Μαρίνος Πουγιούκας ν. Γεώργιος Σοφοκλέους Οικοδομικές Κατασκευές Λτδ, Αρ. Αγωγής: 1293/2007, 7/10/2013

Μαρίνος Πουγιούκας ν. Γεώργιος Σοφοκλέους Οικοδομικές Κατασκευές Λτδ, Αρ. Αγωγής: 1293/2007, 7/10/2013 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLEM:2013:A288 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΜΕΣΟΥ Ενώπιον: Γ. Κ. Βλάμη, Ε.Δ. Αρ. Αγωγής: 1293/2007 Μεταξύ: Μαρίνος Πουγιούκας, οδός Θουρίου 9Α, Απ. Ανδρέας, Λεμεσός Ενάγοντα και Γεώργιος Σοφοκλέους Οικοδομικές Κατασκευές Λτδ, οδός Ιερού Λόχου 11Δ, Κάψαλος, Λεμεσός Εναγομένων Ημερομηνία: 07.10.13 Εμφανίσεις: Για Ενάγοντα: κα Α. Χατζηχαραλάμπους Για Εναγομένους: κος Χρ. Χριστοφόρου ΑΠΟΦΑΣΗ Με την παρούσα αγωγή ο Ενάγοντας αξιώνει από τους Εναγομένους γενικές και ειδικές αποζημιώσεις για έξοδα, ζημιές, απώλειες, πόνο, ταλαιπωρία και σωματικές βλάβες που ισχυρίζεται ότι υπέστηκε και θα συνεχίζει να υφίσταται στο μέλλον συνεπεία εργατικού ατυχήματος που συνέβηκε σε υπό ανέγερση έργο στην οδό Κολωνακίου στην επαρχία Λεμεσού στη βάση κατ' ισχυρισμό παράβασης σύμβασης εργασίας και/ή διαζευκτικά λόγω αμέλειας και/ή παράβαση των εκ του νόμου και κανονισμών απορρεόντων καθηκόντων των Εναγομένων και/ή αντιπροσώπων και/ή υπαλλήλων και/ή των υπηρετών τους. Ο Ενάγοντας επίσης διεκδικεί τόκο επί των επιδικαζόμενων αποζημιώσεων δυνάμει των άρθρων 58Α του Περί Αστικών Αδικημάτων Νόμου (Κεφ.148) και 33 του Περί Δικαστηρίων Νόμου (Ν.14/60)καθώς και τα δικηγορικά έξοδα που προέκυψαν από την καταχώρηση και εκδίκαση της υπόθεσης αυτής. Οι δικογραφημένες θέσεις και ισχυρισμοί των διαδίκων: Μέσα από την Έκθεση Απαίτησης του ο Ενάγοντας αναφέρει ότι κατά τον ουσιώδη για την παρούσα αγωγή χρόνο ήταν 27 ετών, καθ' όλα υγιής, αρτιμελής και δραστήριος και εργοδοτείτο στην υπηρεσία των Εναγομένων, που είναι εταιρεία περιορισμένης ευθύνης και ασχολείται με την εκτέλεση εργοληπτικών εργασιών. Ο Ενάγοντας ισχυρίζεται ότι περί τις 08.09.03 και ενώ εργαζόταν μαζί με άλλους συναδέλφους του στον πρώτο όροφο ανεγειρόμενης τριώροφης οικοδομής στην οδό Κολωνακίου στην Λεμεσό (στο εξής 'η οικοδομή' ή 'το έργο') ο προϊστάμενος και/ή επιστάτης και/ή υπεύθυνος των εργασιών του έδωσε οδηγίες να μετακινηθεί στην εξωτερική πλευρά μιας βεράντας του πρώτου ορόφου πατώντας πάνω σε βρεγμένες μοριοσανίδες της πλάκας του ορόφου αυτού για να τοποθετήσει ξυλότυπο στο στηθαίο της εν λόγω βεράντας. Όπως ο Ενάγοντας περαιτέρω ισχυρίζεται, κατά την μετακίνηση του ο ίδιος γλίστρησε με αποτέλεσμα να πέσει από τον πρώτο όροφο και να τραυματιστεί. Είναι η θέση του Ενάγοντα ότι ο τραυματισμός του οφείλεται σε αμέλεια των Εναγομένων καθώς και σε παράβαση από αυτούς και/ή αντιπροσώπων και/ή υπαλλήλων και/ή των υπηρετών τους των εκ του νόμου και κανονισμών απορρεόντων καθηκόντων τους, λεπτομέρειες των οποίων παρέχονται υπό τα σημεία (α) μέχρι (μ) της παραγράφου 5 της έκθεσης απαίτησης. Επιπλέον είναι η θέση του Ενάγοντα ότι οι Εναγόμενοι παραβίασαν ρητό και/ή εξυπακουόμενο όρο μεταξύ τους σύμβασης εργασίας αφού παρέλειψαν να λάβουν τα όλα δέοντα ασφαλή και προφυλακτικά μέτρα, παρέλειψαν να υιοθετήσουν ασφαλές σύστημα εργασίας, παρέλειψαν να διαθέτουν ασφαλή χώρο διακίνησης για τους υπαλλήλους τους και δεν προνόησαν για τη χρήση ασφαλών μέσων για τη διεκπεραίωση της εργασίας, εκθέτοντας έτσι τον Ενάγοντα σε κίνδυνο, τον οποίο γνώριζαν ή όφειλαν να γνωρίζουν. Σύμφωνα με τον Εναγόμενο από την πτώση του υπέστηκε σωματικές βλάβες και ειδικές ζημιές συνολικού ύψους €7.562,20 (ισότιμο σε Λ.Κ.£4.425,96), πόνο και ταλαιπωρία και ισχυρίζεται ότι θα υφίσταται εφ' όρου ζωής πόνο, οδύνη, ταλαιπωρία, δυσφορία, δυσμορφία με τις απολαύσεις της ζωής του καθώς και τις ικανότητες του να εργάζεται πλήρως και αποδοτικά να μειώνονται, λεπτομέρειες όλων των οποίων εκτίθενται στην παράγραφο 7 της έκθεσης απαίτησης. Στην Υπεράσπιση τους οι Εναγόμενοι, αφού παραδέχονται ότι κατά τον ουσιώδη χρόνο της αγωγής ο Ενάγοντας εργοδοτείτο στην υπηρεσία των Εναγομένων, που είναι εταιρεία περιορισμένης ευθύνης και ασχολείτο με την εκτέλεση εργοληπτικών εργασιών, επικαλούνται διαφορετικές συνθήκες κάτω από τις οποίες συνέβηκε το εργατικό ατύχημα από αυτές που ο Ενάγοντας ανάφερε. Συγκεκριμένα, οι Ενάγοντες ισχυρίζονται ότι, ενώ ο Ενάγοντας μαζί με άλλο συνάδελφο του, τον Ανδρέα Πουργούρη, εκτελούσαν εργασίες ξυλοτύπου (ξεκαλούπωμα) στον πρώτο όροφο της επίδικης οικοδομής, τους ζητήθηκε από άλλο συνάδελφο τους, τον Μανώλη Μανώλη, χωρίς αυτός να είναι διευθυντής, να κατέβουν στο ισόγειο και να τον βοηθήσουν. Σύμφωνα με τους Εναγομένους, ο Πουργούρης κατέβηκε στο ισόγειο χρησιμοποιώντας το κλιμακοστάσιο σε αντίθεση με τον Ενάγοντα που αυτόβουλα προσπάθησε να βρεθεί στο ισόγειο από τις σκαλωσιές. Είναι η θέση των Εναγομένων ότι ο τραυματισμός του Ενάγοντα οφείλεται αποκλειστικά από δική του υπαιτιότητα αφού, ενεργώντας χωρίς τη δέουσα προσοχή και με επιπολαιότητα παρέβηκε τους κανόνες ασφάλειας θέτοντας ο ίδιος με δική του ευθύνη τον εαυτό του σε κίνδυνο. Παράλληλα, οι Εναγόμενοι απορρίπτουν όλους τους ισχυρισμούς που ο Ενάγοντας επικαλείται μέσα από τις λεπτομέρειες αμέλειας και την κατ' ισχυρισμό παράβαση καθηκόντων που απορρέουν από τη σχετική νομοθεσία και κανονισμούς και αναφέρουν ότι παρείχαν όλα τα προβλεπόμενα από τη νομοθεσία μέτρα για την ασφαλή διεξαγωγή των εργασιών μέσα στα πλαίσια της εργοδότησης του Ενάγοντα. Είναι ακόμη η θέση των Εναγομένων ότι ουδεμία σύμβαση εργασίας συνομολογήθηκε μεταξύ αυτών και του Ενάγοντα. Επιπροσθέτως, οι Εναγόμενοι αρνούνται και απορρίπτουν τις λεπτομέρειες των κατ' ισχυρισμό σωματικών βλαβών του Ενάγοντα θεωρώντας το περιεχόμενο τους υπερβολικό σε σχέση με την έκταση των εν λόγω σωματικών βλαβών και ταυτόχρονα αναληθές αφού, όπως οι ίδιοι ισχυρίζονται, μετά τη λήξη της αναρρωτικής άδειας του ο Ενάγοντας επέστρεψε κανονικά στην εργασία του όπου και παρέμεινε μέχρι τον Αύγουστο του έτους

1. Επίσης, είναι η θέση των Εναγομένων ότι καμία οφειλή έχουν προς τον Ενάγοντα και είναι για το λόγο αυτό που ζητούν απόρριψη της αγωγής με έξοδα εις βάρος του Ενάγοντα. Προδικαστική εξέταση νομικού ζητήματος Το προδικαστικό θέμα που οι Εναγόμενοι έγειραν με την παράγραφο 1 της υπεράσπισης αλλά προωθήθηκε από τον Ενάγοντα κατόπιν καταχώρησης σχετικής αίτησης ημερομηνίας 11.06.09 εξετάστηκε και κρίθηκε από το Δικαστήριο, το οποίο με ενδιάμεση απόφαση του ημερομηνίας 15.09.09 απέρριψε τη θέση των Εναγομένων για τους λόγους που αναφέρονται στο κείμενο της. Παραδεκτά Γεγονότα: Με βάση το περιεχόμενο των δικογράφων, τα πιο κάτω γεγονότα αποτελούν κοινό έδαφος των διαδίκων στην παρούσα αγωγή: - Κατά τον ουσιώδη για την παρούσα αγωγή χρόνο, οι Εναγόμενοι ήταν εταιρεία περιορισμένης ευθύνης που ασχολείτο με την εκτέλεση εργοληπτικών εργασιών. - Κατά τον ουσιώδη για την παρούσα αγωγή χρόνο, ο Ενάγοντας εργοδοτείτο στην υπηρεσία των Εναγομένων. - Κατά τον ουσιώδη για την παρούσα αγωγή χρόνο, ο Ενάγοντας ήταν 27 ετών, καθ' όλα υγιής, αρτιμελής και δραστήριος. - Στις 08.09.03 και ενώ ο Ενάγοντας εργαζόταν σε υπό ανέγερση οικοδομή στην οδό Κολωνακίου στην επαρχία Λεμεσού είχε ατύχημα και συνεπεία αυτού τραυματίστηκε. Περαιτέρω, κατά την εκδίκαση της υπόθεσης τα μέρη προέβηκαν από κοινού σε δήλωση σύμφωνα με την οποίαν παραδέχονται ως ορθό και αληθές το Τεκμήριο 6 που κατατέθηκε και δηλώνει ότι η αμοιβή του ιδιώτη αναισθησιολόγου Δρ. Αβρίλ Μ. Τζόουνς Αβάνη ανέρχεται στο ποσό των (ισότιμο σε Λ.Κ.£65,00). Πρόκειται για την απόδειξη υπ' αριθμό 2237 ημερομηνίας 08.09.03 που εκδόθηκε από τον εν λόγω αναισθησιολόγο εις το όνομα του Ενάγοντα για τις υπηρεσίες που ο πρώτος πρόσφερε στον δεύτερο έναντι του προαναφερόμενου ποσού. Τα πιο πάνω παραδεχτά γεγονότα εγκρίθηκαν από το Δικαστήριο και αποτελούν αυτόματα μέρος των ευρημάτων του. Επιπλέον, εάν και εφόσον κατά την αξιολόγηση της μαρτυρίας που τέθηκε ενώπιον του Δικαστηρίου μέσα από την ακροαματική διαδικασία, το Δικαστήριο διαπιστώσει περαιτέρω παραδοχές καθώς επίσης μη αμφισβήτηση επί οποιονδήποτε θέσεων ενός διαδίκου από τους άλλους τότε αυτά θα αποτελούν επίσης μέρος των ευρημάτων του στα πλαίσια έκδοσης της παρούσας απόφασης. Προσαχθείσα μαρτυρία: Για την απόδειξη της απαίτησης του ο Ενάγοντας παρουσίασε πέντε μάρτυρες, ήτοι τον εαυτό του (ΜΕ1), τον συνάδελφο του Ανδρέα Πουργούρη (ΜΕ2), τον φυσιοθεραπευτή Μαρίνο Μωυσέως (ΜΕ3), τον ορθοπεδικό διευθυντή του Γενικού Νοσοκομείο Λεμεσού Δρ. Βενεδοκλή Λανίτη (ΜΕ4) και τον ιδιώτη ορθοπεδικό χειρούργο Δρ. Φίλιππο Σιμιλλίδη (ΜΕ5). Οι δε Εναγόμενοι προς υπεράσπιση τους παρουσίασαν επίσης πέντε μάρτυρες, ήτοι τον διοικητικό σύμβουλο τους Γεώργιο Σοφοκλέους (ΜΥ3), τον υπάλληλο των Εναγομένων Μανώλη Μανώλη (ΜΥ2), ένα εκ των συνεργατών των Εναγομένων Πανίκκο Λοΐζου (ΜΥ4), την επιθεωρήτρια των Κοινωνικών Ασφαλίσεων Νίκη Ποτονίδου (ΜΥ1) και τον πρώην επιθεωρητή του Τμήματος Εργασίας στη Λεμεσό Στέλιο Στυλιανίδη (ΜΥ5). Παράλληλα, κατά την εκδίκαση της υπόθεσης κατατέθηκαν 22 τεκμήρια και ένα τεκμήριο προς αναγνώριση. Πλήρης έκταση της μαρτυρίας που δόθηκε ενώπιον του Δικαστηρίου βρίσκεται καταγραμμένη στα πρακτικά που τηρούνται και απλά πιο κάτω παρουσιάζεται μια συνοπτική παράθεση της με περισσότερες λεπτομέρειες να δίδονται εκεί που κρίνεται σκόπιμο για σκοπούς αξιολόγησης της, εξαγωγής ευρημάτων και συμπερασμάτων του Δικαστηρίου. ΜΕ1 ήταν ο Ενάγοντας, ο οποίος στην κυρίως εξέταση του ανάφερε, μεταξύ άλλων, ότι εργάστηκε ως καλουψιής στην υπηρεσία των Εναγομένων την περίοδο μεταξύ 01.01.94 μέχρι 01.09.05 υπό τη διεύθυνση του Γεώργιου Σοφοκλέους, ο οποίος είναι εξάδελφος του και ταυτόχρονα νονός του. Στις 08.09.03 ο Ενάγοντας ενώ βρισκόταν για εργασία σε υπό ανέγερση οικοδομή στην οδό Κολωνακίου στη Λεμεσό έλαβε εντολή από τον Μανώλη Μανώλη που ήταν ο επιστάτης του έργου και έδινε οδηγίες όταν απουσίαζε ο Γεώργιος Σοφοκλέους να μεταβεί στον πρώτο όροφο και να τοποθετήσουν ξυλότυπο ('καλουπώσουν') στην εξωτερική πλευρά της βεράντας του πρώτου ορόφου του ανεγειρόμενου κτιρίου έτσι ώστε να κατασκευαστεί εκεί στηθαίο από μπετό. Τη ώρα που έλαβε την εντολή από το Μανώλη βρισκόταν ήδη στον πρώτο όροφο και προσπάθησε να μεταβεί στο χώρο κατασκευής του στηθαίου βαδίζοντας πάνω σε βρεγμένες μορίνες. Σε κάποια στιγμή γλίστρησε, έπεσε στο κενό και κτύπησε στο έδαφος από ύψος 3 μέτρων. Το ατύχημα συνέβηκε στις 07:
2. Αμέσως μετά την πτώση του λιποθύμησε και ένας συνάδελφος του τον μετέφερε στο Γενικό Νοσοκομείο Λεμεσού. Εκεί του έκαναν συρραφή στο φρύδι και στο μάγουλο και αφού του τοποθέτησαν προσωρινό νάρθηκα στο αριστερό χέρι τον οδήγησαν για να τον ετοιμάσουν για χειρουργείο. Ο επί καθήκον ιατρός του νοσοκομείου που τον εξέτασε ήταν ο Δρ. Λανίτης, ο οποίος και έκδωσε το ιατρικό πιστοποιητικό υπ' αριθμό 136632 ημερομηνίας 13.06.05, το οποίο και κατατέθηκε ως Τεκμήριο
3. Μέσα από το εν λόγω πιστοποιητικό καταγράφεται ότι ο Ενάγοντας υπέστηκε συντριπτικό ενδαρθρικό κάταγμα αριστερής κερκίδος καθώς και εκδορές προσώπου κατόπιν πτώσης του από σκάλα και αφού εισήχθηκε στην ορθοπεδική κλινική του νοσοκομείου και του δόθηκε αναλγησία μετά τις προεγχειρητικές εργαστηριακές εξετάσεις ο ίδιος, κατόπιν αιτήματος του, εξήλθε της ορθοπεδικής κλινικής με δική του ευθύνη. Επ' αυτού ο Ενάγοντας εξήγησε ότι έφυγε από το νοσοκομείο υπογράφοντας σχετικό έντυπο επειδή μέχρι τις 16:00 δεν τον είχαν εισάξει στο χειρουργείο και ο ίδιος πονούσε πολύ. Σύμφωνα με το μάρτυρα, ουδείς εκείνη την ημέρα του είχε αναφέρει ότι οι μορίνες ήταν βρεγμένες αλλά εν πάσει περιπτώσει ήταν η μόνη διαθέσιμη διαδρομή που υπήρχε για να μπορέσει να διεκπεραιώσει τις οδηγίες του Μανώλη. Για την καθημερινή εκτέλεση της εργασίας του ο εν λόγω μάρτυρας ανάφερε ότι δεν του είχε δοθεί οποιοσδήποτε εξοπλισμός ατομικής προστασίας όπως κράνος κ.λ.π. αλλά ούτε και στο εργοτάξιο υπήρχαν μηχανισμοί συλλογικής προστασίας όπως ικριώματα (σκαλωσιές) στην εξωτερική πλευρά του κτιρίου, προστατευτικό κάγκελο σε κενά, δίχτυ προστασίας και κάλυψη σε φωταγωγούς. Ακολούθως, ο Ενάγοντας ανάφερε ότι αφού έφυγε από το Γενικό Νοσοκομείο Λεμεσού μετέβηκε στην Πολυκλινική Υγεία και αφού εξετάστηκε από τον Δρ, Φίλιππο Σιμιλλίδη χειρουργήθηκε κάτω από ολική αναισθησία. Μετά την εγχείρηση το χέρι του τοποθετήθηκε σε νάρθηκα για περίπου 8 εβδομάδες και του χορηγήθηκε αναρρωτική άδεια μέχρι τις 31.01.04, αντίγραφα της οποίας κατατέθηκαν ως Τεκμήρια 2Α, 2Β και 2Γ. Επίσης μετά την εγχείρηση ο Δρ. Σιμιλλίδης του έδωσε ιατρική βεβαίωση ημερομηνίας 23.09.03 στην οποία σημειώνεται ότι ο Ενάγοντας υπέστηκε συντριπτικό κάταγμα αριστερής κερκίδος με μετατόπιση, στο οποίο κάταγμα υπήρξε ανάταξη υπό γενική αναισθησία και αφού συγκρατήθηκε με τρεις μεταλλικούς ήλους (K-wires) ακινητοποιήθηκε με γύψο. Αντίγραφο της ιατρικής βεβαίωσης κατατέθηκε ως Τεκμήριο
4. Με την αφαίρεση του γύψου ο μάρτυρας ακολούθησε πρόγραμμα φυσιοθεραπείας στο Μαρίνο Μωυσέως. Εκεί χρειάστηκε να μεταβεί 45 φορές με τη χρέωση κάθε φορά να είναι Λ.Κ.£10,
5. Ο Ενάγοντας κατέβαλε το ποσό των Λ.Κ.£450,00 και έλαβε την απόδειξη υπ' αριθμό 14651 ημερομηνίας 17.02.04, αντίγραφο της οποίας κατάθεσε ως Τεκμήριο
6. Ο Ενάγοντας επίσης πλήρωσε στην Πολυκλινική Υγεία το ποσό των Λ.Κ.£232,17 λαμβάνοντας το τιμολόγιο επί πιστώσει υπ' αριθμό 303276 ημερομηνίας 09.09.03, αντίγραφο του οποίου κατατέθηκε ως Τεκμήριο 5, στον αναισθησιολόγο Δρ. Αβρίλ Τζόουνς Αβάνη το ποσό των Λ.Κ.£65,00 λαμβάνοντας γραπτή επιβεβαίωση που κατατέθηκε ως Τεκμήριο 6, την αμοιβή του Δρ. Σιμιλλίδη που ανερχόταν στο ποσό των Λ.Κ.£350,00 για την οποία έλαβε σχετική γραπτή επιβεβαίωση που κατατέθηκε ως Τεκμήριο 7 καθώς επίσης στον Δρ. Σιμιλλίδη το επιπρόσθετο συνολικό ποσό των Λ.Κ.£180,00 που αφορά την αμοιβή του για εξέταση και ακτινογραφίες του Ενάγοντα σε 7 ιατρικές επισκέψεις του λαμβάνοντας τις αποδείξεις εισπράξεως υπ' αριθμό 151897 ημερομηνίας 15.09.03 για το ποσό των Λ.Κ.£30,00, υπ' αριθμό 151850 ημερομηνίας 23.09.03 για το ποσό των Λ.Κ.£30,00, υπ' αριθμό 131344 ημερομηνίας 06.10.03 για το ποσό των Λ.Κ.£30,00, υπ' αριθμό 137346 ημερομηνίας 20.10.03 για το ποσό των Λ.Κ.£30,00, υπ' αριθμό 137333 ημερομηνίας 04.11.03 για το ποσό των Λ.Κ.£30,00, υπ' αριθμό 15896 ημερομηνίας 25.11.03 για το ποσό των Λ.Κ.£15,00 και υπ' αριθμό 26560 ημερομηνίας 28.01.04 για το ποσό των Λ.Κ.£15,00, αντίγραφα των οποίων κατατέθηκαν ως Τεκμήρια 8Α μέχρι 8Ζ. Επίσης, ο θεράπον ιατρός του Δρ. Σιμιλλίδης έκδωσε ιατρικό πιστοποιητικό ημερομηνίας 20.04.05 σχετικά με την ιατρική κατάσταση του Ενάγοντα, το οποίο και κατατέθηκε ως Τεκμήριο
7. Για την ετοιμασία του Τεκμηρίου 9 ο Ενάγοντας πλήρωσε στον Δρ. Σιμιλλίδη το επιπλέον ποσό των Λ.Κ.£75,00 λαμβάνοντας την απόδειξη πληρωμής υπ' αριθμό 521222 ημερομηνίας 27.04.05, η οποία και κατατέθηκε ως Τεκμήριο
8. Σύμφωνα με τον Ενάγοντα, μετά τη λήξη της αναρρωτικής άδειας του επέστρεψε στην υπηρεσία των Εναγομένων όπου και παρέμεινε μέχρι τον Σεπτέμβριο
9. Σήμερα δεν εργάζεται λόγω έλλειψης εργασίας. Την ημέρα του ατυχήματος ήταν 27 ετών ενώ σήμερα που δίνει μαρτυρία είναι ηλικίας 36 ετών. Εννέα χρόνια μετά το ατύχημα ο Ενάγοντας παραπονιέται ότι εξακολουθεί να αισθάνεται πόνο στον αριστερό καρπό του χεριού του κυρίως στις αλλαγές καιρικών συνθηκών καθώς και αδυναμία σύσφιξης. Τον καιρό που βρισκόταν στην υπηρεσία των Εναγομένων ο Ενάγοντας λάμβανε καθαρό εβδομαδιαίο μισθό ύψους Λ.Κ.£210,
10. Αντίγραφο πιστοποιητικό αποδοχών του κατατέθηκε ως Τεκμήριο
11. Όσον αφορά την περίοδο που βρισκόταν με αναρρωτική άδεια δεν πληρώθηκε οποιοδήποτε ποσό από τους Εναγομένους αλλά λάμβανε εβδομαδιαίως επίδομα ανικανότητας από το Τμήμα Κοινωνικών Ασφαλίσεως ύψους Λ.Κ.£86,00 περίπου. Επ' αυτού προσκόμισε σχετική επιστολή του Τμήματος Κοινωνικών Ασφαλίσεως ημερομηνίας 29.09.03, αντίγραφο της οποίας κατατέθηκε ως Τεκμήριο 12, με την οποία δηλώνεται ότι εγκρίθηκε από 11.09.03 η εβδομαδιαία χορήγηση στον Ενάγοντα επιδόματος ανικανότητας ύψους Λ.Κ.£86,06 αφού για τις τρεις πρώτες εργάσιμες ημέρες της περιόδου ανικανότητας δεν πληρώνεται επίδομα. Περαιτέρω, ο Ενάγοντας ανάφερε ότι μετά την καταχώρηση της αγωγής εξετάστηκε από τον χειρούργο ορθοπεδικό-αθλητίατρο Δρ. Σίμο Ιωάννου, ιατρό των Εναγομένων, ο οποίος στη συνέχεια τον παρέπεμψε στον ακτινολόγο Δρ. Ανδρέα Κοτζιαμάνη για τη λήψη ακτινογραφιών. Αντίγραφο του ιατρικού πιστοποιητικού του Δρ. Σίμου Ιωάννου ημερομηνίας 18.12.08 κατατέθηκε ως Τεκμήριο 14 και η ιατρική έκθεση του Δρ. Κοτζιαμάνη ως Τεκμήριο
12. Στο Τεκμήριο 13 παρατηρούνται αρχόμενες οστεοαρθρητικές αλλοιώσεις από τα οστά της πηχαιοκαρπικής άρθρωσης ενώ παράλληλα καταγράφονται παρατηρήσεις για ψευδοκυστικές αλλοιώσεις στην κεφαλή της ωλένης και ιστορικό υποκεφαλικού κατάγματος της κερκίδος. Το Τεκμήριο 14 περιγράφει την ιατρική κατάσταση του Ενάγοντα μέχρι τις 18.12.08 μέσα από την οποία παρατηρείται απώλεια κάμψης του αριστερού καρπού κατά 10 μοίρες και έκτασης κατά 15 μοίρες σε σύγκριση με το δεξιό. Επίσης, εντοπίζεται πλήρης πώρωση του κατάγματος ενώ δεν αποκλείεται η πιθανότητα εμφάνισης οστεοαρθρίτιδας στην αριστερή πηχεοκαρπική άρθρωση μετά από εντατική εργασία ή απότομη πτώση της θερμοκρασίας. Αντεξεταζόμενος ο Ενάγοντας δήλωσε, ανάμεσα σ' άλλα, ότι δεν υπέγραψε οποιαδήποτε συμφωνία εργοδότησης με τους Εναγομένους. Επίσης, ο εν λόγω μάρτυρας είπε ότι την ημέρα του ατυχήματος έλαβε οδηγίες από το Μανώλη για να μεταβεί στη μοναδική βεράντα του πρώτου ορόφου μήκους 7-8 μέτρα μαζί με το συνάδελφο του Ανδρέα Πουργούρη. Στην προσπάθεια του να μεταβεί στο χώρο που έπρεπε έπεσε από τα δεξιά και εξωτερικά του κτιρίου. Καταθέτοντας αρχιτεκτονικό σχέδιο τομής 'β-β' υπ' αριθμό 11 του τότε υπό ανέγερση κτιρίου σε κλίμακα 1:100 ως Τεκμήριο 15, ο Ενάγοντας υπέδειξε το σημείο που βρισκόταν όταν έλαβε τις οδηγίες από τον Μανώλη την ημέρα του ατυχήματος, το οποίο και σημειώθηκε πάνω στο εν λόγω τεκμήριο ως 'χ3'. Ακολούθως, υπέδειξε το χώρο όπου θα κατασκευαζόταν το στηθαίο από μπετό και επομένως, σύμφωνα με τις οδηγίες που έλαβε, διατάχτηκε να τοποθετήσει ξυλότυπο (καλουπώσει), το οποίο και σημειώθηκε πάνω στο Τεκμήριο 15 ως 'χ2' καθώς επίσης το σημείο όπου έπεσε, το οποίο και σημειώθηκε επίσης στο ίδιο τεκμήριο ως 'χ1'. Σύμφωνα με τον Ενάγοντα, υπήρχαν ικριώματα σε όλη την πλάκα του πρώτου ορόφου με το ύψος τους να ανέρχεται τα 3 μέτρα. Γύρω από τον πρώτο όροφο του κτιρίου δεν υπήρχαν ικριώματα. Ο Ενάγοντας, όπως είπε, δεν είδε προς τα πού πήγε ο Μανώλης μετά που του έδωσε τις οδηγίες την ημέρα του ατυχήματος. Ο ίδιος όμως ακολούθησε τον Πουργούρη που επιτυχώς χρησιμοποίησε την ίδια με αυτόν διαδρομή προς την εξωτερική πλευρά του πρώτου ορόφου και με τον οποίον θα διεκπεραίωνε μαζί την εργασία που τους ανατέθηκε. Για να μεταβεί στο στηθαίο έπρεπε πρώτα να βγει από την εξωτερική πλευρά και να εισέλθει εκ νέου στο κτίριο βαδίζοντας πάνω στις βρεγμένες μοριοσανίδες που εξείχαν από την πλάκα κατά 60 εκατοστά ενώ μεταξύ τους είχαν απόσταση 40 εκατοστά. Δεν υπήρχαν ικριώματα στην εξωτερική πλευρά του στηθαίου έτσι ώστε να πατήσει πάνω σ' αυτά αλλά μόνο οι προαναφερόμενες προεκτεινόμενες βρεγμένες μορίνες κάτω από τις οποίες δεν υπήρχε σκαλωσιά. Δεν μπορούσε να πηδήξει πάνω από το σημείο του στηθαίου επειδή υπήρχαν σίδερα ύψους 1-1,10 μέτρα περίπου. Σε ερώτηση γιατί δεν κατέβηκε από τη σκάλα για να χρησιμοποιήσει τη σκαλωσιά που στερέωνε την πλάκα μεσοπατώματος-πρώτου ορόφου για να βγει εσωτερικά να καλουπώσει το στηθαίο ο Ενάγοντας απάντησε ότι δεν μπορούσε να ανεβεί από τη σκαλωσιά επειδή από πάνω ήταν οι μορίνες και τα πλακάζ που στερέωναν τις δοκούς και επεκτείνονταν προς τα έξω. Ο Ενάγοντας είχε ξανά στο παρελθόν εργατικό ατύχημα με εργοδότη πάλι τους Εναγομένους όταν και τότε είχε βαδίσει πάνω σε βρεγμένες μορίνες σε υπό ανέγερση οικοδομή για να προχωρήσει μπροστά. Ήταν ο Ενάγοντας που αποφάσισε να ακολουθήσει τη διαδρομή που πιο πάνω επισήμανε αλλά, κατά τον ίδιο, ήταν η μοναδική επιλογή που είχε για να εκτελέσει την εργασία που του ανατέθηκε. Θεώρησε τη διαδρομή αυτή επικίνδυνη αλλά πίστευε ότι αν αρνιόταν να υπακούσει στην οδηγία του Μανώλη θα είχε συνέπειες με κίνδυνο να απολυθεί λόγω μη εκτέλεσης καθήκοντος. Προτού πατήσει πάνω στις μορίνες ο Ενάγοντας τις έλεγξε και διαπίστωσε ότι δεν είχαν οποιοδήποτε πρόβλημα. Ούτε μπορούσε να γυρίσει τα σίδερα πάνω και να βρεθεί στο χώρο του στηθαίου επειδή το στηθαίο στην εξωτερική πλευρά του ήταν καλουπωμένο από πριν να χυθεί η πλάκα του ορόφου με το καλούπι να είναι στο ίδιο ύψος 1,20 μέτρα με τα σίδερα. Απέρριψε την εκδοχή των Εναγομένων ότι έπεσε επειδή ο ίδιος αντίς να χρησιμοποιήσει τη σκάλα αποφάσισε να κατέβει από τη σκαλωσιά εκεί που τελείωνε η πλάκα του πρώτου ορόφου μετά που ο Μανώλης τον κάλεσε να κατεβεί κάτω και να βοηθήσει στο κτίσιμο κολόνας. Απέρριψε επίσης τη θέση των Εναγομένων ότι μπορούσε να κατέβαινε από τη σκάλα στο ισόγειο και έπειτα να ανεβεί από τη σκαλωσιά με τη χρήση σκάλας επειδή αυτό δεν ήταν εφικτό, δηλαδή η χρήση σκάλας στη σκαλωσιά, λόγω των κενών που είχαν οι μορίνες. Ούτε μπορούσε να χρησιμοποιήσει μετακινούμενη σκάλα επειδή δεν φορούσε να τη βάλει μεταξύ δύο μορίνων αλλά ούτε και μπροστά από αυτές λόγω της προέκτασης που όλες οι μορίνες είχαν γύρω από το υπό ανέγερση κτίριο. Ο Ενάγοντας προσέκρουσε στο έδαφος με το κεφάλι ανάποδα. Αιμορραγούσε στο φρύδι και το μάγουλο. Μπροστά στη θέα του αίματος λιποθύμησε. Μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο από τον Πουργούρη. Τη στιγμή του ατυχήματος ο διευθυντής των Εναγομένων απουσίαζε από το εργοτάξιο. Σεβόμενος τη συγγένεια που είχε με το διευθυντή των Εναγομένων δεν προχώρησε σε καταγγελία του εργοδότη του. Ωστόσο η ασφαλιστική εταιρεία δεν τον αποζημίωσε, πράγμα που του το ανακοίνωσε περί τις αρχές του έτους
13. Επιστρέφοντας στην υπηρεσία των Εναγομένων ο Ενάγοντας εργάστηκε ως εργάτης κουβαλώντας τούβλα και πηλό. Εργαζόταν όμως και ως καλουψιής εκτελώντας την ίδια εργασία που έκανε και πριν από το ατύχημα. Λάμβανε καθαρό εβδομαδιαίο μισθό £Λ.Κ.210,
14. Υπήρξαν περιπτώσεις όπου έλαβε οδηγίες να περπατήσει πάνω σε βρεγμένες μορίνες. Παρέμεινε στην υπηρεσία των Εναγομένων μέχρι το Σεπτέμβριο 2005 όταν και μαζί με τον Πουργούρη δημιούργησαν τη δική τους επιχείρηση κουβαλώντας και δένοντας βαρετό σίδερο. Παράλληλα, εκτελούσε χειροκίνητη εργασία και με τρακτέρ. Για την εκτέλεση της εργασίας φορούσε, κατόπιν συμβουλής του Δρ. Σιμιλλίδη, ειδική γάζα η οποία βοηθά στο να κρατά το χέρι περισσότερο δεμένο και έτσι να μπορεί να σηκώνει και μεταφέρει βαρετά αντικείμενα. Διεκπεραίωνε την εργασία με πόνο. Ακόμη ο Δρ. Σιμιλλίδης του είπε ότι λόγω του τραύματος του θα δημιουργηθούν άλατα στο χέρι του και τότε πιθανόν να χρειαστεί να υποβληθεί σε χειρουργική επέμβαση. Ο Ενάγοντας σημείωσε πως αν του δινόταν ατομικός εξοπλισμός και συγκεκριμένα αν είχε ζώνη ασφαλείας θα μπορούσε να είχε δεθεί σε σταθερό σημείο και να δούλευε στα εξωτερικά σημεία της οικοδομής. Σε ερώτηση ποιος ο λόγος να καλουπώσει το στηθαίο εξωτερικά αφού ήταν ήδη καλουπωμένο ο Ενάγοντας απάντησε ότι πήγε εκεί να ισιώσει το στηθαίο, εργασία που θεωρεί μέρος του καλουπώματος αφού και σ' αυτή την περίπτωση τοποθετείται ξυλότυπος. Επανεξεταζόμενος ο Ενάγοντας διευκρίνισε ότι την ημέρα του ατυχήματος οι Εναγόμενοι δεν του παρείχαν σκάλα αλλά ούτε και μπορούσε να τη χρησιμοποιήσει. ΜΕ2 ήταν ο Ανδρέας Πουργούρης, καλουψιής στο επάγγελμα. Όπως ο μάρτυρας ανάφερε, στις 08.09.03 πήγε στην εργασία του στις 07:
15. Εκεί ο Μανώλης Μανώλη, ο οποίος στην απουσία του Γιώργου Σοφοκλέους ήταν ο μοναδικός υπεύθυνος των εργασιών και έδινε οδηγίες χωρίς όμως να κατέχει θέση επιστάτη έργου, ζήτησε από τον ίδιο και τον Ενάγοντα να ισιώσουν και να στερεώσουν την εξωτερική μεριά του στηθαίου που ήταν ήδη καλουπωμένη και μετά να ξεκινήσουν από μέσα. Εκείνη την ημέρα ο Σοφοκλέους απουσίαζε από το εργοτάξιο. Ο εν λόγω μάρτυρας θεωρεί το στερέωμα του στηθαίου ως μέρος του καλουπώματος. Ο ίδιος κρατούσε το φάδι και ο Ενάγοντας τα ράμματα. Εξηγώντας τη διαδρομή που ακολούθησαν ο μάρτυρας ανάφερε ότι ανέβηκαν στον πρώτο όροφο από την κατασκευασμένη από σκυρόδεμα σκάλα και βάδισαν πάνω σε μορίνες που εξείχαν 40-50 εκατοστά προς τα έξω. Σύμφωνα με το μάρτυρα αυτό, μεταξύ των μορίνων και της πλάκας δεν υπήρχε τίποτε. Για να μεταβούν στο σημείο που θα εργάζονταν έπρεπε να περάσουν από έξω. Ο ίδιος πέρασε πρώτος αλλά ο Ενάγοντας που τον ακολουθούσε γλίστρησε και έπεσε με το κεφάλι προς τα κάτω από ύψος περίπου 3-4 μέτρα. Ο ΜΕ2 πρόσεξε ότι από την πτώση του Ενάγοντα είχε σκιστεί το κεφάλι, το φρύδι και το αριστερό χέρι του. Ο Ενάγοντας ήταν ζαλισμένος και με τη βοήθεια του Μανώλη και ενός άλλου συναδέλφου του έβαλαν τον Ενάγοντα στο όχημα του και ο ίδιος τον μετέφερε στο νοσοκομείο όπου και έμεινε μαζί του μέχρι τις 13:
16. Τότε ήλθε ο Γιώργος Σοφοκλέους και έτσι αυτός αναχώρησε από το νοσοκομείο. Σύμφωνα με τον ΜΕ2 εκτός από τη διαδρομή που ακολούθησαν δεν υπήρχε άλλος τρόπος να μεταβούν στο σημείο που τους διέταξε ο Μανώλη. Περαιτέρω, ο ΜΕ2 ανάφερε ότι εκείνη την ημέρα ο εργοδότης τους δεν τους προμήθευσε με κατάλληλο εξοπλισμό. Ούτε στο εργοτάξιο υπήρχαν μέχρι το συγκεκριμένο ατύχημα μηχανισμοί συλλογικής προστασίας. Συγκεκριμένα, δεν υπήρχαν ικριώματα, δίχτυ προστασίας ή οτιδήποτε άλλο προστατευτικό μέτρο. Μετά όμως το ατύχημα ανεγέρθηκαν ικριώματα περιμετρικά του υπό ανέγερση κτιρίου. Αντεξεταζόμενος ο ΜΕ2 δήλωσε, ανάμεσα σ' άλλα, ότι την ημέρα του ατυχήματος και μετά που έφθασε στην εργασία του έλαβε οδηγίες από το Μανώλη να ευθυγραμμίσουν την εξωτερική πλευρά του στηθαίου. Έτσι ο ίδιος ανέβηκε στην πλάκα από την κατασκευασμένη από σκυρόδεμα σκάλα και περπάτησε πάνω στις μορίνες για να βγει έξω. Η πλάκα του πρώτου ορόφου ήταν χυμένη. Το δε στηθαίο πάχους 10 εκατοστών ήταν καλουπωμένο από πλακάζ πλάτους 61 εκατοστών και το σκυρόδεμα αυτού είχε χυθεί με τις κολώνες του επόμενου ορόφου. Ο ξυλότυπος ξεκινούσε από το πάτωμα της πλάκας 20-30 εκατοστά με την πλάκα να έχει πάχος 15-20 εκατοστά. Σύμφωνα με τον μάρτυρα, την επόμενη ημέρα έκανε μαζί με άλλο συνάδελφο εκ νέου έλεγχο του στηθαίου αλλά για να μην προκληθεί ξανά ατύχημα μετέβησαν στο επίμαχο σημείο από άλλη διαδρομή, ήτοι περνώντας από τα πλακάζ του στηθαίου και κρατώντας από αυτά που εξέχουν από εκεί που καταλήγει η πλάκα προς την πλευρά που υπάρχει κατάστημα πώλησης υποδημάτων με την επωνυμία 'Bata' βρέθηκαν στο συγκεκριμένο χώρο εργασίας. Τα πλακάζ εξείχαν από το τέλος της πλάκας 20-30 εκατοστά και έπειτα υπήρχαν μορίνες με επιπλέον μήκος 50 εκατοστά. Όπως ο εν λόγω μάρτυρας εξήγησε, την ώρα που ο Ενάγοντας έπεσε αυτός βρισκόταν πάνω στην πλάκα του στηθαίου και ευθύς αναρριχήθηκε στο στηθαίο, πάτησε πάνω στα σίδερα και κατέβηκε στην πλάκα από τις σκάλες. Προσδιόρισε την ώρα του ατυχήματος ως 07:
17. Ο ίδιος μετέφερε μαζί με άλλους συναδέλφους του τον Ενάγοντα σε όχημα που βρισκόταν σε απόσταση 10 μέτρων ενώ παρατήρησε να τρέχει αίμα από το κεφάλι και τον αριστερό καρπό του. Συνόδευσε τον Ενάγοντα στο Γενικό Νοσοκομείο Λεμεσού όπου και παρέμεινε κοντά του μέχρι η ώρα 13:00 περίπου που ήλθε ο διευθυντής των Εναγομένων και του είπε να επιστρέψει στην εργασία του. Ακολούθως, ο ΜΕ2 αναφέρθηκε στο συνεταιρισμό που δημιούργησε με τον Ενάγοντα, ο οποίος, μαζί με τον ίδιο, ασκούσε κανονικά το επάγγελμα του σιδερά. Ο συνεταιρισμός διέλυσε το έτος
18. Στρεφόμενος στο θέμα ασφάλειας του εργοταξίου ο μάρτυρας είπε ότι δεν υπήρχαν ικριώματα ασφαλείας ενώ δεν απέκλεισε το ενδεχόμενο να μπορούσε κάποιος να τοποθετήσει δύο ειδικά ξύλα που χρησιμοποιούνται σε ικριώματα (γνωστά ως 'πόττιες') και πλακάζ πάνω στις μορίνες από την πλευρά του καταστήματος πώλησης υποδημάτων με την επωνυμία 'Bata' και αφού πατήσει πάνω σ' αυτά να βρεθεί στον επίμαχο χώρο του στηθαίου, παρόλο που δεν θεωρεί τη διαδρομή αυτή ασφαλή. Ο ΜΕ2 συμφώνησε ότι ο ίδιος μαζί με τον Ενάγοντα αποφάσισαν και επέλεξαν τη διαδρομή που ακολούθησαν, συμπληρώνοντας όμως ότι ο Μανώλη ουδέποτε τους υπέδειξε να ακολουθήσουν οποιαδήποτε συγκεκριμένη πορεία. Περαιτέρω, ο ΜΕ2 αρνήθηκε τη θέση των Εναγομένων ότι την ημέρα του ατυχήματος βρισκόταν πάνω στο μεσοπάτωμα μαζί με τον Ενάγοντα όταν ο Μανώλη τους φώναξε να έλθουν κάτω και να τον βοηθήσουν στο να τοποθετήσουν ξυλότυπο στην εξωτερική κολώνα του κτιρίου προς την πλευρά της οδό Κολωνακίου. Ο εν λόγω μάρτυρας αρνήθηκε ακόμη τον ισχυρισμό των Εναγομένων ότι ο ίδιος κατέβηκε από τη σκάλα ενώ ο Ενάγοντας επιχείρησε να κατέβει από την πλευρά του καταστήματος 'Bata' πατώντας πάνω σε σανίδες και γι' αυτό έπεσε. Επίσης, ο μάρτυρας αρνήθηκε τη θέση των Εναγομένων ότι την ημέρα του ατυχήματος δεν πήγε μαζί με τον Ενάγοντα για να ελέγξουν και ευθυγραμμίσουν το στηθαίο αλλά να ξεκαλουπώσουν την πλάκα του μεσοπατώματος και να τοποθετήσουν εκεί τα σανίδια και τα πλακάζ. ΜΕ3 ήταν ο Μαρίνος Μωυσέως, ο οποίος έχει κέντρο φυσιοθεραπείας και ασκώντας το επάγγελμα του φυσιοθεραπευτή ασχολείται κυρίως με ορθοπεδικά προβλήματα. Στην κυρίως εξέταση του ανάφερε, μεταξύ άλλων, ότι γνώρισε τον Ενάγοντα ως ασθενή του. Στη συνέχεια ο μάρτυρας αναγνώρισε το Τεκμήριο 4 ως την απόδειξη που ο ίδιος έκδωσε αφού πληρώθηκε από τον Ενάγοντα το συνολικό ποσό των Λ.Κ.£450,00 για 45 φυσιοθεραπείες που του έκανε στον αριστερό του καρπό με χρέωση Λ.Κ.£10,00 η κάθε μία μετά από χειρουργική επέμβαση και ακινητοποίηση του αριστερού χεριού. Αντεξεταζόμενος ο εν λόγω μάρτυρας δήλωσε, ανάμεσα σ' άλλα, ότι μετά την εγχείρηση στην οποία υπεβλήθηκε ο Ενάγοντας και την αφαίρεση του νάρθηκα υπήρχε δυσκαμψία του αριστερού χεριού του. Σύμφωνα με τον ΜΚ3, ο τραυματισμός του Ενάγοντα ήταν σοβαρός και γι' αυτό τον υπέβαλε σε φυσιοθεραπεία χρησιμοποιώντας συσκευή που εκπέμπει φως διαφόρων συχνοτήτων (λέιζερ), μηχανή υπερήχου (ultrasound) και κινησιοθεραπεία του αριστερού καρπού και όλων των δακτύλων του επειδή όταν τραυματιστεί ο καρπός όλο σχεδόν το χέρι αντιμετωπίζει πρόβλημα. Είναι η θέση του μάρτυρα ότι οι 45 φορές συνεχόμενης και καθημερινής φυσιοθεραπείας που ο Ενάγοντας είχε ήταν αρκετές για το τραύμα του. Με το τέλος της φυσιοθεραπείας εκδόθηκε το Τεκμήριο 4 και ο Ενάγοντας αποθεραπεύτηκε χωρίς όμως να είναι σε θέση να γνωρίζει αν η αποθεραπεία του ήταν πλήρης ή αν είχε οποιοδήποτε πρόβλημα μεταγενέστερα. Ο ίδιος όμως δεν έχει ξαναδεί τον Ενάγοντα από τότε. ΜΕ4 ήταν ο Δρ. Βενετοκλής Λανίτης, ορθοπεδικός χειρούργος και διευθυντής στο Γενικό Νοσοκομείο Λεμεσού. Στην κυρίως εξέταση του ανάφερε, μεταξύ άλλων, ότι στις 08.09.03 εργαζόταν στο Γενικό Νοσοκομείο Λεμεσού εξέτασε τον Ενάγοντα διαπιστώνοντας συντριπτικό κάταγμα κάτω πέρατος κερκίδος και εκδορές προσώπου. Παρόλο ότι ο Ενάγοντας εισήχθηκε στο ορθοπεδικό τμήμα και παρά την ιατρική συμβουλή που του έδωσαν, εντούτοις αυτός έφυγε από το νοσοκομείο με την σύζυγο του να υπογράφει το σχετικό έντυπο. Αφού του υποδείχτηκε το Τεκμήριο 1, ο ίδιος το αναγνώρισε ως το ιατρικό πιστοποιητικό που ο ίδιος ετοίμασε, έκδωσε και υπέγραψε και αφορούσε την ιατρική κατάσταση του Ενάγοντα. Κατά την αντεξέταση του εν λόγω μάρτυρα κατατέθηκε από κοινού ως Τεκμήριο 16 αντίγραφο μέρους του ιατρικού φακέλου του Ενάγοντα μέσα από τον οποίον καταγράφονται τα αποτελέσματα της ιατρικής εξέτασης του Ενάγοντα, χειρόγραφες σημειώσεις που λήφθηκαν από τον Ενάγοντα σε σχέση με το ιστορικό του τραυματισμού του και φέρουν ημερομηνία 08.09.03 και ώρα 09:00, αντίγραφο του Τεκμηρίου 1, αντίγραφο συγκατάθεσης για θεραπεία περιλαμβανομένης υποβολής σε εγχείρηση και χειρόγραφη και υπογεγραμμένη από τη σύζυγο του Ενάγοντα δήλωση για έξοδο του Ενάγοντα από το νοσοκομείο, παρά την περί του αντιθέτου ιατρική συμβουλή που είχε. Ο Δρ. Φίλιππος Σιμιλλίδης, ορθοπεδικός χειρούργος, ήταν ο ΜΕ5 στην παρούσα υπόθεση. Στην κυρίως εξέταση του ο εν λόγω ιατρός ανάφερε, μεταξύ άλλων, ότι γνώριζε τον Ενάγοντα ως ασθενή από το 1997 λόγω ιατρικών προβλημάτων που αντιμετώπιζε. Στις 08.09.03 ο Ενάγοντας τον επισκέφτηκε για τραυματισμό που δέχτηκε στον αριστερό καρπό. Ειδικότερα ο ΜΕ5 διέγνωσε συντριπτικό κάταγμα ενδαρθρικό και κεφαλής της κερκίδος που είχε μετατόπιση. Γι' αυτό, υπό γενική αναισθησία, προχώρησε στην ανάταξη και συγκράτηση του κατάγματος και οστεοσύνθεσης με τρεις μεταλλικούς συνδετήρες-ήλους (K-wires) με τη βοήθεια ακτινολογικού μηχανήματος. Για την εγχείρηση ο ΜΕ5 πληρώθηκε το ποσό των Λ.Κ.£350,00 και έκδωσε σχετική απόδειξη, την οποία και αναγνώρισε ως Τεκμήριο
19. Μετά το χειρουργείο ο Ενάγοντας παρέμεινε ένα βράδυ στο ιδιωτικό νοσοκομείο Πολυκλινική Υγεία και στη συνέχεια απολύθηκε και παρακολουθείτο στο ιατρείο του ΜΕ5 σαν εξωτερικός ασθενής. Το χέρι του Ενάγοντα ήταν ακινητοποιημένο σε γύψινο νάρθηκα για 8 περίπου εβδομάδες. Με την πάροδο της περιόδου των 8 εβδομάδων ο Ενάγοντας πήγε για φυσιοθεραπεία, η οποία είχε σκοπό την κινητοποίηση της άρθρωσης για καλύτερη λειτουργικότητα. Παράλληλα, χορήγησε στον Ενάγοντα αναρρωτική άδεια σε τρεις δόσεις για την συνολική περίοδο από 08.09.03 μέχρι 31.01.
20. Επ' αυτού ο ΜΕ5 αναγνώρισε τα Τεκμήρια 2Α μέχρι 2Γ που κατατέθηκαν ως τα έγγραφα με τα οποία χορηγούσε σταδιακά στον Ενάγοντα αναρρωτική άδεια για την προαναφερόμενη περίοδο. Αφού στη συνέχεια αναγνώρισε το Τεκμήριο 9 ως το ιατρικό πιστοποιητικό που έκδωσε για τον Ενάγοντα σε σχέση με το ατύχημα που είχε στις 08.09.03, ο ΜΕ5 δήλωσε ότι η τελευταία αφορά που εξέτασε τον Ενάγοντα ήταν η προηγούμενη ημέρα της κατάθεσης του στο Δικαστήριο, μέσα από την οποία επαναλαμβάνει τα ευρήματα που κατέγραψε στο εν λόγω έγγραφο. Σύμφωνα με το Τεκμήριο 9, η κλινική εικόνα του Ενάγοντα, όπως αυτή προέκυψε μέσα από την εξέταση που έτυχε από τον εν λόγω μάρτυρα στις 19.04.05, εμφανίζει: · ελαττωμένη έκταση του καρπού, συγκρινόμενη με το δεξιό κατά 10 μοίρες, · ελαττωμένη κάμψη του καρπού, συγκρινόμενη με το δεξί κατά 10 μοίρες, · περιορισμός υπτιασμού κατά 20 μοίρες, · πλήρης πρηνισμός. Επίσης, ο Ενάγοντας παραπονιέται για πόνο στην περιοχή του αριστερού καρπού και ιδιαίτερα μετά από χειρονακτική εργασία και σε καιρικές αλλαγές καθώς και για αδυναμία σύσφιξης, πράγμα που τον εμποδίζει στην εργασία του ως καλουψιής. Τα ενοχλήματα αυτά θα παραμείνουν μόνιμα και υπάρχει πιθανότητα να αυξηθούν στο μέλλον επειδή λόγω του ενδοαρθρικού κατάγματος θα αναπτυχθεί οπωσδήποτε οστεοαρθρίτιδα. Για την έκδοση του ιατρικού πιστοποιητικού (Τεκμήριο 9) ο ΜΕ5 πληρώθηκε το ποσό των Λ.Κ.£75,00, για το οποίο ο μάρτυρας έδωσε στον Ενάγοντα την απόδειξη υπ' αριθμό 521222 ημερομηνίας 27.04.05, την οποία αναγνώρισε ως το Τεκμήριο
21. Περαιτέρω, ο μάρτυρας αναγνώρισε τις διάφορες αποδείξεις που έκδωσε σχετικά με τις επισκέψεις του Ενάγοντα στο ιατρείο του, οι οποίες είχαν ήδη κατατεθεί ως Τεκμήρια 8Α έως 8Ζ. Ακολούθως, ο μάρτυρας αναγνώρισε το Τεκμήριο 3 ως την ιατρική βεβαίωση που έκδωσε στις 23.09.03 και έδωσε στον Ενάγοντα επειδή ο τελευταίος του το ζήτησε για δική του χρήση. Αντεξεταζόμενος ο μάρτυρας, ανάμεσα σ' άλλα, αναφέρθηκε στα ιατρικά προβλήματα που ο Ενάγοντας αντιμετώπισε και τον επισκέφτηκε μία φορά το 1997 αιμάτωμα στο δεξί ώμο και δύο φορές το 1999 για πόνο στη μέση όταν έσκυψε να πάρει κάτι και τενοντίτιδα του αριστερού ώμου λόγω πολλής χρήσης του. Παράλληλα, ο ΜΕ5 απέκλεισε το ενδεχόμενο να υπήρχε διαφορά στις μοίρες του αριστερού καρπού του Ενάγοντα συγκρινόμενο με το δεξιό επειδή δεν υπήρχε προηγούμενος τραυματισμός του στο σημείο εκείνο και επειδή, από ότι γνωρίζει, δεν υπήρχε καμία εκ γενετής τέτοια ανωμαλία στον Ενάγοντα. Όπως ο ΜΕ5 είπε, αν υπήρχε τέτοια εκ γενετής ανωμαλία στον Ενάγοντα θα τη σημείωνε στον ιατρικό φάκελο του. Μετά την αφαίρεση του νάρθηκα, το αριστερό χέρι του Ενάγοντα ήταν πάρα πολύ στριφνό και στάληκε για φυσιοθεραπεία έτσι ώστε να αποκτήσει τη μέγιστη κινητικότητα που είχε προγενέστερα του ατυχήματος. Σύμφωνα με το μάρτυρα, όταν κάποιος υποστεί κάταγμα στο χέρι μπορεί να μεταφερθεί στο νοσοκομείο με ιδιωτικό μέσο χωρίς να δεθεί το χέρι και χωρίς να υπάρχει κίνδυνος να υποστεί περαιτέρω ζημιά από τη μετακίνηση. Στρεφόμενος στα παράπονα του Ενάγοντα για αίσθημα πόνου στο αριστερό χέρι, ο ΜΚ5 δήλωσε ότι του είχε πει ότι ήταν αναμενόμενο η χρήση του χεριού του δυνατό να του προκαλεί πόνο, πρήξιμο και δυσφορία από την κίνηση του καρπού μετά από εργασία. Ακόμη, όπως ο εν λόγω μάρτυρας εξήγησε, η χρήση για πολλή ώρα χειροκίνητου τρακτέρ μπορεί να ενοχλήσει. Εξετάζοντας τον Ενάγοντα την προηγούμενη της κατάθεσης του στο Δικαστήριο για να εξακριβώσει τη σημερινή εικόνα της ιατρικής κατάστασης του αριστερού καρπού του, παρατήρησε, με τη βοήθεια ακτινογραφιών, ότι αναπτύχθηκαν ευρήματα μετατραυματικής οστεοαρθρίτιδας, μεγαλύτερου βαθμού από αυτού που εντόπισε όταν το εξέτασε προγενέστερα και συγκεκριμένα στις 02.06.
22. Είναι η ιατρική θέση του ΜΕ5 ότι ένα νέο άτομο δεν μπορεί να πάθει μετατραυματική οστεοαρθρίτιδα από τη συνεχή χρήση του καρπού αλλά αυτή οφείλεται καθαρά στο τραύμα που ο Ενάγοντας υπέστηκε και στο σημείο που το έπαθε. Εκ μέρους της υπεράσπισης κατάθεσε ως πρώτος μάρτυρας η Νίκη Ποτονίδου (ΜΥ1), επιθεωρήτρια των Κοινωνικών Ασφαλίσεων, η οποία στην κυρίως εξέταση της αναφέρθηκε κυρίως στις αποδοχές που ο Ενάγοντας είχε την περίοδο που εργαζόταν στους Εναγομένους αλλά και όταν ήταν αυτοεργοδοτούμενος. Καταθέτοντας ως Τεκμήριο 17 αναλυτική κατάσταση αποδοχών του Ενάγοντα ημερομηνίας 12.12.12 για το έτος 2003, η εν λόγω μάρτυρας επισήμανε ότι για τους μήνες Οκτώβριο, Νοέμβριο και Δεκέμβριο του έτους 2003 δεν φαίνεται να υπήρχε εισόδημα. Το ίδιο παρατηρεί για τον Ιανουάριο και Φεβρουάριο του έτους 2004 και επ' αυτού κατάθεσε ως Τεκμήριο 18 αναλυτική κατάσταση αποδοχών του Ενάγοντα ημερομηνίας 12.12.12 για το έτος
23. Σε σχέση με τον Σεπτέμβριο μέχρι και το Δεκέμβριο του έτους 2005 δεν αναφέρονται, μέσα από το Τεκμήριο 19 που η μάρτυρας αυτή κατάθεσε και αφορά αναλυτική κατάσταση αποδοχών του Ενάγοντα ημερομηνίας 12.12.12 για το έτος 2005, οποιεσδήποτε αποδοχές με την ΜΥ1 να το αποδίδει στην πιθανότητα τερματισμού της εργοδότησης του Ενάγοντα από την υπηρεσία των Εναγομένων. Σε ερώτηση που εργαζόταν ο Ενάγοντας το έτος 2006, η μάρτυρας απάντησε ότι ήταν αυτοτελώς εργαζόμενος και επί του θέματος αυτού κατάθεσε ως Τεκμήρια 20 και 21 κατάσταση ασφαλιστικού λογαριασμού του Ενάγοντα για τα έτη 2006 και 2007 αντίστοιχα. Αντεξεταζόμενη η ΜΥ1, ανάμεσα σ' άλλα, συμφώνησε ότι αν ο Ενάγοντας εργαζόταν την περίοδο από Σεπτέμβριο 2003 μέχρι Δεκέμβριο 2003 οι ασφαλιστέες αποδοχές του θα ήταν μεγαλύτερες. Κοιτάζοντας το Τεκμήριο 11, η εν λόγω μάρτυρας δήλωσε ότι ο ακάθαρτος εβδομαδιαίος μισθός του Ενάγοντα ανερχόταν στις Λ.Κ.£210,
24. ΜΥ2 ήταν ο Μανώλης Μανώλη, ο οποίος την περίοδο του ατυχήματος βρισκόταν στην υπηρεσία των Εναγομένων και εργαζόταν στο επίδικο έργο ως καλουψιής-σιδεράς. Εξακολουθεί δε και σήμερα να εργάζεται στους Εναγομένους. Ο διευθυντής των Εναγομένων είναι σύζυγος της αδελφής του ενώ ο ίδιος ο μάρτυρας είναι μακρινός συμπέθερος του Ενάγοντα. Στην κυρίως εξέταση του ο εν λόγω μάρτυρας ανάφερε, μεταξύ άλλων, ότι οι Εναγόμενοι δεν διέθεταν στην επίδικη οικοδομή εργοδηγό ή επιστάτη αλλά τις οδηγίες τις έδινε ο διευθυντής τους (Γεώργιος Σοφοκλέους) είτε στον μάρτυρα για να τις διαβιβάσει στα υπόλοιπα τρία άτομα, ήτοι στον Ενάγοντα, στον Πουργούρη (ΜΕ2) και σ' ένα άλλο, το όνομα του οποίου δεν θυμάται, είτε αποκλειστικά στον εν λόγω μάρτυρα. Αναλόγως της εργασίας ο Σοφοκλέους μπορεί να ερχόταν το πρωί και να έλεγε στο μάρτυρα τι έπρεπε να γίνει την ημέρα και το απόγευμα για το τι έπρεπε να γίνει την επόμενη ή μεθεπόμενη ημέρα. Ο μάρτυρας δεν θυμάται αν το πρωί της ημέρας του ατυχήματος ο Σοφοκλέους του έδωσε οδηγίες. Την ημέρα του ατυχήματος οι υπάλληλοι των Εναγομένων άρχισαν εργασία πριν από τις 07:
25. Ο ίδιος βρισκόταν πάνω στην πλάκα του πρώτου ορόφου, στην οποία χύθηκε σκυρόδεμα. Το πρωί της 08.09.03 ο Ενάγοντας εργαζόταν μαζί με τον Πουργούρη, πλην όμως ο μάρτυρας αυτός δεν θυμάται τι εργασία έκαναν. Ούτε θυμάται αν η πλάκα του πρώτου ορόφου ήταν βρεγμένη. Ούτε ακόμη θυμάται αν στην πλάκα του πρώτου ορόφου υπήρχε στηθαίο ή αν υπήρχε κάτι τέτοιο σε οποιαδήποτε μεριά της. Θυμάται όμως ότι η πλάκα του πρώτου ορόφου ήταν καλουπωμένη αλλά όχι πότε ακριβώς αφαιρέθηκε ο ξυλότυπος (καλούπια). Ούτε θυμάται πότε χύθηκε το σκυρόδεμα στην πλάκα του πρώτου ορόφου. Ξαφνικά άκουσε τον Πουργούρη που έτρεχε στο δρόμο και του φώναξε ότι ο Ενάγοντας είχε ατύχημα. Σύμφωνα με τον μάρτυρα, αυτό έγινε πριν από τις 09:00 που διακόπτουν την εργασία τους για φαγητό. Αμέσως κατέβηκε από τη σκάλα και βρήκε τον Ενάγοντα στο έδαφος. Δεν είδε τον Ενάγοντα να πέφτει στο έδαφος και ούτε πρόσεξε οτιδήποτε πριν να του φωνάξει ο Πουργούρης. Ακολούθως, έπιασαν τον Ενάγοντα και τον έβαλαν στα πίσω καθίσματα αυτοκινήτου και ο Πουργούρης τον μετέφερε στο νοσοκομείο ενώ ο ίδιος παρέμεινε στην οικοδομή όπου συνέχισε την εργασία μαζί με τον τρίτο συνάδελφο του. Όπως στη συνέχεια ο μάρτυρας σημείωσε, μετά τη λήξη της αναρρωτικής περιόδου ο Ενάγοντας επέστρεψε στην εργασία και εργαζόταν ως καλουψιής, όπως και πριν από το ατύχημα του. Αντεξεταζόμενος ο ΜΥ2 δήλωσε, ανάμεσα σ' άλλα, ότι δεν θυμάται αν την ημέρα του ατυχήματος το σκυρόδεμα της πλάκας του πρώτου ορόφου ήταν βρεγμένο. Επίσης, ο ΜΥ2 δήλωσε ότι την ημέρα του ατυχήματος ο Σοφοκλέους δεν ήταν στο εργοτάξιο. Σε ερώτηση κατά πόσο οι Εναγόμενοι τους προμήθευαν με ειδικά παπούτσια, αυτός απάντησε αρνητικά αλλά ο ίδιος για δική του προστασία φορούσε τέτοια παπούτσια που αγόρασε με δικά του έξοδα. Αναφερόμενος στα μέτρα ασφαλείας του εργοταξίου, ο ΜΥ2 δήλωσε ότι η πλάκα που ήταν χυμένη είχε ικριώματα που την στήριζαν με τις μορίνες να προεκτείνονται αλλά δεν υπήρχαν προστατευτικά ικριώματα έξω από το κτίριο. Ούτε υπήρχε δίχτυ ασφαλείας. Μετά παρέλευση 3 ημερών από το ατύχημα και αφού αφαιρέθηκε ο ξυλότυπος από την πλάκα τοποθετήθηκαν προστατευτικά ικριώματα στο κτίριο. Δεν νομίζει να υπήρχε εξωτερικά βεράντα και δεν θυμάται αν εκείνο το κομμάτι είχε στηθαίο. Ο ίδιος δεν ενημέρωσε το Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας για το ατύχημα που συνέβηκε επειδή δεν θεώρησε ότι ήταν δική του υποχρέωση. Επιπλέον, ο εν λόγω μάρτυρας δήλωσε ότι δεν είδε τον Πουργούρη να κατεβαίνει από το κλιμακοστάσιο και ούτε θυμάται να του είπε ή να είδε τον Ενάγοντα να πηδά από τα ικριώματα που στήριζαν την πλάκα. ΜΥ3 ήταν ο διευθυντής των Εναγομένων, Γεώργιος Σοφοκλέους, ο οποίος στην κυρίως εξέταση του ανάφερε, μεταξύ άλλων, ότι στις 08.09.03 έλαβε περίπου στις 08:00 τηλεφώνημα από τον υπάλληλο του Πουργούρη, ο οποίος τον ενημέρωσε για ατύχημα που είχε ο Ενάγοντας σε υπό ανέγερση οικοδομή που αποτελείτο από υπόγειο, μεσοπάτωμα, πλάκα πρώτου ορόφου και πλάκα δεύτερου ορόφου. Του είπε ακόμη ότι ο Ενάγοντας μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο. Ο ίδιος βρισκόταν σε άλλη οικοδομή αλλά μετά το τηλεφώνημα μετέβηκε στο Γενικό Νοσοκομείο Λεμεσού. Η ώρα ήταν μετά τις 09:
26. Όταν πήγε στο νοσοκομείο συνάντησε τον Πουργούρη, ο οποίος βρισκόταν έξω από το ακτινολογικό τμήμα και ανάμενε τον Ενάγοντα να εξέλθει του τμήματος. Αφού ρώτησε τον Πουργούρη πως ακριβώς συνέβηκε το ατύχημα, αυτός του είπε ότι ο ίδιος μαζί με τον Ενάγοντα εργάζονταν στο πάτωμα του πρώτου ορόφου και αφαιρούσαν το ξυλότυπο από κολώνες. Σε κάποια στιγμή τους φώναξε ο Μανώλη να κατέβουν στο ισόγειο στις κολώνες που ήταν στην πρόσοψη του κτιρίου για να τον βοηθήσουν να στήσουν μεταλλικές κολώνες που είχαν διάμετρο 80 εκατοστών επειδή δεν μπορούσε από μόνος του να τοποθετήσει μεταλλικά καλούπια και να χυθεί σκυρόδεμα στις κολώνες. Όπως ο Πουργούρης του είπε, αυτός κατέβηκε από την κατασκευασμένη από μπετό σκάλα αλλά όχι ο Ενάγοντας, που εκείνη τη στιγμή δούλευε στο κατασκευασμένο από σκυρόδεμα πάτωμα του μεσοπατώματος, επειδή βαριόταν πάντα να ακολουθεί ορθούς τρόπους εκτέλεσης εργασίας. Στην προσπάθεια του να κατεβεί από τα ικριώματα στο ισόγειο έχασε την ισορροπία του και έπεσε κάτω. Ο ΜΥ3 είδε τον Ενάγοντα στο νοσοκομείο, ο οποίος είχε κάποιες ουλές στο πρόσωπο που του είχαν καθαρίσει στις πρώτες βοήθειες ενώ το αριστερό χέρι του ήταν δεμένο. Λόγω πιθανού φόρτου εργασίας δεν κατέστη δυνατό μέχρι το απόγευμα ο Ενάγοντας να υποβληθεί σε εγχείρηση με αποτέλεσμα να μεταβεί στην Πολυκλινική Υγεία και να υποβληθεί το ίδιο απόγευμα σε χειρουργική επέμβαση. Ρωτώντας τον Ενάγοντα τις συνθήκες κάτω από τις οποίες τραυματίστηκε έλαβε την ίδια ακριβώς απάντηση που έλαβε από τον Πουργούρη προηγουμένως. Την επόμενη ημέρα του ατυχήματος ο ΜΥ3 συνομίλησε εκ νέου με τον Ενάγοντα για την ενημέρωση του τμήματος επιθεωρήσεως εργασίας, ο οποίος του είπε ότι δεν χρειάζεται. Ο ίδιος όμως είχε τελικά διαφορετική άποψη και έτσι στην παρουσία του Ενάγοντα συμπλήρωσε το σχετικό έντυπο, το οποίο και του έδωσε για να το παραδώσει. Αντίγραφο του εντύπου αυτού κατατέθηκε ως Τεκμήριο 'Α' προς αναγνώριση. Το τμήμα επιθεωρήσεως εργασίας επισκέφτηκε τη σκηνή του ατυχήματος, το οποίο και του είπε ότι δεν είχε ευθύνη για το ατύχημα. Ακολούθως, χορηγήθηκε στον Ενάγοντα αναρρωτική άδεια μέχρι τον Ιανουάριο 2004 και επιστρέφοντας στην εργασία του τον Φεβρουάριο 2004 και μάλιστα στο επίδικο έργο ο Ενάγοντας εκτελούσε την ίδια εργασία που διεκπεραίωνε πριν από το ατύχημα του, δηλαδή κατασκευή καλουπιών, χωρίς να εκφράζει οποιαδήποτε παράπονα για πόνο στο χέρι του. Κατά τη διάρκεια της ανάρρωσης του ο Ενάγοντας λάμβανε επίδομα από τις Κοινωνικές Ασφαλίσεις μετά που συμπληρώθηκε σχετικό έντυπο. Ο Ενάγοντας παρέμεινε στην υπηρεσία των Εναγομένων μέχρι τον Αύγουστο 2005 όπου μαζί με τον Πουργούρη, που επίσης παραιτήθηκε μία εβδομάδα προηγουμένως, αγόρασαν ψαλίδι κοπής σιδήρου και έγινα υπεργολάβοι οικοδομών. Σύμφωνα με τον ΜΥ3, ο ίδιος έδιδε τις οδηγίες για όλες τις εργασίες σε όλες τις οικοδομές. Ουδέποτε είχε εργοδηγό ή επιστάτη στις οικοδομές του. Στην επίδικη οικοδομή και συγκεκριμένα στον πρώτο όροφο αυτής δεν υπάρχει μπαλκόνι και στηθαίο. Ωστόσο στο μεσοπάτωμα υπήρχε, με βάση σχεδίου, κάποιο στηθαίο, το οποίο όμως δεν κατασκευάστηκε κατόπιν οδηγιών του επιβλέποντα αρχιτέκτονα. Επ' αυτού υπέδειξε στο Τεκμήριο 15 το σημείο χ2 ως το χώρο όπου θα κατασκευαζόταν το στηθαίο που τελικά δεν κατασκευάστηκε. Αναφερόμενος στα μέτρα ασφαλείας του εργοταξίου, ο εν λόγω μάρτυρας δήλωσε ότι υπήρχαν μεταλλικά ικριώματα που υποστήριζαν την καλουπωμένη πλάκα του μεσοπατώματος και εξείχαν κατά 70 εκατοστά από τα άκρια της πλάκας. Οι προεκτάσεις αυτές είχαν χρησιμοποιηθεί για να τοποθετηθεί ξυλότυπος στο πλαϊνό μέρος της δοκού πριν χυθεί σκυρόδεμα στην πλάκα. Αυτά, κατά την άποψη του ΜΥ3 παρείχαν ασφάλεια σ' όποιον εργαζόταν στην πλάκα. Η πλάκα του μεσοπατώματος βρεχόταν για να αυξάνονται οι αντοχές του σκυροδέματος αλλά στις 08.09.03 ο ίδιος δεν έδωσε τέτοιες οδηγίες. Σε ερώτηση κατά πόσο παρείχε υλικά προφύλαξης κατά την εκτέλεση των εργασιών, ο μάρτυρας αναγνώρισε ως μοναδική υποχρέωση την παροχή κράνους, πράγμα που καθημερινώς προέτρεπε τους εργαζομένους να το πράττουν. Ο εν λόγω μάρτυρας θεωρεί ότι στην επίδικη οικοδομή εφάρμοσε όλες τις πρόνοιες ασφάλειας και υγείας στο εργοτάξιο. Από το 1986 είναι εργολήπτης, διευθυντής και τεχνικός σύμβουλος και δεν εισέπραξε καμία παρατήρηση από το γραφείο επιθεωρήσεως εργασίας. Όπως του υπέδειξαν οι Πουργούρης και Μανώλη, ο Ενάγοντας έπεσε έξω από τη δοκό και εκτός κτιρίου. Οι Εναγόμενοι διαθέτουν ασφάλεια ευθύνης εργοδότη. Ο ΜΥ3 επιπλέον ανάφερε ότι από τον Σεπτέμβριο 2003 μέχρι Αύγουστο 2005 ουδέποτε ο Ενάγοντας αξίωσε αποζημιώσεις από τους Εναγομένους και ούτε του είπε ότι θα προσφύγει στο Δικαστήριο. Για πρώτη φορά πληροφορήθηκε για τις αποζημιώσεις που ο Ενάγοντας ήθελε το 2007 με επιστολή του δικηγόρου του. Αντεξεταζόμενος ο ΜΥ3 δήλωσε, ανάμεσα σ' άλλα, ότι στο συγκεκριμένο χώρο εργασίας ο ίδιος, ως αδειούχος εργολήπτης, ήταν υπεύθυνος και επιβλέπον στο έργο, στο οποίο εργοδοτούσε και πολιτικό μηχανικό που έλυνε τα προβλήματα του προσωπικού. Όπως ο μάρτυρας είπε, εκτελούσε χρέη συντονιστή έργου και επισκεπτόταν το έργο καθημερινά πριν από τις 07:00 ελέγχοντας το προσωπικό του εργοταξίου αλλά και την ποιότητα των εργασιών. Ως μέτρα ασφάλειας και υγείας στην επίδικη οικοδομή παρείχε κράνος, παπούτσια, ικριώματα, προστατευτικά κιγκλιδώματα, δίχτυα πάνω στα ικριώματα, χώρο για γεύμα και χώρους υγιεινής. Ζώνη ασφάλειας δεν υπήρχε επειδή δεν προνοείται κάτι τέτοιο για τον καλουψιή. Τα ικριώματα δεν ήταν εξωτερικά του κτιρίου αλλά προεκτείνονταν προς τα έξω και προς τα πάνω και ήταν απόλυτα σταθερά επειδή ήταν στερεωμένα επί της πλάκας στην οποία χύθηκε σκυρόδεμα πριν από λίγες ημέρες. Τα ικριώματα ήταν γύρω από το κτίριο και γύρω από την πλάκα, επί των οποίων υπήρχαν ξύλα πάχους 5, 20 και 25 εκατοστών και 3-4 μέτρα μήκος για να πατά πάνω σ' αυτά το προσωπικό των Εναγομένων. Την ημέρα του ατυχήματος ο Μανώλη σημάδευε τις κολώνες στην Κολωνακίου στην πρόσοψη για να προχωρήσουν όλοι μαζί στο στήσιμο μεταλλικών καλουπιών των κολώνων. Σύμφωνα με τον ΜΥ3, ο Ενάγοντας, που είχε οδηγίες να ξεκαλουπώνει κολώνες πρώτου ορόφου, έπεσε κάτω από τα ικριώματα λόγω δικής του αμέλειας και επιπολαιότητας του. Ο Ενάγοντας έκθεσε τον εαυτό του σε κίνδυνο όταν δεν ακολούθησε τις οδηγίες του μάρτυρα. Αν ο Ενάγοντας κατέβαινε από την πλάκα του μεσοπατώματος όπως έπραξε ο Πουργούρης και όχι από τα ικριώματα δεν θα έπεφτε κάτω. Έγινε ενημέρωση στο γραφείο επιθεώρησης εργασίας 3 ημέρες μετά το ατύχημα, παρόλο που ο Ενάγοντας του είπε ότι δεν χρειαζόταν επειδή η ευθύνη ήταν δική του. Την προηγούμενη ημέρα του ατυχήματος, ο ΜΥ3 είχε βρέξει την οικοδομή. Αφού επανέλαβε πως συνέβηκε το ατύχημα, ο εν λόγω μάρτυρας επέμεινε ότι έλαβε όλα τα ενδεικνυόμενα, κατάλληλα και επαρκή μέτρα ασφάλειας και παράλληλα έδωσε στον Ενάγοντα ότι προνοούσε η σχετική νομοθεσία για τον εξοπλισμό συλλογικής προστασία δίχως έτσι να δεχτεί οποιαδήποτε παρατήρηση από το γραφείο επιθεωρήσεως εργασίας. ΜΥ4 ήταν ο Πανίκκος Λοΐζου, τεχνολόγος πολιτικός μηχανικός, ο οποίος γνωρίζει τους Εναγομένους μέσα από επαγγελματική συνεργασία που είχαν στο επίδικο έργο, το οποίο περιλαμβάνει υπόγειο, μεσοπάτωμα και δύο ορόφους. Στην κυρίως εξέταση του ο εν λόγω μάρτυρας ανάφερε, μεταξύ άλλων, ότι το γραφείο του ανέλαβε τη μελέτη και επίβλεψη του συγκεκριμένου έργου. Σε σχέση με την επίβλεψη, το γραφείο του επόπτευε ότι ο εργολάβος εκτελούσε τις εργασίες στη βάση των σχεδίων και όρων που του έδιναν. Στην πλάκα του μεσοπατώματος στη νότια πλευρά του κτιρίου προς την οδό Κολωνακίου υπήρχε το μοναδικό στηθαίο του ορόφου που όμως τελικά μετά από επιθυμία του ιδιοκτήτη δεν κατασκευάστηκε. Τον Σεπτέμβριο του έτους 2003 η πλάκα του μεσοπατώματος ήταν χυμένη και είχε ξεκινήσει η τοποθέτηση ξυλοτύπου των κολώνων του μεσοπατώματος για τη στήριξη της πλάκας του πρώτου ορόφου. Σύμφωνα με το μάρτυρα, κάποιος μπορούσε να ανέβει στο μεσοπάτωμα από το κεντρικό κλιμακοστάσιο που ήταν ήδη κατασκευασμένο από σκυρόδεμα. Για την υποστύλωση της πλάκας του μεσοπατώματος χρησιμοποιήθηκαν ικριώματα για καλούπια και όχι ικριώματα ασφαλείας επειδή ο τρόπος που σχεδιάστηκε το κτίριο δεν επέτρεπε την ανέγερση τους πριν χυθεί η πλάκα του μεσοπατώματος. Με την τοποθέτηση των ικριωμάτων για καλούπια πάνω στην πλάκα μεσοπατώματος οι Εναγόμενοι προέκτειναν τα ικριώματα γύρω στα 70 εκατοστά έξω από την πλάκα του μεσοπατώματος. Εκεί είχαν τοποθετηθεί ξύλα για να μπορέσει να στηριχτεί το πλαϊνό της πλάκας και το κιγκλίδωμα για την προστασία των εργαζομένων. Τα δε προστατευτικά ασφαλείας αφαιρέθηκαν όταν χύθηκε η πλάκα του μεσοπατώματος για να μπορέσουν να τοποθετηθούν ορθά τα ικριώματα εξωτερικά του κτιρίου. Τα ικριώματα εξωτερικά του κτιρίου παρέχουν ασφάλεια στους εργαζομένους για να είναι σε θέση να διεκπεραιώνουν εξωτερικές εργασίες πάνω στο κτίριο. Στις 08.09.03 ειδοποιήθηκε περί το μεσημέρι για την πτώση του Ενάγοντα. Τα κιγκλιδώματα ασφαλείας είχαν αφαιρεθεί και οι εργάτες συνέχιζαν το καλούπωμα των κολώνων. Από ότι του ανάφερε ο υπεύθυνος των Εναγομένων στο εργοτάξιο, ο ίδιος είχε ζητήσει από δύο εργάτες που ήταν πάνω στην πλάκα του μεσοπατώματος να κατέβουν στο ισόγειο και να τον βοηθήσουν στην ανέγερση δύο στρογγυλών κολώνων της πρόσοψης. Ο ένας κατέβηκε από τη σκάλα του κλιμακοστασίου αλλά ο Ενάγοντας από τα ικριώματα. Αντεξεταζόμενος ο ΜΥ4 δήλωσε, ανάμεσα σ' άλλα, ότι δεν είναι εγγεγραμμένος πολιτικός μηχανικός στο Επιστημονικό Τεχνικό Επιμελητήριο Κύπρου και εργαζόταν στο επίδικο έργο μαζί με τον πολιτικό μηχανικό του έργου Πανίκκο Χατζηιωάννου που είχε την πλήρη ευθύνη του έργου, αντιπροσωπεύοντας τον στην επίβλεψη του έργου όταν ο τελευταίος δεν μπορούσε να βρίσκεται στο έργο. Όπως ο μάρτυρας ανάφερε οι Εναγόμενοι ήταν ο κύριος εργολάβος του έργου ενώ ο Μανώλης Μανώλη αντικαθιστούσε τον Γεώργιο Σοφοκλέους όταν αυτός απουσίαζε από το έργο και ήταν έτσι το άτομο που είχε άμεση επαφή μαζί τους μετά τον διευθυντή των Εναγομένων. Ο ίδιος επισκεπτόταν καθημερινά το έργο ενώ ο Χατζηιωάννου 2-3 φορές την εβδομάδα. Σύμφωνα με τον εν λόγω μάρτυρα, δόθηκε προφορική οδηγία στους Εναγομένους να μην κατασκευάσουν το στηθαίο και για την αλλαγή αυτή δεν χρειαζόταν η εκπόνηση τροποποιητικού σχεδίου. Την ημέρα του επιδίκου ατυχήματος ο Μανώλη του υπέδειξε το χώρο από όπου έπεσε ο Ενάγοντας. ΜΥ5 ήταν ο Στέλιος Στυλιανίδης, ο οποίος το έτος 2003 εργαζόταν στο Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας στη Λεμεσό με καθήκοντα την επιθεώρηση των χώρων εργασίας για τη διασφάλιση της ασφάλειας και υγείας των εργαζομένων. Στην κυρίως εξέταση του ο εν λόγω μάρτυρας ανάφερε, μεταξύ άλλων, ότι υπάρχει γνωστοποίηση εντύπου ατυχήματος σε σχέση με το επίδικο ατύχημα, αντίγραφο του οποίου κατάθεσε ως Τεκμήριο 22 (πρώην Τεκμήριο 'Α' προς αναγνώριση). Με βάση το έντυπο αυτό (LAB/F/27) ημερομηνίας 16.09.03 και λήψεως από το Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας στις 23.09.03 και φαίνεται να φέρει υπογραφή των Εναγομένων, σημειώνεται ότι το ατύχημα συνέβηκε στις 08.09.03 και ώρα 07:30 με θύμα τον Ενάγοντα που τη στιγμή που ασχολείτο με την τοποθέτηση ξυλοτύπου έπεσε στην προσπάθεια του να κατέβει από τα ικριώματα. Ο ίδιος, χωρίς αμέσως να μεταβεί επί τόπου αλλά μόνο σε μεταγενέστερο στάδιο δίχως να θυμάται πότε, επικοινώνησε τηλεφωνικά και πήρε προκαταρκτικά τα στοιχεία του ατυχήματος. Σύμφωνα με τον εν λόγω μάρτυρα, τόσο ο Ενάγοντας όσο και ο εργοδότης του ανάφεραν στον ίδιο ότι ο Ενάγοντας έπεσε από ύψος 3,5 μέτρα στην προσπάθεια του να κατεβεί από τα ικριώματα. Σημείωσε με μολύβι το ύψος της πτώσης πάνω στο έντυπο, όπως και έπραξε με τη λέξη 'καρπό' στο χώρο του τραύματος αλλά και με τη φράση 'τέλος Ιανουαρίου' στο κομμάτι του εντύπου που αφορούσε ανικανότητα του τραυματία. Ο ΜΥ5 έκρινε με βάση τα στοιχεία που έλαβε ότι το συγκεκριμένο ατύχημα δεν ήταν σοβαρό για να τύχει περαιτέρω διερεύνησης. Αντεξεταζόμενος ο ΜΥ5 δήλωσε, ανάμεσα σ' άλλα, ότι το Τεκμήριο 22 λήφθηκε από το Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας στις 23.09.03 με το ατύχημα να είχε συμβεί στις 08.09.
27. Όπως ο μάρτυρας αυτός είπε, αυτό που καταγράφηκε στο Τεκμήριο 22 είναι η θέση των Εναγομένων. Ωστόσο επέμεινε ότι μίλησε και με τους δύο διαδίκους επειδή ήταν πάντοτε η πρακτική που ακολουθούσε ακόμη και για μη σοβαρά περιστατικά. Τελικές Αγορεύσεις: Ακολούθως, οι ευπαίδευτοι συνήγοροι των μερών προχώρησαν σε νομική επιχειρηματολογία μέσω γραπτών αγορεύσεων που ετοίμασαν και υπέβαλαν στο Δικαστήριο προς διευκόλυνση του και αφού τις υιοθέτησαν επεξήγησαν προφορικώς το περιεχόμενο τους. Προς νομική υποστήριξη και τεκμηρίωση των εκατέρωθεν θέσεων και ισχυρισμών τους, τα μέρη δια των συνηγόρων τους παρέχουν συνοπτικά την προσαχθείσα μαρτυρία την οποίαν η κάθε πλευρά σχολιάζει κατά την γνώμη της και καταλήγουν στα δικά τους συμπεράσματα που κατά τη γνώμη τους θα πρέπει να γίνουν αποδεκτά από το Δικαστήριο παραπέμποντας σε νομικά συγγράμματα και σε κυπριακή νομολογία. Δεν κρίνω σκόπιμο και χρήσιμο να παραθέσω το περιεχόμενο των γραπτών αγορεύσεων των ευπαιδεύτων συνηγόρων αφού αυτές βρίσκονται στο φάκελο του Δικαστηρίου ως μέρος των επισυνημμένων εγγράφων. Οι νομικές θέσεις όμως των μερών καθώς και η νομική επιχειρηματολογία τους, όπως αυτή εκτέθηκε μέσα από το περιεχόμενο των γραπτών αγορεύσεων, έχουν εξεταστεί με τη δέουσα προσοχή και σοβαρότητα, λαμβάνονται υπόψη στο σύνολο τους και αξιολογούνται από το Δικαστήριο. Αξιολόγηση μαρτυρίας: Κατά την ακροαματική διαδικασία το Δικαστήριο είχε την ευκαιρία και ευχέρεια να παρακολουθήσει με κάθε δυνατή προσοχή όλους τους μάρτυρες οι οποίοι κατέθεσαν ενώπιον του. Με κριτήρια την όλη στάση και συμπεριφορά τους στο εδώλιο του μάρτυρα κατά τη ζωντανή ατμόσφαιρα της δίκης καθώς και το περιεχόμενο της μαρτυρίας τους, σε συνυφασμό με τα τεκμήρια που έχουν κατατεθεί στη δίκη το Δικαστήριο προχωρεί στην αξιολόγηση τους, πάντοτε με πλήρη επίγνωση ότι η αξιοπιστία εκτιμάται αυτοτελώς και αποσυναρτημένα του επιπέδου απόδειξης με δείχτη το στάδιο από το οποίο ανέκυψε, την πηγή των γνώσεων τους στο βαθμό που αυτές αφορούσαν τα επίδικα γεγονότα, την ύπαρξη προσωπικού συμφέροντος, τις ευκαιρίες που είχαν για να παρακολουθήσουν τα διαδραματισθέντα, την μνήμη και τους λόγους που είχαν να θυμούνται ή να πιστεύουν αυτά για τα οποία κατέθεταν, τη σαφήνεια και αμεσότητα των απαντήσεων τους, την ειλικρίνεια τους και την ύπαρξη σε αυτές υπερβολών ή ουσιαστικών εγγενών αντιφάσεων (βλέπε το νομικό σύγγραμμα 'Το Δίκαιο της Απόδειξης' του κ. Τάκη Ηλιάδη, σελίδες 24 και 215, Bauer v. Ηροδότου & Υιοί Λτδ