← Κύπρος

Στυλιανού Μιχαλάκη ν. Λαϊκής Ασφαλιστικής Εταιρείας Λτδ, Αρ. Αγωγής: 2509/06, 15 Φεβρουαρίου, 2012

Στυλιανού Μιχαλάκη ν. Λαϊκής Ασφαλιστικής Εταιρείας Λτδ, Αρ. Αγωγής: 2509/06, 15 Φεβρουαρίου, 2012 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLAR:2012:A38 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΑΡΝΑΚΑΣ ΕΝΩΠΙΟΝ: Λ. Δημητριάδου-Ανδρέου, Α.Ε.Δ. Αρ. Αγωγής: 2509/06 Μεταξύ: Στυλιανού Μιχαλάκη Ενάγοντα και Λαϊκής Ασφαλιστικής Εταιρείας Λτδ Εναγομένων Ημερομηνία: 15 Φεβρουαρίου, 2012 ΕΜΦΑΝΙΣΕΙΣ: Για τον Ενάγοντα: κος Χ. Πουτζιουρής, για Ορφανίδης, Χριστοφίδης, Πουτζιουρής & Δαμιανού Δ.Ε.Π.Ε. Για τους Εναγόμενους: κος Α. Ζαχαρίου, για Ανδρέας Β. Ζαχαρίου & Σία Δ.Ε.Π.Ε. ΑΠΟΦΑΣΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Με την παρούσα αγωγή ο Ενάγων διεκδικεί από την Εναγόμενη την καταβολή του ποσού των ΛΚ82.000 για ζημιές που υπέστη ένεκα πυρκαγιάς που συνέβη στις 19.3.2006 το υποστατικό του, το οποίο ήταν ασφαλισμένο δυνάμει ασφαλιστηρίου και/ή πιστοποιητικού ασφάλισης με αρ. 2131-1920069 με την Εναγόμενη εταιρεία. ΕΓΓΡΑΦΕΣ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ Έκθεση Απαίτησης Οι ισχυρισμοί του Ενάγοντα, όπως καταγράφονται στην Έκθεση Απαίτησης, έχουν, συνοπτικά, ως ακολούθως: Ο Ενάγων στον ουσιώδη χρόνο ήταν ο ιδιοκτήτης και/ή κάτοχος υποστατικού και συγκεκριμένα χοιροστασίου που ευρίσκεται στην Κτηνοτροφική Περιοχή Αραδίππου. Το ανωτέρω αναφερόμενο χοιροστάσιο ανεγέρθη στο ακίνητο με αρ. εγγραφής 21/31, τεμάχιο 41 στην Αραδίππου, περιοχή Κοκκινοκαυκάλλα, ιδιοκτησίας του Ενάγοντα. Κατά ή περί τον Δεκέμβριο 1992 ο Ενάγοντας με πρόταση ασφάλισης του προς την Εναγομένη, η οποία στον ουσιώδη χρόνο ήταν ασφαλιστική εταιρεία, ζήτησε την παροχή ασφαλιστικής κάλυψης για ζημιές που προκαλούνται από φωτιά και/ή πυρκαγιά στο αναφερόμενο υποστατικό/χοιροστάσιο, την οποία η Εναγόμενη αποδέχθηκε και συνήφθη μεταξύ τους συμφωνία ασφάλισης. Ακολούθως, εξεδόθη προς τον Ενάγοντα σχετικός πίνακας/πιστοποιητικό ασφάλισης με αρ. 2131/1920069 που αφορούσε την περίοδο 8.12.1992 μέχρι 8.12.1993 (πρώτη ασφάλιση/περίοδος ασφάλισης). Ήταν ρητοί και/ή εξυπακουόμενοι όροι της συμφωνίας ασφάλισης ότι: i. Η Εναγόμενη υπό τύπο ασφαλιστικής κάλυψης κινδύνου φωτιάς θα είχε υποχρέωση να αποζημιώσει τον Ενάγοντα για ζημιές που θα επέρχοντο σ΄ αυτόν συνεπεία φωτιάς. ii. Ο Ενάγοντας θα κατέβαλλε προς την Εναγόμενη τα σχετικά ασφάλιστρα. iii. Η ασφαλισμένη περιουσία και/ή το συνολικό ασφαλισμένο ποσό θα ανέρχετο σε ΛΚ235.000 ως ακολούθως: ¾ Κτίρια ΛΚ120.000 ¾ Απόθεμα ΛΚ5.000 ¾ Μηχανήματα ΛΚ30.000 ¾ Άλλα ΛΚ80.000 Κατά ή περί τον Δεκέμβριο του 1993, κατόπιν αιτήματος του Ενάγοντα και/ή κατόπιν συμφωνίας του Ενάγοντα με αντιπρόσωπο της Εναγόμενης και/ή με συμφωνία των διαδίκων, η ασφαλιστική κάλυψη περιορίστηκε στα δύο εκ των πέντε κτιρίων από τα οποία αποτελείτο το χοιροστάσιο τότε, δηλαδή στο υποστατικό της γέννας και στο μύλο ζωοτροφών, τα οποία ήταν υψηλού κινδύνου και το ποσό της κάλυψης για τα κτίρια αυτά περιορίστηκε σε ΛΚ80.000, ενώ εξαιρέθηκαν από την ασφαλιστική κάλυψη τα υπόλοιπα κτίρια καθώς και το απόθεμα, μηχανήματα και άλλα που αναφέρονται ανωτέρω. Έκτοτε, ήτοι από τον Δεκέμβριο 1993 και ακολούθως μέχρι και τον επίδικο χρόνο, η ασφαλιστική κάλυψη ανανεώνετο ετησίως με την καταβολή του σχετικού ασφαλίστρου και εκδίδετο σχετικό πιστοποιητικό ασφάλισης. Πιστοποιητικό ασφάλισης εξεδόθη κατά τον ίδιο τρόπο και για την περίοδο 8.12.2005 μέχρι 8.12.2006 που αφορά τον ουσιώδη για την παρούσα αγωγή χρόνο. Κατά ή περί την 19.3.2006 στο επίδικο χοιροστάσιο και συγκεκριμένα στο υποστατικό της γέννας ξέσπασε πυρκαγιά με αποτέλεσμα το εν λόγω υποστατικό να καταστραφεί ολοσχερώς μαζί με όλο του το περιεχόμενο συμπεριλαμβανομένων και των χοίρων και/ή γουρουνιών που ευρίσκονταν μέσα. Οι ζημιές στο κτίριο που ξέσπασε η φωτιά εκτιμήθηκαν πέραν των ΛΚ80.000 και, συνεπώς, η Εναγόμενη, με βάση τη συμφωνία ασφάλισης, όφειλε να καταβάλει στον Ενάγοντα το ποσό των ΛΚ80.

  1. Οι ζημιές στα κτίρια όπου ξέσπασε η πυρκαγιά καθώς και στα εντοιχισμένα έπιπλα, υλικά, προσδεδεμένους εξοπλισμούς, τοίχους, περιτοιχίσματα, επεκτάσεις των κτιρίων και τα λοιπά ανήλθαν σε ΛΚ82.000 (€140.105,31) και τα έξοδα εκτίμησης των ζημιών σε ποσό ΛΚ2.000 (€3.417,20). Ο Ενάγοντας έχει υποστεί ζημιά που ανέρχεται στο ποσό των €143.522,51 το οποίο και απαιτεί από την Εναγόμενη με βάση το επίδικο ασφαλιστήριο συμβόλαιο. Το επίδικο ασφαλισμένο κτίριο με όλο τον εντοιχισμένο εξοπλισμό τους, προσαρτήματα, περιτοιχίσματα και τα λοιπά, είχε κατά τον ουσιώδη χρόνο αξία ανακατασκευής και/ή ανοικοδόμησης στο ποσό των €140.105,31, λαμβανομένου υπόψη και του πληθωρισμού και της αύξησης των κόστων κατασκευής του και των υλικών οικοδομής και εξοπλισμού. Η Εναγόμενη κλήθηκε από τον Ενάγοντα να καταβάλει το πιο πάνω ποσό των ζημιών πλην, όμως, αρνήθηκε προβάλλοντας αβάσιμες δικαιολογίες γι΄αυτό. Άνευ βλάβης και/ή διαζευκτικά με τα πιο πάνω, αν διαφανεί ότι οποιοδήποτε έγγραφο και/ή όροι άλλοι από τους πιο πάνω αναφερόμενους τέθηκαν και/ή γνωστοποιήθηκαν και/ή κοινοποιήθηκαν στον Ενάγοντα, αυτοί δεν ήταν κατανοητοί και/ή δεν ήταν σε γλώσσα κατανοητή για το Ενάγοντα και/ή ουδέποτε του εξηγήθηκαν και, συνεπώς, οι όροι αυτοί ουδέποτε ίσχυαν και/ή η Εναγόμενη δεν δύναται να τους επικαλείται. Υπεράσπιση Στην Υπεράσπισή της η Εναγόμενη, εν πρώτοις, εγείρει προδικαστική ένσταση ισχυριζόμενη ότι η παρούσα αγωγή θα πρέπει να απορριφθεί διότι ο Ενάγων δεν νομιμοποιείται στην καταχώρηση και προώθηση της αγωγής διότι η ασφάλεια έχει εκχωρηθεί με ρήτρα υποθήκης στην Marfin Popular Bank Public Company Ltd, η οποία δεν είναι διάδικος. Περαιτέρω, ισχυρίζονται τα ακόλουθα: Η αναφερόμενη συμφωνία τροποποιήθηκε με μείωση του ποσού ασφάλισης του κτιρίου σε ποσό ΛΚ80.
  2. Η εν λόγω αλλαγή στο ποσό ασφαλιστικής κάλυψης και στους όρους του ασφαλιστηρίου συμβολαίου έγινε με την ελεύθερη βούληση του Ενάγοντα και καταρτίστηκε κατόπιν αιτήματος του Ενάγοντα και με πλήρη γνώση του περιεχομένου του. Η Εναγόμενη αρνείται τις ισχυριζόμενες ειδικές ζημιές του Ενάγοντα, οι οποίες είναι υπερβολικές, αδικαιολόγητα ψηλές και εξογκωμένες και ισχυρίζεται ότι καμιά υποχρέωση είχε να καλύψει την αναφερόμενη και/ή οποιαδήποτε ζημιά. Περαιτέρω, ισχυρίζεται ότι επειδή η πραγματική αξία του ασφαλισμένου κτιρίου ανέρχετο σε ΛΚ220.000, ξεπερνώντας το ασφαλισμένο κεφάλαιο των ΛΚ80.000, υπήρχε υπασφάλιση και εφαρμόζεται σύμφωνα με το ασφαλιστήριο συμβόλαιο ο αναλογικός όρος υπασφάλισης. Σύμφωνα με τον όρο υπασφάλισης του συμβολαίου, όταν η περιουσία έχει μεγαλύτερη αξία από το ασφαλισμένο κεφάλαιο σε περίπτωση φωτιάς, ο ασφαλισμένος θα θεωρείται πως ο ίδιος είναι ο ασφαλιστής αυτής της διαφοράς και θα πληρώσει τη σχετική αναλογία για τη ζημιά. Η Εναγόμενη ισχυρίζεται ότι η πραγματική ζημιά του κτιρίου που καλύπτεται ανέρχεται στις ΛΚ39.432 και σύμφωνα με τον όρο υπασφάλισης η ζημιά στο κτίριο για το οποίο ευθύνεται ανέρχεται σε ΛΚ14.336,
  3. Οι οποιοιδήποτε όροι κοινοποιήθηκαν και/ή γνωστοποιήθηκαν στον Ενάγοντα και/ή όλοι οι όροι της μεταξύ των διαδίκων συμφωνίας έγιναν κατόπιν αιτήματος και/ή κατόπιν συμφωνίας και/ή συγκατάθεσης του Ενάγοντα. Οι οποιεσδήποτε αλλαγές αποδειχθεί ότι έγιναν στο ασφαλιστήριο συμβόλαιο έγιναν με την ελεύθερη βούληση του Ενάγοντα και με την πλήρη γνώση του περιεχομένου τους και επίγνωση των συνεπειών τους. ΜΑΡΤΥΡΙΑ Η πλευρά του Ενάγοντα για να αποδείξει την Απαίτηση της κάλεσε συνολικά δύο μάρτυρες ως ακολούθως: ® Μιχαλάκης Στυλιανού, Ενάγοντας (ΜΕ1) ® Παρασκευή Γιωργαλλά-Αλλαγιώτη (ΜΕ2) Από πλευράς Υπεράσπισης κατέθεσαν δύο μάρτυρες ως ακολούθως: ® Χρίστος Σεβαστίδης (ΜΥ1) ® Νίκος Νικολάου (ΜΥ2) Παραδεκτά Γεγονότα Περαιτέρω, αμφότερες οι διάδικες πλευρές προέβησαν σε παραδεκτά γεγονότα που έχουν ως εξής:

(1)Ο Ενάγοντας είναι ασφαλισμένος από την Εναγομένη σύμφωνα με το ασφαλιστικό συμβόλαιο με αρ. 21311920069 και καλύπτει εμπορικούς κινδύνους πυρκαγιάς.
(2)Η Εναγόμενη είναι ασφαλιστική εταιρεία σύμφωνα με το νόμο και έχει ασφαλίσει τον Ενάγοντα για τον κίνδυνο της πυρκαγιάς για τα κτίρια του που έχουν ανεγερθεί στο τεμάχιο 41, αρ. εγγραφής 21/31 στην περιοχή Κοκκινοκαυκάλλα στην Αραδίππου.
(3)Ο Ενάγοντας με πρόταση του στην Εναγομένη ημερομηνίας 16.12.1993 τροποποίησε την ασφαλιστική κάλυψη των κτιρίων του μόνο από το ποσό των ΛΚ120.000 στο ποσό των ΛΚ80.000 για τα κτίρια του μόνο.
(4)Ο Ενάγοντας πλήρωνε κατά πάντα ουσιώδη χρόνο τα ασφάλιστρα για την επίδικη ασφαλιστική κάλυψη του προς την Εναγομένη.
(5)Στις 19.3.2006 επεσυνέβη πυρκαγιά σε κάποιο ή κάποιο από τα ασφαλισμένα κτίρια του Ενάγοντα.
(6)Κατά το χρόνο της ανωτέρω πυρκαγιάς μετέβηκε επί τόπου η αστυνομία όπου διερεύνησε τα αίτια της πυρκαγιάς και συνέταξε σχετική έκθεση ημερομηνίας 5.7.2006.
(7)Κατά το χρόνο της ανωτέρω πυρκαγιάς μετέβηκε επί τόπου και η πυροσβεστική υπηρεσία όπου κατέσβησε την επίδικη πυρκαγιά και συνέταξε σχετική έκθεση ημερομηνίας 19.3.
  1. Προχωρούμε να συνοψίσουμε την προσαχθείσα μαρτυρία. Μαρτυρία Ενάγοντα £ Στον ουσιώδη χρόνο ήταν και είναι ιδιοκτήτης υποστατικού χοιροστασίου που βρίσκεται στην Κτηνοτροφική Περιοχή Αραδίππου και το οποίο υποστατικό είχε ανεγερθεί προς όφελός του στο ακίνητο με αρ. εγγραφής 21/31, τεμάχιο 41 στην Αραδίππου στην περιοχή Κοκκινοκαυκάλλα. Κατέθεσε ως ΤΕΚΜΗΡΙΟ 1 τίτλο ιδιοκτησίας του ακινήτου του στο οποίο φαίνεται ότι έχει ¼ μερίδιο. £ Κατόπιν αίτησης του Ενάγοντα ημερομηνίας 9.11.1983 προς τη Λαϊκή Τράπεζα για πιστωτικές διευκολύνσεις η εν λόγω Τράπεζα απαίτησε να ασφαλίσει ο Ενάγων το χοιροστάσιο του δια μέσου της Εναγόμενης εταιρείας που είναι ασφαλιστική εταιρεία ως όρο για τη χορήγηση των εν λόγω τραπεζικών διευκολύνσεων και να της εκχωρήσει ο Ενάγων την εν λόγω ασφάλεια πυρός του επίδικου κτήματός του, το οποίο υποθηκεύτηκε για περαιτέρω εξασφάλιση των δανείων του προς την Τράπεζα. Στις 3.12.1993 η Τράπεζα ενέκρινε τα δάνεια του Ενάγοντα με τη συγκατάθεση και αποδοχή του των όρων που του έθεσε ως ανωτέρω. Κατέθεσε ως ΤΕΚΜΗΡΙΟ 2 την επιστολή/έγκριση της Λαϊκής Τράπεζας όπου ανάμεσα στις εξασφαλίσεις για τις διευκολύνσεις που παραχωρήθηκαν ήταν και η εκχώρηση ασφάλειας πυρός του υποθηκευμένου κτήματος για ΛΚ235.
  2. £ Στις 8.12.1992 στο κατάστημα της Λαϊκής Τράπεζας με πρόταση ασφάλισης του Ενάγοντα προς την Εναγόμενη ζήτησε την παροχή ασφαλιστικής κάλυψης για ζημιές που προκαλούνται από φωτιά ή πυρκαγιά στο επίδικο χοιροστάσιο για την περίοδο 8.12.1992 μέχρι 8.12.1993, την οποία η Εναγόμενη αποδέχτηκε και έτσι μεταξύ των διαδίκων συνήφθη συμφωνία ασφάλισης. Αντίγραφο της πρότασης ασφάλειας του Ενάγοντα κατατέθηκε ως ΤΕΚΜΗΡΙΟ
  3. Ακολούθως, η Εναγόμενη προχώρησε και εξέδωσε σχετικό πίνακα/πιστοποιητικό ασφάλισης με αρ. 2131/1920069 που αφορούσε την περίοδο 8.12.1992 μέχρι 8.12.
  4. Αντίγραφο σχετικού πίνακα ασφάλισης της Εναγόμενης κατατέθηκε ως ΤΕΚΜΗΡΙΟ
  5. £ Κατά τη σύναψη της συμφωνίας ασφάλισης τόσο πριν όσο και μετά την πρόταση ασφάλισης και την αποδοχή από πλευράς της Εναγόμενης για παροχή τέτοιας ασφάλισης στον Ενάγοντα, πλην του εν λόγω πίνακα και πιστοποιητικού ασφάλισης, η Εναγόμενη ουδέποτε έθεσε ή γνωστοποίησε ή κοινοποίησε στον Ενάγοντα οποιουσδήποτε άλλους όρους ή απαιτήσεις ούτε και του ζήτησε να υπογράψει οποιοσδήποτε όρους και/ή οποιοδήποτε έγγραφο πλην των αναφερομένων. £ Ήταν ρητοί και εξυπακουόμενοι όροι της συμφωνίας ασφάλισης ότι η Εναγόμενη υπό τύπο ασφαλιστικής κάλυψης κινδύνου φωτιάς θα είχε την υποχρέωση να αποζημιώσει τον Ενάγοντα για ζημιές που θα επέρχονταν στο χοιροστάσιο του συνεπεία φωτιάς, ενώ ο Ενάγων θα κατέβαλλε προς την Εναγόμενη τα σχετικά ασφάλιστρα που συμφωνήθηκε. Η ασφαλισμένη περιουσία και/ή το συνολικό ασφαλισμένο ποσό θα ανέρχετο σε ΛΚ235.000 ως ακολούθως: i. Κτίρια ΛΚ120.000 ii. Απόθεμα ΛΚ5.000 iii. Μηχανήματα ΛΚ30.000 iv. Άλλα ΛΚ80.000 £ Στις 15.11.1993, μετά από την παραλαβή ειδοποίησης ανανέωσης της ασφαλιστικής κάλυψής του από την Εναγόμενη και σύμφωνα με τις συμβουλές της Εναγόμενης που περιέχονταν στην εν λόγω ειδοποίηση, ο Ενάγων ενημέρωσε για την αλλαγή του ασφαλισμένου ποσού εφόσον λόγω της ζημιογόνας οικονομικής πορείας του χοιροστασίου του είχε περιοριστεί σε δύο από τα πέντε κτίρια από τα οποία αποτελείτο το χοιροστάσιό του, εφόσον μείωσε την παραγωγή του και έτσι χρησιμοποιούσε το κτίριο της γέννας και την αποθήκη/μύλος που ήταν υπεραρκετά για τη μειωμένη παραγωγή του. Κατέθεσε ως ΤΕΚΜΗΡΙΟ 5 σχετική ειδοποίηση ανανέωσης της ασφαλιστικής κάλυψής του από την Εναγόμενη και ως ΤΕΚΜΗΡΙΟ 6 χωροταξικό σχέδιο των πέντε κτιρίων που έγινε από τον αρχιτέκτονά του μετά το επίδικο γεγονός. £ Κατόπιν αιτήματος του Ενάγοντα και κατόπιν συμφωνίας του με τον αντιπρόσωπο της Εναγόμενης στην Αραδίππου η ασφαλιστική κάλυψη περιορίστηκε στα δύο από τα πέντε κτίρια από τα οποία αποτελείτο το χοιροστάσιο τότε, δηλαδή στο υποστατικό της γέννας και στο μύλο ζωοτροφών τα οποία ήταν υψηλού κινδύνου και το ποσό της κάλυψης για τα κτίρια αυτά περιορίστηκε σε ποσό ΛΚ80.000, ενώ, περαιτέρω, εξαιρέθηκαν από την ασφαλιστική κάλυψη τα υπόλοιπα κτίρια καθώς και το απόθεμα, μηχανήματα και άλλα που αναφέρθηκαν ανωτέρω, εφόσον δεν χρησιμοποιούνταν και δεν κινδύνευαν ένεκα της κατασκευής τους από μπετόν και αμιάντους και ένεκα του ότι ήταν κενά από ζώα. Ο Ενάγων υπέγραψε, κατόπιν παράκλησης του αντιπροσώπου της Εναγόμενης, εν λευκώ σχετική δήλωση ημερομηνίας 16.12.1993 που τη συμπλήρωσε αργότερα ο αντιπρόσωπος. Κατέθεσε ως ΤΕΚΜΗΡΙΟ 7 αντίγραφο σχετικής δήλωσης ημερομηνίας 16.12.1993 και ως ΤΕΚΜΗΡΙΟ 8 νέο πίνακα ασφάλισης. £ Το επίδικο ακίνητο ήταν δικό του Ενάγοντα ολόκληρο κατά την πρώτη ασφάλιση με την Εναγόμενη και μεταγενέστερα, το 1998, μεταβίβασε τα 3/4 μερίδιο στο γιο του Στέλιο Στυλιανού και κράτησε μόνο το 1/4 μερίδιο, γεγονός που ήταν σε γνώση της Εναγόμενης και της Τράπεζάς του εφόσον ήταν υποθηκευμένο και έπρεπε να δώσουν τη συγκατάθεση τους για να το μεταβιβάσει στο όνομα του γιου του. £ Από τον Δεκέμβριο του 1993 και ακολούθως μέχρι και τον επίδικο χρόνο της πυρκαγιάς η ασφαλιστική κάλυψη και/ή συμφωνία ασφάλισης ανανεωνόταν ετησίως με την καταβολή του σχετικού ασφαλίστρου δια μέσου τραπεζικής εντολής του Ενάγοντα από το λογαριασμό του στη Λαϊκή Τράπεζα και εκδίδετο προς τούτο σχετικό πιστοποιητικό ασφάλισης. Πιστοποιητικό ασφάλισης εξεδόθη κατά τον ίδιο τρόπο και για την περίοδο 8.12.2005 μέχρι 8.12.2006 που αφορά τον ουσιώδη κατά την παρούσα αγωγή χρόνο, το οποίο κατέθεσε ως ΤΕΚΜΗΡΙΟ
  6. £ Στις 19.3.2006 στο χοιροστάσιο του Ενάγοντα και συγκεκριμένα στο υποστατικό της γέννας ξέσπασε πυρκαγιά με αποτέλεσμα το εν λόγω υποστατικό να καταστραφεί ολοσχερώς μαζί με όλο του το περιεχόμενο συμπεριλαμβανομένων και των χοίρων και γουρουνιών που ευρίσκονταν μέσα. Τη φωτιά αντελήφθηκε αλλοδαπός εργάτης και στη σκηνή έφθασε η Αστυνομία και η Πυροσβεστική που έσβησε τη φωτιά και σύνταξαν σχετικές εκθέσεις. Κατέθεσε ως ΤΕΚΜΗΡΙΟ 10 έκθεση Πυροσβεστικής Υπηρεσίας αναφορικά με την καταστολή της πυρκαγιάς και ως ΤΕΚΜΗΡΙΟ 11 έκθεση Αστυνομίας για τη διερεύνηση των αιτιών της πυρκαγιάς. £ Οι ζημιές στο κτίριο που ξέσπασε η φωτιά εκτιμήθηκαν στις ΛΚ80.000 και, συνεπώς, η Εναγόμενη με βάση τη συμφωνία ασφάλισης οφείλει να καταβάλει στον Ενάγοντα το ποσό των ΛΚ80.000 πλέον τόκους από την ημερομηνία της πυρκαγιάς όπως την έχει ενημερώσει και όπως έχει απαιτήσει, αλλά η Εναγόμενη αρνείται ισχυριζόμενη ότι κατά τον επίδικο χρόνο ήταν ο Ενάγων υποασφαλισμένος και του έχει προσφέρει πολύ χαμηλότερο ποσό απ΄αυτό που δικαιούται, πράγμα που αποτελεί εκ των υστέρων σκέψεις εκ μέρους της, εμποδίζεται δε να το ισχυρίζεται εφόσον ουδέποτε πληροφόρησε τον Ενάγοντα για το γεγονός αυτό αν και εισέπραττε τα ασφάλιστρα ανελλιπώς κάθε χρόνο. £ Μετά από πληροφόρηση της Εναγόμενης από τον Ενάγοντα για την επίδικη πυρκαγιά, αυτή απέστειλε τον δικό της εκτιμητή στο ασφαλισμένο χοιροστάσιο, ο οποίος έχει προβεί σε εκτίμηση των ζημιών όπως έχει κάμει και ο εκτιμητής του Ενάγοντα. £ Οι ζημιές στα κτίρια όπου ξέσπασε η πυρκαγιά όπως και στα εντοιχισμένα έπιπλα, υλικά, προσδεδεμένους εξοπλισμούς, τοίχους, περιτοιχίσματα, επεκτάσεις των κτιρίων και τα λοιπά είναι αξίας ΛΚ82.000 (€140.105,31) συμπεριλαμβανομένων και των εξόδων εκτίμησης, τα οποία ανέρχονται σε €3.417,
  7. £ Η αξία ανακατασκευής και/ή ανοικοδόμησης του επίδικου ασφαλισμένου κτιρίου με όλο τον εντοιχισμένο εξοπλισμό, προσαρτήματα, περιτοιχίσματά του και τα λοιπά, κατά τον επίδικο χρόνο ανερχόταν στο ποσό των €136.688,12 όπως επίσης και η αξία ανέγερσής του και του εξοπλισμού του, λαμβάνοντας υπόψη τον πληθωρισμό και την αύξηση των κόστων κατασκευής και των υλικών οικοδομής και εξοπλισμού. £ Η Εναγόμενη κλήθηκε να καταβάλει το ποσό της ζημιάς που υπέστη ο Ενάγων, πλην όμως αυτή αρνήθηκε προβάλλοντας αβάσιμες δικαιολογίες για δήθεν υποασφάλιση των υποστατικών του Ενάγοντα και προσφέροντας του ένα πολύ χαμηλότερο ποσό. Αντεξεταζόμενος και ερωτηθείς κατά πόσο κατά την ανανέωση της ασφάλισης είχε ζητήσει την κάλυψη μόνο των κτιρίων που ήταν στο επίδικο ακίνητο, απάντησε αρνητικά και πρόσθεσε ότι είχαν καταλήξει να καλυφθούν μόνο τα δύο κτίρια που ήταν επικίνδυνα για σκοπούς πυρκαγιάς, ενώ τα άλλα ήταν άδεια και συγκεκριμένα το κτίριο της γέννας και η αποθήκη με το μύλο. Ερωτηθείς σε σχέση με το ΤΕΚΜΗΡΙΟ 7 διευκρίνισε ότι το είχε υπογράψει πριν ο ασφαλιστής να το συμπληρώσει θεωρώντας ο ίδιος ότι δεν ήταν κάτι σοβαρό και έχοντας εμπιστοσύνη. Αρνήθηκε την υποβολή ότι ήταν ο ίδιος ο οποίος είχε ζητήσει να αλλάξει η ασφάλιση και να καλύπτει μόνο τα κτίρια και να μειωθεί η αξία των κτιρίων από το ποσό των ΛΚ120.000 σε ΛΚ80.000, δηλαδή να επέλθει μείωση κατά ΛΚ40.
  8. Ερωτηθείς σε σχέση με την αναφορά του στο όνομα Νικολάου όταν αναφερόταν στον αντιπρόσωπο της Εναγόμενης, ανέφερε ότι το όνομα αυτό ήταν στα σχετικά έγγραφα της ασφάλειας και όταν του υποδείχθηκαν τα σχετικά ΤΕΚΜΗΡΙΑ 1-11 διευκρίνισε ότι δεν αναφέρετο το όνομα Νικολάου στα εν λόγω τεκμήρια. Σε άλλη ερώτηση ανέφερε ότι ο ασφαλιστής του το τόνισε και αυτός συμφώνησε ότι θα καλύπτονταν από την ασφάλεια μόνο τα δύο κτίρια, αυτό της γέννας και ο μύλος και αρνήθηκε την υποβολή ότι ουδέποτε ο ασφαλιστής του είχε αναφέρει κάτι τέτοιο. Αρνήθηκε την υποβολή ότι στο γραφείο της Λαϊκής Τράπεζας στην Αραδίππου σε ραντεβού που είχε με τον διευθυντή ονόματι Γρηγοριάδη και στην παρουσία του ασφαλιστή, του εξηγήθηκαν οι κίνδυνοι που θα είχε αν μειωνόταν η κάλυψη από ΛΚ120.000 σε ΛΚ80.000 μόνο για τα κτίρια και πρόσθεσε ότι ήταν μόνος με τον ασφαλιστή και απλώς τους παραχώρησε το γραφείο του ο διευθυντής της Τράπεζας και ότι είχε αναφέρει στον ασφαλιστή ότι ήθελε την κάλυψη μόνο των δύο κτιρίων. Στην υποβολή ότι αυτά που αναφέρονται στο ΤΕΚΜΗΡΙΟ 7 του τα διάβασαν, συμφώνησε και τα υπέγραψε, απάντησε αρνητικά και επανέλαβε ότι είχε υπογράψει χωρίς να υπάρχει στο ΤΕΚΜΗΡΙΟ 7 οτιδήποτε γραμμένο. Πρόσθεσε ότι ο ασφαλιστής έπαιρνε σημειώσεις και του ζήτησε να υπογράψει το εν λόγω τεκμήριο για να μην έρχεται στα γραφεία του στη Λάρνακα να ταλαιπωρηθεί και επειδή ο Ενάγων είχε πλήρη εμπιστοσύνη το υπέγραψε. Ερωτηθείς κατά πόσο ο ασφαλιστής είχε συμπληρώσει διαφορετικά πράγματα από αυτά που είχε πει ο Ενάγων, απάντησε καταφατικά. Ερωτηθείς αν έχει πληρώσει για την επιδιόρθωση του κτιρίου μετά τη φωτιά, απάντησε καταφατικά προσθέτοντας ότι είχε και αποδείξεις. Αρνήθηκε την υποβολή ότι το ποσό που πλήρωσε ήταν πολύ μικρότερο από αυτό που ζητά. Αρνήθηκε την υποβολή ότι το ποσό που πλήρωσε για τις επισκευές είναι μικρότερο από €70.000 και πρόσθεσε ότι είναι τριπλάσιο. Σε άλλο σημείο της αντεξέτασης του είπε ότι η ζημιά του είναι περισσότερη από το ποσό των ΛΚ80.000 και από το ποσό της εκτίμησης που έγινε. Ερωτηθείς κατά πόσο διαφωνεί με την έκθεση εκτίμησης που ετοιμάστηκε από την πλευρά του, απάντησε ότι την αποδέχεται. Αρνήθηκε την υποβολή ότι η ζημιά που προκλήθηκε στο επίδικο υποστατικό λόγω της φωτιάς ανήλθε σε ΛΚ39.
  9. Αρνήθηκε, επίσης, την υποβολή ότι το ποσό που δικαιούτο από την ασφάλεια ανέρχεται σε ΛΚ14.338,
  10. Στην υποβολή ότι του εξηγήθηκε ότι αν ασφαλίζονταν τα κτίρια για μικρότερο ποσό τότε υπήρχε κίνδυνος να είναι υποασφαλισμένος, απάντησε ότι ούτε η Τράπεζα επιθυμούσε να είναι υποασφαλισμένος γιατί τα χρέη του δεν θα είχαν κάλυψη. Πρόσθεσε ότι ο ίδιος δεν είχε όφελος από την ασφάλεια, αλλά η Τράπεζα και ότι έκανε την ασφάλεια για τα δάνεια που είχε στην Τράπεζα σε περίπτωση που τύχαινε κάτι. Τέλος, αρνήθηκε την υποβολή ότι οι ζημιές επιδιορθώθηκαν από τρίτο άτομο και ότι, συνεπώς, ο ίδιος δεν δικαιούτο να αξιώνει το ποσό και πρόσθεσε ότι δεν υπήρχε τρίτο πρόσωπο, ήταν εκείνος και ο γιος του και εγγυητής η γυναίκα του στα χρέη. Μαρτυρία Παρασκευής Γιωργαλλά - Αλαγιώτη (ΜΕ2) Η ΜΕ2 είναι Πολιτικός Μηχανικός, εγγεγραμμένη στο ΕΤΕΚ και έχει πείρα αρκετών χρόνων στην εκτίμηση ζημιών κτηνοτροφικών υποστατικών. Τον Μάρτιο του 2009 της ζήτησε ο Ενάγων να μεταβεί στην Αραδίππου για να προβεί σε εκτίμηση των ζημιών του κτηνοτροφικού υποστατικού της που προήλθε από πυρκαγιά στις 19.3.2006 καθώς και την εκτίμηση της αξίας των εν λόγω υποστατικών κατά την ημέρα της εν λόγω πυρκαγιάς. Μετέβηκε στην Αραδίππου και στα κτηνοτροφικά υποστατικά του Ενάγοντα στις 29.3.2009 όπου και διαπίστωσε, από σχετικές φωτογραφίες που της έδωσε ο ιδιοκτήτης και ο γιος του Στέλιος Στυλιανού, ότι είχε καταστραφεί ολοσχερώς το υποστατικό της γέννας και απογαλακτισμού, ως, επίσης, διαπίστωσε ότι το καταστραφέν υποστατικό είχε επιδιορθωθεί πλήρως και ήταν σε λειτουργήσιμη κατάσταση. Κατέθεσε ως ΤΕΚΜΗΡΙΟ 13 δέσμη από δώδεκα φωτογραφίες. Ο Ενάγων της είχε πει ότι ήθελε να εκτιμήσει την αξία των δύο δικών του υποστατικών, ήτοι της γέννας - απογαλακτισμού και της αποθήκης - μύλου, τα οποία ήταν στο δικό του μερίδιο κτισμένα και τα οποία χρησιμοποιούσε ο ίδιος. Η ΜΕ2 συμβούλευσε τον Ενάγοντα όπως προβεί, για σκοπούς πληρότητας, σε εκτίμηση της αξίας όλων των υποστατικών την ημέρα της επίδικης πυρκαγιάς που ήταν κτισμένα σε όλο το ακίνητο, εφόσον της είχε αναφέρει ότι η ασφάλειά του ισχυριζόταν ότι ήταν υποασφαλισμένος. Η ΜΕ2 ετοίμασε σχετική έκθεση εκτίμησης, ημερομηνίας 6.4.2009, η οποία κατατέθηκε ως ΤΕΚΜΗΡΙΟ 14 μαζί με τα παραρτήματά της. Το κτίριο της γέννας και απογαλακτισμού με τα προσαρτήματά του, το οποίο καταστράφηκε ολοσχερώς και για το οποίο δεν υπήρχε οποιαδήποτε διασωθείσα αξία, σύμφωνα με τις μετρήσεις που η ΜΕ2 έκανε και την εκτίμηση της για την αξία την ημέρα της πυρκαγιάς άξιζε το ποσό των €128.125,00 και όχι €142.413,00 ως αναφέρεται στην εκτίμηση της, εφόσον στο ποσό των €142.413,00 περιλαμβάνεται και η αξία της αποθήκης-μύλου που ανέρχεται σε €14.288,00 η οποία δεν έχει καταστραφεί από την επίδικη πυρκαγιά. Τα έξοδα της ΜΕ2 για την εκτίμηση της αξίας των επιδίκων υποστατικών την ημέρα της πυρκαγιάς καθώς και των υπολοίπων υποστατικών του γιου του Ενάγοντα είναι €3.417,20 ως το τιμολόγιο ΤΕΚΜΗΡΙΟ
  11. Η ΜΕ2 έχει καταθέσει ως ΤΕΚΜΗΡΙΟ 15 ανάλυση της εκτίμησης της και ως ΤΕΚΜΗΡΙΟ 16 αναλυτική εκτίμηση του κτιρίου γέννας και απογαλακτισμού. Στο ΤΕΚΜΗΡΙΟ 15 υπάρχει αναλυτική μέτρηση του καθενός υποστατικού όπου καταγράφεται το εμβαδόν ξεχωριστά. Η ΜΕ2 επιμέτρησε τις διαστάσεις των υποστατικών και τις επιβεβαίωσε στα σχέδια με μονάδα μέτρησης το τετραγωνικό μέτρο. Στο ΤΕΚΜΗΡΙΟ 16 παρουσιάζεται η αναλυτική εκτίμηση του κτιρίου που καταστράφηκε ολοσχερώς και έχει γίνει επιμέτρηση όλων των υλικών όπως μπετόν, σχάρες πατώματος, ψαλίδια, επικαλύψεις οροφής, διαχωριστικά κάγκελα, υδραυλικά και τα λοιπά. Όσον αφορά τις τιμές μονάδες που χρησιμοποίησε εξήγησε ότι ζητήθηκαν προσφορές το 2006 από το τμήμα αγοράς και αφορούν τις τιμές αγοράς για το έτος 2006 που χρησιμοποιήθηκαν στο παζάρι. Αντεξεταζόμενη εξήγησε ότι για να κάμει την εκτίμηση της δεν συμβουλεύτηκε αποδείξεις του ιδιοκτήτη, αλλά στηρίχτηκε σε πραγματικές τιμές μονάδας που υπήρχαν στο παζάρι κατά το
  12. Η ίδια δεν γνωρίζει πόσα στοίχισε για να επιδιορθωθεί το υποστατικό και εξήγησε ότι η ίδια πήγε ως εμπειρογνώμονας να εκτιμήσει την αξία που είχε το υποστατικό κατά το έτος
  13. Διευκρίνισε ότι δεν της ζητήθηκε εκτίμηση για το πόσα θα στοιχίσει για σκοπούς επιδιόρθωσης. Ως αξία αντικατάστασης θεωρεί το κόστος κατασκευής του υποστατικού με τον εξοπλισμό και τα προσαρτήματα που είχε κατά τον ουσιώδη χρόνο, δηλαδή Μάρτιο του 2006, με τα ίδια υλικά. Ως παρούσα αξία θεωρεί την αξία του κτηνοτροφικού υποστατικού με κριτήριο την οικονομικά ωφέλιμη ζωή του, η οποία ανέρχεται στα τριάντα χρόνια για κτίρια τα οποία δεν γίνεται οποιαδήποτε συντήρηση και στα σαράντα χρόνια για κτίρια στα οποία γίνεται συντήρηση. Εξήγησε ότι για σκοπούς ετοιμασίας της εκτίμησης της, αφού διευκρίνισε ότι δεν είχε δει τις ζημιές από την πυρκαγιά που έγινε τον Μάρτιο του 2009, είδε φωτογραφίες και σχέδια, επιβεβαίωσε επί τόπου τις διαστάσεις, τα υλικά που παρέμειναν και ο τρόπος επιδιόρθωσης, ενώ όσον αφορά την ηλικία των υποστατικών την πληροφόρηση την πήρε από τον ιδιοκτήτη, δηλαδή για το πότε αυτά κτίστηκαν. Μαρτυρία Χρίστου Σεβαστίδη (ΜΥ1) Ο ΜΥ1 εργάζεται στην εταιρεία E.N. MANOΣ (ΚΥΠΡΟΣ) ΛΤΔ από τον Σεπτέμβριο
  14. Οι εργασίες της εταιρείας αυτής αφορούν στη διερεύνηση και εκτίμηση ζημιών για ασφαλιστικές εταιρείες και άλλα συναφή. Ο ίδιος είναι μηχανολόγος/μηχανικός με μεταπτυχιακό στη δικανική μηχανική (Forensic Engineering and Science). Σ΄ ό,τι αφορά την παρούσα υπόθεση έλαβε μέρος στη σύνταξη έκθεσης και διενέργεια εκτίμησης. Η εργασία ήταν ομαδική και έχει συμμετάσχει στην εκτίμηση. Την έκθεση ΤΕΚΜΗΡΙΟ 10 την υπογράφει ο Νίκος Κανικλίδης. Ερωτηθείς σχετικά με το ποσό που κατέληξαν σε σχέση με τη ζημιά στο επίδικο χοιροστάσιο, αφού διευκρίνισε ότι η ζημιά που καλύπτεται από τον ασφαλιστή είναι μόνο τα κτίρια της φάρμας, ανέφερε ότι το ποσό υπολογίσθηκε σε ΛΚ39.432, το οποίο στη συνέχεια μειώθηκε σε ΛΚ14.338,91 λόγω υποασφάλισης. Πρόσθεσε ότι το ποσό των ΛΚ39.432 μετά την παράδοση της έκθεσης αναθεωρήθηκε σε ΛΚ40.072 όπως φαίνεται στον πίνακα ΤΕΚΜΗΡΙΟ 18Α. Εξηγώντας το θέμα της υποασφάλισης του κτιρίου διευκρίνισε ότι αποτελεί όρο ασφαλιστικού συμβολαίου η υποασφάλιση. Στην προκειμένη περίπτωση, εφόσον η πραγματική αξία του κτιρίου ξεπερνούσε το ασφαλισμένο κεφάλαιο εφαρμόζετο, σύμφωνα με το ασφαλιστήριο συμβόλαιο, ο αναλογικός όρος της υπασφάλισης. Η πραγματική αξία των κτιρίων ανερχόταν στο ποσό των ΛΚ220.000 και το ασφαλισμένο κεφάλαιο στο ποσό των ΛΚ80.
  15. Για το λόγο αυτό η ζημιά που εκτιμήθηκε επιμερίσθηκε ως ακολούθως: ΛΚ40.072 Χ ΛΚ80.000 = ΛΚ14.571,63 ________ ΛΚ220.000 (0.3636) Κατά συνέπεια, το ποσό της τελικής αποζημίωσης ανήρχετο σε ΛΚ14.571,
  16. Ερωτηθείς σχετικά με τον καθορισμό της αποζημίωσης χωρίς υπασφάλιση παρέπεμψε στη σελίδα 5 του ΤΕΚΜΗΡΙΟΥ 18 και στον Πίνακα του ΤΕΚΜΗΡΙΟΥ 18Α και ανέφερε ότι για σκοπούς καθορισμού της πραγματικής αξίας παίρνεις την αξία της αντικατάστασης και αφαιρείς ποσοστό παλαιότητας που έχει σχέση με την ηλικία του κτιρίου και τη διάρκεια ζωής - στην προκειμένη περίπτωση τα κτίρια δεν ήταν καινούργια - και καταλήγεις στο ποσό, που εδώ ανέρχεται σε ΛΚ40.
  17. Ερωτηθείς πότε είχαν πάει να δουν τα υποστατικά, απάντησε ότι η πρώτη επίσκεψη τους έγινε στις 20.3.1996, δηλαδή την επομένη του συμβάντος. Διευκρίνισε ότι τα κτίρια δεν είχαν καταστραφεί ολοσχερώς. Είχαν επαφές με τον ιδιοκτήτη, δηλαδή τον Ενάγοντα. Ερωτηθείς αν είχαν δει το θέμα αποκατάστασης των ζημιών, απάντησε ότι τους υποδείχθηκαν οι ζημιές τις οποίες φωτογράφησαν και κατέγραψαν. Τους δόθηκαν κάποιες προσφορές που είχε ο Ενάγων για αποκατάσταση της ζημιάς τόσο στο κτίριο όσο και στον εξοπλισμό. Ερωτηθείς κατά πόσο αυτές οι προσφορές είχε προσδιοριστεί αν ήταν η τελική απαίτηση του Ενάγοντα ή όχι, απάντησε ότι τις θεώρησαν ότι ήταν η απαίτηση του Ενάγοντα. Τις εν λόγω προσφορές κατέθεσε ως ΤΕΚΜΗΡΙΟ
  18. Ερωτηθείς σε σχέση με τη σχέση των προσφορών αυτών με τη δική τους εκτίμηση, ο ΜΥ1 σχολίασε την κάθε μια ως εξής: ® Σε σχέση με την προσφορά από την εταιρεία ANGASTINIOTIS BROS (STEEL CONSTRUCTIONS) LTD, που αφορούσε την προσφορά για την μεταλλική οροφή, αυτή ανερχόταν σε ποσό ΛΚ43.000, ενώ η δική τους εκτίμηση για την αντικατάσταση της στέγης του υποστατικού της γέννας ήταν για ποσό ΛΚ36.
  19. ® Η προσφορά από «Ηλεκτρικές Εγκαταστάσεις Γεώργιος Γεροπαπάς» για τις ηλεκτρολογικές εργασίες ανερχόταν στο ποσό των ΛΚ8.000, ενώ η δική τους εκτίμηση για τις ηλεκτρολογικές εργασίες ήταν για ποσό ΛΚ6.
  20. ® Η προσφορά από την εταιρεία Α/φοί Α. & Π. ΑΝΔΡΕΟΥ ΛΤΔ για τα κλουβιά γέννας ανερχόταν στο ποσό των ΛΚ4.500 που ήταν το ίδιο ποσό που υπολογίσθηκε στην εκτίμηση για την αντικατάσταση των μεταλλικών κλουβιών γέννας. ® Η προσφορά για τα παράθυρα ανερχόταν στο ποσό των ΛΚ800 που ήταν το ίδιο ποσό που υπολογίσθηκε στην εκτίμηση για την αντικατάσταση υαλοπινάκων παραθύρων. Η διαφορά που προέκυψε μεταξύ των πιο πάνω προσφορών και της εκτίμησης ήταν για ποσό ΛΚ7.210 πριν να ληφθεί υπόψη η παλαιότητα. Εξήγησε δε, ότι αν δεχτούμε ότι οι προσφορές είναι οι πραγματικές αξίες της ζημιάς και εφαρμοστεί ο όρος της υπασφάλισης τότε προσθέτοντας στο ποσό της εκτίμησης που είναι ΛΚ50.090, το ποσό της διαφοράς από τις προσφορές (δηλαδή ΛΚ7.210), έχουμε το ποσό ΛΚ57.300, το οποίο στη συνέχεια πολλαπλασιάζουμε με ΛΚ80.000÷ΛΚ120.000 οπόταν καταλήγουμε στο ποσό των ΛΚ20.834,
  21. Αν ληφθεί υπόψη, στη συνέχεια, το ποσοστό της παλαιότητας που ανέρχεται στο 20% τότε το ποσό των ΛΚ57.300 μειώνεται στο ποσό των ΛΚ45.
  22. Εφαρμόζοντας δε, στη συνέχεια, τον όρο της υπασφάλισης (ΛΚ45.840 Χ 0,3636) η ζημιά καθορίζεται στο ποσό των ΛΚ16.
  23. Όπως τόνισε, το ποσό των ΛΚ16.502 θα ήταν το ποσό που ο Ενάγων θα δικαιούτο αν οι προσφορές ήταν η πραγματική του ζημιά. Ο ΜΥ1 έλαβε υπόψη και την αξία που δόθηκε από την ΜΕ2 στα κτίρια για να καθορίσει την υπασφάλιση σε ποσοστό 0,3140 εξηγώντας ότι εφόσον το ποσοστό υπασφάλισης είναι μεγαλύτερο τότε και η αποζημίωση είναι μικρότερη. Κατέληξε δε στο ποσό των ΛΚ14.393 σε περίπτωση που λαμβάνετο υπόψη η αξία που δόθηκε από την ΜΕ2 στα κτίρια (ΛΚ45.840 Χ 0,3140 = ΛΚ14.393) έχοντας δηλαδή διαιρέσει το ποσό των ΛΚ80,000 δια ΛΚ254.384 που είναι η αξία που υπολόγισε η ΜΕ2 για τα κτίρια. Αντεξεταζόμενος είπε ότι ο ίδιος δεν επισκέφθηκε το υποστατικό αλλά ο Νίκος Κανικλίδης και Ιωάννης Θεοδοσίου, ούτε έχει κάνει ο ίδιος προσωπικά μετρήσεις. Τα στοιχεία που λήφθηκαν υπόψη είναι οι επιτόπιες παρατηρήσεις και καταμετρήσεις και οι τιμές αγοράς της συγκεκριμένης περιόδου. Λήφθηκαν, επίσης, υπόψη οι προσφορές που προσκομίσθηκαν από τον ασφαλιζόμενο. Ερωτηθείς αν είδε το ασφαλιστήριο συμβόλαιο, απάντησε καταφατικά προσθέτοντας ότι είδε και την πρόταση ασφάλισης. Ασφαλισμένα ήταν μόνο τα κτίρια της φάρμας και όχι μηχανήματα και εξοπλισμός. Τα κτίρια αυτά ήταν το υποστατικό της προπάχυνσης, το κτίριο της γέννας και απογαλακτισμού, το κτίριο της πάχυνσης, το κτίριο της ατομικής και ομαδικής εκτροφής και η αποθήκη και τα βοηθητικά κτίρια. Ερωτηθείς για το εμβαδόν της στέγης, απάντησε ότι είναι 820 τ.μ.. Στην υποβολή ότι το εμβαδόν είναι 960 τ.μ., απάντησε ότι σύμφωνα με τις δικές τους μετρήσεις είναι 820 τ.μ.. Σ΄ ό,τι αφορά τον εξοπλισμό, και συγκεκριμένα τα πλαστικά δάπεδα, ο ΜΥ1 εξήγησε ότι είναι τετράγωνα σχήματα που τοποθετούνται στο μόνιμο κτίριο στο μπετόν και ότι μπαίνουν και βγαίνουν. Στην υποβολή ότι αυτά τα πατώματα, αφού γίνει μπετόν και μπουν οι οδηγοί, είναι πλέον στερεωμένα, συμφώνησε προσθέτοντας ότι μπορούν, ωστόσο, να αφαιρεθούν και να τοποθετηθούν άλλα. Μαρτυρία Νίκου Νικολάου (ΜΥ2) Ο ΜΥ2 είναι υπάλληλος της Λαϊκής Τράπεζας στο Τμήμα Ασφαλειών και είναι ο ασφαλιστής που χειρίστηκε την υπόθεση. Το ΤΕΚΜΗΡΙΟ 4 είναι το συμβόλαιο που εκδόθηκε στην παρούσα υπόθεση και με το οποίο έχει ο ίδιος σχέση και στη δεύτερη σελίδα αυτού του εγγράφου υπάρχει αναφορά στον όρο «mortgage clause» για τον οποίο όρο κατέθεσε αντίγραφο το ΤΕΚΜΗΡΙΟ
  24. Εξήγησε ότι το πρωτότυπο το κρατά ο πελάτης. Κατά τη συμπλήρωση πρότασης ασφάλισης ο ΜΥ2 επισκέφθηκε τον χώρο της φάρμας όπου είδε και κατέγραψε τα ασφαλιστέα κτίρια και μηχανήματα που περιλαμβάνονται στην αρχική πρόταση και συμβόλαιο, τα οποία αρίθμησε και υπολόγισε σε δικό του σχέδιο, το οποίο κατέθεσε ως ΤΕΚΜΗΡΙΟ
  25. Ο ΜΥ2 εξασφάλισε, ως ασφαλιστής του Ενάγοντα, εκτίμηση που είχε γίνει το 1998 για λογαριασμό της Λαϊκής Τράπεζας Λτδ στην οποία αναφέρονται τα υποστατικά που το 1998 βρίσκονταν στο ακίνητο και τα οποία υποστατικά συμπίπτουν με το σχέδιο στο ΤΕΚΜΗΡΙΟ
  26. Η πιο πάνω αναφερόμενη εκτίμηση κατατέθηκε ως ΤΕΚΜΗΡΙΟ
  27. Ερωτηθείς κατά πόσο η ασφάλιση έχει περιοριστεί σε μικρότερο αριθμό κτιρίων από αυτά που υπήρχαν, απάντησε αρνητικά προσθέτοντας ότι τα κτίρια ήταν πάντα τα ίδια. Στη θέση του Ενάγοντα ότι δεν είχε καταλάβει και δεν του είχε εξηγηθεί η ασφάλιση, ο ΜΥ2 ανέφερε ότι η διαπραγμάτευση έγινε στο γραφείο του τοπικού διευθυντή Αραδίππου της Λαϊκής Τράπεζας και εκεί επεξηγήθηκαν στον Ενάγοντα με κάθε λεπτομέρεια, όπως, επίσης, και οι επιπτώσεις στη μείωση της αξίας και την υποασφάλιση. Πρόσθεσε ότι ο Ενάγων ήθελε να συνεχίσει και αυτό οδήγησε στη μείωση του ποσού σε ΛΚ80.
  28. Τόνισε ότι του Ενάγοντα του εξηγήθηκε και κατάλαβε ότι η αξία των κτιρίων από ποσό ΛΚ120.000 μειώθηκε σε ΛΚ80.
  29. Απομακρύνθηκε δε η κάλυψη για μηχανήματα, εξοπλισμό, αποθέματα και σε ζωντανά και περιορίστηκε σε φωτιά και σεισμό μόνο. Αντεξεταζόμενος ανέφερε ότι είχε επιθεωρήσει επί τόπου τα κτίρια και ότι το ΤΕΚΜΗΡΙΟ 21 αντικατοπτρίζει την επί τόπου κατάσταση. Είχε πάει επί τόπου τον Δεκέμβριο του 1992 και είδε τα κτίρια, τους μύλους, αποθήκες και μετά κατέγραψε ό,τι αντίκρισε επί τόπου. Εξήγησε ότι στον Ενάγοντα δόθηκε το πρωτότυπο του ΤΕΚΜΗΡΙΟΥ 20 όπου αναγράφεται ο όρος για τη ρήτρα υποθήκης. Εξήγησε ότι το ΤΕΚΜΗΡΙΟ 20 αποτελεί δείγμα του λεκτικού της ρήτρας υποθήκης και αυτό που δόθηκε στον Ενάγοντα ήταν συμπληρωμένο με τα στοιχεία του. Δεν δόθηκε στον Ενάγοντα αντίγραφο του ΤΕΚΜΗΡΙΟΥ
  30. Ερωτηθείς κατά πόσο ήρθε στη γνώση του απαίτηση εναντίον της ασφαλιστικής εταιρείας από τη Λαϊκή Τράπεζα, απάντησε ότι αυτά πάνε στο Τμήμα Απαιτήσεων και δεν εμπλέκεται ο ασφαλιστής. Ερωτηθείς αν η Λαϊκή Τράπεζα υπήρχε περίπτωση να κινήσει αγωγή στη Λαϊκή Ασφαλιστική, απάντησε ότι «δεν νομίζω, δεν γνωρίζω» και ερωτηθείς αν ξέρει αν υπήρξε τέτοια αγωγή, απάντησε αρνητικά. Σε άλλες ερωτήσεις απάντησε ότι η μόνη αλλαγή που έκαμε ο Ενάγοντας ήταν στις 16.12.1993 όταν μειώθηκε η αξία στον ασφαλιστικό κίνδυνο και έμειναν τα κτίρια μόνο. Σε άλλη ερώτηση και αναφορικά με το ΤΕΚΜΗΡΙΟ 7 ανέφερε ότι οι οδηγίες που είχε από τον ασφαλιζόμενο ήταν να κάνει κάποιες αλλαγές στο συμβόλαιό του. Αυτές αφορούσαν περιορισμό στην κάλυψη για φωτιά και σεισμό, περιορισμό στην ασφάλιση μόνο των κτιρίων και όχι εξοπλισμού και αποθεμάτων σε ζώα και, τέλος, η μείωση της αξίας των κτιρίων από ποσό ΛΚ120.000 σε ΛΚ80.
  31. Αυτές ήταν οι αλλαγές που ζήτησε ο Ενάγων σε συνεννόηση με την Τράπεζα. Εξήγησε ότι η εκτίμηση, ΤΕΚΜΗΡΙΟ 22 που κατατέθηκε, παρουσιάστηκε μόνο για να φανεί ότι συμφωνεί με τον αριθμό των κτιρίων. Τα κτίρια που αναφέρονται στο ΤΕΚΜΗΡΙΟ 22 είναι αυτά που ήταν επί τόπου όταν ο Ενάγων πήγε και είναι αυτά που ο ίδιος κατέγραψε. Αρνήθηκε την υποβολή ότι τα κτίρια που ασφαλίστηκαν ήταν μόνο δύο, δηλαδή το υποστατικό γέννας και απογαλακτισμού και η αποθήκη και πρόσθεσε ότι ήταν ολόκληρη η περιουσία υποθηκευμένη και θα έπρεπε όλα να ασφαλιστούν με βάση τους όρους της δανειοδότησης. Εξήγησε ότι επρόκειτο για πέντε κτίρια και συγκεκριμένα τα κτίρια 1, 2, 3 που αφορούσαν το ζωντανό εμπόρευμα, το τέταρτο κτίριο που αφορούσε το μύλο - ζωοτροφές (μηχανοστάσιο), το πέμπτο κτίριο που αφορούσε τα δωμάτια των υπαλλήλων. Στην υποβολή ότι η Λαϊκή Τράπεζα ουδέποτε ενδιαφέρθηκε να προωθήσει αγωγή εναντίον της Λαϊκής Ασφαλιστικής, απάντησε ότι δεν το γνώριζε, ενώ στην υποβολή ότι ο Ενάγων καταχώρησε την παρούσα αγωγή γιατί ήταν ο μόνος που μπορούσε να πάρει το ποσό, απάντησε ότι είναι δικαίωμα του. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΡΤΥΡΙΑΣ Είχα την ευκαιρία να δω, να ακούσω και να παρακολουθήσω με προσοχή τους μάρτυρες που κατέθεσαν ενώπιον του Δικαστηρίου. Μέσα στα πλαίσια της ζωντανής ατμόσφαιρας της δίκης είχα την ευκαιρία να παρακολουθήσω με προσοχή όλους τους μάρτυρες ενώ κατέθεταν ενόρκως ενώπιον μου. Αξιολόγησα τη μαρτυρία τους με βάση το περιεχόμενο, ποιότητα και σύγκριση της με την υπόλοιπη μαρτυρία και καθοδηγούμενη από σειρά παραγόντων που είναι αδύνατο να καταγραφούν εξαντλητικά.Τέτοιοι παράγοντες είναι, μεταξύ άλλων, η σαφήνεια και αμεσότητα των απαντήσεων των μαρτύρων και η ύπαρξη σ΄αυτές υπερβολών ή ουσιαστικών αντιφάσεων, η λογικοφάνεια και αληθοφάνεια της εκδοχής τους, η ύπαρξη προσωπικού συμφέροντος ή προκατάληψης στην υπόθεση, οι ευκαιρίες που είχαν να αντιληφθούν τα διαδραματισθέντα, η μνήμη τους και οι λόγοι που είχαν να ενθυμούνται ή να πιστεύουν αυτά για τα οποία καταθέτουν, η πηγή των γνώσεων τους στο βαθμό που αυτές αφορούσαν τα επίδικα γεγονότα κ.τ.λ.[1] Προτού προχωρήσω να αξιολογώ τη μαρτυρία του κάθε μάρτυρα που κατέθεσε ενώπιον του Δικαστηρίου, θέλω να τονίζω ότι η αξιολόγηση μου δεν έχει περιοριστεί μόνο στην ατομική κρίση της αξιοπιστίας του καθενός μάρτυρα ξεχωριστά, αλλά την έχω συσχετίσει, αντιπαραβάλει και διερευνήσει με την αντικειμενική υπόσταση των εκατέρωθεν θέσεων, δηλαδή υποβάλλοντας την στη βάσανο της συνεκτίμησης στο πλαίσιο του συνόλου της μαρτυρίας, με βάση την προσέγγιση που η νομολογία μας επιτάσσει στο θέμα αυτό.[2] Η αξιολόγηση που ακολουθεί διαχωρίζεται σε διαφορετικές ενότητες ανάλογα με τα θέματα που εγείρονται στην παρούσα υπόθεση τα οποία προχωρώ να εξετάσω πιο κάτω. ü Κατά πόσον ο Ενάγων νομιμοποιείται να εγείρει την παρούσα αγωγή Ένα από τα ζητήματα που εγείρονται στην παρούσα αγωγή είναι το κατά πόσον ο Ενάγων νομιμοποιείται στην έγερση της παρούσας αγωγής, ζήτημα που ρητά έχει αναφερθεί στην παράγραφο
(1)της τροποποιημένης Υπεράσπισης της Εναγόμενης η οποία έχει ως εξής: «1α Οι Εναγόμενοι εγείρουν προδικαστική ένσταση και λέγουν ότι η παρούσα αγωγή πρέπει να απορριφθεί διότι ο Ενάγοντας δεν νομιμοποιείται στην καταχώρηση και προώθηση της αγωγής διότι η ασφάλεια έχει εκχωρηθεί με ρήτρα υποθήκης στην MARFIN POPULAR BANK PUBLIC CO. LTD. η οποία δεν είναι διάδικος και ο Ενάγοντας δεν νομιμοποιείται να προωθεί την παρούσα διαδικασία.» Για το ζήτημα αυτό σχετική είναι η μαρτυρία του ίδιου του Ενάγοντα (ΜΕ1) αφ' ενός και η μαρτυρία του ΜΥ2 αφ' ετέρου. Στη μαρτυρία του ο Ενάγων και συγκεκριμένα στη γραπτή κατάθεση του (Έγγραφο 1) ανέφερε τα ακόλουθα στην παράγραφο
(5): «
  1. Κατόπιν αίτησής μου ημερομηνίας 9.11.1993 προς την Λαϊκή Τράπεζα για πιστωτικές διευκολύνσεις η εν λόγω Τράπεζα απαίτησε να ασφαλίσω το χοιροστάσιό μου διά μέσου της Εναγομένης ως όρο για τη χορήγηση των εν λόγω τραπεζικών διευκολύνσεων και να της εκχωρήσω την εν λόγω ασφάλεια πυρός του ανωτέρω κτήματός μου το οποίο, ας σημειωθεί, υποθηκεύτηκε για περαιτέρω εξασφάλιση των δανείων μου προς την Τράπεζα. Την 3.12.1993 η εν λόγω Τράπεζα ενέκρινε τα δάνεια μου με τη συγκατάθεση μου και αποδοχή μου των όρων που μου έθεσε ως ανωτέρω. Επισυνάπτω ως «ΤΕΚΜΗΡΙΟ 2» την εν λόγω επιστολή έγκριση της Λαϊκής Τράπεζας.» Πράγματι στην επιστολή/έγκριση της Λαϊκής Κυπριακής Τράπεζας Λτδ. που είναι το ΤΕΚΜΗΡΙΟ 2 μέσα στις εξασφαλίσεις για την παραχώρηση πιστωτικών διευκολύνσεων προς τον Ενάγοντα αναφέρεται και η εκχώρηση ασφάλειας πυρός του υποθηκευμένου κτήματος για ποσό ΛΚ 235.
  2. Περαιτέρω στην παράγραφο
(14)της γραπτής δήλωσής του αναφέρει τα ακόλουθα: «
  1. Όσα από τα έγγραφα και τα τεκμήρια που έχω στην κατοχή μου και που δεν είναι πρωτότυπα είναι αντίγραφα που μου τα προμήθευσε η Εναγομένη όταν της ζήτησα σχετικά αντίγραφα μετά το ασφαλιστικό γεγονός και τα πρωτότυπα πιστοποιητικά ασφάλισης και πίνακες ασφάλισης βρίσκονται στην κατοχή της MAΡΦΙΝ ΛΑΙΚΗ ΔΗΜΟΣΙΑ ΤΡΑΠΕΖΑ ΛΤΔ. στην οποία ήταν εκχωρημένη η ασφάλειά μου ως ανωτέρω αναφέρεται.» Περαιτέρω από τη μαρτυρία του ΜΥ2 προέκυψε ότι αναφορικά με το ασφαλιστικό συμβόλαιο που εκδόθηκε στην προκειμένη περίπτωση το οποίο είναι το ΤΕΚΜΗΡΙΟ 4 στη δεύτερη σελίδα του εν λόγω εγγράφου υπάρχει αναφορά στον όρο «mortgage clause». Συγκεκριμένα αναφέρεται: «FRΟΟ8Β MORTGAGE CLAUSE IN FAVOUR OF THE CYPRUS POPULAR BANK LTD» Για τον όρο αυτό κατατέθηκε το ΤΕΚΜΗΡΙΟ 20 που αναφέρει τον όρο «Clause FROO8B MORTGAGE AND/OR ASSIGNMENT CLAUSE» που, όπως εξήγησε, ο ΜΥ2 αποτελεί δείγμα του λεκτικού της σχετικής ρήτρας υποθήκης και ότι αυτό που δόθηκε στον Ενάγοντα ήταν το πρωτότυπο και ότι ήταν συμπληρωμένο με τα στοιχεία του. Επισημαίνεται ότι τα όσα κατέθεσε ο Ενάγων (ΜΕ1) σε σχέση με το θέμα της εκχώρησης της ασφάλειας πυρός του κτήματος του δεν έχουν ουδόλως αμφισβητηθεί από την άλλη πλευρά. Τουναντίον η πλευρά της Εναγομένης προσκόμισε μέσω του ΜΥ2 μαρτυρία προς επιβεβαίωση του γεγονότος της ύπαρξης τέτοιου όρου εκχώρησης της ασφάλειας πυρός του επίδικου κτήματος του στη συμφωνία που είχε ο Ενάγων στα πλαίσια παραχώρησης από τη Λαϊκή Κυπριακή Τράπεζα Λτδ. πιστωτικών διευκολύνσεων. Τα δε Τεκμήρια που κατατέθηκαν και από τις δύο πλευρές, όπως αναφέρθηκε ανωτέρω, επιβεβαιώνουν και αυτά τις αναφορές που έγιναν αναφορικά με την ύπαρξη όρου για εκχώρηση της ασφάλειας πυρός που είχε συνάψει ο Ενάγων με την Εναγομένη για το επίδικο κτήμα του στη Λαϊκή Κυπριακή Τράπεζα Λτδ. Επισημαίνω εδώ ότι αν και στην Απάντηση που καταχωρήθηκε στην Υπεράσπιση ο Ενάγοντας, εις απάντηση της προδικαστικής ένστασης που είχε εγερθεί στην Υπεράσπιση για τη μη νομιμοποίηση του Ενάγοντα λόγω εκχώρησης της ασφάλειας του στην Marfin Popular Bank Public Co. Ltd., προέβαλε διάφορους ισχυρισμούς όπως, μεταξύ άλλων ισχυρισμών ότι τα δάνεια του έχουν εξοφληθεί και ότι η ανωτέρω Τράπεζα δεν ήθελε και δεν καταχώρησε αγωγή ένεκα του ότι η Εναγομένη είναι εξ ολοκλήρου θυγατρική της εταιρεία, και, συνεπώς δεν είχε το κίνητρο και/ή ότι έχει ρητά και/ή σιωπηρά συναινέσει στην καταχώρηση της παρούσας αγωγής από τον Ενάγοντα κλπ., ουδεμία μαρτυρία προς απόδειξη των πιο πάνω αναφερόμενων ισχυρισμών έχει προσκομισθεί από τον Ενάγοντα με αποτέλεσμα αυτοί οι δικογραφημένοι ισχυρισμοί να μην μπορούν να ληφθούν υπόψη. Το μόνο που προσπάθησε η πλευρά του Ενάγοντα να κάνει ήταν, κατά το στάδιο της αντεξέτασης του ΜΥ2, να υποβάλει τους πιο πάνω ισχυρισμούς ως θέσεις της προς τον ΜΥ2 ο οποίος, όπως προέκυψε, δεν γνώριζε οτιδήποτε σε σχέση με αυτά που του υποβλήθηκαν αλλά ούτε ήταν και σε θέση να γνωρίζει με αποτέλεσμα, επαναλαμβάνω, αυτές οι θέσεις και ισχυρισμοί της πλευράς του Ενάγοντα να παραμείνουν μετέωροι και ατεκμηρίωτοι. Ως αποτέλεσμα αποδέχομαι την πιο πάνω μαρτυρία και διατυπώνω ως εύρημα του Δικαστηρίου ότι ο Ενάγων στα πλαίσια της έγκρισης αίτησης του για παραχώρηση πιστωτικών διευκολύνσεων από τη Λαϊκή Κυπριακή Τράπεζα Λτδ τέθηκε ως όρος ανάμεσα στις ζητούμενες εξασφαλίσεις και η εκχώρηση της ασφάλειας πυρός του επίδικου ακινήτου του για ΛΚ235.000 ως το ΤΕΚΜΗΡΙΟ
  2. Ο εν λόγω όρος περιέχεται και στο ασφαλιστικό συμβόλαιο που συνήψε ο Ενάγων με την Εναγομένη ασφαλιστική εταιρεία (ΤΕΚΜΗΡΙΟ 4), περιέχεται δε στο ΤΕΚΜΗΡΙΟ 20 πρωτότυπο του οποίου είχε δοθεί στον Ενάγοντα συμπληρωμένο με τα στοιχεία του. Το ερώτημα που εγείρεται εδώ υπό το φως όλων των ανωτέρω είναι κατά πόσο ο Ενάγων ως εκχωρητής (assignor) της ασφάλειας πυρός που αφορά η παρούσα υπόθεση είχε δικαίωμα αγωγής προσωπικά εναντίον της Εναγομένης εταιρείας και αν νομιμοποιείτο στην έγερσή της. Να πούμε πρώτα δυο λόγια για την έννοια της εκχώρησης (assignment). Εκχώρηση, κατά τη νομική έννοια του όρου, επάγεται τη διάθεση προσωπικού δικαιώματος αναγόμενου σε αγώγιμο δικαίωμα και όχι εμπράγματου δικαιώματος. Η κλασική περίπτωση εκχώρησης είναι εκείνη όπου ο εκχωρητής (χρεώστης) διαθέτει υπέρ του εκδοχέα (πιστωτή) οφειλή τρίτου προς αυτόν. Παρόλο που το Αγγλικό Κοινοδίκαιο δεν αναγνώριζε την εκχώρηση δικαιώματος προς αποφυγή επιπλοκών στις σχέσεις των συμβαλλομένων, το Δίκαιο της Επιείκειας θεώρησε παραδεχτή την εκχώρηση τόσο νομικών δικαιωμάτων όσο και δικαιωμάτων κτώμενων κατά το Δίκαιο της Επιείκειας. Οι αρχές που διέπουν την εκχώρηση τόσο νομικού δικαιώματος όσο και δικαιώματος απορρέοντος από το Δίκαιο της Επιείκειας ισχύουν στην Κύπρο στον ίδιο βαθμό και έκταση όπως και στην Αγγλία[3]. Όπως έχει τονισθεί στην υπόθεση Γ.Ε. ν. Φεραίου Χριστόπουλου
(1994)1 Α.Α.Δ. 479 ο εκδοχέας (assignee) νομιμοποιείται να καταχωρήσει την αγωγή στο όνομά του και να διεκδικήσει αυτοδίκαια τα δικαιώματα του από την εκχώρηση χωρίς να χρειάζεται να συνενώσει τον εκχωρητή (assignor). Στην αγγλική υπόθεση Weddell v. J.A. Pearce & Major
(1987)3 All E.R. 624 αποφασίστηκε ότι ο εκδοχέας (assignee) έχει locus standi ως Ενάγοντας[4] και ότι η μη συνένωση του εκχωρητή (assignor) δεν καθιστούσε την αγωγή άκυρη[5]. Παρόλο δε ότι η συνένωση του εκχωρητή (assignor) είναι επιθυμητή, η μη συνένωση του δεν καθιστά τη διαδικασία άκυρη. Αν το Δικαστήριο κρίνει ότι η παρουσία του είναι αναγκαία μπορεί να συνενωθεί με βάση τη Δ.9,θ.10 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας Στην πρόσφατη απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου στην υπόθεση Ανδρέας Λουκά ν. Eurolife Ltd
(2009)1 Α.Α.Δ. 1524 ο Εφεσείων είχε εκχωρήσει απόλυτα τα ωφελήματα του ασφαλιστικού του συμβολαίου σε Τράπεζα που είχε παραχωρήσει σ' αυτόν στεγαστικό δάνειο. Μετά την έκδοση του ασφαλιστηρίου εγγράφου και εκκρεμούσας της οφειλής του Εφεσείοντα για αποπληρωμή του στεγαστικού δανείου αυτός υπέστη ατύχημα ως αποτέλεσμα του οποίου έχασε το ένα του μάτι. Υπήρξε διαφωνία κατά πόσο η ανικανότητα που προέκυψε καλυπτόταν από το ασφαλιστικό συμβόλαιο και οι Εφεσίβλητοι/ Εναγόμενοι αρνήθηκαν την πληρωμή οποιουδήποτε ωφελήματος. Ο Εφεσείων εκχωρητής (assignor) ενήγαγε προσωπικά χωρίς να έχει συνενώσει και τον εκδοχέα (assignee) ως διάδικο. Το Ανώτατο Δικαστήριο εξετάζοντας το θέμα κατά πόσο ο εκχωρητής (assignor) είχε δικαίωμα από μόνος του να καταχωρήσει αγωγή προσωπικά κατέληξε ότι τέτοιο δικαίωμα δεν είχε εκτός αν εκχωρητής (assignor) συνένωνε και τον εκδοχέα (assignee) ως διάδικο που, φυσιολογικά και νομικά είχε τον πρώτο λόγο στη διαδικασία λόγω της εκχώρησης ή αν ο εκχωρητής (assignor) ενεργούσε κατ' εντολή του εκδοχέα (assignee). Έχοντας δε διαπιστώσει το Ανώτατο Δικαστήριο ότι πουθενά δεν φαινόταν να είχε ο εκδοχέας (assignee) εξουσιοδοτήσει τον εκχωρητή (assignor) Ενάγοντα να τον εκπροσωπεί ως εμπιστευματοδόχος του απέρριψε την αγωγή γι' αυτό το λόγο. Στην πιο πάνω απόφαση το Ανωτάτου Δικαστηρίου έγινε αναφορά με επιδοκιμασία στην αγγλική υπόθεση Three Rivers District Council and others v. Bank of England
(1995)4 All E.R. 312 όπου εξετάστηκε το θέμα σε περίπτωση όπου ο εκχωρητής (assignor) ήγειρε αγωγή χωρίς συνένωση σε αυτή και χωρίς τη ρητή συγκατάθεση του εκδοχέα (assignee) και συγκεκριμένα του πιο κάτω αποσπάσματος: «Where there was an agreement to assign a legal chose, in equity the assignee became the owner and controller of the legal chose and was entitled to sue for the recovery of the chose, although as a matter of practice he was normally required by the court to join the assignor either as plaintiff or, if he refused to give his consent, as defendant. However (Staughton L.J. dissenting), where the assignor wished to sue and it was known that there had been an assignment the court required the assignee to be joined and would not permit the assignor to maintain the action in the absence of the assignee. The assignor was entitled to sue as trustee for the assignee if the assignee so wished, but in that event he was required to reveal his representative capacity . . .» Σε ελεύθερη μετάφραση: «Όπου υπάρχει συμφωνία εκχώρησης νομικού δικαιώματος αγωγής, σύμφωνα με το δίκαιο της επιείκειας ο εκδοχέας καθίσταται ο δικαιούχος και ελέγχων του δικαιώματος αγωγής και δικαιούται να ενάγει με βάση το δικαίωμα αυτό, παρόλο ότι, ως θέμα πρακτικής, κανονικά θα απαιτηθεί από το Δικαστήριο να συνενώσει τον εκχωρητή είτε ως ενάγοντα είτε, εάν αρνείται να δώσει την συγκατάθεσή του, ως εναγόμενο. Εντούτοις, όπου ο εκχωρητής επιθυμεί να καταχωρήσει αγωγή, όπου είναι γνωστό ότι υπήρξε εκχώρηση, το Δικαστήριο ζητά όπως ο εκδοχέας συνενωθεί και δεν επιτρέπει στον εκχωρητή να συντηρεί την αγωγή στην απουσία του εκδοχέα. Ο εκχωρητής δικαιούται να ενάγει ως εμπιστευματοδόχος του εκδοχέα εάν τούτο επιθυμεί ο εκδοχέας, αλλά σε τέτοια περίπτωση πρέπει να αποκαλύπτει την αντιπροσωπευτική του ιδιότητα ...» Και η υπό εξέταση περίπτωση εφόσον αφορά εκχώρηση «νομικού αντικειμένου αγωγής» (legal chose in action) των ωφελημάτων που ενδεχομένως να προέκυπταν από το ασφαλιστικό συμβόλαιο σε περίπτωση ζημιάς ή απώλειας και της καταβολής οποιουδήποτε ποσού, καλύπτεται πλήρως από τα όσα έχουν λεχθεί ανωτέρω με αποτέλεσμα να οδηγούμαστε στην κατάληξη ότι ο Ενάγων δεν είχε δικαίωμα αγωγής προσωπικά εναντίον της Εναγόμενης εταιρείας εκτός εάν συνένωνε και τον εκδοχέα (assignee), δηλαδή τη Λαϊκή Κυπριακή Τράπεζα Λτδ. ή αν ενεργούσε κατ' εντολή της. Τούτου λεχθέντος η αγωγή θα πρέπει, αναπόφευκτα, να απορριφθεί. Παρά την πιο πάνω κατάληξη προχωρώ με βάση τη συνήθη πρακτική να εξετάσω και την ουσία της υπόθεσης σε περίπτωση που η απόφαση μου κριθεί, κατ' έφεση, λανθασμένη. ü Ποια κτίρια καλύπτονταν από το επίδικο ασφαλιστικό συμβόλαιο πυρός Για το θέμα αυτό σχετική είναι η μαρτυρία του Ενάγοντα (ΜΕ1) από τη μια και του Νίκου Νικολάου (ΜΥ2) από την άλλη. Ο Ενάγων προσπάθησε να προωθήσει την εκδοχή ότι κατά στο στάδιο της ανανέωσης της ασφάλισης είχε ζητήσει την κάλυψη μόνο των δύο κτιρίων του υποστατικού. Όταν, ωστόσο, του τέθηκε υπόψη το ΤΕΚΜΗΡΙΟ 7 το οποίο έφερε την υπογραφή του και στο οποίο καταγράφονταν οι αλλαγές που θα γίνονταν και που δεν ήταν σύμφωνες με αυτές που ο ίδιος προσπάθησε να παρουσιάσει προέβαλε τον ισχυρισμό - που δεν υπήρξε, κατά τη γνώμη μου, πειστικός - ότι είχε υπογράψει το εν λόγω έγγραφο πριν να το συμπληρώσει ο ασφαλιστής, δηλαδή εν λευκώ, θεωρώντας ο ίδιος ότι δεν ήταν κάτι σοβαρό και γιατί είχε εμπιστοσύνη. Προέβαλε, επίσης, τον ισχυρισμό ότι ο ασφαλιστής είχε συμπληρώσει διαφορετικά πράγματα από αυτά που είχε πει ο Ενάγων και ενώ του είχε τονίσει ο ασφαλιστής ότι θα καλύπτονταν από την ασφάλεια μόνο τα δύο κτίρια, δηλαδή το υποστατικό της γέννας και ο μύλος ζωοτροφών. Δεν θεωρώ τέτοιο ισχυρισμό ούτε λογικοφανή, ούτε αληθοφανή. Ήταν εμφανής, κατά την άποψή μου, η προσπάθεια του Ενάγοντα να προωθήσει ενώπιον του Δικαστηρίου μία εκδοχή η οποία θα εξυπηρετούσε καλύτερα τις ανάγκες της υπόθεσης του. Είναι σημαντικό δε να επισημάνω στο σημείο αυτό ότι η εκδοχή του Ενάγοντα ότι ο ασφαλιστής (ΜΥ2) είχε συμπληρώσει ο ίδιος στο ΤΕΚΜΗΡΙΟ 7 διαφορετικά πράγματα απ' εκείνα που είχε συμφωνήσει ο Ενάγων και ότι το εν λόγω έγγραφο το είχε υπογράψει ο Ενάγων πριν να συμπληρωθεί από τον ΜΥ2 σε κανένα στάδιο δεν τέθηκαν στον ΜΥ2 όταν αντεξετάζετο για να τοποθετηθεί και να δώσει τη δική του θέση. Είναι γνωστές οι συνέπειες από την παράλειψη αντεξέτασης ενός μάρτυρα σε ουσιαστικά ζητήματα. Παραπέμπω στην υπόθεση Μοσχάτου ν. Μοσχάτου
(1999)1 Α.Α.Δ. 785 (στη σελίδα 791): ".. Στην απουσία δέουσας εξήγησης της παράλειψης (αντεξέτασης) το Δικαστήριο μπορεί εύλογα να μη λάβει υπόψη τους ισχυρισμούς επί γεγονότων που διετυπώθηκαν στους μάρτυρες της άλλης πλευράς λόγω του ότι δεν δόθηκε η ευκαιρία στον αντίδικο να αντικρούσει με μαρτυρία τους ισχυρισμούς αυτούς. Στην απουσία μιας τέτοιας αντιπαράθεσης το Δικαστήριο μένει μόνο με τη μια πλευρά της ιστορίας και μπορεί για το λόγο αυτό να την απορρίψει ως μονόπλευρη και ασύμβατη με το δικαίωμα της άλλης πλευράς να έχει την κατάλληλη ευκαιρία να παρουσιάσει την υπόθεση της επί του σημείου". Παραπέμπω, επίσης, στην υπόθεση Frederickou Schools Co. Ltd κ.α. v.Acuac Inc
(2002)1 A.A.Δ. 1527 (στη σελ.1541): "Υπάρχουν ωστόσο δύο κανόνες πρακτικής που έχουν εμπεδωθεί προ πολλού στα δικαστήρια μας οι οποίοι πρέπει απαρέγκλιτα να τηρούνται. Ο πρώτος είναι ότι ο μάρτυρας πρέπει να αντεξετασθεί επί όλων των ουσιαστικών γεγονότων τα οποία αμφισβητούνται. Διαφορετικά το Δικαστήριο θεωρεί - και το εκλαμβάνει - ότι η μαρτυρία του δεν αμφισβητήθηκε. Ο δεύτερος είναι ότι κατά την αντεξέταση τίθεται στο μάρτυρα η υπόθεση που θα στηθεί από τον αντίδικο.Τέτοια αντεξέταση είναι προϋπόθεση για να κληθεί μαρτυρία που αντικρούει το μάρτυρα". Αξιολογώντας τη μαρτυρία του ΜΥ2, λέω από την αρχή, ότι ήταν σαφής και θετική. Συγκεκριμένα ήταν σαφέστατος ότι κατά τη συμπλήρωση της πρότασης ασφάλισης είχε επισκεφθεί τον χώρο της φάρμας όπου είδε και κατέγραψε τα ασφαλιστέα κτίρια και μηχανήματα που περιλαμβάνονται στην αρχική πρόταση και συμβόλαιο τα οποία ο ίδιος αρίθμησε και υπολόγισε σε δικό του σχέδιο το οποίο και κατέθεσε ως ΤΕΚΜΗΡΙΟ
  1. Στο εν λόγω Τεκμήριο αναφέρονται και περιγράφονται πέντε κτίρια, τα τρία αφορούσαν το ζωντανό εμπόρευμα (I, II και III), το τέταρτο κτίριο (IV) αφορούσε το μύλο- ζωοτροφές (μηχανοστάσιο) και το πέμπτο κτίριο (V) τα δωμάτια των υπαλλήλων. Ο ΜΥ2 ήταν, επίσης, κατηγορηματικός ότι η ασφάλιση δεν είχε περιοριστεί σε μικρότερο αριθμό κτιρίων από αυτά που υπήρχαν τονίζοντας ότι τα κτίρια ήταν πάντα τα ίδια. Εξήγησε δε με κάθε σαφήνεια ότι η μόνη αλλαγή που έκανε ο Ενάγοντας ήταν στις 16.12.93 όταν μειώθηκε η αξία στον ασφαλιστικό κίνδυνο και παρέμειναν μόνο τα κτίρια. Ήταν δε απόλυτα συγκεκριμένος και διαφωτιστικός και κατά τη διάρκεια της αντεξέτασης όπου παρέπεμψε στο ΤΕΚΜΗΡΙΟ 7[6] που αφορούσε τις οδηγίες που είχε από τον ασφαλιζόμενο, δηλαδή τον Ενάγοντα, για να γίνουν κάποιες αλλαγές στο συμβόλαιο του τονίζοντας ότι αυτές αφορούσαν περιορισμό στην κάλυψη για φωτιά και σεισμό, περιορισμό στην ασφάλιση μόνο των κτιρίων και όχι εξοπλισμού και αποθεμάτων σε ζώα και, τέλος, μείωση της αξίας των κτιρίων από το ποσό των ΛΚ120.000 στο ποσό των ΛΚ80.
  2. Ο ΜΥ2 παρέμεινε συνεπής και σταθερός στη μαρτυρία του σ' όλη τη διάρκεια της εξέτασής του και δεν διαφοροποιήθηκε, ούτε κλονίσθηκε σ' οποιονδήποτε σημείο η μαρτυρία του κατά τη διάρκεια της αντεξέτασης. Αντίθετα κατά τη διάρκεια της αντεξέτασης απάντησε με αμεσότητα και πειστικότητα κάθε ερώτηση που του ετέθη και ήταν κατηγορηματικός στην εκδοχή του. Ήταν, επίσης, απόλυτα κατατοπιστικός και διαφωτιστικός σε σχέση με τις συνθήκες κάτω από τις οποίες είχαν επεξηγηθεί στον Ενάγοντα οι επιπτώσεις στη μείωση της αξίας και του θέματος της υποασφάλισης και ήταν ξεκάθαρος στην αναφορά του ότι στον Ενάγοντα είχε εξηγηθεί και αυτός κατάλαβε ότι η αξία των κτιρίων από ποσό ΛΚ120.000 θα μειώνετο στο ποσό των ΛΚ 80.000 ως, επίσης, και ότι απομακρύνετο η κάλυψη για τα μηχανήματα, εξοπλισμό, αποθέματα και σε ζωντανά και, τέλος, ότι περιορίζετο σε φωτιά και σεισμό μόνο. Χωρίς κανένα ενδοιασμό θεωρώ τη μαρτυρία του ΜΥ2 ως απόλυτα ειλικρινή και αξιόπιστη. Ως αποτέλεσμα αποδέχομαι τη μαρτυρία του και, συνακόλουθα, την εκδοχή του εξ ολοκλήρου. ü Υπολογισμός της ζημιάς στο επίδικο υποστατικό και στον εξοπλισμό - Υπολογισμός αξίας του κτιρίου υπό ασφάλιση Για τα θέματα αυτά σχετική είναι η μαρτυρία της Παρασκευής Γιωργαλλά - Αλλαγιώτη (ΜΕ2) από τη μια και του Χρήστου Σεβαστίδη (ΜΥ1) από την άλλη. Εξετάζοντας τη μαρτυρία των ΜΕ2 και ΜΥ2 λέγω από την αρχή ότι αφού εξέτασα το επάγγελμα τους, την εκπαίδευση που έτυχαν, την πείρα τους και τα προσόντα τους, έχοντας κατά νου τις αρχές που καθορίζουν το πότε ένας μάρτυρας είναι εμπειρογνώμονας[7],είναι η κατάληξη μου ότι οι μάρτυρες αυτοί είναι εμπειρογνώμονες. Κατά συνέπεια η μαρτυρία τους θα προσεγγιστεί με βάση τις αρχές προσέγγισης μαρτυρίας εμπειρογνώμονα. Όπως έχει συναφώς νομολογηθεί ο εμπειρογνώμονας, κατ΄ εξαίρεση προς τον γενικό κανόνα που απαγορεύει την έκφραση γνώμης από μάρτυρα, μπορεί να εκφράσει γνώμη αναφορικά με ζητήματα που εμπίπτουν στη σφαίρα της ειδικότητας του[8]. Σε τέτοια περίπτωση ο εμπειρογνώμονας εφοδιάζει το Δικαστήριο με τα αναγκαία επιστημονικά κριτήρια για τον έλεγχο της ακρίβειας των συμπερασμάτων του έτσι που να μπορέσει το Δικαστήριο να διαμορφώσει τη δική του ανεξάρτητη κρίση με την εφαρμογή αυτών των κριτηρίων πάνω στα γεγονότα που αποδεικνύει η μαρτυρία[9]. Να προσθέσω, επίσης, ότι όσον αφορά τους μάρτυρες γιατρούς είναι γνωστή η αρχή ότι η συμπεριφορά ειδικών μαρτύρων όπως οι γιατροί στο εδώλιο του μάρτυρα δεν είναι τόσο σημαντική για τους σκοπούς εκτιμήσεως της αξιοπιστίας τους, όπως στη περίπτωση ενός μάρτυρα πάνω σε γεγονότα[10]. Εξετάζοντας τη μαρτυρία της ΜΕ2 είναι σημαντικό να επισημάνουμε ευθύς εξ αρχής ότι η εν λόγω μάρτυρας προέβη σε εκτίμηση της αξίας των υποστατικών του Ενάγοντα που ίσχυε κατά τον Μάρτιο του 2006, που ήταν ο χρόνος πριν την εκδήλωση της πυρκαγιάς, έχοντας επισκεφθεί η ίδια τα επίδικα υποστατικά στις 29.3.09, ήτοι τρία
(3)χρόνια αργότερα. Η εκτίμηση της, ωστόσο, βασίστηκε στο δεδομένο ότι το υποστατικό της γέννας και απογαλακτισμού είχε καταστραφεί ολοσχερώς από την πυρκαγιά χωρίς η ίδια να είχε στον ουσιώδη χρόνο επισκεφθεί το υποστατικό για να δει τις ζημιές που είχε υποστεί εφόσον, επαναλαμβάνω, το επισκέφθηκε για πρώτη φορά τρία
(3)χρόνια μετά που επεσυνέβη η πυρκαγιά και ενώ αυτό είχε ήδη επιδιορθωθεί. Με άλλα λόγια στηρίχθηκε σε ένα δεδομένο την ύπαρξη του οποίου η ίδια δεν είχε διαπιστώσει από μόνη της παρά μόνο βλέποντας φωτογραφίες και μιλώντας με τον ιδιοκτήτη. Πέραν τούτου το θέμα του αν είχε ή όχι καταστραφεί ολοσχερώς το υποστατικό της γέννας και απογαλακτισμού δεν ήταν ένα γεγονός αποδεδειγμένο ή αδιαμφισβήτητο αλλά, αντιθέτως, αποτέλεσε στην παρούσα υπόθεση ουσιώδες επίδικο ζήτημα. Αντίθετα, ο ΜΥ1 μαζί με τα υπόλοιπα άτομα που εργάστηκαν για τη διενέργεια εκτίμησης ζημιών μετά που τους ανατέθηκε από την Εναγόμενη εταιρεία είχε την ευκαιρία να διαπιστώσει η Ομάδα αυτή ιδίοις όμμασι το μέγεθος και την έκταση των ζημιών στα επίδικα υποστατικά εφόσον μέλη της επισκέφθηκαν τα υποστατικά αυτά αμέσως μετά που επεσυνέβη η πυρκαγιά και, συγκεκριμένα, την επομένη του συμβάντος. Ο ΜΥ1 στη μαρτυρία του ήταν σαφής και ξεκάθαρος ότι η πυρκαγιά δεν είχε καταστρέψει ολοσχερώς το υποστατικό της γέννας και μάλιστα συγκεκριμενοποίησε τις ζημιές που είχαν προκληθεί λέγοντας ότι η φωτιά είχε καταστρέψει σχεδόν ολοκληρωτικά τη στέγη του κτιρίου της γέννας, ότι καταστράφηκαν 30 μεταλλικά κλουβιά γέννας, τα γυάλινα παράθυρα του κτιρίου, οι διασωληνώσεις υγραερίου και νερού, η ηλεκτρολογική εγκατάσταση του κτιρίου καταστράφηκε ολοσχερώς, ο εξοπλισμός των θαλάμων που αποτελείτο από τα αφαιρούμενα πλαστικά δάπεδα, τα συστήματα τροφοδοσίας και λήψης σιτηρεσίων και νερού και, τέλος, οι θερμάστρες υγραερίου. Κατά συνέπεια, η εκτίμηση που διενεργήθηκε από την εταιρεία του ΜΥ1 αφορούσε στον υπολογισμό και προσδιορισμό των ζημιών που είχαν στην πραγματικότητα προκληθεί ένεκα της πυρκαγιάς, τις οποίες ζημιές διαπίστωσε η ομάδα που εργάστηκε μαζί με τον ΜΥ1 κατόπιν επιθεώρησης επί τόπου των υποστατικών τις οποίες και κατέγραψαν και φωτογράφισαν. Ένα άλλο σημαντικό στοιχείο της εκτίμησης που διενεργήθηκε από τον ΜΥ1 και τα υπόλοιπα μέλη της Ομάδας που εργάστηκε για την ετοιμασία της εκτίμησης είναι το γεγονός ότι ανάμεσα στα στοιχεία που λήφθηκαν υπόψη για προσδιορισμό και καθορισμό της έκτασης των ζημιών ήταν και οι προσφορές τις οποίες είχε εξασφαλίσει ο Ενάγων για αποκατάσταση της ζημιάς οι οποίες, όπως διεφάνη από τη μαρτυρία του ΜΥ1, δεν είχαν μεγάλη διαφορά σε σύγκριση με τη δική του εκτίμηση. Μάλιστα ο ΜΥ1 αναφέρθηκε σ' αυτές τις προσφορές και τις σύγκρινε μία προς μία με τις δικές τους εκτιμήσεις[11]. Κατά συνέπεια η ΜΕ2 υπολόγισε την αξία του υποστατικού της γέννας και απογαλακτισμού λαμβάνοντας υπόψη ότι αυτό είχε καταστραφεί ολοσχερώς με αποτέλεσμα στα πλαίσια του υπολογισμού της να συμπεριλάβει το κόστος κατασκευής του εν λόγω κτιρίου από την αρχή και όχι τις συγκεκριμένες εργασίες που ήταν αναγκαίες για την αποκατάσταση των ζημιών που είχαν προκληθεί στο κτίριο από την πυρκαγιά. Όσον αφορά τον υπολογισμό της αξίας του κτιρίου, δηλαδή όλα τα υποστατικά που αποτελούσαν τις κτιριακές εγκαταστάσεις του χοιροστασίου, ο ΜΥ1 αναφέρθηκε με σαφήνεια στα στοιχεία και παράγοντες που έλαβε υπόψη η Ομάδα του όπως τα αρχιτεκτονικά σχέδια του κτιρίου, τις επιτόπιες καταμετρήσεις που έγιναν, το κόστος κατασκευής ανά τετραγωνικό μέτρο του συγκεκριμένου τύπου κτιρίου με βάση τις τρέχουσες τιμές της κυπριακής αγοράς κατά τον ουσιώδη χρόνο, την ποιότητα και είδος κατασκευής το 2006 κλπ. Στην Έκθεση δε που ετοιμάστηκε (ΤΕΚΜΗΡΙΟ 18) δόθηκε πλήρης περιγραφή του κτιρίου και των υποστατικών που το αποτελούσαν, τα υλικά από τα οποία ήταν κατασκευασμένα τα υποστατικά, τον εξοπλισμό που διέθεταν και γενικά όλες τις σχετικές με το υπό εξέταση θέμα λεπτομέρειες. Δεν διαφεύγει της προσοχής μου ότι και η ΜΕ2 για σκοπούς υπολογισμού της αξίας του κτιρίου στο σύνολο του, δηλαδή όλων των υποστατικών που το αποτελούσαν, έλαβε υπόψη της και αυτή συναφείς παράγοντες όπως ο ΜΥ1, ήτοι τα αρχιτεκτονικά σχέδια, τις διαστάσεις, την ηλικία των υποστατικών και τις τιμές μονάδας για τα υλικά που ίσχυαν κατά το 2006. Η σημαντική, ωστόσο, διαφορά που υπήρξε ανάμεσα στις δύο εκτιμήσεις είναι το γεγονός ότι ο ΜΥ1 και η Ομάδα του είχαν επισκεφθεί το επίδικο κτίριο με όλα τα υποστατικά κατά τον ουσιώδη χρόνο και μάλιστα μόλις μία ημέρα μετά που επεσυνέβη η πυρκαγιά, ενώ η ΜΕ2, το επισκέφθηκε το 2009, δηλαδή μετά από πάροδο τριών χρόνων. Επισημαίνεται ότι κατά την αντεξέταση του ΜΥ1 δεν υπήρξε οποιαδήποτε αμφισβήτηση της μεθοδολογίας και του τρόπου εκτίμησης που ακολουθήθηκε από τον ΜΥ1 και την Ομάδα του τόσο για τον καθορισμό της ζημιάς στο υποστατικό της γέννας και απογαλακτισμού όσο και για τον καθορισμό της ζημιάς στον εξοπλισμό. Είναι σημαντικό εδώ να υπογραμμίσουμε ότι ουδεμία αμφισβήτηση υπήρξε κατά το στάδιο της αντεξέτασης του ΜΥ1 αναφορικά με τις αναφορές του για ποιες ήσαν ακριβώς οι ζημιές στο υποστατικό της γέννας και απογαλακτισμού και στον εξοπλισμό. Ήδη έχουμε αναφερθεί σ' άλλο σημείο της Απόφασης μας για τις συνέπειες και τις προεκτάσεις από την παράλειψη αμφισβήτησης μέσω της αντεξέτασης ουσιώδους μαρτυρίας στην προώθηση και υποστήριξη της αντίθετης εκδοχής από την αντίδικη πλευρά. Με άλλα λόγια ενώ η πλευρά του Ενάγοντα ουδόλως και σε κανένα σημείο δεν έχει αμφισβητήσει τις επισημάνσεις και διαπιστώσεις του ΜΥ1 και της Ομάδας του για τις συγκεκριμένες ζημιές που είχε υποστεί το υποστατικό της γέννας και απογαλακτισμού τόσο κτιριακά όσο και από πλευράς εξοπλισμού που δεν συνιστούσαν περίπτωση ολοσχερούς ή πλήρους καταστροφής, προώθησε μέσω, κυρίως, της μαρτυρίας της ΜΕ2 την εκδοχή περί ολοσχερούς/πλήρους καταστροφής του αναφερόμενου υποστατικού. Και μάλιστα ενώ η ΜΕ2, όπως είχαμε ήδη την ευκαιρία να εξηγήσουμε ανωτέρω, δεν είχε η ίδια προσωπική γνώση περί ολοσχερούς ή πλήρους καταστροφής εφόσον η ίδια δεν επισκέφθηκε το υποστατικό μετά που επεσυνέβη η πυρκαγιά αλλά τρία
(3)χρόνια αργότερα και αφού εν τω μεταξύ το κτίριο είχε επιδιορθωθεί. Είναι γεγονός ότι ο ΜΥ1 δεν είχε ο ίδιος προβεί σε μετρήσεις στην υπό εξέταση περίπτωση και ότι ήταν άλλος συνάδελφος του ως μέλος της Ομάδας που διενήργησε την εκτίμηση που πήγε επί τόπου για σκοπούς μετρήσεων και επιθεωρήσεων με αποτέλεσμα σε αυτά τα ζητήματα να τίθεται θέμα προσαγωγής εξ ακοής μαρτυρίας. Υπενθυμίζεται ότι με βάση το Άρθρο 24
(1)του ΚΕΦ.9 όπως έχει τροποποιηθεί από τον Ν.31(Ι)/2004 τέτοια μαρτυρία είναι πλέον αποδεχτή μαρτυρία. Η δε διαδικασία που εφαρμόζεται είναι αυτή που προβλέπεται στο Άρθρο 26
(1)του ιδίου Νόμου σύμφωνα με το οποίο εάν ένας διάδικος προσαγάγει εξ ακοής μαρτυρία και δεν κλητεύει ως μάρτυρα στη διαδικασία το πρόσωπο το οποίο είχε προβεί στην αρχική δήλωση, τότε οποιοσδήποτε άλλος διάδικος δύναται με την άδεια του Δικαστηρίου πριν ο διάδικος που έχει προσάξει την εξ ακοής μαρτυρία κλείσει την υπόθεση του, να κλητεύσει το εν λόγω πρόσωπο για να το αντεξετάσει σε σχέση με τη δήλωσή του. Κάτι τέτοιο, όμως, δεν έχει γίνει στην παρούσα υπόθεση οπότε η μαρτυρία του ΜΥ1 ή καλύτερα η σημασία και βαρύτητά της έχει τύχει αξιολόγησης από το Δικαστήριο έχοντας κατά νου τα όσα προβλέπονται στο Άρθρο 27
(1)του ΚΕΦ.9[12]. Για σκοπούς αξιολόγησης της βαρύτητας της μαρτυρίας του ΜΥ2 στο βαθμό που αυτή περιείχε εξ ακοής μαρτυρία έλαβα υπόψη μου ότι η διενέργεια εκτίμησης από μέρους της εταιρείας του αποτέλεσε μία ομαδική εργασία στην οποία ο ίδιος ο ΜΥ1 συμμετείχε και είχε λάβει μάλιστα μέρος και στη σύνταξη της 'Εκθεσης που κατατέθηκε ενώπιον του Δικαστηρίου ως ΤΕΚΜΗΡΙΟ 18. Όπως συγκεκριμένα τέθηκε το ζήτημα από τον ίδιο τον ΜΥ1, χωρίς να αμφισβητηθεί, η εργασία της εκτίμησης ήταν μία εργασία που έγινε από τρία άτομα συμπεριλαμβανομένου και του ιδίου. Ο ίδιος έλαβε μέρος τόσο στη σύνταξη της Έκθεσης όσο και στη διενέργεια της εκτίμησης. Όσον αφορά τον εξοπλισμό του υποστατικού που είχε καταστραφεί και χρειαζόταν αντικατάσταση ο ΜΥ1 ήταν ξεκάθαρος ότι τα πλαστικά δάπεδα μπαίνουν και βγαίνουν, είναι δηλαδή κινητά πατώματα και μπορούν να αφαιρεθούν και δεν είναι μόνιμη κατασκευή. Εξήγησε δε και το λόγο που η τιμή γι' αυτά υπολογίστηκε με βάση αριθμό τεμαχίων συγκεκριμένων διαστάσεων όπως εξάλλου αναφέρεται και σε σχετική προσφορά που εξασφαλίστηκε. Ο ΜΥ1 ήταν και στο ζήτημα του εξοπλισμού πλήρως επεξηγηματικός και διαφωτιστικός κατ' αντίθεση με την ΜΕ2 η οποία όταν της τέθηκε κατά την αντεξέταση η υποβολή ότι τα πλαστικά δάπεδα, οι ταΐστρες και οι θερμάστρες γκαζιού δεν συνιστούν μέρος του κτιρίου αλλά εξοπλισμό, αφού αρνήθηκε τη σχετική υποβολή αρκέστηκε να πει ότι τα θεωρούν μέρος του κτιρίου γιατί όταν τα αποσυνδέσει κάποιος δεν μπορούν να χρησιμοποιηθούν ξανά. Μάλιστα σε σχέση με τις θερμάστρες γκαζιού αναφέρθηκε σε νομοθεσία του 2007 για να πει ότι στο σημερινό κτίριο και λόγω και της νομοθεσίας που θεσπίστηκε εν τω μεταξύ υπάρχει ενδοδαπέδια θέρμανση και όχι θερμάστρες, δείχνοντας με αυτό τον τρόπο ότι η έρευνα της και η εξέταση του θέματος της εκτίμησης της αξίας του κτιρίου εφόσον έγινε πολύ αργότερα από τον καιρό που επεσυνέβη η πυρκαγιά στηρίχθηκε και σε μεταγενέστερα στοιχεία και δεδομένα. Μάλιστα ο ΜΥ1 κλήθηκε να σχολιάσει και σχολίασε και τις αναφορές της ΜΕ2 στο ΤΕΚΜΗΡΙΟ 16 και ήταν κατηγορηματικός ότι η πλαστική σχάρα πάνω από τα κανάλια[13], οι ατομικές ταΐστρες και ποτίστρες[14] και οι θερμάστρες γκαζιού[15] συνιστούν εξοπλισμό του κτιρίου που είχε στην προκειμένη περίπτωση υποστεί ζημιά. Ήταν δε ξεκάθαρος ότι η πλαστική σχάρα πάνω από τα κανάλια ή άλλως πλαστικά δάπεδα συνιστούν κινητό εξοπλισμό ο οποίος μπορεί να τοποθετηθεί σ' άλλα κτίρια όπως και οι ατομικές ταΐστρες και ποτίστρες και οι θερμάστρες γκαζιού. Επισημαίνεται εδώ ότι με βάση το επίδικο ασφαλιστικό συμβόλαιο στον όρο «buildings» εμπεριέχονται και τα «fixtures and fittings», δηλαδή αντικείμενα τα οποία αποτελούν αναπόσπαστο και μόνιμο μέρος του κτιρίου σε αντιδιαστολή με κινητά αντικείμενα που, απλώς, τοποθετούνται μεταγενέστερα. Ο όρος «fixtures» ερμηνεύεται στο Law Dictionary του E.R. Hardy Ivamy 10η έκδοση στο οποίο με έχει παραπέμψει ο συνήγορος του Ενάγοντα στη σελίδα 189 ως ακολούθως: «Fixtures.Things of an accessory character, annexed to houses or lands; including not only such things as grates in a house, or steam engines in a colliery, but also windows and palings. To be a fixture, a thing must not constitute part of the principal subject, e.g. in the case of the walls or floors of a house; but on the other hand, it must be in actual union or connection with it, and not merely brought into contact with it, e.g. in the case of a picture suspended on hooks against a wall ..» (δική μου υπογράμμιση) Επίσης στο Ασφαλιστικό Ερμηνευτικό Λεξικό του Γιαννάκη Χριστοφίδη
(2003)στη σελίδα 114 στο οποίο επίσης με έχει παραπέμψει ο συνήγορος του Ενάγοντα ο όρος «fixtures and fittings» ερμηνεύεται ως ακολούθως: «Fixture, προσάρτημα, εξάρτημα, προσθήκη. Αντικείμενα, τα οποία αποτελούν μέρος της γης ή του κτιρίου, που σαν γενικός κανόνας αποτελούν μέρος της κτηματικής περιουσίας κι ως εκ τούτου είναι ιδιοκτησία του κτηματία. Fixtures and fittings, έπιπλα και εξαρτήματα, προσαρτήματα και εγκαταστάσεις. Αναφέρεται σε αντικείμενα τα οποία είναι στερεωμένα σε μια οικοδομή.» Φαίνεται, δηλαδή, ότι προσαρτήματα (fixtures) είναι οποιαδήποτε ενσώματα αγαθά που είναι μόνιμα και στερεά συνδεδεμένα (affixed) με τη γη ή το κτίριο ή με το οικοδόμημα. Το αντικείμενο πρέπει να είναι πραγματικά συνδεδεμένο με την ακίνητη ιδιοκτησία για να θεωρηθεί προσάρτημα. Έτσι αντικείμενα που, απλώς, επικάθονται σε ακίνητη ιδιοκτησία δεν θεωρούνται προσαρτήματα. Το θέμα της έννοιας του προσαρτήματος είχε εξετασθεί και στα πλαίσια ερμηνείας του Άρθρου 2 του ΚΕΦ. 224 σε ό,τι αφορά τις λέξεις «ακίνητη ιδιοκτησία» και λέχθηκε ότι προσάρτημα είναι ένα οικοδόμημα ή οικοδομή που έχει τοποθετηθεί, ανεγερθεί ή εφαρμοσθεί πάνω σε γη ή σε οικοδόμημα έτσι που να αποτελεί μέρος της γης ή του οικοδομήματος. Τα δύο βασικά στοιχεία που απαντούν στο ερώτημα αν ένα τέτοιο κατασκεύασμα, οικοδόμημα ή οικοδομή αποτελεί προσάρτημα είναι (α) η έκταση της προσάρτησης και (β) ο σκοπός της προσάρτησης[16]. Κατ' ακολουθία της πιο πάνω αξιολόγησης επιλέγω τη μαρτυρία και εκτίμηση του ΜΥ1 αντί αυτή της ΜΕ2 τόσο σε ό,τι αφορά τον καθορισμό της ζημιάς στο επίδικο κτίριο και στον εξοπλισμό όσο και τον καθορισμό της αξίας όλων των υποστατικών που αποτελούσαν μέρος του κτιρίου αντικείμενο ασφάλισης στο επίδικο ασφαλιστικό συμβόλαιο. Ως αποτέλεσμα της αξιολόγησης της μαρτυρίας που έγινε ανωτέρω προχωρώ να διατυπώσω τα ευρήματα του Δικαστηρίου σε σχέση με τα αμφισβητούμενα της υπόθεσης γεγονότα. ΕΥΡΗΜΑΤΑ ü Στον ουσιώδη χρόνο ο Ενάγων ήταν ιδιοκτήτης υποστατικού χοιροστασίου που βρίσκεται στην Κτηνοτροφική Περιοχή Αραδίππου και το οποίο υποστατικό είχε ανεγερθεί προς όφελός του στο ακίνητο με αρ. εγγραφής 21/31, τεμάχιο 41 στην Αραδίππου στην περιοχή Κοκκινοκαυκάλλα (ΤΕΚΜΗΡΙΟ 1). Το επίδικο ακίνητο ήταν δικό του Ενάγοντα ολόκληρο κατά την πρώτη ασφάλιση με την Εναγόμενη και μεταγενέστερα, το 1998, μεταβίβασε τα 3/4 μερίδιο στο γιο του Στέλιο Στυλιανού και κράτησε μόνο το 1/4 μερίδιο. ü Κατόπιν αίτησης του Ενάγοντα ημερομηνίας 9.11.1983 προς τη Λαϊκή Τράπεζα για πιστωτικές διευκολύνσεις η εν λόγω Τράπεζα απαίτησε να ασφαλίσει ο Ενάγων το χοιροστάσιο του δια μέσου της Εναγόμενης εταιρείας, που είναι ασφαλιστική εταιρεία σύμφωνα με το Νόμο, ως όρο για τη χορήγηση των εν λόγω τραπεζικών διευκολύνσεων και να της εκχωρήσει ο Ενάγων την εν λόγω ασφάλεια πυρός του επίδικου κτήματός του, το οποίο υποθηκεύτηκε για περαιτέρω εξασφάλιση των δανείων του προς την Τράπεζα. Στις 3.12.1993 η Τράπεζα ενέκρινε τα δάνεια του Ενάγοντα με τη συγκατάθεση και αποδοχή του των όρων που του έθεσε ως ανωτέρω (Δέστε ΤΕΚΜΗΡΙΟ 2 που αποτελεί την επιστολή/έγκριση της Λαϊκής Τράπεζας όπου ανάμεσα στις εξασφαλίσεις για τις διευκολύνσεις που παραχωρήθηκαν ήταν και η εκχώρηση ασφάλειας πυρός του υποθηκευμένου κτήματος για ΛΚ235.000). ü Στις 8.12.1992 στο κατάστημα της Λαϊκής Τράπεζας με πρόταση ασφάλισης του Ενάγοντα προς την Εναγόμενη που είναι ασφαλιστική εταιρεία σύμφωνα με το Νόμο, ζήτησε την παροχή ασφαλιστικής κάλυψης για ζημιές που προκαλούνται από φωτιά ή πυρκαγιά στο επίδικο χοιροστάσιο για την περίοδο 8.12.1992 μέχρι 8.12.1993, την οποία η Εναγόμενη αποδέχτηκε και έτσι μεταξύ των διαδίκων συνήφθη συμφωνία ασφάλισης σύμφωνα με το ασφαλιστικό συμβόλαιο με αριθμό 2131-
  1. Αντίγραφο της πρότασης ασφάλειας του Ενάγοντα κατατέθηκε ως ΤΕΚΜΗΡΙΟ
  2. Ακολούθως, η Εναγόμενη προχώρησε και εξέδωσε σχετικό πίνακα/πιστοποιητικό ασφάλισης με αρ. 2131/1920069 που αφορούσε την περίοδο 8.12.1992 μέχρι 8.12.
  3. Αντίγραφο σχετικού πίνακα ασφάλισης της Εναγόμενης κατατέθηκε ως ΤΕΚΜΗΡΙΟ
  4. Η ασφαλισμένη περιουσία και/ή το συνολικό ασφαλισμένο ποσό ανέρχετο σε ΛΚ 235.000 ως ακολούθως: i. Κτίρια (buildings) ΛΚ120.000 ii. Απόθεμα (stock) ΛΚ5.000 iii. Μηχανήματα (machinery) ΛΚ30.000 iv. Άλλα (other) ΛΚ80.000 Οι κτιριακές εγκαταστάσεις του χοιροστασίου αποτελούνται από υποστατικά τα οποία είναι διαχωρισμένα σε διάφορες πτέρυγες για τις ανάγκες των διαδικασιών αναπαραγωγής και εκτροφής των χοίρων. Υπάρχουν συνολικά τρία υποστατικά στα οποία γίνονται οι διαδικασίες γέννας και απογαλακτισμού, προπάχυνσης και πάχυνσης και ατομικής ή ομαδικής εκτροφής. Επιπρόσθετα υπάρχει ένα κτίριο στο οποίο βρίσκονται εγκατεστημένα σιλό και μύλος για το άλεσμα των ζωοτροφών και, επίσης, υπάρχουν μία ισόγεια κατοικία για τον φύλακα και το κτίριο που χρησιμοποιείται ως γραφειακός χώρος. ü Ο Ενάγοντας με πρόταση του στην Εναγομένη ημερομηνίας 16.12.1993 τροποποίησε την ασφαλιστική κάλυψη των κτιρίων του μόνο από το ποσό των ΛΚ120.000 στο ποσό των ΛΚ80.000 για τα κτίρια του μόνο. Οι αλλαγές που ο Ενάγοντας ζήτησε να γίνουν στο συμβόλαιό του αφορούσαν περιορισμό στην κάλυψη για φωτιά και σεισμό, περιορισμό στην ασφάλιση μόνο των κτιρίων και όχι εξοπλισμού και αποθεμάτων σε ζώα, και τέλος, τη μείωση της αξίας των κτιρίων από ποσό ΛΚ120.000 σε ΛΚ80.
  5. Δηλαδή απομακρύνθηκε η κάλυψη για μηχανήματα, εξοπλισμό, αποθέματα και σε ζωντανά και περιορίστηκε σε φωτιά και σεισμό μόνο ενώ η αξία των κτιρίων από ποσό ΛΚ120.000 μειώθηκε σε ΛΚ80.000 (ΤΕΚΜΗΡΙΟ 7). Ασφαλισμένα ήταν πάντοτε τα κτίρια, δηλαδή το υποστατικό της προπάχυνσης, το κτίριο της γέννας και απογαλακτισμού, το κτίριο της πάχυνσης, το κτίριο της ατομικής και ομαδικής εκτροφής και η αποθήκη και τα βοηθητικά (ΤΕΚΜΗΡΙΟ 21). ü Ο Ενάγοντας πλήρωνε κατά πάντα ουσιώδη χρόνο τα ασφάλιστρα για την επίδικη ασφαλιστική κάλυψη του προς την Εναγομένη. ü Στις 19.3.2006 επεσυνέβη πυρκαγιά στο υποστατικό της γέννας και απογαλακτισμού που είναι ένα από τα ασφαλισμένα κτίρια του Ενάγοντα. ü Κατά το χρόνο της ανωτέρω πυρκαγιάς μετέβηκε επί τόπου η Aστυνομία όπου διερεύνησε τα αίτια της πυρκαγιάς και συνέταξε σχετική έκθεση ημερομηνίας 5.7.2006 (ΤΕΚΜΗΡΙΟ 11). ü Κατά το χρόνο της ανωτέρω πυρκαγιάς μετέβηκε επί τόπου και η Πυροσβεστική Υπηρεσία όπου κατέσβησε την επίδικη πυρκαγιά και συνέταξε σχετική έκθεση ημερομηνίας 19.3.
  6. ü H φωτιά κατέστρεψε σχεδόν ολοκληρωτικά τη στέγη του κτιρίου της γέννας επιφάνειας 460 περίπου. Από τη φωτιά καταστράφηκαν 30 μεταλλικά κλουβιά γέννας, τα γυάλινα παράθυρα του κτιρίου καθώς και οι διασωληνώσεις υγραερίου και νερού. Η ηλεκτρολογική εγκατάσταση του κτιρίου καταστράφηκε ολοσχερώς. Επίσης από τη φωτιά καταστράφηκε ο εξοπλισμός των θαλάμων που αποτελείτο από τα αφαιρούμενα πλαστικά δάπεδα, τα συστήματα τροφοδοσίας και λήψης σιτηρεσίων και νερού και οι θερμάστρες υγραερίου. ü Οι ζημιές στο κτίριο ήταν οι ακόλουθες: Περιγραφή Εργασίας Ποσότητα Μονάδα Τιμή Μονάδας (ΛΚ) Αντικατάσταση στέγης υποστατικού γέννας 820 45,00 36.900,00 Αντικατάσταση μεταλλικών κλουβιών γέννας 30 τεμ. 150,00 4.500,00 Αντικατάσταση υαλοπινάκων παραθύρων 16 τεμ. 50,00 800,00 Ηλεκτρολογικές εργασίες 6.890,00 Αντικατάσταση σωλήνων νερού & υγραερίου 1.000,00 Αξία αντικατάστασης 50.090,00 Μείον παλαιότητα 20% -10.018,00 Ο Λ Ι Κ Η Ζ Η Μ Ι Α 40.072,00 ü Όσον αφορά τον εξοπλισμό ένεκα της πυρκαγιάς προκλήθηκε ζημιά και σε μέρος του εξοπλισμού ως ακολούθως: Α/Α Εξοπλισμός Ποσότητα Μονάδα Τιμή Μονάδας Εκτίμηση (ΛΚ) 1 Αντικατάσταση εξοπλισμού 84 θέσεων γέννας 1.1 Πλαστικά δάπεδα 84 τμχ. 80,88 6.793,92 1.2 Ταΐστρες 84 τμχ. 8,50 714,00 1.3 Θερμάστρες γκαζιού 84 τμχ. 28,00 2.352,00 1.4 Ρυθμιστής γκαζιού 1 τμχ. 300,00 300,00 2 Αντικατάσταση εξοπλισμού 32 θέσεων απογαλακτισμού 2.1 Πλαστικά δάπεδα 32 τμχ. 162,00 5.184,00 2.2 Ταΐστρες 16 τμχ. 180,00 2.880,00 2.3 Ποτίστρες 32 τμχ. 17,00 544,00 Αξία αντικατάστασης 18.767,92 Μείον ποσοστό παλαιότητας 30% -5.630,38 Ο Λ Ι Κ Η Ζ Η Μ Ι Α 13.137,54 ü Η αξία όλων των υποστατικών που αποτελούσαν μέρος του κτιρίου αντικείμενο ασφάλισης στο επίδικο ασφαλιστικό συμβόλαιο ανέρχετο κατά τον ουσιώδη χρόνο στο ποσό των ΛΚ220.
  7. Όρος υποασφάλισης Με βάση τους όρους του επίδικου ασφαλιστηρίου συμβολαίου και συγκεκριμένα τον όρο 11 διαλαμβάνεται ότι σε περίπτωση όπου η περιουσία που είναι αντικείμενο ασφάλισης είναι μεγαλύτερης αξίας από το ασφαλιζόμενο ποσό, τότε ο ασφαλιζόμενος καθίσταται ασφαλιστής του εαυτού του για τη διαφορά που προκύπτει και θα επωμιστεί λογική αναλογία της απώλειας και/ή ζημιάς ανάλογα. Παραθέτω πιο κάτω τον όρο 11 που έχει ως εξής: «
  8. Average If the property hereby insured shall, at the breaking out of any fire, be collectively of greater value than the sum insured thereon, then the insured shall be considered as being his own insurer for the difference, and shall bear a rateable proportion of the loss accordingly. Every item, if more than one of the policy shall be separately subject to this Condition.» Για το υπό εξέταση θέμα αναφορά μπορεί να γίνει στο Σύγγραμμα MacGillivray & Parkington on Insurance Law, 6η έκδοση, παρά.2000, σελ. 835 όπου εξετάζεται η περίπτωση υποασφάλισης και της ύπαρξης όρων στο ασφαλιστικό συμβόλαιο γνωστών ως «subject to average», ή «condition of average» ή «average clause». Παραθέτω πιο κάτω σχετική περικοπή: «
  9. It has therefore become the almost invariable practice for insurers to declare that the policy is "subject to average" or "subject to the undermentioned condition of average" which means that, if the sum insured does not represent the value of the property insured at the time of the loss or damage, the insured is to be his own insurer for the requisite proportion of the insurance and must therefore bear a part of the loss accordingly. In Carreras Ltd. v. Cunard Steamship Co. where the plaintiff company warehoused goods with the defendant company at a fixed rental to include insurance against loss or damage by fire, Bailhache J. held that the so-called pro-rata condition of average was so common in fire insurances on merchandise that is must be implied as a term of the warehouse agreement. The average clause now occurs in almost all policies, except those relating to private dwelling-housed and household goods, and to a building and its contents used wholly or mainly for religious worship. ........................................... Average clauses have taken different forms over the years and there are now three conditions of average in common use, but words "average clause" or "condition of average" or "Subject to average," without more, will always refer to what is known as the pro rata condition of average.» Παρόμοιος όρος εξετάστηκε στην υπόθεση ΑΗΚ ν. American Home Assurance Co. Ltd. κ.α.
(2003)1 Α.Α.Δ. 1570 ο οποίος είχε ως εξής: "
  1. If the property hereby insured shall, at the breaking out of any fire be collectively of greater value than the sum insured thereon, then the insured shall be considered as being his own insurer for the difference and shall bear a reasonable proportion of the loss accordingly. Every item, if more than one, of the policy shall be separately subject to this condition." Το Ανώτατο Δικαστήριο εξετάζοντας τον πιο πάνω όρο υπό το φως των γεγονότων της υπόθεσης τόνισε, μεταξύ άλλων, και τα εξής: «.... εκεί όπου καταδεικνύεται πως η ασφαλιζόμενη περιουσία είναι συνολικά μεγαλύτερης αξίας από το ασφαλιζόμενο ποσό, τότε ο ασφαλιζόμενος θα θεωρείται σαν ασφαλιστής του εαυτού του σε σχέση με τη διαφορά και θα επιβαρύνεται με ανάλογο ποσοστό της απώλειας. Το Δικαστήριο, με αναφορά στο σύγγραμμα E.R. Hardy Ivamy "General Principles of Insurance Law", 4th ed., para. 538, προσδιόρισε τη συμφωνία ως Average Policy και ότι συνεπώς σε περίπτωση μερικής απώλειας των ασφαλισμένων αντικειμένων, ο ασφαλιζόμενος δεν δύναται να εισπράξει ολόκληρο το ποσό της απώλειας εντός των ορίων της συμφωνίας, παρά μόνο τέτοια αναλογία του όσο αντιστοιχεί το ασφαλιζόμενο ποσό στην πλήρη αξία του αντικειμένου κατά το χρόνο εκείνο. Σχετική ήταν και η αναφορά στο σύγγραμμα MacGillivray & Parkington on Insurance Law, 6th ed., para.
  2. Το συμπέρασμα στο οποίο κατέληξε ο πρωτόδικος Δικαστής επί του προκειμένου είναι ότι σε παρόμοιες περιπτώσεις, ο ασφαλιστής δεν πληρώνει ολόκληρο το ποσό του συμβολαίου αλλά μέρος του. Ο καθορισμός του πληρωτέου ποσού επιτυγχάνεται αφού πολλαπλασιαστεί το ασφαλισμένο ποσό με το ποσό της αξίας της απώλειας και διαιρεθεί με το ποσό της πραγματικής αξίας των εμπορευμάτων κατά το ατύχημα ήτοι: ασφαλιζόμενο ποσό Χ ποσό απώλειας ________________________________ πραγματική αξία εμπορευμάτων κατά το ατύχημα». Στην παρούσα υπόθεση έχοντας υπόψη τα ευρήματα που καταγράφονται ανωτέρω και συγκεκριμένα το ποσό της αξίας των υποστατικών που αποτελούσαν το επίδικο κτίριο αντικείμενο ασφάλισης στο επίδικο ασφαλιστικό συμβόλαιο που ανέρχεται σε ποσό ΛΚ220.000 σε συνάρτηση με το ασφαλιζόμενο ποσό που ανέρχεται σε ΛΚ80.000, εφαρμόζεται ο αναλογικός όρος της υποασφάλισης. Με άλλα λόγια διαπιστώνεται ότι η πραγματική αξία του κτιρίου ξεπερνούσε το ασφαλισμένο κεφάλαιο έτσι ώστε να οδηγούμαστε σε εφαρμογή του αναλογικού όρου της υποασφάλισης που προβλέπετο στο επίδικο ασφαλιστήριο συμβόλαιο και στο οποίο αναφορά έγινε πιο πάνω. Σε τέτοια περίπτωση το ποσό που θα εδικαιούτο ο Ενάγων να του επιδικαστεί ανέρχεται σε ΛΚ14.571,63 (€24.897,11) το οποίο προκύπτει ως αποτέλεσμα της πιο κάτω μαθηματικής πράξης: ΛΚ40.072 Χ ΛΚ80.000 = ΛΚ14.571,63 (€24.897,11) (€68.467,08) (€136.688,12) ________ ΛΚ220.000 (€375.892,32) ΚΑΤΑΛΗΞΗ Με βάση όλα όσα έχουν αναφερθεί ανωτέρω και έχοντας καταλήξει ότι ο Ενάγων δεν είχε δικαίωμα αγωγής προσωπικά εναντίον της Εναγόμενης εταιρείας εκτός εάν συνένωνε και τον εκδοχέα (assignee), δηλαδή τη Λαϊκή Κυπριακή Τράπεζα Λτδ. ή αν ενεργούσε κατ' εντολή της, η αγωγή αναπόφευκτα θα πρέπει να απορριφθεί και, συνεπώς, απορρίπτεται. Όσον αφορά τα έξοδα δεν βλέπω κανένα λόγο να παρεκκλίνω από τον γενικό κανόνα ότι αυτά επιδικάζονται με βάση το αποτέλεσμα της δίκης και, κατά συνέπεια, θα επιδικαστούν προς όφελος της Εναγομένης και εναντίον του Ενάγοντα όπως θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο. (Υπ.) ......................... Λ. Δημητριάδου - Ανδρέου, Α.Ε.Δ. Πιστόν Αντίγραφον Πρωτοκολλητής /ΛΗ [1] Δέστε, μεταξύ άλλων, Παπακόκκινου κ.α. ν. Σμιρλή κ.α.
(2001)2 Α.Α.Δ. 506, C + A Pelecanos Associates Ltd v. Πελεκάνου
(1999)1(Β) Α.Α.Δ. 1273 και Χ. Γεωργίου ν. Δημοκρατίας
(1995)2 Α.Α.Δ. 174. [2] Δέστε Στυλιανίδης ν. Χατζηπιέρα
(1992)1 Α.Α.Δ. 1056. [3] Δέστε Γ-Ε ν. Thanos Hotels Suppliers Ltd.
(2003)1 Α.Α.Δ.
  1. [4] Όπως λέχθηκε στη σελίδα 634: «.. an equitable assignee of a chose in action has locus standi to sue on the chose in action.» [5] Δέστε σελίδα 636 όπου λέχθηκε από το Δικαστή Scott J.: «In my judgment, therefore, it is clearly established that an action commenced by an equitable assignee without joining the assignor is not a nullity. It may be liable to be stayed until the proper parties have been joined, but it is not a nullity» [6] Στο ΤΕΚΜΗΡΙΟ 7 καταγράφονται τα εξής: «
  2. PLEASE MAKE THE FOLLOWING ALTERATIONS: ΝΑ ΑΛΛΑΞΕΙ ΤΟ ΛΕΚΤΙΚΟ ΣΕ ΕΛΛΗΝΙΚΑ. ΝΑ ΜΕΙΩΘΕΙ Η ΚΑΛΥΨΗ ΣΕ ΦΩΤΙΑ ΚΑΙ ΣΕΙΣΜΟ ΜΟΝΟ. ΓΙΑ ΤΑ ΚΤΙΡΙΑ ΜΟΝΟ. ΝΑ ΜΕΙΩΘΕΙ Η ΑΣΦΑΛΙΣΜΕΝΗ ΑΞΙΑ ΚΑΤΑ £40.000 (ΔΗΛ. ΑΠΟ £120.000 ΣΕ £80.000) ΣΥΝΟΛΟΝ ΑΣΦΑΛΙΣΜΕΝΩΝ ΠΟΣΩΝ ΜΟΝΟ ΤΑ ΚΤΙΡΙΑ ΝΑ ΕΙΝΑΙ ΑΣΦΑΛΙΣΜΕΝΑ...» [7] Δέστε Evangelou v. Ambizas
(1982)1CLR 41, 57 [8] Δέστε Vasillico Cement Work v. Stavrou
(1978)1 CLR 663 και Νικολάου ν. Σταύρου
(1992)1 ΑΑΔ 746. [9] Δέστε Davie v. Edinborough Magistrate
(1953)SC 34, Andreas Anastassiades v. R.
(1977)2 CLR 97, Fourris and another v. R.
(1983)2 CLR 170, Philippou v. Odysseos
(1989)1 CLR 1. [10] Δέστε Joy v. Yeoman
(1981)2 All E.R. 21 η οποία υιοθετήθηκε σε αρκετές υποθέσεις του Ανωτάτου Δικαστηρίου μεταξύ των οποίων και η Αθηνής ν. Δημοκρατίας
(1990)2 ΑΑΔ σελ.47,
  1. [11] Δέστε ΤΕΚΜΗΡΙΟ
  2. [12] Δέστε Ανδρέου ν. Αστυνομίας
(2010)2 Α.Α.Δ.
  1. [13] Δέστε στοιχείο υπ' αρ. 23 στο ΤΕΚΜΗΡΙΟ
  2. [14] Δέστε στοιχείο υπ' αρ. 26 στο ΤΕΚΜΗΡΙΟ
  3. [15] Δέστε στοιχείο υπ' αρ. 28 στο ΤΕΚΜΗΡΙΟ
  4. [16] Δέστε Παπακόκκινου κ.α. ν. Δήμου Πάφου
(1998)1 Α.Α.Δ. 2398. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο

🔗 Στην επίσημη πηγή

Επεξήγηση AI βάσει του επίσημου κειμένου του νόμου. Ενδεικτική, δεν υποκαθιστά νομική συμβουλή.