ΑΡΧΗ ΡΑΔΙΟΤΗΛΕΟΡΑΣΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ν. ΑΝΤΕΝΝΑ ΛΙΜΙΤΕΔ, Αγωγή αρ. 4616/2008, 30 Ιουνίου, 2010

(1)], οι ενάγοντες αποτελούν ένα ανεξάρτητο όργανο (δείτε και την απόφαση στις συν. προσφυγές αρ. 341/2004 κ.ά Παιδικό Κανάλι το Ένα Λίμιτεδ ν. Αρχή Ραδιοτηλεόρασης Κύπρου, ημερ. 27.4.05), και έχουν αρμοδιότητες ελέγχου, προληπτικού και κατασταλτικού, ώστε οι εκπομπές που απευθύνονται στο κοινό και μεταδίδονται από τηλεοπτικούς και ραδιοφωνικούς σταθμούς να είναι σύμφωνες με το Νόμο καθώς και με τους δυνάμει τούτου εκδοθέντες Κανονισμούς. Εάν δε διαπιστωθεί παράβαση των νομοθετημάτων αυτών, οι ενάγοντες έχουν εξουσία επιβολής διοικητικών κυρώσεων, συμπεριλαμβανομένων των διοικητικών προστίμων (άρθρα 41Α και 41Β του Νόμου). Η υπεράσπιση είναι πολυσχιδής, η δε επιχειρηματολογία που την υποστηρίζει είναι συχνά κοινή για τα επιμέρους ζητήματα ή διαπλέκεται. Ακολουθεί σύνοψη της υπεράσπισης και των επιχειρημάτων που προβάλλονται από τον ευπαίδευτο συνήγορο των εναγομένων: (α) Η προκείμενη αγωγή είναι κακόπιστη, πεισματική και, εν πάση περιπτώσει, πρόωρη γιατί η διοικητική απόφαση επί της οποίας αυτή εδράζεται αποτελεί το αντικείμενο εκκρεμούσας προσφυγής. Η διοικητική αυτή απόφαση δεν έχει τελειωθεί. Είναι δε ανυπόστατη, πραγματικά και νομικά, και άκυρη. (β) Οι ενάγοντες στερούνται εξουσίας και δεν νομιμοποιούνται να εγείρουν την προκείμενη αγωγή: Ο Καν. 48

(1)των περί Ραδιοφωνικών και Τηλεοπτικών Σταθμών Κανονισμών του 2000 (Κ.Δ.Π. 10/2000), ο οποίος προβλέπει για το δικαίωμα των εναγόντων να λαμβάνουν δικαστικά μέτρα για να εισπράττουν διοικητικά πρόστιμα (που οι ίδιοι επέβαλαν) ως χρέη οφειλόμενα στους ιδίους είναι ultra vires εφ' όσον ευρίσκεται εκτός του πλαισίου που καθορίζουν τα άρθρα 41Α και 41Β

(3)του Νόμου. Το άρθρο 41Α ορίζει πως οι ενάγοντες έχουν την εξουσία να επιβάλλουν διοικητικές κυρώσεις σε σταθμούς που παραβιάζουν το Νόμο και τους δυνάμει τούτου εκδοθέντες Κανονισμούς. Όμως, τέτοια εξουσία ασκείται μόνον σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 41Α έως και 41Στ. Το δε άρθρο 41Β

(3)διαλαμβάνει τα εξής: «41Β

(3)Σε περίπτωση παράλειψης πληρωμής των κατά τον παρόντα Νόμο επιβαλλόμενων από την Αρχή διοικητικών προστίμων, η Αρχή λαμβάνει δικαστικά μέτρα και εισπράττεται το οφειλόμενο ποσό ως αστικό χρέος οφειλόμενο προς τη Δημοκρατία». Η καταληκτική φράση της παρα

(3)του άρθρου 41Β του Νόμου δίδει αφορμή στον ευπαίδευτο συνήγορο των εναγομένων να ισχυρίζεται πως ο Νόμος δεν επιτρέπει την έκδοση κανονισμού ο οποίος να δίδει στους ενάγοντες την εξουσία να εισπράττουν διοικητικά πρόστιμα ως χρέος οφειλόμενο στους ιδίους. (γ) Η είσπραξη οιουδήποτε ποσού από τους ενάγοντες αντίκειται στα Άρθρα 165, 166 και 167 του Συντάγματος της Κυπριακής Δημοκρατίας («το Σύνταγμα»), τα οποία ρυθμίζουν, κατά τρόπον εξαντλητικό, την είσπραξη από το Κράτος των εσόδων του καθώς και οιουδήποτε άλλου ποσού οφειλομένου σε αυτό. Όταν εισπραχθούν, τα ποσά αυτά κατατίθενται σε ένα λογαριασμό του Δημοσίου ο οποίος καλείται «λογαριασμός παγίου ταμείου της Δημοκρατίας» (Άρθρο 165.2 του Συντάγματος). (δ) Η είσπραξη οιουδήποτε ποσού από τους ενάγοντες αντίκειται στο Άρθρο 6

(1)της Ευρωπαϊκής Σύμβασης για την Προάσπιση των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και των Θεμελιωδών Ελευθεριών (Κυρωτικός Νόμος 39/1962, «η Ευρωπαϊκή Σύμβαση») καθώς και στο άρθρο 47 του Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Και αυτό γιατί, εν προκειμένω, οι ενάγοντες ενήργησαν υπό την πολλαπλή ιδιότητα του οργάνου που διερεύνησε την κατηγορία εναντίον τους, του κατηγόρου, του δικάζοντος οργάνου και του οργάνου που θα εισπράξει το επιβληθέν διοικητικό πρόστιμο και θα το καρπωθεί. Η ακροαματική διαδικασία υπήρξε σύντομη. Περιορίσθηκε στην από κοινού κατάθεση εγγράφου περιέχοντος παραδεκτά γεγονότα (έγγραφο αρ. 1) και στην εκ συμφώνου κατάθεση, ως τεκμηρίων, της απόφασης των εναγόντων ημερ. 26.3.08 δια της οποίας επεβλήθηκε το επίδικο διοικητικό πρόστιμο (τεκμήριο 1) καθώς και της επιστολής του Διευθυντή των εναγόντων προς το διοικητικό συμβούλιο των εναγομένων ημερ. 13.5.08 δια της οποίας κοινοποιείται η απόφαση ημερ. 26.03.08 (τεκμήριο 2). Ακολούθησαν οι εκατέρωθεν αγορεύσεις. Το έγγραφο με τα παραδεκτά γεγονότα, τα οποία αποτελούν και ευρήματα του Δικαστηρίου, καταγράφει τα ακόλουθα (έγγραφο αρ. 1): «1. Η Ενάγουσα είναι ανεξάρτητη αρχή που ιδρύθηκε δεόντως και σύμφωνα με τις πρόνοιες του περί Ραδιοφωνικών και Τηλεοπτικών Σταθμών Νόμου του 1998 ως ετροποποιήθη και μεταξύ άλλων χορηγεί άδειες για ίδρυση, λειτουργία εγκατάσταση και λειτουργία τηλεοπτικού ή ραδιοφωνικού σταθμού. 2. Η Εναγομένη είναι εταιρεία περιορισμένης ευθύνης δεόντως εγγεγραμμένη σύμφωνα με τον Περί Εταιρειών Νόμο Κεφάλαιο 113 και κατά πάντα ουσιώδη χρόνο εμπορεύεται και/ή χρησιμοποιεί το όνομα και/ή την επωνυμία 'ANTENNA'. 3. Η Ενάγουσα χορήγησε στην Εναγομένη άδεια ίδρυσης και/ή λειτουργίας και/ή εγκατάστασης παγκύπριου τηλεοπτικού σταθμού μεταδίδοντας τηλεοπτικές εκπομπές προς το κοινό. 4. Η Ενάγουσα σύμφωνα με το άρθρο 41Β

(1)του Νόμου 7(Ι)/1998 δύναται μεταξύ άλλων να επιβάλλει διοικητικό πρόστιμο για κάθε ημέρα παράβασης από το σταθμό των διατάξεων του νόμου καθώς ή των όρων της άδειας ως ακολούθως: (α) Για παγκύπριο τηλεοπτικό σταθμό μέχρι και Λ.Κ.5.000,00 (β) Για παγκύπριο ραδιοφωνικό σταθμό μέχρι και Λ.Κ.2.000,00 (γ) Για τοπικό ραδιοφωνικό και τηλεοπτικό σταθμό μέχρι και Λ.Κ. 1.000,00 (δ) Για μικρό τοπικό ραδιοφωνικό σταθμό μέχρι και Λ.Κ.500,00 5. Η Ενάγουσα μετά από αυτεπάγγελτη εξέταση και/ή διερεύνηση παραβάσεων της Εναγομένης του Νόμου και/ή των Κανονισμών αποφάσισε την 26/3/2008 στην υπόθεση 76/2005

(1)όπως επιβάλει στην Εναγομένη διοικητικό πρόστιμο ύψους €.5.

2. Η Ενάγουσα με επιστολή της ημερομηνίας 13/05/08 την οποία απέστειλε και/ή παρέδωσε στην Εναγομένη κοινοποίησε την απόφαση της ημερομηνίας 26/03/08 και κάλεσε την Εναγόμενη όπως καταβάλει το διοικητικό πρόστιμο που της είχε επιβληθεί με την απόφαση ημερομηνίας 26/03/08 στην υπόθεση 76/2005

(1).

1. Εναντίον της απόφασης ημερομηνίας 26/03/08 η Εναγόμενη καταχώρισε την προσφυγή υπ' αριθμό 837/
3. Η Εναγόμενη δεν έχει πληρώσει το διοικητικό πρόστιμο που της επέβαλε η ενάγουσα με την απόφαση ημερομηνίας 26/03/2008 στην υπόθεση 76/2005

(1). 9. Τα διοικητικά πρόστιμα που εισπράττει η Αρχή κατόπιν διοικητικής απόφασης κατατίθενται στο ταμείο της Αρχής σύμφωνα με το άρθρο 38

(1)(δ) του Νόμου 7(Ι)/1998.» Σημειώνω εξ αρχής το ουσιώδες γεγονός πως δεν υπάρχει ενώπιον μου μαρτυρία περί αναστολής εκτέλεσης της απόφασης των εναγόντων ημερομηνίας 26.3.

1. Το μόνον το οποίο δηλώθηκε, ως παραδεκτό, είναι το γεγονός της προσβολής της διοικητικής απόφασης ημερομηνίας 26.03.2008 δια της προσφυγής υπ' αριθμόν 837/
2. Έχω διεξέλθει τα ζητήματα που εγείρονται εν προκειμένω και διαπιστώνω, κατ' αρχάς, πως το κεντρικό ζήτημα της φύσης της απόφασης των εναγόντων ημερ. 26.03.08 καθώς και του ένδικου μέσου δια του οποίου αυτή ελέγχεται, όσον αφορά στη συνταγματικότητα και τη νομιμότητά της, έχει επιλυθεί με σωρεία αποφάσεων του Ανωτάτου Δικαστηρίου στα πλαίσια άσκησης δευτεροβάθμιας δικαιοδοσίας. Ομοίως, έχει επιλυθεί το δεύτερο κεντρικό ζήτημα της δυνατότητας άμεσης εκτέλεσης της απόφασης αυτής καθώς και των συνεπειών τέτοιας δυνατότητας. Συγκεκριμένα, έχει κριθεί, κατά τρόπον οριστικό και αμετάκλητο, πως οι αποφάσεις των εναγόντων δια των οποίων επιβάλλονται διοικητικά πρόστιμα ανήκουν στην κατηγορία των εκτελεστών διοικητικών αποφάσεων. Ως τέτοιες, οι αποφάσεις αυτές ελέγχονται, ως προς τη νομιμότητα και τη συνταγματικότητά τους, συμπεριλαμβανομένης της συμφωνίας τους με την Ευρωπαϊκή Σύμβαση και το ευρωπαϊκό κεκτημένο, μόνον από το Ανώτατο Δικαστήριο στα πλαίσια του ένδικου μέσου της προσφυγής (Άρθρο 146 του Συντάγματος). Το Επαρχιακό Δικαστήριο είναι καθ' ύλην αναρμόδιο να εξετάσει τέτοια θέματα. Επιπλέον, ως εκτελεστές διοικητικές αποφάσεις, οι αποφάσεις των εναγόντων περί επιβολής διοικητικών προστίμων παράγουν αμέσως έννομα αποτελέσματα. Έτσι, εάν το εκάστοτε επιβληθέν διοικητικό πρόστιμο δεν εξοφληθεί εμπροθέσμως, οι ενάγοντες δικαιούνται να λάβουν τα κατάλληλα δικαστικά μέτρα (με την καταχώριση αγωγής) για να το εισπράξουν. Τυχόν εκκρεμότητα προσφυγής εναντίον της εκτελεστής διοικητικής απόφασης περί επιβολής του διοικητικού προστίμου δεν αναστέλλει, αφ' εαυτής, την άμεση εκτελεστότητα της εν λόγω απόφασης. Τέτοια αναστολή μπορεί να διαταχθεί μόνον από το Ανώτατο Δικαστήριο στα πλαίσια σχετικής ενδιάμεσης διαδικασίας κατά την εκδίκαση της προσφυγής. Εν πάση περιπτώσει ο Καν. 47 της Κ.Δ.Π. 10/2000 ρητώς ορίζει πως: «
3. Τα τέλη ή διοικητικά πρόστιμα ή οποιεσδήποτε άλλες οφειλές καταβάλλονται στην Αρχή ανεξάρτητα από οποιαδήποτε ένσταση ή προσφυγή». Παραπέμπω στις εξής αποφάσεις: Sigma Radio T.V. Ltd κ.ά. ν. Αρχής Ραδιοτηλεόρασης Κύπρου

(2004)3 Α.Α.Δ. 134, Sigma Radio T.V. Ltd ν. Αρχής Ραδιοτηλεόρασης Κύπρου

(2005)1 Α.Α.Δ. 408, Sigma Radio T.V. Ltd ν. Αρχής Ραδιοτηλεόρασης Κύπρου (Αρ. 1)

(2006)1 Α.Α.Δ. 155, Sigma Radio T.V. Ltd ν. Αρχής Ραδιοτηλεόρασης Κύπρου (Αρ. 2)

(2006)1 Α.Α.Δ. 572, Sigma Radio T.V. Ltd ν. Αρχής Ραδιοτηλεόρασης Κύπρου

(2007)1 Α.Α.Δ. 909 και απόφαση στην Πολιτική Έφεση αρ. 187/2007 Sigma Radio T.V. Ltd ν. Αρχής Ραδιοτηλεόρασης Κύπρου, ημερ. 17.12.

1. Εφ' όσον λοιπόν η απόφαση των εναγόντων ημερ. 26.03.08, η οποία στηρίζει την επίδικη αξίωση, αποτελεί εκτελεστή διοικητική απόφαση και δύναται να ελεγχθεί, ως προς τη συνταγματικότητα και νομιμότητά της, μόνον από το Ανώτατο Δικαστήριο, και εφ' όσον δεν διετάχθηκε η αναστολή της, αυτή παράγει αμέσως όλα τα έννομα αποτελέσματά της. Νομίμως, συνεπώς, οι ενάγοντες κατεχώρισαν την προκείμενη αγωγή, η οποία εντάσσεται στα μέτρα εκτέλεσης της απόφασής τους ημερ. 26.03.
2. Ως έχουν τα πράγματα, η προκείμενη αγωγή ούτε κακόπιστη, ούτε πεισματική ούτε πρόωρη μπορεί να χαρακτηρισθεί. Ούτε μπορεί να κριθεί, στα πλαίσια της παρούσας δικαστικής διαδικασίας, η διοικητική απόφαση ημερ. 26.03.08, ως ατελής, ανυπόστατη ή άκυρη. Περαιτέρω, ως αβάσιμες κρίνονται και οι αιτιάσεις της πλευράς των εναγομένων οι οποίες σχετίζονται με την καταληκτική φράση της παρα

(3)του άρθρου 41Β του Νόμου. Η πλευρά των εναγομένων ερμηνεύει τη φράση αυτή εσφαλμένα, παραγνωρίζοντας τις ουσιώδεις πρόνοιες του Νόμου περί του ανεξαρτήτου χαρακτήρα των εναγόντων [άρθρο 3

(1)] και περί της αυτόνομης ικανότητάς τους να ενάγουν και να ενάγονται [άρθρο 3

(3)]. Έχοντας αυτά ως δεδομένα δεν μπορεί η φράση «... η Αρχή λαμβάνει δικαστικά μέτρα και εισπράττεται το οφειλόμενο ποσό ως αστικό χρέος οφειλόμενο προς τη Δημοκρατία» [άρθρο 41Β

(3)] να ερμηνεύεται κατά τρόπον που να καθιστά τους ενάγοντες ως όργανο του Κράτους (της κεντρικής διοίκησης). Δεν μπορεί η φράση αυτή να ερμηνεύεται κατά τρόπον που να καθιστά τους ενάγοντες εισπράκτορα χρημάτων που οφείλονται στο Κράτος. Η μόνη ορθή και λογική ερμηνεία της καταληκτικής φράσης της παρα

(3)του άρθρου 41Β του Νόμου είναι ότι οι ενάγοντες, για να εισπράξουν τα οφειλόμενα σε αυτούς, ακολουθούν διαδικασίες ανάλογες με αυτές που το Κράτος ακολουθεί για να εισπράξει όσα του οφείλονται ως αστικά χρέη. Και η ρύθμιση αυτή είναι λογική και δικαιολογημένη δεδομένου του γεγονότος ότι οι ενάγοντες, ως νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου, κατ' αρχήν, δεν ενεργούν ως ιδιώτης. Δραστηριοποιούνται και ασκούν αρμοδιότητες δημοσίου χαρακτήρα, εξυπηρετώντας την ανάγκη της καθ' ύλην διοικητικής αποκέντρωσης, και ανήκουν στον ευρύτερο δημόσιο τομέα. Τα αμέσως πιο πάνω δίδουν απάντηση και στα επιχειρήματα των εναγομένων περί παραβίασης των Άρθρων 165, 166 και 167 του Συντάγματος. Εάν παραμείνει απλήρωτο ένα διοικητικό πρόστιμο, το οποίο επέβαλαν οι ενάγοντες, αυτοί μπορούν να διεκδικήσουν την εξόφλησή του εγείροντας οι ίδιοι αγωγή και ακολουθώντας δικαστικές διαδικασίες ανάλογες με αυτές που ακολουθεί το Κράτος (η κεντρική διοίκηση) για να εισπράξει όσα του οφείλονται ως αστικά χρέη. Και εάν επιτύχουν και κατορθώσουν να εισπράξουν τα οφειλόμενα, οι ενάγοντες θα τα καταθέσουν στο δικό τους Ταμείο, ως ορίζει το άρθρο 38

(1)(δ) του Νόμου. Με βάση όλα τα πιο πάνω, η αγωγή επιτυγχάνει. Εκδίδεται απόφαση υπέρ των εναγόντων και εναντίον των εναγομένων για το ποσόν των €5.000. Το ποσόν αυτό θα φέρει τόκο, με νόμιμο επιτόκιο, από τις 26.8.08, ημερομηνία καταχώρισης της αγωγής. Τα έξοδα της διαδικασίας, όπως αυτά θα υπολογισθούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο, επιδικάζονται υπέρ των εναγόντων και εναντίον των εναγομένων. (Υπ.)............................................. Α. Κ. Λυκούργου, Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής /ΑΙ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο