Ελισάβετ (Ελίζα) Πέτρου ν. Μαριλένα Κουπάτου, Αρ. Αγωγής: 3007/05, 27.02.2009

(3)(δ) αφού δεν συνδέεται με απόδοση μοιχείας ή ασέλγειας λαμβανομένου υπόψη ότι δεν έχει αποδειχθεί και δεν ζητείται ειδική ζημιά στην αγωγή της ενάγουσας. Από την άλλη πλευρά ο ευπαίδευτος συνήγορος της ενάγουσας αναγνώρισε πως καθοριστική σημασία στην απόφαση του Δικαστηρίου θα έχει το θέμα της αξιοπιστίας. Οι ΜΕ ήταν αξιόπιστοι ως εισηγήθηκε αφού έδωσαν απαντήσεις αυθόρμητα και με ειλικρίνεια. Όσον αφορά δε στο θέμα της απώλειας εργασίας της ενάγουσας σε σύγκριση με το τι είπε ο ΜΕ2 αυτό είναι επουσιώδες στοιχείο και δεν θα πρέπει να επηρεάσει ως αντίφαση την κρίση του Δικαστηρίου στο θέμα της αξιοπιστίας, καθότι η ενάγουσα δεν ζητά αποζημίωση για ειδική ζημιά λόγω απώλειας της εργασίας της. Συνακόλουθα ζήτησε την έκδοση απόφασης στη βάση της δυσφήμησης που δέχθηκε η ενάγουσα. Αξιολόγηση μαρτυρίας: Κατά την ακροαματική διαδικασία το Δικαστήριο είχε την ευχέρεια και παρακολούθησε με κάθε δυνατή προσοχή όλους τους μάρτυρες που κατέθεσαν ενώπιον του. Με κριτήρια την όλη στάση και συμπεριφορά τους στο εδώλιο του μάρτυρα, κατά τη ζωντανή ατμόσφαιρα της δίκης, καθώς και το περιεχόμενο της μαρτυρίας τους το Δικαστήριο προχωρεί στην αξιολόγηση τους. Η ΜΕ1 ήταν η ενάγουσα, για τους λόγους που θα εξηγηθούν στη συνέχεια διαπιστώνεται πως η μαρτυρία της δεν διεπόταν από την αναγκαία συνέπεια και συνοχή και ως εκ τούτου το Δικαστήριο κρίνει ότι νομιμοποιείται να μην την αποδεχθεί ως αξιόπιστη: (α) Κατά τη μαρτυρία της ανέφερε πως εξαιτίας των εξυβρίσεων της από την εναγόμενη σε πρόσωπα του φιλικού, οικογενειακού και επαγγελματικού της περιβάλλοντος αυτή απώλεσε την εργασία της από την εταιρεία Nicos Peratitis Ltd όπου εργαζόταν. Σε ερώτηση αν είχε κάτι γραπτό ότι απώλεσε τη δουλειά της για τέτοιο λόγο απάντησε αρνητικά. Τέτοια μαρτυρία δεν ακούγεται λογική ιδιαίτερα για τέτοια απόλυση και κυρίως να μην εγείρεται οποιαδήποτε απαίτηση εναντίον του εργοδότη. Σε εμμονή του δικηγόρου της εναγομένης κατά πόσο πήγε η εναγόμενη στον εργοδότη της και τη δυσφήμισε με συγκεκριμένα στοιχεία ή μη δεν έδωσε συγκεκριμένη απάντηση λέγοντας με αόριστο τρόπο, ότι «γίνονταν δυσφημίσεις». Σε ερώτηση τι είδους δυσφημίσεις απάντησε πως η εναγόμενη έλεγε (χωρίς να διευκρινίσει σε ποιον) ότι της έκλεψε τον άνδρα της και ότι είναι ανήθικη. Οι πιο πάνω απαντήσεις της ενάγουσας πέραν του ότι δεν έπεισαν το Δικαστήριο αφού εξέλειπε ο θετικός και σαφής τρόπος που αναμενόταν να απαντήσει, έχει και μια άλλη παράμετρο, αυτή της αντίφασης με το τι ισχυρίζεται η ενάγουσα στην έκθεση απαίτησης της και στην κύρια εξέταση της, δηλαδή πως η εναγόμενη την αποκάλεσε σε τρίτα πρόσωπα με τις λέξεις που αναφέρονται στην παράγραφο 3 της έκθεσης απαίτησης, ενώ ως φαίνεται στην αντεξέταση της αποδίδει στην εναγόμενη κάτι άλλο και δη ότι της έκλεψε τον άνδρα και ότι είναι ανήθικη. Όσο και αν αυτές όλες λέξεις και φράσεις σχετίζονται, πρόκειται για διαφορετικές αναφορές. (β) Ενώ μίλησε για εναντίον της δυσφημιστικά τηλεφωνήματα που έγιναν στον εργοδότη της, οπότε από εκείνη την ημέρα εντός 3 μηνών ο εργοδότης της την απέλυσε, όταν ρωτήθηκε πότε έγινε το πρώτο τηλεφώνημα δεν μπορούσε να το προσδιορίσει χρονικά. Κυρίως όμως από τη μαρτυρία της ενάγουσας για το θέμα της δυσφήμισης με τηλεφωνήματα προς τον εργοδότη της, παρέμεινε χωρίς απάντηση το ερώτημα ποιος τηλεφώνησε, τι περιεχόμενο συνομιλίας και ποιοι μίλησαν αφού η ενάγουσα μίλησε γενικά για δυσφημίσεις. (γ) Η μόνη κατά κάποιο τρόπο «σαφής» αναφορά για εξύβριση που η ενάγουσα έδωσε ήταν πως κάποιος τρίτος εξάδελφος της, της ανέφερε πως η εναγόμενη του τηλεφώνησε και τη δυσφήμισε, χωρίς όμως να συγκεκριμενοποιήσει τα λόγια που αφορούν στη δυσφήμιση. Εν πάση περιπτώσει πρόκειται για εξ ακοής μαρτυρία στην οποία το Δικαστήριο δεν δίδει βαρύτητα καθότι καμία εξήγηση δόθηκε γιατί δεν κατέθεσε ενώπιον του Δικαστηρίου το τρίτο αυτό πρόσωπο. (δ) Όσον αφορά στο περιστατικό της 23.05.2005 που η ενάγουσα ισχυρίζεται ότι η εναγόμενη την εξύβρισε απευθείας με τις λέξεις που επικαλείται πάλι υπάρχουν στοιχεία τα οποία δημιουργούν αμφιβολίες. Κατ΄ αρχήν η αναφορά των λέξεων της εξύβρισης όπως παρουσιάζεται ότι λέχθηκε ξεπροβάλλει ως ένα εντελώς απομονωμένο στοιχείο χωρίς να συνδέεται ή να συνοδεύεται από κάποιο διάλογο που προηγήθηκε αλλά εντελώς ανεξάρτητα αποδίδεται στην εναγόμενη ότι ενώ αυτή είχε κάποιο επεισόδιο με το ΜΕ2, ξαφνικά απευθύνθηκε στην ενάγουσα και την εξύβρισε ενώ η τελευταία δεν της είχε πει απολύτως τίποτα και δεν είχε οποιαδήποτε ανάμειξη στο επεισόδιο. Όλη αυτή όμως η παρουσίαση δεν φαίνεται πειστική στο Δικαστήριο καθότι πιο λογικό είναι να είχε προηγηθεί κάποιος διάλογος των δύο γυναικών ούτως ώστε να υπήρχε κάποιο έρεισμα στην εξύβριση. (ε) Η ενάγουσα κατέθεσε πως την ίδια μέρα στην αστυνομία ανέφερε για την εξύβριση που δέχθηκε, όμως ο λόγος που δεν έγινε ποινική δίωξη, στοιχείο το οποίο αποδέχθηκε, είναι επειδή αυτή δεν ήθελε να προχωρήσει, δεν έδωσε όμως κάποια πειστική εξήγηση γιατί προτίμησε την πολιτική αγωγή, πρόσθετα του στοιχείου πως οι ποινικές διώξεις δεν αρχίζουν επειδή το επιθυμεί κάποιος παραπονούμενος χωρίς αυτό να υποστηριχθεί με περαιτέρω στοιχεία, όπως θα ήταν κάποια επιστολή ή δήλωση στην αστυνομία για απόσυρση του παραπόνου της. (στ) Ως προς το κατά πόσο η εναγόμενη της έστειλε επιστολή μέσω του δικηγόρου της και της ζήτησε λεπτομέρειες, για τα όσα της απέδιδε αυτή με τη δική της επιστολή ημερομηνίας 30.03.05 (τεκμήριο 1(α)), αρχικά απάντησε πως δεν της στάληκε τέτοια επιστολή, αργότερα απάντησε πως είδε τέτοια επιστολή, στην δε επανεξέταση της αναγνώρισε ως την εν λόγω επιστολή το τεκμήριο 6 το οποίο όμως αποτελεί την Έκθεση Υπεράσπισης της εναγόμενης και όχι επιστολή της εναγόμενης. (η) Σε συνέχεια με τα πιο πάνω και σε υποβολή κατά την αντεξέταση ότι δεν έδωσε λεπτομέρειες και δεν απάντησε στην επιστολή της εναγόμενης, επειδή δεν έγινε οποιαδήποτε εξύβριση από την εναγόμενη σε οποιοδήποτε τρίτο πρόσωπο, η ενάγουσα απάντησε ως εξής: «Ήμουν εκεί δεν μπορεί να το αμφισβητήσει κανείς». Αυτό όμως δεν απαντά σ΄ αυτό που ερωτήθηκε, καθότι η επιστολή αφορούσε στις ισχυριζόμενες δυσφημίσεις σε τρίτα πρόσωπα που αυτή δεν ήταν παρούσα ως εκ τούτου αναμενόταν πιο σαφής τοποθέτηση της. Περιπλέον θα πρέπει να επισημανθεί πως η μαρτυρία της ενάγουσας είναι ορθό να συγκριθεί και με τα όσα ο ΜΕ2 κατέθεσε αφού αυτός γνώριζε ως ισχυρίστηκε, όλα τα γεγονότα και ήταν παρών στις 23.05.2005 κατά την ισχυριζόμενη άμεση εξύβριση της ενάγουσας από την εναγόμενη. Κατ΄ αρχήν το περιεχόμενο της μαρτυρίας του εν όψει της σχέσης που τον συνδέει με τις διαδίκους (πρώην γυναίκα του και συμβία του) θα πρέπει να ειδωθεί με ιδιαίτερη προσοχή και κάποια επιφυλακτικότητα. Από δε το περιεχόμενο της μαρτυρίας του διαπιστώνεται πως για ένα πολύ σημαντικό στοιχείο έδωσε τέτοια μαρτυρία που αποδυναμώνει αφ΄ ενός την εκδοχή της ενάγουσα αφ΄ ετέρου είναι αντίφαση στη δική του μαρτυρία. Πρόκειται για την αναφορά του, πως η ενάγουσα απώλεσε την εργασία της από την εταιρεία Nicos Peratitis Ltd εξαιτίας απειλών που δέχθηκε ο εργοδότης της ενάγουσας. Αφ΄ ενός μεν πρόκειται για σοβαρή αντίφαση στα όσα έδωσε η ενάγουσα ως αιτία της απόλυσης της αφ΄ ετέρου δεν δόθηκαν εξηγήσεις για το περιεχόμενο των απειλών αφού είπε απλά ότι κάποιοι ζήτησαν από τον εργοδότη της να την απολύσει. Συνεπώς κρίνεται ότι πρόκειται για γενική και αόριστη αναφορά χωρίς πειστικά στοιχεία. Η πιο πάνω αντίφαση δεν μπορεί να θεωρηθεί επουσιώδης καθότι σχετίζεται με το επίδικο θέμα της εξύβρισης και ως συνέπεια αυτής. Σε άλλο σημείο κατά την αντεξέταση του ο ΜΕ2 ωστόσο όταν ρωτήθηκε ποια ήταν η συνέπεια στην ενάγουσα από την εξύβριση της εναγόμενης απάντησε πως η ενάγουσα απώλεσε τη δουλειά της και τούτο όμως σε αντίφαση με ότι ο ίδιος είχε αναφέρει ενωρίτερα (απειλές). Αρνητική δε εντύπωση άφησε όταν χωρίς συγκεκριμένα στοιχεία και ονόματα, ανέφερε πως άκουσε από άλλα πρόσωπα, χωρίς να κατονομάζει αυτά ότι η εναγόμενη συνέχιζε να υβρίζει την ενάγουσα σε γνωστούς, φίλους και συγγενικά άτομα της ενάγουσας. Η συνολική εντύπωση που άφησε ο ΜΕ2 ήταν πως κατέθεσε με αποκλειστικό σκοπό και επιθυμία την επιτυχία της εκδοχής της ενάγουσας. Όλα τα πιο πάνω στοιχεία σε σύγκριση με μια πολύ πιο συνεπή μαρτυρία που η εναγόμενη έδωσε στο Δικαστήριο, αρνούμενη τα όσα της καταλογίζει η ενάγουσα, με πολύ απλό και θετικό τρόπο παρουσίασε τη μαρτυρία της μέσα από την οποία δεν διαπιστώνονται αντιφάσεις οδηγούν το Δικαστήριο να κρίνει πως νομιμοποείται να αποδεχθεί τη μαρτυρία της εναγόμενης ως αξιόπιστη. Κρίνεται δε πως θα ήταν ακροασφαλές για το Δικαστήριο να στηριχθεί στη μαρτυρία των ΜΕ1 και ΜΕ2 και ως εκ τούτου την απορρίπτει. Ευρήματα Δικαστηρίου: Με βάση την πιο πάνω αξιολόγηση τα μόνα ασφαλή ευρήματα στα οποία δύναται να καταλήξει το Δικαστήριο είναι πως η ενάγουσα μετά το Μάρτιο του 2005 μέχρι σήμερα συμβιώνει με τον ΜΕ2, πρώην σύζυγο της εναγόμενης. Στις 23.05.2005 η εναγόμενη μετέβηκε σε χώρο στάθμευσης της πολυκατοικίας που διέμενε η ενάγουσα με σκοπό να πάρει το αυτοκίνητο που είχε με τον τότε σύζυγο της πριν τη διάσταση τους, το οποίο αποτελούσε αντικείμενο περιουσιακών διαφορών του τότε ζευγαριού. Εκεί έγινε κάποιο επεισόδιο μεταξύ της εναγόμενης και του ΜΕ2, η εναγόμενη φεύγοντας ανέφερε στην ενάγουσα, προφανώς ενοχλημένη από τη σχέση που η τελευταία είχε με τον τότε σύζυγο της, πως χώρισε μια οικογένεια. Μέσα από την αποδεκτή μαρτυρία κρίνεται πως δεν δύναται το Δικαστήριο να προβεί σε οποιαδήποτε άλλα ασφαλή ευρήματα, σχετικά με τα επίδικα θέματα της αγωγής. Νομική πτυχή: Η παρούσα υπόθεση είναι πολιτική, η απόσειση του βάρους απόδειξης θα κριθεί με βάση το ισοζύγιο των πιθανοτήτων. Επιπλέον, το βάρος απόδειξης βρίσκεται στην ενάγουσα, να αποδείξει τους ισχυρισμούς της οι οποίοι περιλαμβάνονται στην έκθεση απαίτησης. Η απόσειση του βάρους απόδειξης θα αποτιμηθεί υπό το φως της παραδεκτής μαρτυρίας και όχι το παραδεκτό της μαρτυρίας υπό το πρίσμα πάντοτε του ισοζυγίου των πιθανοτήτων. Σε σειρά αποφάσεων του Ανωτάτου Δικαστηρίου διευκρινίζεται και τονίζεται πως η απόσειση του βάρους απόδειξης συναρτάται αποκλειστικά με την μαρτυρία η οποία κρίνεται αξιόπιστη. Η νομική βάση που διέπει την παρούσα αγωγή είναι το άρθρο 17 του Κεφ. 148: «17.

(1)Η δυσφήμιση συνίσταται στη δημοσίευση από οποιοδήποτε πρόσωπο με έντυπο, γραπτό, ζωγραφιά, ομοίωμα, χειρονομίες, λόγια ή άλλους ήχους, ή με κάθε άλλο μέσο οποιασδήποτε φύσης, περιλαμβανομένης και της εκπομπής με ασύρματη τηλεγραφία, δημοσιεύματος το οποίο - (α) αποδίδει σε άλλο πρόσωπο έγκλημα· ή (β) αποδίδει σε άλλο πρόσωπο ανάρμοστη συμπεριφορά σε δημόσια θέση· ή (γ) εκ φύσεως τείνει στο να βλάψει ή να επηρεάσει με δυσμένεια την υπόληψη άλλου προσώπου στο επάγγελμα, επιτήδευμα, την εργασία, απασχόληση ή τη θέση του· ή (δ) ενδέχεται να εκθέσει άλλο πρόσωπο σε γενικό μίσος, περιφρόνηση ή χλεύη· ή (ε) ενδέχεται να προκαλέσει την αποστροφή ή αποφυγή οποιουδήποτε προσώπου από άλλους. .................................... Νοείται ότι το Δικαστήριο δύναται να λάβει υπόψη αυτές ή παρόμοιες περιστάσεις κατά την επιδίκαση αποζημίωσης.

(3)Χωρίς απόδειξη ειδικής ζημιάς δεν είναι δυνατή η έγερση αγωγής για δυσφήμηση η οποία ενεργήθηκε με χειρονομίες, με λόγια ή άλλους ήχους, με εξαίρεση την εκπομπή με ασύρματη τηλεγραφία, εκτός όταν οι χειρονομίες, τα λόγια ή άλλοι ήχοι - (α) Αποδίδουν έγκλημα που δύναται να επισύρει στον ενάγοντα σωματική ποινή η φυλάκιση σε περίπτωση καταδίκη· (β) σκοπεύουν στο να βλάψουν ή να επηρεάσουν με δυσμένεια την υπόληψη του ενάγοντα στο επάγγελμα, επιτήδευμα, εργασία, απασχόληση ή τη θέση του· (γ) αποδίδουν στον ενάγοντα μεταδοτική ή μολυσματική νόσο· (δ) αποδίδουν σε γυναίκα ή κορασίδα μοιχεία ή ασέλγεια.

(4)Δυσφήμιση διαπράττεται και αν ακόμη το δυσφημιστικό της νόημα δεν εκφράζεται ευθέως ή πλήρως· αρκεί αν το νόημα αυτό, και η αναφορά του σε αυτό που φέρεται ότι είναι δυσφημούμενο δύνανται να συναχθούν είτε από αυτή την ίδια την δυσφημιστική δήλωση είτε από εξωτερικές περιστάσεις, είτε μερικά από το ένα και μερικά από το άλλο». Συμπέρασμα Δικαστηρίου: Από τη προαναφερόμενη διατύπωση των ευρημάτων επί των πραγματικών γεγονότων είναι προφανές πως έχει προκαθοριστεί και το αποτέλεσμα της παρούσας αγωγής, καθ΄ ότι κρίνεται πως δεν υπάρχουν οποιαδήποτε στοιχεία τα οποία θα μπορούσαν να κριθούν ικανά για στοιχειοθέτηση οποιασδήποτε δυσφήμισης για το πρόσωπο της ενάγουσας, όπως αυτή τα επικαλείται στην αγωγή και έκθεση απαίτησης της. Συνακόλουθα των πιο πάνω η αγωγή απορρίπτεται με έξοδα εναντίον της ενάγουσας και προς όφελος της εναγόμενης, να υπολογισθούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο. (Υπ.) .. ............ Δ. Ι. Κίτσιος, Ε.Δ. Πιστόν Αντίγραφον Πρωτοκολλητής /ΤΑ Subject: Civil/Other Actions/Final Αναφορά: Πολιτική Διαδικασία - εξύβριση - άρθρο 17 Κεφ.148. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο