H A Global Net Ltd κ.α. ν. Μιχάλη Σ. Χιωτάκη κ.α., Αριθμός Αγωγής: 34/2013, 21/6/2013 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEM:2013:A173 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΜΕΣΟΥ ΕΝΩΠΙΟΝ: Κ. Κωνσταντίνου, Ε.Δ. Αριθμός Αγωγής: 34/2013 Μεταξύ:
- H & A Global Net Ltd, από τη Λεμεσό
- Ανδρέα Κυπρίζογλου, από τη Λεμεσό
- Χαράλαμπου Αιμιλιανίδη, εξ Αθηνών
- Ρίκκου Ερωτοκρίτου, ασκούντος το δικηγορικό Επάγγελμα στο Δικηγορικό του Γραφείο, το οποίο φέρει την ονομασία και/ή φίρμα και/ή στυλ «Ρίκκος Ν. Ερωτοκρίτου & Σία», από τη Λεμεσό Εναγόντων και
- Μιχάλη Σ. Χιωτάκη, εξ Αθηνών
- Εκδοτική Εταιρεία «Φυτράκης Α.Ε.», εξ Αχαρνών Αττικής Εναγόμενων ---------------------- Αίτηση ημερομηνίας 22.4.2013, για έκδοση απόφασης λόγω παράλειψης καταχώρησης υπεράσπισης ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 21.6.2013 ΕΜΦΑΝΙΣΕΙΣ: Για ενάγοντες-αιτητές 1 μέχρι 4: κα Σ. Ευριπίδου Για εναγόμενο 1-καθ' ου η αίτηση: καμιά εμφάνιση. ΕΝΔΙΑΜΕΣΗ ΑΠΟΦΑΣΗ Η αξίωση των εναγόντων 1 μέχρι 4 εναντίον του εναγόμενου 1, σύμφωνα με την αγωγή των πρώτων είναι για γενικές και ειδικές αποζημιώσεις για συκοφαντική δυσφήμιση και/ή επιζήμια ψευδολογία που υπέστησαν εκ μέρους του, που συνίστατο σε λόγια και/ή πράξεις, καθώς και για πρόκληση παράβασης της σύμβασης ημερομηνίας 27.7.2011, η οποία συνάφθηκε μεταξύ των εναγόντων 1 και των εναγόμενων
- Περαιτέρω, εναντίον του εναγόμενου 1 αξιώνουν και την έκδοση σχετικών αναγνωριστικών αποφάσεων καθώς και την έκδοση διηνεκούς διατάγματος, με το οποίο να απαγορεύεται σ' αυτόν να προβαίνει σε επιζήμια ψευδολογία εναντίον τους. Και οι δύο εναγόμενοι καταχώρησαν εμφάνιση στην αγωγή μέσω δικηγόρου, μα όχι και υπεράσπιση εντός της προβλεπόμενης από τους Θεσμούς Πολιτικής Δικονομίας προθεσμίας. Συνεπεία αυτού, οι ενάγοντες καταχώρησαν την υπό κρίση αίτηση, με την οποία ζητούν την έκδοση απόφασης εναντίον τους. Υπεράσπιση εν τέλει καταχωρήθηκε μόνο εκ μέρους των εναγόμενων 2, οπότε, οι ενάγοντες προχώρησαν σε απόδειξη της αίτησης εναντίον του εναγόμενου 1, με γραπτή ένορκη δήλωση στην οποία προέβη ο ενάγοντας 2, στην οποία επισυνάπτονται και διάφορα τεκμήρια. Επειδή η μαρτυρία του ενάγοντα 2 καλύπτεται επαρκώς από τα δικόγραφα των εναγόντων και παρέμεινε αναντίλεκτη, στη βάση της, βρίσκω ότι τα ουσιαστικά γεγονότα που διαδραματίστηκαν στον ουσιώδη χρόνο είναι τ' ακόλουθα: Κατά η περί το 2006, ο ενάγοντας 4 που είναι δικηγόρος και διατηρεί δικηγορικό γραφείο στη Λεμεσό υπόβαλε ερευνητική πρόταση προς το Ίδρυμα Προώθησης Έρευνας της Κύπρου για τη δημιουργία και σύνταξη ενός Άγγλο-Ελληνικού Λεξικού Νομικών Όρων, Πολιτικής και Διπλωματίας, τόσο σε έντυπη όσο και σε ηλεκτρονική μορφή. Η παραπάνω ερευνητική πρόταση εγκρίθηκε και στις 28.12.2006 υπογράφτηκε μεταξύ του ενάγοντα 4 και του προαναφερόμενου ιδρύματος σχετική σύμβαση για την εκπόνηση του επίδικου ερευνητικού έργου, με επιχορήγηση του ιδρύματος. Το ερευνητικό έργο περατώθηκε στις 28.4.2009 και ο ενάγοντας 4, υπό την ιδιότητά του ως ανάδοχός του, για την υλοποίησή του έλαβε το συνολικό ποσό των €110.000,00 περίπου, ως επιχορήγηση. Στη συνέχεια και συγκεκριμένα το 2010, οι ενάγοντες 2 και 3, στους οποίους, στο μεταξύ παραχωρήθηκαν τα πνευματικά δικαιώματα του επίδικου λεξικού από τον ενάγοντα 4 και τούτο, επειδή αυτοί ήταν στην ουσία οι εμπνευστές και συγγραφείς του, ανάθεσαν στους ενάγοντες 1 που είναι εκδοτική εταιρεία, την έκδοσή του. Το λεξικό εκδόθηκε τόσο σε έντυπη όσο και σε συμπληρωματική ηλεκτρονική μορφή (βλ. τα τεκμήρια 4 και 5 στην ένορκη δήλωση του ενάγοντα 2). Στις 27.7.2011, οι ενάγοντες 1, στους οποίους εκχωρήθηκαν τα πνευματικά δικαιώματα του λεξικού από τους ενάγοντες 2 και 3 συνήψαν γραπτή συμφωνία με τους εναγόμενους 2 που αποτελούν εκδοτικό οίκο, η οποία διαλάμβανε ότι οι τελευταίοι θα αναλάμβαναν τη διανομή και πώληση του λεξικού, έναντι καθορισμένης αμοιβής, μέσω οργανωμένου δικτύου τους που περιλαμβάνει πάρα πολλά βιβλιοπωλεία σ' όλη την Ελλάδα και στις ελεύθερες περιοχές της Κύπρου, καθώς και μέσω διαδικτύου (βλ. το τεκμήριο 6, η συμφωνία). Περί του μήνες Οκτώβριο και Νοέμβριο του 2011 στάλισαν από τους ενάγοντες 1 στους εναγόμενους 2 για σκοπούς διανομής και πώλησης 89 λεξικά, έναντι του συνολικού ποσού των €5.340,00 (βλ. το τεκμήριο 7 το σχετικό τιμολόγιο). Οι τελευταίοι το διέθεσαν για πρώτη φορά προς πώληση στο βιβλιοπωλείο «Πολιτεία» στην Αθήνα, στις 18.11.
- Περί τα μέσα Ιανουαρίου, 2012, ο εναγόμενος 1 τηλεφώνησε στους ενάγοντες 2 και 3 και τους κατηγόρησε ότι αντιγράψανε το λεξικό του που εξέδωσε το 1991 με συγκεκριμένο εκδοτικό οίκο στην Ελλάδα, ο οποίος, επιπλέον ισχυρίστηκε ότι το επίδικο λεξικό είναι κλεψίτυπο και τους απείλησε ότι θα εγείρει εναντίον τους μήνυση και αγωγή για κλοπή των πνευματικών του δικαιωμάτων, αξιώνοντας αποζημιώσεις. Και τούτο, μολονότι τα δύο λεξικά διαφέρουν και ως προς το περιεχόμενο και ως προς τη δομή τους, γεγονός το οποίο διαπιστώθηκε από δύο εμπεριστατωμένες εκθέσεις εμπειρογνωμόνων, κατόπιν σύγκρισης και αντιπαραβολής των δύο λεξικών (βλ. τα τεκμήρια 8 και 9, οι υπό αναφορά εκθέσεις - γνωματεύσεις). Επιπλέον, ο εναγόμενος 1 τηλεφώνησε και στον εκ των προλογισάντων το λεξικό, πρέσβη ε.τ. και καθηγητή της Διπλωματικής Ακαδημίας του Ελληνικού Υπουργείου Εξωτερικών κ. Χριστογιάννη, στον οποίο ανάφερε ότι το λεξικό των εναγόντων είναι κλεψίτυπο και ότι τους εξαπάτησαν. Τηλεφώνησε ακόμη και στο δικηγόρο Λάρη Βραχίμη, ο οποίος συμμετείχε στο ερευνητικό έργο που οδήγησε στη δημιουργία του επίδικου λεξικού, στον οποίο, όπως προκύπτει από το περιεχόμενο σχετικής γραπτής ένορκης δήλωσής στην οποία προέβη, η οποία επισυνάπτεται ως τεκμήριο στην ένορκη δήλωση του ενάγοντα 2 (βλ. το τεκμήριο 10) ανάφερε τα εξής, μεταξύ άλλων: Το επίδικο λεξικό είναι αντιγραφή λέξη προς λέξη του δικού του λεξικού και οι ενάγοντες 2 και 3 δεν είχαν κάνει καν τον κόπο να δαχτυλογραφήσουν ξανά το κείμενο του δικού του λεξικού, το οποίο αντέγραψαν, ώστε να προβούν σε νέα σελίδωση του κειμένου του, αλλά, φωτοτύπησαν απλώς τις σελίδες του λεξικού του και στη συνέχεια ανατύπωσαν τα φωτοαντίγραφα αυτά αυτούσια, ως μέρος του δικού τους λεξικού. Τα παραπάνω, δεν ήταν και τα μόνα που έκανε ο εναγόμενος
- Στις 17.1.2012 μετέβη σε βιβλιοπωλείο των εναγόμενων 2 στην Αθήνα, όπου διατίθετο προς πώληση το επίδικο λεξικό. Εκεί προκάλεσε φασαρία και απαίτησε από το νόμιμο εκπρόσωπο των εναγόμενων 2 να αποσυρθούν και καταστραφούν τα αντίτυπα του λεξικού των εναγόντων επειδή αμφισβήτησε τα πνευματικά τους δικαιώματά σ' αυτό. Στις 3.
- 2012 επισκέφθηκε και πάλι το νόμιμο εκπρόσωπο των εναγόμενων 2 και απαίτησε το ίδιο, ως ανωτέρω. Ο εναγόμενος 1 προέβη και στη λήψη δικαστικών μέτρων στην Ελλάδα εναντίον των εναγόμενων 1 μέχρι 3, μεταξύ άλλων, προβάλλοντας διάφορους ισχυρισμούς εναντίον τους, όπως, για παράδειγμα, ότι διέπραξαν το ποινικό αδίκημα της κλοπής των πνευματικών του δικαιωμάτων, συναφώς με το επίδικο λεξικό που εξέδωσαν. Συνεπεία αυτού, οι ενάγοντες 1 μέχρι 3 υποβλήθηκαν σε δικαστικές δαπάνες και έξοδα για σκοπούς προώθησης της υπεράσπισής τους. Ο ενάγοντας 2 δε, ο οποίος αναγκάστηκε να ταξιδεύσει δύο φορές στην Ελλάδα, προκειμένου να δώσει μαρτυρία ενώπιον δύο Δικαστηρίων, για την αγορά των δύο αεροπορικών εισιτηρίων για την Αθήνα μετ' επιστροφής, κατέβαλε το ποσό των €474,00 καθώς και το ποσό των €2.500,00 στη δικηγόρο που ανέλαβε την υπόθεσή του κατά του εναγόμενου 1, ενώπιον του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών (βλ. τα τεκμήρια 12, 13 και 14 τα σχετικά αποδεικτικά των παραπάνω δαπανών). Εν τω μεταξύ, το Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών, με την απόφασή του ημερομηνίας 10.10.2012 (βλ. το τεκμήριο 16, στην ένορκη δήλωση του ενάγοντα 2) απέρριψε ως κατ' ουσία αβάσιμη την αίτηση ασφαλιστικών μέτρων που κατάθεσε ο εναγόμενος 1 εναντίον και των εναγόντων 1 και 3, με το αιτιολογικό ότι η συγγραφή και διάθεση του επίδικου λεξικού, ούτε το στοιχείο του αθέμιτου ανταγωνισμού ενέχει, ούτε και το δικαίωμα πνευματικής ιδιοκτησίας του εναγόμενου 1 που είναι ο συγγραφέας του λεξικού με τον τίτλο «ΑΓΓΛΟ-ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΛΕΞΙΚΟ ΝΟΜΙΚΩΝ - ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΟΡΩΝ» προσβάλλει. Με την πιο πάνω παράνομη συμπεριφορά του, ο εναγόμενος 1 προκάλεσε το μονομερή εκ μέρους των εναγόμενων 2 τερματισμό της συμφωνίας τους με τους ενάγοντες 1, ημερομηνίας 27.7.2011, για διάθεση και πώληση του επίδικου λεξικού σε Κύπρο και Ελλάδα. Και τούτο, ενώ γνώριζε για την ύπαρξη της εν λόγω συμφωνίας. Συνεπεία αυτού, οι ενάγοντες 1, στερήθηκαν του οφέλους που θα αποκόμιζαν σε περίπτωση που οι εναγόμενοι 2 πωλούσαν τα 1000 αντίτυπα του επίδικου λεξικού, το οποίο - όφελος - ανέρχεται σε €27.000,00 περίπου. Εξαιτίας της όλης συμπεριφοράς του εναγόμενου 1, ως ανωτέρω, οι ενάγοντες 2 και 3 υπέστησαν προσβολή και διασυρμό της καλής τους φήμης και προσωπικότητας στο φιλικό, κοινωνικό, επαγγελματικό και οικογενειακό τους περίγυρο, ο οποίος σχημάτισε άδικα την εντύπωση ότι επρόκειτο για δύο απατεώνες και λογοκλόπους οι ενάγοντες 2 και 3 που παραβίασαν τα πνευματικά δικαιώματα του εναγόμενου 1, αντιγράφοντας το λεξικό του, το οποίο παρουσίαζαν ως δικό τους έργο, εξαπατώντας έτσι το Ίδρυμα Προώθησης Έρευνας της Κυπριακής Δημοκρατίας, τους προλογίσαντες το επίδικο λεξικό, τους εναγόμενους 2, το αγοραστικό και αναγνωστικό κοινό και τέλος, οποιοδήποτε συμμετείχε με οποιοδήποτε άμεσο ή έμμεσο τρόπο στη συγγραφή, έκδοση, προώθηση, διανομή και αγορά του εν λόγω λεξικού. Υπεισέρχομαι τώρα στη νομική πτυχή της υπόθεσης. Σύμφωνα με το άρθρο 17
(1)και
(3)του περί Αστικών Αδικημάτων Νόμου, Κεφ.148: «17.-
(1)Η δυσφήμηση συvίσταται στη δημoσίευση από oπoιoδήπoτε πρόσωπo με έvτυπo, γραπτό, ζωγραφιά, oμoίωμα, χειρovoμίες, λόγια ή άλλoυς ήχoυς, ή με κάθε άλλo μέσo oπoιασδήπoτε φύσης, περιλαμβαvόμεvης και της εκπoμπής με ασύρματη τηλεγραφία, δημoσιεύματoς τo oπoίo- (α) απoδίδει σε άλλo πρόσωπo έγκλημα ή (β) απoδίδει σε άλλo πρόσωπo αvάρμoστη συμπεριφoρά σε δημόσια θέση ή (γ) εκ φύσεως τείvει στo vα βλάψει ή vα επηρεάσει με δυσμέvεια τηv υπόληψη άλλoυ πρoσώπoυ στo επάγγελμα, επιτήδευμα, τηv εργασία, απασχόληση, ή τη θέση τoυ ή (δ) εvδέχεται vα εκθέσει άλλo πρόσωπo σε γεvικό μίσoς, περιφρόvηση ή χλεύη ή (ε) εvδέχεται vα πρoκαλέσει τηv απoστρoφή ή απoφυγή oπoιoυδήπoτε πρoσώπoυ από άλλoυς. Για τoυς σκoπoύς τoυ εδαφίoυ αυτoύ "έγκλημα" σημαίvει πoιvικό αδίκημα ή άλλη αξιόπoιvη πράξη βάσει oπoιoυδήπoτε voμoθετήματoς πoυ ισχύει στη Δημoκρατία, καθώς και πράξη πoυ τελέστηκε oπoυδήπoτε η oπoία, αv τελείτo στη Δημoκρατία, θα ήταv αξιόπoιvη σε αυτή.
(2)...............................
(3)Χωρίς απόδειξη ειδικής ζημιάς δεv είvαι δυvατή η έγερση αγωγής για δυσφήμηση η oπoία εvεργήθηκε με χειρovoμίες, με λόγια ή άλλoυς ήχoυς, με εξαίρεση τηv εκπoμπή με ασύρματη τηλεγραφία, εκτός όταv oι χειρovoμίες, τα λόγια ή άλλoι ήχoι- (α) Απoδίδoυv έγκλημα πoυ δύvαται vα επισύρει στov εvάγovτα σωματική πoιvή ή φυλάκιση σε πρώτη καταδίκη (β) σκoπεύoυv στo vα βλάψoυv ή vα επηρεάσoυv με δυσμέvεια τηv υπόληψη τoυ εvάγovτα στo επάγγελμα, επιτήδευμα, εργασία, απασχόληση ή τη θέση τoυ (γ) απoδίδoυv στov εvάγovτα μεταδoτική ή μoλυσματική vόσo (δ) απoδίδoυv σε γυvαίκα ή κoρασίδα μoιχεία ή ασέλγεια». Περαιτέρω, σύμφωνα με το άρθρο 18 του ίδιου νόμου: «18.-
(1)Πρόσωπo δημoσιεύει δυσφημηστικό δημoσίευμα αv πρoκαλεί τέτoια χρήση τoυ εvτύπoυ, γραπτoύ, ζωγραφιάς, oμoιώματoς, χειρovoμιώv, λόγωv ή άλλωv ήχωv ή άλλωv μέσωv, με τα oπoία μεταδίδεται τo δυσφημηστικό δημoσίευμα, είτε με έκθεση, αvάγvωση, απαγγελία, περιγραφή, παράδoση, κoιvoπoίηση, διαvoμή, επίδειξη, έκφραση, εκφώvηση ή άλλως πως, ώστε τo δυσφημηστικό vόημα αυτoύ vα περιέρχεται ή vα εvδέχεται vα περιέλθει σε γvώση oπoιoυδήπoτε άλλoυ πρoσώπoυ ή- (α) Αυτoύ πoυ δυσφημείται από αυτό ή (β) τoυ συζύγoυ ή της συζύγoυ αυτoύ πoυ δημoσίευσε τη δυσφημηστική δήλωση κατά τη διάρκεια τoυ γάμoυ.
(2)Για τoυς σκoπoύς τoυ άρθρoυ αυτoύ, κoιvoπoίηση με αvoικτή επιστoλή ή ταχυδρoμικό δελτάριo, αvεξάρτητα αv απoστέλλεται πρoς αυτόv πoυ δυσφημείται ή πρoς άλλo, συvιστά δημoσίευση». Όπως αναφέρεται συναφώς με το θέμα στο σύγγραμμα των Αρτέμη και Ερωτοκρίτου «Κεφάλαιο 148 ΑΣΤΙΚΑ ΑΔΙΚΗΜΑΤΑ Δίκαιο και Αποφάσεις», σελ. 60, η δυσφήμηση συνίσταται σε δημοσίευση ψευδούς δήλωσης η οποία εκθέτει κάποιο σε μίσος, χλεύη ή περιφρόνηση ή προκαλεί την αποστροφή ή την αποφυγή του σε ορθώς σκεπτόμενα μέλη της κοινωνίας γενικά. Αυτό μπορεί να γίνει με πολλούς τρόπους και δεν είναι ανάγκη να καταδειχθεί ότι κάποιος πίστεψε το δημοσίευμα ή τη δήλωση για να διαπραχθεί το αδίκημα, το οποίο διαπράττεται ακόμη κι αν το πρόσωπο στο οποίο έγινε η δημοσίευση δεν πίστεψε τη δήλωση ή ακόμη, γνώριζε ότι ήταν αναληθής. Υπάρχουν δύο κατηγορίες δυσφήμησης, προστίθεται. Ο λίβελος, που συνίσταται σε δημοσίευμα που γίνεται με μόνιμη μορφή και η προφορική δυσφήμιση, η οποία έχει παροδική μορφή. Η τελευταία περιλαμβάνει μόνο χειρονομίες, λόγια ή άλλους ήχους, εκτός από εκπομπές με ασύρματη τηλεγραφία. Όλες οι άλλες μορφές δυσφήμησης συνιστούν μόνιμη μορφή. Για σκοπούς στοιχειοθέτησης του αδικήματος θα πρέπει να αποδειχθεί ότι: Πρώτο, το δημοσίευμα είναι δυσφημιστικό, δεύτερο, αναφέρεται σε κάποιο πρόσωπο και τρίτο, δημοσιεύτηκε. Τέλος, σύμφωνα πάντοτε με το ίδιο σύγγραμμα, όπου ο ενάγοντας είναι οργανισμός με νομική προσωπικότητα, σύμφωνα με το άρθρο 7 (του νόμου, Κεφ. 148) πρέπει να αποδεικνύεται ειδική ζημιά, μολονότι, προστίθεται, στην υπόθεση Kemsley Newspapers Ltd ν. Cyprus Wines & Spiritis Co. Ltd "KEO" 23 C.L.R. 1 αποφασίστηκε ότι όπου η δυσφήμηση στοιχειοθετεί ταυτόχρονα μια από τις περιπτώσεις εκείνες της επιζήμιας ψευδολογίας του άρθρου 25
(2), που δεν απαιτούν απόδειξη ειδικής ζημιάς, τότε το άρθρο 7 δεν έχει εφαρμογή. Σύμφωνα τώρα με το άρθρο 25 του περί Αστικών Αδικημάτων Νόμου: «25.-
(1)Επιζήμια ψευδoλoγία συvίσταται στηv κακόβoυλη δημoσίευση ψευδoύς δήλωσης, πρoφoρικά ή άλλως πως πoυ αφoρά- (α) Τo επάγγελμα, τo επιτήδευμα, τηv εργασία, εvασχόληση ή τη θέση άλλoυ ή (β) τα αγαθά άλλoυ ή (γ) τov τίτλo κυριότητας άλλoυ: Νoείται ότι, τηρoυμέvωv τωv διατάξεωv τoυ εδαφίoυ
(2), καvέvας δεv τυγχάvει απoζημίωσης για επιζήμια ψευδoλoγία, εκτός αv εξαιτίας αυτής υπέστη ειδική ζημιά.
(2)Σε αγωγή βάσει τoυ εδαφίoυ
(1), δεv επιβάλλεται o ισχυρισμός ή η απόδειξη ειδικής ζημιάς- (α) αv oι λέξεις επί τωv oπoίωv στηρίζεται η αγωγή σκoπεύoυv vα πρoκαλέσoυv στov εvάγovτα απώλεια απoτιμητή σε χρήμα και δημoσιεύovται εγγράφως ή με oπoιoδήπoτε άλλo πάγιo τρόπo ή (β) αv oι πιo πάvω λέξεις σκoπεύoυv vα πρoκαλέσoυv στov εvάγovτα απώλεια απoτιμητή σε χρήμα σε σχέση με oπoιαδήπoτε θέση τηv oπoία αυτός κατέχει ή επάγγελμα, εvασχόληση, επιτήδευμα ή εργασία η oπoία ασκείται από αυτόv κατά τo χρόvo της δημoσίευσης.
(3)Για τoυς σκoπoύς τoυ άρθρoυ αυτoύ "δημoσίευση" έχει τηv έvvoια τηv oπoία απέδωσε στov όρo αυτό τo άρθρo 18 σε αvαφoρά με δυσφημηστικό δημoσίευμα». Σύμφωνα και πάλι με τους Δικαστές Αρτέμη και Ερωτοκρίτου, και το προαναφερθέν σύγγραμμά τους, σελ 89, το αδίκημα της επιζήμιας ψευδολογίας διαπράττεται όταν κάποιος προκαλεί ζημιά σε άλλο, με το να κάμει ψευδείς και επιζήμιες δηλώσεις. Τα συστατικά στοιχεία του αδικήματος, προστίθεται είναι, πρώτο, η δημοσίευση δήλωσης, δεύτερο, που είναι ψευδής και τρίτο, που γίνεται κακόβουλα, υπό την έννοια, όπως επεξηγείται στη συνέχεια, ότι γίνεται με κακή πίστη, με σκοπό την πρόκληση ζημιάς στον ενάγοντα και όχι την καλόπιστη υπεράσπιση των δικαιωμάτων του εναγόμενου. Τέλος, σύμφωνα με το άρθρο 34 του νόμου, Κεφ. 148: «34.-
(1)Πρόσωπo τo oπoίo, για λόγoυς άλλoυς από τηv πρoώθηση απεργίας ή αvταπεργίας σε σχέση με εργατική διαφoρά πoυ δημιoυργήθηκε στηv εργασία ή τη βιoμηχαvία στηv oπoία απασχoλoύvται oι απεργoί ή αvταπεργoί, εv γvώσει και χωρίς επαρκή δικαιoλoγία, πρoκαλεί oπoιoδήπoτε άλλo πρόσωπo vα παραβεί κατά vόμo δεσμευτική σύμβαση με τρίτo, διαπράττει αστικό αδίκημα κατά τoυ τρίτoυ.
(2)Για τoυς σκoπoύς τoυ άρθρoυ αυτoύ, η σχέση πoυ δημιoυργείται με τo γάμo δεv θεωρείται συμβατική». Όπως αναφέρεται στο ίδιο σύγγραμμα (Κεφάλαιο 148 ΑΣΤΙΚΑ ΑΔΙΚΗΜΑΤΑ Δίκαιο και Αποφάσεις, ανωτέρω), σελ.109: «Σύμφωνα με την αγγλική νομολογία, ο Α διαπράττει αστικό αδίκημα αν, χωρίς νόμιμη δικαιολογία, εκ προθέσεως επεμβαίνει σε σύμβαση μεταξύ του Β και του Γ, είτε με το να πείσει τον Β να παραβεί την σύμβαση του με τον Γ, ή με κάποια άλλη πράξη, ίσως μόνο αν είναι παράνομη, που εμποδίζει το Β να εκτελέσει τις συμβατικές του υποχρεώσεις.» Τα αναγκαία στοιχεία του αδικήματος, προστίθεται είναι τα ακόλουθα: Πρώτο, πρέπει να αποδειχθεί ότι ο εναγόμενος προκάλεσε παράβαση σύμβασης μεταξύ δύο άλλων μερών, υπό την αυστηρή προϋπόθεση της απόδειξης της αιτιώδους συνάφειας μεταξύ της διαγωγής του εναγόμενου και της παράβασης της σύμβασης, κατά νόμο δεσμευτικής. Δεύτερο, ο ενάγοντας πρέπει να αποδείξει ότι υπέστη ζημιά από την προκληθείσα παράβαση της σύμβασης και τρίτο, ο εναγόμενος θα πρέπει να έχει ενεργήσει γνωρίζοντας την ύπαρξη της σύμβασης και χωρίς επαρκή δικαιολογία. Το τι αποτελεί επαρκή αιτιολογία αποτελεί συνάρτηση αριθμού παραγόντων, κατά περίπτωση. Εν πάση περιπτώσει, η προώθηση των συμφερόντων του ίδιου του εναγόμενου, δεν μπορεί να αποτελέσει επαρκή αιτιολογία. Έχοντας υπόψη όλες τις παραπάνω αρχές και με υπαγωγή σ' αυτές των πραγματικών γεγονότων που έχω βρει ότι διαδραματίστηκαν στον ουσιώδη χρόνο, παρατηρώ τα εξής: Όταν ο εναγόμενος 1 τηλεφώνησε τους ενάγοντες 2 και 3 και τους κατηγόρησε αναληθώς ότι αντίγραψαν το λεξικό του, ισχυριζόμενος ότι το επίδικο λεξικό είναι κλεψίτυπο, μολονότι δυσφημούσε τους ενάγοντες 2 και 3 και τούτο, δεδομένου ότι πρόκειται για τους εμπνευστές και συγγραφείς του επίδικου λεξικού στην ουσία αυτοί, εντούτοις, το αδίκημα της δυσφήμισης δε στοιχειοθετείται, με μόνο λόγο ότι δεν έχει αποδειχθεί το συστατικό στοιχείο που είναι η δημοσίευση, υπό την έννοια ότι το σχετικό δημοσίευμα περιήλθε σε γνώση των προσώπων που δυσφημούνταν και κανενός άλλου (άρθρο 18
(1)(α) του νόμου, Κεφ. 148). Όταν όμως ο εναγόμενος 1 τηλεφώνησε στο δικηγόρο Λάρη Βραχίμη, ο οποίος συμμετείχε στο ερευνητικό έργο που οδήγησε στη δημιουργία του επίδικου λεξικού, στον οποίο είπε όσα αναφέρονται από τον τελευταίο στη σχετική ένορκη δήλωσή του (τεκμήριο 10 στην ένορκη δήλωση του ενάγοντα 2) τα οποία εκτίθενται σε άλλο σημείο πιο πάνω, προφανώς διέπραττε το αστικό αδίκημα της προφορικής δυσφήμησης, καθότι, πρώτο, απέδωσε αναληθώς στους ενάγοντες 2 και 3 ότι φωτοτύπησαν το δικό του λεξικό και ακολούθως, ότι ανατύπωσαν αυτούσια τα φωτοαντίγραφα του εν λόγω λεξικού, ως μέρος του δικού τους - επίδικου λεξικού. Μολονότι πρόκειται για προφορική δυσφήμηση επί του προκειμένου, το αδίκημα στοιχειοθετείται ακόμη και χωρίς την απόδειξη ειδικής ζημιάς, επειδή το σχετικό δημοσίευμα αποδίδει στους ενάγοντες 2 και 3 ότι διέπραξαν ποινικό αδίκημα (προσβολή του δικαιώματος πνευματικής ιδιοκτησίας) που μπορεί να επισύρει ποινή φυλάκισης. Δεύτερο, το σχετικό δημοσίευμα, προφανώς αναφερόταν ευθέως στους ενάγοντες 2 και 3 και τρίτο δημοσιεύτηκε και συγκεκριμένα, με λόγια. Ο εναγόμενος 1 διέπραξε το ίδιο αστικό αδίκημα και όταν τηλεφώνησε στον πρέσβη ε.τ. και καθηγητή της Διπλωματικής Ακαδημίας του Ελληνικού Υπουργείου Εξωτερικών κ. Χριστογιάννη, εκ των προλογισάντων το επίδικο λεξικό, στον οποίο ανάφερε ότι αυτό είναι κλεψίτυπο και ότι οι ενάγοντες 2 και 3 τους εξαπάτησαν. Όταν τέλος ο εναγόμενος 1, στις 17.1.2012 επισκέφθηκε το βιβλιοπωλείο των εναγόμενων 2 στην Αθήνα, όπου διατίθετο προς πώληση το επίδικο λεξικό και απαιτούσε την απόσυρση και καταστροφή των αντιτύπων του, επειδή αμφισβητούσε τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας των εναγόντων πάνω σ' αυτό, διέπραττε για μια φορά ακόμη το ίδιο αδίκημα και αυτό ισχύει και για τις 3.2.2012 που επισκέφθηκε και πάλι το νόμιμο εκπρόσωπο των εναγόμενων, απαιτώντας ό, τι και στις 17.1.
- Από τα παραπάνω είναι σαφές, ότι το αδίκημα στοιχειοθετείται μόνο με αναφορά στους ενάγοντες 2 και 3 που είναι οι εμπνευστές και συγγραφείς του επίδικου λεξικού και όχι σε βάρος, είτε των εναγόντων 1 είτε του ενάγοντα 4, υπό την έννοια ότι, από την ενώπιόν μου μαρτυρία, δεν έχει αποδειχθεί ότι τα δυσφημιστικά δημοσιεύματα, είτε αναφέρονταν και στους ενάγοντες 1 και 4 είτε ότι, λογικώς σκεπτόμενα πρόσωπα που τους γνώριζαν στον ουσιώδη χρόνο, θα συνέδεαν τα δημοσιεύματα με αυτούς. Στη βάση όλων των παραπάνω δυσφημιστικών δημοσιευμάτων δεν στοιχειοθετείται το αστικό αδίκημα της επιζήμιας ψευδολογίας, επειδή δεν έχει αποδειχθεί ότι ο εναγόμενος 1 προέβη στις σχετικές δηλώσεις κακόβουλα, δηλαδή με κακή πίστη και με σκοπό την πρόκληση ζημιάς στους ενάγοντες. Απεναντίας, η όλη συμπεριφορά του εναγόμενου 1, ο οποίος έχοντας την εσφαλμένη αντίληψη ότι το επίδικο λεξικό αποτελούσε αντιγραφή του δικού του λεξικού και όχι αυθεντική έκδοση, πνευματικής ιδιοκτησίας των εναγόντων, έφθασε στο σημείο να λάβει και δικαστικά μέτρα εναντίον τους στην Ελλάδα, προκειμένου να προστατεύσει τα «δικαιώματά του» έναντι τους, αν αποδεικνύει κάτι είναι ότι προέβη στις σχετικές, κατά περίπτωση, δημοσιεύσεις, για την καλύτερη υπεράσπιση δικαιωμάτων που εσφαλμένα θεωρούσε πως είχε έναντι των εναγόντων και όχι με κακή πίστη και με σκοπό την πρόκληση ζημιάς σ' αυτούς. Ο εναγόμενος 1, που γνώριζε για την ύπαρξη της συμφωνίας μεταξύ των εναγόντων 1 και των εναγόμενων 2, ημερομηνίας 27.7.2011, βάσει της οποίας οι δεύτεροι ανέλαβαν τη διανομή και πώληση του επίδικου λεξικού σε Κύπρο και Ελλάδα, με όσα έκανε στο βιβλιοπωλείο των εναγόμενων 2 στις 17.1.2012 και ακολούθως στις 3.2.2012, όταν επισκέφθηκε και πάλι το νόμιμο εκπρόσωπο των εναγόμενων 2, προκάλεσε τον εκ μέρους των τελευταίων μονομερή τερματισμό της παραπάνω σύμβασης, με αποτέλεσμα οι ενάγοντες 1 να υποστούν ζημιά, η οποία ανέρχεται στο ποσό των €5.340,00 (βλ. το σχετικό τιμολόγιο - τεκμήριο 7, στην ένορκη δήλωση του ενάγοντα 2 -). Ακολουθεί ότι η ευθύνη του εναγόμενου 1 για τη διάπραξη του αδικήματος της παράνομης πρόκλησης άλλου σε παράβαση σύμβασης, κατά το άρθρο 34 του νόμου, Κεφ. 148, στοιχειοθετείται πλήρως, με δικαιούχους των σχετικών αποζημιώσεων τους ενάγοντες 1 που υπέστησαν τη σχετική ζημιά. Στρέφομαι τώρα να καθορίσω το ύψος της αποζημίωσης που θα πρέπει να επιδικάσω υπέρ των εναγόντων 2 και 3 για τη δυσφήμηση που υπέστησαν από τον εναγόμενο
- Δεδομένης της φύσης της δυσφήμησης, του τρόπου που αυτή έγινε και της έκτασής της από τη μια, και της θέσης των εναγόντων 2 και 3 στη κοινωνία καθώς και της ζημιάς που προκλήθηκε σ' αυτούς εξαιτίας της δυσφήμησης από την άλλη, γενικά, με συνυπολογισμό όλων των σχετικών παραγόντων που λαμβάνονται υπόψη για σκοπούς προσδιορισμού του ύψους των αποζημιώσεων που επιδικάζονται σε ανάλογες περιπτώσεις, θεωρώ ότι ένα ποσό της τάξης των €8.000,00 για κάθε ένα από τους δύο ενάγοντες αποτελεί δίκαιη και εύλογη αποζημίωση, για σκοπούς αποκατάστασής τους για το διασυρμό που υπέστησαν και στην έκταση που αυτό συνέβη, εξαιτίας του αδικήματος της δυσφήμησης που διέπραξε σε βάρος τους ο εναγόμενος
- Η πρωτόδικη απόφαση στην οποία με παρέπεμψε η ευπαίδευτη δικηγόρος των εναγόντων, προκειμένου να με πείσει να επιδικάσω σ' αυτούς το ποσό των €35.000,00, ως δίκαιη αποζημίωση και τούτο, δεδομένης της κοινωνικής τους θέσης, σε συνάρτηση με τη ζημιά που υπέστησαν εξαιτίας της δυσφημιστικής συμπεριφοράς του εναγόμενου 1, όπως αναφέρεται στη σχετική αγόρευση, δεν μπορεί να αποτελέσει μέτρο υπολογισμού των αποζημιώσεων στην περίπτωσή μας, αφού, ουδεμία αναλογία υπάρχει ανάμεσα στις δύο υποθέσεις. Ειδικότερα: Στην υπόθεση Κουλία ν. Εκδόσεις Αρκτίνος Λτδ, αγωγή 2289/2007, ημερομηνίας 20.3.2013, Ε. Δ. Λευκωσίας, από το σχετικό απόσπασμα που παρατίθεται στη γραπτή αγόρευση της δικηγόρου των εναγόντων είναι σαφές ότι για σκοπούς προσδιορισμού του ύψους των αποζημιώσεων, μεταξύ άλλων λήφθηκαν υπόψη και τα εξής: Πρόκειται για βουλευτή ο ενάγοντας, του οποίου υπήρξε οργανωμένος εξευτελισμός που έγινε με έντεχνο τρόπο μέσω των επίδικων δημοσιευμάτων, ενώ λήφθηκε υπόψη ότι εκτέθηκε και με γελοιογραφίες. Το μέσο που χρησιμοποιήθηκε από τους εναγόμενους για τη δυσφήμησή του είναι εφημερίδα, οι πωλήσεις της οποίας κατά τις επίδικες ημερομηνίες κυμάνθηκαν στα 10 με 11 περίπου χιλιάδες φύλλα. Στην περίπτωσή μας πρόκειται για προφορική η δυσφήμηση σε βάρος των εναγόντων 2 και 3, η οποία, βασικά έγινε με λόγια που έφτασαν σε γνώση πολύ περιορισμένου αριθμού προσώπων (του δικηγόρου Λάρη Βραχίμη και του πρέσβη ε.τ. Χριστογιάννη καθώς και στο νόμιμο εκπρόσωπο των εναγόμενων 2). Τούτων λεχθέντων, θεωρώ κάπως υπερβολικά όσα αναφέρονται από τον ενάγοντα 2 στην παράγραφο 24 της ένορκης του δήλωσης. Απ' εκεί και πέρα, ο ενάγοντας 2 απέδειξε και την ειδική ζημιά ύψους €2.974,00, ως ακολούθως: €2.500,00 που κατέβαλε στη δικηγόρο Γεωργία Παπαευθυμίου για υποστήριξη της υπόθεσή του εναντίον του εναγόμενου 1, ενώπιον του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών (τεκμήριο 14 στην ένορκη δήλωση του ενάγοντα 2) και €474,00, για την αγορά των δύο αεροπορικών εισιτηρίων για την μετάβασή του μετ' επιστροφής στην Αθήνα, προκειμένου να δώσει μαρτυρία σε δικαστικές διαδικασίες που έχουν άμεση σχέση με τους ισχυρισμούς του εναγόμενου 1, οι οποίοι στοιχειοθετούν το αστικό αδίκημα της προφορικής δυσφήμησης, που για λόγους που έχω αναφέρει έκρινα ότι στοιχειοθετείται σε βάρος και του ενάγοντα
- Κατ' ακολουθία όλων των παραπάνω διαπιστώσεων και συμπερασμάτων μου εκδίδεται απόφαση, ως ακολούθως: (Α) Υπέρ των εναγόντων 1 και εναντίον του εναγόμενου 1, για το ποσό των €5.340,00, υπό μορφή ειδικών αποζημιώσεων, με νόμιμο τόκο επί του ποσού αυτού. (Β) Υπέρ του ενάγοντα 2 και εναντίον του εναγόμενου 1: (α) για το ποσό των €8.000,00, υπό μορφή γενικών αποζημιώσεων για δυσφήμηση, με νόμιμο τόκο επί του ποσού αυτού. (β) για το ποσό των €2.974,00, υπό μορφή ειδικών αποζημιώσεων, με νόμιμο τόκο επί του ποσού αυτού. (Γ) Υπέρ του ενάγοντα 3 και εναντίον του εναγόμενου 1, για το ποσό των €8.000,00, υπό μορφή γενικών αποζημιώσεων για δυσφήμηση, με νόμιμο τόκο επί του ποσού αυτού. Οι δύο αναγνωριστικές αποφάσεις καθώς και το απαγορευτικό διάταγμα που επιζητούν οι ενάγοντες εναντίον του εναγόμενου 1, είναι σε συνάφεια με το αστικό αδίκημα της επιζήμιας ψευδολογίας, που για λόγους που έχω αναφέρει θεωρώ πως δεν έχει διαπραχθεί. Κατά συνέπεια, όλες οι σχετικές με αυτό αξιώσεις των εναγόντων εναντίον του εναγόμενου 1, απορρίπτονται. Δεδομένης της επιτυχίας των τριών μόνο από τους ενάγοντες και δη, στην έκταση που έχει αναφερθεί τα έξοδα της αίτησης, όπως θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο επιδικάζονται υπέρ των εναγόντων 1, 2 και 3 και σε βάρος του εναγόμενου
- (Υπ.) . ........... Κ. Κωνσταντίνου, Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής /ΚΚ-TA Subject: Civil/Other Actions /Interim Αναφορά: Πολιτική - Αίτηση για έκδοση απόφασης λόγω παράλειψης καταχώρησης υπεράσπισης - προφορική δυσφήμηση, επιζήμια ψευδολογία - πρόκληση άλλου σε παράβαση σύμβασης. cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο