Μαρίνου Σπύρου κ.α. ν. Ανδρέα Θεοδόση Αγαθαγγέλου κ.α., Αρ. Αγωγής:3592/05, 14.10.2011 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDPAF:2011:A134 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΠΑΦΟΥ ΕΝΩΠΙΟΝ: Ρ. Λιμνατίτου, Α.Ε.Δ. Αρ. Αγωγής:3592/05 Μεταξύ:
- Μαρίνου Σπύρου
- Γεώργιου Ξενοφώντος Εναγόντων και
- Ανδρέα Θεοδόση Αγαθαγγέλου
- Κυριακής Θεοδόση Αγαθαγγέλου Εναγομένων ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 14.10.2011 ΕΜΦΑΝΙΣΕΙΣ: Για τους Ενάγοντες: κ. Κ. Δημητριάδης Για τους Εναγόμενους: κ. Α. Κιπρίζογλου για Ρίκκο Ν. Ερωτοκρίτου & Σία A Π Ο Φ Α Σ Η Με την τροποποιημένη έκθεση απαίτησης τους οι ενάγοντες ζητούν από το Δικαστήριο: Α) Δήλωση και/ή απόφαση ότι η μεταξύ των διαδίκων συμφωνία πώλησης ημερομηνίας 19.7.2003 θεωρείται καταγγελθείσα και ακυρωθείσα με υπαιτιότητα των εναγομένων. Β) Την επιστροφή του ποσού των Λ.Κ.2.000 ως χρήματα ληφθέντα υπό των εναγομένων και/ή ως το ποσό με το οποίο αδικαιολόγητα πλούτισαν σε βάρος των εναγόντων πλέον τόκους 9%. Γ) Ποσό €136,688 που αντιπροσωπεύει ζημιές που οι ενάγοντες υπέστησαν συνεπεία της αθέτησης της συμφωνίας από τους εναγομένους και συνίσταται στην διαφοροποίηση της αξίας των ακινήτων. Είναι ισχυρισμός των εναγόντων ότι κατά τον χρόνο υπογραφής του πωλητηρίου εγγράφου (πιο κάτω θα αναφέρεται σαν η συμφωνία) δεν υπήρχε ξεχωριστός τίτλος ιδιοκτησίας των πωληθέντων μεριδίων. Oι εναγόμενοι διαβεβαίωσαν τους ενάγοντες ότι οι διαδικασίες διαχωρισμού του ακινήτου θα συνεπληρώνοντο εντός του έτους 2003, γεγονός που θα επέτρεπε σ' αυτούς αμέσως μετά την έκδοση των χωριστών τίτλων ιδιοκτησίας να μεταβιβάσουν και εγγράψουν στο όνομα των εναγόντων με χωριστό τίτλο ιδιοκτησίας τα αγορασθέντα μερίδια. Οι ενάγοντες κατέβαλαν στους εναγομένους το ποσό των Λ.Κ.2.000 σαν προκαταβολή. Ήταν επίσης ουσιώδης όρος της συμφωνίας πάντα σύμφωνα με τους ισχυρισμούς των εναγόντων ότι οι εναγόμενοι θα έπρατταν ότι ήταν αναγκαίο για να καταθέσουν οι ενάγοντες το πωλητήριο έγγραφο στο Επαρχιακό Κτηματολογικό γραφείο. Οι εναγόμενοι δεν εξασφάλισαν την προσυπογραφή της συμφωνίας από τους υπόλοιπους συνιδιοκτήτες με αποτέλεσμα οι ενάγοντες να μην μπορέσουν να την καταθέσουν στο Κτηματολόγιο. Περαιτέρω όπως είναι οι ισχυρισμοί τους οι εναγόμενοι παρέλειψαν νε εκδώσουν τίτλο ιδιοκτησίας των μεριδίων εντός της συμφωνηθείσας περιόδου και παρά τις επανειλημμένες οχλήσεις τους και με επιστολή των δικηγόρων τους ημερομηνίας 23.9.2005 όπως μεταβιβάσουν στο όνομα τους τα αγορασθέντα μερίδια χωρίς ξεχωριστό τίτλο οι εναγόμενοι παρέλειψαν και/ή αρνήθηκαν να το πράξουν. Οι εναγόμενοι με επιστολή ημερομηνίας 13.10.1995 αρνήθηκαν να ανταποκριθούν και οι ενάγοντες θεωρούν ότι η συμφωνία πώλησης καταγγέλθηκε και/ή ακυρώθηκε από υπαιτιότητα των εναγομένων και καταχώρησαν την παρούσα αγωγή. Με την υπεράσπιση τους οι εναγόμενοι παραδέχονται την υπογραφή της συμφωνίας ημερομηνίας 19.7.2003 και προβάλλουν περαιτέρω ισχυρισμούς για προφορική συμφωνία με τον εναγόμενο
- Αναφέρουν επίσης ότι η συμφωνία υπεγράφη από τους εναγομένους στις 1.8.2003 και στην ημερομηνία αυτή ο ενάγοντας 1 διαβεβαίωσε τους εναγόμενους 1 και 2 ότι θα εξασφάλιζε ο ίδιος με την ενάγοντα 2 τις υπογραφές των συνιδιοκτητών στο όλο ακίνητο. Είναι περαιτέρω ισχυρισμός των εναγομένων ότι οι ενάγοντες ποτέ δεν τους κάλεσαν εντός του 2003 με οποιοδήποτε τρόπο να τους μεταβιβάσουν το επίδικο τεμάχιο επ' ονόματι τους και αρνούνται ότι στάληκε επιστολή ημερομηνίας 13.10.
- Ισχυρίζονται επίσης ότι οι ενάγοντες δεν τερμάτισαν και/ή ακύρωσαν τη συμφωνία που υπεγράφη την 1.8.
- Η μαρτυρία ενώπιον του Δικαστηρίου αποτελείται από την μαρτυρία του ενάγοντα 1 Μαρίνου Σπύρου, και την μαρτυρία του εκτιμητή Ρένου Πίτρου, Μ.Ε.
- Οι εναγόμενοι δεν πρόσφεραν οποιοδήποτε μάρτυρα και ουσιαστικά οι δικοί τους ισχυρισμοί παραμένουν μετέωροι. Στη γραπτή του δήλωση η οποία αποτελεί την κύρια εξέταση του ο Ενάγων 1 αναφέρει ότι με γραπτή συμφωνία ημερομηνίας 19.7.2003 (Τεκμήριο 1) αγόρασαν μαζί με τον ενάγοντα 2 από τους εναγομένους τα μερίδια τους έναντι του ποσού των Λ.Κ.40.
- Κατά τον χρόνο υπογραφής του τεκμηρίου 1 δεν υπήρχαν ξεχωριστοί τίτλοι και τα μερίδια που αγόρασαν αντιπροσωπεύονταν στην αίτηση διαχωρισμού με το οικόπεδο αριθμός 2 η οποία αποτελούσε αναπόσπαστο μέρος της γραπτής συμφωνίας (Τεκμήριο 2). Στις 1.8.2003 κατέβαλαν στους εναγόμενους το ποσό των Λ.Κ.2.000 σαν προκαταβολή όμως οι εναγόμενοι δεν έλαβαν τα αναγκαία μέτρα και δεν εξασφάλισαν την προσυπογραφή από τους άλλους συνιδιοκτήτες της συμφωνίας με αποτέλεσμα να μην καταστεί δυνατή η κατάθεση της στο Επαρχιακό Κτηματολόγιο Πάφου. Οι εναγόμενοι δεν εξασφάλισαν την έκδοση ξεχωριστού τίτλου ιδιοκτησίας για τα αγορασθέντα μερίδια και έτσι ζήτησαν από τους εναγόμενους να τους μεταβιβάσουν τα μερίδια του κτήματος δηλώνοντας ταυτόχρονα ότι ήταν πρόθυμοι να τους καταβάλουν το συμφωνηθέν υπόλοιπο ποσό. Οι εναγόμενοι παρά το περιεχόμενο της επιστολής, ημερομηνίας 23.9.2005, αρνήθηκαν να τα μεταβιβάσουν και έτσι οι ενάγοντες θεώρησαν την συμφωνία ως ακυρωθείσα με υπαιτιότητα των εναγομένων. Ισχυρίζεται περαιτέρω ο ενάγων 1 ότι σαν αποτέλεσμα της παράβασης της συμφωνίας υπέστησαν ζημιές που αντιπροσωπεύουν την προκαταβολή των Λ.Κ.2.0000 αλλά και την διαφορά μεταξύ της αξίας των αγορασθέντων μεριδίων κατά το χρόνο της παράβασης και του συμφωνηθέντος με τη συμφωνία ποσού. Στην αντεξέταση του ο ενάγων και σε ερώτηση του κ. Κυπρίζογλου αν καθόρισαν συγκεκριμένο χρόνο για την μεταβίβαση και κάλεσαν τους εναγόμενους να έρθουν ο μάρτυρας διερωτήθηκε γιατί να το κάνει αυτό αφού εξαρτάτο από τους εναγομένους όταν θα ήταν έτοιμοι. Σε άλλη ερώτηση γιατί δεν αναφέρεται ημερομηνία ή μήνας για την μεταβίβαση του ακινήτου ο μάρτυρας ανέφερε ότι θα πήγαιναν στην αρμόδια υπηρεσία όταν θα ήταν έτοιμοι γι' αυτό και άφησαν κενό στην ημερομηνία. Υπεβλήθηκε επίσης στο μάρτυρα ότι η συμφωνία, ούτε τερματίστηκε ούτε ακυρώθηκε. Στη δική του μαρτυρία ο Μ.Ε.2 Ρένος Πίτρου, ανέφερε ότι είναι εγγεγραμμένος εκτιμητής ακινήτων και ασκεί το επάγγελμα εδώ και τριάντα χρόνια. Ετοίμασε το τεκμήριο 6 που αφορά έκθεση εκτίμησης για το επίδικο ακίνητο και υιοθέτησε το περιεχόμενο του. Σύμφωνα με τον μάρτυρα, του δόθηκαν οδηγίες για την ετοιμασία της εκτίμησης στις 28.11.05 και κατόπιν έρευνας που έκαμε και της δικής του προσωπικής πείρας η αξία του υπό εκτίμηση ακινήτου ήταν Λ.Κ.60.00 και μετά την ολοκλήρωση του διαχωρισμού η αξία του οικοπέδου που θα προκύψει θα είναι Λ.Κ.80.
- Στην αντεξέταση του και σε υποβολή του κ. Κυπρίζογλου ότι το επίδικο τεμάχιο έχει συντελεστεί 60% και κάλυψη 35% και άρα τα στοιχεία που ο ίδιος έλαβε υπόψη ανήκουν σε άλλη ζώνη ο μάρτυρας απάντησε «Μάλιστα» και πρόσθεσε ότι έγιναν οι κατάλληλες αναπροσαρμογές. Μετά την ολοκλήρωση της μαρτυρίας οι συνήγοροι των δύο πλευρών ανέπτυξαν τις θέσεις τους στις οποίες θα αναφερθώ όπου κριθεί σκόπιμο. Η μοναδική μαρτυρία ενώπιον του Δικαστηρίου για τα γεγονότα είναι αυτή του ενάγοντα
- Η ουσία βέβαια δεν είναι αν ο ενάγοντας 1 είναι αξιόπιστος αφού η υπόθεση δεν θα κριθεί στην αξιοπιστία του αλλά στην νομική ερμηνεία της συμφωνίας τεκμήριο
- Είναι όμως η κρίση μου ότι ο ενάγοντας 1 ήταν ειλικρινής με τα όσα ανέφερε και εξέφρασε την δική του πεποίθηση για τα γεγονότα. Στην μαρτυρία του Μ.Ε.2 θα επανέλθω στη συνέχεια. Σύμφωνα με το τεκμήριο 1 οι ενάγοντες αγόρασαν από τους εναγομένους το μερίδιο τους που ήταν κατά 1/16 αντίστοιχα στο ακίνητο με αριθμό εγγραφής 1941, τεμάχιο 161 στη τοποθεσία Μούττη της Αγίας Μαρίνας, στο χωριό Αγία Μαρινούδα στην Πάφο. Στο σχέδιο διαχωρισμού οικοπέδων (Τεκμήριο 2) τα μερίδια που αγόρασαν οι ενάγοντες χαρακτηρίζονται ως το οικόπεδο με αριθμό 2 και έτσι στον όρο 1 της συμφωνίας διευκρινίζεται ότι οι πωλητές θα πωλήσουν και οι αγοραστές θα αγοράσουν το οικόπεδο στη συμφωνημένη τιμή των Λ.Κ.40.000 και θα πληρωθεί σύμφωνα με τις πρόνοιες του όρου 2 της συμφωνίας ο οποίος αναφέρει τα εξής: α) Ποσό εκ Λ.Κ.2.000 συμφωνείται να πληρωθεί σαν προκαταβολή ταυτόχρονα με την υπογραφή του παρόντος από τους αγοραστές στους πωλητές και β) Ποσό εκ Λ.Κ.38.000 συμφωνείται να πληρωθεί κατά την ημερομηνία της μεταβιβάσεως του ξεχωριστού τίτλου ιδιοκτησίας του οικοπέδου στα ονόματα των αγοραστών. γ) Η μεταβίβαση του οικοπέδου στους αγοραστές υπολογίζεται να γίνει το μήνα .....
- (αυτή είναι η αναγραφή στη συμφωνία). Η μεταβίβαση του οικοπέδου δεν καθορίστηκε σε συγκεκριμένο χρόνο όπως φαίνεται από το τεκμήριο 1 αλλά ούτε και ορίστηκε στο τέλος του 2003 όπως ήταν η θέση των εναγομένων στο Τεκμήριο
- Η ημερομηνία μεταβίβασης παρέμεινε κενή γιατί όπως ανέφερε ο ενάγοντας 1 «θα πήγαιναν στην αρμόδια αρχή όταν θα ήταν έτοιμοι, γι' αυτό και άφησαν κενό στην ημερομηνία» και όπως περαιτέρω ανέφερε στη μαρτυρία του ο χρόνος μεταβίβασης «εξαρτάτο από τους εναγομένους όταν θα ήταν έτοιμοι». Είναι κατά την κρίση μου σαφές από τα πιο πάνω ότι τα μέρη δεν καθόρισαν χρόνο μεταβίβασης γιατί ακριβώς δεν γνώριζαν πότε θα ήταν έτοιμοι για τον σκοπό αυτό. Το ερώτημα που πρέπει να απαντηθεί είναι ποιος ήταν ο χρόνος μεταβίβασης και εκπλήρωσης των εκατέρωθεν υποχρεώσεων; Όπως φαίνεται από το περιεχόμενο του Τεκμηρίου 1 ο χρόνος μεταβίβασης ήταν απόλυτα συνυφασμένος με την έκδοση ξεχωριστών τίτλων αφού στον όρο 2 (β) αναφέρεται ότι η πληρωμή του υπόλοιπου ποσού θα γίνει κατά την ημερομηνία μεταβίβασης του ξεχωριστού τίτλου ιδιοκτησίας του οικοπέδου και αναλάμβαναν μάλιστα οι εναγόμενοι ρητή υποχρέωση να επισπεύσουν την έκδοση των ξεχωριστών τίτλων. Παρά την πάροδο 2 ½ χρόνων από την υπογραφή της συμφωνίας οι ξεχωριστοί τίτλοι φαίνεται ότι δεν εκδόθηκαν αλλά περαιτέρω οι ενάγοντες τίποτε δεν έπραξαν μέχρι τις 23.9.2005 όταν απέστειλαν στους εναγόμενους την επιστολή τεκμήριο 4, με την οποία δεν ζητούν την μεταβίβαση του ξεχωριστού τίτλου ούτε διαμαρτύρονται για την μη έκδοση των ξεχωριστών τίτλων αλλά ζητούν την μεταβίβαση και εγγραφή των μεριδίων στο όνομα τους γεγονός που διαφοροποιείται από το περιεχόμενο της συμφωνίας, τεκμήριο
- Οι ενάγοντες δεν εξηγούν τους λόγους για τους οποίους διαφοροποιούν την θέση τους αλλά ούτε και μπορεί η επιστολή αυτή να τροποποιήσει μονομερώς το περιεχόμενο της συμφωνίας, τεκμήριο 1 με δεδομένο μάλιστα ότι οι εναγόμενοι δεν το αποδέχονται, για άλλους βέβαια λόγους, όπως φαίνεται στο τεκμήριο
- Στο τεκμήριο 5, οι εναγόμενοι παραπέμπουν στον όρο 2 της συμφωνίας, τεκμήριο 1 με τον ισχυρισμό ότι η μεταβίβαση έπρεπε να γίνει μέσα στο 2003 αλλά δεν έγινε για λόγους που οι εναγόμενοι αγνοούν και διαμαρτύρονται μάλιστα ότι λόγω της καθυστέρησης στη μεταβίβαση έχουν υποστεί σημαντική ζημιά. Βέβαια παρά το περιεχόμενο της επιστολής αυτής οι εναγόμενοι δεν προέβησαν σε κανένα διάβημα. Περαιτέρω και ενώ παραπέμπουν στον όρο 2 του τεκμηρίου 1 παρέλειψαν να αναφέρουν αν οι ίδιοι ήταν έτοιμοι για τη μεταβίβαση με την έκδοση ξεχωριστών τίτλων όπως ήταν η υποχρέωση τους. Στο σημείο αυτό θα πρέπει να επαναλάβω ότι από την ερμηνεία του όρου 2 (γ) της συμφωνίας δεν προκύπτει ότι σαν χρόνος μεταβίβασης του ξεχωριστού τίτλου ορίστηκε το τέλος του
- Από τη μαρτυρία ενώπιον του Δικαστηρίου φαίνεται ότι μέχρι την καταχώριση της αγωγής δεν είχαν εκδοθεί ξεχωριστοί τίτλοι. Με βάση το περιεχόμενο του τεκμηρίου 1 αλλά και την μαρτυρία του ενάγοντα 1 όπως έχει εκτεθεί πιο πάνω είναι η κρίση μου ότι στα γεγονότα της υπόθεσης η πρόθεση των μερών ήταν όπως η μεταβίβαση γίνει με την έκδοση ξεχωριστού τίτλου και γι' αυτό τον λόγο δεν καθορίστηκε χρόνος μεταβίβασης αφού δεν ήταν σαφές πότε ακριβώς θα ολοκληρώνετο το γεγονός αυτό. Είναι ο ισχυρισμός των εναγόντων ότι οι εναγόμενοι παραβίασαν την συμφωνία με την άρνηση και/ή παράληψη τους να υλοποιήσουν τους όρους της συμφωνίας δηλαδή να μεταβιβάσουν και να εγγράψουν στο όνομα τους τα αγορασθέντα μερίδια με τον τρόπο που συνεφωνήθη. Ο τρόπος όμως που συνεφωνήθη είναι να μεταβιβάσουν ξεχωριστό τίτλο όπως αναφέρω πιο πάνω και εφ' όσον αυτός δεν είχε ακόμη εκδοθεί οι ενάγοντες δεν ενομιμοποιούντο να ζητήσουν μεταβίβαση. Θα μπορούσε βέβαια να πει κάποιος ότι οι αγοραστές δεν θα έπαιρναν τίτλο ποτέ αφού οι πωλητές των οποίων η υποχρέωση ήταν να μεταβιβάσουν ξεχωριστό τίτλο δεν είχαν χρονικό περιορισμό και ταυτόχρονα ο αγοραστής δεν θα μπορούσε να καταχωρήσει αγωγή. Μοναδική όμως συμφωνία που διέπει τις σχέσεις των διαδίκων είναι το τεκμήριο 1 και οι παραγράφοι 2 (β) και (γ) καθορίζουν τον χρόνο εκπλήρωσης των υποχρεώσεων των μερών. Όπως αναφέρθηκε στην υπόθεση Κωνσταντινίδης ν. Level Tachxcars Ltd
(1994)1 A.A.Δ. 600 που αφορά παρόμοια γεγονότα «έπεται πως στο πλαίσιο των συμβατικών όρων δεν μπορούσε να υπάρχει περιθώριο αναζήτησης εύλογου χρόνου για πραγματοποίηση της μεταβίβασης». Την ίδια προσέγγιση στο θέμα αυτό εκφράζει το εφετείο και στην υπόθεση Μάρω Χαραλάμπους κ.α. ν. Θέμη Ιωάννου Κτηματική Λτδ, Πολιτική έφεση 11152 ημερομηνίας 21.10.02 στην οποία κατέληξε ως εξής: «Αν μέχρι σήμερα η εφεσίβλητη δεν εξασφάλισε ξεχωριστό τίτλο για το διαμέρισμα, οι εφεσίοντες μπορούν ενδεχομένως να επιδιώξουν την αποδέσμευση τους από την συμφωνία και την επιστροφή των καταβληθέντων ποσών κ.λ.π. στηριζόμενοι σε εντελώς διαφορετική νομική βάση». Εφ' όσων οι εναγόμενοι δεν εξασφάλισαν ξεχωριστό τίτλο για τα μερίδια οι ενάγοντες δεν μπορούσαν να ζητούν μεταβίβαση και να τερματίσουν την συμφωνία λόγο υπαιτιότητας των εναγομένων και ούτε κατά συνέπεια να απαιτούν αποζημιώσεις. Εν όψει της πιο πάνω κατάληξης μου δεν θα προχωρήσω στην εξέταση και αξιολόγηση της μαρτυρίας του Μ.Ε.2 η οποία αφορά το θέμα των αποζημιώσεων που διεκδικούν οι ενάγοντες. Για όλους τους λόγους που αναφέρω πιο πάνω η αγωγή απορρίπτεται με έξοδα υπέρ των εναγομένων και εναντίον των εναγόντων όπως αυτά θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο. (Υπ.) .......... Ρ. Λιμνατίτου, Α.Ε.Δ. Πιστό αντίγραφο Πρωτοκολλητής /ΚΠ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο