ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΤΕΜΠΛΑΡ ν. LIBERTY LIFE INSURANCE PUBLIC COMPANY LTD, Αγωγή αρ.: 1687/2007, 30/10/2012 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEF:2012:A320 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ Ενώπιον: Α. Κ. Λυκούργου, Ε.Δ. Αγωγή αρ.: 1687/2007 Μεταξύ: ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΤΕΜΠΛΑΡ Ενάγων -και- LIBERTY LIFE INSURANCE PUBLIC COMPANY LTD Εναγομένων 30 Οκτωβρίου, 2012 Για τον ενάγοντα, εμφανίζεται ο κ. Θ. Ανδρέου για τους κ.κ. Θεοφάνης Ανδρέου και Συνεργάτες. Για τους εναγομένους, εμφανίζεται ο κ. Κ. Δαμιανού για τον κ. Α. Μαρκίδη. Α Π Ο Φ Α Σ Η Ο ενάγων εγκαλεί τους εναγομένους για αντισυμβατική συμπεριφορά. Διεκδικεί την έκδοση απόφασης δια της οποίας να δηλώνεται πως οι εναγόμενοι έχουν έναντί του συμβατική υποχρέωση να καλύψουν πλήρως όλα τα έξοδα για νοσηλεία και ιατροφαρμακευτική περίθαλψή του. Διεκδικεί, επίσης, την επιδίκαση ποσού ύψους Λ.Κ.9.770, ως αποζημιώσεις, καθώς και την επιδίκαση τόκων και εξόδων. Δικογραφείται η ακόλουθη βάση αγωγής: Περί τις 10.11.2005 συνήφθηκε μεταξύ των εναγομένων, ως ασφαλιστών, και του ενάγοντος, ως ασφαλιζομένου, το υπ' αριθμόν 703651 ασφαλιστικό συμβόλαιο («το συμβόλαιο») δυνάμει του οποίου οι πρώτοι παρέσχαν στον δεύτερο κάρτα νοσηλείας με ποσόν κάλυψης ύψους Λ.Κ.30.
- Ως αντάλλαγμα συνεφωνήθηκε μηνιαίο ασφάλιστρο ύψους Λ.Κ.23,
- Το συμβόλαιο συνήφθηκε επί τη βάσει συγκεκριμένης πρότασης και αφορούσε στην κάλυψη των εξόδων νοσηλείας και ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης του ενάγοντος σε περίπτωση ανάγκης προκύπτουσας από ατύχημα ή ασθένεια. Ο ενάγων εξεπλήρωσε τις συμβατικές του υποχρεώσεις καταβάλλοντας ανελλιπώς τα ασφάλιστρα. Περί τις 16.3.2006 ο ενάγων υπέστη αιφνίδιο καρδιακό επεισόδιο και νοσηλεύθηκε σε ιδιωτικά νοσηλευτήρια. Ειδοποιήθηκαν αμέσως οι εναγόμενοι οι οποίοι, δια της επιστολής τους ημερ. 23.3.2006, ανέλαβαν την κάλυψη των σχετικών εξόδων. Όμως, με επιστολή τους ημερ. 20.7.2006, αυτοί υπανεχώρησαν. Συγκεκριμένα, αυτοί αρνήθηκαν να καταβάλουν το ποσόν των Λ.Κ.9.770, ως το σύνολο των εξόδων για την νοσηλεία και την ιατροφαρμακευτική περίθαλψη του ενάγοντος. Κατά πάντα ουσιώδη χρόνο το συμβόλαιο ευρίσκετο εν ισχύι. Μάλιστα, στις 26.7.2006 οι εναγόμενοι εισέπραξαν από τον ενάγοντα ασφάλιστρα. Εξ αιτίας της αντισυμβατικής συμπεριφοράς των εναγομένων, ο ενάγων κατεχώρισε την προκείμενη αγωγή. Διά της υπεράσπισής τους οι εναγόμενοι δέχονται τη σύναψη του συμβολαίου καθώς και το γεγονός πως στις 16.3.2006 ο ενάγων υπέστηκε καρδιακό επεισόδιο. Όμως, ισχυρίζονται πως το συμβόλαιο είναι άκυρο εφ' όσον η πρόταση την οποίαν υπέβαλε ο ενάγων για να καταστεί δυνατή η σύναψή του περιέχει συγκεκριμένα ουσιώδη ψεύδη και συγκεκριμένες ουσιώδεις ανακρίβειες. Επίσης, ισχυρίζονται πως διά της επιστολής τους ημερ. 23.3.2006 ανέλαβαν την ευθύνη να καλύψουν τις δαπάνες νοσηλείας και ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης του ενάγοντος μόνον εφ' όσον οι όροι και τα όρια του συμβολαίου το δικαιολογούν. Τέλος, οι εναγόμενοι ισχυρίζονται πως διά της επιστολής τους ημερ. 20.7.2006, την οποίαν ο ενάγων παρέλαβε στις 24.7.2006, ακύρωσαν το συμβόλαιο. Η δε καταβολή στις 27.7.2006, εκ μέρους του ενάγοντος, ασφαλίστρου υπήρξε σκόπιμη. Διά της απάντησής του ο ενάγων απορρίπτει το περιεχόμενο της υπεράσπισης καθώς και τις αιτιάσεις των εναγομένων. Ισχυρίζεται πως ο ίδιος δεν απέκρυψε από τους εναγομένους οιονδήποτε ουσιώδες γεγονός και πως αυτοί δεν δικαιούνται να ακυρώσουν το συμβόλαιο. Τέλος, επαναλαμβάνει την απαίτησή του. Η ακροαματική διαδικασία υπήρξε απλή. Για να αποδείξει την απαίτησή του κατέθεσε ο ίδιος ο ενάγων Γεώργιος Τέμπλαρ (Μ.Ε.1) ενώ για να προωθηθεί η υπεράσπισή κατέθεσε η Νατάσα Καλαφάτη (Μ.Υ.1), υπάλληλος των εναγομένων, κατέχουσα τη θέση της Διευθύντριας του Τμήματος Αποζημιώσεων. Επιπλέον της ένορκης προφορικής μαρτυρίας τους τα πρόσωπα αυτά κατέθεσαν και έγγραφη. Ακολουθεί η σκιαγράφηση και ο σχολιασμός του ουσιώδους μέρους της μαρτυρίας: Κατά την κυρίως εξέτασή του, η οποία διεξήχθηκε με την κατάθεση γραπτής δήλωσης (έγγραφο αρ. 1), ως το άρθρο 25 του περί Αποδείξεως Νόμου (Κεφ. 9, ως αυτό τροποποιήθηκε στη συνέχεια) επιτρέπει, ο ενάγων εδήλωσε τα εξής: Επί τη βάσει του ασφαλιστικού συμβολαίου υπ' αριθμόν 703651 (τεκμήριο 1), το οποίο συνήψε με τους εναγομένους στις 5.12.2005, αυτοί εξέδωσαν επ' ονόματί του κάρτα νοσηλείας (τεκμήριο 2) και του παρέσχαν κάλυψη για έξοδα νοσηλείας και ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης έως και το ποσόν των Λ.Κ.30.
- Ο ίδιος ανέλαβε να καταβάλλει μηνιαίο ασφάλιστρο ύψους Λ.Κ. 23,
- Οι όροι του συμβολαίου καταγράφονται στο έντυπο με τίτλο «Πίνακας Παροχών και Ασφαλίστρων» (τεκμήριο 1) καθώς και στο βιβλιάριο με τίτλο «Liberty Life, Insurance Public Company Ltd, Μαζί σας μια ζωή» (τεκμήριο 3). Πριν από τη σύναψη του συμβολαίου και καθ' υπόδειξιν των εναγομένων υπεβλήθηκε σε ιατρικές εξετάσεις. Στις 16.3.2006 υπέστηκε αιφνίδιο καρδιακό επεισόδιο και αναγκάσθηκε να νοσηλευθεί και να τύχει ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης σε ιδιωτικά νοσηλευτήρια. Το συνολικό κόστος αυτής της νοσηλείας και περίθαλψης ανήλθε στις Λ.Κ.9.770 (τεκμήρια 10 έως και 14). Οι εναγόμενοι ειδοποιήθηκαν για το γεγονός και διά της επιστολής τους ημερ. 23.3.2006 (τεκμήριο 5) ανέλαβαν να καλύψουν το κόστος αυτό. Πλην όμως, στη συνέχεια αυτοί υπανεχώρησαν. Διά της επιστολής τους ημερ. 20.7.2006 (τεκμήριο 6) ακύρωσαν το συμβόλαιο, ισχυριζόμενοι την εκ μέρους του απόκρυψη γεγονότων και αρνήθηκαν να καταβάλουν οιονδήποτε ποσόν επί τη βάσει του συμβολαίου. Ανέθεσε την υπόθεσή του σε δικηγόρο ο οποίος, διά των επιστολών του ημερ. 21.8.2006 και 4.9.2006 (τεκμήρια 7 και 8, αντιστοίχως), απήντησε στις μομφές των εναγομένων και τους εκάλεσε να εκπληρώσουν τις συμβατικές τους υποχρεώσεις. Εν πάση περιπτώσει, παρά το περιεχόμενο της επιστολής τους ημερ. 20.7.2006 (τεκμήριο 6) και επί τη βάσει του συμβολαίου, οι εναγόμενοι εισέπραξαν, στις 26.7.2006, το συμφωνηθέν μηνιαίο ασφάλιστρο (τεκμήριο 9). Ας σημειωθεί πως στο έντυπο με τίτλο «Πίνακας Παροχών και Ασφαλίστρων» (τεκμήριο 1), το οποίο ο μάρτυρας κατέθεσε ως έγγραφο που περιέχει όρους του συμβολαίου, καταγράφεται και ο εξής ουσιώδης όρος: «Είναι αποδεκτό ότι η Πρόταση την οποίαν υπόγραψε ο Συμβαλλόμενος και οποιεσδήποτε Δηλώσεις υπογράφτηκαν από τα Ασφαλισμένα Πρόσωπα αποτελούν τη βάση του Ασφαλιστηρίου και αναπόσπαστο μέρος αυτού.» Η αντεξέταση του ενάγοντος Γεώργιου Τέμπλαρ (Μ.Ε.1) υπήρξε καθοριστική εφ' όσον διαμέσου αυτής παρουσιάσθηκαν κρίσιμα έγγραφα και ήρθαν στο φως αποφασιστικής σημασίας γεγονότα. Αντεξεταζόμενος ο ενάγων Γεώργιος Τέμπλαρ (Μ.Ε.1) δέχθηκε πως το συμβόλαιο συνήφθηκε κατόπιν αίτησης/πρότασης την οποίαν ο ίδιος υπέβαλε ενώπιον των εναγομένων τον Οκτώβριο του έτους
- Πρόκειται για την «Αίτηση Ασφάλισης Ζωής» (τεκμήριο 15) όπου, μεταξύ άλλων, δηλώνει πως αισθάνεται απολύτως υγιής και πως μόνον το Δεκέμβριο του έτους 2004 και μόνον για σκοπούς έκδοσης κάρτας νοσηλείας από τη «Liberty Life» υπεβλήθηκε σε ιατρικές και διαγνωστικές εξετάσεις, ακτινογραφίες, αναλύσεις και καρδιογραφήματα. Στην αίτηση αυτή (τεκμήριο 15) αναφέρει, επίσης, πως δεν παρουσιάζει προβλήματα καρδίας ή πίεσης και πως όλες οι δηλώσεις του «.είναι πλήρεις και αληθινές και δέχε(ται) να ασφαλισθ(ει) (στους εναγομένους) με βάση αυτές τις δηλώσεις. Δέχετ(αι) επίσης η αίτηση (του) αυτή . να αποτελεί τη βάση του συμβολαίου που τυχόν θα εκδοθεί.». Την εικόνα ενός απολύτως υγιούς ατόμου, το οποίο ουδέποτε παρουσίασε την παραμικρή ασθένεια ή ενόχληση, έδωσε ο ενάγων Γεώργιος Τέμπλαρ (Μ.Ε.1) και διά των απαντήσεών του στο «Μέρος 2» της «Αίτησης Ασφάλισης Ζωής» (τεκμήριο 15). Κληθείς, περαιτέρω, διά της «Αίτησης Ασφάλισης Ζωής» (τεκμήριο 15), να δώσει το όνομα και το τηλέφωνο του προσωπικού του ιατρού, ο ενάγων Γεώργιος Τέμπλαρ (Μ.Ε.1) απάντησε: «ΠΑΘΟΛΟΓΟΣ ΠΑΝΤΕΛΗΣ». Και κληθείς να δώσει πληροφορίες για την ημερομηνία της τελευταίας επίσκεψής του σε ιατρό και για το λόγο αυτής, απάντησε: «ΔΕΝ ΘΥΜΑΜΑΙ». Αντεξεταζόμενος ο Γεώργιος Τέμπλαρ (Μ.Ε.1) διευκρίνισε πως οι εξετάσεις στις οποίες υπεβλήθηκε τον Δεκέμβριο του έτους 2004 και στις οποίες αναφέρεται στην «Αίτηση Ασφάλισης Ζωής» (τεκμήριο 15) εξυπηρετούσαν σκοπούς άλλους και όχι την σύναψη του επίδικου συμβολαίου. Προσέθεσε πως κατά την πενταετία που προηγήθηκε της σύναψης του συμβολαίου έτυχε να υποβληθεί σε ιατρικές εξετάσεις «ρουτίνας». Τις εξετάσεις αυτές δεν τις ανέφερε όταν συνεπλήρωνε την «Αίτηση Ασφάλισης Ζωής» (τεκμήριο 15) γιατί δεν ερωτήθηκε. Εν πάση περιπτώσει, συνέχισε, η παράλειψη αυτή δεν ήταν σκόπιμη. Ο μάρτυρας απεκάλυψε, επίσης, πως στα πλαίσια διερεύνησης του επίδικου περιστατικού από τους εναγομένους και ερωτηθείς από εκπρόσωπό τους στις 23.5.2006 απήντησε και τα εξής: «Έχω προσωπικό μου ιατρό αλλά και της οικογένειας μου τον Παντελή Γεωργίου. Είναι παθολόγος. Είμαι ασθενής και πελάτης του πριν από είκοσι χρόνια περίπου. Περιοδικά έκαμνα κοντά του κάποια καρδιογραφήματα. Ο γιατρός Καζαντζής είναι και εκείνος οικογενειακός ιατρός αφού παρακολουθούσεν τον μακαρίτη πατέρα μου. Πριν από δέκα περίπου χρόνια είχα κάμει κοντά του και τεστ κοπώσεως. Πριν τρία περίπου χρόνια έκαμα και κάποιες εξετάσεις στο Καζαντζή, όταν λόγω των προβλημάτων της μητέρας μου ένοιωθα κάποια εξάντληση και κούραση» (δείτε στο τεκμήριο 16). Τέλος, κατά την αντεξέτασή του ο Γεώργιος Τέμπλαρ (Μ.Ε.1) δέχθηκε πως παρά το ότι στις 24.7.2006 έλαβε την επιστολή των εναγομένων ημερ. 20.7.2006 (τεκμήριο 17), εντούτοις, στις 26.7.2006, κατέβαλε για τελευταία φορά μηνιαίο ασφάλιστρο σε εισπράκτορα των εναγομένων (τεκμήριο 9). Ισχυρίσθηκε πως προέβηκε στην ενέργεια αυτή γιατί εκπρόσωποι των εναγομένων τον διαβεβαίωσαν πως εάν μείωνε την αξίωσή του αυτή θα ικανοποιείτο. Η Νατάσα Καλαφάτη (Μ.Υ.1) επανέλαβε, ενώπιον του Δικαστηρίου, τις δικογραφημένες θέσεις των εναγομένων. Έχω μελετήσει τα ενώπιόν μου ζητήματα και έχω διεξέλθει τη μαρτυρία. Σημειώνω, εν πρώτοις, τα ακόλουθα εν σχέσει με τις ασφαλιστικές συμβάσεις, ως η επίδικη: Οι ασφαλιστικές συμβάσεις ανήκουν στην κατηγορία των συμβάσεων «υψίστης πίστεως» («uberrimae fidei»). Δεδομένου ότι ο ασφαλιζόμενος ευρίσκεται σε καλύτερη θέση να γνωρίζει ουσιώδη, για τη σύναψη της σύμβασης, γεγονότα, τα οποία ο ασφαλιστής αδυνατεί να αποκαλύψει, ο πρώτος υποχρεούται αφ' ενός να αποκαλύψει τα γεγονότα αυτά και αφ' ετέρου να αποφύγει ανακριβείς δηλώσεις. Απόκρυψη, εκ μέρους του ασφαλιζομένου, ουσιώδους γεγονότος οδηγεί την ασφαλιστική σύμβαση σε εξ υπαρχής ακυρότητα (ακυρότητα ab initio). Είναι δε αδιάφορο το εάν η απόκρυψη οφείλεται σε λάθος, χωρίς δόλια πρόθεση. Κρίσιμο είναι το γεγονός πως εξ αιτίας της απόκρυψης ή της αναληθούς δήλωσης ο ασφαλιστής παρεπλανήθηκε εν σχέσει με τον ασφαλιστικό κίνδυνο τον οποίον απεδέχθηκε και ανέλαβε συνάπτοντας τη σύμβαση. Το κριτήριο της διάκρισης μεταξύ των ουσιωδών και των επουσιωδών γεγονότων είναι αντικειμενικό. Όμως, στις περιπτώσεις όπου όρος της ασφαλιστικής σύμβασης καθιστά την ακρίβεια όλων των δηλώσεων του ασφαλιζομένου, οι οποίες γίνονται κατά τις διαπραγματεύσεις για τη σύναψή της, όρο ουσιώδη (condition precedent to the validity of the contract), τέτοια διάκριση είναι αδιάφορη (Πανευρωπαϊκή Ασφαλιστική Εταιρεία Λίμιτεδ ν. Eretria Leisure Cruises Limited
(1998)1 (B) A.A.Δ. 1072, Προοδευτική Ασφαλιστική Εταιρεία Λτδ ν. Προδρόμου
(2003)1 (Α) Α.Α.Δ. 600, American Life Insurance Ltd v. Μιχαήλ κ.α.
(2007)1 (Α) Α.Α.Δ. 593). Στην απόφαση Πανευρωπαϊκή Ασφαλιστική Εταιρεία Λίμιτεδ ν. Eretria Leisure Cruises Limited (ανωτέρω), 1080-1, αναφέρονται τα εξής: «..Όπου η ακρίβεια των δηλώσεων καθίσταται η βάση της σύμβασης δεν χρειάζεται να εξεταστεί κατά πόσο το ανακριβές γεγονός είναι ουσιώδες ή όχι, ή κατά πόσο ο ασφαλισμένος εγνώριζε ή όχι, την αλήθεια (Condogiannis v. Guardian Assurance Co., 90 L.J.P.C. 168)». Στην προκείμενη περίπτωση υπήρξε, πράγματι, εκ μέρους του ασφαλιζομένου απόκρυψη ουσιωδών γεγονότων και παροχή ανακριβών πληροφοριών. Συγκεκριμένα, τα όσα ο ενάγων Γεώργιος Τέμπλαρ (Μ.Ε.1) εδήλωσε στην γραπτή κατάθεσή του στον εκπρόσωπο των εναγομένων ημερ. 23.5.2006 (τεκμήριο 16) για τις εξετάσεις στις οποίες υπεβλήθηκε περί το έτος 2003 καθ' υπόδειξιν του ιατρού Καζαντζή λόγω «κάποια(ς) εξάντληση(ς) και κούραση(ς)» την οποία αισθανόταν, δεν συνάδουν με την εικόνα ενός απολύτως υγιούς ατόμου το οποίο ουδέποτε παρουσίασε την παραμικρή ασθένεια ή ενόχληση. Υπενθυμίζω πως τέτοια εικόνα επιχειρεί να παρουσιάσει ο ενάγων Γεώργιος Τέμπλαρ (Μ.Ε.1) στο έντυπο με τίτλο «Αίτηση Ασφάλισης Ζωής» (τεκμήριο 15). Εφ' όσον δε οι συμβαλλόμενοι ρητώς συνεφώνησαν πως όλες οι δηλώσεις του ασφαλιζομένου, οι οποίες περιέχονται στην «Αίτηση Ασφάλισης Ζωής» (τεκμήριο 15), θα αποτελούν τη βάση του συμβολαίου και αναπόσπαστο μέρος αυτού (δείτε και το τεκμήριο 1), η ανακρίβεια κάποιων από τις δηλώσεις αυτές, ακόμα και αθέλητη, καθιστά το συμβόλαιο άκυρο. Κατ' ακολουθίαν οι εναγόμενοι νομιμοποιούνται να θεωρούν το συμβόλαιο εξ υπαρχής άκυρο και είχαν κάθε δικαίωμα να απευθύνουν την επιστολή ημερ. 20.7.2006 (τεκμήρια 6 και 17). Η κατάσταση δεν διαφοροποιείται εξ αιτίας της επιστολής των εναγομένων ημερ. 23.3.2006 (τεκμήριο 5). Η διατύπωση της επιστολής αυτής είναι σαφής και δεν αφήνει περιθώρια παρερμηνείας. Διά της επιστολής αυτής οι εναγόμενοι ανέλαβαν να καλύψουν τα έξοδα της επίδικης νοσηλείας και ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης όχι ανεξαιρέτως αλλά υπό την προϋπόθεση ότι οι όροι και τα όρια του συμβολαίου το επέτρεπαν. Παρατίθεται το σχετικό απόσπασμα από την επιστολή αυτή: «Θα θέλαμε να σας πληροφορήσουμε ότι αναλαμβάνουμε κάλυψη της συγκεκριμένης νοσηλείας βάση των όρων και των ορίων του συμβολαίου του πελάτη μας». Η αναφορά σε «όρους» και «όρια του συμβολαίου» δεν είναι τυχαία και ούτε είναι αδιάφορη. Η αναφορά σε «όρους» και «όρια του συμβολαίου» δηλώνει πως η κάλυψη των εξόδων της νοσηλείας και της ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης τελεί υπό την αίρεση της τήρησης αυτών. Τέλος, η κατάσταση δεν διαφοροποιείται εξ αιτίας της καταβολής και είσπραξης, στις 26.7.2006, δηλαδή μετά την ακύρωση του συμβολαίου, μηνιαίου ασφαλίστρου. Πρόνοια καταγεγραμμένη στο βιβλιάριο με τίτλο «Liberty Life, Insurance Public Company Ltd, Μαζί σας μια ζωή (τεκμήριο 3), το οποίο ο ενάγων παρουσίασε ως έγγραφο περιέχον όρους του συμβολαίου, διαλαμβάνει τα εξής: «Ασφάλιστρα που καταβλήθηκαν για το Ασφαλιστήριο μετά τον για οποιονδήποτε λόγο τερματισμό της ισχύος του δεν δημιουργούν καμία υποχρέωση για την Εταιρεία παρά μόνο για άτοκη επιστροφή τους». Για όλους τους πιο πάνω λόγους οι απαιτήσεις του ενάγοντος κρίνονται ως αβάσιμες. Η αγωγή αποτυγχάνει. Η αγωγή απορρίπτεται. Τα έξοδα της αγωγής, ως αυτά θα υπολογισθούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο, επιδικάζονται υπέρ των εναγομένων και εναντίον του ενάγοντος. (Υπ.) ........................................ Α. Κ. Λυκούργου, Ε.Δ. Πιστόν Αντίγραφο Πρωτοκολλητής /ΕΠ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο