Όλγας Γεωργιάδη ν. Κύπρου Πέγκερου, Αρ. Αγωγής: 8798/04, 14 Ιανουαρίου, 2009 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEF:2009:A7 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ ΕΝΩΠΙΟΝ: Στ. Χριστοδουλίδου-Μέσσιου, Ε.Δ. Αρ. Αγωγής: 8798/04 Μεταξύ: Όλγας Γεωργιάδη Ενάγουσα - και - Κύπρου Πέγκερου Εναγόμενος Ημερομηνία: 14 Ιανουαρίου,
- Εμφανίσεις: Για την Ενάγουσα: Ο κ. Γ. Γεωργίου μαζί με την κα Τρυφωνίδου. Για τον Εναγόμενο: Ο κ. Δ. Παυλίδης. ----------------------------------- Α Π Ο Φ Α Σ Η Στις 7.6.2004 η Ενάγουσα, η οποία είναι δικηγόρος στο επάγγελμα, ενώ περπατούσε με το σύζυγο και την κόρη της κατά μήκος της οδού Ηλία Δαλαμάγκα στη Μακεδονίτισσα, δέχτηκε επίθεση από σκύλο ο οποίος τη δάγκωσε επανειλημμένα στο αριστερό πόδι. Το συμβάν έγινε πολύ κοντά στο σπίτι του Εναγόμενου ο οποίος και μετέφερε την Ενάγουσα στο Νοσοκομείο όπου αυτή έτυχε των πρώτων βοηθειών και κατόπιν απελύθη. Τα πιο πάνω αποτελούν παραδεκτά ή αναντίλεκτα γεγονότα σε σχέση με την παρούσα υπόθεση με την οποία η Ενάγουσα αξιώνει από τον Εναγόμενο γενικές και ειδικές αποζημιώσεις για ζημιά που υπέστη όταν της επιτέθηκε σκύλος ο οποίος, σύμφωνα με τους ισχυρισμούς της, ήταν ιδιοκτησίας του Εναγόμενου και/ή τη φύλαξη, καθήκον και επιμέλεια φροντίδας για τον οποίο είχε ο Εναγόμενος. Η μοναδική υπεράσπιση του Εναγομένου είναι ότι κατά τον επίδικο χρόνο αυτός δεν ήταν ιδιοκτήτης ή κάτοχος οποιουδήποτε σκύλου, δεν έχει καμιά σχέση με τον σκύλο που δάγκωσε την Ενάγουσα και συνεπώς δεν οφείλει να αποζημιώσει την Ενάγουσα καταβάλλοντας της οποιοδήποτε ποσό. Είναι περαιτέρω η θέση του ότι ο σκύλος που επιτέθηκε στην Ενάγουσα ήταν αδέσποτος ο οποίος τριγυρνούσε στην εν λόγω περιοχή κατά την πιο πάνω χρονική περίοδο και ότι μάλιστα ο ίδιος είχε προβεί σε σχετικές καταγγελίες στο Δήμο Έγκωμης. Η Ενάγουσα ήταν η μοναδική μάρτυρας για την πλευρά της ενώ εκτός από τον Εναγόμενο έδωσε μαρτυρία και ο υπάλληλος του Δήμου Έγκωμης Χριστόδουλος Χριστοδούλου. Ήταν η θέση της Ενάγουσας ότι τη συγκεκριμένη ημέρα ενώ αρχικά περπατούσε με το σύζυγο και την κόρη της είχε δει ένα σκύλο ο οποίος γαύγιζε πολύ δυνατά, δεμένο στον κορμό ενός δέντρου απέναντι από το σπίτι του Εναγόμενου στην οδό Ηλία Δαλαμάγκα
- Όταν ξαναπέρασε από μπροστά από το σπίτι του Εναγόμενου της επιτέθηκε ένας σκύλος, δεν είχε προσέξει να υπάρχει κανένας σκύλος ελεύθερος στο δρόμο, ο σκύλος ήλθε από το πουθενά και ότι μετά που υπέστηκε την επίθεση είδε τον Εναγόμενο να ανοίγει το κάγκελο του σπιτιού του και να βάζει μέσα στο σκύλο κλείνοντας μετά το κάγκελο. Ανέφερε, επίσης, ότι όταν ο Εναγόμενος την μετέφερε στο Νοσοκομείο με το αυτοκίνητο του την καθησύχασε να μην ανησυχεί και τη διαβεβαίωσε ότι δεν θα πάθαινε τίποτα επειδή ο σκύλος του ήταν καθαρός και τον είχε εμβολιάσει με όλα τα απαραίτητα εμβόλια. Είπε, επίσης, ότι ο Εναγόμενος της είχε αναφέρει ότι θα έπαιρνε το σκύλο στο χωριό του και δεν θα τον είχε πλέον στην οικία του. Ενισχύοντας τη θέση της ότι ο σκύλος ανήκε στον Εναγόμενο είπε ότι τον είδε μετά από δύο-τρεις ημέρες μαζί με μια κυρία να παίρνουν το σκύλο που της είχε επιτεθεί βόλτα δεμένο με λουρί και έτσι υπέθεσε ότι ο σκύλος ήταν δικός του. Μέρος της κατάθεσης της Ενάγουσας, για το οποίο δεν αντεξετάστηκε καθόλου, αφορούσε τα τραύματα και τις ειδικές ζημιές που αυτή υπέστηκε συνεπεία της επίθεσης από το σκύλο. Οι ισχυρισμοί αυτοί δεν αμφισβητήθηκαν από την υπεράσπιση. Η Ενάγουσα κατέθεσε πιστοποιητικό του Γενικού Νοσοκομείου Λευκωσίας σύμφωνα με το οποίο στις 7.6.2004 προσήλθε στο Τμήμα Πρώτων Βοηθειών μετά από δάγκωμα σκύλου, παρουσίαζε δάγκωμα σκύλου στην αριστερή γαστροκνήμια, της χορηγήθηκε ένεση τετάνου και της δόθηκαν οδηγίες να της γίνει δεύτερη ένεση στις 7.8.2004 και κατόπιν τρίτη ένεση ένα χρόνο μετά, δηλαδή στις 7.8.2005, τεκμήρια 1 και
- Η Ενάγουσα κατέθεσε επίσης ότι μετά το νοσοκομείο επισκέφθηκε τον Δρ. Ιωάννη Καϊμη, πιστοποιητικό του οποίου κατατέθηκε ως τεκμήριο 3, σύμφωνα με το οποίο κατά την εξέταση βρέθηκαν πληγές, ερυθρότητα, οίδημα και αιματώματα στην αριστερή κνήμη που έδιδαν την εντύπωση ότι προκλήθηκαν από αιχμηρά αντικείμενα που ήταν τα δόντια του επιτειθέντος σκύλου. Ο Δρ. Καϊμης της συνταγογράφησε αντιβιοτική τοπική και από του στόματος αγωγή. Η Ενάγουσα κατέθεσε, επίσης, ως τεκμήρια 4 και 7 δύο αποδείξεις για το συνολικό ποσό των Λ.Κ.40 που έχουν εκδοθεί από τον Δρ. Καϊμη, αντίγραφο της συνταγής που της είχε δοθεί, τεκμήριο 5, όπως και απόδειξη του φαρμακείου Κ. Κουκκουλής, τεκμήριο 6, για το ποσό των Λ.Κ.15,55 που ήταν τα χρήματα που πλήρωσε για τα φάρμακα που της είχαν χορηγηθεί. Ήταν η θέση της ότι πέραν του πόνου και της ταλαιπωρίας δεν μπόρεσε να επιστρέψει στην εργασία της αμέσως από την οποία πήρε άδεια ασθενείας και ισχυρίστηκε ότι είχε απώλεια απολαβών ύψους Λ.Κ.115 λόγω της άδειας ασθενείας για τρεις ημέρες και του γεγονότος ότι δεν μπόρεσε να ασχοληθεί για εκείνη την περίοδο με τη συγγραφή βιβλίου με το οποίο ασχολείται. Κατέθεσε, επίσης, ως τεκμήριο 8 δέσμη τριών φωτογραφιών τις οποίες έβγαλε η ίδια και που δείχνουν τις πληγές στο πόδι της και ως τεκμήριο 9 δέσμη δύο φωτογραφιών που δείχνουν την οδό Ηλία Δαλαμάγκα στην Μακεδονίτισσα στην μια εκ των οποίων εικονίζεται ένας δρόμος και ένα σπίτι στα αριστερά το οποίο σύμφωνα με τη μαρτυρία της είναι το σπίτι του Εναγόμενου, ενώ στην δεύτερη φωτογραφία μια κατασκευή/σπιτάκι μέσα στο οποίο φαίνονται δύο σκύλοι και το οποίο και πάλι σύμφωνα με τον ισχυρισμό της βρίσκεται απέναντι από το σπίτι του Εναγόμενου. Αντεξεταζόμενη για το πώς ξέρει ότι το σπίτι που εικονίζεται στο τεκμήριο 9
(1)είναι το σπίτι του Εναγόμενου ισχυρίστηκε ότι τη συγκεκριμένη ημέρα με τη συμπεριφορά του ο Εναγόμενος έδειξε ότι ήταν το σπίτι του, συγκεκριμένα είδε τη σύζυγο του και την κόρη του στη βεράντα του σπιτιού εκείνη την ημέρα και όταν ο ίδιος έβαλε το σκύλο μέσα στο κάγκελο μετά την επίθεση έδειξε ότι ήταν το σπίτι του. Την υποβλήθηκε ότι ιδιοκτήτης του σπιτιού είναι η κα Στέλλα Γεωργίου και όχι ο Εναγόμενος και απάντησε ότι δεν το γνωρίζει. Σε σχέση με το τεκμήριο 9
(2), δηλαδή τη φωτογραφία με τους δύο σκύλους ισχυρίστηκε ότι ο ένας από τους δύο σκύλους, χωρίς να αναφέρει στο Δικαστήριο σε ποιον από τους δύο αναφέρεται, ανήκει στον Εναγόμενο γιατί από τη συμπεριφορά του έτσι έδειξε. Της υπεδείχθηκε βεβαίωση του Δήμου Έγκωμης ημερομηνίας 10.11.2008 σύμφωνα με την οποία πιστοποιείται ότι ο Εναγόμενος στην οδό Ηλία Δαλαμάγκα 15(Α) δεν ήταν κάτοχος ούτε ιδιοκτήτης σκύλου για το έτος 2004, τεκμήριο 10, και η ίδια επέμενε ότι η συμπεριφορά του Εναγόμενου έδειχνε ότι είχε τη φύλαξη του σκύλου και ότι ήταν δικός του. Της υπεβλήθηκε, επίσης, ότι ουδέποτε ο Εναγόμενος της ανέφερε στο αυτοκίνητο ότι ο σκύλος ήταν δικός του και τον είχε εμβολιάσει, ούτε ότι θα τον έπαιρνε στο χωριό, ούτε ότι τον πήρε βόλτα με λουρί, ούτε ότι τον έβαλε στο σπίτι του κλείνοντας το κάγκελο, υποβολές τις οποίες αρνήθηκε. Σε υποβολή του συνηγόρου υπεράσπισης ότι ο Εναγόμενος και η Στέλλα Γεωργίου είχαν προβεί σε καταγγελία στον Δήμο Έγκωμης ότι κυκλοφορούσε αδέσποτος σκύλος ανέφερε ότι γνώριζε ότι υπήρχαν πολλοί αδέσποτοι σκύλοι στην περιοχή αλλά ο συγκεκριμένος ήταν δεμένος απέναντι από το σπίτι του Εναγόμενου αναφέροντας όταν ήταν δεμένος σε κορμό δέντρου χωρίς στέγη και ότι τα κλουβιά που φαίνονται στο τεκμήριο 9
(2)έγιναν μεταγενέστερα. Ο Εναγόμενος ανέφερε ότι το έτος 2004 κατοικούσε στην οδό Ηλία Δαλαμάγκα 15(Α) ιδιοκτήτης του οποίου είναι η σύζυγος του Χρυσάνθη Γεωργίου. Ανέφερε ότι το 2004 δεν ήταν ούτε κάτοχος, ούτε ιδιοκτήτης, ούτε και είχε υπό τη φύλαξη του οποιοδήποτε σκύλο. Στην οδό Ηλία Δαλαμάγκα 15 διαμένει η Στέλλα Γεωργίου. Ανέφερε ότι στο τεκμήριο 9
(1)αναγνωρίζει την οδό Ηλία Δαλαμάγκα, το σπίτι της Στέλλας Γεωργίου δεν φαίνεται στη φωτογραφία και ότι οι σκύλοι σε κλουβί δεν είναι δικοί του αλλά τα κλουβιά ήταν από πολλά χρόνια εκεί πριν ο ίδιος κατοικήσει στον αριθμό 15(Α). Αρνήθηκε ότι ανέφερε ποτέ στην Ενάγουσα ότι είναι ιδιοκτήτης σκύλου, ότι ο σκύλος ήταν εμβολιασμένος, ότι πήγε περίπατο οποιονδήποτε σκύλο και ότι τη συγκεκριμένη μέρα έβαλε οποιονδήποτε σκύλο στο κάγκελο του σπιτιού του. Αντεξεταζόμενος ανέφερε ότι είναι κυνηγός εδώ και 10 χρόνια και ότι η Στέλλα Γεωργίου είναι η πεθερά του η οποία διαμένει μαζί με τον πεθερό του Γιώργο Χριστοδούλου στην οδό Ηλία Δαλαμάγκα 15(Α). Είπε ότι το δικό του σπίτι είναι ανεξάρτητο από το σπίτι των πεθερικών του και ότι για να μπεις από το ένα στο άλλο πρέπει να βγεις έξω και να περάσεις από το δρόμο. Ρωτώμενος κατά πόσο έχει σκύλο είπε ότι τώρα έχει ένα σκύλο ράτσας πεκινουά τον οποίο είχε και το 2005 για να αναφέρει ότι το 2005 είχε, επίσης, ένα σκύλο ράτσας "Epaniel Breton" τον οποίο έχει στο σπίτι του πατέρα του στην Παλουριώτισσα λόγω του ότι η γυναίκα του δεν τα πάει καλά με τους σκύλους, αρνούμενος ότι ο σκύλος ήταν επιθετικός ή άγριος. Ρωτώμενος για τον πεθερό του είπε ότι το 2004 πρέπει να είχε ένα ή δύο σκύλους χωρίς να ξέρει τί ράτσας είναι που έμοιαζαν πάνω κάτω με το δικό του και τους οποίους φυλάει μέσα σε κλουβί απέναντι από το σπίτι του. Του υποδείχθηκε το τεκμήριο 9
(2)και είπε ότι ο ένας από τους δύο σκύλους νομίζει ότι ανήκει στον πεθερό του, μοιάζουν με το δικό του κυνηγετικό σκύλο αλλά δεν ξέρει τι ράτσα είναι. Ανέφερε ότι οι σχέσεις του με τον πεθερό του δεν είναι ιδιαίτερα καλές αλλά κάποτε τον βοηθούσε. Στα πλαίσια της αντεξέτασης του, ο συνήγορος για την Ενάγουσα κατέθεσε ως τεκμήριο 11 έντυπο του Δήμου Έγκωμης με τίτλο «Αίτηση για εξασφάλιση/ανανέωση άδειας κατοχής σκύλου» το οποίο συνοδεύεται από έντυπο του Παγκύπριου Κτηνιατρικού Συλλόγου με τίτλο «Έντυπο σήμανσης σκύλου» ημερομηνίας 13.9.2005 και το οποίο υπογράφεται από τον κτηνίατρο Κωνσταντίνο Στάρη σύμφωνα με το οποίο ο Εναγόμενος στις 19.9.2005 δηλώνει ότι ενώ ο ίδιος διαμένει στη διεύθυνση Ηλία Δαλαμάγκα 15(Α) στη Μακεδονίτισσα ζητά να του δοθεί άδεια κατοχής σκύλου για ένα "Epaniel Breton" που γεννήθηκε στις 30.9.2002, ακούει στο όνομα Toby, είναι κυνηγετικός χρώματος άσπρου-μαύρου και πορτοκαλί στο κεφάλι και ο οποίος (σκύλος) διαμένει στην Ηλία Δαλαμάγκα 15 στη Μακεδονίτισσα. Το πιστοποιητικό του κτηνιάτρου που συνοδεύει την αίτηση αναφέρει ως διεύθυνση διαμονής τόσο του σκύλου όσο και του ιδιοκτήτη που είναι ο Εναγόμενος την οδό Ηλία Δαλαμάγκα 15. Ο Εναγόμενος ισχυρίστηκε ότι ο εν λόγω σκύλος ήταν στην κατοχή του πεθερού του και όταν ψηφίστηκε ο νόμος που υποχρέωνε τους ιδιοκτήτες σκύλου να τοποθετήσουν microchip, ο ίδιος, επειδή ο πεθερός του δεν μπορούσε, ανάλαβε τη διαδικασία και του είπαν ότι έπρεπε να γραφτεί στο όνομα του. Δεν γνωρίζει αν το 2004 ο σκύλος ήταν γραμμένος στο όνομα του πεθερού του, ήταν όμως στην κατοχή του πεθερού του. Σε σχέση με το δικό του κυνηγετικό σκύλο είπε ότι το 2004 τον είχε στο σπίτι του πατέρα του ενώ ο πεθερός του είχε δύο σκύλους, πιθανόν αυτοί που φαίνονται στο τεκμήριο 9
(2). Γνωρίζει σίγουρα ότι ο ένας από τους δύο ήταν εμβολιασμένος, οι σκύλοι ήταν πάντα μέσα στο κλουβί, όχι επειδή ήταν άγριοι ή επικίνδυνοι αλλά γιατί εκεί διαμένουν και ότι το κλουβί ήταν εκεί τον Ιούνιο του
- Την ημέρα του ατυχήματος ισχυρίστηκε ότι βρισκόταν δίπλα από το σπίτι του πεθερού του σε ένα άδειο οικόπεδο και έβλεπε τον πεθερό του και κάποιον Αντώνη που επιδιόρθωναν ένα φορτηγό. Όταν άκουσε μια γυναίκα να φωνάζει έτρεξε και είδε την Ενάγουσα και ένα σκύλο που έφευγε. Η Ενάγουσα στεκόταν λίγο πιο κάτω από το σπίτι της Στέλλας Γεωργίου, ο ίδιος δεν είδε ούτε το σκύλο να τη δαγκώνει ούτε κατά πόσο το πόδι της Ενάγουσας αιμορραγούσε. Ισχυρίστηκε ότι στην περιοχή υπήρχε πρόβλημα με αδέσποτους σκύλους και ότι υπάλληλοι του Δημαρχείου έστησαν κλουβί με δόλωμα και συνέλαβαν ένα αδέσποτο σκύλο. Πήρε την Ενάγουσα στο Νοσοκομείου γιατί ήταν ανθρωπιστικό να το κάνει και μετά την πήρε σπίτι της. Αρνήθηκε ότι ανέφερε στην Ενάγουσα ότι ο σκύλος ήταν δικός του, είπε ότι δεν ήταν ο Toby του πεθερού του γιατί εκείνη την ημέρα ο σκύλος του πεθερού του ήταν στο κλουβί και ο σκύλος που είδε να φεύγει ήταν άλλος. Ο δεύτερος μάρτυρας υπεράσπισης, κατέθεσε ο υπάλληλος του Δήμου Έγκωμης Χρ. Χριστοδούλου ο οποίος ανέφερε ότι ο ίδιος υπέγραψε το τεκμήριο 10 το οποίο πιστοποιεί ότι ο Εναγόμενος δεν ήταν κάτοχος σκύλου για το έτος
- Αντεξεταζόμενος είπε ότι μετά το 2004 ο Εναγόμενος είχε υποβάλει αίτηση για να μεταβιβαστεί πάνω του ο σκύλος Toby ο οποίος άνηκε στον Γεώργιο Χριστοδούλου Θουκή και ότι ο εν λόγω σκύλος σίγουρα το 2004 ήταν στην κατοχή του Χριστοδούλου. Αυτό ήταν το πλαίσιο στο οποίο κινήθηκε η ακροαματική διαδικασία της υπόθεσης. Το Δικαστήριο είχε την ευκαιρία να παρακολουθήσει όλους τους μάρτυρες ενώ έδιδαν δια ζώσης τη μαρτυρία καθώς και τις αντιδράσεις τους στο Δικαστήριο και η αξιολόγηση τους δεν παρουσιάζει κανένα πρόβλημα. Η Ενάγουσα ένιωθε πολύ έντονα τα όσα ανέφερε στο Δικαστήριο και υπήρχε και μια διάθεση υπερβολής των περιστατικών από την πλευρά της. Όπως έχει ήδη αναφερθεί τα θέματα του τραυματισμού και των ειδικών αποζημιώσεων για τα οποία έχει δώσει προφορική μαρτυρία και έχει τεκμηριώσει με την κατάθεση διαφόρων τεκμηρίων δεν υπήρξε αντεξέταση. Σε ό,τι αφορά το θέμα ιδιοκτησίας/κατοχής του σκύλου διεφάνη ότι η πεποίθηση της ότι ο σκύλος ανήκει στον Εναγόμενο βασίστηκε στη συμπεριφορά του Εναγόμενου την επίδικη μέρα όπως η ίδια την περιέγραψε και την κατάλαβε. Ο Εναγόμενος φάνηκε ότι δεν έλεγε στο Δικαστήριο όλη την αλήθεια αφού, εντέχνως, απαντούσε μονολεκτικά στις ερωτήσεις που του είχαν υποβληθεί παρουσιάζοντας αρχικά ότι δεν είχε κανένα σκύλο, κατόπιν ότι ήταν ιδιοκτήτης ενός σκύλου ράτσας πεκινουά το έτος 2005 και μετά ότι ήταν ιδιοκτήτης και άλλου κυνηγετικού σκύλου ο οποίος όμως δεν ήταν στην οικία του το συγκεκριμένο χρόνο. Η μαρτυρία του σε σχέση με τις προσωπικές του σχέσεις με τον πεθερό του καθώς και ο αριθμός των σκύλων που κατείχετο από τον πεθερό του δεν παρουσιάστηκαν καθαρά από τον ίδιο στο Δικαστήριο. Ο Εναγόμενος, επίσης, φάνηκε να ήταν μη διατεθειμένος να αναφέρει από την αρχή την αλήθεια σε σχέση με την ιδιοκτησία του σκύλου Toby ο οποίος φαίνεται μέχρι τις 19.9.2005 να ήταν στην ιδιοκτησία του πεθερού του και από εκείνη την ημέρα και μετέπειτα να είχε περιέλθει στη δική του ιδιοκτησία. Ο ΜΥ2 κρίνεται ως μάρτυρας της αλήθειας. Η μαρτυρία του ήταν μεν πολύ σύντομη αλλά καθοριστική εφόσον ανέφερε ότι στις 19.9.2005 ο σκύλος Toby ήταν στην κατοχή του Γεώργιου Χριστοδούλου Θουκή ο οποίος είναι ο πεθερός του Εναγόμενου και από εκείνη την ημέρα και μετέπειτα εγγεγραμμένος στο όνομα του Εναγόμενου, όπως και το γεγονός ότι ο Toby το έτος 2004, σίγουρα, ήταν στην κατοχή του Γ. Χριστοδούλου Θουκή. Καθοριστική για την επιτυχή έκβαση της υπόθεσης της Ενάγουσας είναι η θετική απάντηση στην ερώτηση ότι ο σκύλος ο οποίος δάγκωσε την Ενάγουσα ήταν ιδιοκτησίας του Εναγόμενου ή ότι κάτοχος ή είχε την ευθύνη γι' αυτόν ήταν ο Εναγόμενος. Η Ενάγουσα δεν περιέγραψε στο Δικαστήριο το σκύλο που την είχε δαγκώσει παρόλο που ανέφερε ότι τον είχε δει. Η θέση της ήταν ότι της επιτέθηκε ένας σκύλος ο οποίος ήλθε από το πουθενά τον οποίο αργότερα ο Εναγόμενος έβαλε στο κάγκελο του σπιτιού του. Κανένα χαρακτηριστικό του σκύλου, χρώμα ή ράτσα, δεν αναφέρθηκε από την Ενάγουσα. Ήταν επίσης η θέση της ότι ο σκύλος που της επιτέθηκε ήταν ένας από τους δύο που βρίσκονται στο κλουβί απέναντι από την Ηλία Δαλαμάγκα 15 και οι οποίοι απεικονίζονται στο τεκμήριο 9
(2)αλλά δεν ανέφερε στο Δικαστήριο ποιος από τους δύο είναι. Η αγωγή βασίζεται στο αστικό αδίκημα της αμέλειας. Το άρθρο 51 του περί Αστικών Αδικημάτων Νόμου όπως έχει τροποποιηθεί καθορίζει την έννοια της αμέλειας. Υπάρχει πλούσια νομολογία για το θέμα της αμέλειας, παραπέμπω σχετικά στις υποθέσεις Λ. Π. Φραγκεσκίδης και Σία Λτδ ν. Ιωάννη Μάμα
(1989)(Ε) 1 Α.Α.Δ. 70 όπως και στην Στρατμάρκο Λτδ ν. Πέτρου Μιχαήλ
(1989)(Ε) 1 Α.Α.Δ.
- Αναφέρω μόνο ότι το κριτήριο είναι ο μέσος συνετός άνθρωπος και οι ενέργειες που αυτός θα έπρεπε να είχε καταβάλει ή να μην είχε κάνει και η σύνδεση της αμέλειας με τη ζημιά που έχει προκληθεί στη συγκεκριμένη υπόθεση. Για τα περιστατικά που πλαισιώνουν την αξίωση της Ενάγουσας όμως, υπάρχει συγκεκριμένη νομοθετική πρόνοια που δεν είναι άλλη από το άρθρο 54 του Κεφ.
- Σύμφωνα με το άρθρο 54 του Περί Αστικών Αδικημάτων Νόμου του Κεφ. 148: "
- Σε αγωγή που εγείρεται σε σχέση με ζημιά, κατά την οποία αποδεικνύεται- (α) ότι η ζημιά προκλήθηκε από άγριο ζώο, ή από άλλο ζώο που δεν είναι άγριο το οποίο είχε, όπως γνώριζε ο εναγόμενος, ή πρέπει να θεωρηθεί ότι γνώριζε κατά τεκμήριο, την τάση για την τέλεση της πράξης από την οποία προκλήθηκε η ζημιά· και (β) ότι ο εναγόμενος ήταν ο ιδιοκτήτης ή είχε την ευθύνη του ζώου αυτού, ο εναγόμενος φέρεις βάρος της απόδειξης του ότι δεν υφίστατο αμέλεια για την οποία αυτός ευθύνεται σε σχέση με το ζώο αυτό." Στις περιπτώσεις για τις οποίες γίνεται πρόνοια στο εν λόγω άρθρο το βάρος απόδειξης έχει ο Εναγόμενος να ικανοποιήσει το Δικαστήριο ότι δεν επέδειξε αμέλεια. Στο άρθρο 54(α) γίνεται διάκριση μεταξύ άγριων ζώων και άλλων που δεν είναι άγρια. Για άγριο ζώο αρκεί να αποδειχθεί ότι ήταν τέτοιο και ότι ο Εναγόμενος ήταν ο ιδιοκτήτης ή είχε την ευθύνη του. Τότε το βάρος απόδειξης μετατίθεται στους ώμους του Εναγόμενου ο οποίος πρέπει να αποδείξει ότι η ζημιά που προκλήθηκε δεν ήταν λόγω της αμέλειας του. Στη συγκεκριμένη περίπτωση δεν υπάρχει καμιά μαρτυρία στο Δικαστήριο που να αποδεικνύει ότι ο σκύλος που επιτέθηκε στην Ενάγουσα ήταν άγριο ζώο. Η ευθύνη για άλλο ζώο, σύμφωνα με την παράγραφο 54(α) του Νόμου, βασίζεται στην λεγόμενη αρχή του Scienter (γνώσης). Αν ο Εναγόμενος γνώριζε ή έπρεπε να γνωρίζει την τάση ζώου για την τέλεση της πράξης από την οποία προέκυψε η ζημιά τότε έχει το βάρος να αποδείξει ότι δεν ήταν αμελής. Επομένως, στη συγκεκριμένη περίπτωση η Ενάγουσα θα πρέπει να ικανοποιήσει το Δικαστήριο ότι η ζημιά έχει προκληθεί από ζώο το οποίο δεν είναι άγριο αλλά για το οποίο γνώριζε ο Εναγόμενος ή πρέπει να θεωρηθεί ότι γνώριζε κατά τεκμήριο την τάση του για τέλεση της πράξης από την οποία προκλήθηκε η ζημιά, δηλαδή επίθεση και δάγκωμα, και ότι ο Εναγόμενος ήταν ο ιδιοκτήτης ή είχε την ευθύνη του ζώου αυτού. Εφόσον αυτά τα συστατικά αποδειχτούν τότε το βάρος απόδειξης μετατοπίζεται στους ώμους του Εναγόμενου για να αποδείξει ότι αυτός δεν ήταν αμελής. Στη συγκεκριμένη περίπτωση είναι σαφές, και καθοριστική προς τούτο είναι και η μαρτυρία του ΜΥ2, ότι η συγκεκριμένη ημερομηνία ο Εναγόμενος δεν ήταν ο ιδιοκτήτης του ζώου. Το ερώτημα που πρέπει να απαντηθεί είναι κατά πόσο ο Εναγόμενος είχε την ευθύνη του ζώου. Ποιού, όμως, ζώου; Η Ενάγουσα απέτυχε να αποδείξει στο Δικαστήριο οτιδήποτε σε σχέση με το ζώο που της επιτέθηκε. Η μαρτυρία της Ενάγουσας ήταν ότι όταν πήγαινε περίπατο αρχικά είχε δει ένα σκύλο δεμένο σε δέντρο απέναντι από την οικία του Εναγόμενου και δεν ανέφερε κατά πόσο μετά την επίθεση στο ίδιο δέντρο υπήρχε ή όχι δεμένος σκύλος. Σε σχέση με το θέμα του κατά πόσο ο Εναγόμενος γνώριζε την τάση του σκύλου για επίθεση, και αν ακόμα γίνει πιστευτή η θέση της Ενάγουσας ότι ο Εναγόμενος έβαλε το σκύλο που της επιτέθηκε στο κάγκελο του σπιτιού του, ότι στο αυτοκίνητο που την μετέφερε στο Νοσοκομείο της είπε να μην ανησυχεί γιατί ο σκύλος είναι εμβολιασμένος και ότι τον είδε να παίρνει περίπατο το συγκεκριμένο σκύλο λίγες μέρες μετά από το συμβάν και συνεπώς να μπορούσε να ικανοποιηθεί το Δικαστήριο ότι ο Εναγόμενος είχε την ευθύνη του ζώου, η Ενάγουσα καμία απολύτως μαρτυρία δεν προσέφερε στο Δικαστήριο, δηλαδή, με δεδομένο ότι ο σκύλος που της επιτέθηκε δεν είναι άγριο ζώο τότε η τάση του ζώου για επίθεση δεν έχει αποδειχτεί. Έτσι, κρίνω ότι από τα περιστατικά της υπόθεσης και τη μαρτυρία που έχει προσκομιστεί ότι η Ενάγουσα δεν έχει αποδειχθεί στο Δικαστήριο ότι ο Εναγόμενος ήταν το πρόσωπο που είχε την ευθύνη φύλαξης του σκύλου που επιτέθηκε στην Ενάγουσα, δεν αποδείχθηκε τάση του σκύλου για επίθεση. Θα εξετάσω, όμως, και το ερώτημα εάν ο Εναγόμενος, και αν ήθελε θεωρηθεί ότι αποδείχτηκε ότι είναι το πρόσωπο που έχει την ευθύνη για τη φύλαξη του σκύλου, έχει ενεργήσει αμελώς. Οι αυθεντίες στις οποίες με παρέπεμψε ο ευπαίδευτος συνήγορος της Ενάγουσας δηλαδή οι υποθέσεις Πολυμετάλ Λτδ κ.ά. ν. Κωνσταντίνου
(1998)1(Α) Α.Α.Δ. 393 και Παντελής Κωνσταντινίδης ν. Παναγιώτη Χαραλάμπους και Χαράλαμπου Φιλίππου
(2000)1(Β) Α.Α.Δ. 1299 αναφέρονται σε εντελώς διαφορετικά περιστατικά από την παρούσα υπόθεση και δεν ισχύουν οι αρχές τους, κατά την άποψη μου. Στην υπόθεση Πολυμετάλ (ανωτέρω), καθοριστικό σημείο ήταν ότι ο σκύλος που δάγκωσε τον Εναγόμενο διακινείτο ελεύθερα στο χώρο του εργοστασίου. Εξ' ού και στη σελίδα 405 της απόφασης αναφέρεται επισταμένα το Εφετείο στο γεγονός της ελεύθερης διακίνησης του σκύλου εντός του χώρου του εργοστασίου σε σχέση με το καθήκον επιμέλειας του ιδιοκτήτη του. Στην υπόθεση Παντελής Κωνσταντινίδης (ανωτέρω), ήταν γνωστό ότι το άλογο μπορούσε να αφηνιάσει οπόταν και καθίστατο ανεξέλεγκτο, ενδεχόμενο το οποίο ήταν σε γνώση του φροντιστή του. Αυτό σε συνδυασμό με την έξοδο του ζώου από την αγρέπαυλη μέσω της ανοικτής πόρτας συνιστούσαν προβλεπτές εκδηλώσεις και αποφασίστηκε πως ήταν αυτή η διάσταση των πραγμάτων που έθετε καθήκον επιμέλειας στον Εφεσείοντα για την προστασία της ασφάλειας των Εφεσιβλήτων το οποίο παρέλειψε να εκπληρώσει. Στην παρούσα υπόθεση τα στοιχεία του αστικού αδικήματος δεν έχουν αποδειχθεί έτσι ακόμα και κατ' εφαρμογή των πιο πάνω υποθέσεων η έκβαση της υπόθεσης δεν μπορεί να διαφοροποιηθεί. Από τα πιο πάνω καθίσταται σαφές ότι η αγωγή της Ενάγουσας δεν μπορεί να επιτύχει, αντίθετα, είναι καταδικασμένη σε αποτυχία και απορρίπτεται. Για σκοπούς πληρότητας της απόφασης, όμως, θα εξετάσω το ποσό των αποζημιώσεων που αυτή θα δικαιούτο σε περίπτωση που επιτύγχανε η αγωγή της. Όσον αφορά το θέμα των ειδικών αποζημιώσεων είναι καλά καθιερωμένη η αρχή ότι οι ειδικές αποζημιώσεις πρέπει να δικογραφούνται και να αποδεικνύονται αυστηρά. Σχετικές είναι οι υποθέσεις Σπύρου ν. Χατζηχαραλάμπους
(1989)1(Ε) Α.Α.Δ. 298, Χριστοδούλου ν. Αγαθοκλέους
(1997)1 Α.Α.Δ. 396 και Συκοπετρίτης ν. Γιαννάκη
(2005)1 Α.Α.Δ.
- Η Ενάγουσα έχει αποδείξει ικανοποιητικά στο Δικαστήριο το ποσό των Λ.Κ.40 που έχει καταβάλει ως ιατρικά έξοδα στον Δρ. Καϊμη, το ποσό των Λ.Κ.15,55 ως πραγματικά έξοδα για αξία φαρμάκων. Όσον αφορά την απώλεια εσόδων εργασίας που κατά τους ισχυρισμούς της ήταν Λ.Κ.115, αν και δεν έχει αντεξεταστεί καθόλου επί αυτού, η γενική αρχή της αυστηρής απόδειξης της ζημιάς της παραμένει. Η Ενάγουσα δεν έχει προσκομίσει κανένα στοιχείο που να δικαιολογεί το ποσό αυτό, ούτε έχει αναφέρει ποιος ήταν ο μηνιαίος μισθός της το εν λόγω διάστημα για να μπορεί να της δοθεί αναλογία για τις τρεις εργάσιμες μέρες που έλειπε από την εργασία της. Επομένως, η Ενάγουσα έχει αποδείξει ικανοποιητικά ειδικές ζημιές ύψους Λ.Κ.55,55 ήτοι €94.
- Όσον αφορά τις γενικές αποζημιώσεις αποτελεί παραδεκτό ή αναντίλεκτο γεγονός ότι η Ενάγουσα μετέβη στο Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας, της χορηγήθηκε ένεση τετάνου ενώ χρειάστηκε και φαρμακευτική αντιβιοτική αγωγή τόσο τοπική όσο και δια στόματος. Υπήρχαν, επίσης, αιματώματα, οιδήματα στις πληγές της και πόνος αφού όπως η ίδια ανέφερε και ο Δρ. Καϊμης στο πιστοποιητικό του αναφέρει της απαγορεύτηκε η ορθοστασία. Με βάση τα πιο πάνω και τις αρχές που διέπουν τα θέματα των γενικών αποζημιώσεων που δεν είναι άλλες από την αποζημίωση για τον πόνο και την οδύνη που προκαλείται σε κάποιο άτομο και λαμβάνοντας υπόψη και την αξία του χρήματος όπως αυτή μεταβάλλεται είμαι της άποψης ότι ένα ποσό της τάξεως των €850 αποτελεί δίκαιη και εύλογη αποζημίωση υπό της περιστάσεις για τα τραύματα που υπέστη η Ενάγουσα. Επί των πιο πάνω ποσών θα επιδίκαζα και νόμιμο τόκο από την ημερομηνία της επίθεσης. Όμως, όπως έχει ήδη αναφερθεί, η αξίωση της Ενάγουσας απορρίπτεται για τους λόγους που έχω αναφέρει πιο πάνω. Επιδικάζονται υπέρ του Εναγόμενου και εναντίον της Ενάγουσας τα έξοδα της διαδικασίας όπως υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο. (Υπ.) ................... Στ. Χριστοδουλίδου-Μέσσιου, Ε.Δ. Πιστόν Αντίγραφο Πρωτοκολλητής /κ.π. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο