Επί τοις αφορώσι τον Χρίστο Κάιζερ ή άλλως Τάκης Νικόλα Κάιζερ, Αρ. Αίτησης: 444/2012, 9/7/2013

(1),

(2), 33(1-4), 55 και 58 του περί Διαχειρίσεως Κληρονομιών Νόμου Κεφ. 189 ως έχει τροποποιηθεί μέχρι σήμερα, τα άρθρα 3, 6 και 7 του περί Ρυθμίσεως Ορισμένων Θεμάτων σε σχέση με τις Περιουσίες των Αγνοουμένων Νόμου του 2003 Ν.178(Ι)/2003, το άρθρο 51 του περί Διαθηκών και Διαδοχής Νόμου, τους περί Διαχειρίσεως Κληρονομιών Κανονισμούς του 1955, τη Δ.48 θ.1-4 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας και τα άρθρα 31, 34 και 41 του περί Δικαστηρίων Νόμου 14/60, η διαχειρίστρια (στο εξής η αιτήτρια) αιτείται: «Α. Οδηγίες και διάταγμα του Σεβαστού Δικαστηρίου ως προς τη διανομή της κινητής περιουσίας του άφαντου, εν σχέσει με το ύψος του χρηματικού ποσού που δικαιούται να λάβει η σύζυγος του Φρόσω Κάιζερ, και/ή κατ'επέκταση οι λοιποί κληρονόμοι. Β. Οδηγίες και διάταγμα του Σεβαστού Δικαστηρίου όπως συνυπολογιστεί ως μέρος του κληρονομικού μεριδίου της συζύγου του άφαντου κας Φρόσως Κάιζερ το ποσό που ελάμβανε από το 1978 έως και τον Μάιο του 2012 από τον εκάστοτε μισθό του. Γ. Οδηγίες και διάταγμα του Σεβαστού Δικαστηρίου ως προς τη διανομή του ποσού του μηνιαίου μισθού του άφαντου, που εμβάζεται στο λογαριασμό όψεως του Στέλμεκ αρ. λογαριασμού 2009186-8 κάθε τέλος εκάστου μηνός από τον Οκτώβριο του 2012 και εντεύθεν, και θα συνεχίσει να καταβάλλεται για χρόνο που επί του παρόντος δεν είναι γνωστός.» Η αίτηση, η οποία υποστηρίζεται από ένορκη δήλωση της αιτήτριας ημερ. 6.3.13, προσέκρουσε σε ένσταση της κληρονόμου Φρόσως Χρίστου Κάιζερ (στο εξής η καθ' ης η αίτηση) η οποία υποστηρίζεται από ένορκη δήλωση της, ημερ. 24.4.

1. Διατείνεται η αιτήτρια ότι στις 2.12.11 εκδόθηκε από το Επαρχιακό Δικαστήριο Λευκωσίας διάταγμα αφάνειας του αγνοουμένου Χρίστου Κάιζερ (παράρτημα 11 στην αίτηση) και στις 5.9.12 εκδόθηκε διάταγμα διαχείρισης της περιουσίας του άφαντου με το οποίο διορίστηκε η ίδια διαχειρίστρια της περιουσίας του (παράρτημα 12 στην αίτηση). Η καθ' ης η αίτηση είναι η σύζυγος του άφαντου, και από τον γάμο τους δεν απέκτησαν παιδιά. Ο άφαντος ήταν καθηγητής στο Γυμνάσιο Κερύνειας και μετά την τουρκική εισβολή του 1974, που τον κατέστησε αγνοούμενο, οι μισθοί του ως δημόσιος υπάλληλος εξακολουθούσαν να καταβάλλονται ανελλιπώς από το γενικό λογιστήριο της Δημοκρατίας. Ισχυρίζεται η αιτήτρια ότι η συνολική αξία της κινητής περιουσίας του άφαντου, μέχρι και τον Σεπτέμβριο 2012 ανέρχεται σε €627.460,82 σύμφωνα με κατάσταση λογαριασμού του Στέλμεκ όπου εμβάζονται στον συγκεκριμένο λογαριασμό οι μισθοί και συντάξεις του άφαντου κάθε μήνα (παράρτημα 13 στην αίτηση). Από το ποσό αυτό, θα πρέπει να δοθεί στην καθ' ης η αίτηση, το ποσό των €137.775,34, το οποίο προκύπτει από τη διαίρεση του ποσού των €627.460,82 κατά το ½ και αφαιρώντας στη συνέχεια το ποσό των €175.955,07 που ήδη έχει λάβει η καθ' ης η αίτηση. Είναι η θέση της αιτήτριας ότι το χρηματικό ποσό που η καθ' ης η αίτηση λάμβανε ως σύζυγος του άφαντου για 34 χρόνια, θα πρέπει να υπολογιστεί στο κληρονομικό της μερίδιο. Οι υπόλοιποι κληρονόμοι δηλ. η Ανδρομάχη Χριστοδούλου (αδελφή του άφαντου) και η Ιφιγένεια Γεώργιου Κάιζερ και ο Νικόλας Γεωργίου Κάιζερ (οι οποίοι μαζί με την αιτήτρια είναι οι κληρονόμοι του Γεώργιου Νικόλα Κάιζερ, αδελφού του άφαντου που απεβίωσε στις 12.11.09), συμφωνούν με την πιο πάνω θέση της αιτήτριας (παράρτημα 15 στην αίτηση). Η καθ' ης η αίτηση με την ένσταση της προβάλλει τους ακόλουθους λόγους: Τα ποσά που η καθ' ης η αίτηση έλαβε από τους μισθούς και μετέπειτα συντάξεις του άφαντου, δεν εμπίπτουν στον ορισμό της περιουσίας που μπορεί να λογαριασθεί στον καθορισμό του κληρονομικού μεριδίου δυνάμει του περί Διαδοχής και Διαθηκών Νόμου Κεφ.
2. Τα ποσά που η καθ' ης η αίτηση έλαβε, είναι ποσά που της δόθηκαν δυνάμει του περί Αγνοουμένων Νόμου του 1979, κατόπιν σχετικών αποφάσεων της αρμόδιας Επιτροπής Διορισμού Διαχειριστή Περιουσίας Αγνοουμένων και μετά την έναρξη ισχύος του Διατάγματος αφάνειας, δηλ. μετά τις 4.8.
3. Τα ποσά αυτά δεν συνιστούν παροχές ή δωρεές από τον άφαντο. Η αίτηση καταχωρήθηκε σε λάθος τύπο. Η αιτήτρια όφειλε με βάση τις πρόνοιες του περί Διαχείρισης Κληρονομιών Νόμου Κεφ. 189 να καταχωρήσει εναρκτήρια αίτηση και όχι αίτηση δια κλήσεως δυνάμει της Δ.48 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας. Η αιτούμενη θεραπεία (Γ) είναι αχρείαστη και άσκοπη αφού δεν χρειάζονται οδηγίες για τον τρόπο διανομής του ποσού των συντάξεων του άφαντου από τον Οκτώβριο 2012 και μετά. Η αίτηση δεν λαμβάνει υπόψη τα συμφέροντα όλων των κληρονόμων συμπεριλαμβανομένης και της καθ' ης η αίτηση, αλλά μόνο τα συμφέροντα των υπόλοιπων κληρονόμων. Η αίτηση δεν αποκαλύπτει το ακριβές ποσό της περιουσίας, αφού η αιτήτρια στις 12.11.12 τοποθέτησε το ποσό των €313.710,42 (που ήταν το ½ της τότε κινητής περιουσίας) σε γραμμάτιο με επιτόκιο 4.40% και δεν αναφέρει στην αίτηση, τους τόκους που προέκυψαν, τους οποίους δικαιούται η καθ' ης η αίτηση, εφόσον η αιτήτρια προχώρησε σε διανομή στους υπόλοιπους κληρονόμους του τότε άλλου ½ του χρηματικού μέρους της περιουσίας. Η καθ' ης η αίτηση, στην ένορκη της δήλωση ισχυρίζεται ότι τα ποσά που μπορούν να λογαριασθούν και αφαιρεθούν από το κληρονομικό μερίδιο κάποιου κληρονόμου, αφορούν παροχές ή δωρεές που έγιναν πριν τον θάνατο ή πριν την ημερομηνία έναρξης ισχύος του διατάγματος αφάνειας. Η κήρυξη του συζύγου της σε άφαντο έγινε αναδρομικά από 4.8.74 και όλα τα ποσά που έλαβε ως μέρος των μισθών και συντάξεων του άφαντου, τα έλαβε μετά τις 4.8.74 και νόμιμα δυνάμει του περί Αγνοουμένων Νόμου και κατόπιν αποφάσεων της αρμόδιας Επιτροπής. Η παρούσα αίτηση, όπως ισχυρίζεται, δεν παραθέτει πλήρη εικόνα της περιουσίας που πρέπει να διανεμηθεί. Ειδικώτερα, δεν λαμβάνει υπόψη τους τόκους που πιστώθηκαν ή θα πιστωθούν σε γραμμάτιο που η αιτήτρια τον Νοέμβριο 2012 κατέθεσε και αντιπροσωπεύει το τότε ½ μερίδιο της περιουσίας, δηλ. €313.710,
4. Περαιτέρω, με επιστολή του δικηγόρου της ημερ. 25.1.13 (τεκμ. 3) αξίωσε από την αιτήτρια, πέραν του κληρονομικού της μεριδίου, τα ποσά που κατέβαλε ως κτηματικούς φόρους και τέλη καθαριότητας για την περίοδο 1983-2012 για ένα οικόπεδο ιδιοκτησίας του άφαντου. Η αιτήτρια, με βάση τα πιο πάνω, δεν ενεργεί καλόπιστα, η αίτηση είναι μεροληπτική και δεν λαμβάνει υπόψη τα συμφέροντα όλων των κληρονόμων. Έχω μελετήσει με προσοχή την Αίτηση και Ένσταση, τις ένορκες δηλώσεις που τις συνοδεύουν καθώς επίσης και όσα οι ευπαίδευτοι συνήγοροι υποστήριξαν ή έθεσαν με τις αγορεύσεις τους ενώπιον του Δικαστηρίου. Κρίνω σκόπιμο να ασχοληθώ πρώτα με τον λόγο ένστασης υπό παρ. 3 ανωτέρω, ο οποίος σχετίζεται με τον τύπο που η αιτήτρια επέλεξε να αρχίσει την παρούσα διαδικασία με την καταχώρηση αίτησης δια κλήσεως, με βάση τη Δ.48 θ.1-4 των περί Πολιτικής Δικονομίας Διαδικαστικών Κανονισμών στα πλαίσια της Αίτησης Διαχείρισης 444/12, και όχι με εναρκτήρια κλήση (originating summons) σύμφωνα με το αρ. 53

(1)του περί Διαχείρισης Κληρονομιών Αποθανόντων Νόμου Κεφ. 189, που ορίζει ως ακολούθως: «53.-

(1)Πρoσωπικoί αvτιπρόσωπoι ή oπoιoσδήπoτε από αυτoύς, πιστωτές, κληρoδόχoι ή oι πλησιέστερoι συγγεvείς, ή πρόσωπα πoυ αξιώvoυv μέσω τωv εv λόγω πιστωτώv ή δικαιoύχωv με εκχώρηση ή με άλλo τρόπo, δύvαvται vα ζητήσoυv από τo Δικαστήριo με εvαρκτήρια κλήση (originating summons) τηv επίλυση, χωρίς διαχείριση της κληρovoμιάς σε Δικαστήριo, oπoιoυδήπoτε από τα πιo κάτω ζητήματα ή θέματα: (ζ) τηv επίλυση oπoιoυδήπoτε ζητήματoς πoυ πρoκύπτει κατά τη διαχείριση της κληρovoμιάς.» Στη συγκεκριμένη περίπτωση, η αιτήτρια αιτείται από το Δικαστήριο την έκδοση Διατάγματος που να καθορίζει το ύψος του χρηματικού ποσού που δικαιούται η καθ' ης η αίτηση και οι υπόλοιποι κληρονόμοι από την κινητή περιουσία του άφαντου και όπως το ποσό που ελάμβανε η καθ' ης η αίτηση από το 1978 μέχρι Μάιο 2012 από τον μισθό του άφαντου, συνυπολογιστεί ως μέρος του κληρονομικού μεριδίου της. Είναι ξεκάθαρο, κατά την κρίση του Δικαστηρίου, ότι με την παρούσα αίτηση επιδιώκεται η επίλυση των πιο πάνω ζητημάτων, τα οποία αναμφίβολα, προέκυψαν κατά τη διαχείριση της κληρονομιάς του άφαντου. Επομένως, η αιτήτρια, ως διαχειρίστρια της περιουσίας του άφαντου, όφειλε, με βάση το αρ. 53

(1)(ζ) του Κεφ. 189, να επιδιώξει την επίλυση των πιο πάνω θεμάτων με την καταχώρηση εναρκτήριας κλήσης (originating summons) και όχι με την παρούσα ενδιάμεση αίτηση που βασίζεται στη Δ.48 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας. Διαφωνώ με την εισήγηση του ευπαίδευτου συνηγόρου της αιτήτριας ότι εφαρμόζεται στην παρούσα περίπτωση το αρ. 33 του Κεφ. 189, το οποίο παρέχει ευρεία εξουσία στο Δικαστήριο χωρίς να καθορίζει τον τύπο της διαδικασίας που θα ακολουθηθεί. Όπως προκύπτει από τις ρητές πρόνοιες του αρ. 33 του Κεφ. 189, το Δικαστήριο έχει την εξουσία, για σκοπούς διευκόλυνσης της διανομής της κληρονομιάς μεταξύ των δικαιούχων, να διατάξει την πώληση, εκμίσθωση, υποθήκευση, εγκατάλειψη, απαλλαγή, διαίρεση ή άλλη διάθεση οποιουδήποτε μέρους της κληρονομιάς, στην περίπτωση που τέτοια πράξη δεν μπορεί να διενεργηθεί από τον προσωπικό αντιπρόσωπο επειδή αυτός στερείται εξουσίας για τον σκοπό αυτό. Με την παρούσα αίτηση, η αιτήτρια δεν αιτείται από το Δικαστήριο την έκδοση διατάγματος που να διατάσσει πώληση, εκμίσθωση, υποθήκευση, εγκατάλειψη, απαλλαγή, διαίρεση ή άλλη διάθεση μέρους της κληρονομιάς του άφαντου. Ό,τι επιδιώκει, επαναλαμβάνω, είναι ουσιαστικά ο καθορισμός του κληρονομικού μεριδίου της καθ' ης η αίτηση και των υπολοίπων κληρονόμων, σε σχέση με την κινητή περιουσία του άφαντου και ειδικώτερα σε σχέση με τον μηνιαίο μισθό και σύνταξη του άφαντου. Κατ' επέκταση, είναι η κατάληξη του Δικαστηρίου ότι η επιλογή της αιτήτριας να επιλύσει τα πιο πάνω ζητήματα με την παρούσα διαδικασία, συνιστά λανθασμένο δικονομικό διάβημα. Στην υπόθεση Αναφορικά με τον Παναγιώτη Ευστρατίου ή Χ'' Σάββα

(1997)1(Β) Α.Α.Δ., σελ. 751, στη σελ. 756 αποφασίστηκε ότι: «Με βάση ό,τι προεκτέθηκε έχουμε την άποψη ότι τα εγερθέντα θέματα μπορεί να διερευνηθούν και επιλυθούν μόνο με το ένδικο μέσο της αγωγής. Αναφορικά με το επιχείρημα για διάσωση της διαδικασίας με το μηχανισμό της Δ.64 συμφωνούμε με το πρωτόδικο δικαστήριο ότι 'στην παρούσα υπόθεση δεν πρόκειται περί παρατυπίας στο τύπο της αγωγής αλλά λανθασμένης έναρξης της διαδικασίας η οποία επιφέρει ακυρότητα'.» Επίσης, στην υπόθεση Πετρίχου ν. Χατζηιωσήφ

(1998)1 Α.Α.Δ., σελ. 81, αποφασίστηκε ότι: «Η νέα Δ.64 δεν αποτελεί πανάκεια στη μη συμμόρφωση με τους κανονισμούς. Δεν έχει σκοπό δηλαδή να τους καταργήσει. Οι κανονισμοί πρέπει να τηρούνται. Η Δ.64 δημιουργεί ένα ένδικο μέσο, το οποίο μπορεί να χρησιμοποιήσει ο αιτών για να θεραπεύσει παρατυπίες στη διαδικασία εφόσον είναι θεραπεύσιμες. Στην προκειμένη περίπτωση δεν είναι, όπως ορθά αναφέρει ο πρωτόδικος δικαστής. (Δες: Παναγιώτης Γεωργίου (Catering) Λτδ ν. Κυπριακής Δημοκρατίας κ.ά.

(1996)3 Α.Α.Δ. 323).» Με βάση τις πιο πάνω νομολογιακές αρχές, κρίνω ότι στη συγκεκριμένη περίπτωση η καταχώρηση της παρούσας ενδιάμεσης αίτησης στα πλαίσια της διαχείρισης, αντί εναρκτήριας κλήσης (originating summons) σύμφωνα με το αρ. 53

(1)του Κεφ. 189 (ανωτέρω), δεν συνιστά απλή παρατυπία που είναι θεραπεύσιμη, αλλά λανθασμένη έναρξη της διαδικασίας, η οποία επιφέρει ακυρότητα. Η κατάληξη αυτή του Δικαστηρίου κρίνει και την τύχη της αίτησης που δεν είναι άλλη παρά η απόρριψη της. Η αίτηση απορρίπτεται με έξοδα προς όφελος της καθ' ης η αίτηση, όπως θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή. Τα έξοδα θα βαρύνουν την περιουσία της διαχείρισης αρ. 444/12. [Υπ.] ....................................... Στ. Χατζηγιάννη, Α.Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο, Πρωτοκολλητής. /νχ. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο