Soteris Panagiotou Popular Homes Ltd ν. Ιωσήφ Κόκκινο ως διαχειριστή της περιουσίας του αποβιώσαντος Mehmet Ragip Kenan, Αρ. Αγωγής 9315/10, 24 Ιουνίου 2011 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEF:2011:A275 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ Ενώπιον : Ν. Ταλαρίδου-Κοντοπούλου Ε.Δ. Αρ. Αγωγής 9315/10 Μεταξύ: Soteris Panagiotou Popular Homes Ltd. Ενάγουσας και Ιωσήφ Κόκκινο ως διαχειριστή της περιουσίας του αποβιώσαντος Mehmet Ragip Kenan Εναγόμενου . . . . . . Αίτηση για την έκδοση προσωρινού διατάγματος ημερομηνίας 1 Φεβρουαρίου 2011 Ημερομηνία: 24 Ιουνίου 2011 Εμφανίσεις Για την αιτήτρια - ενάγουσα: κ. Αρτεμίου. Για τον καθ'ου η αίτηση-εναγόμενο: κ. T.M. Kadri. ΕΝΔΙΑΜΕΣΗ ΑΠΟΦΑΣΗ Ο ενάγοντας ζητεί την έκδοση διατάγματος τύπου Mareva για σειρά ακινήτων που περιγράφονται λεπτομερώς στην αίτηση. Ο ενάγοντας ισχυρίζεται ότι ο εναγόμενος υπέγραψε γραμμάτιο συνήθους τύπου προς όφελος του ύψους 68344.06 πλέον τόκο. Είναι επίσης θέση του ότι ποσό οφείλεται. Ο εναγόμενος είναι διαχειριστής της περιουσίας του αποβιώσαντα. Η περιουσία που περιγράφεται στην αίτηση είναι προς το παρόν υπό την διαχείριση του Υπουργού Εσωτερικών ως κηδεμόνα Τουρκοκυπριακών Περιουσιών. Η αξία της περιουσίας σύμφωνα με ένορκη δήλωση του εναγόμενου δεν υπερβαίνει το ποσό των 31172.03 ευρώ. Ο Σωτήρης Παναγιώτου ισχυρίζεται ότι στις 8.12.2009 υπέγραψε ως διευθυντής της ενάγουσας δήλωση ότι δεν έχει καμία απαίτηση από τον αποβιώσαντα ή από τους κληρονόμους αλλά αυτή η δήλωση έγινε με την προφορική υπόσχεση του εναγόμενου ότι θα εκπληρούσαι τις υποχρεώσεις του δυνάμει έγγραφη αναγνώριση χρέους ημερομηνίας 5.10.
- Ο δικηγόρος του εναγόμενου δήλωσε ότι ο εναγόμενος έχει την πρόθεση και είναι έτοιμος να προχωρήσει στη διανομή της περιουσίας που περιγράφεται στην αίτηση στους κληρονόμους του αποβιώσαντα. Ο εναγόμενος έχει ενστεί στην αίτηση και έχει θέσει υπόψη του Δικαστηρίου τα ακόλουθα επιχειρήματα:
- Οι περιουσίες που καταγράφονται στην αίτηση είναι υπό την κηδεμονία του Υπουργού Εσωτερικών και οποιαδήποτε περιοριστική ή δεσμευτική πράξη χωρίς τη συγκατάθεση του Υπουργού παραβιάζει το Νόμο 139/
- Τα ακίνητα που περιγράφονται δεν είναι αντικείμενο της αγωγής.
- Η αξία των εν λόγω ακινήτων υπερβαίνει κατά πολύ την αξία της απαίτησης. Η εξουσία του Δικαστηρίου να εκδώσει απαγορευτικά διατάγματα τύπου Mareva πηγάζει από το άρθρο 32 του Νόμου 14/
- Με βάση το πιο πάνω άρθρο το Δικαστήριο έχει ευρεία εξουσία σε σχέση με την έκδοση τέτοιας φύσεως διαταγμάτων. Η διακριτική εξουσία του Δικαστηρίου πρέπει να ασκείται με γνώμονα τις πιο κάτω προϋποθέσεις: Η ύπαρξη σοβαρού ζητήματος προς εκδίκαση Η ύπαρξη πιθανότητας να δικαιούται ο ενάγων σε θεραπεία Η διαπίστωση ότι θα είναι δύσκολο ή αδύνατο να απονεμηθεί πλήρης δικαιοσύνη σε μεταγενέστερο στάδιο. Στην Αγγλική υπόθεση American Cyanamid v Ethican Ltd.[1] επεξηγήθηκε ότι η ύπαρξη σοβαρού ζητήματος προς εκδίκαση δεν περιλαμβάνει οτιδήποτε πέραν από του να αποδείξει ο ενάγοντας ότι έχει συζητήσιμη υπόθεση με βάση τα δικόγραφα και του δικαιώματος που προσπαθεί να προστατεύσει. Το Δικαστήριο δεν πρέπει να επιχειρήσει να επιλύσει τα διάφορα πραγματικά ζητήματα που εγείρονται στην απαίτηση με βάση τα πραγματικά γεγονότα που εκτίθενται στις αντίστοιχες ένορκες δηλώσεις που έχουν καταχωρηθεί προς υποστήριξη της αίτησης και ένστασης για την έκδοση του απαγορευτικού διατάγματος. Ο ρόλος του Δικαστηρίου δεν επεκτείνεται πέραν από του να αποφασίσει εάν εγείρεται σοβαρό ζήτημα προς εκδίκαση. Επομένως, δεν πρέπει το Δικαστήριο να εισέλθει σε εις βάθος εξέταση της ουσίας της υπόθεσης. Το Δικαστήριο εξετάζει την απαίτηση του ενάγοντα στο βαθμό που απαιτείται για να καταλήξει στο συμπέρασμα ότι η απαίτηση του ενάγοντα δεν είναι επιπόλαια με βάση τις πραγματικές παραστάσεις που τίθενται ενώπιον του ως και επίσης εξετάζει κατά πόσο η θεραπεία που αναζητεί ο ενάγοντας θεμελιώνεται στο νόμο. Τέλος έχει νομολογηθεί, σε πληθώρα αποφάσεων του Ανωτάτου Δικαστηρίου, ότι η τρίτη προϋπόθεση που προνοεί το άρθρο 32 του Ν.14/60 για την έκδοση απαγορευτικού διατάγματος πληρείται εάν ο ενάγοντας δείξει ότι θα είναι δύσκολο ή αδύνατο να εκτελέσει οιανδήποτε δικαστική απόφαση που δυνατόν να εκδοθεί υπέρ του σε κατοπινό στάδιο εάν το Δικαστήριο δεν του χορηγήσει το απαιτούμενο προσωρινό διάταγμα. Ο ενάγοντας επιδιώκει να δεσμεύσει περιουσιακά στοιχεία του εναγόμενου που δεν είναι αντικείμενα της αγωγής διότι φοβάται ότι εάν εκδοθεί απόφαση υπέρ του στην αγωγή δεν θα μπορέσει να εκτελέσει την εν λόγω απόφαση. Το διάταγμα που επιζητεί είναι τύπου Mareva. Ο σκοπός για τον οποίο ασκείται η διακριτική εξουσία του Δικαστηρίου υπέρ της έκδοσης τέτοιων διαταγμάτων, όπως καθιερώθηκε και επεξηγήθηκε στην Αγγλική υπόθεση Mareva v International Bulk Carriers[2], είναι για να εμποδίσει τον ασυνείδητο εναγόμενο από το να σκορπίσει τα περιουσιακά του στοιχεία είτε εντός ή εκτός της δικαιοδοσίας του Δικαστηρίου με αποτέλεσμα να καταστρατηγήσει την απαίτηση του ενάγοντα. Στην απόφαση Παντελίδη ν Πιερή[3] επεξηγήθηκε από το Εφετείο ότι η ευρεία εξουσία που παρέχεται στο Δικαστήριο από το άρθρο 32 του Ν.14/60 περιλαμβάνει και την έκδοση διαταγμάτων τύπου Mareva. Συγκεκριμένα αναφέρει ότι το άρθρο 32 είναι πανομοιότυπο με το άρθρο 45 της Αγγλικής Judicature Act,
- To Ανώτατο Δικαστήριο έχει υιοθετήσει τη νέα ερμηνεία του άρθρου 45
(1)και έθεσε κατευθυντήριες γραμμές βασιζόμενες σε αυτό το άρθρο για τον τρόπο άσκησης της σχετικής διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου. Οι παράμετροι άσκησης της διακριτικής εξουσίας του Δικαστηρίου για την έκδοση διαταγμάτων τύπου Mareva προσαρμοζόμενη στην Κυπριακή νομοθεσία και πραγματικότητα είναι ως ακολούθως: ' Το διάταγμα τύπου Mareva εξεταζόμενο με βάση μια πιο εγκόσμια προοπτική μπορεί να θεωρηθεί σαν μία ισχυρή προσθήκη στο οπλοστάσιο του Νόμου, η οποία δικαιολογείται από τις τεράστιες τεχνολογικές αλλαγές στις μεταφορές και τη σχετιζόμενη με αυτές κινητικότητα προσώπων και αγαθών. Η διακριτική εξουσία του Δικαστηρίου για χορήγηση διατάγματος τύπου Mareva πρέπει να ασκείται με μεγάλη περίσκεψη και πάντοτε λαμβανομένου δεόντως υπόψη των ειδικών σκοπών του Νόμου, και κυρίως σαν βοήθημα στη διαδικασία εκτέλεσης, το οποίο στοχεύει στην πρόληψη ενεργειών που τείνουν να υπονομεύουν την αποτελεσματικότητα της δικαστικής διαδικασίας. ' Στην απόφαση Poltava Petroleum Oil Company v Mexana Oil Ltd.[4] λέχθηκε ότι ο πραγματικός σκοπός της δικαιοδοσίας του Δικαστηρίου να εκδίδει τέτοια διατάγματα ' δεν είναι η εξασφάλιση προτεραιότητας για τον ενάγοντα, ακόμη λιγότερο να τιμωρήσει τον εναγόμενο για ισχυριζόμενα παραπτώματα του. Ο μοναδικός σκοπός ή δικαιολογία για το διάταγμα τύπου Mareva είναι να αποτρέψει την απόσπαση με απάτη του προϊόντος της αγωγής των εναγόντων σε περίπτωση επιτυχίας της, είτε με το να μεταφέρει ο εναγόμενος τα περιουσιακά του στοιχεία στο εξωτερικό ή με το να τα εξαφανίσει εντός της δικαιοδοσίας .' Στην Αγγλική υπόθεση Ζ Ltd. V A[5] ο Lord Denning επεξήγησε ότι η δικαιοδοσία του Δικαστηρίου να εκδίδει τέτοια διατάγματα δεν περιορίζεται στις περιπτώσεις όπου ο εναγόμενος είναι κάτοικος εξωτερικού αλλά επεκτείνεται σε κάθε περίπτωση όπου υπάρχουν ενδείξεις ότι η απόφαση θα παραμένει ανεκτέλεστη. ' A Mareva injunction can be granted against a man even though he is based in this country if the circumstances are such that there is danger of his absconding, or a danger of the assets being moved out of the jurisdiction or otherwise dealt with so that there is a danger that the plaintiff, if he gets judgement will not be able to get it satisfied.The mareva jurisdiction extends to cases where there is danger that the assets will be dissipated in the country as well as by its removal out of jurisdiction .' Η δικαιοδοσία του Δικαστηρίου να εκδώσει διάταγμα τύπου Mareva επεκτείνεται σε περιουσιακά στοιχεία τα οποία θα περιέλθουν στην κυριότητα του εναγόμενου μετά την έκδοση του διατάγματος και πριν την εκτέλεση της απόφασης. ' A Mareva injunction is looking to the future and is dealing with the situation between the obtaining of the judgement and its eventual execution and it will cover any assets which are acquired between the granting of the order and the eventual execution of any judgement obtained in the action in question .' [6] Σύμφωνα με την απόφαση C. Phasarias (Automotive Center) Ltd. v Σκυροποιΐα 'Λεωνίκ' Λτδ.[7] ο ενάγοντας δεν είναι ανάγκη να αποδείξει ότι υπάρχει άμεσος κίνδυνος ότι τα περιουσιακά στοιχεία θα μεταφερθούν εκτός της δικαιοδοσίας του Δικαστηρίου ή θα σκορπιστούν εντός της δικαιοδοσίας του Δικαστηρίου για να δικαιούται την έκδοση του διατάγματος. Το μόνο που χρειάζεται να δείξει είναι ' την πιθανή επίδραση που θα έχει η αποξένωση ή η επιβάρυνση, εφόσον γίνουν, στην ικανοποίηση της δικαστικής απόφασης που ενδεχομένως θα εκδοθεί. Ο κίνδυνος δηλαδή, να μην ικανοποιηθεί η δικαστική απόφαση αν μεταβιβαστεί ή επιβαρυνθεί η περιουσία .' Ποιες όμως είναι οι κατευθυντήριες γραμμές που πρέπει το Δικαστήριο να λάβει υπόψη του για να εκτιμήσει ορθά αυτό τον κίνδυνο; Στην απόφαση Poltava[8] το Εφετείο έθεσε μερικούς παράγοντες που θα ήταν χρήσιμο να ληφθούν υπόψη από το Δικαστήριο για να καθοδηγήσει την κρίση του κατά τη λήψη της απόφασης του. Αυτοί είναι ως ακολούθως: Η φύση των περιουσιακών στοιχείων τα οποία συνιστούν το προτεινόμενο αντικείμενο της αγωγής και η ευκολία ή δυσκολία με την οποία θα μπορούσαν να διατεθούν ή εξαφανισθούν. Ο ενάγων μπορεί ευκολότερα να αποδείξει τον κίνδυνο εξαφάνισης ενός τραπεζικού λογαριασμού κινητών αντικειμένων, από τον κίνδυνο διάθεσης ακινήτων. Η φύση και οικονομική υπόσταση της επιχείρησης του εναγόμενου. Η διάρκεια της καθιέρωσης της επιχείρησης του εναγόμενου. Χρειάζεται ισχυρότερη μαρτυρία για ενδεχόμενη εξαφάνιση όπου ο εναγόμενος είναι μια προ πολλού καθιερωθείσα εταιρεία με εύλογη φήμη στην αγορά παρά εταιρεία για την οποία λίγο ή τίποτε είναι γνωστά ή μπορούν να εξακριβωθούν. Η μόνιμη κατοικία του εναγόμενου. Αν ο εναγόμενος είναι αλλοδαπή εταιρεία, συνεταιρισμός, ή εμπορευόμενος, ή χώρα στην οποία έχει εγγραφεί, ή έχει την κυρίως διεύθυνση των εργασιών του, και το διαθέσιμο ή μη οποιουδήποτε μηχανισμού για αμοιβαία εκτέλεση. Το προηγούμενο ή υφιστάμενο πιστωτικό μητρώο του εναγόμενου. Οποιαδήποτε εκφρασθείσα πρόθεση εκ μέρους του εναγόμενου αναφορικά με τις δοσοληψίες του με τα εντός, της δικαιοδοσίας περιουσιακά του στοιχεία. Σχέσεις μεταξύ της εναγομένης εταιρείας και άλλων εταιρειών οι οποίες δεν ικανοποίησαν διαιτητικές αποφάσεις ή δικαστικές αποφάσεις. Η συμπεριφορά του εναγόμενου έναντι της αξίωσης του ενάγοντα. Σχέδιο υπεκφυγής, ή απροθυμίας να λάβει μέρος στη διαδικασία ή διαιτησία, ή η έγερση αδύνατων υπερασπίσεων μετά την αποδοχή ευθύνης, ή συνολική σιωπή, δυνατόν να είναι παράγοντες που βοηθούν τον ενάγοντα. Η δικαιοδοσία του Δικαστηρίου να εκδώσει τέτοια διατάγματα επεκτείνεται σε όλες τις περιπτώσεις όπου διαφαίνεται ότι θα υπάρχουν εμπόδια στην εκτέλεση οποιασδήποτε απόφασης ήθελε εκδοθεί προς όφελος του ενάγοντα. Όμως, στην τελική ανάλυση, η χορήγηση τέτοιας θεραπείας εναπόκειται στη διακριτική εξουσία του Δικαστηρίου ανάλογα με τις περιστάσεις της κάθε υπόθεσης. Στην υπόθεση Spider Trade Com. Finance Ltd. v Κώστα Χατζηγαβριήλ, Πολιτική Έφεση 11401/ημ. 10/2/03, το εφετείο επεξήγησε ότι η έκδοση προσωρινού διατάγματος με την οποία δεσμεύεται η περιουσία του εναγόμενου που δεν είναι αντικείμενο της αγωγής δικαιολογείται μόνο σε εξαιρετικές περιπτώσεις, όπου καταδεικνύεται ότι ισχυρή αιτία αγωγής θα παραμείνει χωρίς αντίκρισμα λόγω άμεσου απτού κινδύνου απομάκρυνσης περιουσιακών στοιχείων στο εξωτερικό προς παρεμπόδιση ικανοποίησης της απόφασης. Α. Σοβαρό ζήτημα προς εκδίκαση και πιθανότητα επιτυχίας Θεωρώ ότι ο ενάγοντας έχει αποδείξει ότι η απαίτηση του δεν είναι επιπόλαια. Υπάρχουν ισχυρές ενδείξεις από μαρτυρικό υλικό που έχει τεθεί ενώπιον μου ότι ο εναγόμενος ως διαχειριστής της περιουσίας του αποβιώσαντα οφείλει χρήματα στον ενάγοντα. Ο εναγόμενος υπό την ιδιότητα του ως διαχειριστής της περιουσίας του αποβιώσαντα συμβλήθηκε με την ενάγουσα εταιρεία όπως του πωλήσει μέρος της περιουσίας του αποβιώσαντα έναντι τιμήματος. Αυτό έγινε το 2005. Το 2009 ο εναγόμενος και πάλι υπό την ιδιότητα του ως διαχειριστής της περιουσίας του αποβιώσαντα συμβλήθηκε με την ενάγουσα εταιρεία να ακυρώσει την πρώτη συμφωνία. Σε αντάλλαγμα για την ακύρωση εκείνης της συμφωνίας ο εναγόμενος υπό την ιδιότητα του ως διαχειριστής της περιουσίας του αποβιώσαντα συμφώνησε να πληρώσει στους ενάγοντες το ποσό των ΛΚ50000.00. Τον Αύγουστο 2010 ο εναγόμενος αναγνώρισε αυτό το χρέος ως διαχειριστής της περιουσίας του αποβιώσαντα και ανέλαβε ως διαχειριστής της περιουσίας του αποβιώσαντα να πληρώσει το ποσό των ΛΚ40,000 και/ή το αντίστοιχο ποσό σε ευρώ. Επομένως, υπάρχει σοβαρό ζήτημα προς εκδίκαση το οποίο και στοιχειοθετείται με μαρτυρία. Ο εναγόμενος δεν αμφισβητεί τα γεγονότα στην ένορκη δήλωση προς υποστήριξη της ένστασης του και ούτε έχει εγερθεί ζήτημα στην ένσταση ότι ο εναγόμενος ως διαχειριστής της περιουσίας του εναγόμενου δεν είχε το δικαίωμα ή ότι κακώς συμβλήθηκε με τους ενάγοντες για τα ανωτέρω. ΑΝΕΠΑΝΟΡΘΩΤΗ ΖΗΜΙΑ Οι ενάγοντες δεν αμφισβητούν την δήλωση του Σωτήρη Παναγιώτου ότι ο εναγόμενος είναι έτοιμος να προχωρήσει σε διανομή της περιουσίας στους νόμιμους κληρονόμους. Επίσης δεν φαίνεται να υπάρχει άλλη διαθέσιμη περιουσία που να ικανοποιεί οιανδήποτε απόφαση ήθελε εκδοθεί στην περίπτωση που επιτύχει η αξίωση της ενάγουσας. Όμως επειδή πρόκειται για τουρκοκυπριακή περιουσία η διαχείριση της οποίας είναι υπό την κηδεμονία του Υπουργού εσωτερικών δυνάμει του Νόμου 139/91 δεν μπορεί αυτή η περιουσία να διανεμηθεί στους κληρονόμους χωρίς την έγκριση του κηδεμόνα. Οι ενάγοντες δεν έχουν αποδείξει ότι αυτή η περιουσία θα διανεμηθεί στους κληρονόμους ως ιδιοκτήτες με την έγκριση του κηδεμόνα. Οι ενάγοντες δεν έχουν αποταθεί στον κηδεμόνα για ικανοποίηση της αξίωσης τους δυνάμει του άρθρου 6 του Νόμου 139/91 ώστε να φανεί κατά πόσο αυτή η περιουσία θα μεταβιβασθεί επ'ονόματι των κληρονόμων παρά την ύπαρξη της παρούσας αγωγής και με τις ευλογίες του κηδεμόνα. Συνεπώς, επειδή ο εναγόμενος δεν έχει κατορθώσει να αποδείξει ότι η μεταβίβαση θα γίνει στην πραγματικότητα δεν μπορώ να καταλήξω στο συμπέρασμα ότι οι ενάγοντες δεν θα μπορέσουν να εκτελέσουν οιανδήποτε δικαστική απόφαση ήθελε εκδοθεί. Εφόσον ο κηδεμόνας είναι ο μόνος που μπορεί να επικυρώσει την μεταβίβαση και εγγραφή της περιουσίας στους κληρονόμους του αποβιώσαντα ο ενάγοντας όφειλε υπό τις περιστάσεις να προσθέσει και τον κηδεμόνα στην αγωγή για να λάβει μέρος στη διαδικασία ως πρόσωπο που δυνάμει του άρθρου 5 του Ν. 139/91 έχει όλα τα δικαιώματα και υποχρεώσεις που προκύπτουν από την τουρκοκυπριακή περιουσία ως τον Τουρκοκύπριο ιδιοκτήτη της εν λόγω περιουσίας. Για τον πιο πάνω λόγο οι ενάγοντες δεν έχουν κατορθώσει να αποδείξουν το ανεπανόρθωτο της ζημιάς και συνεπώς η αίτηση απορρίπτεται και τα έξοδα αγωγής επιδικάζονται εναντίον των εναγόντων όπως αυτά υπολογισθούν από τον πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο. Ν. Ταλαρίδου Κοντοπούλου Επ. Δικαστής Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής [1]
(1975)AC 396 [2] [1980] 1 All ER 213 [3] Πολιτική Έφεση 10121, ημερ. 13/11/1998 [4] Πολιτική Έφεση 11006 ημερ. 18/9 2001 [5] 1 All ER 556 [1982] [6] TDK Tape Distributor Ltd. v Video Choice Ltd [1986] 1 WLR 141 δι Πολιτική έφεση 11013, ημερ. 13.6.2001 [8] supra note 10 cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο