Γεωργία Εγγλεζάκη ν. Τράπεζα Κύπρου Δημόσια Εταιρεία Λτδ, Αρ.Αγωγής 621/2006, 18.5.2007

(1998)1624, στην λήψη πληροφοριών και στην παρουσίαση εγγράφων που σχετίζονται με την διαφορά που προέκυψε μεταξύ των διαδίκων για το σκοπό προετοιμασίας για την ακρόαση και μπορεί να ζητηθεί από οποιοδήποτε από τους διαδίκους. Αίτημα για αποκάλυψη απορρίπτεται όπου εύλογα μπορεί να λεχθεί ότι τέτοια αποκάλυψη δεν θα χρησιμεύει σε οτιδήποτε ή όπου μπορεί να θεωρηθεί κάτω από τις περιστάσεις ως μη αναγκαία για την δίκαιη διεκπεραίωση της δίκης. Τέτοια έγγραφα είναι τα έγγραφα που περιέχουν πληροφορίες που μπορεί άμεσα ή έμμεσα να βοηθήσουν το μέρος που ζητά την αποκάλυψη είτε να προωθήσει την υπόθεση του, είτε να βλάψει την υπόθεση του αντίδικου του, είτε που μπορούν δίκαια να οδηγήσουν στις πιο πάνω συνέπειες και είναι άσχετο κατά πόσο μπορούν ή όχι να δοθούν σαν μαρτυρία. Επίσης θα πρέπει να αναφερθεί ότι δεν επιτρέπεται η αποκάλυψη για σκοπούς «ψαρέματος» μαρτυρίας, ή όπου εύλογα μπορεί να λεχθεί ότι τέτοια αποκάλυψη δεν θα χρησιμεύσει σε οτιδήποτε ή όπου μπορεί εύλογα να θεωρηθεί κάτω από τις περιστάσεις ως μη αναγκαία για την δίκαιη διεκπεραίωση της δίκης. Ο χρόνος που διατάσσεται η αποκάλυψη των εγγράφων δεν προσδιορίζεται περιοριστικά στην Δ.28 αλλά συνήθως γίνεται μετά την ολοκλήρωση των εγγράφων προτάσεων, γιατί τότε διαφαίνονται από επίδικα θέματα. Είναι σημαντικό για ένα διάδικο να έχει την πρέπουσα αποκάλυψη πριν προχωρήσει στην δίκη. Κρίνεται επομένως ότι τέτοιο αίτημα δυνατό να εγερθεί σε οποιοδήποτε στάδιο, χωρίς βέβαια να είναι ασύνδετο με την εν γένει πορεία της υπόθεσης και συμπεριφοράς των διαδίκων. Παρενθετικά, αν και δεν προβάλλεται στους λόγους της ένστασης, οφείλω να παρατηρήσω ότι στην προκειμένη περίπτωση, η αίτηση καταχωρήθηκε στις 6.2.2007, ενώ η συμπλήρωση των δικογράφων υπήρξε από τις 9.5.2006 και η αγωγή έκτοτε ορίστηκε για οδηγίες και επίτευξη συμβιβασμού αρκετές φορές. Η αγωγή έχει οριστεί για ακρόαση την 1.6.2007. Περαιτέρω για να διαταχθεί η αποκάλυψη θα πρέπει να καταδειχθεί η σχετικότητα των εγγράφων, που η αποκάλυψη ζητείται, με την δικογραφία. Η σχετικότητα ενός εγγράφου ελέγχεται με βάση τις έγγραφες προτάσεις και τις λεπτομέρειες που τυχόν έχουν δοθεί (βλ. Yorkshore Irovident Life Assurance Co. v. Gilbert and Rivington

(1985)2 Q.B 148, Arnold and Butler v. Bottomley

(1908)2 K.B 151, Halsbury's Laws of England, 4η Εκδοση, Τόμος 13 σελ 34), Όπως ανωτέρω ελέχθη, η υπό κρίση αίτηση στοχεύει στην αποκάλυψη όλων των εγγράφων που είχε ή έχει στην κατοχή της η ενάγουσα αναφορικά με οποιοδήποτε επίδικο θέμα εγείρεται στην αγωγή. Η κ. Χ¨Γεωργίου, επιχειρηματολογώντας προς αποδοχή του αιτήματος των εναγομένων υποστήριξε ότι τα έγγραφα των οποίων η αποκάλυψη ζητείται δεν βρίσκονται στην κατοχή τους για αυτό άλλωστε και ο λόγος που ζητούν την αποκάλυψη τους, πράγμα το οποίο δεν θα έπρατταν σε αντίθετη περίπτωση. Η αίτηση των εναγομένων να σημειωθεί, ότι δεν υποστηρίζεται με ένορκο δήλωση, η οποία εν πάσει περιπτώσει δεν είναι υποχρεωτική, όμως η ενάγουσα υποστηρίζει ενόρκως και αυτό δεν αντικρούστηκε καθ΄οιονδήποτε τρόπο, όπως υποστήριξε και ο συνήγορος της, ότι όλα τα έγγραφα βρίσκονται στην κατοχή των εναγόμενων και γνωρίζουν το περιεχόμενο τους. Στην υπόθεση KIPAGROTIKI LTD v. Παναγιώτη Σάββα 1 ΑΑΔ

(2002)1610, ζητείτο η αποκάλυψη όλων των εγγράφων των σχετικών με τα επίδικα θέματα. Κρίθηκε πρωτόδικα πως δεδομένου ότι δεν υπήρχε λεπτομερείς κατάλογος εγγράφων των οποίων ζητείται η αποκάλυψη και τα οποία να βρίσκονται στην κατοχή του ενάγοντα, η αίτηση πρέπει να απορριφθεί. Επικυρώθηκε η κατάληξη αυτή κατ΄εφεση με την περαιτέρω επισήμανση πως σε σχέση με κάποια έγγραφα που προέκυψαν από την παράγραφο 4 της έκθεσης απαίτησης βρισκόταν ενώπιον του Δικαστηρίου η αναντίλεκτος ένορκος δήλωση του ενάγοντα, ο οποίος καθόριζε τα έγγραφα που κατείχε με αναφορά στην έκθεση απαιτήσεως του εκ των οποίων, τα πρωτότυπα βρίσκονταν ήδη στην κατοχή του εναγόμενου. Περαιτέρω στην ανωτέρω υπόθεση την αίτηση συνόδευε ένορκη δήλωση στην οποία αναφερόταν πως οι επίδικες διαφορές παρουσιάζονται στα δικόγραφα και προκύπτει θέμα εγγράφων που αφορούν τις οδηγίες αλλά και τα εμβάσματα πληρωμών που έγιναν. Εκρίθη ότι ούτε η αναφορά αυτή ήταν προσδιοριστική γι΄ αποκάλυψη εγγράφων. Στη υπό κρίση περίπτωση, δεν υπάρχει συνοδευτική ένορκη δήλωση αφού αυτή δεν είναι επιβεβλημένη. Όμως ούτε στο σώμα της αίτησης καθορίζονται τα γεγονότα και τα επίδικα θέματα σχετικά με τα οποία επιζητείται η αποκάλυψη, πέραν του ότι ελλείπει οποιοσδήποτε ρητός προσδιορισμός εγγράφων. Συνεπακόλουθα στην απουσία προσδιορισμού των εγγράφων το δικαστήριο δεν δύναται να αποφασίσει για τη σχετικότητα τους. Ηταν επίσης εισήγηση της συνηγόρου των αιτητών ότι θα πρέπει να εκδοθεί το αιτούμενο διάταγμα ώστε η καθ΄ης αίτηση ενάγουσα να αναγκαστεί να δηλώσει ενόρκως ότι δεν υπάρχουν άλλα έγγραφα. Πιστεύω πως το πιο κάτω απόσπασμα από τις σελ. 1613 - 1614 της υπόθεσης KIPAGROTIKI LTD (πιο πάνω) δίδει την απάντηση στην πιο πάνω εισήγηση της συνηγόρου των αιτητών. «Η κρίση για την σχετικότητα προυποθέτει υπαρκτό αντικείμενο σε σχέση με το οποίο διαμορφώνεται. Η δε αντίληψη των εφεσειόντων, όπως την διατύπωσαν ενώπιον μας, πως θα έπρεπε το πρωτόδικο δικαστήριο να διατάξει γενική αποκάλυψη, χωρίς δηλαδή οποιονδήποτε προσδιορισμό, οπότε ο εφεσίβλητος θα μπορούσε στη συνέχεια, ανταποκρινόμενος δηλαδή προς το καθήκον του ενόψει του διατάγματος που θα είχε εκδοθεί, να δηλώσει ενόρκως πως δεν κατείχε οτιδήποτε το σχετικό, οδηγεί σε κύκλο και παραγνωρίζει πως οι προυποθέσεις για την ενεργοποίηση της δυνατότητας που παρέχουν οι Θεσμοί πρέπει να προυπάρχουν». Εφόσον η θέση της ενάγουσας είναι ότι τα όλα τα έγγραφα που αναφέρονται στην δικογραφία βρίσκονται στην κατοχή των εναγομένων και δεν υπάρχει ειδική αναφορά από τους εναγόμενος για ποια έγγραφα θέλουν την αποκάλυψη, δεν μπορεί το δικαστήριο να προβεί σε διάταγμα αποκάλυψης εγγράφων. Εχοντας υπόψη τα ανωτέρω και ειδικότερα ότι δεν υπάρχει λεπτομερείς κατάλογος εγγράφων των οποίων ζητείται η αποκάλυψη καθώς και το γεγονός ότι όλα τα έγγραφα τα οποία αναφέρονται στην δικογραφία βρίσκονται στην κατοχή των εναγομένων η αίτηση πρέπει να απορριφθεί και απορρίπτεται. Τα έξοδα δεν υπάρχει λόγος να μην ακολουθήσουν το αποτέλεσμα και, συνεπώς αυτά επιδικάζονται υπέρ της καθ΄ης η αίτηση και εναντίον των αιτητών όπως θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο. (Υπ.) Κ. Κουνίδου Ε.Δ. Πιστόν Αντίγραφον Πρωτοκολλητής cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο