δεν μπορεί να φέρει το δεξί χέρι σε πλήρη ανάταση. Παρακολουθείται από ορθοπεδικό." Σε σχέση με την κατάσταση της ενάγουσας κατά τις 24.2.2005 στο Τεκμήριο 3 αναφέρονται τα ακόλουθα: "Παρούσα κατάσταση: Εξέτασα την εν λόγω ασθενή στις 24.2.2005 για συγγραφή αυτού του πιστοποιητικού. Η ασθενής εξακολουθεί να παραπονείται για πόνους στην περιοχή της οσφύος και πόνους στην περιοχή του δεξιού ώμου καθώς και στον αυχένα. Στην περιοχή του δεξιού ώμου είναι πολύ ορατή η ουλή, για την οποία έχουμε εκφράσει την άποψή μας πιο πάνω, εξακολουθεί κατά διαστήματα να παίρνει φάρμακα για τους πόνους στον αυχένα, στον ώμο και στη μέση. Λόγω αυτών των ενοχλημάτων η ασθενής παραπονείται ότι δεν μπορεί να εργαστεί με ευχέρεια. Δεν διαπιστώθηκαν βλάβες εκ του νευρικού και περιφερικού κυκλοφοριακού συστήματος. Γνώμη - Πρόγνωση: Ο τραυματισμός της εν λόγω ασθενούς ήτο αποτέλεσμα του τροχαίου ατυχήματος. Έχει υποστεί εγκεφαλική διάσειση, διάστρεμμα αυχένα, θλάση δεξιού ώμου με ευμέγεθες θλαστικό τραύμα, θλάση και αιματώματα οσφύος και πολλαπλές εκδορές και αιματώματα σε διάφορα μέρη του σώματος. Έχει υποφέρει και ταλαιπωρηθεί αφάνταστα για 3 - 4 μήνες. Εξακολουθεί σήμερα να έχει ενοχλήματα. Τα ενοχλήματα αυτά αναμένεται να λιγοστέψουν μελλοντικά. Παίρνει φάρμακα κατά διαστήματα λόγω αυτών των ενοχλημάτων. Κατά τη γνώμη μου όλα αυτά τα ενοχλήματα σιγά - σιγά θα υποχωρήσουν με τον καιρό, αν και υπάρχει ενδεχόμενο μετά από κόπωση, υγρασία και αλλαγή του καιρού να εξακολουθεί να έχει κάπου - κάπου ενοχλήματα. Η ουλή είναι μόνιμο κατάλοιπο στην περιοχή του δεξιού ώμου και θεωρώ ότι η ασθενής ήτο ανίκανη για εργασία περίπου για 3 μήνες." Έχω θέσει ενώπιον μου τις αγορεύσεις των ευπαίδευτων δικηγόρων των δύο πλευρών και θα σταθώ σ΄ αυτές όπου ήθελε κριθεί αναγκαίο. Κρίνω σκόπιμο στο σημείο αυτό να σημειώσω μόνο ότι ο κος Παπαλλής εισηγήθηκε ότι το ποσό των γενικών αποζημιώσεων το οποίο θα πρέπει να επιδικαστεί στην ενάγουσα είναι Λ.Κ.12.000 "και πλέον" ενώ ο κος Κυριακίδης εισηγήθηκε ποσό όχι πέραν των Λ.Κ.3.
- ΕΥΡΗΜΑΤΑ Έχοντας υπόψη μου το περιεχόμενο των πιο πάνω Τεκμηρίων βρίσκω ότι στις 7.7.2004 η ενάγουσα ενεπλάκη σε τροχαίο δυστύχημα στο οποίο τραυματίστηκε. Την ίδια μέρα επισκέφθηκε το Γενικό Νοσοκομείο. Παρουσίαζε εκδορές και τραύματα δέρματος δεξιάς ωμοπλάτης στα οποία έγινε συρραφή. Απελύθη την ίδια μέρα (Τεκμήριο 1). Ο Δρ. Σεργίου, ο οποίος εξέτασε την ενάγουσα την επομένη, διαπίστωσε κάκωση κεφαλής, αιμάτωμα στη μετωπιαία χώρα, ευμέγεθες θλαστικό τραύμα απόσπασης δέρματος στη γύρω περιοχή του τραύματος στην περιοχή του δεξιού ώμου, ωμοπλάτης, στο οποίο είχε γίνει συρραφή με 7 ραφές, θλάση και αιμάτωμα οσφύος, πολλαπλές εκδορές στην περιοχή της οσφύος και πολλαπλές εκδορές, θλάσεις και αιματώματα σε όλο το σώμα. Η ενάγουσα παραπονείτο για ζάλη, κεφαλαλγία και τάση για εμετό. Όλες οι κινήσεις του δεξιού ώμου, του αυχένα και της οσφύος ήταν επώδυνες και περιορισμένες. Της δόθησαν φάρμακα. Δεν διαπιστώθηκαν κατάγματα ή εξαρθρήματα. Επανεξετάστηκε κατά τους επόμενους μήνες (Ιούλιο - Νοέμβριο 2004) και εξακολουθούσε να έχει προβλήματα και αρκετά ενοχλήματα ιδίως στη μέση και στον ώμο για τα οποία συνεστήθη φυσικοθεραπεία, χωρίς ικανοποιητικά αποτελέσματα. Οι ακτινογραφίες οσφύος έδειξαν εκφυλιστικές αλλοιώσεις οστεοαρθρίτιδας και μικρές ασβεστώσεις στην περιοχή της κλειδός, πλησίον της ωμογλίνης. Η δυσκαμψία στον ώμο συνεχίστηκε για αρκετό καιρό. Στις 17.1.2005 η ενάγουσα εξετάστηκε από το Δρ. Σκαρπάρη, πλαστικό χειρουργό, ο οποίος διαπίστωσε ότι έφερε μετατραυματική ουλή στο δεξιό ώμο μήκους 12 εκ. και πλάτους 3 εκ. με παρακείμενα σημάδια από εκδορές. Η ουλή θα πρέπει να αφεθεί ως έχει αφού δεν συνίσταται χειρουργική εκτομή λόγω της θέσης της. Η κινητικότητα του ώμου είχε επηρεαστεί μερικώς λόγω του τραυματισμού. Στις 24.2.2005 η ενάγουσα εξετάστηκε ξανά από το Δρ. Σεργίου, ο οποίος διαπίστωσε ότι η ουλή του δεξιού ώμου ήταν πολύ ορατή. Η ενάγουσα παραπονέθηκε ότι είχε πόνους στην περιοχή της οσφύος, του δεξιού ώμου και στον αυχένα και ότι δεν μπορούσε να εργαστεί με ευχέρεια. Κατά διαστήματα εξακολουθούσε να παίρνει φάρμακα. Η ενάγουσα έχει υποστεί εγκεφαλική διάσειση, διάστρεμμα αυχένα, θλάση δεξιού ώμου με ευμέγεθες θλαστικό τραύμα, θλάση και αιματώματα οσφύος και πολλαπλές εκδορές και αιματώματα σε διάφορα μέρη του σώματος. Έχει υποφέρει και ταλαιπωρηθεί αφάνταστα για 3 - 4 μήνες. Εξακολουθούσε κατά την 24.2.2005 να έχει ενοχλήματα, τα οποία αναμένετο να λιγοστέψουν μελλοντικά και έπαιρνε φάρμακα κατά διαστήματα λόγω αυτών των ενοχλημάτων. Όλα αυτά τα ενοχλήματα σιγά - σιγά θα υποχωρήσουν με τον καιρό, αν και υπάρχει ενδεχόμενο μετά από κόπωση, υγρασία και αλλαγή του καιρού να εξακολουθεί να έχει κάπου - κάπου ενοχλήματα. Η ουλή είναι μόνιμο κατάλοιπο στην περιοχή του δεξιού ώμου. Η ενάγουσα ήταν ανίκανη για εργασία περίπου για 3 μήνες. Η πιο πάνω ουλή της ενάγουσας απεικονίζεται στις φωτογραφίες, Τεκμήριο
- ΝΟΜΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ Οι αρχές που καθοδηγούν τα Δικαστήρια κατά τον καθορισμό του ύψους των γενικών αποζημιώσεων, οι οποίες είναι πολύ καλά θεμελιωμένες, συνοψίζονται στην απόφαση του Εφετείου Χαριλάου v. Νικολάου
(2003)1 Α.Α.Δ. 1460, στις σελίδες 1473 και 1474 και δεν θα τις επαναλάβω. Είναι καλά γνωστό ότι αποφάσεις άλλων Δικαστηρίων μπορεί να είναι καθοδηγητικές, αλλά στο τέλος κάθε υπόθεση κρίνεται με βάση τα δικά της γεγονότα. Στη Χρίστος Φωτίου v. Νεοφύτου κ. ά.
(2005)1 Α.Α.Δ. 1511, στη σελίδα 1516 διαβάζουμε τα ακόλουθα: "Είναι καλά γνωστό ότι, κατά τον καθορισμό του ύψους των γενικών αποζημιώσεων, τα Δικαστήρια αντλούν καθοδήγηση και λαμβάνουν υπόψη το ύψος των αποζημιώσεων που έχουν επιδικαστεί σε προηγούμενες υποθέσεις, εφόσον βέβαια υπάρχει κάποια αναλογία στην έκταση των κακώσεων και στα επακόλουθά τους· πάντοτε, όμως, και υπό το φως των αλλαγών τόσο της αγοραστικής αξίας του χρήματος όσο και των εξελίξεων της νομολογίας, σε συνάρτηση με όποιους άλλους παράγοντες επιδρούν στην περίπτωση." Έχοντας υπόψη μου όλα τα πιο πάνω, ιδιαίτερα τη φύση και έκταση των τραυμάτων καθώς και τη χρονική διάρκεια του πόνου και ταλαιπωρίας της ενάγουσας, το γεγονός ότι δεν της παρέμεινε οποιαδήποτε ανικανότητα, την ύπαρξη της μόνιμης ουλής καθώς και τις αρχές που ισχύουν, καταλήγω ότι το ποσό των Λ.Κ.7.000 είναι δίκαιο ποσό ως γενικές αποζημιώσεις. ΤΟΚΟΙ Στην υπόθεση Φοινικαρίδη v. Γεωργίου
(1991)1 Α.Α.Δ. 475 δίδονται οι κατευθυντήριες γραμμές για την επιδίκαση τόκων. (Βλέπε επίσης Miller Roza Maria κ. ά. v. Ute Petek
(1999)1 Α.Α.Δ. 2091). Όσον αφορά τις ειδικές αποζημιώσεις δεν έχει συμφωνηθεί μεταξύ των διαδίκων από πότε θα επιδικαστεί ο τόκος. Με βάσει τα δεδομένα της υπόθεσης και τις πιο πάνω κατευθυντήριες γραμμές επιδικάζεται τόκος 8% επί του ποσού των ειδικών αποζημιώσεων από την ημερομηνία καταχώρησης της αγωγής. Εκδίδεται απόφαση υπέρ της ενάγουσας και εναντίον της εναγόμενης για ποσό: (α) Λ.Κ.7.000 ως γενικές αποζημιώσεις με τόκο προς 8% από 7.7.2004, ημερομηνία γένεσης του αγώγιμου δικαιώματος. (β) Λ.Κ.378 ως ειδικές αποζημιώσεις με τόκο προς 8% από 25.11.2004. Επιδικάζονται έξοδα υπέρ της ενάγουσας και εναντίον της εναγόμενης στην ανάλογη κλίμακα ως θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή. (Υπ.) ...................................... Μ. Παπαϊωάννου, Ε.Δ. /Λ.Σ. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο