Xριστιάνας Ζαχαρίου ν. YAK ΕΝΤΕΡPRISES LTD, Αρ. Αγωγής: 1660/04, 12 Σεπτεμβρίου, 2007 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLAR:2007:A125 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΑΡΝΑΚΑΣ ΕΝΩΠΙΟΝ: Μ. Παπαϊωάννου, Ε.Δ. Αρ. Αγωγής: 1660/04 Μεταξύ: Xριστιάνας Ζαχαρίου, ανήλικης δια των πλησιεστέρων συγγενών και φίλων, γονέων της Ζαχαρία Καλλή Ζαχαρία και Μαρούλλας Ζαχαρία Ενάγουσας -και- Y.A.K ΕΝΤΕΡPRISES LTD Εναγομένης ____________________ Ημερομηνία: 12 Σεπτεμβρίου, 2007 ΕΜΦΑΝΙΣΕΙΣ: Για την Ενάγουσα: Ο κ. Λουκαϊδης. Για τους Εναγόμενους: Ο κ. Θωμά. ΑΠΟΦΑΣΗ Στις 21.12.2003 η ενάγουσα η οποία ήταν ανήλικη, σύμφωνα με την έκθεση απαίτησης ενώ βρισκόταν στο κατάστημα υπό την ονομασία «AGORA», το οποίο τελούσε υπό τον έλεγχο ή κατοχή των εναγομένων, άνοιξε κουρτίνα δοκιμαστηρίου. Η εν λόγω κουρτίνα ή και το κουρτινόξυλο ή και το κοντάρι που τη συγκρατούσε έπεσαν πάνω στην ενάγουσα με αποτέλεσμα η ενάγουσα να υποστεί σωματικές βλάβες, απώλειες και ζημιές. Οι γονείς της ενάγουσας καταχώρησαν την παρούσα αγωγή εναντίον των εναγομένων ισχυριζόμενοι ότι το δυστύχημα οφείλεται στην αμέλεια ή και παράβαση των εκ του νόμου ή των κανονισμών απορρεόντων καθηκόντων των εναγομένων ή και των αντιπροσώπων ή και των υπηρετών τους, λεπτομέρειες των οποίων φαίνονται στην παράγραφο 3 της έκθεσης απαίτησης. Στην πιο πάνω παράγραφο αναφέρεται, μεταξύ άλλων, ότι οι εναγόμενοι ανέχθηκαν η κουρτίνα του δοκιμαστηρίου ή και το κοντάρι ή και το κουρτινόξυλο να μην είναι ασφαλή ή ασφαλώς στερεωμένα, δεν τα επιθεωρούσαν τακτικά ή και δεν έλαβαν τα απαραίτητα μέτρα για επιδιόρθωση του κουρτινόξυλου, ή την ασφαλή λειτουργία του δοκιμαστηρίου, επέτρεψαν δε στην ενάγουσα να βρίσκεται κοντά στο κουρτινόξυλο και δεν προειδοποίησαν την ενάγουσα για την πιο πάνω επικίνδυνη κατάσταση. Η ενάγουσα αξιώνει γενικές αποζημιώσεις για τραύμα 1 εκατοστού στο δεξί κάτω βλέφαρο το οποίο και συγκολλήθηκε, μόνιμη ουλή, πόνο, ψυχική βλάβη και πιθανή μελλοντική επέμβαση. Περαιτέρω, ισχυρίζεται ότι υπέστη ειδικές ζημιές ύψους Λ.Κ.
- Στην έκθεση υπεράσπισης της η εναγόμενη ισχυρίζεται ότι το πέσιμο του κουρτινόξυλου και της κουρτίνας και ή οποιασδήποτε βλάβη υπέστη η ενάγουσα οφειλόταν στην ίδια, η οποία με την όλη της συμπεριφορά προκάλεσε το ατύχημα. Σύμφωνα με την παράγραφο 3 η ανήλικη τραβούσε συνέχεια τις κουρτίνες ασκώντας συνεχή πίεση στο κουρτινόξυλο με αποτέλεσμα τη πτώση του τελευταίου. Οι κουρτίνες, οι οποίες κρέμονταν από ελαφριά μεταλλική κατασκευή ήταν καλά στερεωμένες και καθόλα ασφαλείς και δεν υπήρχε λόγος για προειδοποίηση περί του αντιθέτου. Η Μ.Ε.1 ήταν η Ανδριάνα Ζαχαρία, αδελφή της ενάγουσας. Στις 21.12.2003 επισκέφθηκε με τη μητέρα της και τις τρεις μικρότερες της αδελφές το κατάστημα ρούχων «AGORA». Οι δύο αδελφές της δοκίμαζαν ρούχα σε ένα από τα τέσσερα δοκιμαστήρια του καταστήματος ενώ η ίδια περίμενε να αδειάσει δοκιμαστήριο μαζί με τη μικρότερη της αδελφή, τη Χριστιάνα (Ενάγουσα). Η τελευταία δοκίμασε με ελαφριά κίνηση να ανοίξει την κουρτίνα από δεξιά και όπως την άνοιξε έπεσε το κουρτινόξυλο το οποίο ήταν κυλινδρικό, μήκους 60 εκατοστών. Ήταν στερεωμένο σε υποδοχές σε σχήμα μισοφέγγαρου ανοικτού και η κουρτίνα ήταν τυλιγμένη στη σωλήνα. Το κουρτινόξυλο έπεσε κάτω από το δεξί μάτι της ενάγουσας η οποία άρχισε να κλαίει και πανικοβλήθηκε. Αφού έπλυναν την πληγή στο αποχωρητήριο του καταστήματος όπου τους οδήγησε μια πωλήτρια πήγαν στις Πρώτες Βοήθειες του Νοσοκομείου. Τις είδαν αμέσως οι νοσοκόμες και επειδή το τραύμα ήταν σε ευαίσθητη περιοχή και δεν ήθελαν να το ράψουν τους σύστησαν να πάνε στο γιατρό το Θεμιστοκλέους για να το κολλήσουν αφού έτσι θα ήταν λιγότερο επώδυνο και θα έμενε πιο μικρό σημάδι. Αντεξεταζόμενη ανέφερε ότι η αδελφή της ήταν τότε 6 - 7 χρονών. Σε υποβολή ότι στα δοκιμαστήρια δεν υπήρχαν σωλήνες στρογγυλές αλλά ράγες μήκους περίπου 90 εκατοστών, ελαφρού υλικού, μέσα στις οποίες κινούνται κουρτίνες απάντησε ότι θυμάται μεταλλικό σωληνάριο και το μήκος του, περίπου. Δεν είχε προσέξει το στήριγμα των κουρτινών ούτε πριν ούτε μετά το ατύχημα. Αρνήθηκε υποβολή ότι οι ράγες που δεν ήταν στρογγυλές ήταν καλά στερεωμένες και βιδωμένες αφού αν ήταν έτσι δεν θα έπεφταν και ότι η αδελφή της έριξε το μεταλλικό κομμάτι. Επίσης αρνήθηκε υποβολή ότι η αδελφή της έτρεχε πάνω - κάτω, «τραβούσε τις κουρτίνες των δοκιμαστηρίων και «κρεμαλλίζετουν» πάνω στην κουρτίνα». Ήταν συνέχεια μαζί της. Ο Μ.Ε.2 ήταν ο γιατρός Νίκος Θεμιστοκλέους, γενικός χειρούργος. Διατηρεί δική του κλινική, την «Αγία Μαρίνα». Στις 21.12.2003 εξέτασε τη Χριστιάνα Ζαχαρία και εξέδωσε βεβαίωση, Τεκμήριο 1, με βάση την οποία έπασχε από τραύμα μήκους 1 εκατοστού του δεξιού κάτω βλεφάρου. Έγινε συγκόλληση με ειδική γόμα - η συρραφή αποφεύγεται γιατί μπορεί να αφήσει μεγάλη ουλή ενώ με τη συγκόλληση ελαχιστοποιείται ο κίνδυνος να δημιουργηθεί αντιαισθητική ουλή. Το Τμήμα Πρώτων Βοηθειών του Νοσοκομείου δεν προβαίνει σε συγκόλληση. Εξέδωσε απόδειξη για Λ.Κ.10, Τεκμήριο
- Αντεξεταζόμενος ανέφερε ότι με τη συγκόλληση η ουλή σίγουρα θα είναι πολύ μικρότερη παρά αν γινόταν συρραφή. Ξαναείδε την ασθενή κατά το 2004 και χορήγησε μία αλοιφή. Η Μ.Ε.3 ήταν η μητέρα της ενάγουσας. Κατέθεσε δύο φωτογραφίες της κόρης της που απεικονίζουν τη σημερινή της κατάσταση, Τεκμήριο 3 Α και 3 Β. Στις 21.12.2003 οδήγησε την ενάγουσα στις Πρώτες Βοήθειες. Εκεί οι νοσοκόμες, αφού την εξέτασαν και καθάρισαν το τραύμα της, είπαν ότι ήταν βαθύ και χρειαζόταν ράψιμο. Επειδή είδαν την ενάγουσα αναστατωμένη σύστησαν στη ΜΕ3 να το κολλήσουν. Πήρε την ενάγουσα στο γιατρό ο οποίος αφού την εξέτασε, καθάρισε το τραύμα και το κόλλησε. Τον επισκέφθηκαν ξανά μία φορά και τους χορήγησε αλοιφή. Μέχρι σήμερα δεν έφυγε εντελώς η ουλή αλλά υπάρχει σημάδι. Επίσης επισκέφθηκαν το γιατρό Καμμίτση στη Λευκωσία για να πάρουν τη γνώμη του. Στην αρχή, για περίπου έξι μήνες η ουλή ήταν έντονη, η ενάγουσα πονούσε και ανησυχούσε αν θα έμενε σημάδι. Στο γιατρό Καμμίτση πήγαν δύο φορές. Κατέθεσε τέσσερις σχετικές αποδείξεις, Τεκμήριο 4, ημερομηνίας 17.5.2004 και 11.9.2006 και απόδειξη φαρμακείου, Τεκμήριο
- Πλήρωσε £60 για τη μια επίσκεψη και σχετικό πιστοποιητικό. Αντεξεταζόμενη αρνήθηκε ότι από μόνη της επέλεξε να φύγει από το Νοσοκομείο. Αρνήθηκε επίσης ότι η ενάγουσα δεν πονούσε, ότι δεν της παραπονέθηκε ότι την πείραζαν στο σχολείο και ότι δεν φοβόταν όταν έμπαινε στο μπάνιο, ως είχε πει στην κυρίως εξέταση της. Δέχθηκε ότι η ενάγουσα βελτιωνόταν σιγά σιγά. Μετά από έξι μήνες που πήγαν στο γιατρό Καμμίτση ο τελευταίος την άγγισε και πόνεσε. Σε υποβολή πως οι αποδείξεις ημερομηνίας 17.5.2004 δεν συνάδουν με τη θέση της ότι πήγε τον Ιούνιο στο γιατρό απάντησε ότι πρέπει να έμπλεξε τις ημερομηνίες που πήγε στο Δρ. Καμμίτση. Αρνήθηκε υποβολή ότι δεν πήγε δεύτερη φορά στο Δρ. Θεμιστοκλέους. Δεν θυμάται αν τον πλήρωσε τη δεύτερη φορά, την πρώτη σίγουρα πλήρωσε. Σήμερα η ενάγουσα είναι μια χαρά. Ο Μ.Ε.4 ήταν ο Δρ. Α. Καμμίτσης, ειδικός πλαστικός χειρουργός. Εξασκεί το επάγγελμα από το
- Κατόπιν παραπομπής από τους δικηγόρους της ενάγουσας εξέτασε τη Χριστιάνα Ζαχαρίου περί τα τέλη Μαΐου 2003 και έκδωσε πιστοποιητικό ημερομηνίας 14.6.
- Στο ιατρικό πιστοποιητικό που εξέδωσε, Τεκμήριο 6 αναφέρονται τα ακόλουθα: «Εξέτασα την ασθενή στις 14.6.2004 και διαπίστωσα ότι φέρει ουλή εκτάσεως 1 Χ 1 εκ. κατά το δεξιό κάτω βλέφαρο. Η ουλή είναι αποτέλεσμα του τραύματος που υπέστη κατά το ατύχημα και επηρεάζει σοβαρά την εμφάνιση της. Συνεστήθη όπως παραμείνει υπό ιατρική παρακολούθηση και θεραπεία μέχρι την ηλικία των 18 ετών οπότε και θα συμπληρώσει την ανάπτυξη της.» Τέτοιες ουλές δεν εξαλείφονται πλήρως αλλά βελτιώνονται σε ένα μεγάλο βαθμό αναλόγως με την αντίδραση του οργανισμού. Το κόστος μιας πλαστικής επέμβασης σήμερα - με γενική νάρκωση - είναι Λ.Κ.600 - Λ.Κ.
- Στο Τεκμήριο 3 Α και Β η ουλή είναι ορατή και είναι και η μόνιμη βλάβη αφού μετά από πάροδο δύο ετών δεν αναμένεται άλλη βελτίωση. Αντεξεταζόμενος ανέφερε ότι στο πιστοποιητικό κάνει αναφορά στα 18 χρόνια της ενάγουσας ενώ τώρα σε δύο χρόνια γιατί μετά τα 10 - 12 χρόνια ενός ατόμου που δραστηριοποιείται ο ορμονικός παράγοντας οι ορμόνες επηρεάζουν τη διαμόρφωση τόσο του προσώπου όσο και γενικά του σκελετού του προσώπου - άρα και τις ουλές, αρνητικά. Σε υποβολή ότι μέχρι τα 18 συνεχίζει να βελτιώνεται η κατάσταση απάντησε αρνητικά. ΄Οπως ανέφερε επί λέξει «η ουλή ωριμάζει σε αυτό το χρονικό διάστημα που ανέφερα των 2 ετών άρα δεν επηρεάζει από απόψεως ωρίμανσης. Μετά είναι από απόψεως σχηματισμού του προσώπου που οφείλεται στις ορμόνες». Όταν η ουλή ωριμάσει πια παραμένει εκεί «σαν μια μόνιμη βλάβη». Το κατά πόσο η ενάγουσα χρειάζεται πλαστική εγχείριση είναι θέμα υποκειμενικό. Σε ερώτηση αν στις φωτογραφίες φαίνεται σοβαρός επηρεασμός στην εμφάνιση απάντησε ότι το κριτήριο είναι υποκειμενικό. Η κατάσταση δεν έχει επανέλθει στην προ του τραυματισμού κατάσταση. Ο Μ.Υ.1 ήταν ο Κώστας Ευαγγέλου. Είναι ο ιδιοκτήτης του καταστήματος «AGORA» το οποίο διαχειρίζεται η Εταιρεία «AGORA» της οποίας είναι 75% μέτοχος και διευθυντής. Πληροφορήθηκε για το ατύχημα στο κατάστημα στην οδό Ευαγόρα Παλλικαρίδη
- Στα δοκιμαστήρια είχε γίνει έλεγχος πριν τις μέρες των Χριστουγέννων και «ήταν όλα εντάξει». Σύμφωνα με το μάρτυρα ρούχινη κουρτίνα στην είσοδο των δοκιμαστηρίων βρίσκεται σε ύψος 2μ. από το πάτωμα. Είναι κρεμασμένη σε μεταλλική στρογγυλή σωλήνα η οποία είναι κενή και ελαφριά και έχει διάμετρο ½ ίντσα. Η σωλήνα είναι στερεωμένη σε υποδοχές (τοιχώματα) και υπάρχει ταυτόχρονα βίδα «για καλύτερη στερεότητα», όπως ανέφερε επί λέξει. Ουδέποτε είχε τύχει να πέσει η κουρτίνα είτε πριν είτε μετά το δυστύχημα και με «κανονική χρήση» δεν θα έπεφτε. Αντεξεταζόμενος, σε ερώτηση αν στην έκθεση υπεράσπισης φαίνεται ότι το κατάστημα ανήκε στην εναγόμενη εταιρεία απάντησε «βάση της δικής σας αγωγής». Είναι διευθυντής και μέτοχος της εναγόμενης, η οποία ασχολείται με κτηματικά. Δεν ανέφερε στην έκθεση υπεράσπισης του ότι η πιο πάνω εταιρεία δεν έχει σχέση με το κατάστημα «AGORA» «γιατί ήθελε να το πει στο Δικαστήριο» και διότι οι ίδιοι έπρεπε να το αποδείξουν. Στην έκθεση υπεράσπισης του απαντούσε στη θέση των δικηγόρων της ενάγουσας. Για το ατύχημα έλαβε γνώση από την υπεύθυνη υπάλληλο του Άντρη Κυπριανού στην οποία ανέθεσε να ρωτήσει αν υπήρχε κάτι να γίνει. Έλεγξε τα δοκιμαστήρια και ανακάλυψε ότι κάποιος «το έσπασε», έγινε κακή χρήση, έπεσε η κουρτίνα και η υποδοχή που την κρατά. Ο ειδικός που την επιδιόρθωσε είπε «ποιος κρέμετουν πάνω;». Ο λόγος που έπεσε η κουρτίνα ήταν η «υπέρμετρη βία» από την ενάγουσα, όπως του είπε η υπεύθυνη του καταστήματος. Αν έπεφτε η κουρτίνα θα έπεφτε κάθετη γωνία δεν θα κτυπούσε κάποιος εκτός αν ήταν από κάτω. Αν ήταν ελαττωματική η κουρτίνα ή σωλήνα θα έπεφτε όταν πήγαινε κάποιος 100 κιλών και όχι μια επτάχρονη. Τη μέρα εκείνη είχαν περάσει μέχρι 500 άτομα. Η Μ.Υ.2 ήταν η Άντρη Κυπριανού υπεύθυνη του καταστήματος «AGORA» από το 2001 -
- Το επίδικο ήταν το μοναδικό ατύχημα που συνέβη κατά τη διάρκεια της εργασίας της. Η ενάγουσα έπαιζε με τις κουρτίνες «κρεμαλλιζόταν», τις ανοιγόκλεινε, τις τραβούσε. Της έκανε παρατήρηση και αγνοήθηκε. Οι κουρτίνες ήταν καλά στερεωμένες, επιθεωρούνταν τακτικά και υπήρχαν βίδες. Έλεγχαν δε καθημερινά τα δοκιμαστήρια. Μετά την παρατήρηση της η ίδια είχε δουλειά στο ταμείο - άκουσε κλάματα και είδε να βγάζουν την ενάγουσα «έξω» με αίμα. Η κουρτίνα ήταν κάτω πεσμένη όταν έφυγαν. Διορθώθηκε αυθημερόν. Αλλάχθηκαν και οι δύο εισδοχές. Αν δεν ασκείτο βία δεν θα έπεφτε. Αν άνοιγε και έκλεινε η κουρτίνα δεν θα έπεφτε. Αν έπεφτε θα έπεφτε κάθετα. Αντεξεταζόμενη ανέφερε ότι από το 2001 - 2005 οι αποδείξεις που έκδιδε το κατάστημα της είναι οι ίδιες. Της υπεδείχθη η απόδειξη του καταστήματος "AGORA" Τεκμήριο 7, η οποία δέχθηκε ότι ήταν από το ταμείο της και ήταν «προφανώς» απόδειξη του καταστήματος. Τώρα δεν θυμάται. Απέκοπτε αποδείξεις και τις έβαζε στη τσάντα του πελάτη χωρίς να τις δει. Η ίδια δεν ήξερε την Yak Enterprises Ltd, ήξερε την "AGORA". Τη μέρα του ατυχήματος δεν ήταν συνέχεια στο ταμείο. Όταν πήγε να αδειάσει κάποιο δοκιμαστήριο είδε την ενάγουσα να «κρεμαλλίζεται». Ήταν με κάποια ενήλικη που μπαινόβγαινε. Έτρεχε και τραβούσε την κουρτίνα του δοκιμαστηρίου όταν της έγινε η παρατήρηση και προσπαθούσε να «κρεμαλλιστεί». Σε ερώτηση αν σταμάτησε απάντησε «όπως φαίνεται όχι, εγώ έφυγα». Δεν είδε αν συμμορφώθηκε. Σε ερώτηση αν ήταν επικίνδυνο γι΄ αυτό έγινε η παρατήρηση ανέφερε ότι θεώρησαν ότι γινόταν «πανζουρλισμός» και ενοχλείτο η είσοδος. Μπορεί να ήθελε κάποιος άλλος να μπει να δοκιμάσει. Όταν πήγε στο χώρο είδε τη σωλήνα πεσμένη από τη μια πλευρά. Δεν θυμάται που ήταν η υποδοχή δεν γνωρίζει αν έσπασαν οι βίδες. Όταν στην κυρίως εξέταση της ανέφερε ότι η ενάγουσα έπαιζε με τις κουρτίνες εννοούσε τη συγκεκριμένη, λανθασμένα στην κυρίως εξέταση αναφέρθηκε σε πολλές κουρτίνες «αφού στο συγκεκριμένο έπεσε». Στο τέλος της υπόθεσης οι 2 πλευρές αγόρευσαν υποστηρίζοντας τις θέσεις τους. Θα αναφερθώ σε αυτές στη συνέχεια όπου ήθελε κριθεί αναγκαίο. Παρακολούθησα με προσοχή τους μάρτυρες που κατέθεσαν ενώπιον μου και αφού εξέτασα τη μαρτυρία τους καταλήγω στα πιο κάτω: Η πτώση του κουρτινόξυλου απετέλεσε «κοινό έδαφος», το ίδιο και ο τραυματισμός της ενάγουσας. Η ΜΕ1, η οποία ήταν και η μόνη αυτόπτης μάρτυρας του επίδικου συμβάντος, μου έκανε εξαιρετική εντύπωση. Η μαρτυρία της διέπετο από σταθερότητα σαφήνεια και πειστικότητα και ουδόλως κλονίστηκε παρά την πιεστική αντεξέταση της. Στο σημείο αυτό κρίνω σκόπιμο να σημειώσω ότι η υποβολή στη μάρτυρα ότι η τότε 6-7 χρονών αδελφή της έτρεχε πάνω κάτω και «κρεμαλλιζόταν» πάνω στην κουρτίνα δεν είναι δικογραφημένη. Αποδέχομαι τη μαρτυρία της. Ο ΜΕ2 μου έκανε πολύ καλή εντύπωση. Τη μαρτυρία του, η οποία ήταν σαφής, αντικειμενική και αληθινή και παρέμεινε ουσιαστικά αναντίλεκτη, την αποδέχομαι. Το περιεχόμενο του τεκμηρίου 1 καθίσταται και εύρημα του Δικαστηρίου. Πολύ καλή εντύπωση μου έκανε και η μητέρα της ενάγουσας. Η μαρτυρία της η οποία ήταν απλή, φυσική και χωρίς καμιά υπερβολή δεν κλονίστηκε κατά την αντεξέταση της. Αποδέχομαι τη μαρτυρία της καθώς και ότι οι φωτογραφίες Τεκμήρια 3 Α και Β απεικονίζουν τη σημερινή κατάσταση της ουλής της ανήλικης, γεγονός που εξάλλου δεν αμφισβητήθηκε. Ο ΜΕ4 μου έκανε καλή εντύπωση. Η μαρτυρία του ήταν αντικειμενική και αληθινή και ουδόλως κλονίστηκε κατά την αντεξέταση του. Αποδέχομαι τη θέση του ότι η σημερινή κατάσταση της ουλής στα Τεκμήρια 3 Α και 3Β είναι και η μόνιμη βλάβη της ανήλικης αφού η ουλή έχει πλέον ωριμάσει. Σημειώνω εδώ ότι η υποβολή της υπεράσπισης ότι μέχρι τα 18 χρόνια της ανήλικης υπάρχει περιθώριο «βελτίωσης» παρέμεινε μετέωρη. Ο ΜΥ1 διευθυντής και κύριος μέτοχος της εναγομένης και ιδιοκτήτης του καταστήματος "AGORA" δεν μου έκανε καθόλου καλή εντύπωση. Η μαρτυρία του ήταν αόριστη και ασαφής και στερείτο πειστικότητας. Καταρχήν ήταν εμφανές πως ο ίδιος δεν είχε άμεση γνώση των συνθηκών του συμβάντος, αφού δεν ήταν παρών. Παρέμειναν δε μετέωρα τα περί ελέγχου των δοκιμαστηρίων, αφού όχι μόνο τέθηκαν αόριστα αλλά και χωρίς οποιοδήποτε επιστημονικό υπόβαθρο. Ποιος έλεγξε τα δοκιμαστήρια, πότε ακριβώς, τι ακριβώς έλεγξε και με ποιο τρόπο κατέληξε πως ήταν «όλα εντάξει» κατά τον ισχυρισμό του μάρτυρα; Στα όσα του λέχθηκαν από τον ειδικό που επιδιόρθωσε την κουρτίνα δεν μπορεί να αποδοθεί βαρύτητα αφού ο εν λόγω ειδικός δεν προσήλθε να καταθέσει, όσο δεν αφορά τις θεωρίες του ιδίου του μάρτυρα, μεταξύ άλλων ως προς το λόγο και τον τρόπο που έπεσε το κουρτινόξυλο αυτές αφορούν εικασίες που στερούνται οποιουδήποτε επιστημονικού ερείσματος. Δεν αποδέχομαι τη μαρτυρία του. Η ΜΥ2 δεν μου έκανε καλή εντύπωση και μου έδωσε την εντύπωση πως ήρθε στο Δικαστήριο για να βοηθήσει την υπόθεση του πρώην εργοδότη της. Αναφέρω πρωτίστως ότι η μάρτυρας δεν ήταν αυτόπτης μάρτυρας του συμβάντος και εμφανώς δεν ήταν σε θέση να καταθέσει σε σχέση με τις συνθήκες κατά το χρόνο του ατυχήματος. Συνεπώς, η θέση της ότι η κουρτίνα έπεσε επειδή, όπως ισχυρίστηκε, είχε δει την ανήλική σε κάποια χρονική στιγμή προηγουμένως να την τραβά αποτελεί προϊόν υποθέσεων. Πέραν τούτου η εξήγηση που έδωσε ως προς την ασυνέπεια της μαρτυρίας της σε σχέση με το σε πόσες κουρτίνες κατά τον ισχυρισμό της «κρεμαλλιζόταν» η ανήλικη στερείται παντελώς πειστικότητας. Συναφώς επαναλαμβάνω ότι τα περί κρεμαλλίσματος δεν δικογραφούνται. Η δε θέση της ότι οι κουρτίνες οι οποίες ήταν καλά στερεωμένες έπεσαν από την πίεση της ενάγουσας τέθηκε αόριστα και παρέμεινε μετέωρη, στερείται δε πειστικότητας αφού αναιρείται από το ίδιο το γεγονός της πτώσης. Πλην του μέρους της μαρτυρίας της ότι το τεκμήριο 7 στο οποίο αναγράφεται το όνομα της εναγόμενης αποτελούσε απόδειξη του καταστήματος, "AGORA" το οποίο ήταν το μόνο που φαινόταν αληθινό, απορρίπτω τη μαρτυρία της. Με βάση την πιο πάνω αξιολόγηση της μαρτυρίας η υπεράσπιση της εναγομένης ότι η πτώση του κουρτινόξυλου και της κουρτίνας οφειλόταν στην ενάγουσα και ότι οι κουρτίνες ήταν καλά στερεωμένες είναι καταδικασμένη σε αποτυχία. ΄Εχοντας δεχθεί τη μαρτυρία των ΜΕ1-4 καταλήγω ότι στις 21.12.03 ενώ η ενάγουσα βρισκόταν στο κατάστημα της εναγομένης "AGORA", δοκίμασε να ανοίξει την κουρτίνα του δοκιμαστηρίου με αποτέλεσμα το κυλινδρικό κουρτινόξυλο να πέσει και να την τραυματίσει κάτω από το δεξί μάτι. Συγκεκριμένα υπέστη τραύμα μήκους 1 εκατοστού του δεξιού κάτω βλεφάρου το οποίο συγκολλήθηκε. Η σημερινή κατάσταση της ουλής της ανήλικης φαίνεται στο Τεκμήριο 3 Α και 3 Β. ΄Ηταν η θέση της υπεράσπισης κατά τις τελικές αγορεύσεις ότι η εναγομένη δεν είχε σχέση με το κατάστημα AGORA. Τέτοιος ισχυρισμός δεν έχει δικογραφηθεί, διαφαίνεται δε από την έκθεση υπεράσπισης της εναγομένης αποδοχή του γεγονότος ότι το κατάστημα της ανήκε. Ενδεικτικές είναι οι αναφορές σε «κατάστημα της» εναγομένης. ΄Εχοντας απορρίψει τη μαρτυρία του ΜΥ1, από το σύνολο της ενώπιον μου αξιόπιστης μαρτυρίας, συμπεριλαμβανομένου του Τεκμηρίου 7 διαπιστώνω ότι η εναγομένη είχε κατά τον ουσιώδη χρόνο την κατοχή και/ή τον έλεγχο του επίδικου καταστήματος. Το θέμα της ευθύνης της εναγομένης διέπεται από τις πρόνοιες του άρθρου 51
(2)(β) του περί Αστικών Αδικημάτων Νόμου, Κεφ. 148 ο οποίος κωδικοποιεί το αγγλικό κοινοδίκαιο (βλ. Λ. Π. Φραγκεσκίδης & Σία Λτδ ν. Μάμα
(1989)1 ΑΑΔ (Ε) 70). Το πιο πάνω άρθρο, ενώ θεσμοθετεί την ύπαρξη καθήκοντος επιμέλειας του κατόχου ακινήτου έναντι όλων των προσώπων που βρίσκονται νόμιμα σ΄ αυτό ώστε κατά τη συνήθη πορεία των πραγμάτων να επηρεάζονται από την αμέλεια, δεν αναγνωρίζει τέτοιο καθήκον σε σχέση με την κατάσταση, τη συντήρηση ή την επιδιόρθωση έναντι απλού αδειούχου αλλά μόνο έναντι προσκεκλημένου. ΄Εναντι απλού αδειούχου το καθήκον περιορίζεται σε προειδοποίηση για κάθε κρυμμένο ή λανθάνοντα κίνδυνο τον οποίο ο κάτοχος γνωρίζει ή πρέπει να θεωρηθεί ότι γνωρίζει (βλ. Κυριακίδης ν. Tenekedzian
(1994)1 ΑΑΔ 504, Λέσχη Ιπποδρομιών Λευκωσίας ν. Ανδρέα Νικήτα
(2000)1 ΑΑΔ 1712) H διάκριση μεταξύ των δύο κατηγοριών, προσκεκλημένων και απλών αδειούχων περιορίζεται στο καθήκον του κατόχου για τη στατική κατάσταση των πραγμάτων και όχι σε σχέση με τις δραστηριότητες. «Προσκεκλημένος» είναι πρόσωπο που εισέρχεται στο υποστατικό με πρόσκληση του κατόχου από το οποίο ο κάτοχος έχει κάποιο χρηματικό συμφέρον. Η πρόσκληση μπορεί να είναι γραπτή ή προφορική, ή εξυπακουόμενη, ή με συμπεριφορά. (βλ. Λ.Π Φραγκεσκίδης & Σία Λτδ ν. Μάμα (ανωτέρω). Στην παρούσα περίπτωση η ενάγουσα ήταν προσκεκλημένη και υπήρχε καθήκον του κατόχου προς αυτήν να λάβει φροντίδα ούτως ώστε το υποστατικό να είναι εύλογα ασφαλές. Το άρθρο 55 του περί Αστικών Αδικημάτων Νόμου, Κεφ. 148 καθιερώνει την αρχή του res ipsa loquitur του Αγγλικού Κοινοδικαίου ως μέρος και του Κυπριακού Δικαίου. Στην Morides v. Ioannou
(1973)1 C.L.R. 117 έγινε εκτεταμένη ανάλυση της αρχής του res ipsa loquitur με αναφορά στην Αγγλική Νομολογία (βλ. Lloyde v. West Midlands Gas Board
(1971)2 All E.R. 1240, 1246). Σύμφωνα με τα λεχθέντα στην Lloyde (πιο πάνω) η αρχή του res ipsa loquitur σημαίνει "ότι ο ενάγων αποδεικνύει εκ πρώτης όψεως αμέλεια όπου: (
- i)Δεν είναι δυνατό για τον ίδιο να αποδείξει επακριβώς ποια ήταν η σχετική πράξη ή παράλειψη η οποία έθεσε σε κίνηση τα γεγονότα τα οποία οδήγησαν στο ατύχημα· πλην όμως (
- ii)επί της μαρτυρίας ως έχει κατά τον σχετικό χρόνο είναι περισσότερο πιθανό ότι η πραγματική αιτία του ατυχήματος ήταν μια πράξη ή παράλειψη του εναγομένου ή κάποιου για τον οποίο ο εναγόμενος είναι υπεύθυνος, η οποία πράξη ή παράλειψη συνιστά παράλειψη επίδειξης επιμέλειας για την ασφάλεια του ενάγοντα". (βλ. Σέντ Μαρίνα Σπόρτινγκ Προμόσιονς Λτδ ν. Φιλίππου
(2004)1 Α.Α.Δ. 1330, στη σελ. 1336-1337). Σε σχέση με το καθήκον επιμέλειας του καταστηματάρχη σχετική είναι η υπόθεση Ward v. Tesco Stores Ltd
(1976)1 All.E.R
- Στην υπόθεση αυτή η ενάγουσα ενώ ψώνιζε σε υπεραγορά γλίστρησε πάνω σε γιαούρτι που βρισκόταν στο πάτωμα του καταστήματος. Το εφετείο επικύρωσε την απόφαση του πρωτόδικου Δικαστηρίου ότι η υπεραγορά ευθυνόταν για το ατύχημα. Λέχθηκαν τα ακόλουθα στη σελίδα 222: "In this case the floor of this supermarket was under the management of the defendants and their servants. The accident was such as in the ordinary course of things does not happen if floors are kept clean and spillages are dealt with as soon as they occur. If an accident does happen because the floors are covered with spillage, then in my judgment some explanation should be forthcoming from the defendants to show that the accident did not arise from any want of care on their part; and in the absence of any explanation the judge may give judgment for the plaintiff." H υπεραγορά απέτυχε να δείξει ότι το ατύχημα πρέπει να συνέβη ή ακόμη ότι στο ισοζύγιο των πιθανοτήτων ήταν πιθανό να είχε συμβεί παρά την ύπαρξη ορθού και επαρκούς συστήματος προστασίας των πελατών σε σχέση με τις περιστάσεις. Στην προκειμένη περίπτωση η ενάγουσα, λογικά, δεν είναι σε θέση να γνωρίζει και συνεπώς να αποδείξει επακριβώς ποια ήταν η αιτία της πτώσης του κουρτινόξυλου και της κουρτίνας, τα οποία ήταν υπό τον πλήρη έλεγχο της εναγομένης. Το βάρος, συνεπώς, μετατοπίζεται στους ώμους της εναγομένης για να αποδείξει ότι δεν ήταν αμελής ή ότι η πτώση των πιο πάνω δεν ήταν αποτέλεσμα δικής της αμέλειας. Στην απουσία αξιόπιστης μαρτυρίας που να επεξηγεί τον πραγματικό λόγο για τον οποίο έπεσαν η κουρτίνα και το κουρτινόξυλο το μόνο λογικό συμπέρασμα επί του ισοζυγίου των πιθανοτήτων είναι ότι έπεσαν λόγω της ακατάλληλης κατασκευής ή κατάστασης τους για την οποία ήταν υπεύθυνη η εναγόμενη. Κρίνω ότι η εναγόμενη δεν έχει αποσείσει το βάρος να αποδείξει ότι δεν είχε καμία σχέση με το ατύχημα και τη ζημιά που υπέστη η ενάγουσα και ότι συνεπώς η εναγόμενη ήταν αμελής. Θα προχωρήσω να εξετάσω το θέμα των αποζημιώσεων. Ο τραυματισμός της ενάγουσας δεν ήταν ιδιαίτερα σοβαρός. Στην τελική του αγόρευση ο κος Λουκαϊδης εγκατέλειψε στην ουσία την απαίτηση της παραγράφου 5(γ) για έξοδα μελλοντικής εγχείρησης, αναφέροντας πως θα πρέπει να εξεταστεί από το Δικαστήριο μόνο το θέμα μόνιμης ουλής. Με την παράγραφο 5(α) της Έκθεσης Απαίτησης της η Ενάγουσα απαιτεί £150 ως ιατρικά έξοδα, φάρμακα και ιατρικά πιστοποιητικά. Ενώπιον μου έχει κατατεθεί η απόδειξη, Τεκμήριο 2 για £10 που πληρώθηκαν στο Μ.Ε.2 και η απόδειξη, Τεκμήριο 5 για £6.06 που αφορούσε την αλοιφή που χορήγησε ο Μ.Ε.
- Περαιτέρω με βάση τη μαρτυρία της ΜΕ3 έχουν πληρωθεί £60 στον Μ.Ε.4 σε σχέση με την επίσκεψη της και ιατρικό πιστοποιητικό που της έκδωσε. Όσον αφορά τα υπόλοιπα ποσά κρίνω πως δεν έχουν αποδειχθεί αφού δεν έχει προσκομισθεί ενώπιον μου μαρτυρία σε σχέση με αυτά. Οι αποζημιώσεις πρέπει να αποδεικνύονται με αυστηρότητα, με σαφήνεια και συγκεκριμένα στοιχεία. Δεν είναι αρκετό να προβάλλονται στα δικόγραφα. Όπως λέχθηκε στην υπόθεση Χριστοφή Κούνουνα ν. Κώστας Κυριάκου & Υιός Λτδ,
(2001)1 Α.Α.Δ. 2126: "H επιδίκαση οποιουδήποτε ποσού κάτω από αυτές τις συνθήκες θα ήταν αποτέλεσμα εικασιών και θα ερχόταν σε ριζική αντίθεση με τον κανόνα που προβλέπει για αυστηρή απόδειξη των αποζημιώσεων. Όπως αναφέρθηκε από τον Λόρδο Goddard στην Bonham - Carter v. Hyde Park Hotel Ltd.
(1948)64 T.L.R. 177, 178: "Plaintiffs must understand that if they bring actions for damages it is for them to prove their damage; it is not enough to write down the particulars, and, so to speak, throw them at the head of the court, saying, "This is what I have lost, I ask you to give me these damages." They have to prove it." Με την παράγραφο 5(β) απαιτούνται Λ.Κ.20 ως μεταφορικά. Το Τεκμήριο 4, που η Μ.Ε.3 έχει καταθέσει, δεν έχει συνδεθεί με τα γεγονότα της παρούσας υπόθεσης, και ως εκ τούτου το πιο πάνω ποσό δεν έχει αποδειχθεί. Συνεπώς επιδικάζονται υπέρ της ενάγουσας ειδικές αποζημιώσεις ύψους £76.06 πλέον τόκος ετησίως 8% από 28.5.04. Όσον αφορά το θέμα των γενικών αποζημιώσεων οι αρχές που καθοδηγούν τα Δικαστήρια κατά τον καθορισμό του ύψους τους συνοψίζονται στην απόφαση του Εφετείου Χαριλάου ν. Νικολάου
(2003)1 Α.Α.Δ. 1460 στη σελίδα 1473 και
- Όπως ανέφερα πιο πάνω ο τραυματισμός της ενάγουσας δεν ήταν ιδιαίτερα σοβαρός. Λαμβάνοντας υπόψη μου τη θέση της ουλής, το μέγεθος της, τις φωτογραφίες Τεκμήρια 3Α και Β θεωρώ ότι ένα ποσό της τάξης των £1.000 αποτελεί εύλογη αποζημίωση για την ενάγουσα για τους πόνους και ταλαιπωρία της. Ενόψει των ανωτέρω εκδίδεται απόφαση υπέρ της ενάγουσας και εναντίον της εναγομένης για: (α) Λ.Κ.76.06 ως ειδικές αποζημιώσεις με τόκο προς 8% από 28.5.04 (β) Λ.Κ.1.000 ως γενικές αποζημιώσεις με τόκο προς 8% από 28.5.
- Επιδικάζονται επίσης έξοδα υπέρ της ενάγουσας και εναντίον της εναγομένης ως θα υπολογισθούν από τον Πρωτοκολλητή. (Υπ.) ....................................... Μ. Παπαϊωάννου, Ε.Δ. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο