← Κύπρος

ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΠΕΛΑΓΙΑΣ κ.α. ν. ΓΕΝΙΚΟΣ ΕΙΣΑΓΓΕΛΕΑΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, Αρ.Αγ.: 296/09, 1 Μαρτίου, 2012

ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΠΕΛΑΓΙΑΣ κ.α. ν. ΓΕΝΙΚΟΣ ΕΙΣΑΓΓΕΛΕΑΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, Αρ.Αγ.: 296/09, 1 Μαρτίου, 2012 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEF:2012:A44 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ ΕΝΩΠΙΟΝ: Χ. Ι. Πογιατζή, Π.Ε.Δ. Αρ.Αγ.: 296/09

  1. ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΠΕΛΑΓΙΑΣ,
  2. ARIANA ESTATES LTD, Ενάγοντες -και- ΓΕΝΙΚΟΣ ΕΙΣΑΓΓΕΛΕΑΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, Εναγόμενος ________________________________________________________________ Ημερομηνία: 1 Μαρτίου, 2012 Εμφανίσεις: Για Ενάγοντες: κ. Αλέκος Μαρκίδης με κ. Μελίνα Ζήρα Για Εναγόμενο: κ. Ανδρέας Αριστείδου ΑΠΟΦΑΣΗ Με την παρούσα Αγωγή, οι Ενάγοντες απαιτούν ο καθένας χωριστά κατά του Εναγομένου τις ίδιες θεραπείες ως ακολούθως: (Α) Αποζημιώσεις για παραβίαση από τον Υπουργό Εσωτερικών και/ή το Υπουργείο Εσωτερικών και/ή το Διευθυντή του Κτηματολογικού και Χωρομετρικού Τμήματος, του κατοχυρωμένου δικαιώματος ιδιοκτησίας τους με βάση το Άρθρο 23 του Συντάγματος και/ή το ΄Αρθρο 1 του Πρωτοκόλλου 1 της Ευρωπαϊκής Συνθήκης Περί Προάσπισης Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, που κυρώθηκε με το Ν. 39/
  3. Συγκεκριμένα, με την εν λόγω παραβίαση, ματαιώθηκε το δικαίωμα των Εναγόντων να μεταβιβάσουν και/ή μεταβιβάσουν δυνάμει Συμφωνίας Πώλησης ακίνητα δικής τους ιδιοκτησίας τα οποία περιγράφονται λεπτομερώς σε σχετικούς Πίνακες, στην Εταιρεία Κ. Athienitis Contractors-Developers Public Ltd. (Β) Αποζημίωση για παραβίαση από τον Υπουργό Εσωτερικών και/ή το Υπουργείο Εσωτερικών και/ή το Διευθυντή του Κτηματολογικού και Χωρομετρικού Τμήματος του συνταγματικά με το Άρθρο 26, του Συντάγματος δικαιώματος και/ή ελευθερίας συνάψεως συμβάσεως. Με την εν λόγω παραβίαση εκμηδενίστηκε η δυνατότητα εκπλήρωσης της Συμφωνίας Πώλησης που αναφέρεται πιο πάνω και/ή η Εταιρεία Κ. Athienitis Contractors-Developers Public Ltd, αναγκάστηκε να την καταγγείλει και/ή τερματίσει. (Γ) Αποζημίωση για ηθική βλάβη για τις πιο πάνω παραβιάσεις. (Δ) Περαιτέρω ή άλλη θεραπεία. (Ε) ΄Εξοδα. ΠΑΡΑΔΕΚΤΑ ΓΕΓΟΝΟΤΑ Τα πιο κάτω γεγονότα δηλώθηκαν ως Παραδεκτά από τις δύο πλευρές:
  4. Καθόλον τον ουσιώδη χρόνο για την Αγωγή, ο Ενάγων 1 ήταν και εξακολουθεί να είναι ο εγγεγραμμένος ιδιοκτήτης των έξι Ακινήτων τα οποία περιγράφονται στον Πίνακα Α (Ε/Α, Παράγραφος 1).
  5. Καθόλον τον ουσιώδη χρόνο για την Αγωγή, η Ενάγουσα 2 Εταιρεία, ήταν και εξακολουθεί να είναι η εγγεγραμμένη ιδιοκτήτρια των 48 Ακινήτων τα οποία περιγράφονται στον Πίνακα Β (Ε/Α, Παράγραφος 2).
  6. Η Ενάγουσα 2 είναι Εταιρεία περιορισμένης ευθύνης με μετοχές που έχει αποκτήσει νομική προσωπικότητα δυνάμει του Περί Εταιρειών Νόμου, Κεφ. 113 (Ε/Α, Παράγραφος 3).
  7. Δυνάμει Συμφωνίας Πωλήσεως ημερ. 23 Ιουνίου, 2008 (ΤΕΚΜΗΡΙΟ 1), ο Ενάγων 1 συμφώνησε να πωλήσει και η Εταιρεία Κ. Athienitis Contractors-Developers Public Ltd (στο εφεξής «η Athienitis») συμφώνησε να αγοράσει τα Ακίνητα του Πίνακα Α έναντι τιμήματος €1.367.000, πληρωτέα από τον Athienitis στον Ενάγοντα 1 ως εξής: (α) €207.000, με την υπογραφή της Συμφωνίας, και (β) €1.160.000, κατά την ημέρα της μεταβίβασης. (Ε/Α, Παράγραφος 4)
  8. Η Athienitis είναι εταιρεία περιορισμένης ευθύνης με μετοχές, που έχει αποκτήσει νομική προσωπικότητα δυνάμει του Περί Εταιρειών Νόμου, Κεφ. 113 (Ε/Α, Παράγραφος 5).
  9. Δυνάμει Συμφωνίας Πωλήσεως ημερ. 23 Ιουνίου, 2008 (ΤΕΚΜΗΡΙΟ 2), η Ενάγουσα 2 συμφώνησε να πωλήσει και η Athienitis συμφώνησε να αγοράσει τα Ακίνητα του Πίνακα Β, έναντι τιμήματος €4.101.000 πληρωτέου από την Athienitis στην Ενάγουσα 2, ως ακολούθως: (α) €259.000, με την υπογραφή της Συμφωνίας, και (β) €3.842.000, κατά την ημέρα της μεταβίβασης. (Ε/Α, Παράγραφος 6)
  10. ΄Ολα τα επίδικα Ακίνητα, ευρίσκονται στο Χωριό Πυρόϊ της Επαρχίας Λευκωσίας, εντός της «νεκρής ζώνης». ΕΚΘΕΣΗ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΣ Περαιτέρω, οι Ενάγοντες ισχυρίζονται τα ακόλουθα:
  11. Οι επίδικες Συμφωνίες δεόντως προωθήθηκαν προκειμένου να καθοριστεί αρμοδίως ο οφειλόμενος Φόρος Κεφαλαιουχικών Κερδών. Μετά από παρέλευση μηνών, κατά ή περί τις 3/10/2008, λέχθηκε προφορικά προς τους Ενάγοντες ότι δεν μπορούσε να γίνει η μεταβίβαση λόγω οδηγιών από το Υπουργείο Εσωτερικών λόγω της τοποθεσίας των Ακινήτων στη «νεκρή ζώνη».
  12. Οι Ενάγοντες αντέδρασαν αμέσως διαμαρτυρόμενοι και καταγγέλλοντας τις πιο πάνω ενέργειες, αλλά δεν υπήρξε ανταπόκριση, ενώ καθυστέρησε η υιοθέτηση της ορθής στάσεως.
  13. Κατά παράβαση του ΄Αρθρου 23 του Συντάγματος και/ή του ΄Αρθρου 1 του Πρωτοκόλλου 1 της Ευρωπαϊκής Συνθήκης Περί Προασπίσεως Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, που κυρώθηκε με το Νόμο 39/1962 και/ή του ΄Αρθρου 26 του Συντάγματος, ο Υπουργός Εσωτερικών και/ή υπάλληλοι του Υπουργείου Εσωτερικών και/ή ο Διευθυντής του Κτηματολογικού και Χωρομετρικού Τμήματος και/ή υπάλληλοι του εν λόγω τμήματος και/ή ο Διευθυντής και/ή υπάλληλοι του Τμήματος Εσωτερικών Προσόδων, παρεμπόδισαν και/ή ματαίωσαν την εκπλήρωση της καθεμιάς από τις πιο πάνω Συμφωνίες και/ή δημιούργησαν τέτοια καθυστέρηση σε σχέση με την εκπλήρωση των επίδικων Συμφωνιών και/ή σε σχέση με τη δυνατότητα μεταβίβασης των επίδικων Ακινήτων, ώστε η Athienitis αναγκάστηκε να τερματίσει και/ή καταγγείλει και/ή υπαναχωρήσει από τις εν λόγω Συμβάσεις. Αποτέλεσμα των πιο πάνω ήταν η όλη ματαίωση της και η επιστροφή των ποσών της προκαταβολής από τους Ενάγοντες στην Athienitis.
  14. ΄Ολα τα επίδικα Ακίνητα βρίσκονται στην ούτω καλούμενη «νεκρή ζώνη» και γι' αυτό η διάθεση τους στην ελεύθερη αγορά σε συμφέρουσα τιμή είναι αδύνατη ή σχεδόν αδύνατη, εκτός αν βρεθεί, πράγμα ιδιαίτερα δύσκολο, αγοραστής τολμηρός να διαθέσει μεγάλο σχετικά ποσό χρημάτων και να περιμένει επίλυση του Κυπριακού προβλήματος.
  15. Εξειδικεύοντας τις ζημιές τις οποίες ισχυρίζονται οι Ενάγοντες ότι υπέστησαν, αναφέρουν ότι αυτές ισούνται με το ποσό κάθε Συμφωνίας (Τεκμήρια 1 και 2) και επιπρόσθετα αιτούνται γενικές αποζημιώσεις για αστική βλάβη για παράβαση των πιο πάνω προνοιών. ΥΠΕΡΑΣΠΙΣΗ Με την Υπεράσπιση του ο Εναγόμενος ισχυρίζεται τα ακόλουθα:
  16. Ουδέποτε λέχθηκε στους Ενάγοντες κατά τη διαδικασία υπολογισμού του Φόρου Κεφαλαιουχικών Κερδών, ότι δεν δικαιούνταν να μεταβιβάσουν τα επίδικα Ακίνητα, καθότι η μεταβίβαση ακινήτων δεν εμπίπτει στα καθήκονα και/ή αρμοδιότητες του Τμήματος Εσωτερικών Προσόδων.
  17. Περαιτέρω, οι Ενάγοντες ουδέποτε προσήλθαν στο οικείο Κτηματολογικό Γραφείο για να υπολογιστεί η αγοραία αξία των Ακινήτων, ως η συνήθης πρακτική, ούτε να καταστεί δυνατός ο υπολογισμός του Φόρου Κεφαλαιουχικών Κερδών, γι' αυτό και ουδέποτε υπολογίστηκε.
  18. Οι Ενάγοντες δεν προσήλθαν ούτε κατέθεσαν οποιαδήποτε πωλητήρια συμβόλαια σχετικά με τα επίδικα Ακίνητα, στο Κτηματολογικό Γραφείο, το οποίο είναι το μόνο αρμόδιο για τις μεταβιβάσεις ακινήτων, ώστε να δύναται να γίνει λόγος για άρνηση μεταβίβασης ακινήτων. ΜΑΡΤΥΡΙΑ ΕΝΑΓΟΝΤΩΝ Εκ μέρους της πλευράς των Εναγόντων κατέθεσαν συνολικά 5 μάρτυρες με πρώτο τον ίδιο τον Ενάγοντα 1, Γεώργιο Πελαγία (ΜΕ1), από τη Λευκωσία. Κατέθεσε ότι οι επίδικες Συμφωνίες (Τεκμήρια 1 και 2) δεόντως προωθήθηκαν προκειμένου να καθοριστεί αρμοδίως ο οφειλόμενος Φόρος Κεφαλαιουχικών Κερδών. Μετά από παρέλευση μηνών, κατά ή περί την 3/10/2008, λέχθηκε προφορικά προς τον ίδιο και την Ενάγουσα 2 ότι δεν μπορούσε να γίνει μεταβίβαση λόγω οδηγιών του Υπουργείου Εσωτερικών λόγω της τοποθεσίας των Ακινήτων στη «νεκρή ζώνη». Οι Ενάγοντες αντέδρασαν αμέσως αποστέλλοντας στις 3/10/2008 Επιστολή (ΤΕΚΜΗΡΙΟ 6) προς τον Υπουργό Εσωτερικών εξιστορώντας του τα σχετικά γεγονότα. Επιπρόσθετα, στις 30/10/2008, ο Δικηγόρος των Εναγόντων απέστειλε επιστολή προς το Γενικό Εισαγγελέα (ΤΕΚΜΗΡΙΟ 7), αξιώνοντας σεβασμό των δικαιωμάτων των Εναγόντων. Στις εν λόγω επιστολές (Τεκμήρια 6 και 7) δεν υπήρξε ανταπόκριση. Κατά παράβαση του ΄Αρθρου 23 του Συντάγματος και /ή του ΄Αρθρου 1 του Πρωτοκόλλου 1 της Ευρωπαϊκής Συνθήκης περί Προασπίσεως Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, που κυρώθηκε με το Νόμο 39/1962 και/ή του ΄Αρθρου 26 του Συντάγματος, ο Υπουργός Εσωτερικών και/ή υπάλληλοι του Υπουργείου Εσωτερικών και/ή ο Διευθυντής του Κτηματολογικού και Χωρομετρικού Τμήματος και/ή υπάλληλος του εν λόγω τμήματος και/ή ο Διευθυντής και/ή υπάλληλος του Τμήματος Εσωτερικών Προσόδων παρεμπόδισαν και/ή ματαίωσαν την εκπλήρωση της κάθε μιας από τις πιο πάνω συμφωνίες και/ή δημιούργησαν: (α) τέτοια καθυστέρηση σε σχέση με την εκπλήρωση της Σύμβασης (Τεκμήριο 1), και/ή σε σχέση με τη δυνατότητα μεταβίβασης των Ακινήτων, ώστε η Athienitis αναγκάσθηκε να τερματίσει και/ή καταγγείλει και/ή υπαναχωρήσει από την εν λόγω Σύμβαση, με αποτέλεσμα την όλη ματαίωσή της και την επιστροφή του ποσού των €207.000 από τον Ενάγοντα στην Athienitis, (β) τέτοια καθυστέρηση σε σχέση με την εκπλήρωση της Σύμβασης (Τεκμήριο 2), και/ή σε σχέση με την δυνατότητα μεταβίβασης των εν λόγω Ακινήτων, ώστε η Athienitis αναγκάσθηκε να τερματίσει και/ή καταγγείλει και/ή υπαναχωρήσει από την εν λόγω Σύμβαση, με αποτέλεσμα την όλη ματαίωσή της και την επιστροφή του ποσού των €259.000 από την Ενάγουσα 2 στην Athienitis. ΄Ολα τα επίδικα Ακίνητα βρίσκονται στην ούτω καλούμενη «νεκρή ζώνη» και γι' αυτό η διάθεση τους στην ελεύθερη αγορά σε συμφέρουσα τιμή είναι αδύνατη ή σχεδόν αδύνατη, εκτός αν βρεθεί, πράγμα ιδιαίτερα δύσκολο, αγοραστής τολμηρός να διαθέσει μεγάλο σχετικά ποσό χρημάτων και να περιμένει επίλυση του Κυπριακού Προβλήματος. Προς υποστήριξη των θέσεων των Εναγόντων, ο μάρτυρας κατέθεσε επιπρόσθετα τα πιο κάτω Τεκμήρια: (α) ΤΕΚΜΗΡΙΟ 3, φωτοαντίγραφο Ειδικού Πληρεξουσίου Εγγράφου ημερ. 5/8/2008, με το οποίο ο Ενάγων 1 διορίζει ως Πληρεξούσιο Αντιπρόσωπο του τον Χαράλαμπο Σαββίδη (ΜΕ4), όπως προβεί σε ενέργειες για τη μεταβίβαση κάποιων ακινήτων. (β) ΤΕΚΜΗΡΙΟ 4, φωτοαντίγραφο Απόφασης του Διοικητικού Συμβουλίου της Ενάγουσας 2, ημερ. 5/8/2008 για εξουσιοδότηση του Χαράλαμπου Σαββίδη (ΜΕ4). (γ) ΤΕΚΜΗΡΙΟ 5, φωτοαντίγραφο Επιστολής ημερ. 6/8/2008 της Ενάγουσας 2 προς τον Διευθυντή Εσωτερικών Προσόδων (Τμήμα Κεφαλαιουχικών Κερδών). (δ) ΤΕΚΜΗΡΙΟ 6, φωτοαντίγραφο Επιστολής ημερ. 3/10/2008, των Εναγόντων προς τον Υπουργό Εσωτερικών. (ε) ΤΕΚΜΗΡΙΟ 7, φωτοαντίγραφο Επιστολής ημερ. 30/10/2008 του Δικηγόρου των Εναγόντων προς το Γενικό Εισαγγελέα της Δημοκρατίας. (στ) ΤΕΚΜΗΡΙΟ 8, φωτοαντίγραφο Επιστολής ημερ. 15/1/2009 από το Υπουργείο Εσωτερικών προς τους Ενάγοντες. (ζ) ΤΕΚΜΗΡΙΟ 9, έντυπο Δήλωσης Διάθεσης Ακίνητης Ιδιοκτησίας το οποίο δεικνύει ως Διαθέτη τον Ενάγοντα
  19. (η) ΤΕΚΜΗΡΙΟ 10, έντυπο Δήλωσης Διάθεσης Ακίνητης Ιδιοκτησίας το οποίο δεικνύει ως Διαθέτη την Ενάγουσα
  20. Συνεπεία όλων των πιο πάνω οι Ενάγοντες έχουν υποστεί την ακόλουθη ζημιά: (α) Ο μεν Ενάγων 1, ίση με τη διαφορά μεταξύ της τιμής πωλήσεως των Ακινήτων του Πίνακα Α, δηλαδή του ποσού των €1.367.000 και της αγοραίας, κατά το χρόνο των εν λόγω γεγονότων, αξίας των εν λόγω Ακινήτων. (β) Η δε Ενάγουσα 2, ίση με τη διαφορά μεταξύ της τιμής πωλήσεως των Ακινήτων του Πίνακα Β, δηλαδή του ποσού των €4.101.000 και της αγοραίας, κατά το χρόνο των εν λόγω γεγονότων, αξίας των Ακινήτων. Περαιτέρω, αμφότεροι οι Ενάγοντες αξιούν γενικές αποζημιώσεις και/ή αποζημιώσεις για ηθική βλάβη για παράβαση των πιο πάνω προνοιών του Συντάγματος και/ή της Ευρωπαϊκής Συνθήκης Περί Προάσπισης των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων. Ο ΜΕ2 Χριστόφορος Χ''Ιωάννου, είναι Εκτιμητής Ακινήτων και μέλος του ΕΤΕΚ. Κατ' εντολή των Δικηγόρων των Εναγόντων ετοίμασε την Έκθεση Εκτίμησης ημερ. 29 Σεπτεμβρίου, 2010 (ΤΕΚΜΗΡΙΟ 11) αναφορικά με τα επίδικα Ακίνητα. Με βάση την εν λόγω Εκτίμηση ο μάρτυρας καθόρισε ως ονομαστική αξία των Ακινήτων το ποσό των €0.50 ανά τετραγωνικό μέτρο. Οι λόγοι για την πιο πάνω κατάληξη του όπως αναφέρονται στο Τεκμήριο 11 και αναπτύχθηκαν στο Δικαστήριο είναι οι ακόλουθοι: (α) Η πρόσβαση στα Ακίνητα είναι αδύνατη καθότι βρίσκονται εντός της ουδέτερης ζώνης και πολύ κοντά στα Κατεχόμενα. Κατά συνέπεια το Κράτος δεν ασκεί οποιασδήποτε φύσης εξουσία σ' αυτά, ούτε καλύπτονται από οποιοδήποτε πολεοδομικό ή άλλο σχέδιο ανάπτυξης. (β) Η περιοχή χαρακτηρίζεται κυρίως από ακαλλιέργητη πεδινή γη. (γ) Λόγω των πιο πάνω δεδομένων, η ζήτηση για την αγορά ακινήτων στην γύρω περιοχή είναι ελάχιστη. Οι πωλήσεις που έχουν καταχωριστεί στο Τμήμα Κτηματολογίου, τόσο στην άμεση περιοχή των Ακινήτων, όσο και σε ολόκληρη την Κατεχόμενη Κύπρο, είναι πολύ περιορισμένες. Ως εκ τούτου, αυτές δεν θεωρούνται ότι αντικατοπτρίζουν τις πραγματικές συνθήκες της αγοράς. (δ) Ο καθορισμός της αγοραίας αξίας των Ακινήτων, δεν θεωρείται εφικτός λόγω της μη ύπαρξης επαρκών συγκριτικών δεδομένων και ζήτησης για την αγορά παρόμοιων ακινήτων. Πριν από κάθε μεταβίβαση το Κτηματολόγιο απαιτεί την πληρωμή του Φόρου Κεφαλαιουχικών Κερδών ο οποίος έχει να κάμει με το Τμήμα Εσωτερικών Προσόδων. Ο εν λόγω Φόρος υπολογίζεται με βάση την αξία της πράξης πώλησης και την Εκτιμημένη Αξία του
  21. Αν για κάποιο ακίνητο δεν υπάρχει καταχωρισμένη η Εκτιμημένη Αξία του 1980, μπορεί το Κτηματολόγιο να κληθεί να τον υπολογίσει, διότι για να γίνει μεταβίβαση πρέπει οπωσδήποτε να υπάρχει η Εκτιμημένη Αξία του
  22. Ο ΜΕ3 Αιμίλιος Λεμονάρης, κατέθεσε ότι είναι Συνταξιούχος Δικηγόρος, ασκούσε δε το επάγγελμα του Δικηγόρου για σαράντα και πλέον έτη από το 1969 μέχρι το τέλος Αυγούστου,
  23. Κατά ή περί τον Οκτώβριο, 2008, οι Ενάγοντες ως πελάτες του, του ανέθεσαν να διευθετήσει τη μεταβίβαση των Ακινήτων. Σύμφωνα με τις επίδικες Συμφωνίες (Τεκμήρια 1 και 2), οι Ενάγοντες είχαν συμφωνήσει να πωλήσουν και μεταβιβάσουν τα εν λόγω Ακίνητα στην εταιρεία Athienitis ή στο όνομα τρίτου φυσικού ή νομικού προσώπου το οποίο θα υποδειχθεί από τον Αγοραστή. Με οδηγίες των πελατών του, επικοινώνησε με τους Αγοραστές (Athienitis), οι οποίοι με Επιστολή τους ημερ. 30/9/2008 (ΤΕΚΜΗΡΙΟ 12), καθόρισαν ποια Ακίνητα θα μεταβιβάζονταν επ' ονόματι της Εταιρείας Athienitis και ποια επ' ονόματι της Εταιρείας Γεωργοκτηνοτροφική Εταιρεία Αδελφοί Γ.Χ.Γ. Λύτρα Λτδ. Ο Μάρτυρας συμπλήρωσε χειρόγραφα τα σχετικά έντυπα τύπου Ν. 270, Δήλωσης Μεταβίβασης Ακινήτου (ΤΕΚΜΗΡΙΟ 13), τα οποία παρουσίασε στο Επαρχιακό Κτηματολόγιο Λευκωσίας για σκοπούς ελέγχου, οπότε πληροφορήθηκε από το εν λόγω τμήμα ότι η μεταβίβαση δεν μπορούσε να γίνει επειδή τα Ακίνητα βρίσκονται σε περιοχή που ελέγχεται από τα Τουρκικά στρατεύματα. Ως εκ τούτου ο μάρτυρας δεν άφησε τα έντυπα (Τεκμήριο 13) στο Κτηματολόγιο αφού του είχαν δηλώσει ότι δεν θα τα αποδέχονταν. Σε τηλεφωνική επικοινωνία του με τον υπεύθυνο Λειτουργό στα Κεντρικά Γραφεία του Κτηματολογίου, πληροφορήθηκε για την ύπαρξη εσωτερικής Απόφασης του Υπουργού Εσωτερικών που εμποδίζει τη μεταβίβαση. Σύμφωνα με την πληροφόρηση την οποία είχε από τον εν λόγω Λειτουργό, η Απόφαση στηρίζεται στις πρόνοιες του ΄Αρθρου 3 του Περί Ακίνητης Ιδιοκτησίας (Προσωρινές Διατάξεις) Νόμου 49/70, και δεν έχει δημοσιευτεί στην Επίσημη Εφημερίδα της Κυπριακής Δημοκρατίας. Η πώληση των Ακινήτων ναυάγησε εξαιτίας της πιο πάνω Απόφασης του Υπουργού Εσωτερικών και της άρνησης του Επαρχιακού Κτηματολογίου Λευκωσίας να δεχθεί τη Δήλωση Μεταβίβασης (Τύπο Ν. 270). Κατά την αντεξέταση του υποβλήθηκαν διευκρινιστικές ερωτήσεις αναφορικά με την κατ' ισχυρισμόν του άρνηση του Κτηματολογίου να προβεί στη μεταβίβαση των Ακινήτων. Ο Μάρτυρας ανάφερε ότι τη δήλωση ότι στα Κατεχόμενα δεν γίνεται μεταβίβαση ακινήτων την είχε κάμει κάποιος υπάλληλος που εργαζόταν πίσω από τον πάγκο, αλλά δεν θυμόταν το όνομα του. Επειδή δεν ικανοποιήθηκε από την πιο πάνω δήλωση, επικοινώνησε με κάποιο Διοικητικό Λειτουργό στο Υπουργείο Εσωτερικών του οποίου και πάλι δεν θυμόταν το όνομα, για να ζητήσει εξηγήσεις κα πληροφορίες, ο οποίος τον παρέπεμψε στο Ν. 49/
  24. Η υποβολή του Δικηγόρου του Εναγομένου είναι ότι ουδέποτε τού λέχθηκε αυτό που ισχυρίστηκε όταν είχε μεταβεί στο Κτηματολόγιο, αλλά ο Μάρτυρας επέμεινε στη θέση του. Ο ΜΕ4 Χαράλαμπος Σαββίδης, είναι Δικηγορικός Υπάλληλος στο Δικηγορικό Γραφείο του κ. Ανδρέα Μούντη. Κατά ή περί τον Ιούλιο, 2008, ο Ενάγων 1 του ανέθεσε προσωπικά και για την Ενάγουσα 2 Εταιρεία, όπως προετοιμάσει και υποβάλει στο Τμήμα Ακίνητης Ιδιοκτησίας και Κεφαλαιουχικών Κερδών τα σχετικά έντυπα διάθεσης ακίνητης ιδιοκτησίας. Η ανάθεση από την Ενάγουσα 2 Εταιρεία του δόθηκε με την Εξουσιοδότηση ημερ. 5 Αυγούστου, 2008 (ΤΕΚΜΗΡΙΟ 14), η οποία είναι η ίδια με το Τεκμήριο 4, το οποίο όμως είναι φωτοαντίγραφο από το οποίο ελλείπει η δεύτερη σελίδα. Αφού ο Ενάγων 1 τον εφοδίασε με τους σχετικούς τίτλους ιδιοκτησίας, τα στοιχεία αγοραστών και το τίμημα διάθεσης, ο μάρτυρας προέβη στην ετοιμασία και τη συμπλήρωση της όλης διαδικασίας διάθεσης και μετά την υπογραφή από τα συμβαλλόμενα μέρη, τα υπέβαλε περί τα τέλη Αυγούστου, 2008 στο Τμήμα Ακίνητης Ιδιοκτησίας και Κεφαλαιουχικών Κερδών του Φόρου Εισοδήματος. ΄Εγινε προετοιμασία για τις σχετικές μεταβιβάσεις με τη σύνταξη Πληρεξουσίων, Αποφάσεων Εταιρειών και Εντύπων Ν. 270 του Κτηματολογίου. Όλα τα σχετικά έντυπα και αιτήσεις, τα άφησε στο Μιχάλη Γεωργιάδη (ΜΥ1). Μεταξύ των εγγράφων που έδωσε στο ΜΥ1 είναι και τα Τεκμήρια 9 και 10 τα οποία είναι συμπληρωμένα από τον ίδιο με το δικό του γραφικό χαρακτήρα. Ο Γεωργιάδης του είπε να αναμένει μέχρις ότου ο Φόρος Εισοδήματος υπολογίσει την αξία των Ακινήτων αφού κάτι τέτοιο αποτελεί ευθύνη του τμήματος αυτού, ουδέποτε δε του είχε ζητηθεί να προσκομίσει οποιαδήποτε Εκτίμηση από το Κτηματολόγιο. Μετά από επανειλημμένες επισκέψεις του στο Τμήμα Κεφαλαιουχικών Κερδών όπου μετέβαινε για να ενημερωθεί για την πορεία της υπόθεσης και εάν είχαν καταλήξει στη σχετική φορολογία, στην αρχή τού λέχθηκε ότι δεν μπορούν να κάμουν εκτιμήσεις για τα κόστη των ακινήτων με αξίες ημερ. 1/1/1980 για το λόγο ότι βρίσκονται στη νεκρή ζώνη. Στη συνέχεια ο ΜΥ1 του είπε ότι έχουν οδηγίες από το Τμήμα τους να μην προχωρούν με υποθέσεις διάθεσης απροσπέλαστων ή κατεχόμενων περιοχών. ΄Εκτοτε, περίμενε την εξέλιξη της υπόθεσης χωρίς κανένα θετικό αποτέλεσμα. Ο ΜΕ5 Παναγιώτης Αθηαινίτης, είναι ο Διευθύνων Σύμβουλος της Athienitis. Οι Συμφωνίες (Τεκμήρια 1 και 2) τερματίστηκαν στις 19/11/2008 με τη συναίνεση των συμβαλλομένων. Ο λόγος για τον τερματισμό ήταν επειδή οι Ενάγοντες δεν μπορούσαν να μεταβιβάσουν εντός της περιόδου των 20 ημερών που προέβλεπαν οι Συμφωνίες αφού υπήρχαν προβλήματα με τις εκτιμήσεις της αξίας των Ακινήτων και το Φόρο Εισοδήματος λόγω του ότι βρίσκονταν στα κατεχόμενα. Την ύπαρξη των προβλημάτων αυτών του την είχε αναφέρει ο Ενάγων 1 σε σχετική στιχομυθία που είχαν. Η Αθηαινίτης ανέμενε λίγες μέρες πέραν της προθεσμίας που έθεταν οι Συμφωνίες αλλά μετά αυτές τερματίστηκαν και ζήτησε επιστροφή των χρημάτων της προκαταβολής. ΜΑΡΤΥΡΙΑ ΕΝΑΓΟΜΕΝΟΥ Η πλευρά του Εναγομένου κάλεσε ένα μόνο Μάρτυρα, το Μιχάλη Γεωργιάδη (ΜΥ1) ο οποίος από το 1980 εργάζεται στο Τμήμα Εσωτερικών Προσόδων του Υπουργείου Οικονομικών. Κατέχει τη θέση του Βοηθού Γραμματειακού Λειτουργού και μεταξύ των άλλων καθηκόντων του κατά την περίοδο 2007-2008, ήταν η παραλαβή των Δηλώσεων Διάθεσης Ακίνητης Περιουσίας. Με τις Δηλώσεις Διάθεσης Ακίνητης Περιουσίας, οι οποίες συμπληρώνονται εξ ολοκλήρου από το διαθέτη, υπολογίζεται ο Φόρος Κεφαλαιουχικών Κερδών που προκύπτει από την εκάστοτε διάθεση και τον οποίο οφείλει να καταβάλλει ο πωλητής. Οι Δηλώσεις, αφού παραληφθούν από το Τμήμα του, ταξινομούνται και ελέγχονται από τους Λειτουργούς του Τμήματος για την ορθότητα του περιεχομένου και των τυχών δικαιολογητικών που επισυνάπτονται. Απαραίτητο στοιχείο για τον υπολογισμό του Φόρου είναι, είτε η Εκτιμημένη Αξία κατά την 1/1/1980, όπως καθορίστηκε από το Κτηματολόγιο, ή το κόστος απόκτησης, εφόσον το ακίνητο αγοράστηκε από τον πωλητή μετά το
  25. Περί τα τέλη του Αυγούστου, 2008, τον επισκέφθηκε ο κ. Χαράλαμπος Σαββίδης (ΜΕ4) για να καταθέσει, όπως του είπε, τις Δηλώσεις Διάθεσης Ακίνητης Περιουσίας (Τεκμήρια 9 και 10) εκ μέρους των πελατών του, Εναγόντων. ΄Οταν του παρέδωσε τις εν λόγω Δηλώσεις, πρόσεξε ότι αυτές ήταν ατελείς, δηλαδή δεν είχαν συμπληρωθεί πλήρως. Συγκεκριμένα, δεν είχε συμπληρωθεί η Εκτιμημένη Αξία που είχαν τα ακίνητα το 1980, στοιχείο που είναι απαραίτητο για τον υπολογισμό του πληρωτέου Φόρου. Λόγω δε της μη καταχώρισης της εν λόγω αξίας, δεν συμπληρώθηκαν και τα υπόλοιπα στοιχεία της Δήλωσης. Ο μάρτυρας εξήγησε στο ΜΕ4 ότι ήταν αδύνατο να υπολογισθεί ο Φόρος χωρίς να ληφθεί υπόψη η προαναφερθείσα αξία των ακινήτων καθώς και ότι αποκλειστικά υπεύθυνο Τμήμα της Διοίκησης για να προβεί σε εκτιμήσεις είναι το Επαρχιακό Κτηματολόγιο. Τότε ο ΜΕ4 του είπε ότι προτιμά να αφήσει στον ίδιο τις Δηλώσεις, παρά το ότι ήταν ασυμπλήρωτες και ότι θα ενημέρωνε ανάλογα τους πελάτες του για το ζήτημα των Εκτιμήσεων. Όταν ο ΜΕ4 προσήλθε στο Γραφείο του μάρτυρα λίγες εβδομάδες αργότερα για λόγους ανεξάρτητους από την παρούσα υπόθεση, τον ρώτησε τι θα γίνει με τις ασυμπλήρωτες Δηλώσεις και του ανέφερε ότι δεν είχε οποιαδήποτε νέα από τους διαθέτες. Εκτός από την περίπτωση αυτή, από την ημέρα που είχαν παραληφθεί οι Δηλώσεις κανείς δεν ήρθε σε επαφή με το Τμήμα του και ως εκ τούτου οι Δηλώσεις παρέμειναν στο φάκελο ασυμπλήρωτες. Ο μάρτυρας ήταν σαφής ότι ουδέποτε ο ίδιος ή άλλος λειτουργός, είχε αναφέρει στο ΜΕ4 ή σε οποιοδήποτε άλλο πρόσωπο, ότι είχαν οδηγίες από το Υπουργείο Εσωτερικών να μην γίνονται μεταβιβάσεις λόγω της τοποθεσίας των ακινήτων στη «νεκρή ζώνη», γιατί τέτοιες οδηγίες δεν είχαν, αφενός επειδή το Τμήμα του δεν ανήκει στο Υπουργείο Εσωτερικών και αφετέρου επειδή δεν έχει αρμοδιότητα ή εξουσία να αρνείται μεταβιβάσεις. Στόχος του Τμήματος είναι μόνο να εισπράξει το Φόρο Κεφαλαιουχικών Κερδών και Ακίνητης Ιδιοκτησίας και να παραχωρήσει σχετικό Πιστοποιητικό Πληρωμής. Τα όσα έχουν να κάμουν με τη μεταβίβαση αφορούν το Κτηματολόγιο. Κατά την αντεξέταση παραδέχθηκε ότι για τα Κατεχόμενα και τη «νεκρή ζώνη» δεν υπάρχει η Εκτιμημένη Αξία των ακινήτων κατά την 1/1/1980 και ότι ο πολίτης που επιθυμεί να κάμει μεταβίβαση ακινήτων στις εν λόγω περιοχές, ίσως να βρίσκεται σε αδιέξοδο. Για τα επίδικα Ακίνητα, δήλωσε άγνοια ως προς την ακριβή τοποθεσία τους και το αν βρίσκονται στην «νεκρή ζώνη». ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΡΤΥΡΙΑΣ - ΕΥΡΗΜΑΤΑ Ο ΜΕ1, Γεώργιος Πελαγίας, ήταν μεν αξιόπιστος, αλλά όπως θα διαφανεί πιο κάτω, πολλά από τα ουσιαστικά γεγονότα που κατέθεσε, τα είχε πληροφορηθεί από άλλα άτομα και ιδιαίτερα από τους ΜΕ3 και 4, επομένως δεν τα γνώριζε ο ίδιος προσωπικά. Είναι φανερό ότι, ενεργώντας τόσο προσωπικά, όσο και για λογαριασμό της Ενάγουσας 2 Εταιρείας, ανέθεσε σε τρίτα πρόσωπα να προβούν σε όλες τις αναγκαίες ενέργειες για την αποπεράτωση της μεταβίβασης των Ακινήτων. Η ανάθεση αυτή έγινε δεόντως με το Πληρεξούσιο και την Εξουσιοδότηση (Τεκμήρια 3, 4 και 14), καθώς και με οδηγίες στο ΜΕ
  26. Ο ίδιος, φάνηκε να μην ήταν γνώστης των σχετικών διαδικασιών και αυτό αποδεικνύεται από τις ειλικρινείς απαντήσεις του που όταν ερωτείτο σχετικά, δήλωνε άγνοια. Επέδειξε εμπιστοσύνη στα άτομα στα οποία είχε αναθέσει τη συμπλήρωση των μεταβιβάσεων αφού αυτά είχαν πείρα στον εν λόγω τομέα. Έχοντας μελετήσει τη μαρτυρία που έχει προσαχθεί και ιδιαίτερα αυτή των ΜΕ3 και 4, Λεμονάρη και Σαββίδη από πλευράς Εναγόντων και ΜΥ1, Γεωργιάδη από πλευράς Εναγομένων, εκείνο που διαπιστώνεται είναι σύγχυση αναφορικά με κάποιες ενέργειες στις οποίες προέβησαν, τις διαδικασίες που έπρεπε να ακολουθηθούν και τις ευθύνες που είχε η κάθε πλευρά σε επιμέρους θέματα. Η σύγχυση αυτή προέκυψε από το γεγονός ότι αναφύησαν εμπόδια στη διαδικασία που φαίνεται να μην είχαν συναντήσει ξανά στο παρελθόν. Προτού γίνει η μεταβίβαση των Ακινήτων, θα έπρεπε να είχε καταβληθεί ο φόρος κεφαλαιουχικών κερδών. Αυτό προνοείται από το ΄Αρθρο 17

(2)του Περί Φορολογίας Κεφαλαιουχικών Κερδών Νόμο, 52/1980, όπως Τροποποιήθηκε. Κατά συνέπεια οι ενέργειες στις οποίες προέβη ο ΜΕ3 προς το Κτηματολόγιο τον Οκτώβριο, 2008, δεν θα μπορούσαν να έχουν αποτέλεσμα. Προηγήθηκαν φυσικά χρονικά οι ενέργειες του ΜΕ4 προς το Τμήμα Εσωτερικών Προσόδων. Ο μάρτυρας αυτός, αφού συμπλήρωσε τα ΄Εντυπα (Τεκμήρια 9 και 10), τα οποία φέρουν ημερ. 25/8/2008, επισκέφθηκε το εν λόγω Τμήμα για να τα υποβάλει. Εκεί διαπιστώθηκε από το ΜΥ1 ότι δεν ήταν πλήρως συμπληρωμένα. Συγκεκριμένα, δεν υπήρχε η εκτιμημένη αξία των Ακινήτων κατά την 1/1/
  1. Είναι δε παραδεκτό ότι για τα επίδικα Ακίνητα τα οποία βρίσκονται στη «νεκρή ζώνη», δεν είχε γίνει εκτίμηση και έτσι δεν υπήρχε η εκτιμημένη αξία κατά την 1/1/
  2. Τα ίδια ισχύουν για όλα τα ακίνητα τα οποία βρίσκονται σε απροσπέλαστες περιοχές, είτε αυτά είναι στα Κατεχόμενα, είτε στη «νεκρή ζώνη». Μάλιστα ο ΜΥ1 παραδέχθηκε ότι το κενό αυτό ίσως δημιουργεί ανυπέρβλητες δυσκολίες στη μεταβίβαση τέτοιων ακινήτων. Όταν ο ΜΕ4 πήγε να παραδώσει τα ΄Εντυπα (Τεκμήρια 9 και 10) στο Τμήμα Εσωτερικών Προσόδων και συγκεκριμένα στο ΜΥ1, υπήρξε μια στιχομυθία μεταξύ τους για την οποία οι δύο πλευρές έδωσαν αντίθετες εκδοχές. Η μεν πλευρά των Εναγόντων ισχυρίζεται ότι ο ΜΥ1 αποδέχθηκε την καταχώριση των Εντύπων αναγνωρίζοντας ότι η ευθύνη για την εκτιμημένη αξία την 1/1/1980 και τη συμπλήρωση των κενών που υπήρχε στα ΄Εντυπα, βαρύνει τη Δημοκρατία και τους αξιωματούχους της. Η πλευρά του Εναγομένου ισχυρίζεται ότι, λόγω της τακτικής επαγγελματικής σχέσης που είχαν οι ΜΕ4 και ΜΥ1, ο ΜΥ1 αποδέχθηκε να τα κρατήσει κοντά του μέχρις ότου ο ΜΕ4 του προσκομίσει όλα τα στοιχεία που έλειπαν. Δεν έχει αμφισβητηθεί ότι οι δύο αυτοί μάρτυρες είχαν τακτική επαφή στα πλαίσια των επαγγελματικών τους δραστηριοτήτων, μάλιστα ο ΜΥ1 αναγνώρισε ότι ο ΜΕ4 ήταν πάντοτε τυπικός σε ό,τι αναλάμβανε. Είναι γεγονός ότι ο Περί Ακίνητης Ιδιοκτησίας (Διακατοχή, Εγγραφή και Εκτίμηση) Νόμος, Κεφ. 224, όπως τροποποιήθηκε, περιλαμβάνει διατάξεις που προνοούν για την εκτίμηση ακίνητης ιδιοκτησίας (Άρθρα 66-74). Εξουσίες για έναρξη διαδικασίας εκτίμησης διαθέτει και ο Διευθυντής του Τμήματος Κτηματολογίου και Χωρομετρίας, αλλά και το Υπουργικό Συμβούλιο. Είναι επίσης γεγονός το οποίο αποδεικνύεται από τις πληροφορίες που περιέχονται στα έντυπα «Δήλωσης Διάθεσης Ακίνητης Ιδιοκτησίας», όπως είναι τα Τεκμήρια 9 και 10, ότι αποτελεί υποχρέωση αυτού που υποβάλλει τα έντυπα να τα καταθέσει πλήρως συμπληρωμένα και όχι των κρατικών οργάνων που τα αποδέχονται. Το Δικαστήριο όμως θα αποφύγει να υπεισέλθει στο ποιος φέρει την ευθύνη για τις πιο πάνω παραλείψεις για τον ακόλουθο λόγο: αφ' ης στιγμής ο ΜΥ1 δέχθηκε και κράτησε κοντά του τα έντυπα (Τεκμήρια 9 και 10), θεωρώ ότι αποδέχθηκε την καταχώριση τους. Δεν δέχομαι το διαχωρισμό που επιχείρησε να κάνει μεταξύ της επαγγελματικής και της προσωπικής του ιδιότητας ισχυριζόμενος ότι τα κράτησε μέχρις ότου ο ΜΕ4 τον εφοδιάσει με τα στοιχεία που έλειπαν. Ο ΜΥ1 αποδέχθηκε τα έντυπα σε ώρα καθήκοντος, υπό την ιδιότητα του ως Λειτουργός του Τμήματος Εσωτερικών Προσόδων, γνωρίζοντας ότι ήταν ελλειπή. Κατά συνέπεια, αν υπήρχε κάποιο πρόβλημα στη διεκπεραίωση της διαδικασίας, όπως για παράδειγμα, αδυναμία υπολογισμού του φόρου κεφαλαιουχικών κερδών ο πολίτης, και στην παρούσα περίπτωση οι Ενάγοντες, ανέμεναν να τους κοινοποιηθεί με σαφήνεια. Υπάρχει ακόμη ένα σημείο στο οποίο οι δύο πλευρές έδωσαν αντίθετες εκδοχές και αυτό είναι στο κατά πόσο ο ΜΥ1 δήλωσε στο ΜΕ4 ότι το Τμήμα Εσωτερικών Προσόδων είχε λάβει οδηγίες να μην προχωρεί με υποθέσεις απροσπέλαστων ή κατεχόμενων περιοχών. Ο ΜΥ1 ανέφερε ότι ουδέποτε είχε πει ο ίδιος κάτι τέτοιο. Μεταξύ των δύο εκδοχών, προτιμώ αυτή του ΜΥ1 για τους ακόλουθους λόγους: ο ΜΕ4 στη Γραπτή του Δήλωση (ΤΕΚΜΗΡΙΟ Γ), η οποία αποτέλεσε μέρος της κύριας εξέτασης του, ανέφερε επί λέξει τα ακόλουθα: «
  3. Μετά από επανειλημμένες επισκέψεις μου στο Τμήμα Κεφαλαιουχικών Κερδών όπου μετέβαινα για να ενημερωθώ για την πορεία της υπόθεσης μας και εάν είχαν καταλήξει στη σχετική φορολογία, στην αρχή μου ελέχθηκε ότι δεν μπορούν να κάνουν εκτιμήσεις για τα κόστη των ακινήτων με αξίες ημερομηνίας 01.01.80, για το λόγο ότι ευρίσκονται στη νεκρή ζώνη. Στη συνέχεια μου λέχθηκε ότι έχουν οδηγίες από το Τμήμα τους να μην προχωρούν με υποθέσεις διάθεσης απροσπέλαστων ή κατεχόμενων περιοχών. ΄Εκτοτε περίμενα την εξέλιξη της υπόθεσής μας, χωρίς κανένα θετικό αποτέλεσμα.» Σε εκείνο το στάδιο δεν είχε αναφέρει οτιδήποτε για το ΜΥ1 και είναι κατά την αντεξέταση που ανέφερε το όνομα του εν λόγω μάρτυρα. Επίσης ενώ αναφέρει για επανειλημμένες επισκέψεις του στο Τμήμα Κεφαλαιουχικών Κερδών, κατά την αντεξέταση δεν διαφάνηκε κάτι τέτοιο, παρά μόνο μια μόνο άλλη επίσκεψη. Η μαρτυρία του ΜΕ4 περιέχει ανακρίβειες στις οποίες δεν μπορεί να στηριχθεί το Δικαστήριο. Αντίθετα η μαρτυρία του ΜΥ1 ήταν σαφής. Διαχώρισε τα καθήκοντα που έχει το Τμήμα του από αυτά που έχει το Κτηματολόγιο σε περιπτώσεις μεταβιβάσεων ακινήτων. Ξεκαθάρισε ότι το Τμήμα του δεν μπορούσε να προβεί σε εκτίμηση της αξίας των Ακινήτων αφού γι' αυτό αποκλειστικό είναι το Τμήμα Κτηματολογίου. Το καθήκον του Τμήματος του είναι να προβεί σε είσπραξη του σχετικού φόρου. ΄Ηταν δε σαφής ότι ουδέποτε είχε πει στο ΜΕ4 ότι είχαν, ως Τμήμα, λάβει οδηγίες να μην προχωρούν για υποθέσεις διαθέσεων ακινήτων σε απροσπέλαστες περιοχές αφού ουδέποτε είχαν λάβει τέτοιες οδηγίες. Απλώς πρακτικά δεν γίνονταν μεταβιβάσεις σε απροσπέλαστες περιοχές. Σε γενικές γραμμές, η μαρτυρία που έχει προσαχθεί από πλευράς Εναγόντων για άρνηση των αρμόδιων κυβερνητικών τμημάτων όπως προβούν στη μεταβίβαση των Ακινήτων, είναι γενική και ασαφής. Το ίδιο ισχύει και για τη μαρτυρία του ΜΕ3-Λεμονάρη ο οποίος αποδίδει το τι τού είχε λεχθεί σε άτομα τα οποία δεν γνώριζε. Οι Ενάγοντες όμως προέβησαν και σε άλλες ενέργειες: απέστειλαν την Επιστολή Τεκμήριο 6 προς τον Υπουργό Εσωτερικών στις 3/10/2008, στην οποία έλαβαν απάντηση στις 15/1/2009 (Τεκμήριο 8), δηλαδή τέσσερεις μόλις μέρες πριν την καταχώριση της παρούσας Αγωγής. Η δε απάντηση που έλαβαν δεν περιείχε και οτιδήποτε το ουσιαστικό αφού ανέφερε ότι είχε ζητηθεί έκθεση από το Τμήμα Κτηματολογίου και Χωρομετρίας για την υπόθεση και ότι οι Ενάγοντες θα ενημερώνονταν σχετικά. Στην εν λόγω απάντηση γίνεται αναφορά και σε άλλη Επιστολή των Εναγόντων ημερ. 16/12/
  4. Επιπρόσθετα ο Δικηγόρος των Εναγόντων απέστειλε την Επιστολή ημερ. 30/10/2008 (Τεκμήριο 7) στην οποία δεν φαίνεται να υπήρξε απάντηση. Η υπόλοιπη μαρτυρία των Εναγόντων, ήτοι αυτή των ΜΕ2-Εκτιμητή και ΜΕ5-Αθηαινίτη, γίνεται αποδεκτή αφού δεν αμφισβητήθηκε από πλευράς Εναγομένων. ΝΟΜΙΚΗ ΠΤΥΧΗ - ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Η πλευρά του Εναγομένου κατά την Τελική της Αγόρευση ήγειρε θέμα έλλειψης δικαιοδοσίας του παρόντος Δικαστηρίου. Η διαφορά στην παρούσα υπόθεση, κατά τον κ. Αριστείδη, εμπίπτει στην αποκλειστική δικαιοδοσία του Ανωτάτου Δικαστηρίου δυνάμει του ΄Αρθρου 146, του Συντάγματος. Παρόλον ότι το θέμα αυτό δεν είχε εγερθεί ούτε από τα Δικόγραφα, ούτε κατά την ακροαματική διαδικασία, φαίνεται να είναι παραδεκτό ότι ως θέμα δημόσιας τάξης, μπορεί να εγερθεί σε οποιοδήποτε στάδιο της διαδικασίας, ακόμη και αυτεπάγγελτα από το Δικαστήριο. Βλ. Takis P. Markides Ltd v. Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας
(1997)1(Γ) Α.Α.Δ. 1424, Παναγιώτου v. Χ''Κυριάκου
(1991)1 Α.Α.Δ.
  1. Έχει ήδη γίνει αναφορά και ανάλογο εύρημα ότι οι Ενάγοντες προσέφεραν γενική και ασαφή μαρτυρία ως προς τη στάση των κρατικών αξιωματούχων έναντι των αιτημάτων τους για συμπλήρωση των μεταβιβάσεων των Ακινήτων. Το σημείο που θεωρώ ότι οδήγησε στη στασιμότητα είναι ο μη υπολογισμός του φόρου κεφαλαιουχικών κερδών εφόσον οι μεταβιβάσεις που θα γίνονταν στο Κτηματολόγιο θα έπρεπε να επακολουθήσουν την πληρωμή του φόρου. Η σύγχυση που επικράτησε τόσο τις ενέργειες των Εναγόντων αλλά και σε ενέργειες αξιωματούχων των Εναγομένων, οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στο καινοφανές του θέματος. Σε όλες τις προηγούμενες περιπτώσεις τα έντυπα που υποβάλλονταν στο Τμήμα Εσωτερικών Προσόδων για υπολογισμό του φόρου κεφαλαιουχικών κερδών ήταν πλήρως συμπληρωμένα και σ' αυτά εμφαίνετο η εκτιμημένη αξία κατά την 1/1/
  2. Στην παρούσα περίπτωση όχι μόνο δεν υπήρχε αυτή η εκτιμημένη αξία, αλλά λόγω των αντικειμενικών δυσκολιών στην πρόσβαση στα Ακίνητα, όλοι βρέθηκαν προ απροόπτου για το ποίος έχει την ευθύνη και πώς θα γίνει η σχετική εκτίμηση. ΄Ολη αυτή η κατάσταση οδήγησε σε αδιέξοδο και τελικά στην ακύρωση των Συμφωνιών (Τεκμήρια 1 και 2). Η πλευρά των Εναγόντων ισχυρίζεται ότι η πιο πάνω στάση των υπαλλήλων των κυβερνητικών τμημάτων είναι δυστροπία και συμπεριφορά τέτοια που δίδει το δικαίωμα στους Ενάγοντες, δυνάμει του ΄Αρθρου 172 του Συντάγματος να απαιτήσουν απευθείας θεραπείες χωρίς να ακολουθήσουν προηγουμένως την οδό της προσφυγής με βάση το ΄Αρθρο 146 του Συντάγματος. Το Άρθρο 172 του Συντάγματος προνοεί τα ακόλουθα: «Η Δημοκρατία ευθύνεται διά πάσαν ζημιογόνον άδικον πράξιν ή παράλειψιν των υπαλλήλων ή Αρχών της Δημοκρατίας εν τη ασκήσει των καθηκόντων αυτών ή κατ' επίκλησιν ασκήσεως των καθηκόντων αυτών. Νόμος θέλει καθορίσει τα περί της ευθύνης της Δημοκρατίας.» Στο σύγγραμμα Σύνταγμα της Κυπριακής Δημοκρατίας του Ανδρέα Νικόλα Λοϊζου
(2001), αναφέρονται τα ακόλουθα στη σελ. 410: «Η Πολιτεία ευθύνεται για τις παράνομες πράξεις των λειτουργών της παρά το γεγονός ότι δεν έχει θεσπιστεί νόμος όπως προβλέπεται από το ΄Αρθρο 172 που να ρυθμίζει την ευθύνη της Δημοκρατίας στον τομέα αυτό.» Επιπρόσθετα στην ίδια σελίδα αναφέρονται: «Το Άρθρο 172 δίδει από μόνο του αγώγιμο δικαίωμα αφού οι διατάξεις του είναι δηλωτικές και οριστικές των δικαιωμάτων που δημιουργούνται ώστε να μπορούν να επιβάλλονται χωρίς περαιτέρω ρύθμιση και εκτείνεται και σε πράξεις στον τομέα του Δημοσίου Δικαίου. Οι ζημιογόνες όμως άδικες πράξεις ή παραλείψεις που αναφέρονται στο ΄Αρθρο 172, και οι οποίες είναι εκτελεστές ώστε η αναθεώρηση τους να εμπίπτει μέσα στα όρια του Άρθρου 146 δημιουργούν αγώγιμο δικαίωμα, που δεν ασκείται απ' ευθείας σε πολιτικό δικαστήριο αλλά μόνο σύμφωνα με το ΄Αρθρο 146.6 μετά από απόφαση του Δικαστηρίου κάτω από την παράγραφο 4 του Άρθρου 146. Σε περιπτώσεις, όμως, αμφιβολίας λόγω εμφανούς η ισχυριζομένης σύγκρουσης δικαιοδοσίας, το αποφασιστικό κριτήριο είναι να στραφεί ένας προς το Άρθρο 146, για να αποφασίσει κατά πόσο το συγκεκριμένο θέμα ήταν μέσα στην αποκλειστική δικαιοδοσία του Ανωτάτου Συνταγματικού Δικαστηρίου[1]. ΄Οταν η απαίτηση εμπίπτει μέσα στη σφαίρα του ΄Αρθρου 146.1 δεν μπορεί να εγερθεί παράλληλη θεραπεία κάτω από το Άρθρο 172[2].» Η Νομολογία επί του θέματος δεικνύει, μεταξύ άλλων, ότι για να εφαρμόζονται οι πρόνοιες του ΄Αρθρου 172, θα πρέπει να έχει προκληθεί ζημιά από άδικη εκτέλεση των νόμιμων καθηκόντων δημόσιων λειτουργών, είτε εκ προθέσεως, είτε με καλή πίστη και καλύπτει περιπτώσεις υπέρβασης εξουσίας. Βλ. Georghiou v. Attorney-General of the Republic
(1982)1 C.L.R. 938, Alexandrou v. Attorney-General of the Republic
(1983)1 C.L.R. 41. Χαρακτηριστικό είναι το ακόλουθο απόσπασμα από τη Georghiou
(1982)πιο πάνω (σελ. 944-945): «An injurious act or omission is one that causes damage or produces adverse effects to the rights of the person affected thereby. For the injurious act or omission to be actionable, it must be "άδικος" - unjust (wrongful). "Unjust" or "wrongful" in the context of Article 172 signifies an ac committed without authority or justification in law. The authority of officers of the State emanates from the law or laws setting up their office, defining their duties and regulating their discharge subject, always, to the fundamental provisions of the Constitution and notions of good administration. Abuse of authority or office lies at the root of the liability of the Republic for acts or omissions of its officers, both in the field of public as well as private law. Liability attaches not only when the wrongful act occurs in the discharge of their duties but also in the course of the purported discharge of their duties. The relevant expression in the Greek text of the Constitution "κατ' επίκλησιν", imports liability whenever the wrong is done, by invoking the officer's powers. The word "purport", used in the English text, must be understood in this sense. "Κατ' επίκλησιν", connotes acts ostensibly or purportedly within an officer´s authority, but not so in actual fact, as a matter of lawful authority. The State is similarly liable for wrongful acts committed because of misappreciation or misconception of an officer's duties arising from a bona fide mistake, as well as for acts or emissions involving a deliberate abuse of powers fraught with mala fides. In short, it covers acts seemingly attributable to the authority of the actor's office but outside the realm of his authority, as defined by law.» Στην παρούσα περίπτωση θεωρώ ότι η συμπεριφορά που επεδείχθη από τους αρμόδιους κρατικούς λειτουργούς, δεν εμπίπτει εντός των πλαισίων του ΄Αρθρου 172. Η σύγχυση που παρατηρήθηκε οφείλεται στο ότι τέτοιο θέμα πρώτη φορά φαίνεται να αντιμετώπιζαν και δεν υπήρχαν διαδικασίες που να το ρυθμίζουν. Ακόμη και ο ισχυρισμός των Εναγόντων ότι οι κρατικοί αξιωματούχοι αρνήθηκαν και/ή αμέλησαν να υπολογίσουν το φόρο κεφαλαιουχικών κερδών και να διεκπεραιώσουν τις μεταβιβάσεις, θεωρώ ότι αποτελούν πράξη ή παράλειψη που δεν εμπίπτει εντός του ΄Αρθρου 172. Η πλευρά των Εναγόντων, διερωτήθηκε κατά την Τελική της Αγόρευση, ποια διοικητική πράξη είναι αυτή που θα πρέπει να αμφισβητηθεί με την οδό της προσφυγής; Παραπέμπω σχετικά στην υπόθεση Αγρόκτημα Λανίτη Λτδ κ,ά. v. Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας κ.ά.
(1991)1 Α.Α.Δ. 225, 231 όπου αναφέρθηκε ότι «... παρέχεται στο Ανώτατο Δικαστήριο αποκλειστική δικαιοδοσία για την αναθεώρηση κάθε πράξης διοικητικής Αρχής ή οργάνου το οποίο ασκεί εκτελεστική ή διοικητική λειτουργία. Το άρθρο 146.1 καλύπτει την ολότητα του φάσματος διοικητικών πράξεων, αποφάσεων και παραλείψεων της Διοίκησης στον τομέα του δημοσίου δικαίου.» Υπάρχει ήδη εύρημα του Δικαστηρίου ότι το Τμήμα Εσωτερικών Προσόδων αποδέχθηκε τα έντυπα (Τεκμήρια 9 και 10). Επομένως είχε καθήκον να ενεργήσει με βάση αυτά και να δώσει μια απάντηση στους Ενάγοντες. Αυτό το καθήκον το εν λόγω Τμήμα, παρέλειψε να το πράξει. Όλα αυτά, που στην παρούσα διαδικασία θεωρήθηκαν ως απάντηση, είναι γενικά και ασαφή. Είναι για το λόγο αυτό που δημιουργήθηκε η σύγχυση και παρεξήγηση. Σαφής απάντηση που να περιέχει τους λόγους που το Τμήμα Εσωτερικών Προσόδων δεν προώθησε το αίτημα των Εναγόντων, δεν υπήρξε και αυτό αποτελεί εύρημα του παρόντος Δικαστηρίου. Στην υπόθεση Λανίτη
(1991), πιο πάνω, λέχθηκαν τα ακόλουθα στη σελ. 232: «Η παράλειψη είναι εκτελεστή όταν ο νόμος επιβάλλει στη Διοίκηση ενεργό υποχρέωση προς δράση. Μάλιστα, η νομολογία ορίζει ότι εφόσο πρόκειται περί συνεχιζόμενης παράλειψης προς εκπλήρωση ενεργητικού καθήκοντος το οποίο επιβάλλει ο νόμος, ο χρόνος των 75 ημερών για την άσκηση προσφυγής δεν αποτελεί κώλυμα, δεδομένου ότι η παράλειψη εκλείπει μόνο με την εκτέλεση του επιβαλλόμενου καθήκοντος». Με βάση όλα τα πιο πάνω, δέχομαι τη θέση του Εναγομένου ότι η επίδικη διαφορά εμπίπτει στην αποκλειστική δικαιοδοσία του Ανωτάτου Δικαστηρίου με βάση το Άρθρο 146 του Συντάγματος, γι' αυτό και η παρούσα Αγωγή απορρίπτεται με Έξοδα υπέρ του Εναγομένου και σε βάρος των Εναγόντων αλληλέγγυα και/ή χωριστά, τα οποία να υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή στην Κλίμακα της Αγωγής. (Υπ.).......................... Χ.Ι. Πογιατζής, Π.Ε.Δ. [1] Phedias I. Kyriakides and the Republic 1 R.S.C.C. 66, στην οποία εφαρμόστηκε η αρχή που εκτίθεται στη Hussein Ramadan and The Electicity Authority and The Republic 1 R.S.C.C. 49 σελ. 54 γράμμα Β. Eleni Vrahimi and Another and the Republic, 4 R.S.C.C. 121. SMF Conrete-Mix Ltd. v. Γενικού Εισαγγελέα και ΄Αλλου, Πολιτική ΄Εφεση 9196 ημερ. 21 Δεκεμβρίου 1998 και τις αποφάσεις στις οποίες παραπέμπει. Takis P. Markides Ltd. v. Γενικού Εισαγγελέα
(1997)1 Α.Α.Δ. 1424, αγωγή για παράβαση καθήκοντος επιμέλειας κατά την έκδοση άδειας εισαγωγής,. [2] Eleni Solomou and Georghios Loukaides and Others 1 R.S.C.C. 96. Loizos Hapeshis and Others
(1979)3 C.L.R. 550, George L. Pouros and Another v. The Attorney General
(1980)1 C.L.R. 411 4 R.S.C.C. 121. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο

🔗 Στην επίσημη πηγή

Επεξήγηση AI βάσει του επίσημου κειμένου του νόμου. Ενδεικτική, δεν υποκαθιστά νομική συμβουλή.