← Κύπρος

Γαβριήλ Γαβριήλ ν. Γεωργία Χ"Χριστοδούλου, Συνενωμένες Αγωγές: αριθ. 2711/2003, 30.9.2009

Γαβριήλ Γαβριήλ ν. Γεωργία Χ"Χριστοδούλου, Συνενωμένες Αγωγές: αριθ. 2711/2003, 30.9.2009 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEF:2009:A140 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ ΕΝΩΠΙΟΝ: Μ. Παπαμιχαήλ, ΑΕΔ Συνενωμένες Αγωγές: αριθ. 2711/2003 Μεταξύ: Γαβριήλ Γαβριήλ Ενάγοντα και Γεωργία Χ"Χριστοδούλου Εναγομένης KAI Αγωγή αριθ. 4868/05 Μεταξύ: Χρίστου Χατζηχριστοδούλου Ενάγοντα και Γαβριήλ Γαβριήλ Εναγομένου και Γεωργίας Χατζηχριστοδούλου Τριτοδιαδίκου --------- ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 30.9.2009 Για ενάγοντα στην αγωγή 2711/2003 και εναγόμενο στην αγωγή 4868/05: κα Στ. Ερωτοκρίτου, γι΄ αυτήν κ. Π. Κωνσταντίνου (για να ακούσει απόφαση) Για ενάγοντα και τριτοδιάδικο στην αγωγή 4868/05 και εναγομένη στην 2711/2003: κ. Θ. Ιωαννίδης Α Π Ο Φ Α Σ Η Στις 17.11.2002 γύρω στις 10.30 το πρωί επεσυνέβη τροχαίο ατύχημα στο δρόμο Περιστερώνας-Πλατανιστάσας, παρά το χωρίο Κάτω Μονή με ενεχόμενα οχήματα τα υπ΄ αριθμό εγγραφής SA 254 το οποίο οδηγούσε η εναγομένη και το VW 804 το οποίο οδηγούσε ο ενάγων. Σύμφωνα με τη μαρτυρία του λοχία 3988 Χαράλαμπου Ιωάννου ο οποίος ήταν ο εξεταστής του δυστυχήματος και ο οποίος κατέθεσε σχέδιο της σκηνής του δυστυχήματος, το όχημα SA 254 το οποίο οδηγείτο υπό της εναγομένης, επροπορεύετο στον κύριο δρόμο Περιστερώνας με κατεύθυνση την Πλατανιστάσα, του οχήματος VW 804 το οποίο οδηγούσε ο ενάγων. Ο δρόμος στο σημείο είναι ευθύς, η άσφαλτος ξηρή, είναι δύο κατευθύνσεων με διακεκομμένη άσπρη γραμμή στο μέσον, με ορατότητα από την κατεύθυνση των δύο οχημάτων γύρω στα 500 μέτρα ή και περισσότερη. Του οχήματος της εναγομένης επροπορεύετο άλλο αυτοκίνητο το οποίο οδηγείτο από το σύζυγο της ο οποίος ήταν και ο ουσιωδέστερος μάρτυρας στις δύο συνενωμένες αγωγές αφού η εναγομένη λόγω της κατάστασης της υγείας της δεν μπόρεσε να καταθέσει ενώπιον του δικαστηρίου. Ο σύζυγος της εναγομένης σε κάποιο σημείο του δρόμου οδήγησε το αυτοκίνητο του δεξιά και εισήλθε σε χωμάτινη πάροδο με πρόθεση να πάει σε χωράφι με ελιές που έχει στην περιοχή, κάνοντας-σύμφωνα με τη μαρτυρία του ιδίου- σήμα με το χέρι προς τα ακολουθούντα αυτόν οχήματα και γνωστοποιώντας την πρόθεση του να στρίψει δεξιά. Επίσης υπέδειξε - πάντοτε σύμφωνα με τη μαρτυρία του - στην ακολουθούσα με το SA 254 σύζυγο του το σημείο που ευρίσκετο η πάροδος για να τον ακολουθήσει. Πράγματι, η σύζυγος του οδήγησε το SA 254 στο κέντρο του δρόμου με πρόθεση να στρίψει δεξιά, πριν όμως προλάβει να εισέλθει στην πάροδο ο ενάγων επέπεσε με το αριστερό μπροστινό μέρος του οχήματος του στο δεξιό πίσω μέρος του αυτοκινήτου της εναγομένης με αποτέλεσμα τα δύο οχήματα να περιστραφούν και να βρεθούν από το μάρτυρα ΜΕ1 λοχία 1988 Χαράλαμπο Ιωάννου στην τελική τους θέση με κατεύθυνση προς Περιστερώνα. Συνεπεία του δυστυχήματος αμφότεροι οι οδηγοί των δύο οχημάτων τραυματίστηκαν και τα δύο οχήματα υπέστησαν ζημιές. Ο ενάγων καταχώρησε την αγωγή 2711/03 ζητώντας αποζημιώσεις για τον τραυματισμό του και ζημιές που υπέστη το όχημα του όπως επίσης και απώλεια απολαβών. Η εναγομένη καταχώρησε ανταπαίτηση στην αγωγή 2711/03, διεκδικώντας επίσης αποζημιώσεις για τον τραυματισμό της όπως επίσης και άλλες ειδικές ζημιές που υπέστη. Ο σύζυγος της εναγομένης, ιδιοκτήτης του οχήματος SA 254 ήγειρε την αγωγή 4868/05 με την οποία απαιτεί την καταβολή της ζημιάς του οχήματος του, SA 254 το οποίο οδηγείτο υπό της συζύγου του - εναγομένης, εναντίον του ενάγοντος. Στην αγωγή αυτή προσετέθη ως τριτοδιάδικος από τον ενάγοντα (εναγόμενο στην αγωγή 4868/05), η εναγομένη στην αγωγή 2711/03, σύζυγος του ενάγοντος στην αγωγή 4868/05 από την οποία ο ενάγων (στην παρούσα αγωγή) ζητά τον καταμερισμό αποκλειστικής ευθύνης του δυστυχήματος. Πριν την έναρξη της ακροαματικής διαδικασίας και αφού οι δύο αγωγές συνενώθησαν για σκοπούς εκδίκασης και καταμερισμού της ευθύνης, συμφωνήθηκε ότι οι γενικές αποζημιώσεις τις οποίες δικαιούται ο ενάγων στην 2711/03 ανέρχονται στο ποσό των £18.000 (€30755) και οι ειδικές αποζημιώσεις στο ποσό των £1852 (€3164). Παρέμεινε να αποφασιστεί στην αγωγή 2711/03 πλην του θέματος της ευθύνης, η απώλεια απολαβών του ενάγοντα ως εκπαιδευτή για τα δύο πρώτα χρόνια μέχρι την καταχώρηση της αγωγής, ήτοι ποσό £1500 (€2563) (το «λ» των λεπτομερειών των Ειδικών Ζημιών της έκθεσης απαίτησης) όπως επίσης και η παράγραφος 11 της έκθεσης απαίτησης όπου ο ενάγων αξιώνει ποσό £700 (€1196) ετησίως διότι κατέστη ανίκανος ως εκπαιδευτής. Παρέμεινε επίσης να αποφασισθεί η ανταπαίτηση της εναγομένης για γενικές και ειδικές αποζημιώσεις. Στην αγωγή 4868/05 συμφωνήθηκαν οι ειδικές αποζημιώσεις στις οποίες δικαιούται ο ενάγων στο ποσό των £2896 (€4948) και παρέμεινε να καταμεριστεί η ευθύνη μεταξύ του εναγόμενου και της τριτοδιαδίκου, πράγμα το οποίο θα αποφασιστεί στην κύρια αγωγή 2711/

  1. ΕΥΘΥΝΗ: Σε σχέση με την ευθύνη υπάρχει η αντικειμενική μαρτυρία του λοχία 3988 Χαράλαμπου Ιωάννου και οι αλληλοσυγκρουόμενες μαρτυρίες ενάγοντος και του συζύγου της εναγομένης Χρίστου Χατζηχριστοδούλου πρώην αξιωματικού της αστυνομίας. Σύμφωνα με τον εξεταστή της υπόθεσης το σημείο συγκρούσεως βρίσκεται ενάμισι μέτρο από την άσπρη διακεκομμένη γραμμή στην αντίθετη λωρίδα κυκλοφορίας από τη λωρίδα που τα δύο οχήματα χρησιμοποιούσαν κατά τον ουσιώδη χρόνο και 3.30 μέτρα πιο πίσω από την αρχή της παρόδου. Όπως έχω ήδη αναφέρει ο εξεταστής ανέφερε ότι το όριο ταχύτητος είναι 80 χλμ και δεν υπήρχε οποιαδήποτε ένδειξη ότι στην περιοχή υπήρχε χωμάτινος αγροτικός δρόμος στα δεξιά. Για το δυστύχημα κατηγόρησε τον ενάγοντα για αμελές οδήγημα ο οποίος καταδικάστηκε σε ποινική δίκη. Τα ίχνη τροχοπέδησης του VW 804 είναι διαγώνια, ξεκινούν τα αριστερά ίχνη τροχοπέδησης από την αριστερή πλευρά του δρόμου και είναι 34 μέτρα. Στη σκηνή του δυστυχήματος ο σύζυγος της εναγομένης τον οποίο ο Λοχίας 3988 Ιωάννου εγνώριζε, αφού ήταν συνταξιούχος αξιωματικός της Αστυνομίας όπως και την εναγομένη που ήταν εν ενεργεία αστυνομικός, του υπέδειξε ότι στο αυτοκίνητο που οδηγούσε ο ίδιος δεν λειτουργούσε ηλεκτρονικό όργανο για την πρόθεση του να στρίψει δεξιά και γι΄αυτόν το λόγο έβγαλε το χέρι του για να δείξει την πρόθεση του να εισέλθει στην πάροδο. Πράγματι, ανέφερε, όταν το αυτοκίνητο ήρθε στο σταθμό, το εξέτασε και διαπίστωσε ότι δεν άναβε το τραφικέϊτορ του. Οι ζημιές στο SA 254 εντοπίζονται εντονότερα στην πίσω δεξιά γωνία ενώ στο VW 804 εντοπίζονται εκτεταμένες ζημιές σε ολόκληρο το μπροστινό μέρος, περισσότερο στην αριστερή μπροστινή γωνία. Σε σχέση με την ευθύνη ο ενάγων ανέφερε ότι τη συγκεκριμένη ημέρα, δηλαδή στις 17.11.2002, ξεκίνησε από την Κοράκου για να μεταβεί στο στρατόπεδο που υπηρετεί ως ΕΠΥ στην Κλήρου. Είχε καθυστερήσει γιατί θα έπρεπε να ήταν η ώρα 9 στο στρατόπεδο. Τηλεφωνικώς επήρε άδεια να πάει αργότερα και το δυστύχημα επεσυνέβη γύρω στις
  2. Η ταχύτητα του, σύμφωνα με τον ίδιο, ήταν 90 χαω και αφού εξήλθε από το χωρίο Ορούντα μπροστά του διαπίστωσε ότι υπήρχε ένα άσπρο αυτοκίνητο και πιο μπροστά δύο άλλα αυτοκίνητα ένα μερσεντές γκρίζο και ένα άλλο μπλέ. Τα δύο προπορευόμενα αυτοκίνητα είχαν κάποια απόσταση από το άσπρο που βρισκόταν μπροστά του (Kadett) γύρω στα 10-15 μέτρα ενώ τα δύο προπορευόμενα ήταν γύρω στα 300-400 μέτρα πιο μπροστά και ήταν σε πολύ κοντινή απόσταση μεταξύ τους. Πριν φτάσει στο δρόμο που οδηγεί στο χωριό Κάτω Μονή, προσπέρασε το άσπρο Kadett. Επανήλθε στην αριστερή πλευρά του δρόμου αλλά δεν θυμόταν σ΄ αυτό το σημείο σε ποια απόσταση βρίσκονταν τα δύο προπορευόμενα οχήματα. Ήταν σίγουρος όμως ότι τα δύο προπορευόμενα οχήματα ήταν πολύ κοντά το ένα στο άλλο σε απόσταση 5-10 μέτρα. Ο ίδιος υπολογίζει την απόσταση του σε 80-100 μέτρα πίσω από τα δύο οχήματα. Εκείνη τη στιγμή αντελήφθη το προπορευόμενο όχημα να στρίβει δεξιά αφού προηγουμένως είδε ότι έκαμε γνωστή την πρόθεση του με το τραφικέϊτορ του. Όταν του υπεβλήθη ότι το όχημα που έστριψε δεξιά δεν είχε τραφικέϊτορ αλλά ο οδηγός του έκανε γνωστή την πρόθεση του δείχνοντας με το χέρι, επέμενε ότι έδειχνε με το τραφικέϊτορ του και ήταν πιο δεξιά μέσα στο δρόμο και μ΄ αυτό τον τρόπο έδειχνε την πρόθεση του να στρίψει δεξιά. Όταν το πρώτο αυτοκίνητο εισήλθε στο χωματόδρομο 5-10 μέτρα, ο ενάγων αντελήφθη ότι ο δρόμος ήταν καθαρός αφού το μοναδικό πλέον προπορευόμενο αυτοκίνητο του βρισκόταν στην αριστερή πλευρά του δρόμου, χωρίς να μπορεί να προσδιορίσει σε ποιαν απόσταση, και ξεκίνησε τη διαδικασία προσπεράσματος, όταν βρισκόταν πίσω από το όχημα της εναγομένης 5-10 μέτρα. Αφού διαπίστωσε ότι ο δρόμος ήταν καθαρός, «έβαλα το δείκτη μου, ανέπτυξα ταχύτητα για να το προσπεράσω, κινούμενος λοξώς δεξιά, και συνάμα εκόντεφκα στο χωματόδρομο και χωρίς πρόθεση μπήκε -σιηστά- και έκοψεν μου το δρόμο», ανάφερε. Αρνήθηκε ότι η εναγομένη έδειξε με το τραφικέϊτορ της ότι θα έστριβε δεξιά, δεν αντελήφθηκε επίσης ότι το μπροστινό όχημα ελάττωσε ταχύτητα ούτε ότι αυτό εκινήθηκε προς τα δεξιά. Διευκρίνισε ότι δεν υπέγραψε το τεκμήριο 9 (σχεδιάγραμμα της σκηνής του δυστυχήματος) γιατί δεν συμφωνεί με τα ίχνη τροχοπέδησης που έβαλε ο αστυνομικός. Kατά τη διαδικασία προσπεράσματος που επεχείρησε έλεγξε πίσω του και διαπίστωσε ότι ερχόταν το άσπρο Kadett το οποίο οδηγούσε κάποιος Μηνάς Γεωργίου ο οποίος όμως, παρά το γεγονός ότι έδωσε δύο καταθέσεις στην αστυνομία, δεν προσήλθε στο δικαστήριο για να καταθέσει. Επέμενε επίσης ότι στη σκηνή του δυστυχήματος, ο σύζυγος της εναγομένης δεν του ανέφερε ότι το τραφικέϊτορ του αυτοκινήτου του δεν λειτουργούσε. Αρνήθηκεν ότι έτρεχε με υπερβολική ταχύτητα, και αρνήθηκε επίσης ότι χρησιμοποίησε τα φρένα του ενώ βρισκόταν στην αριστερή πλευρά του δρόμου όπως επίσης αρνήθηκε σε υποβολή ότι το προπορευόμενο όχημα ελάττωσε ταχύτητα ή εκινήθηκε προς τα δεξιά. Επίσης αρνήθηκεν ότι συνεπεία του δυστυχήματος δεν υπέστη τραυματισμό αλλά είχε προβλήματα υγείας πριν το ατύχημα. Ο τρίτος μάρτυρας που κατέθεσε σχετικά με τις συνθήκες του δυστυχήματος είναι ο σύζυγος της εναγομένης Χρίστος Χατζηχριστοδούλου συνταξιούχος ανώτερος υπαστυνόμος από το 2000, επιστήμονας εμπειρογνώμονας στον ανασχηματισμό τροχαίων δυστυχημάτων. Η μαρτυρία του στο δικαστήριο ήταν λεπτομερής και εμπεριστατωμένη. Παρά την αντεξέταση στην οποία υπεβλήθη οι θέσεις του παρέμειναν σταθερές χωρίς να περιπέσει σε αντιφάσεις. Για σκοπούς της κύριας εξέτασης του καταχώρησε γραπτή δήλωση. Παραθέτω σχετικά αποσπάσματα από τη γραπτή κατάθεση του. «Στις 17.11.2002, ημέρα Κυριακή, ξεκινήσαμε, με τη σύζυγο μου, από τη Λευκωσία για να πάμε στην Κάτω Μονή για να μεταφέρουμε τα απαραίτητα εργαλεία για να αρχίσουμε την επόμενη μέρα το μάζεμα των ελιών μας. Μέχρι το σπίτι μας, στην Ορούντα, οδηγούσα το SA 254 εγώ. Από το σπίτι μας αυτό και μετά, εγώ παρέλαβα και οδηγούσα το αυτοκίνητο του μακαρίτη του πεθερού μου PG 675, μικρό βαν, μπλε χρώματος και η σύζυγος μου οδηγούσε το SA
  3. Πήραμε τον κύριο δρόμο Περιστερώνας - Κάτω Μονής - Πιτσιλιάς. Εγώ προπορευόμουν και η σύζυγος μου με ακολουθούσε. Η ταχύτητα μας από την Ορούντα μέχρι που πλησιάσαμε στο σημείο όπου έγινε το δυστύχημα, δηλαδή για απόσταση 3-4 χλμ, ήταν 50-60 χλμ/ω. Από το καθρεφτάκι του αυτοκινήτου μου έβλεπα ότι η σύζυγος μου ήταν συνεχώς πίσω μου σε απόσταση 25-30 μέτρων. Η τροχαία κίνηση ήταν αραιή. Γύρω στις 10.20 π.μ., φθάσαμε στο σημείο όπου θα στρίβαμε δεξιά, σε χωμάτινο δρόμο, ο οποίος οδηγά στην περιοχή Μονάρκα, όπου βρίσκεται το κτήμα μας, με τις ελιές, όπου θέλαμε να πάμε. Εγώ γνώριζα ότι το αυτοκίνητο που οδηγούσα δεν είχε ηλεκτρικούς σηματοδότες. Γ' αυτό, από απόσταση περίπου 100 μέτρων, έβγαλα το δεξιό μου χέρι έξω και έδειχνα ότι θα έστριβα δεξιά. Πριν δείξω, είχα κοιτάξει, από το καθρεφτάκι του αυτοκινήτου μου, και είχα δει ότι το μόνο αυτοκίνητο που με ακολουθούσε ήταν εκείνο της συζύγου μου. Ούτε από την απέναντι κατεύθυνση πλησίαζε οποιονδήποτε όχημα. Έδειξα από τόσο μακριά, γιατί γνώριζα ότι η σύζυγος μου, παρά το γεγονός ότι είχε ξαναπάει στο συγκεκριμένο κτήμα, δεν ήξερε καλά που βρισκόταν η πάροδος όπου θα στρίβαμε. Από το καθρεφτάκι μου είδα ότι, μόλις εγώ έδειξα με το χέρι μου, έβαλε και η σύζυγος μου το σηματοδότη του Mercedes να δείχνει δεξιά. Ταυτόχρονα, μόλις εγώ άρχισα να δείχνω την πρόθεση μου, για στροφή δεξιά, οδήγησα το αυτοκίνητο μου προς το κέντρο του δρόμου, έτσι που οι δεξιοί του τροχοί ήταν μερικά εκατοστά αριστερότερα από τη μέση του δρόμου. Δηλαδή πήρα τη θέση που κάθε αυτοκίνητο επιβάλλεται να έχει όταν προτίθεται να στρίψει δεξιά. Από το καθρεφτάκι μου, είδα ότι και η σύζυγος μου οδήγησε το αυτοκίνητο της δεξιότερα και πήρε παρόμοια θέση. Συνέχισα να έχω το χέρι μου έξω από το αυτοκίνητο, τεντωμένο, δείχνοντας την πρόθεση μου και ταυτόχρονα ήλεγχα από το καθρεφτάκι μου κατά πόσο μας ακολουθούσε άλλο αυτοκίνητο. Δεν φαινόταν κανένα αυτοκίνητο να μας ακολουθεί. Όταν προχώρησα ακόμη 20-30 μέτρα, άρχισα, με το δεξιό μου χέρι, έξω από το παράθυρο, στραμμένο διαγώνια προς τα κάτω και τον δείκτη του χεριού μου τεντωμένο να δείχνω προς την σύζυγο μου ότι εκεί ήταν η πάροδος που θα στρίβαμε. Από την στιγμή που άρχισα να δείχνω, δηλαδή στα 100 μέτρα πριν τη δεξιά πάροδο, άρχισα και ελάττωνα προοδευτικά την ταχύτητα του αυτοκινήτου που μειώθηκε περίπου στα 20 χλμ/ω. Είδα ότι και η σύζυγος μου έκανε το ίδιο. Επειδή η πάροδος δεν είναι κάθετη προς τον κύριο δρόμο, αλλά η γωνιά την οποία έπρεπε να κάνω ήταν περίπου 120° και επειδή στην επιφάνεια του δρόμου υπήρχαν τσιακκίλια, τα οποία μετέτρεπαν το οδόστρωμα σε ολισθηρό, ήταν επιβεβλημένο να μειώσω την ταχύτητα μου στα 20 χλμ/ω, γιατί αλλιώτικα το αυτοκίνητο μου θα ανέπτυσσε πλάγια ολίσθηση. Τα τσιακκίλια φαίνονται στις φωτογραφίες 7,8,10,14,16,18,20 και 21, τις οποίες παρουσιάζω. Την τελευταία στιγμή, πριν αρχίσω να στρίβω δεξιά, έλεγξα ξανά πίσω μου, από το καθρεφτάκι μου και είδα ότι πίσω από τη σύζυγο μου πλησίαζαν δυο αυτοκίνητα. Αυτά ευρίσκοντο στο βάθος του δρόμου, όσο φαινόταν, δηλαδή περίπου στα 200 - 250 μέτρα μακριά από τη συμβολή, εκεί που υπάρχει μια κορυφή ενός μικρού λόφου, φωτογραφίες 11-13 τα οποία μόλις είχαν ξεμυτίσει. Το ένα ήταν κίτρινο το οποίο βρισκόταν στην αριστερή πλευρά του δρόμου και ένα άσπρο το οποίο βρισκόταν στη δεξιά πλευρά του δρόμου, προσπερνώντας το κίτρινο. Υπολόγισα ότι η ταχύτητα του κίτρινου αυτοκινήτου ήταν λίγο πάνω από το όριο ταχύτητας των 80 χλμ/ω, ενώ του άσπρου αυτοκινήτου ήταν πολύ μεγαλύτερη, γύρω στα 125-130 χλμ/ω. Έστριψα κανονικά δεξιά και όταν το μούτρο του αυτοκινήτου που οδηγούσα μπήκε στη πάροδο περίπου 6-7 μέτρα, άκουσα δυνατό θόρυβο τροχοπεδήσεως που προερχόταν από πίσω μου. Κοίταξα προς τα πίσω και είδα ότι το μούτρο του Mercedes που οδηγούσε η σύζυγος μου ήταν έτοιμο να μπει στη πάροδο. Ταυτόχρονα άκουσα το μπαμ της σύγκρουσης και είδα το Mercedes να περιστρέφεται.» .................................. «Ταυτόχρονα, είδα ότι ο οδηγός του VW 804 είχε κατεβεί από το αυτοκίνητο του πριν από εμένα. Το είδα να κατευθύνεται ορμητικά προς το μέρος της συζύγου μου, η οποία καθόταν στη θέση του οδηγού και με οργίλο ύφος να της φωνάζει «εν ένεψες ρα». Πήγε ακριβώς δίπλα από τη σύζυγο μου, συνεχίζοντας να φωνάζει ότι η σύζυγος μου δεν ένεψε και ταυτόχρονα να χτυπά τα χέρια του στον ουρανό του Mercedes, πάνω από τη θέση του οδηγού. Άκουσα τη σύζυγο μου, που του είπε ότι είχε νέψει με το τραφικέϊτορ της. Ο οδηγός του VW 804 της απάντησε εν ο κύριος που έδειξε με το τραφικέϊτορ του και έδειχνε εμένα. Απευθυνόμενος δε προς εμένα, μου είπε μίλα και εσύ κύριε. Εγώ του είπα ότι είμαι ο σύζυγος της, του είπα να ηρεμίσει, να μη φωνάζει, να σεβαστεί το ότι η σύζυγος μου ήταν τραυματισμένη και όλα θα τα λέγαμε όταν θα ερχόταν η Αστυνομία. Πράγμα που έγινε. Ο οδηγός του VW 804 ήταν ντυμένος στα χακί, σαν στρατιωτικός ή κυνηγός. Μετά έμαθα ότι το όνομα του είναι Γαβριήλ Γαβριήλ και είναι στρατιωτικός.» ................................ «Ο Αστυνομικός πήρε μέτρα και ετοίμασε ένα σχέδιο στην παρουσία μου με το οποίο συμφωνώ. Σε μεταγενέστερο στάδιο μου δόθηκε αντίγραφο του καθαρού σχεδίου του αστυνομικού εξεταστή με το οποίο επίσης συμφωνώ. Όταν ο Αστυνομικός τέλειωσε με τα μέτρα και την επιτόπια διερεύνηση, μας είπε να ανταλλάξουμε ασφάλειες και στοιχεία και να δούμε τι θα κάνουμε με τις ασφάλειες μας για τις αποζημιώσεις και μας είπε να πάμε στην Αστυνομία Περιστερώνας για καταθέσεις. Τότε εγώ τον διέκοψα και στη παρουσία του οδηγού του VW 804 του είπα για τον ισχυρισμό που είχε προβάλει ότι η σύζυγος μου δεν είχε δείξει και ότι το τραφικέϊτορ που έδειχνε δεν ήταν του Mercedes αλλά ήταν του αυτοκινήτου που οδηγούσα εγώ. Είπα στον Αστυνομικό ότι οι ηλεκτρικοί σηματοδότες του αυτοκινήτου που οδηγούσα εγώ δεν λειτουργούσαν και τον παρακάλεσα να το ελέγξει, πράγμα το οποίο έπραξε και διαπίστωσε. Παρατήρησα ότι πριν από το σημείο συγκρούσεως υπήρχαν δυο μακρές γραμμές ιχνών τροχοπέδησης του VW 804 και τα οποία ο Αστυνομικός μέτρησε και βρήκε να είναι μήκους 34 μέτρων το καθ' ένα, φωτογραφίες 1-7 και 11-
  4. Η αρχή της αριστερής γραμμής των ιχνών τροχοπέδησης ήταν αριστερότερα από τη διακεκομμένη γραμμή που υπήρχε στη μέση του δρόμου, ενώ η δεξιά γραμμή των ιχνών τροχοπέδησης ήταν δεξιότερα από τη διακεκομμένη γραμμή, φωτογραφίες 1-
  5. Αυτά τα ίχνη τροχοπέδησης συνέχιζαν διαγώνια προς τη δεξιά πλευρά του δρόμου και κατέληγαν στο ύψος του σημείου συγκρούσεως. Για μένα ήταν ολοφάνερο ότι την στιγμή που ο οδηγός του V W 804 είχε αντιληφθεί τον οποιονδήποτε κίνδυνο και αποφάσισε να κάνει βίαιη χρήση των φρένων του, δηλαδή 0.75-1.00 δευτερόλεπτα πριν από την αρχή των ιχνών, το αυτοκίνητο αυτό βρισκόταν 25-36 μέτρα πριν από το σημείο που άρχιζαν τα ίχνη τροχοπέδησης και ήταν ολόκληρο μέσα στην αριστερή πλευρά του δρόμου, σύμφωνα με τη πορεία του.» Είναι φανερό από την παράθεση της μαρτυρίας όσον αφορά το θέμα της ευθύνης, ότι η μόνη αντίφαση που παρατηρείται μεταξύ της μαρτυρίας του αστυνομικού λοχία 3988 Ιωάννου, εξεταστή της υπόθεσης και του κ. Χατζηχριστοδούλου είναι κατά πόσο ο αστυνομικός έλεγξε το τραφικέϊτορ του αυτοκινήτου του κ. Χατζηχριστοδούλου στη σκηνή του δυστυχήματος όπως ο κ. Χατζηχριστοδούλου ισχυρίζεται, ή στον αστυνομικό σταθμό όπως ισχυρίστηκε ο εξεταστής. Παρά το γεγονός ότι το σημείο είναι επουσιώδες, εντούτοις δέχομαι ανεπιφύλακτα τη μαρτυρία του κ. Χατζηχριστοδούλου ότι ο έλεγχος έγινε στη σκηνή του δυστυχήματος αφού ουδέποτε ο κ. Χατζηχριστοδούλου πήρε το αυτοκίνητο που οδηγούσε στον αστυνομικό σταθμό Περιστερώνας. Για τον καταμερισμό της ευθύνης είναι πολύ σημαντικό να διαπιστωθεί κατά πόσο υπήρχε υπόδειξη της εναγομένης με το δείκτη του οχήματος της για την πρόθεση της να ακολουθήσει το σύζυγο της και να στρίψει δεξιά. Σε μια σειρά υποθέσεων του Ανωτάτου Δικαστηρίου τις οποίες επικαλέστηκε η κα Ερωτοκρίτου, η παράλειψη του οδηγού του προπορευόμενου οχήματος να κάμει γνωστή την πρόθεση του να στρίψει δεξιά μετέθετε ολόκληρη την ευθύνη σ΄ αυτόν (βλέπε Ανδρέας Κλεάνθους ν. Έλενα Βανέλλη

(2004)(1Γ) Α.Α.Δ. σελ. 1672 και Δημητράκης Ζαχαρία και άλλος ν. Παναγιώτα Καραολή
(2004)(1A) Α.Α.Δ. 72). Σε μια άλλη σειρά αποφάσεων του Ανωτάτου Δικαστηρίου τις οποίες επικαλείται ο κ. Ιωαννίδης, και ξεκινούν από την Omiros Constantinou ν. Stavros Katsouris
(1975)1 C.L.R 188, Parmaxi v. Katsiola
(1985)1 CLR 633, Polycarpou v. Adamou
(1988)1 C.L.R 727, Γεωργίου ν. Παναγιωτίδη
(1994)1 Α.Α.Δ 80, και Σαββίδης ν. Ηρακλέους
(1992)1 Α.Α.Δ 1290 η γνωστοποίηση της πρόθεσης του οδηγού του προπορευόμενου οχήματος να στρίψει δεξιά, συναπάγετο τον καταμερισμό της ευθύνης στα δύο τρίτα στον οδηγό που ακολουθούσε και στο ένα τρίτο στον οδηγό του οχήματος που επροπορεύετο και αυτό γιατί ο οδηγός του οχήματος που επροπορεύετο δεν είχε συνεχή έλεγχο της τροχαίας κίνησης που τον ακολουθούσε αλλά μόνο στιγμιαία. Η παρούσα περίπτωση είναι πανομοιότυπη με την υπόθεση Constantinou (ανωτέρω). Σε αμφότερες τις περιπτώσεις το προπορευόμενο όχημα ευρίσκετο εις το μέσον του δρόμου, (αυτό υποδηλώνει το σημείο συγκρούσεως), το ακολουθούν όχημα είχε αυξημένη ταχύτητα, η ορατότητα ήταν μεγάλη, η σύγκρουση ήταν με το μπροστινό μέρος του ακολουθούντος οχήματος στο πίσω δεξιό μέρος του προπορευομένου. Η αντικειμενική μαρτυρία στην παρούσα περίπτωση διαψεύδει τη θέση του ενάγοντος ότι δήθεν η εναγομένη βρισκόταν στην αριστερή πλευρά του δρόμου, και ότι ο ίδιος ήταν 10-15 μέτρα πίσω από αυτήν, όταν επεχείρησε τη διαδικασία προσπεράσματος. Το γεγονός ότι έχει 34 μέτρα ίχνη τροχοπέδησης τα οποία ξεκινούν και καταλήγουν διαγώνια στο σημείο συγκρούσεως από την αριστερή πλευρά του δρόμου, καταδεικνύει ότι η απόσταση που τον εχώριζε από το προπορευόμενο όχημα ήταν πολύ μεγαλύτερη των 34 μέτρων, (διπλάσια υπολογίζoμένου του χρόνου σκέψης - thinking distance) και ότι αποδεχόμενος τη μαρτυρία του κ. Χατζηχριστοδούλου ο φωτεινός σηματοδότης που είδε και έδειχνε τη πρόθεση του προπορευομένου οχήματος να στρίψει δεξιά ήταν ο φωτεινός σηματοδότης του οχήματος της εναγομένης η οποία σωστά εκινήθηκε προς το κέντρο του δρόμου αλλά προτού το όχημα της κάμει κλίση προς τα δεξιά επέπεσε στο πίσω δεξιό μέρος του οχήματος της το όχημα του ενάγοντος θα καταμέριζα την ευθύνη σε 2/3 στον ενάγοντα και 1/3 στην εναγόμενη. Η συντρέχουσα ευθύνη της εναγόμενης ευρίσκεται στο γεγονός ότι δεν είχε πλήρη έλεγχο της τροχαίας κίνησης που την ακολουθούσε. Όπως λέχθηκε στην υπόθεση Constantinou (ανωτέρω) ο οδηγός του προπορευομένου οχήματος δεν απαλλάσσεται της ευθύνης με μόνο το γεγονός ότι έδειξε με το φωτεινό σηματοδότη την πρόθεση του να στρίψει δεξιά. Θα πρέπει να έχει πλήρη έλεγχο της κίνησης που έρχεται από την αντίθετη κατεύθυνση και της τροχαίας κίνησης που τον ακολουθεί. «The duty to keep a proper look out is one that is cast on all drivers at all times and in all circumstances, but it was an especially heavy one, in the case of the responded driver who was about to turn right cutting across the road. (See Charlesworth on Negligence, 5th ed. p. 495, paragraph 823 and Mazengarb on Negligence on the Highway, 4th ed. pp.
  1. 334.)» Κατά συνέπεια, θεωρώ ότι η ευθύνη θα πρέπει να καταμερισθεί όπως και στις πιο πάνω αποφάσεις, δηλαδή δύο τρίτα εις τον ενάγοντα και ένα τρίτο στην εναγομένη. Κατά συνέπεια μετά τον καταμερισμό ευθύνης στις δύο αγωγές, εφόσον Γενικές και Ειδικές αποζημιώσεις έχουν συμφωνηθεί, πρέπει να εκδοθούν αποφάσεις. Ο ενάγων στην αγωγή 2711/03 δικαιούται σε απόφαση προς όφελος του για το ποσό των £6.000 (€10252) στην αγωγή 2711/03 ως γενικές αποζημιώσεις και £617.33 (€1055) ως ειδικές αποζημιώσεις (το 1/3 των συμφωνηθεισών γενικών αποζημιώσεων και των συμφωνηθεισών ειδικών αποζημιώσεων). Παραμένει στην αγωγή 2711/03 να αποφασισθεί το ποσό των γενικών και ειδικών αποζημιώσεων που δικαιούται η εναγομένη στην ανταπαίτηση της για να εκδοθεί προς όφελος της απόφαση για τα 2/3 αμφοτέρων των ποσών όπως επίσης και οι αποζημιώσεις τις οποίες διεκδικεί ο ενάγων υπό στοιχεία λ των ειδικών ζημιών της έκθεσης απαίτησης του και 11 της έκθεσης απαίτησης του. Στην αγωγή 4868/05 ο ενάγων δικαιούται σε απόφαση εναντίον του εναγομένου για το ποσό των £2896 (€4898) το οποίο θα κατανεμηθεί, ήτοι £1930.66 (€3299) (τα 2/3 των συμφωνηθεισών ειδικών αποζημιώσεων) στον εναγόμενο και £965.33 (€1649) στην τριτοδιάδικο για (το 1/3 της δικής της ευθύνης). Τα έξοδα πάντοτε υπέρ των επιτυχόντων διαδίκων στην αντίστοιχη κλίμακα όπως θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή. ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΕΝΑΓΟΝΤΑ ΓΙΑ ΔΙΑΦΥΓΟΝΤΑ ΠΟΣΑ £700 ΕΤΗΣΙΩΣ ΛΟΓΩ ΑΔΥΝΑΜΙΑΣ ΝΑ ΕΡΓΑΣΤΕΙ ΩΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΣ: Στις παραγράφους 9Β, (λ), ο ενάγων επιδιώκει την καταβολή προς αυτόν του ποσού των £1500 το οποίο απώλεσε λόγω του γεγονότος ότι συνεπεία του τραυματισμού του δεν μπορούσε να εργαστεί ως εκπαιδευτής τα δύο πρώτα έτη μέχρι την καταχώρηση της αγωγής του, ενώ στην παράγραφο 11 της έκθεσης απαιτήσεως του διεκδικεί το ποσό των £700 ετησίως ως διαφυγόντα ωφελήματα λόγω της εκ του τραυματισμού του αδυναμίας να εκπληρώσει τα καθήκοντα του ως εκπαιδευτής. Η μαρτυρία του ιδίου επί του θέματος είναι ότι προ του ατυχήματος επιλέγετο από τους υπαξιωματικούς της Εθνικής Φρουράς ως εκπαιδευτής και έπαιρνε £600-£650 για κάθε εκπαιδευτική σειρά, εάν δε επιλέγετο δύο φορές το χρόνο έπαιρνε £1300 ετησίως, ποσά τα οποία απώλεσε λόγω της αδυναμίας του να ανταποκριθεί στα καθήκοντα του ως εκπαιδευτή. Επί του θέματος κατέθεσε επίσης ο Συνταγματάρχης Χαράλαμπος Παναγίδης, ο οποίος χειρίζεται θέματα νομοθεσίας και προσωπικού στο Υπουργείο Άμυνας. Ανέφερε στη μαρτυρία του ότι η πενταετής σύμβαση του ενάγοντα για υπηρεσίες στην Εθνική Φρουρά ανανεώθηκε με ημερομηνία λήξης 10.3.2009 και ότι από βεβαίωση από το λογιστήριο για την περίοδο από την 18.6.02 έως 25.8.2002 καταβλήθηκε στον ενάγοντα το ποσό των £697.36 ως εκπαιδευτής στο ΚΕΝ Λεμεσού, για την περίοδο 27.6.03 έως 14.8.2003 καταβλήθηκε σ΄ αυτό το ποσό των £439.85 ως εκπαιδευτής στο ΚΕΝ Λεμεσού ενώ για την περίοδο 2004 έως 31.10.2008 δεν κατεβλήθη σ΄ αυτό κανένα επίδομα γιατί δεν ορίστηκε ως εκπαιδευτής. (Τεκμήριο 49). Κατέθεσε επίσης ο ειδικός νευρολόγος πρώην στρατιωτικός γιατρός Παναγιώτης Παναγιώτου ο οποίο εξέδωσε τα ιατρικά πιστοποιητικά τεκμήρια 20 και 46 των οποίων το περιεχόμενο υιοθέτησε. Σύμφωνα με το ιατρικό πιστοποιητικό τεκμήριο 20, ο ενάγων παρουσίασε μετατραυματική οσφυαλγία και κλινική εικόνα δισκοπάθειας όπως επίσης και κάταγμα σπονδύλου. Συνέστησε την αποφυγή δρομολογίων και ορθοστασία και βαρειά χειρονακτική εργασία (άρση βαρών). Σύμφωνα με τη μαρτυρία του Δρος Παναγιώτου θα ήταν πολύ δύσκολο για τον ενάγοντα να είναι εκπαιδευτής. Θα είχεν αρκετούς πόνους. Ο Δρ. Παναγιώτου επίσης ανέφερε στο δικαστήριο ότι ο ενάγων προ του ατυχήματος είχε σπονδυλόλυση ή σπονδυλολίσθηση η οποία όμως ήταν ασυμπτωματική και δέχθηκε στην αντεξέταση του ότι από το γεγονός ότι ο ενάγων ήταν υπέρβαρος επηρεάζετο αρνητικά η σπονδυλική του στήλη. Τέλος, για το ίδιο θέμα κατέθεσε ο Ταγματάρχης Χαράλαμπος Ηλία που κλήθηκε από την εναγομένη και ο οποίος εργάζεται στη Διεύθυνση Προσωπικού του ΓΕΦ. Σύμφωνα με τα στοιχεία που κατέθεσε στο δικαστήριο ο ενάγων εκλήθηκε ως εκπαιδευτής πέντε φορές. Τέσσερις προ του δυστυχήματος και μία μετά από αυτό. Δηλαδή, τον Ιούλιο του 2000, τον Ιούνιο του 2001, το Σεπτέμβριο του 2001, τον Ιούνιο του 2002 και τον Ιούνιο του
  2. Εξήγησε ότι εφόσον η απόσπαση του υπαξιωματικού εκπαιδευτή είναι εκτός της έδρας υπηρεσίας του αυτός δικαιούται επιδόματος μέχρι 42 συνεχόμενες μέρες που αντιπροσωπεύει τα οδοιπορικά έξοδα του, το φαγητό και τη διαμονή του. Μερικοί υπαξιωματικοί εκδηλώνουν ενδιαφέρον μερικοί όμως όχι. Για να δικαιούνται επιδόματος πρέπει η απόσπαση να είναι εκτός της ζώνης ευθύνης της μονάδας τους. Ο ίδιος ο ενάγων καταθέτοντας ενόρκως, στην αντεξέταση του ισχυρίστηκε ότι αποδέχθηκε μετά το δυστύχημα να επιλεγεί ως εκπαιδευτής (το 2003) διότι επιέστηκε και γιατί δεν μπορούσε να αρνηθεί διαταγή να αποσπασθεί ως εκπαιδευτής. Από την ενώπιον μου μαρτυρία είναι φανερό ότι οι εκπαιδευτές λαμβάνουν υπό μορφή επιδόματος τα έξοδα τα οποία συνεπάγεται η απόσπαση τους ως εκπαιδευτών σε μονάδα εκτός της ζώνης ευθύνης της μονάδας που υπηρετούν. Κατά συνέπεια, η επιλογή τους ως εκπαιδευτών δεν συνεπάγεται αύξηση της μισθοδοσίας τους, αλλά καταβολή των εξόδων ή μέρος των εξόδων που επωμίζονται είτε υπό μορφή οδοιπορικών είτε υπό μορφή διατροφής είτε υπό μορφή διαμονής, για να εκτελέσουν τα καθήκοντα για τα οποία αποσπάστηκαν. Κατά συνέπεια, ο ενάγων δεν υπέστη καμιά ζημιά από τη μη επιλογή του ως εκπαιδευτή από το 2004 μέχρι σήμερα την οποία θα πρέπει να αποδώσει σ΄ αυτόν το δικαστήριο. Αμφότερες οι απαιτήσεις του απορρίπτονται. ΓΕΝΙΚΕΣ ΚΑΙ ΕΙΔΙΚΕΣ ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΑΝΤΑΠΑΙΤΗΣΗ ΤΗΣ ΕΝΑΓΟΜΕΝΗΣ: Ελλείψει μαρτυρίας της εναγομένης όσον αφορά τον πόνο και την ταλαιπωρία που της προκάλεσε ο τραυματισμός της, η οποία δύο μήνες μετά το ατύχημα υπέστη εγκεφαλικό επεισόδιο και ήταν αδύνατο να καταθέσει στο δικαστήριο, η μόνη μαρτυρία επί του θέματος είναι του θεράποντος ιατρού της χειρούργου οφθαλμίατρου Γεώργιου Κουρσάρη. Σύμφωνα με το Δρα Κουρσάρη εξέτασε την ασθενή την ίδια ημέρα του ατυχήματος το απόγευμα μετά την επίσκεψη της στο νοσοκομείο όπου σύμφωνα με το τεκμήριο 12 διαπιστώθηκαν μόνο εκχυμώσεις στο δεξί βλέφαρο (πιστοποιητικό Πρώτων Βοηθειών υπογραμμένο όχι από οφθαλμίατρο). Ο ίδιος διαπίστωσε οίδημα και αιμάτωμα βλεφάρου δεξιά, αιμορραγία επί επιπεφυκότα και πληγή κερατοειδή κάτι που δεν επηρεάζει την όραση. Η βυθοσκόπηση έδειξε ελαφρύ οίδημα ωχράς κηλίδος. Κατά την εξέταση στην οποία την υπέβαλε είχε 60% όραση στο δεξί μάτι και 90% στο αριστερό. Επίσης, υποκειμενικά η ίδια παραπονείτο για διπλωπία. Την εξέτασε τρεις ή τέσσερις φορές με τελευταία την 15.3.2003 οπότε διαπίστωσε ότι η κατάσταση της ήταν καλή, δεν υπήρχε τίποτε, ούτε οίδημα στο οπτικό νεύρο ούτε αιμάτωμα. Του υπεβλήθη ότι η μαρτυρία του είναι κατασκευασμένη προς εξυπηρέτηση της εναγομένης η οποία είναι εξαδέρφη του, θέση με την οποία διαφώνησε κάθετα αναφέροντας ότι είναι αντικειμενικός αφού αναφέρει στο δικαστήριο ότι η όραση επανήλθε πλήρως χωρίς μόνιμη βλάβη. Για τις υπηρεσίες που προσέφερε στην εναγομένη καταβλήθηκαν στον ίδιο £170 (€290) δυνάμει δύο αποδείξεων. Είμαι της γνώμης ότι αποδεχόμενος τη μαρτυρία του Δρος Κουρσάρη τον οποίο θεωρώ αντικειμενικό και αξιόπιστο μάρτυρα, ένα ποσό της τάξης των €3000 είναι ικανοποιητικό για να αποζημιώσει την εναγομένη για τον πόνο και την ταλαιπωρία που υπέστη συνεπεία του τραυματισμού της στο δεξιό μάτι. Επίσης η εναγομένη δικαιούται στην καταβολή του ποσού των £170 ως ειδικές αποζημιώσεις (ιατρικά έξοδα στον Δρα Κουρσάρη). Λαμβάνοντας υπόψη την ευθύνη όπως έχει καταμεριστεί, θα πρέπει να εκδοθεί απόφαση στην αγωγή 2711/03 στην ανταπαίτηση της εναγομένης εις βάρος του ενάγοντα, για την καταβολή προς αυτή του ποσού των €2000 (2/3 των €3000) πλέον £113.32 (€194) ειδικές αποζημιώσεις (2/3 των £170) πλέον έξοδα τα οποία επίσης θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή. Εν κατακλείδι: Στην Αγωγή 2711/03: (α) Εκδίδεται απόφαση υπέρ του ενάγοντα και εις βάρος της εναγομένης για το ποσό των €10252 (Γενικές αποζημιώσεις) πλέον νόμιμο τόκο από 17.11.02, ημερομηνία του ατυχήματος, και €1055 (Ειδικές αποζημιώσεις) πλέον νόμιμο τόκο από την καταχώρηση της αγωγής 3.5.03 μέχρι εξόφλησης πλέον έξοδα όπως θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή στην αντίστοιχη κλίμακα και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο. (β) Εκδίδεται απόφαση στην ανταπαίτηση της εναγομένης προς όφελος της και εις βάρος του ενάγοντα για €2000 (Γενικές αποζημιώσεις) με νόμιμο τόκο από 17.11.02 πλέον €194 Ειδικές αποζημιώσεις πλέον νόμιμο τόκο από 3.3.03 πλέον έξοδα όπως θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το δικαστήριο. Στην αγωγή 4868/05: α) Εκδίδεται απόφαση προς όφελος του ενάγοντα και εις βάρος του εναγόμενου για ποσό €4898 πλέον νόμιμο τόκο από την ημερομηνία καταχώρησης της αγωγής 16.6.05 πλέον έξοδα όπως θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή στην αντίστοιχη κλίμακα και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο. β) Εκδίδεται απόφαση προς όφελος του εναγόμενου και εις βάρος της τριτοδιαδίκου για ποσό €1649 πλέον νόμιμο από 16.6.05 πλέον έξοδα όπως θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή στην αντίστοιχη κλίμακα και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο. [Υπ.] Μ. Παπαμιχαήλ, ΑΕΔ Πιστό αντίγραφο Πρωτοκολλητής /μκστ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο

🔗 Στην επίσημη πηγή

Επεξήγηση AI βάσει του επίσημου κειμένου του νόμου. Ενδεικτική, δεν υποκαθιστά νομική συμβουλή.