Μάριος Σαλάμα ν. Κυριάκος Λάμπρου, Αρ. Αγωγής: 4600/08, 15.12.2011

(1): «Επίθεση συνίσταται στην εκ προθέσεως χρήση κάθε είδους βίας κατά του προσώπου άλλου, είτε με κτύπημα, επαφή, μετακίνηση είτε άλλως πως, είτε άμεσα είτε έμμεσα, χωρίς τη συναίνεσή του, ή με τη συναίνεσή του αν η συναίνεση για αυτό λήφθηκε με απάτη, η κατόπι απόπειρας ή απειλής με πράξη ή χειρονομία χρήσης τέτοιας βίας κατά του προσώπου άλλου αν το πρόσωπο που αποπειράται ή απειλεί τη χρήση βίας προκαλεί στον άλλο πεποίθηση η οποία εδραιώνεται σε εύλογη αιτία, ότι αυτός έχει κατά τον εν λόγω χρόνο την πρόθεση και την ικανότητα για πραγμάτωση του σκοπού του». Τα συστατικά στοιχεία του αδικήματος είναι η χρήση βίας, η ύπαρξη πρόθεσης και η έλλειψη συναίνεσης. Με βάση το βιβλίο των κ.κ. Αρτέμη και Ερωτοκρίτου «Αστικά Αδικήματα, Δίκαιο και Αποφάσεις» αποτελεί χρήση βίας το να σπρώξεις ή να χτυπήσεις κάποιον, πρέπει να υπάρχει πρόθεση και το αδίκημα διαπράττεται μόνο όταν δεν υπάρχει συναίνεση. Με βάση τα γεγονότα όπως τα περιγράφει ο ενάγοντας και έχουν παραμείνει αναντίλεκτα στις 24.11.2006 απρόκλητα δέχθηκε επίθεση από τον εναγόμενο χτυπώντας τον με γροθιές και κλωτσιές. Συνεπώς με αυτά καταλήγω ότι η πράξη του εναγόμενου να χτυπήσει τον ενάγοντα εντάσσεται στις περιπτώσεις που καλύπτει το άρθρο 26 και συνεπώς συνίσταται επίθεση. Στο βιβλίο των κ.κ. Αρτέμη και Ερωτοκρίτου (ανωτέρω) αναφέρονται τα ακόλουθα σε σχέση με τις αρχές αποζημίωσης όσον αφορά το αδίκημα της επίθεσης: «Όπως σε κάθε αδίκημα έτσι και στο αδίκημα της επίθεσης οι αποζημιώσεις έχουν αντισταθμιστικό χαρακτήρα με σκοπό την αποκατάσταση του ενάγοντα. Σ΄ αυτές μπορεί να περιλαμβάνονται και επαυξημένες αποζημιώσεις ανάλογα με τις περιστάσεις του αδικήματος που δίνονται στον ενάγοντα για τη βλάβη στο αίσθημα αξιοπρέπειας του. Επίσης παραδειγματικές ή τιμωρητικές αποζημιώσεις που σκοπό έχουν την τιμωρία του εναγόμενο από αποτροπή του για παρόμοια συμπεριφορά στο μέλλον». Ο ενάγοντας αξιώνει γενικές αποζημιώσεις για τη βλάβη και την ταλαιπωρία που έχει δεχθεί. Στην έκθεση απαιτήσεως του ζητά και παραδειγματικές και/ή αυξημένες αποζημιώσεις στην αγόρευση της ευπαιδεύτου συνηγόρου του ενάγοντα το περιορίζει μόνο σε γενικές αποζημιώσεις. Με βάση τα ιατρικά πιστοποιητικά και βεβαιώσεις που έχει προσκομίσει ο ενάγοντας και συγκεκριμένα την ιατρική βεβαίωση του κ. Χρίστου Μιχαηλίδη ο ιατρός διαπίστωσε ότι κατά τον κλινικό και παρακλινικό έλεγχο που υπέβαλε τον ενάγοντα στις 25.11.2006 διαπίστωσε σημεία διάσεισης και περιοφθαλμικό οίδημα και αιμάτωμα δεξιά. Εμφανίζει εξόφθαλμο λόγω συντριπτικού κατάγματος δεξιού οφθαλμικού κόγχου και κατάγματος δεξιού ιγμορίου. Έγινε στις 26.11.2006 ανοιχτή ανάταξη και οστεοσύνθεση των καταγμάτων κάτω από γενική αναισθησία και βγήκε από την κλινική στις 29.11.2006 μετά από οφθαλμολογική εκτίμηση (στην ιατρική βεβαίωση του Δρ Μιχαηλίδη αναφέρεται ως ημερομηνία που εξήλθε από την κλινική η 29.11.2008 κάτι το οποίο δεν μπορεί να ισχύσει με την όλη μαρτυρία ότι παρέμεινε στην κλινική μόνο για 4 μέρες και ως εκ τούτου θεωρώ ως ορθή ημερομηνία που εξήλθε από την κλινική τις 29.11.2006). Περαιτέρω η οφθαλμολογική γνωμάτευση του Δρ Κοντού κατά την κλινική εξέταση που υπέβαλε τον ασθενή στις 13.12.2006 διαπίστωσε να παρουσιάζει ατελή σύγκλιση του άνω βλεφάρου και αιμορραγία του επιπεφυκότα δεξιού οφθαλμού. Κατά την εξέταση στις 26.02.2008 ο ενάγοντας παρουσίαζε διπλωπία κατά την προς τα άνω και δεξιά στροφή του βλέμματος. Η μαρτυρία όπως διαπιστώνεται μέσα από ιατρικές βεβαιώσεις των Δρ Χρίστου Μιχαηλίδη και οφθαλμίατρου Θεοδόση Κοντού θεωρείται ως μαρτυρία εμπειρογνώμονα και με βάση την υπόθεση Φιλίππου ν. Οδυσσέως

(1989)1 Α.Α.Δ. 1 το καθήκον των μαρτύρων αυτών είναι να εφοδιάσουν το Δικαστή με τα αναγκαία επιστημονικά κριτήρια για έλεγχο της ακρίβειας των συμπερασμάτων τους έτσι ώστε ο Δικαστής να καταστεί ικανός να σχηματίσει τη δική του ανεξάρτητη κρίση με εφαρμογή των κριτηρίων στα γεγονότα που έχουν αποδειχθεί με μαρτυρία. Σχολιάζοντας λοιπόν τη μαρτυρία όπως έχει τεθεί μέσα από τις ιατρικές βεβαιώσεις τις οποίες θεωρώ πολύ περιληπτικές καταλήγω στο συμπέρασμα ότι θα μπορώ να χρησιμοποιήσω τα όσα αναφέρονται στα ιατρικά πιστοποιητικά σε σχέση με την κατάληξη τους την ημερομηνία κατά την οποία έχουν εξετάσει τον ασθενή. Η οφθαλμολογική γνωμάτευση του οφθαλμίατρου Κοντού θεωρείται από το Δικαστήριο εντελώς περιληπτική και δεν έχει δώσει περαιτέρω εξηγήσεις ως προς την πορεία του προβλήματος του ενάγοντα με αποτέλεσμα το Δικαστήριο να αδυνατεί να καταλήξει στο συμπέρασμα ότι η διπλωπία που παρουσιάζει ο ενάγοντας στις 26.02.2008 δύο και πλέον χρόνια μετά την επίθεση να είναι αποτέλεσμα του τραυματισμού που υπέστη ο ενάγοντας στις 24.11.2006. Η υπάρχουσα νομολογία επί του θέματος των αποζημιώσεων θέτει ότι οι αποζημιώσεις θα πρέπει να συνιστούν εύλογη και δίκαιη αποκατάσταση του ενάγοντα [βλέπε Ioannou & Paraskevaides (Overseas) Ltd an Other v. Christofis

(1982)1 C.L.R. 719] αλλά το Δικαστήριο δεν θα πρέπει να αποπειράται να επιδικάσει αποζημιώσεις για το πλήρες ποσό ή να προβεί σε τέλεια χρηματική αποκατάσταση [δέστε Paraskevopoulos v. Georghiou

(1970)1 C.L.R. 118 και Xenopoulos and another v. Anastasiou

(1981)1 C.L.R. 521]. Από την άλλη, οι αποζημιώσεις θα πρέπει να είναι κοινωνικά αποδεκτές (βλέπε Δ. Κουμπαρή κ.ά. ν. Δ. Χρίστου Φατρή

(2001)1 Α.Α.Δ. 921). Έχει τονιστεί, περαιτέρω, η ανάγκη για μια πιο δίκαιη και φιλελεύθερη αποτίμηση του ανθρώπινου πόνου και των πολλαπλών στερήσεων που προκαλούν οι αναπηρίες στα θύματα της αμέλειας [βλέπε Βρυωνίδη ν. Σωφρονίου

(1997)1(Β) Α.Α.Δ. 118]. Γεγονός αποτελεί ότι δεν υπάρχει ξεκαθαρισμένο και επακριβές κονδύλι για κάθε τραύμα ξεχωριστά. Η ευπαίδευτος δικηγόρος του ενάγοντα στο στάδιο των αγορεύσεων παρέπεμψε το Δικαστήριο σε μια απόφαση Επαρχιακού Δικαστηρίου στην οποία υπάρχουν παρόμοια μεν τραύματα με τα τραύματα που ο ενάγοντας υπέστη και το Πρωτόδικο Δικαστήριο κατέληξε ότι οι γενικές αποζημιώσεις που δικαιούται ο ενάγοντας είναι στις €20.000. Θέλω να πω ότι υπάρχει ειδοποιός διαφορά καθότι στην υπόθεση που έκαμε αναφορά η ευπαίδευτος δικηγόρος του ενάγοντα εκτός από τους τραυματισμούς έχει παραμείνει λόγω της χειρουργικής επέμβασης ρυτίδωση της μετωπιαίας χώρας που υπολείπεται της φυσιολογικής λειτουργίας. Στην υπό αναφορά υπόθεση δεν υπάρχει οποιαδήποτε αναφορά για ύπαρξη ουλής ή οποιασδήποτε άλλης δυσμορφίας στο χώρο που υπέστη τους τραυματισμούς ο ενάγοντας. Πολύ κοντά με τους τραυματισμούς που υπέστη ο ενάγοντας είναι η υπόθεση Βάσος Αδαμίδης ν. Κώστα Χατζηνικολάου

(2007)1(Β) Α.Α.Δ. 1108 στην οποία ο εφεσείων έφερε εκχυμώσεις στον αριστερό οφθαλμό, αιμάτωμα της κάτω ρινική κόγχης, διάστρεμμα του αυχένα και επώδυνο περιορισμό των κινήσεων του αυχένα, εκδορές και θλάση των μαλακών μορίων του αριστερού ώμου, αγκώνων και αντιβραχίονα. Παρέμεινε στο νοσοκομείο για τέσσερις ημέρες, όταν δε εξήλθε υπέφερε από τα συνήθη συμπτώματα δηλαδή πόνο, ζάλη και πονοκεφάλους. Στην πρόοδο του χρόνου αυτά υποχώρησαν, για να μείνουν όμως δύο μικρές εμφανείς, όχι όμως δύσμορφες ουλές, μία στο μέτωπο και μία πολύ μικρή στο φρύδι. Ποσό ΛΚ6.000 κρίθηκε από το Εφετείο ως μάλλον χαμηλό αλλά όχι έκδηλα ανεπαρκές. Στην υπό εκδίκαση υπόθεση έχοντας υπόψη μου τους τραυματισμούς που υπέστη ο ενάγοντας από την επίθεση που δέχθηκε από τον εναγόμενο το γεγονός ότι χρειάστηκε ανοιχτή ανάταξη και οστεοσύνθεση των καταγμάτων υπό γενική αναισθησία, τον πόνο και την ταλαιπωρία που υπέστη καταλήγω ότι το ποσό των €10.000 είναι δίκαιο και εύλογο ποσό για γενικές αποζημιώσεις. Ο ενάγοντας στην έκθεση απαίτησης του αξιώνει ως ειδικές ζημιές το ποσό των €5.000 ως ιατρικά έξοδα, το ποσό των €3.300 ως απώλεια εισοδήματος, το ποσό των €2.000 έξοδα μελλοντικής εγχειρήσεως και το ποσό των €1.100 ως απώλεια εισοδήματος για μελλοντική εγχείρηση. Για το μόνο ποσό που ο ενάγοντας έχει προσφέρει μαρτυρία είναι το ποσό των ιατρικών εξόδων ενώ για τα υπόλοιπα ποσά δεν έχει καταθέσει οποιοδήποτε στοιχείο με το οποίο να αποδεικνύονται. Τα ανωτέρω ποσά ως ειδικές αποζημιώσεις θα πρέπει όχι μόνο να εξειδικεύονται στα δικόγραφα, αλλά να αποδεικνύονται με αυστηρότητα [βλέπε Σπύρου ν. Χ"Χαραλάμπους

(1989)1(Ε) Α.Α.Δ. 298, Ηρακλέους ν. Σκάφους Νίκη, Αγωγή Ναυτοδικείου 92182

(1994)1 Α.Α.Δ. 510, Ηρακλέους ν. Πέτρου

(1994)1 Α.Α.Δ. 239 και Παναγιώτου ν. Φραγκέσκου

(1999)1 Α.Α.Δ. 687]. Συνεπώς βρίσκω ότι οι ειδικές αποζημιώσεις που δικαιούται ο ενάγοντας ανέρχονται στο συνολικό ποσό των €4.393,28 καθότι το πιο πάνω ποσό επιβεβαιώνεται με αποδείξεις που επισυνάπτονται στην ένορκη δήλωση που έχει καταθέσει και έχει αποδειχθεί με αυστηρότητα όπως απαιτούν αυτές οι αξιώσεις (βλ. Χριστοφόρου ν. Χαραλάμπους

(1993)1 Α.Α.Δ. 560). Οι υπόλοιπες αξιώσεις οι οποίες δεν αποδεικνύονται με μαρτυρία απορρίπτονται. Ως προς το θέμα του τόκου επειδή δεν έχει δοθεί οποιαδήποτε εξήγηση για το μεγάλο χρονικό διάστημα που χρειάστηκε να καταχωρηθεί η αγωγή μετά από παρέλευση δύο και πλέον χρόνων και η έκθεση απαίτησης καταχωρήθηκε στις 24.05.2011 δηλαδή μετά από παρέλευση 5 χρόνων χωρίς να δικαιολογείται η τόσο μεγάλη καθυστέρηση καταλήγω ότι αμφότερα τα ποσά θα πρέπει να φέρουν τόκο από την καταχώρηση της έκθεσης απαίτησης. Ως εκ τούτου εκδίδεται απόφαση υπέρ του ενάγοντα και εναντίον του εναγόμενου ως ακολούθως: α) €10.000 ως γενικές αποζημιώσεις πλέον νόμιμο τόκο από 24.05.2011 μέχρι εξοφλήσεως. β) €4.393,28 ως ειδικές αποζημιώσεις πλέον νόμιμο τόκο από 24.05.2011 μέχρι εξοφλήσεως. γ) πλέον έξοδα ως θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο και θα φέρουν νόμιμο τόκο από 24.05.2011 μέχρι εξοφλήσεως. (Υπ.) ................ Μ. Δρουσιώτης, Ε.Δ. Πιστόν Αντίγραφον Πρωτοκολλητής /ΤΑ Subject: Civil/Other actions/Final Αναφορά: Πολιτική - Επίθεση. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο