ΧΡΙΣΤΟΣ ΧΑΛΛΟΥΜΗΣ ν. ΓΡΗΓΟΡΗ ΝΙΚΟΛΑΟΥ, Αγωγή αρ.: 2095/2006, 19/4/2013

(1)μηνός. Συνεπεία του δυστυχήματος και του τραυματισμού του, ο ενάγων παρέμεινε εκτός εργασίας για περίοδο τεσσάρων

(4)μηνών και για μακρά περίοδο εβίωσε άλγος στη δεξιά ποδοκνημική άρθρωση καθώς και δυσκολία κατά την ανάβαση και κατάβαση κλίμακας και κατά την εκτέλεση της εργασίας του σε εργοτάξια. Οι δυσχέρειες του ενάγοντος, τόσον στην καθημερινή του ζωή όσον και κατά την άσκηση του επαγγέλματός του, συνεχίζουν έως και σήμερα. Αυτός παρουσιάζει μόνιμη μείωση της πελμικής κάμψης του τραυματισθέντος κάτω άκρου του κατά 20°. Η κατάσταση της υγείας του θα βελτιωθεί εάν αυτός υποβληθεί σε χειρουργική επέμβαση για την αφαίρεση των υλικών οστεοσύνθεσης. Αυτή η επέμβαση θα του προκαλέσει περαιτέρω ταλαιπωρία και πόνο. Εν πάση περιπτώσει, η δυνατότητα του ενάγοντος να απολαμβάνει τη ζωή και να εργάζεται όπως προηγουμένως έχει περιορισθεί με αποτέλεσμα να περιορισθούν και οι απολαβές του. Διά της υπεράσπισής του ο εναγόμενος αρνείται οιανδήποτε ευθύνη για την πρόκληση του δυστυχήματος και, εν πάση περιπτώσει, αρνείται αποκλειστική ευθύνη. Ισχυρίζεται πως το δυστύχημα οφείλεται στην αποκλειστική και ή τη συντρέχουσα αμέλεια του ενάγοντος. Επίσης, ο εναγόμενος αρνείται ότι ο ενάγων υπέστηκε τραυματισμούς και απώλειες, ως ισχυρίζεται, και απορρίπτει τις αξιώσεις του. Ας σημειωθούν τα κάτωθι εν σχέσει με το πλαίσιο εκδίκασης υποθέσεων ως η προκειμένη: Οι αξιώσεις για αποζημιώσεις, οι οποίες πηγάζουν από αμέλεια, συμπεριλαμβανόμενης της αμέλειας οδηγού, επιλύονται εφ΄ όσον καθορισθεί η ευθύνη των εμπλεκομένων και η ζημία του ενάγοντος (Πάφος Στόουν Σ. Εστέϊτς Λτδ κ.α. ν. Ευθυμίου Βαλαωρίτη κ.α.

(1997)1 (Α) Α.Α.Δ. 225). Το αστικό αδίκημα της αμέλειας (άρθρο 51 του περί Αστικών Αδικημάτων Νόμου, Κεφ. 148), συνίσταται στην ζημιογόνα παράβαση καθήκοντος επιμέλειας. Το καθήκον επιμέλειας περιλαμβάνει την επιμέλεια την οποία καθ΄ υπόθεσιν θα επεδείκνυε ο μέσος συνετός άνθρωπος για να αποφύγει να προκαλέσει ζημία στον πλησίον του υπό συνθήκες όμοιες με τις επίδικες. Τα όρια του καθήκοντος επιμέλειας διαγράφονται επί τη βάσει της έννοιας των όρων «μέσος συνετός άνθρωπος» και «πλησίον». Ειδικότερα, το καθήκον επιμέλειας οδηγού οχήματος «προσδιορίζεται αντικειμενικά, είναι απρόσωπο και καθολικό, οφειλόμενο σε κάθε τρίτο, που, κατά λογική πρόβλεψη μπορεί να επηρεαστεί από τις πράξεις του». (Συκοπετρίτης ν. Χριστοδούλου

(2004)1 (Α) Α.Α.Δ. 218, 222). Το καθήκον αυτό συναρτάται προς τη δυνατότητα πρόβλεψης του κινδύνου. Εφ΄ όσον, υπό τις εκάστοτε συγκεκριμένες περιστάσεις, η πιθανότητα δημιουργίας κινδύνου είναι ευλόγως εμφανής τότε η παράλειψη λήψης μέτρου προφύλαξης συνιστά αμέλεια (Μιχαήλ Φοινικαρίδης κ.α. ν. Γεωργίου Λάμπρου Γεωργίου κ.α.

(1991)1 Α.Α.Δ. 475, 484). Το κατά πόσον συγκεκριμένος οδηγός θα κριθεί υπεύθυνος για αμελή οδήγηση εξαρτάται πρωτίστως από τα γεγονότα. Και η δοκιμή που γίνεται για να διαπιστωθεί τέτοια ευθύνη είναι αντικειμενική. Ο ενάγων θα πρέπει να αποδείξει, επί τη βάσει του ισοζυγίου των πιθανοτήτων, πως ο εναγόμενος έχει αποκλίνει από το επίπεδο φροντίδας και ικανότητας που θα μπορούσε να ασκήσει, υπό τις ίδιες συνθήκες, ένας λογικός, συνετός, ικανός και έμπειρος οδηγός (Wilkison´s Road Traffic Offences, tenth edition, σελ. 227 και 236, Παύλου ν. Αστυνομίας

(1998)2 Α.Α.Δ. 68). Με άλλα λόγια, το μέτρο δεν αποτελεί «ο τέλειος οδηγός» (Σωκράτους ν. Αστυνομίας

(1989)2 Α.Α.Δ. 4). Περαιτέρω, η εκάστοτε αμελής ενέργεια πρέπει να συσχετίζεται προς συγκεκριμένο καθήκον επίδειξης φροντίδας και μέριμνας (duty of care) σε κάθε πρόσωπο το οποίον, κατά λογική πρόβλεψη, δυνατόν να επηρεασθεί από τις ενέργειες του οδηγού. «. αμέλεια, γενικά και αόριστα... («negligence in the air») δεν υπάρχει.». (Αναστασίου ν. Αστυνομίας

(2001)2 Α.Α.Δ. 28). Η δυνατότητα πρόβλεψης, εκ μέρους του οδηγού, «συναρτάται με τις κοινές εμπειρίες και τη λογική συνέπεια». (Σωκράτους ν. Αστυνομίας (ανωτέρω), 5). Έτσι, η συγκεκριμενοποίηση του καθήκοντος φροντίδας και επιμέλειας γίνεται επί τη βάσει των γεγονότων της υπόθεσης. Αποφασίζεται, πρώτον, η φύση του καθήκοντος και, δεύτερον, όπου διαπιστώνεται η ύπαρξή του, κατά πόσον ο οδηγός το έχει εκπληρώσει (Σωκράτους ν. Αστυνομίας (ανωτέρω), 4). Ο επιμερισμός της ευθύνης μεταξύ των εμπλεκομένων σε ένα τροχαίο δυστύχημα συναρτάται με δύο παράγοντες: Το μεμπτό της διαγωγής (blameworthiness), κρινόμενο υπό το πρίσμα του καθήκοντος επιμέλειας, και την αιτιώδη σχέση μεταξύ της παράβασης του καθήκοντος επιμέλειας και της ζημίας η οποία προκύπτει (causative potency). To ζήτημα του επιμερισμού της ευθύνης επιλύεται υπό ευρεία σκοπιά, με γνώμονα την κοινή λογική και την καθημερινή εμπειρία (Παναγιώτου ν. Αντωνίου κ.α.

(1998)1 (Α) Α.Α.Δ. 112). Εφ' όσον ο ενάγων αποδείξει την αμέλεια του εναγομένου θα δικαιούται αποζημίωση για τις ζημίες του οι οποίες προέκυψαν εξ αιτίας της αμέλειας αυτής. Κάθε ζημία πρέπει να συνδέεται με σχέση αιτιώδους συνάφειας με την αμέλεια του εναγομένου. Οι ειδικές ζημίες θα πρέπει να δικογραφούνται με λεπτομέρεια και να αποδεικνύονται με αυστηρότητα (Πίριλλος ν. Κονναρή

(2000)1 (Β) Α.Α.Δ. 1153 και Αρχή Ηλεκτρισμού Κύπρου ν. Medcon Constructions Ltd

(2000)1 (B) A.A.Δ. 945). Τέλος, όσον αφορά στον υπολογισμό των γενικών αποζημιώσεων στις περιπτώσεις όπου αποδεικνύονται σωματικές βλάβες, αυτές «πρέπει να είναι δίκαιες, εύλογες και κοινωνικά αποδεκτές. Σκοπός είναι να αποδοθεί δικαιοσύνη στην απώλεια και ζημιά του τραυματισθέντος χωρίς να τίθεται υπερβολικό βάρος επί του αδικοπραγήσαντος. Ο ανθρώπινος πόνος και δυσχέρεια πρέπει να αποτιμούνται με φιλελεύθερο πνεύμα, λόγω των πολλαπλών στερήσεων που προκαλούν οι αναπηρίες στα θύματα της αμέλειας και η γενική τάση είναι να αυξάνεται το ποσό των αποζημιώσεων, σε μία προσπάθεια πιο δίκαιης αποτίμησης του πόνου, λαμβανομένης υπόψη της συνεχούς μείωσης της αξίας του χρήματος. Όσον αφορά προηγούμενες αποφάσεις, αυτές μόνο καθοδήγηση παρέχουν, γιατί είναι σχεδόν αδύνατο να βρεθούν δύο υποθέσεις με τα ίδια ακριβώς στοιχεία (βλ. Αντωνιάδης ν. Μακρίδης

(1969)1 Α.Α.Δ. 245, Paraskevaides (Overseas) Ltd v. Christofi

(1982)1 Α.Α.Δ. 789, Νοεφύτου ν. Χ'Δημητρίου

(1982)1 Α.Α.Δ. 430, Παναγής ν. Θεοδώρου

(1992)1 Α.Α.Δ. 1303, Σπύρου ν. Χ' Χαραλάμπους

(1989)1 Α.Α.Δ. 298, Miller v. Peter,

(1999)1 Α.Α.Δ. 2091), (Ειρήνη Ανδρέου ν. Αντώνης Θεμιστοκλέους,

(2004)1 (Α) Α.Α.Δ. 355, 362). «Η νομολογία αποκαλύπτει σταθερή άνοδο του επιπέδου των γενικών αποζημιώσεων, τάση που αντανακλά μεγαλύτερη ευαισθησία για τον ανθρώπινο πόνο, την αγωνία της αναπηρίας και τη ψυχική οδύνη από την περιθωριοποίηση από τις συνήθεις δραστηριότητες του ανθρώπου (βλ. Μεταξύ άλλων Paraskevaides (Overseas) Ltd v. Christofi

(1982)1 C.L.R. 789, Polykarpou v. Adamou

(1988)1 A.A.Δ. 475, Παναγή ν. Θεοδώρου

(1992)1 (Β) Α.Α.Δ. 1303, Κωνσταντίνου ν. Ιωάννου

(1993)1 Α.Α.Δ. 669). «Σταθερή είναι όμως η αρχή του δικαίου ότι οι αποζημιώσεις πρέπει να είναι κοινωνικά αποδεκτές. Η αποζημίωση για αστικά αδικήματα δεν έχει σκοπό την τιμωρία αλλά την αποκατάσταση. Αυτή τούτη η ατέλεια του χρήματος ως μέσο για αποκατάσταση, δεν πρέπει να επενεργεί προς επαύξηση των αποζημιώσεων». (Κυριάκος Μαυροπετρή ν. Γεωργίου Λουκά

(1995)1 Α.Α.Δ. 66, 74-5). Για να αποδείξει την υπόθεσή του κατέθεσε ο ίδιος ο ενάγων Χρίστος Χαλλουμής (Μ.Ε.2), και κάλεσε, ως μάρτυρες, τον αστυφύλακα 3557 Α. Παντελή (Μ.Ε.1) και τον Δρ. Ο. Αθάνατο (Μ.Ε.3), ορθοπεδικό χειρουργό. Για να προωθηθεί η υπεράσπιση κατέθεσαν ο εναγόμενος Γρηγόρης Νικολάου (Μ.Υ.1), ο Βασίλης Αραπίδης (Μ.Υ.2) και ο Δρ. Η. Γεωργίου (Μ.Υ.3), ορθοπεδικός χειρουργός. Επιπλέον της ένορκης προφορικής μαρτυρίας τους τα πρόσωπα αυτά κατέθεσαν πραγματική και έγγραφη μαρτυρία: Μεταξύ άλλων, κατετέθηκαν το πρόχειρο και το συμμετρικό σχεδιαγράφημα της σκηνής του δυστυχήματος (τεκμήρια 1 και 2, αντιστοίχως), οι καταθέσεις στην αστυνομία του αστυφύλακα 3557 Α. Παντελή (Μ.Ε.1), του Βασίλη Αραπίδη (Μ.Υ.2) και του εναγομένου Γρηγόρη Νικολάου (Μ.Υ.3) (τεκμήρια 3, 4 και 9, αντιστοίχως) και ιατρικά πιστοποιητικά εκδοθέντα από τον Δρ. Π. Σπαστρή, ορθοπεδικό χειρουργό, τον Δρ. Ο. Αθάνατο (Μ.Ε.3) και τον Δρ. Η. Γεωργίου (Μ.Υ.3) (τεκμήρια 5, 6 και 10, αντιστοίχως). Η προφορική μαρτυρία είναι καταγεγραμμένη στα πρακτικά της διαδικασίας, η δε έγγραφη είναι καταχωρισμένη ως τεκμήρια. Ακολουθεί η παρουσίαση και ο σχολιασμός του ουσιώδους μέρους της: Ο αστυφύλακας 3557 Α. Παντελή (Μ.Ε.1) εξέτασε τις συνθήκες υπό τις οποίες συνέβηκε το δυστύχημα και ετοίμασε πρόχειρο σχεδιαγράφημα της σκηνής (τεκμήριο 1). Στο πρόχειρο σχεδιαγράφημα σημείωσε το σημείο σύγκρουσης των δύο οχημάτων (σημείο «Χ»), ως υπεδείχθηκε από τον ενάγοντα και ως διεπιστώθηκε και από τον ίδιο βάσει επί τόπου ευρημάτων (θρύψαλα από σπασμένο τζάμι του αυτοκινήτου). Με το σημείο αυτό διεφώνησε ο εναγόμενος ο οποίος υπέδειξε άλλο σημείο σύγκρουσης (σημείο «Χ1»). Επί τη βάσει του προχείρου ετοίμασε συμμετρικό σχεδιαγράφημα (τεκμήριο 2) το οποίο παρουσιάζει την ακόλουθη εικόνα: Η Λεωφόρος είναι διπλής κατεύθυνσης με μία λωρίδα κυκλοφορίας, για κάθε κατεύθυνση. Στην αριστερή πλευρά της Λεωφόρου υπάρχει πλατύ χωμάτινο παγκέτο. Η μοτόρα κινείται επί της Λεωφόρου, κατευθυνομένη προς την οδό Κωνσταντινουπόλεως, και ευρίσκεται στο εσωτερικό της, πλησίον της διαχωριστικής γραμμής. Σε κάποιο σημείο, όπου η διαχωριστική γραμμή παρουσιάζεται συνεχομένη, η μοτόρα εισέρχεται στην αντίθετη λωρίδα κυκλοφορίας. Επανέρχεται, όμως, στην κανονική, για την πορεία της, λωρίδα εφ' όσον το σημείο σύγκρουσης των δύο οχημάτων ευρίσκεται εντός αυτής, σε απόσταση 10 εκ. από την διαχωριστική γραμμή. Στο σημείο σύγκρουσης η διαχωριστική γραμμή των δύο λωρίδων κυκλοφορίας της Λεωφόρου παρουσιάζεται ως διακεκομμένη. Το αυτοκίνητο εισέρχεται στη Λεωφόρο από το χωμάτινο παγκέτο που ευρίσκεται στα αριστερά. Το αυτοκίνητο εισέρχεται στη λωρίδα κυκλοφορίας, στην οποίαν κινείται η μοτόρα, και ακινητοποιείται στην αντίθετη. Η λωρίδα κυκλοφορίας, στην οποίαν ευρίσκεται ακινητοποιημένο το αυτοκίνητο, οδηγεί προς την περιοχή γνωστή ως «τα φώτα Ορφανίδη». Ο εναγόμενος υπέδειξε, ως σημείο σύγκρουσης των δύο οχημάτων, σημείο εντός της λωρίδας κυκλοφορίας που είναι αντίθετη προς αυτήν της κανονικής πορείας της μοτόρας, σε απόσταση 40 εκ. από τη διακεκομμένη διαχωριστική γραμμή. Ο αστυφύλακας 3557 Α. Παντελή (Μ.Ε.1) προσέθεσε πως το δυστύχημα συνέβηκε περί τις 13:20, ώρα αιχμής για τους κατευθυνομένους προς την οδό Κωνσταντινουπόλεως, ενώ ο καιρός ήταν αίθριος, η δε άσφαλτος στεγνή. Επί της ασφάλτου η οδική σήμανση ήταν φθαρμένη και δεν υπήρχαν ίχνη τροχοπέδησης. Η μοτόρα ήταν μεγάλου κυβισμού, όμως, με χαμηλό κάθισμα το οποίο απείχε από το έδαφος 60 έως και 70 εκ. Οι εμπλεκόμενοι στο δυστύχημα οδηγοί, συνέχισε ο μάρτυρας, δεν μπορούσαν να αντιληφθούν εύκολα ο ένας τον άλλον εφ' όσον τρίτο όχημα, το οποίο ευρίσκετο μπροστά από τη μοτόρα και το οποίο σταμάτησε για να επιτρέψει στο αυτοκίνητο να εισέλθει στη Λεωφόρο, ήταν υψηλότερο του αυτοκινήτου και της μοτόρας. Για τον αστυφύλακα 3557 Α. Παντελή (Μ.Ε.1) απεκόμισα θετική εντύπωση. Διά του συμμετρικού σχεδιαγραφήματος της σκηνής (τεκμήριο 2) και διά των άλλων παρατηρήσεών του προσέφερε στο Δικαστήριο ουσιώδεις πληροφορίες εν σχέσει με τις συνθήκες υπό τις οποίες συνέβηκε το δυστύχημα. Και ενώπιον του Δικαστηρίου ο μάρτυρας απήντησε σε όλες τις ερωτήσεις με ευθύτητα, αμεσότητα και πληρότητα. Κατά την κυρίως εξέτασή του, η οποία διεξήχθηκε με την κατάθεση και ανάγνωση γραπτής δήλωσης (έγγραφο αρ. 1), ως το άρθρο 25 του περί Αποδείξεως Νόμου (Κεφ. 9, ως αυτό τροποποιήθηκε στη συνέχεια) επιτρέπει, ο ενάγων Χρίστος Χαλλουμής (Μ.Ε.2) δήλωσε τα κάτωθι: «. Γεννήθηκα το έτος 1957... Την 2αν Ιανουαρίου 2006 οδηγούσα τη μοτοσυκλέτα μου με αρ. εγγραφής ΗΜΖ 321 κατά μήκος της Λεωφόρου Σπύρου Κυπριανού, στη Λευκωσία, με κατεύθυνση προς την οδό Κωνσταντινουπόλεως..Η τροχαία κίνηση εκείνη την ώρα στην Λεωφόρο Σπύρου Κυπριανού ήταν πυκνή και εγώ ακολουθούσα σειρά από αυτοκίνητα. Πίσω μου με ακολουθούσαν επίσης σειρά από αυτοκίνητα...η ταχύτητα μου ήταν πέριξ των 30 - 40 χιλιομέτρων ανά ώρα..Σε κάποιο σημείο του δρόμου πρόσεξα ότι το προπορευόμενο μου όχημα να ελαττώνει ταχύτητα και σχεδόν σταμάτησε. Τότε εγώ, αφού έλεγξα από τα καθρεφτάκια της μοτοσικλέτας μου την τροχαία κίνηση πίσω μου, κινήθηκα δεξιότερα για να τον προσπεράσω..Στο σημείο εκείνο του δρόμου η οδική σήμανση επί της ασφάλτου ήταν φθαρμένη, όμως εγώ παρέμεινα στη λωρίδα μου όταν επιχείρησα να προσπεράσω το προπορευόμενο μου όχημα εφόσον έρχονταν αυτοκίνητα και από απέναντι..Μόλις εγώ πέρασα το προπορευόμενο μου αυτοκίνητο από τα δεξιά, είδα ξαφνικά το αυτοκίνητο με αρ. Εγγραφής ΕΜΥ 750 το οποίο οδηγούσε ο Εναγόμενος, να εισέρχεται από το αριστερό παγκέτο στη λωρίδα μου για να κατευθυνθεί προς τα φώτα Ορφανίδη. Η είσοδος του οχήματος με αρ. Εγγραφής ΕΜΥ 750 στο δρόμο και στην πορεία μου ήταν ξαφνική και απρόσμενη και εγώ ήμουν περίπου 2-3 μέτρα μακριά του όταν το είδα. Το όχημα με αρ. Εγγραφής ΕΜΥ 750 που οδηγούσε ο Εναγόμενος επιχείρησε να κάμει επαναστροφή και να κατευθυνθεί στην αντίθετη πορεία..Εγώ για να αποφύγω τη σύγκρουση κινήθηκα αριστερότερα χωρίς να τα καταφέρω με αποτέλεσμα να συγκρουστώ με το δεξιό πίσω μέρος του οχήματος με αρ. Εγγραφής ΕΜΥ 750, να εκτιναχτώ από τη μοτοσικλέτα μου και να καταλήξω στο έδαφος περίπου στο μέσο της λωρίδας μου.Παρέμεινα ξαπλωμένος στην άσφαλτο αφού ένιωθα φριχτούς πόνους στο δεξιό μου πόδι. Ήρθε ασθενοφόρο και με μετέφερε στο Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας όπου και εισήχθηκα αμέσως στο χειρουργείο για επέμβαση εφόσον εντόπισαν κατάγματα στο δεξιό μου πόδι..Παρέμεινα στο Γενικό Νοσοκομείο για μία εβδομάδα, ακίνητος στο κρεβάτι και μετά επέστρεψα στην οικία μου όπου παρέμεινα κλινήρης.Την 2/2/2006 αφαιρέθηκε ο νάρθηκας από το δεξιό μου πόδι και ξεκίνησα φυσιοθεραπεία, όμως εξακολουθούσα να περπατώ με πατερίτσες εφόσον η πλήρης φόρτιση του δεξιού μου ποδιού ήταν αδύνατη..Χρησιμοποιούσα πατερίτσες για περίοδο τριών μηνών οπόταν και άρχισα να μπορώ να περπατώ χωρίς αυτές αφού παρακολούθησα πρόγραμμα εντατικής φυσιοθεραπείας στο Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας..Μετά την φυσιοθεραπευτική αγωγή η κατάσταση του ποδιού μου βελτιώθηκε, εξακολουθώ όμως μέχρι και σήμερα να αντιμετωπίζω προβλήματα, όπως πόνο στην αλλαγή θέσης από καθιστική σε όρθια και πόνο στις αλλαγές του καιρού και σε περιόδους υγρασίας. Το πόδι μου σε αυτές τις περιπτώσεις αλλά και όταν είναι ιδιαίτερα κρύος ο καιρός ή όταν έχω κουραστεί φουσκώνει και μου προκαλεί πόνο και πρέπει να το ξεκουράσω βάζοντας το ψηλά.Δυσκολεύομαι να ανεβοκατεβαίνω σκάλες και πρέπει να κάμνω στάσεις, και η οδήγηση της μοτοσικλέτας μου κατά τους χειμερινούς μήνες μου είναι ιδιαίτερα δύσκολη λόγω ακριβώς της έκθεσης του ποδιού μου στο κρύο και τον πόνο που αναπόφευκτα αυτό προκαλεί.Η φύση της εργασίας μου είναι επίσης τέτοια που απαιτεί το ανεβοκατέβασμα σκαλών και βάδιση σε οικοδομές και το εσωτερικό των υπό κατασκευή κτιρίων κάτι που μου είναι ιδιαίτερα δύσκολο. Εάν παραδείγματος χάριν, πρέπει να βγω στην ταράτσα ενός κτιρίου, είτε θα πρέπει να με υποβαστάζει ένας βοηθός για να ανεβώ τις σκάλες, είτε θα φροντίσω να το πράξω με forklift ιδιαίτερα εάν πρόκειται για πολυκατοικία.Η κατάσταση αυτή του ποδιού μου μου προκαλεί ιδιαίτερη δυσκολία στην άσκηση του επαγγέλματος μου, και καθιστά την διεκπεραίωση της εργασίας μου πιο χρονοβόρα από ότι προηγουμένως. Προ του ατυχήματος ήταν δυνατόν να επιθεωρώ πολλές οικοδομές κατά την διάρκεια της ημέρας, σήμερα όμως πρέπει να περιορίζω αυτή μου τη δραστηριότητα σε μία με δύο οικοδομές την ημέρα, πρώτο γιατί μου παίρνει περισσότερο χρόνο να το πράξω, και δεύτερο επειδή η κόπωση μου προκαλεί πόνο και πρέπει να ξεκουράζω το πόδι μου.Στις κρίσεις άλγους που παθαίνω παίρνω για ανακούφιση του πόνου τα αναλγητικά φάρμακα Voltaren και Diclofenac..Κατά ή περί τον Φεβρουάριο 2007 επισκέφθηκα επίσης τον Δρ. Αθάνατο για αξιολόγηση της κατάστασης του ποδιού μου. Ο Δρ. Αθάνατος συνέταξε ιατρικό πιστοποιητικό...Όπως ο Δρ. Αθάνατος μου ανέφερε, θα πρέπει να αφαιρέσω τα μέταλλα που βρίσκονται στο πόδι μου, κάτι που θα με αφήσει και πάλι εκτός εργασίας για περίοδο περίπου ενός μηνός, οπόταν και θα χάσω το μηνιαίο μου εισόδημα, αλλά και που θα στοιχήσει, περίπου ΕΥΡΩ 1,400 σε ιατρικά έξοδα.Ο τραυματισμός μου επίσης μου έχει στερήσει την απόλαυση αθλητικών δραστηριοτήτων. Αδυνατώ πλέον να πηγαίνω κυνήγι, κάτι που απολάμβανα ιδιαίτερα εφόσον δεν μπορώ να βαδίζω σε ανώμαλο έδαφος. Προ του ατυχήματος έπαιζα με τους φίλους μου ποδόσφαιρο ορισμένα απογεύματα του Σαββατοκύριακου, κάτι που επίσης πλέον δεν μπορώ να κάμω..Η ικανότητα μου να κερδίζω εισόδημα από το επάγγελμα μου έχει επίσης επηρεαστεί δυσμενώς εφόσον αντιμετωπίζω τα προβλήματα με το πόδι μου όπως τα περιγράφω πιο πάνω.» Κατά την αντεξέτασή του, ο ενάγων Χρίστος Χαλλουμής (Μ.Ε.2), με λόγο ήρεμο, σταθερό και άμεσο, επέμεινε στις θέσεις του. Τα θετικά γνωρίσματα του λόγου του ενάγοντος Χρίστου Χαλλουμή (Μ.Ε.2) σε συνδυασμό με το γεγονός ότι οι ισχυρισμοί του για τις συνθήκες υπό τις οποίες συνέβηκε το δυστύχημα καθώς και οι ισχυρισμοί του για το είδος και τις συνέπειες του τραυματισμού που υπέστηκε ευθυγραμμίζονται με τα όσα εδήλωσε ο εξεταστής της υπόθεσης αστυφύλακας 3557 Α. Παντελή (Μ.Ε.1) και τα όσα καταγράφονται στα ιατρικά πιστοποιητικά τα οποία εξέδωσαν οι θεράποντες ιατροί του Δρ. Π. Σπαστρής και Δρ. Ο. Αθάνατος (τεκμήρια 5 και 6, αντιστοίχως) καθιστούν αυτόν μάρτυρα αξιόπιστο. Η μόνη διαφορά μεταξύ των όσων ο ενάγων Χρίστος Χαλλουμής (Μ.Ε.1) εδήλωσε ενώπιον του Δικαστηρίου και των όσων παρουσιάζουν τα σχεδιαγραφήματα της σκηνής (τεκμήρια 1 και 2), σχετίζεται με τη πορεία της μοτόρας λίγο πριν από την επίδικη σύγκρουση. Ενώ στα σχεδιαγραφήματα της σκηνής του δυστυχήματος (τεκμήρια 1 και 2), η μοτόρα παρουσιάζεται να κινείται, για κάποιο μικρό διάστημα, εντός της αντίθετης λωρίδας κυκλοφορίας, ενώπιον του Δικαστηρίου, ο ενάγων Χρίστος Χαλλουμής (Μ.Ε.2) ανέφερε πως, πορευόμενος επί της Λεωφόρου, ευρίσκετο πάντοτε εντός της κανονικής, για την πορεία του, λωρίδας κυκλοφορίας και ουδέποτε μετεκινήθηκε στην αντίθετη. Η διαφοροποίηση αυτή είναι επουσιώδης και ουδόλως επηρεάζει την αξιοπιστία του ενάγοντος Χρίστου Χαλλουμή (Μ.Ε.2). Υπενθυμίζω το τελικό εύρημα του εξεταστή της υπόθεσης αστυφύλακα 3557 Α. Παντελή (Μ.Ε.1) πως η επίδικη σύγκρουση επεσυνέβηκε εντός της κανονικής, για την πορεία της μοτόρας, λωρίδας κυκλοφορίας. Το ιατρικό πιστοποιητικό, το οποίο εξέδωσε στις 4.8.2006 ο Δρ. Π. Σπαστρής, ο οποίος περιέθαλψε τον ενάγοντα κατά την εισαγωγή και νοσηλεία του στο Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας, καταγράφει τα εξής: «........ Βάση των στοιχειών του Αρχείου του Γενικού Νοσοκομείου Λευκωσίας τον κον Χαλλουμή Χρίστάκη εξέτασα στο Τμήμα Ατυχημάτων και Επειγόντων Περιστατικών στις 2/1/2006, μετά από τροχαίο ατύχημα στο οποίο ενεπλάκη. Μετά από τον κλινικό και ακτινολογικό έλεγχο διαπιστώθηκε κάταγμα έξω σφυρού. Ο ασθενής εισήχθηκε στο Ορθοπαιδικό Τμήμα ανδρών και στη συνέχεια την ίδια μέρα υπεβλήθη σε χειρουργική αποκατάσταση υπό ραχιαία αναισθησία. Το κάταγμα ανατάχθηκε και σταθεροποιήθηκε με πλάκα και βίδες. Ο ασθενής νοσηλεύτηκε στο νοσοκομείο μέχρι τις 9/1/2006 και στην συνέχεια παρακολουθείτο στο τμήμα της Κλινικής Καταγμάτων έχοντας το δεξιό κάτω άκρο ακινητοποιημένο σε γύψινο νάρθηκα κνημοποδικό Ο νάρθηκας αφαιρέθηκε στις 2/2/2006 και άρχισε πρόγραμμα φυσιοθεραπείας. Παρούσα κατάσταση 3/8/2006 Παραπονείται για δυσκαμψία στην αρχή της έναρξης βάδισης έχει όμως πλήρη κινητικότητα άρθρωσης. Ο ακτινολογικός έλεγχος έδειξε πλήρης πώρωση του κατάγματος. Γνώμη και Γνωμάτευση Ο ασθενής υπέστη κάταγμα έξω σφυρού και ταλαιπωρήθηκε για αρκετά μεγάλο χρονικό διάστημα. Η πώρωση έχει επιτευχθεί πλήρως. Η πρωινή δυσκαμψία που αναφέρει μπορεί να συνεχίσει να υπάρχει και σε εξάρσεις πόνου να έχει ανάγκη από αντιφλεγμονώδη θεραπεία. Τα υλικά οστεοσύνθεσης θα αφαιρεθούν με νέα χειρουργική επέμβαση...» Η πλευρά του εναγομένου εδήλωσε πως δέχεται ως αληθές το περιεχόμενο του τεκμηρίου 5. Ο Δρ. Ο. Αθάνατος (Μ.Ε.3) εξέτασε τον ενάγοντα στις 21.2.2007, ένα

(1)και πλέον έτος μετά τον επίδικο τραυματισμό του. Στο ιατρικό πιστοποιητικό του ημερ. 19.3.2007 (τεκμήριο 6) καταγράφει και τα εξής: «..... Παρούσα κατάσταση 21/2/07 Ο ασθενής παραπονείται για τα εξής Α) Άλγος στη δεξιά ποδοκνημική άρθρωση στις αλλαγές της θέσης από καθιστική σε ορθία. Β) Δυσκολία στην ανάβαση και κατάβαση σκαλιών. Γ) Η έκθεση σε κρύο (όταν οδηγεί το μοτοποδήλατο) προκαλεί άλγος στη περιοχή του κατάγματος. Δ) Κατά διαστήματα η δεξιά ποδοκνημική άρθρωση πρήζεται (στη φυσική φόρτηση και στις αλλαγές του καιρού). Ε) Δυσφορία στην αναπήδηση και δυσκολία ν' ασχοληθεί με αθλητικές δραστηριότητες. Στ) Δυσκολία σε εργασία εργοταξίου σαν Πολιτικός Μηχανικός, (ανάβαση και κατάβαση ικριωμάτων κλπ). Κλινική εξέταση Δεξιό κάτω άκρο Χειρουργική ουλή 12 εκ. στην έξω πλευρά της ποδοκνημικής. Παρουσιάζει ελαφρό οίδημα στην περιοχή του κατάγματος. Κινήσεις ποδοκνημικής άρθρωσης Ραχιαία κάμψη πλήρης. Πελματιαία κάμψη υπολείπεται 20°. Ακτινολογικός έλεγχος Δεξιά ποδοκνημική άρθρωση - επουλωθέν κάταγμα του έξω σφυρού. Πλάκα με 12 βίδες επι τόπου. Γνώμη Ο κ. Χαλλουμής ενεπλάκη σε τροχαίο ατύχημα στις 2/1/06 σαν αποτέλεσμα του οποίου υπέστη κάταγμα του έξω σφυρού. Λόγω του κατάγματος ο ασθενής ταλαιπωρήθηκε σε μεγάλο βαθμό από άλγος και δυσφορία και εξακολουθεί να έχει ενοχλήσεις όπως αναφέρονται πιο πάνω. ....... Τα κλινικά σημεία και συμπτώματα που αναφέρονται πιο πάνω είναι αναμενόμενα σε τέτοιου είδους κατάγματα. Παρ' όλον ότι αναμένεται κάποια βελτίωση των συμπτωμάτων η απώλεια της πελματικής κάμψης (20°) και οι ενοχλήσεις με τις αλλαγές του καιρού και τη φυσική φόρτιση θα πρέπει να θεωρούνται μόνιμα. Τα υλικά οστεοσύνθεσης θα πρέπει να αφαιρεθούν σε σύντομο χρονικό διάστημα.» Ενώπιον του Δικαστηρίου ο Δρ. Ο. Αθάνατος (Μ.Ε.3) υιοθέτησε τα καταγεγραμμένα στο τεκμήριο 6 και ανέφερε πως εξέτασε τον ενάγοντα και προσφάτως. Διεπίστωσε σταθεροποίηση της κατάστασής του. Όμως, παρά το ότι το κάταγμα, το οποίο υπέστηκε ο ενάγων συνεπεία του επίδικου τραυματισμού του, είναι σύνηθες και παρά το ότι αυτό επουλώθηκε, εντούτοις, οι συνέπειές του, ως αυτές καταγράφονται στο ιατρικό πιστοποιητικό ημερ. 19.3.2007 (τεκμήριο 6), συνεχίζουν. Και αυτό είναι αναμενόμενο δεδομένου του είδους του κατάγματος. Επίσης, ο Δρ. Ο. Αθάνατος (Μ.Ε.3) υπεστήριξε πως ενδείκνυται η διενέργεια δεύτερης χειρουργικής επέμβασης, για την αφαίρεση των υλικών οστεοσύνθεσης τα οποία τοποθετήθηκαν στο τραυματισθέν άκρο του ενάγοντος για σκοπούς σταθεροποίησης. Εξήγησε πως η ύπαρξη, στον οργανισμό, αυτών των ξένων σωμάτων ενδέχεται να προκαλέσει μόλυνση καθώς και περαιτέρω περιπλοκές σε περίπτωση νέου τραυματισμού. Ο μάρτυρας ανεφέρθηκε, τέλος, στο ενδεχόμενο η αφαίρεση των υλικών οστεοσύνθεσης να βοηθήσει στην μείωση του άλγους, το οποίο αισθάνεται ο ενάγων κατά τις μεταβολές των καιρικών συνθηκών. Σημειώνω τη θετική εντύπωση την οποία απεκόμισα για τον Δρ. Ο. Αθάνατο (Μ.Ε.3). Πρόκειται για μάρτυρα εμπειρογνώμονα ο οποίος με τον σαφή, κατατοπιστικό, ευκρινή, τεκμηριωμένο και επιστημονικό του λόγο, με ειλικρίνεια και αντικειμενικότητα, ενημέρωσε το Δικαστήριο για ζητήματα αναγόμενα στη σφαίρα των ειδικών γνώσεων και εμπειριών του, ακαδημαϊκών και επαγγελματικών. Κρίνω πως η μαρτυρία του Δρ. Ο. Αθάνατου (Μ.Ε.3) αποτελεί μαρτυρία αξιόπιστη και δέχομαι την αλήθεια της. Η μαρτυρία του εναγομένου Γρηγόρη Νικολάου (Μ.Υ.1) συνοψίζεται ως εξής: Ευρισκόμενος ακινητοποιημένος στο χωμάτινο παγκέτο στην αριστερή πλευρά της Λεωφόρου, με το αυτοκίνητο στραμμένο προς την οδό Κωνσταντινουπόλεως, απεφάσισε να διενεργήσει στροφή και να εισέλθει στη Λεωφόρο για να πορευθεί προς «τα φώτα Ορφανίδη». Επεχείρησε να εισέλθει στη Λεωφόρο αφού προέβηκε στο ενδεδειγμένο σήμα, αφού έλεγξε ότι αυτό θα ήταν ασφαλές και αφού τρίτος οδηγός, ο οποίος πορευόταν επί της Λεωφόρου με κατεύθυνση προς την οδό Κωνσταντινουπόλεως, του επέστρεψε. Ενώ είχε σχεδόν εισέλθει στη λωρίδα κυκλοφορίας με κατεύθυνση προς «τα φώτα Ορφανίδη», το αυτοκίνητο κτυπήθηκε στο δεξιό πίσω μέρος από τη μοτόρα «η οποία ερχόταν από τα φώτα Ορφανίδη προς τα φώτα Κωνσταντινουπόλεως προσπερνώντας από τα δεξιά τα αυτοκίνητα του ήταν σταματημένα για να (του) δώσουν προτεραιότητα» (δείτε στην παρα. 7 του εγγράφου αρ. 2). Αντελήφθηκε τον οδηγό της μοτόρας «στα 2-3 μέτρα..προηγουμένως δεν εφαίνετο και συμπεραίν(ει) ότι βρισκόταν πίσω από το πρώτο αυτοκίνητο της σειράς αυτοκινήτων που (του) επέτρεψε να εισέλθ(ει), (δείτε στην παρα. 8 του εγγράφου αρ. 2). Το αυτοκίνητο που οδηγούσε ήταν μικρού μεγέθους και όταν επεχείρησε να εισέλθει στη Λεωφόρο, διαμέσου της λωρίδας κυκλοφορίας με κατεύθυνση προς την οδό Κωνσταντινουπόλεως, η τροχαία κίνηση στη λωρίδα αυτή ήταν πυκνή. Ο εναγόμενος Γρηγόρης Νικολάου (Μ.Υ.1) επέμεινε, πως, κατά την ώρα της σύγκρουσης, η μοτόρα ευρίσκετο στην αντίθετη, με την πορεία της, λωρίδα κυκλοφορίας και πως το σημείο σύγκρουσης βρίσκεται στο σημείο «Χ1» (τεκμήρια 1 και 2). Ο ισχυρισμός αυτός, ο οποίος είναι κρίσιμος εφ' όσον συναρτάται προ της ευθύνη των διάδικων, ελέγχεται ως αναληθής: Όταν ζητήθηκε από τον εναγόμενο Γρηγόρη Νικολάου (Μ.Υ.1) να δώσει εξηγήσεις αυτός απήντησε αμέσως πως το σημείο «Χ1» είναι το σημείο σύγκρουσης γιατί εκεί ακινητοποιήθηκε το αυτοκίνητο. Του υπεδείχθηκε πως στα σχεδιαγραφήματα της σκηνής (τεκμήρια 1 και 2) η τελική θέση του αυτοκινήτου παρουσιάζεται στο σημείο «Α1», το οποίο ευρίσκεται πιο κάτω από το σημείο «Χ1» και του υπεδείχθηκε πως ο ίδιος συμφώνησε με το σημείο «Α1». Τότε ο μάρτυρας απήντησε κατά τρόπον αντιφατικό και εναλλακτικό. Ενώ επιβεβαίωσε πως η τελική θέση του αυτοκινήτου είναι η υποδειχθείσα διά του σημείου «Α1» στα σχεδιαγραφήματα της σκηνής (τεκμήρια 1 και 2), και ενώ δεν απέκλεισε το ενδεχόμενο «μετά τη σύγκρουση (το αυτοκίνητο) να προχωρήσ(ει) και ένα πόδι πιο κάτω», επανήλθε ισχυριζόμενος πως «με το που έγινε η σύγκρουση το αυτοκίνητο...σταμάτησε». Τέλος, επεχείρησε να δικαιολογήσει τη θέση του πως το ορθό σημείο σύγκρουσης είναι το «Χ1» ισχυριζόμενος που εκεί υπήρχαν τα περισσότερα θραύσματα γυαλιού. Ο Βασίλης Αραπίδης (Μ.Υ.2), εδήλωσε τα εξής: Κατά τον ουσιώδη χρόνο, επορεύετο επί της Λεωφόρου, με κατεύθυνση προς την οδό Κωνσταντινουπόλεως, και αντελήφθηκε τον εναγόμενο να ευρίσκεται στο αριστερό χωμάτινο παγκέτο και να επιθυμεί να εισέλθει στη Λεωφόρο. Η τροχαία κίνηση ήταν πυκνή και οι προπορευόμενοι οδηγοί δεν επέτρεπαν στον εναγόμενο να εισέλθει στη Λεωφόρο. Ο ίδιος «σταμάτησ(ε) για να τον αφήσ(ει) να περάσει. Την στιγμή που διασταύρωσ(ε) το δρόμο και σχεδόν είχε εισέλθει όλο το αυτοκίνητο εντός της απέναντι λωρίδας ενστικτωδώς.(ο ίδιος) κοίταξε από το δεξί πλαϊνό.καθρεφτάκι πίσω. Τότε πρόσεξ(ε) τον οδηγό μιας μοτοσικλέτας καθώς σχεδόν (τον) είχε φτάσει να είναι ελαφρώς στην άλλη λωρίδα να κάνει μια κίνηση για να αποφύγει το αυτοκίνητο χωρίς όμως να τα καταφέρνει και να κτυπά στο πίσω μέρος του αυτοκινήτου.» (δείτε στο τεκμήριο 4). Ο Δρ. Η. Γεωργίου (Μ.Υ.3) εξέτασε τον ενάγοντα στις 4.5.2007 και συνεπέρανε πως υπήρξε «άριστη αποκατάσταση» του επίδικου τραυματισμού και πως «Δεν υφίσταται οποιαδήποτε μορφή λειτουργικού καταλοίπου». Δέχθηκε, όμως, πως η: «..Ήπια περιοδική τοπική ενόχληση κάτω από συνθήκες έντονης φόρτισης, αποτελεί πιθανότητα.» και πως «Η χειρουργική ουλή θα παραμείνει» (δείτε στο τεκμήριο 10). Ενώπιον του Δικαστηρίου ο Δρ. Η. Γεωργίου (Μ.Υ.3) επεχείρησε να μειώσει τη σοβαρότητα του τραυματισμού του ενάγοντος και επεχείρησε να μειώσει την σοβαρότητα των καταλοίπων του τραυματισμού αυτού. Ανέφερε πως ο ίδιος δεν διεπίστωσε μείωση της πελματικής κάμψης στο τραυματισθέν κάτω άκρο του ενάγοντος. Δέχθηκε, όμως, πως εάν η πελματική κάμψη του κάτω άκρου είναι πράγματι μειωμένη, αυτό εμποδίζει τη βάδιση σε ανώμαλο έδαφος καθώς και στις κατωφέρειες. Ο μάρτυρας ανεγνώρισε, επίσης, πως τα υλικά οστεοσύνθεσης, τα οποία παραμένουν επί μακρόν στον οργανισμό, δυνατόν να προκαλέσουν συρίγγιο στην περιοχή της τραυματικής πληγής ή να μετατοπισθούν και να διαπεράσουν τις αρθρώσεις. Το συρίγγιο αποτελεί οπή στο δέρμα από την οποία εκρέει υγρό, ενδεχομένως μολυσμένο. Ο Δρ. Η. Γεωργίου (Μ.Υ.3), ανεγνώρισε, επίσης, το γεγονός πως στις χαμηλές θερμοκρασίες τα υλικά οστεοσύνθεσης προκαλούν ενοχλήσεις. Ερωτηθείς σχετικώς με την αναγκαιότητα αφαίρεσης των υλικών αυτών όταν το κάταγμα έχει επουλωθεί, ο μάρτυρας εδήλωσε πως ο ίδιος ακολουθεί την «συντηρητική σχολή» και υποβάλλει τον ενδιαφερόμενο σε νέα χειρουργική επέμβαση για την αφαίρεσή τους μόνον εάν υπάρχουν έντονες ενοχλήσεις. Εν προκειμένω, θεωρεί τις ενοχλήσεις, τις οποίες εξακολουθεί να αισθάνεται ο ενάγων, ως ήπιες και ο ίδιος δεν θα συναινούσε στην υποβολή του σε νέα χειρουργική επέμβαση για να αφαιρεθούν τα υλικά οστεοσύνθεσης. Παρακολούθησα με προσοχή τους μάρτυρες ενόσω κατέθεταν ενώπιον του Δικαστηρίου και έλεγξα τα όσα αυτοί εδήλωσαν σε συνάρτηση και με την έγγραφη και πραγματική μαρτυρία. Κρίνω την μαρτυρία που προσεκόμισε η πλευρά του ενάγοντος ως μαρτυρία συνεκτική, πλήρη, τεκμηριωμένη και αξιόπιστη. Αναφέρθηκα ήδη στα θετικά γνωρίσματά της. Η αξιοπιστία της μαρτυρίας αυτής δεν επλήγηκε από την μαρτυρία που προσεκόμισε η πλευρά του εναγομένου. Επί τη βάσει των αδιαμφισβήτητων γεγονότων, των παραδοχών και της αξιόπιστης μαρτυρίας καταλήγω πως τα ουσιώδη γεγονότα συνέβηκαν ως εξής: Στις 2.1.2006, και ενώ ο ενάγων, άνδρας ηλικίας πενήντα-ενός

(51)ετών ο οποίος ασκούσε το επάγγελμα του πολιτικού μηχανικού με ετήσιες απολαβές €35.880 (€11.196 Χ 3=€35.880) οδηγούσε την ιδιόκτητη μοτόρα υπ' αριθμόν εγγραφής ΗΜΖ321, ο δε εναγόμενος οδηγούσε το αυτοκίνητο ΕΜΥ750 επί της Λεωφόρου Σπύρου Κυπριανού, στο Στρόβολο, στη Λευκωσία, τα δύο οχήματα συνεκρούσθηκαν. Αυτό έγινε επειδή ο εναγόμενος εισήλθε στη Λεωφόρο από χωμάτινο παγκέτο, το οποίο ευρίσκεται στα αριστερά της Λεωφόρου, και κατευθύνθηκε στην αντίθετη λωρίδα κυκλοφορίας με αποτέλεσμα να ανακόψει την κανονική πορεία του ενάγοντος. Ο εναγόμενος εισήλθε στη Λεωφόρο ενώ η τροχαία κίνηση ήταν πυκνή, χωρίς να έχει πλήρη εποπτεία αυτής και, ιδίως, χωρίς να αντιληφθεί την παρουσία της μοτόρας την οποίαν οδηγούσε ο ενάγων. Το προπορευόμενο της μοτόρας όχημα, το οποίο σταμάτησε για να επιτρέψει στον ενάγοντα να εισέλθει στη Λεωφόρο εμπόδιζε την ορατότητα των εμπλεκομένων στο δυστύχημα οδηγών. Κατά την ώρα της σύγκρουσης ο ενάγων, ευρισκόμενος εντός της κανονικής για την πορεία του λωρίδας κυκλοφορίας, επεχείρησε να προσπεράσει το προπορευόμενο όχημα. Η σύγκρουση συνέβηκε εντός της κανονικής, για την πορεία της μοτόρας, λωρίδας κυκλοφορίας. Συνεπεία της σύγκρουσης ο ενάγων υπέστηκε κάταγμα του έξω σφυρού. Νοσηλεύθηκε στο Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας για εννιά

(9)ημέρες. Νοσηλευόμενος υπεβλήθηκε σε ανάταξη του τραυματισθέντος μέλους και σε χειρουργική επέμβαση για την τοποθέτηση υλικών οστεοσύνθεσης. Το τραυματισθέν κάτω άκρο τους ενάγοντος παρέμεινε ακινητοποιημένο σε νάρθηκα για περίοδο ενός

(1)μηνός. Ο ενάγων εβίωσε επί μακρόν έντονο άλγος και δυσχέρειες και παρέμεινε εκτός εργασίας για τέσσερεις

(4)μήνες. Ο ενάγων εξακολουθεί να αισθάνεται ενοχλήσεις και εξακολουθεί να περιορίζεται ως προς τις καθημερινές του δραστηριότητες και ως προς την άσκηση του επαγγέλματός του εφ' όσον η κατά 20° μειωμένη πελματική κάμψη του τραυματισθέντος μέλους του εμποδίζει τη βάδισή του σε ανώμαλο έδαφος καθώς και στις κατωφέρειες. Ο ενάγων ο οποίος ασκεί το επάγγελμα του πολιτικού μηχανικού και χρειάζεται να ευρίσκεται συχνά σε εργοτάξια έχει πλέον μειωμένη εισοδηματική ικανότητα. Τα υλικά οστεοσύνθεσης τα οποία τοποθετήθηκαν στο τραυματισθέν άκρο του ενάγοντος για σκοπούς σταθεροποίησης και τα οποία εξακολουθούν να ευρίσκονται στον οργανισμό του θα πρέπει να αφαιρεθούν με νέα χειρουργική επέμβαση. Αυτό επιβάλλουν κανόνες της ιατρικής. Αυτά τα πραγματικά δεδομένα καταδεικνύουν την ευθύνη του εναγομένου για την πρόκληση του δυστυχήματος. Αυτός υπήρξε αμελής εφ' όσον, οδηγώντας το αυτοκίνητό του επί της Λεωφόρου εισήλθε στην αντίθετη λωρίδα κυκλοφορίας (Ερωτοκρίτου κ.α. ν. Καραολή

(1998)1 (Α) Α.Α.Δ. 445, Παναγή κ.α. ν. Κακόψιτου κ.α.

(2001)1 (Β) Α.Α.Δ. 839) χωρίς να παράσχει προτεραιότητα στον ενάγοντα ο οποίος πορευόταν στη Λεωφόρο ευρισκόμενος στην κανονική για την πορεία του λωρίδα κυκλοφορίας. Αντί να βεβαιωθεί ο ίδιος ότι η είσοδός του στη Λεωφόρο θα ήταν ασφαλής, ο εναγόμενος εμπιστεύθηκε τις υποδείξεις τρίτου οδηγού, του Βασίλη Αραπίδη (Μ.Υ.2). Όμως, ο Βασίλης Αραπίδης (Μ.Υ.2) δεν ήταν πρόσωπο αρμόδιο για να υποδείξει στον εναγόμενο την κατάλληλη στιγμή για να εισέλθει στη Λεωφόρο. Το γεγονός ότι ο ενάγων επεχείρησε να προσπεράσει το προπορευόμενο όχημα, το οποίο οδηγούσε ο Βασίλης Αραπίδης (Μ.Υ.2), δεν απαλλάσσει τον εναγόμενο από την ευθύνη για την πρόκληση του δυστυχήματος. Ο εναγόμενος είχε καθήκον, υπό τις περιστάσεις, να εισέλθει στη Λεωφόρο με κάθε δυνατή προφύλαξη, προχωρώντας πολύ αργά ή ακόμη και να σταματούσε όταν θα πλησίαζε προς το κέντρο της Λεωφόρου για να έδιδε, έτσι, την ευκαιρία σε οδηγό ο οποίος θα προσπερνούσε τα ακινητοποιημένα αυτοκίνητα να αντιληφθεί την παρουσία του δικού του αυτοκινήτου ώστε να λάβει μέτρα για την αποφυγή της σύγκρουσης (δείτε, για ανάλογη εφαρμογή, την Ομήρου ν. Παναγίδου

(2002)1 (Β) Α.Α.Δ. 986, Κυριακούδης ν. Μόσχου κ.α.

(2008)1 (Α) Α.Α.Δ. 355). Ο κίνδυνος πρόκλησης δυστυχήματος, συνεπεία αυτής της οδικής συμπεριφοράς του εναγομένου, ήταν προβλεπτός και θα μπορούσε να αποφευχθεί. Όμως, συντρέχουσα αμελή και αντικανονική συμπεριφορά υπέδειξε και ο ενάγων. Λόγω ακριβώς της πυκνής τροχαίας κίνησης, κατά τον ουσιώδη χρόνο, ο ενάγων όφειλε να είναι συνεχώς προσεκτικός και έτοιμος να αντιδράσει. Επιπλέον, το γεγονός ότι στην αριστερή πλευρά της Λεωφόρου υπάρχει χωμάτινο παγκέτο καθώς και το γεγονός ότι το προπορευόμενο της μοτόρας όχημα ήταν ακινητοποιημένο, ήσαν αρκετά για να δημιουργήσουν στον ενάγοντα την υποψία ότι ενδεχομένως, πρόθεσή του οδηγού του προπορευόμενου ακινητοποιημένου οχήματος ήταν να δώσει προτεραιότητα σε όχημα το οποίο επεχειρούσε να εισέλθει στη Λεωφόρο και το οποίο θα έπρεπε κάποτε να προχωρήσει [Ομήρου ν. Παναγίδου (ανωτέρω)]. Σημειώνω, τέλος το καθήκον του ενάγοντος να περιμένει τη σειρά του, πίσω από τα προπορευόμενα οχήματα. Το γεγονός ότι ο ενάγων προσπερνούσε τα προπορευόμενα οχήματα συνιστά αμελή και αντικανονική συμπεριφορά ανεξαρτήτως του ότι αυτός προσπερνούσε από τη δεξιά πλευρά και βρισκόταν, κατά το χρόνο της σύγκρουσης, εντός της κανονικής, για την πορεία του, λωρίδα κυκλοφορίας. Βάσει των δεδομένων, ως αυτά περιγράφονται ανωτέρω, κρίνω κατ' αρχάς ότι η ευθύνη του εναγομένου για την πρόκληση του δυστυχήματος ανέρχεται στο ποσοστό του 75%, η δε σχετική συντρέχουσα αμέλεια του ενάγοντος ανέρχεται στο ποσοστό του 25%. Κρίνω, περαιτέρω, πως ο ενάγων, ο οποίος δεν κατέστη ανίκανος για εργασία αλλά, συνεπεία του επίδικου τραυματισμού και των καταλοίπων του, στερείται εισοδημάτων τα οποία άλλως θα εκέρδιζε από την εργασία του, δικαιούται ενός κατ' αποκοπήν ποσού. Έχει αποφασισθεί πως στις περιπτώσεις μείωσης της εισοδηματικής ικανότητας δεν δικαιολογείται μεν επιδίκαση αποζημιώσεων με τη μέθοδο του πολλαπλασιασμού, δικαιολογείται, όμως, η επιδίκαση ενός κατ' αποκοπήν ποσού (Καρδανάς κ.α. ν. Καραμούζη

(2007)1 (Α) Α.Α.Δ. 191, Θεοφάνους κ.α. ν. Κουρουκλά κ.α.

(2006)1 Α.Α.Δ. 528, απόφαση στην Πολιτική Έφεση αρ. 412/2008, Βαρβάρα Νικολάου ν. Στέλιος Στυλιανού κ.α., ημερ. 11.10.2011). Εν προκειμένω, θεωρώ το ποσόν των €25.000 ως εύλογο υπό τις περιστάσεις. Κρίνω, τέλος, πως το ποσόν των €20.000 θα αποτελούσε δίκαιη και εύλογη αποζημίωση για τον πόνο και την ταλαιπωρία την οποίαν εβίωσε ο ενάγων συνεπεία του κατάγματος σφυρού το οποίο υπέστηκε (Αριστείδου ν. Σιαηλή

(1998)1 Α.Α.Δ. 617). Επί τη βάσει των συμφωνηθέντων καθώς και επί τη βάσει των αμέσως πιο πάνω καταλήγω πως ο ενάγων δικαιούται απόφαση για: α) €422,30 (αναλογία 75% του ισόποσου των Λ.Κ.329,55), ως η ζημιά στην μοτόρα, β) €1.055,01, (αναλογία 75% του ισόποσου των Λ.Κ. 823,30), ως τα έξοδα νοσηλείας στο Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας, γ) €102,51 (αναλογία 75% του ισόποσου των Λ.Κ.80), ως τα έξοδα για την απόκτηση ιατρικού πιστοποιητικού, δ) €8.970 (αναλογία 75% των €11.960), ως oi απωλεσθείσες απολαβές για την τετράμηνη περίοδο από τις 2.1.2006 έως και τις 2.5.2006, ε) €2.989,50 (αναλογία του 75% των €3.986), ως οι απολαβές του για τον μήνα που θα διαρκέσει η αναρρωτική άδεια του μετά τη χειρουργική επέμβαση για την αφαίρεση των υλικών οστεοσύνθεσης, στ) €1.024,50 (αναλογία του 75% των €1.366), ως το κόστος αυτής της επέμβασης, ζ) €18.750 (αναλογία 75% των €25.000), ως η απώλεια της εισοδηματικής ικανότητας και η) €15.000 (αναλογία 75% των €20.000), ως γενικές αποζημιώσεις. Για τους πιο πάνω λόγους η αγωγή επιτυγχάνει. Εκδίδεται απόφαση υπέρ του ενάγοντος και εναντίον του εναγομένου για τα ποσά των €422,30, των €1.055,01, των €102,51 και των €18.750, τα οποία θα φέρουν τόκο με νόμιμο επιτόκιο από τις 20.3.2006 ημερομηνία καταχώρισης της αγωγής. Εκδίδεται απόφαση υπέρ του ενάγοντος και εναντίον των εναγομένων για τα ποσά των €8.970 και των €15.000 τα οποία θα φέρουν τόκο με νόμιμο επιτόκιο από την ημερομηνία κατά την οποίαν συνέβηκε το δυστύχημα (Harmsworth κ.α. ν. Salamis Glory κ.α.

(2003)1 (Γ) Α.Α.Δ. 1617, 1623-4). Εκδίδεται απόφαση υπέρ του ενάγοντος και εναντίον του εναγομένου για τα ποσά των €2.989,50 και των €1.024,50. Τα έξοδα της αγωγής, ως αυτά θα υπολογισθούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο, επιδικάζονται υπέρ του ενάγοντος και εναντίον του εναγομένου. (Υπ.) ........... Α. Κ. Λυκούργου, Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής /ΕΠ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο