Αναφορικά με τον Χ"Φιλιππή Γιωρκή, τέως εξ Αγίου Θεοδώρου, Αρ. Διαχείρισης: 27/08, 27 Μαΐου 2009 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLAR:2009:A66 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΑΡΝΑΚΑΣ Ενώπιον: Τ. Θ. Οικονόμου, Π.Ε.Δ. Αρ. Διαχείρισης: 27/08 Αναφορικά με τον Χ"Φιλιππή Γιωρκή, τέως εξ Αγίου Θεοδώρου Ημερομηνία: 27 Μαΐου 2009 Εμφανίσεις: Για τον Αιτητή: κα Σ. Γεωργίου για ν΄ ακούσει απόφαση για κ. Αντώνη Δημητρίου. Για τους Καθ΄ ων η αίτηση: κα Α. Ζαχαρίου. ΑΠΟΦΑΣΗ Αίτηση ημερομηνίας 30.7.2009 Η Θεοδώρα Θεοδώρου και τέσσερα άλλα πρόσωπα ζήτησαν την περιορισμένη παραχώρηση (limited grant) εγγράφων διαχείρισης της περιουσίας του Χ"Φιλιππή Γιωρκή στο Μιχάλη Σιακαλλή ώστε να κινηθεί αγωγή για τη διαγραφή της διπλής εγγραφής ενός κτήματος του οποίου εκ λάθους είναι εγγεγραμμένοι ιδιοκτήτες τόσον οι ίδιοι, όσο και ο εν λόγω Χ"Φιλιππής Γιωρκή. Το περιορισμένο παραχωρητήριο δόθηκε. Στη συνέχεια ο Χριστάκης Παναγιώτου Παφίτης, διαχειριστής της περιουσίας του Χατζηφιλιππή Γιωρκή (Διαχ. Αρ. 345/05) καταχώρησε την παρούσα αίτηση με την οποία ζητά διάταγμα ακύρωσης του περιορισμένου παραχωρητηρίου. Στην αίτηση υποδεικνύεται ότι η Θεοδώρα Θεοδώρου και οι άλλοι απέκρυψαν το γεγονός ότι για την περιουσία του Χατζηφιλιππή Γιωρκή υπήρχε ήδη διάταγμα διαχείρισης και ότι οι ίδιοι καταχώρησαν μάλιστα ανακοπή (caveat). Απέκρυψαν επίσης ότι μεταξύ του διαχειριστή Χρ. Παφίτη ως ενάγοντα και της Θεοδώρας Θεοδώρου και των άλλων ως εναγομένων εκκρεμεί η αγωγή 466/2006 με την οποία ο Χρ. Παφίτης ζητά δήλωση ότι το κτήμα ανήκει στην περιουσία του Γιωρκή Χατζηφιλιππή. Είναι η θέση του αιτητή ότι η περιορισμένη παραχώρηση είναι εξυπαρχής άκυρη εφόσον υπάρχει ήδη διαδικασία διαχείρισης (Διαχ. Αρ. 345/05) αλλά και αχρείαστη εφόσον για τη σχετική διαφορά εκκρεμεί ήδη αγωγή. Περιπλέον, εισηγείται ότι η περιορισμένη διαχείριση έγινε παράνομα εφόσον δεν παρουσιάστηκε απαλλαγή από το Φόρο Κληρονομιών. Ως προς αυτό όμως το ζήτημα, δεν έχω παραπεμφθεί σε αυθεντία ούτε έγινε συγκεκριμένη επιχειρηματολογία ότι αν έγινε παράβαση νόμου ή λάθος, είναι το παρόν δικαστήριο που θα είχε εξουσία να ακυρώσει το παραχωρητήριο. Οι καθ΄ ων η αίτηση ισχυρίζονται στην ένσταση τους ότι η παρούσα διαχείριση και η διαχείριση 345/05 αφορούν διαφορετικά πρόσωπα. Συγκεκριμένα ισχυρίζονται ότι: Η παρούσα διαχείριση αφορά το Χ"Φιλιππή Γιωρκή που απεβίωσε περί το 1929 άτεκνος με μόνη κληρονόμο τη σύζυγό του, Αλισαβού Σταυρινού. Το κτήμα παρέμεινε στο όνομα του αποβιώσαντος παρά το ότι είχε αποκτηθεί από κάποιο Γεώργιο Χ"Στυλιανού λόγω χρέους που είχε ο αποβιώσας. Μετά το θάνατο του Χ"Στυλιανού το ακίνητο περιήλθε στην κατοχή των κληρονόμων του Μαρίας και Γεωργίας Χριστοφίδη οι οποίες ενεγράφησαν ως ιδιοκτήτριες περί το 1953 χωρίς να διαγραφεί η εγγραφή στο όνομα του Χ"Φιλιππή Γιωρκή με αποτέλεσμα να δημιουργηθεί διπλή εγγραφή. Στη συνέχεια το κτήμα πωλήθηκε σε κάποιο Θεόδωρο Θεοδώρου ο οποίος το μεταβίβασε στα τέκνα του, που είναι τα πρόσωπα που πέτυχαν να δοθεί το περιορισμένο παραχωρητήριο στον Μ. Σιακαλλή. Ενώ, πάντα κατά τους ίδιους, η διαχείριση 345/05 αφορά ένα άλλο πρόσωπο, το Γιωρκή Χ"Φιλιππή που απεβίωσε μεταγενέστερα και δεν έχει οποιαδήποτε σχέση με την περιουσία που διεκδικείται με την αγωγή 466/2006. Προβάλλουν διάφορους ισχυρισμούς για να καταδείξουν ότι επρόκειτο για διαφορετικό πρόσωπο και έχουν καταθέσει ως τεκμήριο ένα πιστοποιητικό του Προέδρου της οικείας Κοινότητας περί τούτου. Η απάντηση του αιτητή είναι ότι η άλλη πλευρά εντέχνως προσπαθεί να παραπλανήσει το δικαστήριο και σε συμπληρωματική ένορκη δήλωση προβάλλονται διάφοροι ισχυρισμοί για να φανεί ότι οι δύο διαχειρίσεις αφορούν το ίδιο πρόσωπο. Πριν όμως υπεισέλθουμε στην ουσία τέθηκε αυτεπάγγελτα από το δικαστήριο το ερώτημα κατά πόσο το αίτημα μπορούσε να προωθηθεί με αίτηση δια κλήσεως στα πλαίσια της Δ.48 των περί Πολιτικής Δικονομίας Διαδικαστικών Κανονισμών, όπως έγινε εν προκειμένω ή με αγωγή. Τίθεται κατ΄ ουσία ζήτημα δικαιοδοσίας εφόσον η δικαιοδοσία του δικαστηρίου ενεργοποιείται μόνο μέσα από το κατάλληλο διαδικαστικό διάβημα, εξού και η αυτεπάγγελτη παρέμβαση. Στην υπόθεση Ευστρατίου ή Χ"Σάββα
(1997)1 Α.Α.Δ. 751 κάποιοι που παρουσιάστηκαν ως οι μόνοι κληρονόμοι του Παναγιώτη Ευστρατίου εξασφάλισαν διορισμό διαχειριστή ο οποίος τους μεταβίβασε την περιουσία του αποβιώσαντος. Αργότερα άλλα πρόσωπα καταχώρησαν πρωτογενή αίτηση βασισμένη κυρίως στα άρθρα 52 και 53 του περί Διαχειρίσεως Κληρονομιών Νόμου, Κεφ. 189 ζητώντας απόφαση ή δήλωση του δικαστηρίου ότι:
(1)ήταν οι συγγενείς και κληρονόμοι του προμνησθέντος.
(2)ο διαχειριστής διορίστηκε συνεπεία δόλου ή ψευδών δηλώσεών του.
(3)ο διορισμός διαχειριστή έπρεπε να ανακληθεί ή ακυρωθεί όπως και
(4)η διανομή της περιούσιας στην οποία προέβη υπό την παραπάνω ιδιότητα. Το πρωτόδικο δικαστήριο αναφέρθηκε στη διάκριση μεταξύ κληρονομικών θεμάτων στα οποία δεν υπάρχει αμφισβήτηση (non - contentious or common form) και θεμάτων τα οποία προκαλούν αμφισβήτηση (contentious) και κατέληξε ότι ο ενδεδειγμένος δικονομικός τρόπος επίλυσης κληρονομικών διαφορών είναι η αγωγή. Η πρωτόδικη απόφαση επικυρώθηκε. Αποφασίστηκε ότι το ενδεδειγμένο ένδικο μέσο για ανάκληση διορισμού διαχειριστή είναι η αγωγή. Ο κ. Δημητρίου όμως εισηγήθηκε ότι η παρούσα διαφοροποιείται διότι εν προκειμένω δεν αμφισβητούνται οι κληρονόμοι, ούτε τίθεται ζήτημα ότι άλλος θα έπρεπε να είναι ο διαχειριστής αλλά τίθεται θέμα εξαρχής ακυρότητας για τους παραπάνω λόγους. Υπό αυτές τις περιστάσεις εισηγήθηκε ότι η αίτηση δια κλήσεως αποτελεί το κατάλληλο μέσο. Ο κ. Δημητρίου δεν παρέπεμψε στις πρόνοιες της Δ.48, κ. 8
(4)των περί Πολιτικής Δικονομίας Διαδικαστικών Κανονισμών που παρέχουν τη δυνατότητα να ζητηθεί με αίτηση δια κλήσεως η ακύρωση διατάγματος που δόθηκε μονομερώς. Όμως η πρόνοια αυτή αναγράφεται στη νομική βάση της αίτησης και θα εξετάσω κατωτέρω κατά πόσο θα μπορούσε να έχει εφαρμογή. Ενώ ο κ. Ζαχαρίου απάντησε ότι έστω κι αν οι λόγοι αυτοί ευσταθούν το κατάλληλο ένδικο μέσο για να εξεταστούν είναι η αγωγή εφόσον ό,τι κατ΄ ουσία ζητείται είναι η ανάκληση του παραχωρητηρίου. Στο σύγγραμμα Tristam and Coote´s Probate Practice, 25η Έκδοση, σελ. 599, 604 - 605 εξηγείται ότι μια μορφή "αγωγής για επικύρωση" (probate action) είναι η αγωγή για ανάκληση του διορισμού διαχειριστή (action for revocation of grants). Τέτοια αγωγή χωρεί στην περίπτωση ισχυρισμού ότι παραχωρήθηκαν έγγραφα διαχείρισης σε πρόσωπο που δεν νομιμοποιείται επαρκώς. Είναι ορθό ότι εν προκειμένω οι αιτητές δεν επικαλούνται ανεπάρκεια, αλλά πλήρη ακυρότητα του τίτλου του Μ. Σιακαλλή και δεν τίθεται θέμα ποιος έχει καλύτερο τίτλο. Όμως αγωγή απαιτείται και στην περίπτωση που η παραχώρηση έγινε σε πρόσωπο που δεν νομιμοποιείται καθόλου και έλαβε έγγραφα διαχείρισης είτε από άγνοια των πραγματικών περιστατικών είτε, ακόμα, επειδή ενήργησε δολίως προβαίνοντας σε ψευδή δήλωση ή αποκρύβοντας κάποια ουσιώδη γεγονότα από το δικαστήριο (βλ. αποσπάσματα από το Tristam, ανωτ., σελ. 476 όπως αυτά έχουν υιοθετηθεί στην Ευστρατίου). Δεν είναι αυτό που λέγει τώρα ο αιτητής; Είναι ρητή η θέση του ότι το παραχωρητήριο εξασφαλίστηκε επειδή η Θ. Θεοδώρου απέκρυψε γεγονότα και παραπλάνησε το δικαστήριο. Αυτά απαντούν ευθέως και αρνητικά στον προβληματισμό σε σχέση με την πιθανότητα εφαρμογής της Δ.48, κ. 8
(4). Άλλωστε, όσο κι αν έχει αποφασιστεί ότι η λειτουργία της Δ.48, κ. 8
(4)δεν περιορίζεται μόνο στις μονομερείς αιτήσεις που εξειδικεύονται ως τέτοιες στην παράγραφο
(1)του κ. 8 και ότι μπορεί γενικότερα να προσβληθεί ένα διάταγμα που εκδόθηκε μονομερώς (Έλληνας v. Χριστοδούλου κ. ά.
(1995)1 Α.Α.Δ. 438), η εμβέλεια της δεν μπορεί να επεκταθεί έξω από τα πλαίσια των Διαδικαστικών Κανονισμών. Το μονομερές διάταγμα στην υπόθεση Έλληνα αφορούσε τη διόρθωση γραμματικού λάθους στον τίτλο απόφασης δυνάμει της Δ.25, κ. 6. Εν προκειμένω, η παραχώρηση εγγράφων διαχείρισης δεν σχετίζεται με μονομερές διάταγμα στα πλαίσια των Διαδικαστικών Κανονισμών. Τέλος, ας σημειωθεί ότι η ανάκληση μόνο με αγωγή εξυπηρετεί συγκεκριμένη ανάγκη. Όταν τα θέματα αμφισβητούνται όπως εν προκειμένω που τίθεται για εξέταση η ίδια η ταυτότητα του αποβιώσαντος, με τέτοιες διχογνωμίες το κατάλληλο και φυσιολογικό πεδίο είναι εκείνο της αγωγής, στα πλαίσια της οποίας μπορούν να ελεγχθούν οι εκδοχές των μερών με πληρότητα. Το πρόβλημα δεν συνιστά παρατυπία που θα μπορούσε να διορθωθεί. Πρόκειται για λανθασμένη έναρξη της διαδικασίας η οποία οδηγεί σε ακυρότητα (Ευστρατίου, ανωτ.). Ως προς τα έξοδα: Το θέμα εγέρθηκε αυτεπάγγελτα. Περιπλέον, η Θ. Θεοδώρου και οι άλλοι, τηρουμένων των θέσεων τους περί διαφορετικών αποβιωσάντων, θα έπρεπε να θέσουν υπόψη του δικαστηρίου την πλήρη εικόνα, θα έπρεπε να αποκαλύψουν την αντιδικία με τους άλλους στα πλαίσια της οποίας μάλιστα καταχώρισαν ανακοπή και όχι να προβάλουν τη δική τους και μόνο εκδοχή και να ισχυρίζονται ότι "οι κληρονόμοι είναι άγνωστοι". Η δίκαιη και ειλικρινής αποκάλυψη θα μπορούσε να οδηγήσει εξαρχής σε μια διαφορετική διαδικασία με τη συμμετοχή όλων των ενδιαφερομένων με στέρεη κατάληξη είτε προς τη μια είτε προς την άλλη κατεύθυνση οπότε η παρούσα τώρα αίτηση θα ήταν αχρείαστη. Γι΄ αυτό δεν θα δοθούν έξοδα. Η αίτηση απορρίπτεται χωρίς διαταγή για έξοδα. (Υπ.) ...................................... Τ. Θ. Οικονόμου, Π.Ε.Δ. ΠΙΣΤΟΝ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟΝ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΗΤΗΣ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο