Κωστάκη Θάνου Δαυίδ ν. Άριστου Νικολάου, Αρ. Αγωγής: 1567/2012, 4/12/2012 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEM:2012:A136 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΜΕΣΟΥ Ενώπιον: Γ. Κ. Βλάμη, Ε.Δ. Αρ. Αγωγής: 1567/2012 Μεταξύ: Κωστάκη Θάνου Δαυίδ, εκ Λεμεσού Ενάγοντα και Άριστου Νικολάου, εκ Λεμεσού Εναγόμενος Αίτηση ημερομηνίας 09.11.12 για έκδοση δικαστικής απόφασης εναντίον του Εναγομένου λόγω μη καταχώρησης σημειώματος εμφάνισης Ημερομηνία: 04.12.12 Εμφανίσεις: Για Ενάγοντα-Αιτητή: κος Ζ. Νικολαΐδης (ο κ. Ν. Νεοκλέους για ν' ακούσει απόφαση) Για Εναγόμενο-Καθ' ου η αίτηση: Καμία εμφάνιση Ενάγοντας-Αιτητής: Παρών Εναγόμενος-Καθ' ου η αίτηση: Απών ΑΠΟΦΑΣΗ Με την παρούσα αγωγή ο Ενάγοντας αξιώνει από τον Εναγόμενο την πληρωμή γενικών και ειδικών αποζημιώσεων πλέον νόμιμο τόκο και δικηγορικά έξοδα λόγω υλικών ζημιών, απωλειών, δαπανών, πόνου, οδύνης, ταλαιπωρίας και σωματικών βλαβών που ισχυρίζεται ότι υπέστηκε συνεπεία τροχαίου ατυχήματος που συνέβηκε περί στις 06.09.11 επί της οδού 28ης Οκτωβρίου στη Λεμεσό με κατεύθυνση την οδό Ιάκωβου Τομπάζη και το οποίο κατ' ισχυρισμό οφειλόταν στην αποκλειστική αμέλεια και/ή παράβαση των εκ του νόμου απορρεόντων καθηκόντων του Εναγομένου ο οποίος οδηγώντας το όχημα με αριθμούς εγγραφής KML 986 κτύπησε στο πίσω μέρος του προπορευομένου οχήματος με αριθμούς εγγραφής KWT 040 του οποίου οδηγός ήταν ο Ενάγοντας. Σύμφωνα με την επισυναπτόμενη έκθεση απαίτησης, το δυστύχημα συνέβηκε όταν σε κάποιο σημείο του δρόμου επί της οδού 28ης Οκτωβρίου το φορτηγό με αριθμούς εγγραφής KML 986 που κατά τον ουσιώδη χρόνο οδηγείτο από τον Εναγόμενο στην δεξιά λωρίδα κυκλοφορίας με πορεία δυτική και κατεύθυνση την οδό Ιακώβου Τομπάζη συγκρούστηκε στο πίσω μέρος του προπορευομένου αυτοκινήτου με αριθμούς εγγραφής KWT 040 που κατά τον ουσιώδη χρόνο οδηγείτο από τον Ενάγοντα και τη στιγμή εκείνη ακινητοποίησε το όχημα του μπροστά σε διάβαση πεζών ένεκα ύπαρξης κόκκινου σηματοδότη σ' αυτή. Είναι η θέση του Ενάγοντα ότι το εν λόγω δυστύχημα προκλήθηκε από την αποκλειστική αμέλεια και/ή παράβαση των εκ του νόμου απορρεόντων καθηκόντων του Εναγομένου, λεπτομέρειες των οποίων παρατίθενται μέσα από την έκθεση απαίτηση αλλά δεν κρίνεται σκόπιμο να επαναδιατυπωθούν μέσα από το περιεχόμενο του παρόντος εγγράφου εκτός όταν και όπου κρίνεται κάτι τέτοιο αναγκαίο. Ο Ενάγοντας επιπλέον ισχυρίζεται ότι, ως αποτέλεσμα του δυστυχήματος, επωμίστηκε ειδικές ζημιές συνολικής αξίας €629,97 που αναλύονται στο κόστος επιδιόρθωσης των ζημιών του ενεχομένου οχήματος με αριθμούς εγγραφής KWT 040 από την εταιρεία Μακάριος Αγγελή & Υιοί Λτδ ύψους €170,00, ιατρικά έξοδα για παρακολούθηση και έκδοση ιατρικού πιστοποιητικού Δρ. Κυριάκου Π. Ανδρέου ύψους €250,00, τέλη για την σύνταξη και αποστολή σχετικής αστυνομικής έκθεσης ύψους €85,43, κόστος νοσηλείας και ακτινολογικού ελέγχου στην ιδιωτική Πολυκλινική Υγεία ύψους €110,00 και δαπάνη για την αγορά φαρμάκων από το φαρμακείο Άντρης Κ. Κιννή Λτδ ύψους €14,
- Είναι περαιτέρω ισχυρισμός του Ενάγοντα ότι συνεπεία του πιο πάνω δυστυχήματος υπέστηκε τα εξής: (α) Διάστρεμμα αυχενικής μοίρας της σπονδυλικής στήλης. (β) Διάστρεμμα οσφυϊκής μοίρας της σπονδυλικής στήλης. (γ) Πόνο και οδύνη για μεγάλο χρονικό διάστημα. Είναι ακόμη ισχυρισμός του Ενάγοντα ότι ένεκα του δυστυχήματος και των σωματικών βλαβών που υπέστηκε του χορηγήθηκε άδεια ασθενείας για περίοδο 30 ημερών. Ο Ενάγοντας καταχώρησε την υπό τον άνω αριθμό και τίτλο αγωγή υπό τη μορφή γενικώς οπισθογραφημένου κλητηρίου εντάλματος (O.2, r.1) στις 06.04.
- Πιστό αντίγραφο του κλητηρίου εντάλματος επιδόθηκε στον Εναγόμενο στις 19.04.
- Ακολούθως στις 14.06.12 ο Ενάγοντας καταχώρησε δια συνηγόρου την έκθεση απαίτησης του. Επειδή ο Εναγόμενος παρέλειψε να καταχωρήσει σημείωμα εμφάνισης, ο Ενάγοντας, δια του δικηγόρου του, υπέβαλε στις 09.11.12 μονομερής αίτηση για έκδοση δικαστικής απόφαση εναντίον του, η οποία ορίστηκε για απόδειξη στις 16.11.
- Εκείνη την ημέρα, το Δικαστήριο, στην προσπάθεια του να διασφαλίσει το συνταγματικό δικαίωμα του Ενάγοντα να παρουσιάσει την υπόθεση του ενώπιον του Δικαστηρίου για διάγνωση των αγώγιμων δικαιωμάτων του εντός εύλογου χρονικού διαστήματος[1], κάλεσε τον Ενάγοντα, δια του δικηγόρου του, να προχωρήσει με απόδειξη της αγωγής, ο οποίος δήλωσε ετοιμότητα. Ως εκ τούτου, η παρούσα απόφαση αποτελεί προϊόν εξέτασης της μονομερούς αίτησης ημερομηνίας 09.11.12, η οποία ας σημειωθεί ότι συνοδεύεται από ένορκη δήλωση του Ενάγοντα ημερομηνίας 16.11.12 και διάφορα επισυνημμένα σε αυτή έγγραφα. Στα πλαίσια απόδειξης της υπόθεσης κατατέθηκαν τα εξής έγγραφα: - Ένορκη δήλωση επίδοσης πιστού αντιγράφου του κλητηρίου εντάλματος στον Εναγόμενο. - Ένορκος δήλωση του Ενάγοντα ημερομηνίας 16.11.12, μέσα από την οποίαν ουσιαστικά επαναλαμβάνεται το περιεχόμενο της έκθεσης απαίτησης και στην οποίαν επισυνάφθηκαν τα ακόλουθα έγγραφα: · Αστυνομικής έκθεσης στην οποίαν περιλαμβάνεται και το σχεδιάγραμμα της σκηνής του δυστυχήματος. · Ιατρικό πιστοποιητικό ημερομηνίας 05.10.11 του Δρ. Κυριάκου Π. Ανδρέου, ιδιώτη ορθοπεδικού χειρούργου και τραυματιολόγου. · Απόδειξη είσπραξης πληρωμής υπ' αριθμό 0267 ημερομηνίας 21.10.11 από την εταιρεία Μακάριος Αγγελή & Υιοί Λτδ για το ποσό των €170,00 σε σχέση με το κόστος επιδιόρθωσης των ζημιών στο ενεχόμενο όχημα με αριθμούς εγγραφής KWT
- · Τιμολόγιο υπ' αριθμό 63320590 ημερομηνίας 06.09.11 του ιδιωτικού νοσοκομείου Πολυκλινικής Υγείας για το ποσό των €110,00 που αφορούν έξοδα νοσηλείας και ακτινολογικού ελέγχου. · Απόδειξη είσπραξης χρημάτων υπ' αριθμό 65048 ημερομηνίας 08.09.11 από το φαρμακείο Άντρη Κ. Κιννή Λτδ για το ποσό των €14,54 σχετικά με το κόστος αγοράς φαρμάκων. · Φωτοαντίγραφο επιταγής υπ' αριθμό 26086714 ημερομηνίας 21.09.11 του Συνεργατικού Ταμιευτηρίου Λεμεσού για το ποσό των €85,43 σχετικά με την πληρωμή τελών για την σύνταξη και αποστολή της αστυνομικής έκθεσης και του σχεδιαγράμματος της σκηνής του δυστυχήματος. Ο Εναγόμενος δια της παράλειψης του να καταχωρήσει σημείωμα εμφάνισης επέλεξε συνειδητά να μη συμμετάσχει στη δικαστική διαδικασία και κατ' επέκταση να μην παρουσιάσει τη δική του εκδοχή ενώπιον του Δικαστηρίου. Ως αποτέλεσμα αυτού, το Δικαστήριο έχει ενώπιον του μόνο την εκδοχή του Ενάγοντα και με βάση το δεδομένο αυτό προχωρεί στην εξέταση και αξιολόγηση της μαρτυρίας, όπως αυτή παρουσιάστηκε στο Δικαστήριο εκ μέρους του, προς απόδειξη της ουσίας της αγωγής. Παρόλο που η μαρτυρία που προσφέρθηκε από και εκ μέρους του Ενάγοντα αναφορικά με τα γεγονότα που διαδραματίστηκαν παρέμεινε υπό τις περιστάσεις αναντίλεκτη, εντούτοις το Δικαστήριο προχώρησε στην εξέταση και αξιολόγηση της στη βάση του ισοζυγίου των πιθανοτήτων. Έχοντας μελετήσει και αξιολογήσει τη μαρτυρία και τα έγγραφα που κατατέθηκαν ενώπιον μου, καταλήγω στα ακόλουθα ευρήματα που αφορούν τα πραγματικά και αληθή ουσιώδη γεγονότα που διαδραματίστηκαν κατά τον ουσιώδη χρόνο και σχετίζονται με τα επίδικα θέματα της παρούσας αγωγής: Στις 06.09.11 και περί ώρα 17:00 ενώ ο Εναγόμενος οδηγούσε το φορτηγό με αριθμούς εγγραφής KML 986 στη δεξιά λωρίδα κυκλοφορίας στην οδό 28ης Οκτωβρίου στη Λεμεσό με πορεία δυτική προς την οδό Ιακώβου Τομπάζη σε κάποιο σημείο συγκρούστηκε με το πίσω μέρος του προπορευομένου οχήματος τύπου saloon και μάρκας Toyota με αριθμούς εγγραφής KWT 040 που κατά τον ουσιώδη χρόνο οδηγείτο από τον Ενάγοντα και εκείνη τη στιγμή δεν βρισκόταν σε κίνηση αλλά ακινητοποιημένο σε στάση αναμονής μπροστά σε διάβαση πεζών τύπου 'pelican' εξαιτίας ύπαρξης κόκκινου σηματοδότη σ' αυτή. Συνεπεία της σύγκρουσης, το ενεχόμενο όχημα με αριθμούς εγγραφής KML 986 υπέστηκε ζημιές στο μπροστινό μέρος αυτού ενώ το ενεχόμενο όχημα με αριθμούς εγγραφής KWT 040 υπέστηκε ζημιές στο πισινό μέρος αυτού. Το σημείο σύγκρουσης των εμπλεκομένων οχημάτων διατυπώνεται μέσα από το επισυνημμένο σχεδιάγραμμα της σκηνής του δυστυχήματος. Οι δε πορείες και τελικές θέσεις των εμπλεκομένων οχημάτων επίσης αποτυπώνονται στο εν λόγω σχεδιάγραμμα. Το δυστύχημα συνέβηκε σε δρόμο ευθύ και τα διάρκεια της ημέρας κάτω από αίθριες και στεγνές καιρικές συνθήκες. Μετά το δυστύχημα ο Ενάγοντας εξετάστηκε από τον ιδιώτη ιατρό Δρ. Κυριάκου Π. Ανδρέου που έχει ειδικότητα ορθοπεδικού χειρούργου και τραυματιολόγου. Αποδέχομαι στην ολότητα του το περιεχόμενο του ιατρικού πιστοποιητικού ημερομηνίας 05.10.11 του Δρ. Κυριάκου Π. Ανδρέου που εκδόθηκε ως αποτέλεσμα της ιατρικής εξέτασης και παρακολούθησης που έτυχε ο Ενάγοντας στις 06.09.11 και 21.09.
- Σύμφωνα με την έκθεση απαίτησης, η βάση της αγωγής είναι η κατ' ισχυρισμό αμέλεια του Εναγομένου που, κατά τον Ενάγοντα, ευθύνεται αποκλειστικά για την πρόκληση του επίδικου δυστυχήματος. Είναι στη βάση αυτή που ο Ενάγοντας πιστεύει ότι δικαιούται και για το λόγο αυτό αξιώνει από τον Εναγόμενο γενικές και ειδικές αποζημιώσεις για τα έξοδα, απώλειες, ζημιές, σωματικές βλάβες, πόνο και ταλαιπωρία που ισχυρίζεται ότι υπέστηκε ένεκα του δυστυχήματος. Οι αρχές της αμέλειας έχουν κωδικοποιηθεί μέσα από τον Περί Αστικών Αδικημάτων Νόμο, Κεφ. 148 μετά των συναφών τροποποιήσεων. Συγκεκριμένα, το άρθρο 51 καθορίζει την αμέλεια ως την τέλεση πράξης την οποίαν υπό τις περιστάσεις δεν θα τελούσε λογικό σωστό πρόσωπο ή την παράλειψη τέλεσης πράξης την οποίαν τέτοιο πρόσωπο θα τελούσε. Αμέλεια ακόμη μπορεί να είναι η παράλειψη καταβολής τέτοιας δεξιότητας ή επιμέλειας για την άσκηση επαγγέλματος, επιτηδεύματος ή ασχολίας όπως ένα λογικό συνετό πρόσωπο που έχει τα προσόντα για την άσκηση του επαγγέλματος αυτού, επιτηδεύματος ή ασχολίας θα κατέβαλλε υπό τις περιστάσεις. Το εν λόγω άρθρο προνοεί αποζημίωση στην πρόκληση ζημιάς ως αποτέλεσμα αμελούς πράξης ή παράλειψης μόνο στο πρόσωπο έναντι του οποίου ο υπαίτιος της αμέλειας υπείχε υποχρέωση, υπό τις περιστάσεις, να μην επιδείξει αμέλεια. Τα συστατικά στοιχεία που πρέπει να αποδειχθούν σε κάθε αγωγή αμέλειας είναι η ύπαρξη καθήκοντος επιμέλειας, η έλλειψη της προσήκουσας προσοχής (δηλαδή η τέλεση αμελούς πράξης ή παράλειψης) από μέρους ενός μέσου συνετού ανθρώπου, η πρόκληση ζημιάς ως αποτέλεσμα της τέλεσης αμελούς πράξης ή παράλειψης (αιτιώδης συνάφεια) και η δυνατότητα πρόβλεψης ότι η τέλεση της εν λόγω πράξης ή παράλειψης μπορεί να προκαλέσει το συγκεκριμένο ζημιογόνο αποτέλεσμα.[2] Γενικά το θέμα της αμέλειας είναι ζήτημα γεγονότων και αποφασίζεται με βάση τις συνθήκες και τις περιστάσεις της κάθε υπόθεσης.[3] Η έννοια της αμέλειας ως πραγματικού γεγονότος συνίσταται στην παράλειψη επίδειξης εύλογης προσοχής κάτω από τις συγκεκριμένες περιστάσεις της κάθε υπόθεσης. Το ζήτημα αυτό συνοψίζεται στην Φοινικαρίδης v Γεωργίου κ.α.
(1991)1 Α.Α.Δ. 475 ως εξής: "Αυτό κατά εναρμονισμό προς το θεμελιωμένο ότι η αμέλεια ως πραγματικό γεγονός συνίσταται στην παράλειψη επίδειξης εύλογης προσοχής κάτω από τις συγκεκριμένες περιστάσεις της κάθε υπόθεσης. Συναφώς θα υπενθυμίζαμε πως γενικά, εφόσον η πιθανότητα δημιουργίας κινδύνου είναι εύλογα εμφανής, η παράλειψη λήψης μέτρων προφύλαξης συνιστά αμέλεια (Elpiniki Panayiotou Mavrou v Georgios Kyriakou Mavrou
(1979)1 C.L.R. 215)." Στις περιπτώσεις οδήγησης οχημάτων, απαιτείται, ανάμεσα σ' άλλα, από ένα οδηγό την επίδειξη δέουσας, υπό τις περιστάσεις, προσοχής, επιμέλειας και παρατηρητικότητας. Η οδήγηση εξυπακούει τέτοιου είδους συμπεριφορά. Κάθε οδηγός έχει καθήκον να ασκεί τη δέουσα και συνεχή παρατηρητικότητα (proper lookout) σε κάθε στιγμή και προς οποιαδήποτε κατεύθυνση υπό το φως όμως των πραγματικών περιστατικών της κάθε περίπτωσης και των οδικών συνθηκών κάτω από τις οποίες βρίσκεται ένας οδηγός.[4] Το καθήκον φροντίδας και μέριμνας οφείλεται σε κάθε πρόσωπο που κατά λογική πρόβλεψη μπορεί να επηρεαστεί από τις πράξεις του οδηγού. Η οδική συμπεριφορά ενός οδηγού εξετάζεται και κρίνεται με βάση το επίπεδο του μέσου συνετού ανθρώπου[5], δηλαδή με βάση την αντίληψη ενός συνηθισμένου οδηγού και όχι του ενεχόμενου οδηγού[6], ο δε προσδιορισμός του καθήκοντος ποικίλει ανάλογα με τα αντικειμενικά δεδομένα που επικρατούν στη σκηνή, από τα δεδομένα της τροχαίας κίνησης και τη φροντίδα που εύλογα αναμένεται από τον οδηγό να επιδείξει για την ασφάλεια των άλλων προσώπων που χρησιμοποιούν το δρόμο. Το κριτήριο που εφαρμόζεται για τη διαπίστωση αμέλειας είναι αντικειμενικό και το εάν κάποιος οδηγός επέδειξε ή όχι αμέλεια εξαρτάται από το αν κάτω από τις ιδιαίτερες συνθήκες της υπόθεσης έπραξε ότι θα έπραττε ένας σώφρονας, ικανός και λογικός οδηγός υπό τις περιστάσεις και όχι αυτό του τέλειου οδηγού.[7] Στην υπόθεση Σωκράτους v. Αστυνομίας
(1989)2 Α.Α.Α.Δ. 1 επισημάνθηκε ότι τα συστατικά στοιχεία της αμέλειας είναι τα ίδια στο αστικό και ποινικό δίκαιο και αυτό που διαφέρει είναι το βάρος της αποδείξεως. Επομένως, η απόδειξη της αμέλειας συναρτάται με τα γεγονότα της κάθε υπόθεσης, προσδιοριστικών του καθήκοντος και της παράβασης του. Το βάρος απόδειξης βρίσκεται στους ώμους του διαδίκου που ισχυρίζεται αμέλεια και πρόκλησης του δυστυχήματος εξ' υπαιτιότητας της άλλης πλευράς, ο οποίος και καλείται να το αποσείσει στη βάση του ισοζυγίου των πιθανοτήτων. Το κριτήριο για τον καθορισμό της αμέλειας είναι καθολικό και απρόσωπο. Όπως έχει ήδη λεχθεί πιο πάνω η αμέλεια κρίνεται αντικειμενικά με γνώμονα τις αντιδράσεις ενός μέσου συνετού οδηγού, ο οποίος χρησιμοποιεί το δρόμο λογικά και με συναίσθηση ευθύνης [8] και σε συσχετισμό με αυτά την όποια παράλειψη εκπλήρωσης του καθήκοντος επιμέλειας. Κάθε μέσος συνετός, σώφρονας, ικανός και λογικός οδηγός έχει καθήκον να οδηγεί το όχημα του με τέτοιο τρόπο έτσι ώστε να διατηρεί συνεχώς τον έλεγχο του. Στην υπόθεση Αναστάση v Γεωργίου
(1998)1(Α) Α.Α.Δ. 96 σημειώθηκε ότι 'προϋπόθεση για την απόδοση αμέλειας αποτελεί η επενέργεια αμελούς πράξης στην πρόκληση του δυστυχήματος ως θέμα άμεσης αιτιώδους σχέσης μεταξύ της πράξης και του δυστυχήματος.' Θα πρέπει λοιπόν να αποδειχθεί αιτιώδης συνάφεια μεταξύ της παράβασης του νόμιμου καθήκοντος και της προκληθείσας ζημιάς.[9] Σε κάθε περίπτωση εξετάζεται η γενεσιουργός αιτία και ότι πραγματικά επέδρασε στην πρόκληση του δυστυχήματος. Η ευθύνη αποφασίζεται στη βάση του συνόλου της μαρτυρίας που έχει προσκομιστεί, ανεξάρτητα αν είναι μαρτυρία που έχει προσαχθεί από τον ενάγοντα ή εναγόμενο.[10] Ο δε καταμερισμός ευθύνης συναρτάται με δύο παράγοντες: το μεμπτό της διαγωγής (blamewothiness) κρινόμενο υπό το πρίσμα του καθήκοντος επιμέλειας και την αιτιώδη σχέση μεταξύ της παραβίασης του καθήκοντος επιμέλειας και της ζημιάς η οποία προκύπτει.[11] Πέραν των πιο πάνω, η ευθύνη ακολουθούντος οδηγού συνίστανται στην τήρηση τέτοιας απόστασης από προπορευόμενο όχημα και στην οδήγηση με τέτοιο τρόπο ώστε να μπορεί να σταματήσει με ασφάλεια στην περίπτωση εμφάνισης οποιουδήποτε κινδύνου. Κατ' αναλογία των προαναφερόμενων νομικών αρχών, το κατά πόσο ο οδηγός που ακολουθεί έχει εκπληρώσει την υποχρέωση του είναι ζήτημα πραγματικό και θέμα βαθμού σε κάθε περίπτωση. Δεν απαιτείται η απόδειξη της ακριβής απόστασης που τηρούσε το ακολουθών όχημα και κατά πόσο με την ταχύτητα που οδηγείτο ήταν σε θέση να ακινητοποιηθεί έγκαιρα. Στην υπόθεση Γενικός Εισαγγελέας της Δημοκρατίας v. Παντελή Μαυροφτή
(2001)2 Α.Α.Δ. 130 τονίστηκε ότι η ορθή νομική θέση ως προς την ευθύνη ακολουθούντα οδηγού είναι ότι αυτός υπέχει υποχρέωση, στο βαθμό που αυτό είναι εύλογα δυνατό, να λαμβάνει τέτοια θέση, και να οδηγεί με τέτοιο τρόπο, έτσι ώστε να του παρέχεται η δυνατότητα να αντιμετωπίζει με επιτυχία όλες τις ανάγκες της τροχαίας οι οποίες εύλογα μπορούν να προβλεφθούν. Ωστόσο το κατά πόσο έχει εκπληρώσει αυτή την υποχρέωση πρέπει σε κάθε περίπτωση να είναι θέμα πραγματικό. Το θέμα είναι θέμα βαθμού στην κάθε περίπτωση. Εκεί κρίθηκε ότι ο εφεσίβλητος είχε υποχρέωση να τηρεί τέτοια απόσταση από το προπορευόμενο όχημα και να οδηγεί με τέτοιο τρόπο ώστε να μπορεί να σταματήσει με ασφάλεια στην περίπτωση εμφάνισης οποιουδήποτε κινδύνου. Περαιτέρω, στην υπόθεση Κωνσταντινίδης v. Αστυνομίας
(1991)2 Α.Α.Δ. 190 επικυρώθηκε το συμπέρασμα του πρωτόδικου δικαστηρίου σύμφωνα με το οποίο κρίθηκε ότι ο εφεσείοντας παρέλειψε να διατηρεί ασφαλή απόσταση από το προπορευόμενο όχημα και παρέλειψε να αντιληφθεί έγκαιρα, σε ένα δρόμο ευθύ με απεριόριστη ορατότητα χωρίς εμπόδιο, ότι τα προπορευόμενα αυτοκίνητα σταμάτησαν στη διάβαση πεζών με αποτέλεσμα να κτυπήσει στο τελευταίο από αυτά. Επίσης αποφασίστηκε ότι η συμπεριφορά αυτή του εφεσείοντα συνιστούσε αμελές οδήγημα διότι πράγματι ένας οδηγός οφείλει να διατηρεί ασφαλή απόσταση από το προπορευόμενο αυτού όχημα ώστε να μπορεί να σταματήσει με ασφάλεια έγκαιρα αν οι συνθήκες το επιβάλλουν. Αναφορικά με την ευθύνη ακολουθούντος οδηγού σχετικό επίσης είναι το ακόλουθο απόσπασμα από την υπόθεση Antoniou v. Police
(1976)2 C.L.R. 140, το οποίο ομιλεί από μόνο του: "It was obvious that the appellant was bound, so far as reasonably possible to keep such a position and to drive at such a distance and in such way as to enable her to deal successfully with all traffic exigencies reasonably to be anticipated. The stopping of a car properly signalling its intention to go to the right which inevitably slows down or stops the following traffic is, in our view, a traffic exigency reasonably to be anticipated, which the appellant by failing to keep at a safe distance or failing to keep a proper look-out and notice this exigency in time was guilty of driving without due care and attention." Στα πλαίσια αξιολόγησης μαρτυρίας λαμβάνεται υπόψη και οποιαδήποτε πραγματική μαρτυρία έχει προσκομιστεί κατά τη διάρκεια της ακρόασης. Αναφορικά με την αξία της πραγματικής μαρτυρίας τονίστηκαν τα ακόλουθα μέσα από την υπόθεση Derek Knell v Αστυνομίας
(1994)2 Α.Α.Δ. 51, απόσπασμα το οποίο ομιλεί από μόνο του: "Η πραγματική μαρτυρία, όπως έχει κατ' επανάληψη τονισθεί, συνιστά σταθερό οδηγό για την ιχνηλάτηση των περιστατικών του δυστυχήματος και γνώμονα για την κρίση τόσο της αξιοπιστίας των μαρτύρων όσο και της ακρίβειας του περιεχομένου της μαρτυρίας. Όχι σπάνια, η αναστάτωση που επιφέρει στους οδηγούς η σύγκρουση οχημάτων προκαλεί σύγχυση ως προς τα διαδραματιζόμενα με επακόλουθο ενίοτε ανακρίβειες στην μαρτυρία τους. Είναι γι' αυτό που η πραγματική μαρτυρία παρέχει αμετακίνητη βάση για την αξιολόγηση των μαρτύρων και την εξαγωγή των αναγκαίων συμπερασμάτων για τα διαδραματισθέντα. Η αξία της πραγματικής μαρτυρίας είναι η ίδια σε πολιτικές και ποινικές υποθέσεις. Και στις δύο περιπτώσεις αποτυπώνει γεγονότα που αποτελούν οδηγό για την κρίση της αξιοπιστίας των μαρτύρων και την ακρίβεια της μαρτυρίας τους." Το ότι η πραγματική μαρτυρία αποτελεί χρήσιμο υλικό για τον έλεγχο της αξιοπιστίας της προφορικής μαρτυρίας και τον έλεγχο της ακρίβειας αντίθετων ισχυρισμών για τις συνθήκες του δυστυχήματος, το ότι αποτελεί αντικειμενικό οδηγό για τη διαπίστωση της ροής των γεγονότων καθώς και το ότι το σχεδιάγραμμα της σκηνής του δυστυχήματος, το οποίο αποτελεί είδος πραγματικής μαρτυρίας, αποτελεί σταθερό οδηγό για τον καθορισμό των γεγονότων που συνέτειναν στην πρόκληση του δυστυχήματος είναι στοιχεία που επαναβεβαιώθηκαν σε σωρεία μεταγενέστερων αποφάσεων.[12] Αξίζει να σημειωθεί ότι στην υπόθεση Ελευθερίου v Χρυσοστόμου και άλλης
(2007)1 Α.Α.Δ. 348 το πρωτόδικο δικαστήριο απέρριψε εκδοχή η οποία ερχόταν σε αντίθεση με την πραγματική μαρτυρία, προσέγγιση η οποία επικυρώθηκε από το Ανώτατο Δικαστήριο. Έχοντας υπόψη μου το προαναφερόμενο νομικό πλαίσιο, προχωρώ στην εξέταση θέματος ύπαρξης αμέλειας από μέρους του Εναγομένου αναφορικά με την πρόκληση του επίδικου δυστυχήματος στη βάση των νομικών ισχυρισμών που περιέχονται στην έκθεση απαίτησης και τέθηκαν πιο πάνω. Σύμφωνα με τα γεγονότα της παρούσας υπόθεσης, όπως αυτά εκτέθηκαν ενώπιον μου, την προσαχθείσα μαρτυρία και επισυνημμένα έγγραφα και στη βάση των ευρημάτων στα οποία το Δικαστήριο κατέληξε ως προς τις συνθήκες του δυστυχήματος, προκύπτει ότι το δυστύχημα προκλήθηκε από την αδυναμία του Εναγομένου να αντιληφθεί έγκαιρα ότι το όχημα του Ενάγοντα σταμάτησε μπροστά από τη διάβαση πεζών τύπου 'pelican' εξαιτίας ύπαρξης κόκκινου σηματοδότη σ' αυτή. Εκείνο που σαφώς διαπιστώνεται είναι ότι ο Εναγόμενος παρέλειψε να έχει τη δέουσα παρατηρητικότητα και να τηρεί τη δέουσα απόσταση ασφαλείας από το προπορευόμενο όχημα του Ενάγοντα σ' ένα δρόμο ευθύ και κατά τη διάρκεια της ημέρας κάτω από αίθριες και στεγνές καιρικές συνθήκες έτσι ώστε όταν το όχημα του Ενάγοντα χρειάστηκε να σταματήσει μπροστά από τη διάβαση πεζών έγκαιρα να σταματήσει και το δικό του όχημα. Αυτές ήταν οι γενεσιουργές αιτίες που προκάλεσαν το δυστύχημα. Η μη διατήρηση της δέουσας απόστασης ασφαλείας του οχήματος του Εναγομένου από το όχημα του Ενάγοντα, όπως αυτό διαπιστώνεται από τις περιστάσεις και τα γεγονότα που συνέβηκε το δυστύχημα, τις πορείες κίνησης και τελικών θέσεων των ενεχομένων οχημάτων, το σημείο σύγκρουσης, τις τοποθεσίες των ζημιών στα ενεχόμενα οχήματα, τα ίχνη τροχοπέδησης που προήλθαν από το όχημα που οδηγούσε ο Εναγόμενος και τις διάφορες μετρήσεις που καταγράφονται στο σχεδιάγραμμα και περιγράφονται στο περιεχόμενο της αστυνομικής έκθεσης υποδηλώνει γενικά παράλειψη εκπλήρωσης του καθήκοντος του να οδηγεί με τη δέουσα υπό τις περιστάσεις φροντίδα, επιμέλεια, προσοχή και παρατηρητικότητα. Το ενδεχόμενο το προπορευόμενο όχημα του Ενάγοντα να υποχρεωνόταν να ακινητοποιηθεί και να βρίσκεται σε στάση αναμονής ένεκα λειτουργίας του κόκκινου φωτός της διάβασης ήταν προβλεπτός κίνδυνος τον οποίον ο Εναγόμενος παρέλειψε να εκτιμήσει. Συνεπώς, κάτω από αυτές τις πράξεις και παραλείψεις του Εναγόμενου, έχω βεβαιωθεί ότι αυτός, υπό τις περιστάσεις, ενέργησε κατά τρόπο αμελές. Κρίνω περαιτέρω, με βάση την υπάρχουσα μαρτυρία και τα επισυνημμένα έγγραφα καθώς και σύμφωνα με τα ευρήματα του Δικαστηρίου ως προς τις συνθήκες του ατυχήματος, ότι ο Εναγόμενος, παραβαίνοντας το καθήκον επιμέλειας που είχε, ευθύνεται για την πρόκληση του δυστυχήματος. Από την άλλη, δεν υπάρχει ενώπιον μου μαρτυρία που να με οδηγεί με ασφάλεια στο συμπέρασμα ότι ο Ενάγοντας ως οδηγός του ενεχομένου οχήματος με αριθμούς εγγραφής KWT 040 ενέργησε ή παρέλειψε να πράξει οτιδήποτε έτσι ώστε να τον καθιστά συντρέχουσα αμελή στην πρόκληση του δυστυχήματος. Προχωρώ τώρα να εξετάσω θέμα ειδικών αποζημιώσεων που ο Ενάγοντας διεκδικεί από τον Εναγόμενο μέσα από την έκθεση απαίτησης της, ως έξοδα ζημιές και απώλειες που ισχυρίζεται ότι υπέστηκε συνεπεία του δυστυχήματος. Είναι πάγια νομολογημένο ότι οι ειδικές ζημιές πρέπει να εξειδικεύονται στην έκθεση απαίτησης, να καταγράφονται αναλυτικά και ξεκάθαρα στις έγγραφες προτάσεις και να αποδεικνύονται με αυστηρότητα, με σαφήνεια και με συγκεκριμένα στοιχεία.[13] Εναπόκειται στον ενάγοντα σε κάθε περίπτωση να αποδείξει με κατάλληλη και αποδεκτή μαρτυρία τα κονδύλια που συνιστούν ειδική ζημιά. Επομένως, η απόδειξη των ειδικών αποζημιώσεων κινείται πάντοτε σε αυστηρά πλαίσια και το βάρος απόδειξης τους το φέρει πάντοτε ο ενάγοντας.[14] Στην παρούσα αγωγή ο Ενάγοντας αξιώνει συνολικό ποσό €629,97 που αναλύεται στο κόστος επιδιόρθωσης των ζημιών του ενεχομένου οχήματος με αριθμούς εγγραφής KWT 040 από την εταιρεία Μακάριος Αγγελή & Υιοί Λτδ ύψους €170,00, ιατρικά έξοδα για παρακολούθηση και έκδοση ιατρικού πιστοποιητικού Δρ. Κυριάκου Π. Ανδρέου ύψους €250,00, τέλη για την σύνταξη και αποστολή σχετικής αστυνομικής έκθεσης ύψους €85,43, κόστος νοσηλείας και ακτινολογικού ελέγχου στην ιδιωτική Πολυκλινική Υγεία ύψους €110,00 και δαπάνη για την αγορά φαρμάκων από το φαρμακείο Άντρης Κ. Κιννή Λτδ ύψους €14,
- Τα ποσά αυτά δικογραφούνται με σαφήνεια μέσα από τις λεπτομέρειες ειδικών ζημιών της έκθεσης απαίτησης. Επίσης σε σχέση με την τεκμηρίωση των ποσών αυτών προσκομίστηκε η απόδειξη είσπραξης πληρωμής υπ' αριθμό 0267 ημερομηνίας 21.10.11 από την εταιρεία Μακάριος Αγγελή & Υιοί Λτδ για το ποσό των €170,00 σε σχέση με το κόστος επιδιόρθωσης των ζημιών στο ενεχόμενο όχημα με αριθμούς εγγραφής KWT 040, το τιμολόγιο υπ' αριθμό 63320590 ημερομηνίας 06.09.11 του ιδιωτικού νοσοκομείου Πολυκλινικής Υγείας για το ποσό των €110,00 που αφορούν έξοδα νοσηλείας και ακτινολογικού ελέγχου, η απόδειξη είσπραξης χρημάτων υπ' αριθμό 65048 ημερομηνίας 08.09.11 από το φαρμακείο Άντρη Κ. Κιννή Λτδ για το ποσό των €14,54 σχετικά με το κόστος αγοράς φαρμάκων, φωτοαντίγραφο επιταγής υπ' αριθμό 26086714 ημερομηνίας 21.09.11 του Συνεργατικού Ταμιευτηρίου Λεμεσού για το ποσό των €85,43 σχετικά με την πληρωμή τελών για την σύνταξη και αποστολή της αστυνομικής έκθεσης και του σχεδιαγράμματος της σκηνής του δυστυχήματος, όπως επίσης κατατέθηκε το ιατρικό πιστοποιητικό ημερομηνίας 05.10.11 του Δρ. Κυριάκου Π. Ανδρέου, ιδιώτη ορθοπεδικού χειρούργου και τραυματιολόγου. Επομένως, κρίνω ότι η Ενάγουσα δικαιούται στο συνολικό ποσό των €629,97 ως ειδικές αποζημιώσεις. Θα εξετάσω τώρα θέμα επιδίκασης γενικών αποζημιώσεων. Έχω ήδη αναφέρει ότι αποδέχομαι στην ολότητα του το περιεχόμενο του ιατρικού πιστοποιητικού του Δρ. Κυριάκου Π. Ανδρέου ημερομηνίας 05.10.
- Μέσα από το έγγραφο αυτό προκύπτει ότι η Ενάγουσα υπεβλήθηκε σε κλινικό και ακτινολογικό έλεγχο, χωρίς όμως να έχει εντοπιστεί ή να σημειώνεται μέσα από το περιεχόμενο του εν λόγω ιατρικού πιστοποιητικού οποιαδήποτε ιατρική ανωμαλία, μόνιμη επίπτωση, μόνιμα κατάλοιπα ή μετατραυματικά σύνδρομα ή επιπλοκές και παρενέργειες. Ούτε ευτυχώς γίνεται οποιαδήποτε αναφορά για ανάγκη στο μέλλον παροχής στον Ενάγοντα οποιασδήποτε μορφής ιατρικής φροντίδας, φαρμακευτικής περίθαλψης ή υπηρεσίας. Σύμφωνα με το εν λόγω ιατρικό πιστοποιητικό ο Ενάγοντας, συνεπεία του δυστυχήματος, υπέστηκε τις ακόλουθες σωματικές βλάβες, όπως αυτές διαπιστώνονται από το ιατρικό πιστοποιητικό ημερομηνίας 05.10.11 του Δρ. Κυριάκου Π. Ανδρέου Ιδιώτη Ορθοπεδικού Χειρούργου και Τραυματολόγου το περιεχόμενο του οποίου τέθηκε ενώπιον του Δικαστηρίου. (α) Διάστρεμμα υπερεκτάσεως τύπου whiplash injury της αυχενικής μοίρας της σπονδυλικής στήλης. (β) Διάστρεμμα οσφυϊερας μοίρας της σπονδυλικής στήλης με θλάση του μεσοσπονδυλίου δίσκου. (γ) Ευαισθησία σε ολόκληρη την οπίσθια επιφάνεια του αυχένα με σύσπαση των μυών του αυχένα. (δ) Ευαισθησία κατά την πίεση εις την οσφυϊερά μοίρα της σπονδυλικής στήλης. Περαιτέρω, σύμφωνα με το περιεχόμενο του πιο πάνω ιατρικού πιστοποιητικού συνεπεία του δυστυχήματος ο Ενάγοντας αντιμετώπισε: (α) Έντονο πόνο, δυσκαμψία και αδυναμία της αυχενικής μοίρας της σπονδυλικής στήλης. (β) Έντονο πόνο που αντανακλούσε εις το δεξιό ισχίο και δυσκαμψία της οσφύος. (γ) Έντονες περιορισμένες και επώδυνες κινήσεις του αυχένα προς όλες τις κατευθύνσεις. (δ) Έντονο πόνο σε αμφότερους τους γλουτούς στην περίπτωση της πρόσθιας κάμψης που επεκτεινόταν στο δεξιό ισχύο. Έγινε ακτινολογικός έλεγχος και συνεστήθηκε αυχενικός κολάρος, αναλγητικά, αντιφλεγμονώδη φάρμακα, ανάπαυση και παρακολούθηση. Στον Ενάγοντα χορηγήθηκε αναρρωτική άδεια από 06.09.11 μέχρι 21.09.
- Στις 21.09.11 εξετάστηκε εκ νέου από τον Δρ. Ανδρέου ο οποίος διαπίστωσε βελτίωση της κλινικής κατάστασης του, όχι όμως πλήρη αποθεραπεία. Παρατηρήθηκαν ικανοποιητικές κινήσεις του αυχένα αλλά με την πρόσθια κάμψη προκαλείται πόνος. Επίσης, κατά την πίεση εις την οσφυοϊερά μοίρα της σπονδυλικής στήλης υπάρχει ευαισθησία και με την πρόσθια κάμψη προκαλείται πόνος ο οποίος επεκτείνεται στο δεξιό γλουτό. Ο δε Ενάγοντας εξακολουθεί να αισθάνεται περιοδικούς πόνους στον αυχένα και στην οσφύν μετά από κόπωση, αλλαγές του καιρού και κατά τη διάρκεια της νύκτας. Αναμένεται περαιτέρω βελτίωση με την πάροδο του χρόνου και με τη βοήθεια αναλγητικών και αντιφλεγμονώδων φαρμάκων. Από την άλλη, δέχομαι ότι τη στιγμή της σύγκρουσης αλλά και μεταγενέστερα ο Ενάγοντας αισθάνθηκε έντονο πόνο και ταλαιπωρία στα μέρη του σώματος του που επηρεάστηκαν από τις σωματικές βλάβες που υπέστηκε ένεκα του επιδίκου δυστυχήματος και σε συνδυασμό με την παροδική ταλαιπωρία και αναστάτωση που είχε ως οδηγός σε όχημα που εμπλάκηκε στο εν λόγω δυστύχημα καθώς και το ότι υποχρεώθηκε στο να υποβληθεί σε κλινικό και ακτινολογικό έλεγχο στην Πολυκλινική Υγεία αλλά και σε συνάρτηση με τη χορήγηση σ' αυτού αναλγητικών και αντιφλεγμονώδων φαρμάκων. Η σημασία επιδίκασης γενικών αποζημιώσεων έχει εκφραστεί σε σωρεία κυπριακών αποφάσεων. Όπως χαρακτηριστικά τονίστηκε στην υπόθεση Ανδρέας Νεοκλέους v Simon John Worley
(2001)1 Α.Α.Δ. 652 το ύψος των αποζημιώσεων είναι αλληλένδετο με τα ιδιαίτερα περιστατικά του κάθε τραυματία. Ισχύει η αρχή ότι στον τομέα των αποζημιώσεων ο ανθρώπινος πόνος και η δυσχέρεια αντιμετωπίζεται με μεγαλύτερη ευαισθησία. Η υγεία είναι ο κοινός παρονομαστής για την ευημερία του ανθρώπου. Οι αποζημιώσεις είναι το μέσο για την αποτίμηση του ανθρώπινου πόνου και την αντιμετώπιση των λειτουργικών δυσχερειών που επιφέρει ο τραυματισμός.[15] Μέσα από την κυπριακή νομολογία αναδύεται μία αυξητική τάση στον καθορισμό τους αφού λαμβάνονται υπόψη, μεταξύ άλλων, ο πόνος και η ταλαιπωρία του θύματος.[16] Η όποια όμως προσπάθεια γίνει για άνοδο του επιπέδου των γενικών αποζημιώσεων δεν πρέπει να είναι ανεξέλεγκτη.[17] Έχει τονιστεί η ανάγκη για μια πιο δίκαιη και φιλελεύθερη αποτίμηση του ανθρώπινου πόνου και των πολλαπλών στερήσεων που προκαλούν οι αναπηρίες στα θύματα της αμέλειας. Προηγούμενες αποφάσεις δεν αποτελούν δεσμευτικό προηγούμενο υπό την έννοια της αρχής του stare decisis αλλά παρέχουν καθοδήγηση στον καθορισμό τέτοιων αποζημιώσεων. Παράλληλα, πρέπει να λαμβάνεται υπόψη η συνεχής μείωση της αξίας του χρήματος.[18] Από την άλλη έχει επίσης ειπωθεί μέσα από τη νομολογία ότι η αυξητική τάση στις αποζημιώσεις δεν αποτελεί και οδικό χάρτη για αιτιολόγηση παροχής αυξανόμενων ποσών σε κάθε περίπτωση.[19] Η απόδοση αποζημιώσεων πρέπει επίσης να αντανακλά και να αντικατοπτρίζει την αγοραστική αξία του χρήματος σε δεδομένη στιγμή, ώστε με εύλογο τρόπο να προσεγγίζεται τουλάχιστο χρηματικά η αποκατάσταση της ζημιάς.[20] Επομένως, οι αποζημιώσεις θα πρέπει να συνιστούν εύλογη και δίκαιη αποκατάσταση του ενάγοντα και να είναι κοινωνικά αποδεκτές.[21] Σκοπό έχουν την αποκατάσταση του ζημιωθέντος για τη ζημιά, απώλεια ή βλάβη που έχει υποστεί και όχι την τιμωρία του αδικοπραγούντος.[22] Από τη σχετική νομολογία προκύπτει επίσης ότι δεν υπάρχει ξεκαθαρισμένο και επακριβές κονδύλι για κάθε τραύμα ξεχωριστά. Για αποτελεσματική αντιμετώπιση του θέματος των γενικών αποζημιώσεων άντλησα καθοδήγηση από την κυπριακή νομολογία αλλά και από τα νομικά συγγράμματα 'Κεφάλαιο 148: Αστικά Αδικήματα-Δίκαιο και Αποφάσεις', έκδοση 2003 των κ.κ. Αρτέμη και Ερωτοκρίτου, 'Αποζημιώσεις για Σωματικές Βλάβες', έκδοση 1996 του κ. Φρίξου Νικολαΐδη, McGregor on Damages, 17η έκδοση. Έλαβα περαιτέρω υπόψη μου, στο βαθμό που προσομοιάζει με την παρούσα, τις αποφάσεις στις οποίες με παρέπεμψε ο ευπαίδευτος συνήγορος του Ενάγοντα. Στα πλαίσια υπολογισμού ενός εύλογου και δίκαιου ποσού γενικών αποζημιώσεων που να αντικατοπτρίζουν την όσο δυνατό πραγματική κατάσταση του Ενάγοντα δεν έχω εντοπίσει περίπτωση όπου υπήρχαν ακριβώς οι ίδιες περιστάσεις με την παρούσα. Στην υπόθεση Στέλιος Δημητρίου v Μαρίνας Α. Ιωάννου κ.α.
(2003)1 Α.Α.Δ. 274 επιδικάστηκε ποσό Λ.Κ.£800,00 για διάστρεμμα του αυχένα και της οσφυϊκής μοίρας καθώς και για πόνο, ζάλη, κεφαλαλγία και περιορισμό των κινήσεων για 10 εβδομάδες. Θεωρώ ότι η προκειμένη περίπτωση αφορά σχετικά σοβαρότερης μορφής σωματικές βλάβες από αυτές της εν λόγω υπόθεσης. Στις υποθέσεις ναυτοδικείου Harmsworth κ.α. v Salamis Glory 79/2002-82/2002 ημερομηνίας 07.11.2003 επιδικάστηκε ποσό £2.500,00 για διάστρεμμα αυχένα και οσφύος, αιμάτωμα αριστερού μηρού και θλάση κοιλιακού τοιχώματος, ενώ για διάστρεμμα οσφυϊκής μοίρας σπονδυλικής στήλης με έντονους πόνους και σταδιακή βελτίωση αλλά με πιθανότητα να συνεχίσει να παρουσιάζει άλγος και δυσκαμψία της οσφύος σε μικρή ένταση, ιδίως ύστερα από κούραση για αρκετό χρονικό διάστημα επιδικάστηκε ποσό ύψους £2.000,00. Θεωρώ ότι η παρούσα περίπτωση δεν απέχει πολύ από τις σωματικές βλάβες της εν λόγω υπόθεσης. Επίσης, στην υπόθεση Κωνσταντινίδης v Παπαμιλτιάδους και άλλων
(2007)1 Α.Α.Δ. 733 επιδικάστηκε ποσό Λ.Κ.£1.000,00 ως γενικές αποζημιώσεις για πόνο στον αυχένα, κεφαλαλγία και ζάλη. Η δική μας περίπτωση αφορά σχετικά σοβαρότερης μορφής σωματικές βλάβες από αυτές της εν λόγω υπόθεσης. Περαιτέρω, στην υπόθεση L. P. Transbeton Ltd v. Σταύρου και άλλου
(2009)1Α Α.Α.Δ. 304 επιδικάστηκε ποσό Λ.Κ.£2.500,00 ως γενικές αποζημιώσεις για αιμάτωμα περιοφθαλμικά του αριστερού ματιού και βλεφάρου, εγκεφαλική διάσειση και διάστρεμμα της αυχενικής μοίρας της σπονδυλικής στήλης. Θεωρώ ότι η παρούσα περίπτωση, παρόλο ότι δεν σχετίζεται με αιμάτωμα ματιού και βλεφάρου ή με εγκεφαλική διάσειση, δύναται να συγκριθεί με το διάστρεμμα της αυχενικής μοίρας της σπονδυλικής στήλης της εν λόγω υπόθεσης. Καθοδηγούμενος επομένως από τη νομολογία για παρόμοια τραύματα και λαμβάνοντας υπόψη όλα όσα προανέφερα για τον πόνο, την ταλαιπωρία, τις βλάβες που ο Ενάγοντας υπέστη καθώς και την έκταση, τις συνέπειες, τη διάρκεια αυτών και γενικά όλα τα δεδομένα που σημείωσα πιο πάνω, κρίνω ότι αυτός δικαιούται το ποσό των €3.500,00, ως γενικές αποζημιώσεις, το οποίο θεωρώ εύλογο και δίκαιο υπό τις περιστάσεις. Σε σχέση με την εξέταση ενδεχομένου επιδίκασης απώλειας εισοδημάτων από την απουσία του από το χώρο εργασίας κατά την περίοδο ανάρρωσης του από τις 06.09.11 μέχρι τις 21.09.11 δεν έχω οποιαδήποτε στοιχεία όπως το ύψος του μισθού του που με βοηθούσαν στον υπολογισμό της. Ούτε και δικογραφείται ένας τέτοιος ισχυρισμός αλλά ούτε και αξιώνεται οποιοδήποτε τέτοιο ποσό. Ομοίως και για το ενδεχόμενο απώλειας μελλοντικών απωλειών και εισοδημάτων. Αναφορικά με τον τόκο, με βάση τις καθιερωμένες αρχές, εκτός αν διαπιστωθεί αδικαιολόγητη καθυστέρηση ή ολιγωρία εκ μέρους του ενάγοντα, επιδικάζεται νόμιμος τόκος από την ημέρα γένεσης του αγώγιμου δικαιώματος επί του ποσού των γενικών αποζημιώσεων καθώς και επί των ειδικών αποζημιώσεων, μειωμένος όμως κατά το ήμιση για να αντισταθμιστεί το ότι δεν προκύπτει όλη η ζημιά από την αρχή.[23] Όπως είναι γνωστό, το άρθρο 58Α του Περί Αστικών Αδικημάτων Νόμου, Κεφ.148 μετά των συναφών τροποποιήσεων παρέχει τη δυνατότητα στο Δικαστήριο να επιδικάζει τόκο ίσο με το ύψος του τόκου που καθορίζεται σύμφωνα με τις διατάξεις των εδαφίων
(2),
(3)και
(4)του άρθρου 33 του Περί Δικαστηρίων Νόμου, Ν.14/60μετά των συναφών τροποποιήσεων αναφορικά με ολόκληρο ή μέρος του ποσού των αποζημιώσεων που έχουν επιδικαστεί για σωματικές βλάβες ή θάνατο συνεπεία αστικού αδικήματος για ολόκληρη ή για μέρος της περιόδου μεταξύ της ημερομηνίας κατά την οποίαν γεννήθηκε το αγώγιμο δικαίωμα και της ημερομηνίας καταχώρησης της αγωγής. Όπως είναι ακόμη γνωστό μέχρι την πρόσφατη τροποποίηση του Περί Δικαστηρίων Νόμου με τον Τροποποιητικό Νόμο (Αρ.2), Ν.81(Ι)/2008επιδικαζόταν νόμιμος τόκος ύψους 8%. Από την ημέρα δημοσίευσης του Ν.81(Ι)/2008, δηλαδή την 15.10.08, ο νόμιμος τόκος μειώθηκε σε 5,5%. Ανάλογη τροποποίηση επέφερε και ο Τροποποιητικός Νόμος του 2008, Ν.82(Ι)/2008στο αντίστοιχο άρθρο 58Α του Περί Αστικών Αδικημάτων Νόμου, Κεφ.148. Στην υπόθεση Miller Roza Maria v Ute Petek
(1999)1(Γ) Α.Α.Δ. 2091 αποφασίστηκε πως πέραν της πρόβλεψης του άρθρου 58Α του Κεφ.148 στις περιπτώσεις που παρατηρείται αδικαιολόγητη καθυστέρηση στην προώθηση της αγωγής θα ήταν λανθασμένο να επιδικάζεται τόκος χωρίς να ληφθεί υπόψη η καθυστέρηση αυτή. Στην προκειμένη περίπτωση το δυστύχημα συνέβηκε στις 06.09.11, το ιατρικό πιστοποιητικό του Δρ. Γ. Ιωάννου που αφορούσε την Ενάγουσα εκδόθηκε στις 05.10.11 ενώ η αγωγή καταχωρήθηκε στις 06.04.
- Η δε αστυνομική έκθεση φαίνεται να αποστάληκε όχι νωρίτερα από τις αρχές Δεκεμβρίου
- Με γνώμονα τα πιο πάνω, και με δεδομένο ότι μεσολάβησαν οι χριστουγεννιάτικες διακοπές δεν παρατηρώ να υπήρξε καθυστέρηση ή ολιγωρία εκ μέρους του Ενάγοντα στην προώθηση της αξίωσης του, ώστε να δικαιολογείται παρέκκλιση από τις αναφερθείσες αρχές στην απόδοση τόκων. Υπό το φως όλων των πιο πάνω και στη βάση της μαρτυρίας και των τεκμηρίων που προσκομίστηκαν ενώπιον μου, εκδίδεται απόφαση υπέρ του Ενάγοντα και εναντίον του Εναγομένου για ποσό:
- €629,97 ως ειδικές αποζημιώσεις με νόμιμο τόκο προς 5,5% ετησίως επί του ½ του ποσού αυτού από τις 06.09.11 μέχρι σήμερα (ήτοι 04.12.12) και
- €3.500,00 ως γενικές αποζημιώσεις με νόμιμο τόκο προς 5,5% ετησίως επί του ποσού αυτού από τις 06.09.11 μέχρι σήμερα (ήτοι 04.12.12). Νοείται ότι ολόκληρα τα πιο πάνω επιδικασμένα ποσά θα φέρουν νόμιμο τόκο προς 5,5% ετησίως από σήμερα (ήτοι 04.12.12) μέχρι εξόφλησης. Τα έξοδα της παρούσας αγωγής, όπως αυτά θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή στην κλίμακα €2.000,00 μέχρι €10.000,00 και εγκριθούν από το Δικαστήριο, επιδικάζονται υπέρ του Ενάγοντα και εναντίον του Εναγομένου. (Υπ.) .............................................. Γ. Κ. Βλάμης, Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής Subject: Civil/Other Actions/Final Judgment Αναφορά: Πολιτική Δικονομία/Δυστύχημα/Ευθύνη/Γενικές και Ειδικές Αποζημιώσεις/Απόδειξη [1] Βλέπε άρθρο 30 του Συντάγματος της Κυπριακής Δημοκρατίας [2] Στρατμάρκο Λτδ v Μιχαήλ
(1989)1 C.L.R. 453, Νομικό Σύγγραμμα κ.κ. Αρτέμη και Ερωτοκρίτου Κεφάλαιο 148: Αστικά Αδικήματα-Δίκαιο και Αποφάσεις, Τόμος 2, σελ. 103-104 [3] Panayiotou v Mavrou
(1970)1 C.L.R. 215 και Patsalides v Yiapani
(1969)1 C.L.R. 84 [4] Κωνσταντίνου v Κατσούρης
(1975)1 Α.Α.Δ. 188, Παύλου v Παπακυπριανού
(2000)1 Α.Α.Δ. 974 [5] Αντωνίου v Μαρτίνεζ
(1999)1 Α.Α.Δ. 488 [6] Μαρκαντώνης v Δημάκη
(1989)1 C.L.R. 387 [7] Panayiotou v Police
(1972)2 C.L.R. 29, Βίττη v Αστυνομίας
(1990)2 Α.Α.Δ. 30, Panayiotou v Mavrou
(1970)1 C.L.R. 215, Σωκράτους v Αστυνομίας
(1989)2 Α.Α.Δ. 1, Παύλου v. Αστυνομίας
(1998)2 Α.Α.Δ. 68 [8] Αλεξάνδρου v Λεβέντη
(1996)1 Α.Α.Δ. 420 και Σωκράτους v Αστυνομίας
(1989)2 Α.Α.Δ. 1 [9] Παρασκευαΐδης v Συμεωνίδης και Υιοί Λτδ
(1994)1 Α.Α.Δ. 560, Μωϋσή v Σωκράτους και άλλης
(2005)1 Α.Α.Δ. 180 [10] Fabrey and Another v Demetriou
(1976)1 C.L.R. 1 [11] Αλεξάνδρου v Λεβέντη
(1996)1 Α.Α.Δ. 420 [12] Χριστοδούλου v Αστυνομίας
(2007)2 Α.Α.Δ. 389, Conway v Ηλία
(2003)1 Α.Α.Δ. 540, Γεωργίου v Αστυνομίας
(2001)2 Α.Α.Δ. 155, Κυριάκου v Δημητρίου
(1997)1 Α.Α.Δ. 1362, Αδελφοί Παπαλαζάρου Λτδ v Μιχαήλ
(1997)1 Α.Α.Δ. 1388, Σωτηρίου v Αστυνομίας
(2002)2 Α.Α.Δ. 307, Στυλιανού v Νικηφόρου
(2001)1(Γ) Α.Α.Δ. 1602 [13] Ανδρέα Πίριλλου v Ρουπινέττας Κονναρή
(2000)1 Α.Α.Δ. 1153, Βάσω Μιχαήλ v Ανδρέας Ονουφρίου
(2002)1 Α.Α.Δ. 1349, R.K.B. Leathergoods Limited v Βιργίνια Ευαγγέλου Αγγελίδη
(2004)1 Α.Α.Δ. 1071, Νεοκλής Αντωνιάδης v Μιχάλης Σπύρου
(1998)1 Α.Α.Δ. 1171, Κούνουνα κ.α. v Κώστας Κυριάκου & Υιός Λτδ κ.α.
(2001)1(Γ) Α.Α.Δ. 2126 [14] Παναγιώτη Παναγή v Σάββα Κακόψιτου
(2001)1 Α.Α.Δ. 839 [15] Paraskevaides (Overseas) Ltd v Christofis
(1992)1 C.L.R. 789 [16] A. Panayides Contracting Ltd v Χαραλάμπους
(2004)1 Α.Α.Δ. 416 [17] Αρετούλλα Μακρή και άλλος v Αυγερινού Ταλιώτη
(1997)1 Α.Α.Δ. 1148 [18] Χάρης Νικολάου v Νίκου Νικολάου
(2003)1 Α.Α.Δ. 1460 [19] Σπύρος Μελάς και Ελένη Λτδ v Πολίτη
(2003)1 Α.Α.Δ. 590, Γεώργιος Ταμπούρα v Κυριακής Κολάνη άλλως Κίκας Κολάνη, Πολιτική Έφεση 222/2006, ημερ. 17.04.08 [20] Lankuttis v Νικόλα
(2002)1 Α.Α.Δ. 1128 [21] Μιχαήλ v Ιωάννου & Παρασκευαΐδης Λτδ
(1998)1 Α.Α.Δ. 1494 [22] Κουμπαρή κ.α. v Φούτρη
(2001)1 Α.Α.Δ. 921 [23] Φοινικαρίδης v Γεωργίου
(1991)1 Α.Α.Δ. 475, Θεοδούλου v A. Panayides Contracting Ltd
(1999)1 Α.Α.Δ. 2134 cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο