Ελένη Τσιήσσιου ν. Δήμου Παραλιμνίου, Αρ. Αγωγής: 235/06, 11 Σεπτεμβρίου, 2007 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDAMM:2007:A28 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΑΜΜΟΧΩΣΤΟΥ ΕΝΩΠΙΟΝ: Μ. Παπαϊωάννου, Ε. Δ. Αρ. Αγωγής: 235/06 Ελένη Τσιήσσιου Ενάγουσα v. Δήμου Παραλιμνίου Εναγομένων Ημερομηνία: 11 Σεπτεμβρίου, 2007 Εμφανίσεις: Για την Ενάγουσα - Αιτήτρια: κ. Α. Χατζηχριστοδούλου Για τους Εναγόμενους - Καθ' ου η Αίτηση: Καμία εμφάνιση Α Π Ο Φ Α Σ Η Με την αγωγή της η ενάγουσα αξιώνει αποζημιώσεις για απώλειες και ζημιές τις οποίες έχει υποστεί σε ατύχημα που επεσυνέβη στις 2/7/03 συνεπεία της αμέλειας του εναγομένου, νόμιμο τόκο και έξοδα. Είναι η θέση της ενάγουσας ότι το ατύχημα οφείλεται στην αμέλεια των εναγομένων οι οποίοι παρέλειψαν ή και αμέλησαν να καθαρίσουν την εσωτερική σκάλα των γραφείων τους από κόκκους ρύζι που είχαν ριφθεί προηγουμένως κατά την τέλεση πολιτικού γάμου ή και να προειδοποιήσουν ότι η σκάλα ήταν ολισθηρή. Το κλητήριο ένταλμα επιδόθηκε στις 7/4/06, ο εναγόμενος παρέλειψε να εμφανιστεί στη διαδικασία και η αγωγή ορίστηκε για απόδειξη. Κατά την απόδειξη της αγωγής προσκομίστηκε ένορκη δήλωση της ενάγουσας, Τεκμήριο 1, ημερ. 15/3/07 στην οποία επισυνάπτονται τα Τεκμήρια Α - Λ και δόθηκε προφορική μαρτυρία από την ενάγουσα. Η ενάγουσα κατέθεσε ενόρκως ότι στη 2/7/03 και περί την 1:30 την κάλεσε ο Δήμαρχος στο γραφείο του που βρίσκεται στον 1ο όροφο του Δημοτικού Μεγάρου (ενώ το γραφείο της ενάγουσας βρίσκεται στο ισόγειο), για υπηρεσιακό θέμα. Κατά την επιστροφή της ενάγουσας στο γραφείο της και ενώ κατέβαινε από την εσωτερική σκάλα του γραφείου του Δημοτικού Μεγάρου η οποία είναι κατασκευασμένη από λευκό μάρμαρο χωρίς ειδικές ραβδώσεις και έχει ημικυκλικό σχήμα, γλίστρησε και έπεσε με αποτέλεσμα να υποστεί κάταγμα κερκίδας στο δεξί χέρι. Επισκέφθηκε την κλινική «Λητώ» όπου της ακινητοποιήθηκε το δεξί χέρι με πλαστικό επίδεσμο και της δόθηκαν αναλγητικά (βλ. Τεκμήριο Β του Τεκμηρίου 1). Ο γύψος αφαιρέθηκε από το χέρι της στις 8/8/03 και οι πόνοι συνεχίστηκαν. Της συστήθηκε φυσιοθεραπεία. Μετά το ατύχημα η ενάγουσα πρόσεξε την ύπαρξη στο κάτω μέρος των παπουτσιών της κόκκων ρυζιού. Είχε προηγηθεί πολιτικός γάμος και ριφθεί ρύζι. Στο ιατρικό πιστοποιητικό Β του Τεκμηρίου 1 διαγνώστηκε «κάταγμα άπω κερκίδος δεξιά». Η ενάγουσα στις 2/7/03 παραπονείτο για ισχυρό πόνο στο δεξιό καρπό, το δεξιό ώμο και την πλάτη. Κατά την 30/8/03, μετά την αφαίρεση του γύψου στις 8/8/03, αναφέρονται τα ακόλουθα: «ΠΑΡΟΥΣΑ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ: η ασθενής παραπονείται δια πόνο στο δεξιό καρπό και πολλές φορές της πέφτουν τα αντικείμενα που κρατεί. Υπάρχει περιορισμός όλων των κινήσεων του δεξιού καρπού κατά 30% σε σύγκριση με το αριστερό χέρι. Υπάρχει αδυναμία στη σύσφιξη του δεξιού χεριού. ΠΡΟΓΝΩΣΗ: η ασθενής υπέστη τα άνωθι κατά την πτώση της από τις σκάλες. Υπόφερε με δυνατούς πόνους για 6 εβδομάδες και συνεχίζει να έχει ενοχλήσεις μέχρι σήμερα. Η κατάσταση της θα βελτιώνεται με την πάροδο του χρόνου. Η κινητικότητα του καρπού προφανώς να μείνει μόνιμα περιορισμένη. Μελλοντική εξέταση είναι αναγκαία σε 4 μήνες. Δρ. ΦΙΛΙΠΠΟΥ Χρίστος M.D. Ειδικός Ορθοπεδικός Χειρούργος» Παρακολούθησα με προσοχή την ενάγουσα ενώ κατέθετε και βρίσκω τη μαρτυρία της αξιόπιστη αφού κατάθεσε με φυσικότητα και χωρίς υπερβολή. Καταλήγω, συνεπώς, ότι στις 2/7/03 η ενάγουσα γλίστρησε στην άσπρη εσωτερική ημικύκλια μαρμάρινη σκάλα του Δημοτικού Μεγάρου. Μετά το ατύχημα πρόσεξε ότι υπήρχαν κόκκοι ρυζιών στο κάτω μέρος των παπουτσιών της. Είχε προηγηθεί πολιτικός γάμος και ριφθεί ρύζι. Το πιστοποιητικό Τεκμήριο Β καθίσταται εύρημα του Δικαστηρίου. Οι εναγόμενοι, ως κάτοχοι, είχαν καθήκον επιμέλειας ως προς την ενάγουσα ως προσκεκλημένη τόσο για τη στατική κατάσταση των πραγμάτων όσο και για τη λειτουργία της δραστηριότητας ή επιχείρησης τους, με βάση το άρθρο 51
(2)(β) του Κεφ. 148. Είχαν, περαιτέρω με βάση τη γενική νομοθετική διάταξη για το αστικό αδίκημα της αμέλειας ευθύνη προς τον πλησίον τους να λάβουν τα μέτρα που ένας αντικειμενικά λογικός και συνετός άνθρωπος θα λάμβανε υπό τις περιστάσεις. Πλησίον είναι πρόσωπο το οποίο με λογική πρόβλεψη ήταν ενδεχόμενο να επηρεαστεί από τη διεξαγωγή της δραστηριότητας στα υποστατικά του εναγόμενου (βλ. Λ.Π. Φραγκεσκίδης & Σία Λτδ v. Ιωάννη Μάμα
(1989)1 Α.Α.Δ. (Ε) 70). Το άρθρο 55 του Κεφ. 148 καθιερώνει την αρχή του res ipsa loquitur ως μέρος του Κυπριακού Δικαίου (βλ. Morides v. Ioannou
(1973)1 C.L.R. 117). Στην υπόθεση Σέντ Μαρίνα Σπόρτινγκ Προμοσιονς Λτδ και Κέη (Κυριακή) Φιλίππου
(2004)1(Β) Α.Α.Δ. 1330 λέχθηκαν τα ακόλουθα: «Σύμφωνα με τα λεχθέντα στην Lloyde (πιο πάνω) η αρχή του res ipsa loquitur σημαίνει «ότι ο ενάγων αποδεικνύει εκ πρώτης όψεως αμέλεια όπου: (
- i)Δεν είναι δυνατό για τον ίδιο να αποδείξει επακριβώς ποιά ήταν η σχετική πράξη ή παράλειψη η οποία έθεσε σε κίνηση τα γεγονότα τα οποία οδήγησαν στο ατύχημα· πλην όμως (
- ii)επί της μαρτυρίας ως έχει κατά τον σχετικό χρόνο είναι περισσότερο πιθανό ότι η πραγματική αιτία του ατυχήματος ήταν μια πράξη ή παράλειψη του εναγομένου ή κάποιου για τον οποίο ο εναγόμενος είναι υπεύθυνος, η οποία πράξη ή παράλειψη συνιστά παράλειψη επίδειξης επιμέλειας για την ασφάλεια του ενάγοντα».» Στην προκειμένη περίπτωση η ενάγουσα, λογικά, δεν είναι σε θέση να γνωρίζει και συνεπώς να αποδείξει επακριβώς ποια ήταν η αιτία της ολισθηρότητας της σκάλας. Το βάρος συνεπώς μετατοπίζεται στους ώμους των εναγομένων για να αποδείξουν ότι δεν ήταν αμελείς ή ότι η πτώση της ενάγουσας δεν ήταν αποτέλεσμα δικής τους αμέλειας. Στην απουσία μαρτυρίας που να εξηγεί το λόγο για τον οποίο συνέβη το δυστύχημα ή που να δεικνύει ότι οι εναγόμενοι έλαβαν υπό τις περιστάσεις όλα τα αναγκαία μέτρα προστασίας με την ύπαρξη ορθού συστήματος το μόνο λογικό συμπέρασμα επί του ζυγού των πιθανοτήτων είναι ότι το δυστύχημα συνέβη λόγω της μή ασφαλούς κατάστασης της σκάλας η οποία ήταν ολισθηρή, για την οποία ήταν υπεύθυνοι οι ενάγοντες. Το στοιχειώδες καθήκον των εναγομένων ήταν να διατηρούν καθαρή και ασφαλή τη σκάλα και η παράλειψη τους συνιστά αμέλεια. Στην υπόθεση Ward v. Tesco Stores Ltd
(1976)1 All E.R. 219 η ενάγουσα είχε γλιστρήσει σε γιαούρτι στο πάτωμα υπεραγοράς και τραυματίστηκε. Το πρωτόδικο Δικαστήριο βρήκε ότι η ενάγουσα απέδειξε εκ πρώτης όψεως υπόθεση ότι οι εναγόμενοι ευθύνονταν για το ατύχημα. Το Εφετείο επικύρωσε την πρωτόδικη απόφαση κρίνοντας ότι ήταν καθήκον των εναγομένων και των υπηρετών τους να βεβαιωθούν ότι τα πατώματα ήσαν καθαρά και χωρίς πεταγμένες ακαθαρσίες ούτως ώστε να μην συμβούν ατυχήματα. Λέχθηκαν, στην σελ. 222 τα ακόλουθα: "In this case the floor of this supermarket was under the management of the defendants and their servants. The accident was such as in the ordinary course of things does not happen if floors are kept clean and spillages are dealt with as soon as they occur. If an accident does happen because the floors are covered with spillage, then in my judgment some explanation should be forthcoming from the defendants to show that the accident did not arise from any want of care on their part; and in the absence of any explanation the judge may give judgment for the plaintiff." Συνεπώς οι εναγόμενοι οφείλουν να αποζημιώσουν την ενάγουσα για τις ζημιές που έχει υποστεί. ΄Οσον αφορά τις ειδικές ζημιές η ενάγουσα με τις αποδείξεις Η1 - Η3 του Τεκμηρίου 1 έχει αποδείξει ιατρικά έξοδα £190. ΄Ομως δεν έχει προσκομισθεί ή μαρτυρία σε σχέση με το ποσό των £450 και κρίνω ότι αυτό δεν έχει αποδειχθεί. Οι αποζημιώσεις, όπως έχει νομολογηθεί, πρέπει να αποδεικνύονται με αυστηρότητα, με σαφήνεια και συγκεκριμένα στοιχεία, δεν είναι αρκετό να προβάλλονται στα δικόγραφα. ΄Οπως λέχθηκε στην υπόθεση Χριστοφή Κούνουνα v. Κώστας Κυριάκου & Υιός Λτδ
(2001)1 Α.Α.Δ. 2126: «Η επιδίκαση οποιουδήποτε ποσού κάτω από αυτές τις συνθήκες θα ήταν αποτέλεσμα εικασιών και θα ερχόταν σε ριζική αντίθεση με τον κανόνα που προβλέπει για αυστηρή απόδειξη των αποζημιώσεων. ΄Οπως αναφέρθηκε από τον Λόρδο Goddard στην Bonham - Carter v. Hyde Park Hotel Ltd
(1948)64 T.L.R. 177, 178. "Plaintiffs must understand that if they bring actions for damages it is for them to prove their damage; it is not enough to write down the particulars, and, so to speak, throw them at the head of the court, saying, "This is what I have lost, I ask you to give me these damages". They have to prove it." Οι αρχές που καθοδηγούν τα Δικαστήρια κατά τον καθορισμό του ύψους των γενικών αποζημιώσεων συνοψίζονται στην απόφαση του Εφετείου Χαριλάου v. Νικολάου
(2003)1 Α.Α.Δ. 1460 στις σελ. 1473 και
- ΄Εχοντας υπόψη μου όλα τα πιο πάνω και καθοδηγούμενη από τις αρχές που ισχύουν και με γνώμονα τη νομολογία σε σχέση με παρόμοια τραύματα κρίνω ότι το ποσό των £5000 είναι δίκαιο και εύλογο και επιδικάζεται υπέρ της ενάγουσας. Εκδίδεται απόφαση υπέρ της ενάγουσας και εναντίον του εναγομένου για ποσό: (α) ΛΚ190 ως ειδικές αποζημιώσεις με τόκο 8% από 29/3/06, (β) ΛΚ5000 ως γενικές αποζημιώσεις με τόκο 8% από 29/3/
- (Ως προς τον τόκο έχω αντλήσει καθοδήγηση από την υπόθεση Φοινικαρίδης v. Γεωργίου
(1991)1 Α.Α.Δ. 475.) Τέλος, επιδικάζονται έξοδα υπέρ της ενάγουσας και εναντίον του εναγομένου ως θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή. (Υπ.)............................ Μ. Παπαϊωάννου, Ε. Δ. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο