ΑΔΕΛΦΟΙ ΛΕΥΚΑΡΙΤΗ ΛΙΜΙΤΕΔ ν. Κυπριακής Δημοκρατίας μέσω Γενικού Εισαγγελέως, Παραπομπή 14/03, 16 Σεπτεμβρίου, 2008 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLAR:2008:A70 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΑΡΝΑΚΑΣ. Ενώπιον:- Τ. Καρακάννα, Α.Ε.Δ. Παραπομπή 14/03 Μεταξύ: ΑΔΕΛΦΟΙ ΛΕΥΚΑΡΙΤΗ ΛΙΜΙΤΕΔ, από τη Λάρνακα, Αιτητών -και- Κυπριακής Δημοκρατίας μέσω Γενικού Εισαγγελέως Αποζημιούσας Αρχής -------- Ημερομηνία: 16 Σεπτεμβρίου,
- ΕΜΦΑΝΙΣΕΙΣ: Για τους αιτητές: Ο κ. Α. Ζαχαρίου. Για την Αποζημιούσα Αρχή: Ο κ. Ρ. Μαππουρίδης, εκ μέρους του Γενικού Εισαγγελέα. Α Π Ο Φ Α Σ Η Οι αιτητές είναι ιδιοκτήτες του κτήματος με αριθμό εγγραφής 8925, Φ/Σχ. XL1/3, τεμάχιο 582, έκτασης 40.800 τ.μ. Το πιο πάνω τεμάχιο, 582, προήλθε από τα τεμάχια 78/2 και
- Το 1982 εκδόθηκε άδεια οικοδομής, 10700/82, που αφορούσε τα τεμάχια 81, 78/1 και 78/2, τα οποία γειτνίαζαν μεταξύ τους και αποτελούσαν ιδιοκτησία των αιτητών. Η άδεια επέτρεπε στους αιτητές όπως κατασκευάσουν επί των πιο πάνω τεμαχίων διάφορα οικοδομήματα, μεταξύ των οποίων και ένα εργοστάσιο κατασκευής κυλίνδρου υγραερίου. Η άδεια περιλάμβανε ως όρο τη δημιουργία υπηρεσιακού δρόμου. Παραθέτω τον όρο αυτούσιο: «Να δημιουργηθεί υπηρεσιακός δρόμος πλάτους 35΄ - 0" όπως δεικνύεται δια ερυθράς γραμμής και κιτρίνου χρώματος επί του επισυνημμένου και εγκεκριμένου κτηματολογικού σχεδίου και τοπογραφικού διαγράμματος ο οποίος να εγγραφή ως δημόσιος δρόμος. Ο δρόμος να κατασκευασθή με προκατασκευασμένα κράσπεδα από σκυρόδεμα και πεζοδρόμια πλάτους 6΄ - 6" εις τας δύο πλευράς του οδοστρώματος τα οποία να κατασκευασθούν με προκατασκευασμένας πλάκας από σκυρόδρεμα 0.40 Χ 0.40 μέτρα. (Η κατασκευή του εν λόγω δρόμου να γίνη όταν θα κατασκευασθή υπηρεσιακός οδός εις τας εφαπτομένας ιδιοκτησίας.) Οι αιτητές ανήγειραν επί των πιο πάνω τεμαχίων το εργοστάσιο που προέβλεπε η άδεια, αποθήκες, χώρο επεξεργασίας υγραερίου, εργαστήρια και διάφορα άλλα οικοδομήματα. Η κατασκευή του υπηρεσιακού δρόμου δεν υλοποιήθηκε από την αρμόδια αρχή. Η αρμόδια αρχή ουδέποτε ζήτησε από τους αιτητές να κατασκευάσουν τον υπηρεσιακό δρόμο ενώ δεν υφίσταται πλέον ανάγκη κατασκευής του. Την 26.10.2001 δημοσιεύτηκε η γνωστοποίηση της επίδικης απαλλοτρίωσης, με βάση την οποία απαλλοτριώθηκε έκταση γης 1754 τ.μ. από το τεμάχιο
- Σκοπός της απαλλοτρίωσης ήταν η βελτίωση του παραλιακού δρόμου Λάρνακας - Δεκέλειας (τμήμα από τη στροφή Λειβαδιών μέχρι το Ναυτικό ΄Ομιλο). Μέρος της απαλλοτριωθείσας έκτασης, 800 τ.μ., συμπίπτει με μέρος της έκτασης που επηρεαζόταν από τον όρο της άδειας, 10700/82, που παραθέτω ανωτέρω. ΄Ολα τα πιο πάνω γεγονότα είναι παραδεκτά και από τις δύο πλευρές, εκείνο που αμφισβητείται και καλείται να αποφασίσει το Δικαστήριο είναι κατά πόσο οι αιτητές δικαιούνται ν΄ αποζημιωθούν για την έκταση των 800 τ.μ. που έχει απαλλοτριωθεί και η οποία αποτελεί μέρος της έκτασης που επηρεάζεται από τον όρο της άδειας. Η αξία της απαλλοτριωθείσας έκτασης των 800 τ.μ. έχει συμφωνηθεί σε Λ.Κ.30.400,- ή Ευρώ 51.941,48, ενώ για το υπόλοιπο μέρος της απαλλοτριωθείσας έκτασης, 954 τ.μ., η συμφωνηθείσα αποζημίωση ανέρχεται σε Λ.Κ.36.252,- ή Ευρώ 61.940,
- Ενώπιον του Δικαστηρίου κατέθεσαν εκ μέρους των αιτητών οι Μιλτιάδης Φιλότας και Παναγιώτης Καλλής και εκ μέρους της Αποζημιούσας Αρχής, η Μαρία Ευαγγέλου. Τα περισσότερα γεγονότα ήσαν παραδεκτά, τα παραθέτω ανωτέρω και ως εκ τούτου δεν θα προβώ σε εκτενή αναφορά στη μαρτυρία. Ο Μιλτιάδης Φιλότας είναι πολιτικός μηχανικός και παράλληλα εκτιμητής ακινήτων, τα τελευταία 25 έτη. Ο μάρτυρας είπε, μεταξύ άλλων, ότι ως έχει διαμορφωθεί σήμερα η περιοχή όπου βρίσκεται το επίδικο τεμάχιο, δεν θα μπορούσε να δημιουργηθεί υπηρεσιακός δρόμος παρά μόνο σ΄ ένα συγκεκριμένο σημείο. Την ίδια άποψη υποστήριξε και ο Μ.Ε.2 Παναγιώτης Καλλής, υπάλληλος της αιτήτριας εταιρείας και η μάρτυρας υπεράσπισης Μαρία Ευαγγέλου, κτηματολογικός λειτουργός Β στο Επαρχιακό Κτηματολόγιο Λάρνακας. Η τελευταία πρόσθεσε ότι δεν υφίσταται πλέον ανάγκη για κατασκευή του υπηρεσιακού δρόμου. Η Μαρία Ευαγγέλου είπε επίσης ότι στην περίπτωση που κατασκευαζόταν ο υπηρεσιακός δρόμος, το κτήμα των αιτητών θα είχε πρόσβαση από το δρόμο αυτό. Σήμερα το κτήμα έχει απ΄ ευθείας πρόσβαση στον παραλιακό δρόμο. Αυτή ήταν συνοπτικά η μαρτυρία που έχει τεθεί ενώπιον του Δικαστηρίου. Η πιο πάνω μαρτυρία δεν έχει αμφισβητηθεί και γίνεται αποδεκτή από το Δικαστήριο. Ο μάρτυρας Μιλτιάδης Φιλότας, καταθέτοντας ενώπιον του Δικαστηρίου, ισχυρίστηκε, μεταξύ άλλων, ότι ο όρος 1 της άδειας, ως είναι διατυπωμένος, προβλέπει την κατασκευή του υπηρεσιακού δρόμου, όχι όμως την παραχώρησή του στο δημόσιο. Η πιο πάνω θέση δεν με βρίσκει σύμφωνη. Ο όρος ρητά προβλέπει τη δημιουργία του υπηρεσιακού δρόμου «...ο οποίος να εγγραφή ως δημόσιος δρόμος». Η πιο πάνω πρόνοια εξυπακούει την παραχώρηση του συγκεκριμένου δρόμου στο δημόσιο. Το ερώτημα που καλείται ν΄ αποφασίσει το Δικαστήριο είναι, ως ανέφερα και πιο πάνω, κατά πόσο η Απαλλοτριούσα Αρχή Αρχή υποχρεούται ν΄ αποζημιώσει τους αιτητές για την απαλλοτριωθείσα έκταση των 800 τ.μ. η οποία επηρεαζόταν, από τον όρο 1 της άδειας. Με βάση τα στοιχεία που έχουν τεθεί ενώπιόν μου, προκύπτει ότι οι αιτητές δεν προσέβαλαν τον όρο αυτό ενώπιον του Ανωτάτου Δικαστηρίου και συνεπώς τεκμαίρεται ότι συναίνεσαν στην επιβολή του. Η συναίνεση όμως των αιτητών αφορά μόνο την κατασκευή του υπηρεσιακού δρόμου, ο οποίος θα κατασκευαζόταν παράλληλα του παραλιακού δρόμου. Ο υπηρεσιακός δρόμος δεν ήταν επέκταση του υφιστάμενου παραλιακού δρόμου αλλά ένας εντελώς ξεχωριστός δρόμος. Ο ευπαίδευτος συνήγορος της Αποζημιούσας Αρχής αγορεύοντας ενώπιον του Δικαστηρίου ισχυρίσθηκε, μεταξύ άλλων, ότι εκείνο που ήταν σημαντικό και θα πρέπει να ληφθεί υπόψη από το Δικαστήριο ήταν ότι και στις δύο περιπτώσεις θα κατασκευαζόταν δρόμος. Είναι γεγονός ότι τόσο ο επίδικος όρος της άδειας όσο και η απαλλοτρίωση αφορούσαν το οδικό δίκτυο της περιοχής, ο σκοπός όμως του κάθε δρόμου ήταν διαφορετικός, πρόκειται για δύο ξεχωριστούς δρόμους. Το γεγονός ότι ένας πολίτης συναινεί στην παραχώρηση μέρους του κτήματός του για την κατασκευή υπηρεσιακού δρόμου και δεν προσφεύγει στο Δικαστήριο για ανάκληση της συγκεκριμένης διοικητικής πράξης, δεν εξυπακούει ότι συναινεί όπως το συγκεκριμένο μέρος του κτήματός του, παραχωρηθεί στο δημόσιο για διαπλάτυνση του υφιστάμενου δρόμου, χωρίς να του καταβληθεί οποιαδήποτε αποζημίωση. Και οι δύο δρόμοι έχουν σαν σκοπό τη βελτίωση του οδικού δικτύου ο καθένας όμως εξυπηρετεί διαφορετικές ανάγκες. Ο δρόμος πρωταρχικής σημασίας διασφαλίζει την άνετη διακίνηση της κυκλοφορίας, η κατασκευή όμως του υπηρεσιακού έργου συμβάλλει, μαζί με άλλους παράγοντες, στη διασφάλιση της κυκλοφοριακής ασφάλειας και μείωσης των περιβαλλοντικών δυσμενών επιπτώσεων. Στην παράγραφο 5.2.4 του Τοπικού Σχεδίου, που κατατέθηκε κατά την ακροαματική διαδικασία, διαβάζουμε τα πιο κάτω σε σχέση με τους δρόμους πρωταρχικής σημασίας και τους υπηρεσιακούς δρόμους. «5.2.4 Οι δρόμοι πρωταρχικής σημασίας διασφαλίζουν την άνετη και ασφαλή διακίνηση της κύριας ενδοαστικής κυκλοφορίας μεταξύ των επιμέρους περιοχών του Τοπικού Σχεδίου. Οι δρόμοι αυτοί έχουν συνήθως μεγάλο μήκος και συνδέουν κατά κύριο λόγο τους αυτοκινητόδρομους (εθνικό οδικό δίκτυο) με τις περιβαλλοντικές περιοχές και το δευτερεύον οδικό δίκτυο του Σχεδίου. Για λόγους κυκλοφοριακής ασφάλειας και λειτουργικότητας στους δρόμους πρωταρχικής σημασίας θα περιορίζονται οι οδικές συμβολές όπως και οι προσβάσεις από επιμέρους αναπτύξεις, όπου αυτό είναι εφικτό. Σε νεοαναπτυσσόμενες περιοχές ο σχεδιασμός δρόμων πρωταρχικής σημασίας θα γίνεται με τρόπο που να διασφαλίζονται στο μέγιστο δυνατό βαθμό συνθήκες κυκλοφοριακής ασφάλειας και λειτουργικότητας (πρόνοια για κατασκευή υπηρεσιακών δρόμων και προστατευτικών λωρίδων, περιορισμός οδικών συμβολών κ.ο.κ.). Αναμένεται ότι η πολιτικής αυτή θα συμβάλει στον περιορισμό των δυστυχημάτων και στη μείωση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων που ενδέχεται να προκαλούνται κατά μήκος των κύριων αστικών δρόμων, δεδομένου ότι η πρόσκοπτη και ομαλή ροή οχημάτων συμβάλλει ουσιωδώς στον περιορισμό των ρύπων που εκπέμπονται στην ατμόσφαιρα.....» Τα πιο πάνω δεικνύουν, κατά την άποψή μου, ότι επρόκειτο για δύο διαφορετικούς δρόμους, ο κάθε δρόμος θα εξυπηρετούσε διαφορετικές ανάγκες. Ο κ. Μαππουρίδης, αγορεύοντας ενώπιον του Δικαστηρίου, επικαλέσθηκε την απόφαση στην αναθεωρητική έφεση Σύλβια Π. Χαραλάμπους κ.α. και Κυπριακή Δημοκρατία[1] για να καταδείξει ότι οι αιτητές δεν δικαιούνται σ΄ οποιαδήποτε αποζημίωση για τα 800 τ.μ., εφόσον αυτά ήδη επηρεάζονταν από τον όρο της άδειας οικοδομής. Στην πιο πάνω υπόθεση οι εφεσείουσες ήταν ιδιοκτήτριες ενός ακινήτου στην Πάφο που επηρεαζόταν από δεσμευτική ρυμοτομία. Το 1988 οι εφεσίβλητοι απαλλοτρίωσαν μέρος των τεμαχίων με σκοπό τη διαπλάτυνση του δημόσιου δρόμου. Δύο χρόνια αργότερα οι εφεσείουσες υπέβαλαν στο Δήμο Πάφου αίτηση για έκδοση άδειας οικοδομής. Η άδεια εκδόθηκε και περιελάμβανε, μεταξύ άλλων, όρο όπως τμήμα των ακινήτων που επηρεαζόταν από τη ρυμοτομία παραχωρηθεί στο Δήμο. Οι εφεσείουσες συναίνεσαν στον πιο πάνω όρο. Επτά χρόνια αργότερα οι εφεσίβλητοι δημοσίευσαν διάταγμα ανάκληση της απαλλοτρίωσης γιατί κρίθηκε ότι δεν ήταν αναγκαία για σκοπούς δημόσιας ωφέλειας. Εναντίον της πιο πάνω ανάκλησης οι εφεσείουσες καταχώρησαν προσφυγή η οποία και απορρίφθηκε από το πρωτόδικο δικαστήριο. Το Εφετείο επικύρωσε την πρωτόδικη απόφαση. Σύμφωνα με την απόφαση του Εφετείου, από τη στιγμή που το συγκεκριμένο τμήμα της ακίνητης περιουσίας των εφεσειουσών άλλαξε ιδιοκτησία και περιήλθε στο Δήμο Πάφου δεν υπήρχε λόγος να συνεχίσει η διαδικασία απαλλοτρίωσης, η Απαλλοτριούσα Αρχή όφειλε να ανακαλέσει την απόφασή της. Η πιο πάνω απόφαση καμία εφαρμογή έχει στην παρούσα περίπτωση. Το θέμα που καλείται να αποφασίσει το Δικαστήριο στην παρούσα υπόθεση δεν είναι κατά πόσο ορθά ή όχι ανακλήθηκε το διάταγμα απαλλοτρίωσης, που αποτελούσε το επίδικο θέμα στην υπόθεση Σύλβια Π. Χαραλάμπους[2] αλλά κατά πόσο δικαιούνται οι ενάγοντες αποζημίωση για το τμήμα του ακινήτου που είχε απαλλοτριωθεί και η παραχώρησή του στο δημόσιο, αποτελούσε παράλληλα όρο της άδειας οικοδομής. Παρενθετικά επισημαίνω ότι στην υπό εκδίκαση απόφαση το διάταγμα απαλλοτρίωσης δεν έχει ανακληθεί. Πέραν τούτου, στην παρούσα υπόθεση, ως αναφέρω και πιο πάνω, ο σκοπός για τον οποίο θα παραχωρείτο το επίδικο τμήμα του κτήματος, με βάση τον όρο της άδειας ήταν διαφορετικός από το σκοπό της απαλλοτρίωσης. Στην υπόθεση Σύλβια Π. Χαραλάμπους, σ΄ αντίθεση με την παρούσα υπόθεση, ο σκοπός και στις δύο περιπτώσεις ήταν ο ίδιος, η βελτίωση του υφιστάμενου δρόμου. Εξάλλου, στην πιο πάνω αναθεωρητική έφεση αναγνωρίστηκε η δυνατότητα όπως οι εφεσείουσες αποζημιωθούν για το επίδικο τμήμα του ακινήτου, ανεξαρτήτως της ανάκλησης του διατάγματος απαλλοτρίωσης. Διαβάζουμε χαρακτηριστικά τα πιο κάτω[3]: «...Είναι εντελώς άνευ σημασίας αν με τον τρόπο αυτό οι καθ΄ ων η αίτηση στην παρούσα υπόθεση απαλλάσσονται από την καταβολή τυχόν αποζημίωσης την οποία δυνατό να κληθεί να πληρώσει άλλη αρχή.» Με το πιο πάνω απόσπασμα, το Εφετείο αναγνωρίζει εμμέσως πλην σαφώς ότι και στις περιπτώσεις που η παραχώρηση της γης γίνεται δια της επιβολής όρου στην άδεια οικοδομής ή με δεσμευτική ρυμοτομία, ο ιδιοκτήτης δύναται να αποζημιωθεί για τη στέρηση της γης του. Η προσέγγιση αυτή συνάδει με το άρθρο 23.3 του Συντάγματος της Κυπριακής Δημοκρατίας και τη νομολογία του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, που θ΄ αναφέρεται μετά απλώς ως το "Ευρωπαϊκό Δικαστήριο". Σύμφωνα με τη νομολογία του πιο πάνω Δικαστηρίου, η στέρηση περιουσίας χωρίς την καταβολή εύλογης αποζημίωσης συνιστά, υπό κανονικές συνθήκες μια δυσανάλογη επέμβαση με το δικαίωμα ιδιοκτησίας του πολίτη, κατά παράβαση του άρθρου 1 του Πρωτοκόλλου. Καθοδηγητική επί του θέματος είναι η απόφαση του πιο πάνω Δικαστηρίου στην υπόθεση Serghides and Christoforou v. Cyprus[4]. Οι αιτήτριες ήσαν ιδιοκτήτριες ενός ακινήτου, τμήμα του οποίου επηρεαζόταν από δεσμευτική ρυμοτομία. Σε κάποιο χρόνο αργότερα και αφού είχε προηγηθεί η έκδοση άδειας οικοδομής, το επίδικο τμήμα του κτήματος γράφτηκε στο όνομα της Κυπριακής Δημοκρατίας. Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο κατέληξε ότι η αιτήτρια, Λουκία Σεργίδου, είχε στερηθεί της ιδιοκτησίας της κατά παράβαση του άρθρου 1 του Πρωτοκόλλου[5] και για τη στέρηση αυτή έπρεπε να είχε αποζημιωθεί. Το Δικαστήριο επιδίκασε υπέρ της αποζημιώσεις ύψους Ευρώ 60.000[6]. Από τη νομολογία του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου προκύπτει ότι το κριτήριο που εφαρμόζεται σε τέτοιες περιπτώσεις είναι κατά πόσο ο περιορισμός της χρήσης της περιουσίας δικαιολογεί, για σκοπούς δημοσίου συμφέροντος, την επιβάρυνση της γης, χωρίς την καταβολή αποζημίωσης[7]. Tóσο ο σκοπός, όσο και η φύση και η έκταση του συγκεκριμένου περιορισμού λαμβάνονται σοβαρά υπόψη από το Δικαστήριο όταν εξετάζει θέμα αποζημίωσης. Στην περίπτωση που ο περιορισμός της χρήσης και η επιβάρυνση της γης ισοδυναμεί στην ουσία με δήμευση της περιουσίας, τότε ο ιδιοκτήτης της έχει δικαίωμα όπως αποζημιωθεί. Το δικαίωμα του ιδιοκτήτη γης για αποζημίωση δεν περιορίζεται μόνο στις περιπτώσεις απαλλοτρίωσης. Το δικαίωμα αποζημίωσης καλύπτει και τις περιπτώσεις που η στέρηση της ιδιοκτησίας της γίνεται κάτω από διαφορετικές συνθήκες, νοουμένου ότι ικανοποιούνται οι προϋποθέσεις που παρέθεσα πιο πάνω. Το γεγονός ότι τμήμα του επίδικου κτήματος που απαλλοτριώθηκε στην υπό εξέταση υπόθεση, επηρεαζόταν από όρο της άδειας οικοδομής δεν εξυπακούει αυτόματα ότι ο ιδιοκτήτης δεν δικαιούται σε οποιαδήποτε αποζημίωση. Πέραν των όσων ανέφερα ανωτέρω, θα ήθελα να παρατηρήσω ότι ο επίδικος όρος της άδειας οικοδομής δεν υποχρέωνε τους αιτητές να εγγράψουν το επίδικο τμήμα του ακινήτου αμέσως μετά την υλοποίηση της άδειας οικοδομής, αλλά μόνο μετά την κατασκευή του υπηρεσιακού δρόμου. Ο υπηρεσιακός δρόμος θα κατασκευαζόταν, ως ρητά αναφέρεται στον όρο, "όταν θα κατασκευαζόταν υπηρεσιακή οδός εις τας εφαπτόμενας ιδιοκτησίας". Ο υπηρεσιακός δρόμος, ως αναφέρω και πιο πάνω, ουδέποτε κατασκευάσθηκε και συνεπώς οι αιτητές καμία υποχρέωση είχαν να εγγράψουν το τμήμα του ακινήτου επί του οποίου θα κατασκευάζετο ο δρόμος αυτός. Η μη υλοποίηση του συγκεκριμένου όρου της άδειας δεν οφείλεται σε οποιαδήποτε ενέργεια και η παράλειψη των αιτητών αλλά αποκλειστικά υπεύθυνη είναι η αρμόδια αρχή. Ο ευπαίδευτος συνήγορος της Αποζημιούσας Αρχής, αγορεύοντας ενώπιον του Δικαστηρίου, επικαλέσθηκε, προς υποστήριξη της θέσης του ότι οι αιτητές δεν δικαιούνται αποζημίωση για τα 800 τ.μ., την πρωτόδικη απόφαση στην αγωγή Δημήτρη Σάββα Μάρκου και Κυπριακής Δημοκρατίας κ.α.[8] Στην πιο πάνω απόφαση ο ενάγοντας ήταν ιδιοκτήτης κάποιου ακινήτου που επηρεαζόταν από δεσμευτική ρυμοτομία. Ο ενάγοντας εξασφάλισε άδεια οικοδομής για ανέγερση κτιρίων επί του πιο πάνω κτήματος, η οποία περιλάμβανε όρο για παραχώρηση του τμήματος της γης που επηρεαζόταν από τη δεσμευτική ρυμοτομία, για την κατασκευή δρόμου. Ο ενάγοντας συναίνεσε στην επιβολή του πιο πάνω όρου, ο δρόμος κατασκευάσθηκε, ο ενάγοντας όμως παρέλειψε να μεταβιβάσει το επίδικο τμήμα του ακινήτου στο δημόσιο, παρά το γεγονός ότι είχε υλοποιήσει την άδεια και είχε ανεγείρει τα κτίρια που προέβλεπε η άδεια, επί του κτήματος. Με την αγωγή του ο ενάγοντας αξίωνε διάταγμα όπως οι εναγόμενοι σταματήσουν να επεμβαίνουν παράνομα στο κτήμα του και να χρησιμοποιούν το δρόμο που κατασκευάσθηκε και αποζημιώσεις για παράνομη επέμβαση. Το Δικαστήριο έκρινε ότι η παράλειψη του ενάγοντα να εγγράψει το τμήμα του κτήματος στο δημόσιο δεν μπορούσε να δημιουργήσει προς όφελός του οποιαδήποτε δικαιώματα έναντι της Δημοκρατίας. Αυτό θα ήταν ενάντια στη βασική αρχή δικαίου ότι ουδείς μπορεί να εκμεταλλευθεί τη δική του παράλειψη. Η πιο πάνω απόφαση διαφέρει σε ουσιώδη σημεία από την υπό εξέταση υπόθεση και ως εκ τούτου δεν μπορεί να εφαρμοσθεί. Στην αγωγή Δημήτρη Σάββα Μάρκου[9] ο σκοπός για τον οποίο είχε παραχωρηθεί η γη είχε υλοποιηθεί, σ΄ αντίθεση με την παρούσα περίπτωση που ουδέποτε υλοποιήθηκε και καμιά προοπτική υπάρχει να υλοποιηθεί. Οι αιτητές στην παρούσα περίπτωση δεν παρανόμησαν αλλά ούτε και παρέλειψαν να προβούν σε οποιαδήποτε ενέργεια, σ΄ αντίθεση με τον ενάγοντα στην αγωγή Δημήτρη Σάββα Μάρκου. Πέραν τούτου, η αξίωση του Δημήτρη Σάββα Μάρκου δεν ήταν για καταβολή αποζημιώσεων λόγω στέρησης της περιουσίας του αλλά καταβολή αποζημιώσεων λόγω παράνομης επέμβασης, στοιχείο καθοριστικό, για την έκβαση της υπόθεσης. Με βάση τη μαρτυρία που έχει τεθεί ενώπιον μου προκύπτουν τα πιο κάτω: Ο υπηρεσιακός δρόμος που προέβλεπε ο όρος της άδειας δεν κατασκευάσθηκε, όχι εξ υπαιτιότητας των αιτητών αλλά των αρμοδίων αρχών και δεν υπάρχει προοπτική να κατασκευασθεί στο μέλλον· Η υποχρέωση των αιτητών για εγγραφή του επιδίκου τμήματος γης στο δημόσιο δημιουργείτο μόνο στην περίπτωση που ο δρόμος θα κατασκευαζόταν και όχι σ΄ οποιοδήποτε προηγούμενο στάδιο· Ο σκοπός της απαλλοτρίωσης ήταν διαφορετικός από το σκοπό που προέβλεπε ο επίδικος όρος της άδειας οικοδομής· Το επίδικο τμήμα γης απαλλοτριώθηκε με διάταγμα το οποίο ουδέποτε ανακλήθηκε. Λαμβάνοντας υπόψη τα πιο πάνω, σε συνδυασμό με τις νομικές αρχές που παραθέτω πιο πάνω ήτοι ότι το δικαίωμα αποζημίωσης δεν περιορίζεται μόνο στην περίπτωση απαλλοτρίωσης, αποζημίωση μπορεί να καταβληθεί και στις περιπτώσεις όπου το κράτος ή η δημοτική αρχή με ρυθμιστικούς κανονισμούς και ή περιορισμούς στερεί από τον πολίτη την περιουσία του κρίνω ότι οι αιτητές δικαιούνται σ΄ αποζημίωση για ολόκληρη την έκταση γης που έχει απαλλοτριωθεί, συμπεριλαμβανομένου του τμήματος των 800 τ.μ που επηρεαζόταν από τον όρο της άδειας οικοδομής. Εκδίδεται απόφαση υπέρ των αιτητών και εναντίον της Αποζημιούσας Αρχής για το ποσό των Ευρώ 113.881,70 με τόκο 9% επί του πιο πάνω ποσού από 26.10.2001 μέχρι εξοφλήσεως, πλέον δικηγορικά έξοδα, ως θα υπολογισθούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο και €750.- εκτιμητικά έξοδα, πλέον ΦΠΑ. Αμέσως μετά την καταβολή της πιο πάνω αποζημίωσης, συμπεριλαμβανομένων και των τόκων, οι αιτητές υποχρεούνται όπως εγγράψουν στο όνομα της Κυπριακής Δημοκρατίας, το τμήμα του κτήματος που έχει απαλλοτριωθεί. Τ. Καρακάννα, Α.Ε.Δ. /ΜΧΚ. [1] Αναθεωρητική ΄Εφεση αρ. 2703, ημερ. 27.2.2001 [2] Βλέπετε ανωτέρω [3] 2η σελίδα της απόφασης [4] ECHR, Application No. 44730/98, 5.2.2003 [5] Article 1 of Protocol No. 1 [6] Βλέπετε απόφαση Case of Serghides v. Cyprus, 24.9.2003 [7] Βλέπετε James, ECHR (ser. A) 36 [8] Αρ. Αγωγής 551/05, ημερομηνίας 26.5.2008, του Επαρχιακού Δικαστηρίου Αμμοχώστου, εκδόθηκε από το παρόν Δικαστήριο. [9] Βλέπετε ανωτέρω cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο