Χαρουτιούν Αρακελιάν κ.α. ν. Ανδρέας Ζαχαρίου ως εκτελεστής της διαθήκης του αποβιώσαντα Κιρκόρ Κιρκοριάν κ.α., Αρ. Αγωγής: 208/08, 11 Φεβρουαρίου 2011 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup
- on)- Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLAR:2011:A20 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΑΡΝΑΚΑΣ ΕΝΩΠΙΟΝ: Π. Παναγή, Π.Ε.Δ. Αρ. Αγωγής: 208/08 Μεταξύ: 1. Χαρουτιούν Αρακελιάν 2. Μαριέ Κεσισιάν 3. Βερκίν Χαραλάμπους 4. Χαράλαμπος Χαραλάμπους 5. Άντρος Χαραλάμπους Εναγόντων και 1. Ανδρέας Ζαχαρίου ως εκτελεστής της διαθήκης του αποβιώσαντα Κιρκόρ Κιρκοριάν (Δ.Τ.4865) τέως από την Λάρνακα 2. Σταυρούλα Φοίνικα, από τη Λάρνακα Εναγομένων ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 11 Φεβρουαρίου 2011 ΕΜΦΑΝΙΣΕΙΣ: Για τους ενάγοντες: κα. Ε. Ανδρέου Για τον εναγόμενο 1: κα. Ζαχαρίου Για την εναγόμενη 2: κ. Α. Ποιητής ΑΠΟΦΑΣΗ (Αναφορικά με προδικαστικό νομικό σημείο) Αντικείμενο της παρούσας απόφασης είναι η πιο κάτω προδικαστική ένσταση που εγείρεται στην Υπεράσπιση της εναγόμενης 2 (στο εξής «η εναγόμενη»), και η οποία ακούστηκε πριν από την εκδίκαση της αγωγής κατόπιν σχετικού διατάγματος του Δικαστηρίου: «Η 2η εναγόμενη (εν τοις εφεξής η εναγομένη) εγείρει προδικαστική ένσταση ότι η παρούσα αγωγή δεν μπορεί να προχωρήσει δεδομένου ότι είναι αγωγή probate και δεν συνοδεύεται από την αναγκαία ή/και ορθή ένορκη δήλωση.» Σύμφωνα με τη Δ.2, Θ.13 των περί Πολιτικής Δικονομίας Θεσμών: «The sealing of a writ of summons in probate actions shall be preceded by the filing of an affidavit by the plaintiff, or one of the plaintiffs, in verification of the indorsement on the writ». Αποτελεί κοινό τόπο ότι η υπό τον ως άνω αριθμό και τίτλο αγωγή (στο εξής «η παρούσα αγωγή») είναι αγωγή διαχείρισης (probate action). Την ίδια μέρα που καταχωρήθηκε το κλητήριο ένταλμα στην παρούσα αγωγή, καταχωρήθηκε και ένορκη δήλωση του Χαρουτιούν Αρακελιάν, ενάγοντα 1. Για να γίνουν καλύτερα κατανοητά τα ζητήματα που εγείρονται με την προδικαστική ένσταση και που θα απασχολήσουν στη συνέχεια, θεωρώ σκόπιμο να παραθέσω το περιεχόμενο της εν λόγω ένορκης δήλωσης, στο βαθμό που ενδιαφέρει για τους σκοπούς της παρούσας απόφασης: « 1. Είμαι ο ενάγοντας στην υπό τον ως άνω αριθμό και τίτλο αγωγή και γνωρίζω προσωπικά τα σχετικά με την παρούσα υπόθεση γεγονότα. Είμαι δεόντως εξουσιοδοτημένος να προβώ στην παρούσα ένορκη δήλωση και εκ μέρους των εναγόντων 2,3,4 και 5 της υπό τον ως άνω αριθμό και τίτλο αγωγή. 2. Η παρούσα αγωγή καταχωρείται εναντίον του εναγομένου 1 ως κατονομαζόμενου εκτελεστή της υπό αμφισβήτηση διαθήκης («επίδικη διαθήκη») του αποβιώσαντα Κιρκόρ Κιρκοριάν, τέως από τη Λάρνακα η οποία καταχωρήθηκε στο μητρώο διαθηκών του Πρωτοκολλητείου Λάρνακας με αρ. 3703. Οι ενάγοντες στις 6.2.2008 μέσω των δικηγόρων μας κ.κ. Αντώνης Ανδρέου & Σία, από τη Λάρνακα, έχουμε καταθέσει ένσταση (caveat) στην αίτηση του εναγομένου 1 με αρ. 293/07 Ε.Δ. Λ/κας για επικύρωση της υπό αμφισβήτηση επίδικης διαθήκης και έκδοση παραχωρητηρίου και η εν λόγω ένσταση βρίσκεται σε ισχύ. 3. Η παρούσα αγωγή καταχωρείται και εναντίον της εναγομένης 2 ως κατονομαζόμενης αποκλειστικής κληροδόχου στην επίδικη διαθήκη. 4. Η οπισθογράφηση του κλητηρίου εντάλματος είναι ορθή και αληθής. 5. Είμαστε νόμιμοι κληρονόμοι του αποβιώσαντα Κιρκόρ Κιρκοριάν, τέως από τη Λάρνακα καθότι είμαστε τα παιδιά των αποβιωσάντων αδελφών του ως αναφέρεται πιο κάτω: (α) Οι ενάγοντες 1 και 2 είμαστε παιδιά της προαποβιωσάσης αδελφής του Κιρκό Κιρκοριάν, Sirbart (Σιρβάρτ) Aρακελιάν. (β) Οι ενάγοντες 3, 4 και 5 είναι παιδιά της προαποβιωσάσης αδελφής του Κιρκόρ Κιρκοριάν Haigouhi (Χαϊκουϊ) Χαραλάμπους. Τα αδέλφια του αποβιώσαντα Κιρκόρ Κιρκοριάν είχαν αποβιώσει κατά το χρόνο του θανάτου του. 6. Επιβεβαιώνω ότι η οπισθογράφηση του κλητηρίου εντάλματος και όλα όσα αναφέρονται σε αυτό είναι, εξ΄ όσων κάλλιον γνωρίζω και πιστεύω αληθή. 7. Οι αιτούμενες θεραπείες και αξιώσεις της αγωγής μας ως νόμιμοι κληρονόμοι του αποβιώσαντα Κιρκόρ Κιρκοριάν είναι οι ακόλουθες:..» Αφού ακολούθως παρατίθενται αυτούσιες οι θεραπείες που αξιώνονται με την αγωγή, αναφέρονται στην τελευταία παράγραφο της εν λόγω ένορκης δήλωσης τα ακόλουθα: «8. Περιγράφω τα πιο πάνω εξ όσων κάλλιον γνωρίζω και πιστεύω.» Αγορεύοντας προς υποστήριξη της προδικαστικής ένστασης, ο ευπαίδευτος συνήγορος της εναγόμενης εισηγήθηκε ότι η ως άνω ένορκη δήλωση δεν αναφέρεται καθόλου σε γεγονότα αλλά, όπως αναφέρεται στις παραγράφους 4 και 6, αυτές απλά επιβεβαιώνουν την οπισθογράφηση του κλητηρίου. Επεσήμανε περαιτέρω πως ενώ στην παράγραφο 5 της εν λόγω ένορκης δήλωσης υπάρχει ισχυρισμός πως οι ενάγοντες είναι νόμιμοι κληρονόμοι του αποβιώσαντος Κιρκόρ Κιρκοριάν, διότι είναι παιδιά των προαποβιωσάντων αδελφών του, με την αγωγή αξιώνεται αναγνωριστική απόφαση περί ακυρότητας της διαθήκης, κάτι για το οποίο τίποτα δεν αναφέρεται στην ένορκη δήλωση. Είναι η θέση του ευπαίδευτου συνηγόρου ότι η απλή επανάληψη της θεραπείας την οποία οι ενάγοντες ζητούν με το κλητήριο, δεν αποτελεί αναφορά σε γεγονότα. Είναι φανερό είπε, παραπέμποντας στο λεκτικό της Δ.2, Θ.13 ότι «εκείνο το οποίο χρειάζεται είναι επιβεβαίωση της οπισθογράφησης του κλητηρίου». Στην προκείμενη όμως περίπτωση, η αγωγή, η οποία άρχισε σε τύπο Δ.2, Θ1, περιέχει μόνο αιτητικό και καθόλου γεγονότα. Ούτε η ένορκη δήλωση του ενάγοντα 1 περιλαμβάνει οποιαδήποτε γεγονότα αλλά απλά επιβεβαιώνει ότι είναι ο ενάγοντας 1 και επαναλαμβάνει την αξίωση. Ο ευπαίδευτος συνήγορος παράπεμψε προς υποστήριξη των θέσεων του στην απόφαση του αδελφού μου δικαστή κ. Χρ. Φιλίππου στην υπόθεση Χαράλαμπου Κύπρου Χωματένου ν. Τάκη Χριστοδουλίδη κ.ά, Αρ. Αγωγής 2161/05 του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λάρνακας, ημερομηνίας 14.5.2009. Όχι επειδή θεωρεί την απόφαση δεσμευτική για το Δικαστήριο, αλλά προφανώς για να έχει υπόψη του το Δικαστήριο την προσέγγιση άλλου ομοιόβαθμου δικαστηρίου για το ζήτημα. Η απόφαση εκείνη ασχολείται με τις πρόνοιες της Δ.2,Θ.13, και τη δυνατότητα εφαρμογής της Δ.64 στην περίπτωση μη συμμόρφωσης με τις πρόνοιες της. Επισημαίνεται στην απόφαση πως η ένορκη δήλωση «που επισυνάφθηκε στο γενικά οπισθογραφημένο κλητήριο ένταλμα το οποίο δεν διαλαμβάνει οποιαδήποτε γεγονότα, στα γεγονότα του οποίου παραπέμπει, χωρίς όμως σε αυτή να αναφέρονται οποιαδήποτε τέτοια γεγονότα, δεν μπορεί κάτω από οποιανδήποτε οπτική γωνιά και αν αντικρυσθεί να θεωρηθεί ότι συνάδει με τα πιο πάνω διαλαμβανόμενα. Επομένως η παράλειψη παράθεσης γεγονότων στην ένορκη δήλωση, όπως επιβάλλεται να γίνεται, είναι καθοριστικό ζήτημα ως προς την τύχη της αγωγής στην οποία επιβεβαιώνει καθώς πουθενά δεν γίνεται αναφορά σε γεγονότα ή στο ισχυριζόμενο συμφέρον του ενάγοντος.» Το Δικαστήριο κατέληξε στην υπόθεση εκείνη ότι η μη αναφορά σε γεγονότα στην ένορκη δήλωση συνιστούσε θεμελιακή παράβαση της Δ.2, θ13 η οποία επέφερε ακυρότητα σε όλη τη διαδικασία. Πρέπει εδώ να σημειωθεί ότι μέρος της εισήγησης του ευπαίδευτου συνηγόρου της εναγόμενης στηρίχθηκε στην ακόλουθη δήλωση, η οποία, ως ανέφερε, περιέχεται στην τελευταία παράγραφο της ένορκης δήλωσης του ενάγοντα 1: «Τα γεγονότα τα οποία αναφέρουμε στο εν λόγω κλητήριο εξ όσων κάλλιον γνωρίζω και πιστεύω είναι ορθά». Ωστόσο, δεν εντοπίζεται στην εν λόγω ένορκη δήλωση οποιαδήποτε αναφορά με τέτοιο περιεχόμενο. Προφανώς ο ευπαίδευτος συνήγορος είναι λανθασμένος. Η ευπαίδευτη συνήγορος των εναγόντων από την άλλη, στη δική της αγόρευση υποστήριξε ότι η Δ.2,θ.13 δεν επιβάλλει την αναφορά σε οποιαδήποτε γεγονότα, ενώ καθοδηγητική, είπε, σε ό, τι αφορά στο περιεχόμενο της οπισθογράφησης του κλητηρίου εντάλματος είναι η αγγλική Δ.76, θ.2, σύμφωνα με την οποία θα πρέπει να αναφέρεται η φύση του συμφέροντος των διαδίκων στην περιουσία του αποβιώσαντα με την οποία σχετίζεται η αγωγή. Αναφερόμενη στο περιεχόμενο της επίδικης ένορκης δήλωσης, υπέδειξε ότι αυτή επιβεβαιώνει επαρκώς τη γενική οπισθογράφηση του κλητηρίου εντάλματος. Σε περίπτωση όμως που το Δικαστήριο θεωρήσει ότι το περιεχόμενο της εν λόγω ένορκης δήλωσης δεν συνάδει με τις πρόνοιες της Δ.2,θ.13, ήταν η θέση της ότι αυτό συνιστά παρατυπία η οποία είναι θεραπεύσιμη δυνάμει της Δ.64 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας, για τους λόγους που εξήγησε στη συνέχεια. Κατά την εξέταση της αίτησης έχω κατά νου τις θέσεις και εισηγήσεις των ευπαίδευτων συνηγόρων των διαδίκων και θα σταθώ σε αυτές όπου κρίνεται αναγκαίο για τους σκοπούς της παρούσας απόφασης. Επισημαίνεται ευθύς εξαρχής ότι σύμφωνα με το άρθρο 58 του περί Διαχείρισης Κληρονόμων Νόμου, Κεφ.189 σε κάθε θέμα πρακτικής ή διαδικασίας σε οποιοδήποτε δικαστήριο ή πρωτοκολλητείο επικύρωσης διαθηκών για το οποίο δεν γίνεται πρόνοια στο νόμο ή στους κανονισμούς εφαρμόζεται η εκάστοτε πρακτική και διαδικασία του Τμήματος Επικύρωσης Διαθηκών του Ανωτάτου Δικαστηρίου της Αγγλίας. Οι σχετικοί Κανονισμοί μας δεν προνοούν τον τύπο της ένορκης δήλωσης που προβλέπεται από τη Δ.2,Θ.13. Περαιτέρω, το ζήτημα του τύπου της ένορκης δήλωσης και συγκεκριμένα κατά πόσο θα πρέπει να εκτίθενται σε αυτή γεγονότα, όπως εισηγείται η πλευρά της εναγόμενης, δεν φαίνεται να απασχόλησε το Ανώτατο Δικαστήριο μέχρι τώρα. Η Δ.2,Θ.13 αντιστοιχεί και είναι σχεδόν ταυτόσημη με την αγγλική πρόνοια Οrd.5, r.15 των παλιών αγγλικών Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας (Rules of the Supreme Court) που ίσχυαν το 1963[1], αφού την 1.1.1964 τέθηκαν σε εφαρμογή νέοι διαδικαστικοί θεσμοί[2], οι οποίοι δεν προνοούσαν για την καταχώρηση ένορκης δήλωσης. Σήμερα δε, η δικαστική διαδικασία στην Αγγλία, σε υποθέσεις όπως η παρούσα, αρχίζει με την έκδοση τύπου απαίτησης (claim form) στην οποία αναφέρεται η φύση του συμφέροντος του ενάγοντα και κάθε εναγόμενου στην περιουσία του αποβιώσαντα με την οποία σχετίζεται η απαίτηση.[3] Ως εκ τούτου, κατά την εξέταση του ζητήματος που εγείρεται με την προδικαστική ένσταση, θεωρώ ότι χρήσιμη αναφορά μπορεί να γίνει στην πρακτική και διαδικασία που εφάρμοζε το Τμήμα Επικύρωσης Διαθηκών του Ανωτάτου Δικαστηρίου της Αγγλίας το 1963 και σε σχετικά συγγράμματα. Στο σύγγραμμα, The Encyclopaedia of Court Forms and Precedents in Civil Proceedings, τόμος 13, (έκδοση του 1949) εκδότης του οποίου είναι ο Λόρδος Atkin, διαβάζουμε τα ακόλουθα στην σελ.331 αναφορικά με το Οrd.5, r.15: «Before the issue of a writ of summons an affidavit verifying every statement in the indorsement on the writ must be made and filed by the plaintiff or one of the plaintiffs (s). If the affidavit contains particulars as to parties who, though not parties to the action, might be affected by the decree claimed, such affidavit may serve as an affidavit to lead any subsequent citation to such parties to see proceedings. The writ and the affidavit (and the sealed citation if the action be for revocation), must be taken to a registrar who, if satisfied, will sign the certificate that a sufficient affidavit in verification of the indorsement on the writ has been filed {t).» Το υποσημείωμα (
- s)του πιο πάνω αποσπάσματος παραπέμπει, σε ό,τι αφορά τον τύπο της ένορκης δήλωσης, στον τύπο αρ.36 (Form Νο.36), ο οποίος εκτίθεται στη σελίδα 363 του ιδίου συγγράμματος και έχει ως ακολούθως: « 3. WRIT OF SUMMONS. 36. AFFIDAVIT to lead writ of summons (w). (Heading as in Form No. 3 ; formal parts, see Affidavit, Vol. 1.) In the estate of A. B., deceased. 1. That A. B., of..................... , deceased, died on the......... day of .................. , 19..., at.................. .having made and duly executed his last will and testament bearing date the....... day of................... , 19..., and thereof appointed me this deponent and M. D. executors. 2. That a caveat was entered in the estate of the above deceased on the........ day of................... , 19..., which caveat was duly warned on the........ day of................... , 19.... 3. That an appearance has been entered to the said warning on behalf of S. B., of................. , who is therein described as the lawful widow and relict of the said deceased, and one of the persons entitled to share in the estate in the event of an intestacy. » Περαιτέρω, στο σύγγραμμα Halsbury's Laws of England, τόμος 16 (3η έκδοση) αναφέρονται τα ακόλουθα αναφορικά με το περιεχόμενο της οπισθογράφησης της απαίτησης στο κλητήριον ένταλμα και την ένορκη δήλωση που καταχωρείται προς επιβεβαίωση της οπισθογράφησης (σελίδες 197-198, παρά.344): «. The action (
- s)to obtain probate in solemn form must be commenced by the issue of a writ of summons (
- t)endorsed with a statement of the nature of the claim made(u); the endorsement must show the character in which the plaintiff claims (a), and the nature of the defendant's interest. The issue of the writ must be preceded by the filing of an affidavit made by the plaintiff or one of the plaintiffs in verification of the endorsement on the writ (
- b).» Το υποσημείωμα (
- b)του πιο πάνω αποσπάσματος παραπέμπει στην αγγλική Δ.5, θ.15 (Οrd.5, r.15) και, για τον τύπο της ένορκης δήλωσης, στον τύπο που έχει ήδη παρατεθεί πιο πάνω. Επισημαίνεται ότι καμία αναφορά δεν γίνεται στις ως άνω αυθεντίες σε υποχρέωση παράθεσης λεπτομερειών και γεγονότων. Αντίθετα, φαίνεται από τις πιο πάνω αυθεντίες ότι εκείνο που απαιτείται με την φράση «in verification of the indorsement on the writ» είναι τα όσα διαλαμβάνονται στον τύπο 36 (ανωτέρω), με τις αναγκαίες τροποποιήσεις ανάλογα με την περίπτωση, καθώς και δήλωση για την αλήθεια των όσων εκτίθενται στην οπισθογράφηση του κλητηρίου και όχι η παράθεση γεγονότων που να στοιχειοθετούν την απαίτηση. Κατά την αντίληψη μου αυτό είναι το αληθινό νόημα της εν λόγω φράσης το οποίο προκύπτει και από την εφαρμογή των κανόνων ερμηνείας, στην προκείμενη περίπτωση αποδίδοντας σε αυτήν τη φυσική της σημασία. Περαιτέρω υποστήριξη για την ως άνω κατάληξη του Δικαστηρίου παρέχεται και από την ακόλουθη ερμηνεία της λέξης «verification» (επιβεβαίωση) στο νομικό λεξικό Black's Law Dictionary, (7η έκδοση): «verification, n. 1. A formal declaration made in the presence of an authorized officer, such as a notary public, by which one swears to the truth of the statements in the document. · Traditionally, a verification is used as a conclusion for all pleadings that do not tender issue. Cf. ACKNOWLEDGMENT
(4).
- An oath or affirmation that an authorized officer administers to an affiant or deponent.
- Loosely, acknowledgment
(5).
- See certified copy under copy.
- certificate OF authority.
- Any act of notarizing. — verify, vb. — verifier, n. Cf. jurat
(1). » Η υπό συζήτηση ένορκη δήλωση αναφέρεται στη διαθήκη, αντικείμενο της παρούσας αγωγής, στην ιδιότητα υπό την οποία ενάγουν οι ενάγοντες και ενάγονται οι εναγόμενοι, στο συμφέρον των εναγόντων και στη φύση του συμφέροντος της εναγόμενης στην περιουσία του αποβιώσαντα στην οποία αφορά η παρούσα αγωγή. Περαιτέρω, αναφέρεται στην ένσταση (caveat) που οι ενάγοντες καταχώρησαν στην αίτηση του εναγόμενου 1 για επικύρωση της εν λόγω διαθήκης, ενώ επιβεβαιώνει την ορθότητα και την αλήθεια της οπισθογράφησης του κλητηρίου εντάλματος. Υπό το φως των πιο πάνω και των σχετικών αυθεντιών, κρίνω ότι η ένορκη δήλωση, αντικείμενο της προδικαστικής ένστασης της εναγόμενης, είναι σύμφωνη με τις πρόνοιες της Δ.2,θ.13. Συνακόλουθα, η προδικαστική ένσταση απορρίπτεται. Τα έξοδα, όπως αυτά θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή στο τέλος της διαδικασίας, επιδικάζονται υπέρ των εναγόντων και εναντίον της εναγόμενης. (Υπ.)............ Π. Παναγή, Π.Ε.Δ [1] O.5,r.15: "The issue of a writ of summons in Probate actions shall be preceded by the filing of an affidavit made by the plaintiff or one of the plaintiffs in verification of the indorsement on the writ". [2] Rules of the Supreme Court (Revision), 1962 [3] Βλ. CPR 57.7
(1)cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο