Ντίνας Σταυρινού ν. Losing Jurgen κ.α., Αρ. Αγωγής: 391/2011, 17/6/2013 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDLAR:2013:A96 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΑΡΝΑΚΑΣ ΕΝΩΠΙΟΝ : Χρ. Φιλίππου, Ε.Δ. Αρ. Αγωγής: 391/2011 ΜΕΤΑΞΥ: Ντίνας Σταυρινού Ενάγουσας και
- Losing Jurgen
- Cyprus Hire Risks Pool / Κοινοπραξία Ασφαλιστών Δημοσίων Οχημάτων Εναγόμενων ......... Ημερ. 17 Ιουνίου, 2013 Για την Ενάγουσα: κα Χαμπή για Ν.Κ. Κλεάνθους & Σία Δ.Ε.Π.Ε. Για τους Εναγόμενους: Καμιά εμφάνιση Εναγόμενοι απόντες Α Π Ο Φ Α Σ Η Η ενάγουσα ήταν κατά τον επίδικο χρόνο 55 ετών και καθ΄ όλα υγιής. Διεκδικεί από τους εναγόμενους γενικές και ειδικές αποζημιώσεις για ζημιές που υπέστη συνεπεία του τραυματισμού της σε τροχαίο δυστύχημα που επισυνέβη στην διασταύρωση των φώτων τροχαίας K. Cineplex (Λεωφόρος Ν.Δ. Παττίχη και Λεμεσού) στη Λάρνακα στις 21.09.
- Επί πλέον διεκδικεί νόμιμο τόκο επί των ποσών που θα επιδικασθούν από της ημερομηνίας του δυστυχήματος και τα δικηγορικά της έξοδα. Η 2η εναγόμενη είναι η ασφαλιστική εταιρεία στην οποία ήταν ασφαλισμένο το όχημα που οδηγούσε ο εναγόμενος 1 με το ασφαλιστήριο έγγραφο 2 HC/016985 και ειδοποιήθηκε τόσο για το ατύχημα εντός της υπό του νόμου προβλεπόμενης προθεσμίας και σύμφωνα με την σχετική νομοθεσία και ακολούθως μετά την καταχώρηση της αγωγής και πάλιν ενημερώθηκε με σχετική επίδοση των δικογράφων της ενάγουσας χωρίς όμως να ενδιαφερθεί για την υπόθεση και να εμφανιστεί ενώπιον του Δικαστηρίου. Στην απουσία των εναγομένων και εφόσον διαπιστώθηκε ότι επιδόθηκαν δεόντως, το Γενικά Οπισθογραφημένο Κλητήριο Ένταλμα την 1.03.2011 και ακολούθως η Έκθεση Απαιτήσεως την 31.05.2012 στη 2η εναγόμενη που είναι η ασφαλιστική εταιρεία του οχήματος που οδηγούσε ο εναγόμενος 1, μετά από σχετική αίτηση της ενάγουσας σύμφωνα με τους περί Πολιτικής Δικονομίας Θεσμούς, το Δικαστήριο όρισε την υπόθεση για απόδειξη και δόθηκε σχετική άδεια όπως η ενάγουσα προχωρήσει προς τούτο με γραπτή ένορκη δήλωση και κατάθεση όλων των σχετικών δικαιολογητικών και εγγράφων που δικαιολογούν τις αξιώσεις της. Σημειώνω ότι τα πιο πάνω δικόγραφα δεν επιδόθηκαν στον 1ον εναγόμενο καθώς αυτός αναχώρησε από την Κύπρο την ίδια ημέρα του δυστυχήματος σύμφωνα με την αστυνομική έκθεση. Σύμφωνα με τα αδιαμφισβήτητα γεγονότα της παρούσας υπόθεσης, στις 21.09.2009 και περί ώρα 15:20 η ενάγουσα ήταν συνεπιβάτης στο όχημα με αριθμό εγγραφής EK 54 FPN το οποίο οδηγούσε ο σύζυγος της και ταξίδευε νόμιμα επί διασταύρωσης που ελεγχόταν από φώτα τροχαίας. Όπως περιγράφεται στη συνοπτική έκθεση γεγονότων της αστυνομικής έκθεσης: «Στη διασταύρωση των πιο πάνω φώτων τροχαίας ο εναγόμενος που οδηγούσε το όχημα ZKTW 055 έστριψε δεξιά σύμφωνα με τη πορεία του για να εισέλθει στη Λεωφόρο Φανερωμένης με αποτέλεσμα να ανακόψει την πορεία του εξ αντιθέτου ερχόμενου οχήματος που οδηγούσε ο σύζυγος της ενάγουσας με αποτέλεσμα τα δύο οχήματα να συγκρουστούν.» Η ενάγουσα ισχυρίζεται ότι το εν λόγω δυστύχημα οφείλεται αποκλειστικά στην αμέλεια και/ή παράβαση των εκ του νόμου και κανονισμών απορρεόντων καθηκόντων και/ή υποχρεώσεων του εναγομένου 1 και παραθέτει στην Έκθεση Απαιτήσεως της 14 συνολικά πράξεις ή παραλείψεις του προς απόδειξη του ισχυρισμού της. Οι λεπτομέρειες της αμέλειας και/ ή παράβασης των εκ του νόμου απορρεόντων καθηκόντων του εναγομένου 1 και κατά συνέπεια η κατ΄ ισχυρισμό αποκλειστική ευθύνη του για την πρόκληση του δυστυχήματος καθώς και οι λεπτομέρειες των ειδικών ζημιών τις οποίες έχει υποστεί η ενάγουσα και οι αποζημιώσεις τις οποίες διεκδικεί, εμφαίνονται στις λεπτομέρειες που παρατίθενται στην Έκθεση Απαιτήσεως της με τις οποίες η ενάγουσα δήλωσε στην ένορκη της δήλωση ότι συμφωνεί και τις υιοθετεί και οι οποίες λαμβάνονται υπόψη ως αδιαμφισβήτητα γεγονότα από το Δικαστήριο. Σε σχέση με τις λεπτομέρειες των σωματικών της βλαβών και τις επιμέρους αξιώσεις της για τις αποζημιώσεις τις οποίες διεκδικεί θα επανέλθω στη συνέχεια στο κατάλληλο μέρος της απόφασης μου. Η ενάγουσα πράγματι μετά από άδεια του Δικαστηρίου, όπως προανέφερα, κατάθεσε ένορκη δήλωση όπου περιγράφει όλα τα πιο πάνω γεγονότα της υπόθεσης και επισυνάπτει σε αυτή διάφορα τεκμήρια προς απόδειξη των ισχυρισμών της. Ως τεκμ. 1 κατέθεσε την αστυνομική έκθεση, ως τεκμ. 2 ιατρικό πιστοποιητικό του Δρ Νεόφυτου Νεοφύτου, ως τεκμ. 3 ιατρικό πιστοποιητικό του Δρ Ελευθέριου Σταματάκη Ορθοπεδικού στο Γενικό Νοσοκομείο Λάρνακας, ως τεκμ. 4 ιατρικό πιστοποιητικό του Δρ Νικόλαου Νικολάου Βοηθού Διευθυντή Χειρουργικής Κλινικής του Γενικού Νοσοκομείου Λάρνακας, ως τεκμ. 5 μαγνητική τομογραφία του Γενικού Νοσοκομείου Λευκωσίας, ως τεκμ. 6 ιατρικά πιστοποιητικά και εξετάσεις του Ιδιωτικού Νοσοκομείου Άγιος Ραφαήλ, ως τεκμ. 7 αποδείξεις πληρωμής για ακτινογραφίες στο Αρεταίειο Ιατρικό Κέντρο, ως τεκμ. 8 απόδειξη πληρωμής για εξέταση από τον Δρ. Νίκο Παπαλουκά, ως τεκμ. 9 απόδειξη πληρωμής για MRI στο Διαγνωστικό Κέντρο Άγιος Θέρισσος, ως τεκμ. 10 απόδειξη πληρωμής για ακτινογραφία στο Ιδιωτικό Νοσοκομείο Άγιος Ραφαήλ, ως τεκμ. 11 απόδειξη πληρωμής για εξασφάλιση πιστοποιητικών από το Γενικό Νοσοκομείο Λάρνακας, ως τεκμ. 12 payslip για τον μισθό της από την εργασία της και συμβόλαιο εργοδότησης της. Με συμπληρωματική δε ένορκη δήλωση με ημερ. 30.05.2013 κατατέθηκαν εκ μέρους της και σημειώθηκαν ως τεκμ. 13 ιατρικό πιστοποιητικό του Δρ. Ν. Νεοφύτου με ημερομηνία 15.05.2013 και ως τεκμ. 14 ιατρικό πιστοποιητικό της επίσης θεράποντος ιατρού της Δρ Deborah Gill με ημερομηνία 21.05.
- Η πιο πάνω μαρτυρία παρέμεινε αναντίλεκτη εφόσον οι εναγόμενοι δεν εμφανίστηκαν ενώπιον του Δικαστηρίου για να εκθέσουν τη δική τους εκδοχή αν υπάρχει τέτοια και αν είναι πράγματι διαφορετική. Σε κάθε περίπτωση αυτή θα αξιολογηθεί για να εξαχθούν τα ανάλογα συμπεράσματα σε σχέση με τις ζημιές που υπέστη και για τις οποίες αξιώνει γενικές και ειδικές αποζημιώσεις. Ο ευπαίδευτος συνήγορος της ενάγουσας με παρέπεμψε σε σχετική νομολογία και πρωτόδικες αποφάσεις τόσο για το ζήτημα της ευθύνης όσο και για το ύψος των αποζημιώσεων σε σχέση με τον τραυματισμό της ενάγουσας και τις συνέπειες που είχε αυτός στην υγεία, στις ανέσεις και στην καθημερινότητα της όπως και στις προβλεπτές συνέπειες που θα έχει στο μέλλον. Η ΕΥΘΥΝΗ: Το Δικαστήριο θα πρέπει πρώτα να εξετάσει και να εξακριβώσει την αμέλεια, την τυχόν συντρέχουσα αμέλεια και τον καθορισμό ευθύνης μεταξύ των διαδίκων. Στην υπόθεση Μαυρίδης v. Dharaghji κ.α.
(1990)1 Α.Α.Δ.1013 αναφέρθηκαν τα πιο κάτω από τον έντιμο Δικαστή (όπως ήταν τότε) του Ανωτάτου Δικαστηρίου κ. Στυλιανίδη: « Το ουσιαστικό δίκαιο προβλέπεται στα Άρθρα 51,57 και 64 του περί Αστικών Αδικημάτων Νόμου, Κεφ.148. Η ορθή προσέγγιση του Δικαστηρίου όπως αποφασίστηκε στην υπόθεση Fitzgerald v. Lane
(1988)2 All E.R.961, η οποία ανέτρεψε την απόφαση του Lord Pearce στην υπόθεση The Miraflores and The Abades
(1967)1 All E.R.672,677 είναι: Το Δικαστήριο αποφασίζει πρώτα εάν έχει αποδειχθεί αμέλεια σε βάρος των εναγομένων. Εάν η απόφαση είναι καταφατική, τότε εξετάζει με βάση το Άρθρο 57 αν ο ενάγοντας έχει συντρέχουσα αμέλεια. Αποφασίζει το ποσοστό της ευθύνης μεταξύ των εναγομένων από τη μια, και του ενάγοντα από τη άλλη, και μειώνει το ποσό των αποζημιώσεων ανάλογα με το ποσοστό της συντρέχουσας αμέλειας του ενάγοντα.» Στην συνέχεια της ίδιας πιο πάνω απόφασης αναφέρονται: «Στον καταμερισμό της ευθύνης μεταξύ δύο οδηγών, οι καθοριστικοί παράγοντες είναι η υπαιτιότητα και η αιτιώδης συνάφεια μεταξύ της αμέλειας των δύο οδηγών της σύγκρουσης και της ζημιάς που προκλήθηκε και αποτελεί το αντικείμενο της δίκης. » Όπως έχει επισημανθεί στην υπόθεση Φοινικαρίδης v. Γεωργίου κ.ά.,
(1991)1 Α.Α.Δ. 475 η έννοια της αμέλειας ως πραγματικού γεγονότος συνίσταται στην παράλειψη επίδειξης εύλογης προσοχής κάτω από τις συγκεκριμένες περιστάσεις της κάθε υπόθεσης. Η συμπεριφορά ενός οδηγού εξετάζεται και κρίνεται με βάση το επίπεδο του μέσου συνετού ανθρώπου, δηλαδή με βάση την αντίληψη ενός συνηθισμένου οδηγού και όχι του ενεχομένου οδηγού (βλ. Μαρκαντώνης v. Δημάκη,
(1989)1 C.L.R. 387) και ο προσδιορισμός του καθήκοντος ποικίλει ανάλογα με τα αντικειμενικά δεδομένα που επικρατούν στη σκηνή. Το καθήκον για λήψη προφυλακτικών μέτρων διαφαίνεται κατά τη λογική πρόβλεψη (βλ. Βίκης v. Νεοφύτου,
(1990)1 Α.Α.Δ. 345). Στην παρούσα υπόθεση λαμβάνοντας υπόψη τις νομικές αρχές και εφαρμόζοντας τις στα γεγονότα της παρούσας υπόθεσης, καταλήγω στο συμπέρασμα ότι γενεσιουργός και μόνη αιτία πρόκλησης του δυστυχήματος ήταν η οδική συμπεριφορά του εναγομένου 1. Η αμέλεια του εναγομένου 1 δεν μπορεί παρά να θεωρηθεί ως έκδηλη. Με την ενέργεια του να εισέλθει και να αποκόψει την πορεία του οχήματος στο οποίο επέβαινε η ενάγουσα, το οποίο οδηγούσε ο σύζυγος της, χωρίς να έχει την απαραίτητη παρατηρητικότητα και/ή προσοχή και/ ή εποπτεία του δρόμου επί του οποίου οδηγούσε και /ή της τροχαίας κίνησης επί τούτου και/ή στο εξ αντιθέτου πορείας όχημα στο οποίο επέβαινε η ενάγουσα, είχε ως συνέπεια την πρόκληση του δυστυχήματος. Καθήκον για λήψη προστατευτικών μέτρων γεννάται όταν εκδηλωθεί κίνδυνος. Στη δοσμένη περίπτωση η στιγμή αυτή, ήταν όταν ο εναγόμενος 1 εισήλθε με το όχημα του και απέκοψε την ελεύθερη πορεία του οχήματος στο οποίο επέβαινε η ενάγουσα. Οι αποστάσεις και οι συνθήκες κάτω από τις οποίες επισυνέβη το δυστύχημα φανερώνουν ότι δεν παρεχόταν τέτοια δυνατότητα στον οδηγό του οχήματος στο οποίο επέβαινε η ενάγουσα. Όπως αναφέρεται και στην υπόθεση Σχίζα v. Βραχίμη
(2003)1 Α.Α.Δ. σελ. 1742 επαναλαμβάνοντας τη πάγια νομολογία: « Ένας οδηγός δεν είναι συνήθως υπόχρεος να προβλέψει ότι ένα άλλο πρόσωπο μπορεί να ενεργήσει αμελώς εκτός αν η πείρα δείχνει μια συγκεκριμένη αμέλεια να είναι συνηθισμένη κάτω από τις περιστάσεις (βλ. επίσης την Panayiotou v. Mavrou
(1970)1 C.L.R. 215,219, Βλάσιος v. Αντωνίου
(1990)1 Α.Α.Δ. 815,818 και Χαριλάου v. Νικολάου, Πολ. Έφεση 11331 ημερ.23.10.2003).» Καταλήγω σε σχέση με το ζήτημα της ευθύνης ότι οδηγός του οχήματος στο οποίο επέβαινε η ενάγουσα δεν είχε τέτοια υποχρέωση πρόβλεψης όπως αυτή καθορίζεται στο πιο πάνω απόσπασμα υπό τις περιστάσεις και συνθήκες που έγινε το δυστύχημα, κρίνω δε ότι αυτός δεν είχε καμιά ευθύνη για το δυστύχημα και ότι ολόκληρη η ευθύνη βάρυνε τον εναγόμενο 1, ο οποίος δεν επέδειξε τη δέουσα παρατηρητικότητα στο δρόμο γεγονός που αποδεικνύεται από τη πορεία που ακολούθησε χωρίς να επιδείξει τη δέουσα παρατηρητικότητα και να ακολουθήσει μια πορεία η οποία θα απέφευγε τη σύγκρουση. Αποδεχόμενος την εκδοχή της ενάγουσας σε σχέση με τις συνθήκες πρόκλησης του δυστυχήματος κρίνω ότι αυτό οφειλόταν εξ ολοκλήρου στην αμέλεια του εναγομένου 1 (βλ. Κωνσταντινίδης κ.ά v. Παπαμιλτιάδους κ.ά,
(2007)1 Β Α.Α.Δ. 733, Κεζαρίδης v. Κωνσταντίνου,
(2007)1 Β Α.Α.Δ. σελ. 1373). ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΕΙΣ: Η ενάγουσα διατείνεται στην έκθεση απαίτησης της και επαναλαμβάνει και στην ένορκη της δήλωση ότι συνεπεία του δυστυχήματος τραυματίστηκε και υπέστη διάφορες σωματικές βλάβες, πόνο, ταλαιπωρία, έξοδα, δαπάνες, απώλειες και ζημιές. Δέχομαι από τη μαρτυρία ότι αμέσως μετά το δυστύχημα μεταφέρθηκε στο Γενικό Νοσοκομείο Λάρνακας και εξετάστηκε στο Τμήμα Α΄ Βοηθειών όπου ανευρέθηκε: α. Ευαισθησία στην ψηλάφηση του στέρνου, της κοιλίας και του κόκκυγα και β. εκχυμώσεις στο πρόσθιο θωρακικό τοίχωμα, στον αριστερό ώμο, στην κοιλία και στις άκρες χείρες. Εισήχθηκε στη συνέχεια στη χειρουργική κλινική από 21.09.2009 μέχρι τις 23.09.2009 για παρακολούθηση όπου διαγνώσθηκε θλάση θώρακος, κοιλίας και πυελού, κάκωση στέρνου. Στις 28.09.2009 επανεξετάσθηκε στα εξωτερικά ιατρεία καθώς υπέφερε από έντονο άλγος στον θώρακα και τον κόκκυγα, όπου της συνεστήθη εξέταση και από ορθοπεδικό για κάκωση κόκκυγος. Κατά την 2.10.2009 εξετάστηκε στα εξωτερικά ιατρεία του Γενικού Νοσοκομείου Λάρνακας με παραπομπή από θεράποντα χειρουργό για έλεγχο κοκκυγοδυνίας, όπου στον ακτινολογικό έλεγχο διαπιστώθηκε: α. Κάταγμα του κόκκυγος με αποτέλεσμα η αποκατάσταση της κάκωσης να αποβεί χρονοβόρα με πολλά ενοχλήματα όπως άλγος βάδισης, δυσχέρεια στο να καθίσει κ.ά. β. στον τελευταίο έλεγχο που υποβλήθηκε διαπιστώθηκε πώρωση του κατάγματος, οσφυαλγία με άτυπες καυσαλγίες. Περαιτέρω κρίθηκε απαραίτητο όπως υποβληθεί σε μαγνητική τομογραφία για εξέταση ζημιάς στην σπονδυλική στήλη. Στις 19.07.2011 εξετάστηκε στο ακτινολογικό τμήμα του Γενικού Νοσοκομείου Λευκωσίας και υπεβλήθηκε σε μαγνητική τομογραφία όπου διαπιστώθηκε δισκοκήλη. Μετά το ατύχημα εκτός από τους έντονους πόνους στη μέση, αντιμετωπίζει επίμονη αιμωδία αριστερού κάτω άκρου και πρόβλημα στην ορθοστασία. Ο Δρ Νεόφυτος Νεοφύτου σύμφωνα με τα πιστοποιητικά τεκμ. 2 και τεκμ. 13 την είχε εξετάσει στις 21.09.2009 και στις γνωματεύσεις του αναφέρει ότι η ενάγουσα υπέφερε από πόνους στη μέση και στο αριστερό άκρο. Μετά από κλινική εξέταση και γνωμάτευση της αξονικής και μαγνητικής τομογραφίας, της σύστησε συντηρητική θεραπεία με αντιφλεγμονώδη και φυσιοθεραπεία χωρίς να επιτευχθεί σημαντική βελτίωση των συμπτωμάτων. Στη γνωμάτευση του αναφέρει ότι λόγω του αναφερόμενου ατυχήματος και της κήλης δίσκου που αναδείχθηκε στον έλεγχο που υποβλήθηκε μετατραυματικά, δεν είναι σε θέση να υποβάλλεται σε βαριές σωματικές εργασίες. Αυτό ισχύει ιδιαίτερα για ανύψωση, κουβάλημα, μεταφορά και απόσυρση, σε όρθια ή κεκαμμένη θέση για τους επόμενους 6 μήνες και επειδή ακριβώς η συντηρητική θεραπεία δεν έφερε το επιθυμητό αποτέλεσμα συστήθηκε για τη θεραπεία της νευροχειρουργική επέμβαση με μικροχειρουργική δισεκτομή και σπονδυλοδεσία στα επίπεδα 04/05 και 05/Ι
- Υπολογίζει τα έξοδα αυτής της επέμβασης μαζί με τη νοσηλεία ότι θα ανέλθουν περίπου σε €18.
- Στο τεκμ. 13 το οποίο ετοιμάστηκε πρόσφατα, στις 15.05.2013, προσδιορίζει ως κλινικά ευρήματα ότι η ασθενής ελέγχθηκε με θετική δοκιμασία Laseque στις 20 μοίρες για το αριστερό κάτω άκρο και στις 40 μοίρες για το δεξί. Ελέγχθηκε με υπαισθησία, δυσαισθησία και παραισθησία του αριστερού κάτω άκρου, κατανομής 05 και Ι1 ρίζας. Η μυική ισχύς στο αριστερό κάτω άκρο παρουσιάζει σημαντική έκπτωση. Τα τενόντια αντανακλαστικά του αριστερού κάτω άκρου ελέγχθηκαν και υπολείπονται σημαντικά ετεροπροσδιοριζόμενα με τα αντίστοιχα δεξιά. Τα συμπτώματα παρουσιάζουν επιδείνωση με τις στροφικές κινήσεις της οσφύος, ενώ παρουσιάζει και οσφυική δυσκαμψία. Για τα νευροραδιολογικά ευρήματα παραπέμπει στα σχετικά πορίσματα των σχετικών εξετάσεων. Σε σχέση με τη θεραπεία αναφέρει ότι η αρχικά ακολουθούμενη θεραπεία με φαρμακευτική αγωγή και φυσιοθεραπείες δεν απέδωσε τα προσδοκώμενα αποτελέσματα. Για τον λόγο αυτό προτάθηκε στην ασθενή χειρουργική παρέμβαση και αντιμετώπιση των παθολογικών ευρημάτων που συνάδουν με την κλινική εικόνα. Στην ασθενή προτάθηκε συγκεκριμένα να υποβληθεί με οπίσθια οσφυϊκή προσπέλαση και μικροχειρουργική τεχνική σε δισεκτομή και σπονδυλοδεσία στα 04/5 και 05/Ι1 μεσοσπονδύλια διαστήματα της Ο.Μ.Σ.Σ. Στο πόρισμα του ο ίδιος πιο πάνω ιατρός επισημαίνει ότι τα συμπτώματα αυτά έχουν αρνητικό αντίκτυπο στην προσωπική, επαγγελματική και οικογενειακή ζωή της ασθενούς. Ήδη λόγω των συμπτωμάτων έχει περιοριστεί στην οικία της και προβληματίζεται αν μπορέσει ποτέ να ανταπεξέλθει στις απαιτήσεις της εργασίας της, την οποία και έχει διακόψει μετά τον τραυματισμό της. Σε περίπτωση επιδείνωσης της νευρολογικής εικόνας και εμμονή των συμπτωμάτων θα πρέπει να υποβληθεί άμεσα σε χειρουργική επέμβαση. Θα πρέπει δε να υποβάλλεται εφόρου ζωής σε φυσιοθεραπεία και γυμναστική ενδυνάμωσης, τουλάχιστον δύο φορές την βδομάδα. Η δε θεράπων ιατρός της στην Αγγλία Δρ. Deborah Gill (τεκμ. 14) επιβεβαιώνει και αυτή ότι η ενάγουσα δεν μπόρεσε από το δυστύχημα να εργαστεί και ούτε θα μπορέσει να το κάμει λόγω του τραυματισμού της. Συνεπεία του ατυχήματος η ενάγουσα ισχυρίζεται ότι πάσχει από κατάθλιψη καθώς δεν είναι σε θέση πλέον να αυτοεξυπηρετηθεί και εξαρτάται από τη βοήθεια τρίτων ατόμων και επειδή γενικότερα δεν μπορεί να ζήσει την ζωή της όπως πριν από το ατύχημα. Συγκεκριμένα πριν από το ατύχημα απολάμβανε καθημερινά μακρινούς περιπάτους και επίσης έκανε μαθήματα χορού, κάτι που δεν είναι πλέον σε θέση να απολαύσει και τα στερείται. Συνεπεία των σοβαρών σωματικών βλαβών τις οποίες έχει υποστεί λόγω του ατυχήματος και των μόνιμων επακόλουθων τους, δεν δύναται και/ή δυσκολεύεται να εκτελεί ικανοποιητικά και/ή ευχερώς τα καθήκοντα της με αποτέλεσμα να χρειάζεται τη βοήθεια συνεχώς τρίτων. Μειώθηκε η ικανότητα της για εργασία με αποτέλεσμα να μη μπορεί να επιστρέψει στην εργασία της κάτι που επιδρά δυσμενώς στην οικονομική της κατάσταση. Επιπρόσθετα υπέφερε και θα υποφέρει από σοβαρό πόνο και οδύνη και θα συνεχίσει να υποφέρει ταλαιπωρούμενη και στερούμενη των αγαθών της ζωής και απολαύσεων που φυσιολογικά θα απολάμβανε αν δεν τραυματιζόταν. Λόγω της κατάστασης της υγείας της συνεπεία του δυστυχήματος, λαμβάνει ιατροφαρμακευτική αγωγή και πρέπει να υποβάλλεται τακτικά σε φυσιοθεραπεία. Επομένως, αναγκαστικά θα υποβάλλεται για άγνωστο διάστημα σε περαιτέρω έξοδα μεταφορικών για σκοπούς παρακολούθησης και θεραπείας της στο εξωτερικό όσο και στην Κύπρο και χρειάζεται μόνιμα οικιακή βοηθό. Όλα τα πιο πάνω παρουσιάζονται στα ιατρικά πιστοποιητικά ή μπορούν να εξαχθούν από αυτά τα οποία παρουσίασε η ενάγουσα και το περιεχόμενο των οποίων αποδέχομαι ως αδιαμφισβήτητο ως προς τα τραύματα τα οποία υπέστη και την θεραπεία στην οποία υποβλήθηκε τα οποία ταυτόχρονα καθίστανται ευρήματα μου. Βέβαια αυτά ανεξάρτητα από την αντίκριση που τελικά θα έχουν από το Δικαστήριο και σε πιο βαθμό θα τα αποδεχθεί σε συσχετισμό με το ύψος των αποζημιώσεων που θα επιδικασθούν οι οποίες πάντοτε εξαρτώνται από την απόδειξη των επιμέρους δαπανών ή και αξιώσεων και την αναγκαιότητα τους. Υπό το φως των ευρημάτων που έχουν διατυπωθεί πιο πάνω αναφορικά με τον τραυματισμό που υπέστη η ενάγουσα από το δυστύχημα, τη θεραπεία που έτυχε, τον πόνο και ταλαιπωρία που έζησε και στην οποία θα υπόκειται στο μέλλον, το Δικαστήριο θα πρέπει να προβεί σε αποτίμηση της δίκαιης αποζημίωσης την οποία δικαιούται. Το Δικαστήριο είναι επιφορτισμένο με το καθήκον υπολογισμού των γενικών αποζημιώσεων του φυσικού πόνου, της ταλαιπωρίας, της απώλειας των ανέσεων και απολαύσεων της ζωής που υπέστη και θα υπόκειται η ενάγουσα σαν συνέπεια του τραυματισμού της. Οι αρχές που διέπουν τον προσδιορισμό του ύψους των αποζημιώσεων έχουν εν πολλοίς αποκρυσταλλωθεί μέσα από σειρά αποφάσεων του Ανωτάτου Δικαστηρίου. Οι αποζημιώσεις που επιδικάζονται από τα Δικαστήρια πρέπει να είναι δίκαιες και λογικές. Στόχος είναι να αποδοθεί δικαιοσύνη στην απώλεια και στη ζημιά χωρίς να τίθεται υπέρμετρο βάρος στον αδικοπραγούντα. Όπως τονίζεται στην κλασική πλέον πάνω στο ζήτημα αυτό απόφαση Paraskevaides (Overseas) Ltd v. Christofi
(1992)1 C.L.R.789: ".Το ποσό που επιδικάζεται πρέπει να είναι κοινωνικά αποδεκτό. Συνεπώς η κοινωνική δεοντολογία κατά τον ουσιώδη χρόνο είναι σε κάθε περίπτωση παράγοντας σχετικός προς το έργο μας, ειδικά σε σχέση με τη χρηματική απώλεια. Η χρηματική ζημιά, ως περισσότερο επιδεκτική μαθηματικού υπολογισμού εξαρτάται λιγότερο από κοινωνικά κριτήρια. Στόχος του εγχειρήματος είναι η κατάληξη στο τέλος της πορείας σε αριθμό που είναι δίκαιος και εύλογος κάτω από τις περιστάσεις της υπόθεσης.» Στην απόφαση Νεοκλέους v. Worley,
(2001)1 Α.Α.Δ. σελ. 652 η οποία παραπέμπει επίσης στην αμέσως πιο πάνω απόφαση αναφέρονται περαιτέρω ότι: « Οι αποζημιώσεις είναι το μέσο για την αποτίμηση του ανθρώπινου πόνου και της αντιμετώπισης των λειτουργικών δυσχερειών που επιφέρει ο τραυματισμός.» Είναι σταθερή η τάση για ελευθεροποίηση των ποσών που επιδικάζονται ως γενικές αποζημιώσεις η οποία καταλήγει σε αύξηση τους σε σύγκριση με εκείνο που θεωρείτο το μέτρο στο παρελθόν έτσι που να τοποθετείται μεγαλύτερη αξία στον ανθρώπινο πόνο και τις αγωνίες της ανικανότητας. Σε κάθε περίπτωση πρέπει να λαμβάνονται υπόψη οι πραγματικότητες όπως μπορούν να εξακριβωθούν με γνώμονα και την αγοραστική αξία του χρήματος κατά τον χρόνο της επιδίκασης των αποζημιώσεων ως αυτοτελή παράγοντα αλλά και ως συγκριτικό όταν ανατρέχουμε σε υποθέσεις του παρελθόντος στο βαθμό που αυτές σε περιπτώσεις αυτής της φύσεως θα μπορούσε να είναι βοηθητικές (βλέπε Fysko v. Γεωργίου
(1991)1 Α.Α.Δ. 1014,1029). Όπως αναφέρθηκε στην υπόθεση Μαυροπετρή v. Λουκά,
(1995)1 Α.Α.Δ. 66: « Η νομολογία αποκαλύπτει σταθερή άνοδο του επιπέδου των γενικών αποζημιώσεων, τάση που αντανακλά μεγαλύτερη ευαισθησία για τον ανθρώπινο πόνο, την αγωνία της αναπηρίας και την ψυχική οδύνη από την περιθωριοποίηση από τις συνήθεις δραστηριότητες του ανθρώπου (βλ. μεταξύ άλλων Paraskevaides (Overseas) Ltd v. Christofi, (ανωτέρω) Polykarpou v. Adamou,
(1988)1 C.L.R. 727, Φοινικαρίδης και άλλη v. Γεωργίου και άλλων,
(1991)1 Α.Α.Δ.475, Παναγή v. Θεοδώρου
(1992)1 (Β) Α.Α.Δ. 1303, Κωνσταντίνου v. Ιωάννου,
(1993)1 Α.Α.Δ.669), Μερακλή κ.ά v. Ταλιώτη,
(1997)1 (Β) Α.Α.Δ. σελ. 1148. Σταθερή είναι όμως η αρχή του δικαίου ότι οι αποζημιώσεις πρέπει να είναι κοινωνικά παραδεκτές. Η αποζημίωση για αστικά αδικήματα δεν έχει σκοπό την τιμωρία αλλά την αποκατάσταση. Αυτή τούτη η ατέλεια του χρήματος ως μέσου για αποκατάσταση, δεν πρέπει να επενεργεί προς επαύξηση των αποζημιώσεων.» Βέβαια όπως αναφέρθηκε και στην υπόθεση Μερακλή (πιο πάνω): « Η τάση όμως αυτή (ανοδικής πορείας των αποζημιώσεων) δεν πρέπει να είναι ανεξέλεγκτη και πρέπει να περιορίζεται μέσα στα σωστά πλαίσια της λογικής για όλους τους διάδικους αποζημίωσης.» Τελικά, σκοπός των αποζημιώσεων είναι η αποκατάσταση του θύματος του αστικού αδικήματος στη θέση στην οποία εύλογα θα μπορούσε να αναμένεται ότι θα βρισκόταν εάν δεν τραυματιζόταν. Αυτή είναι η βασική αρχή η οποία διέπει τον καθορισμό των αποζημιώσεων στο δίκαιο των αστικών αδικημάτων υπό τον όρο πάντα ότι ζημιά η οποία αποδίδεται είναι εύλογη (βλ. Μιχαήλ κ.ά. v. Συκοπετρίτη κ.ά ,
(2000)1 (Β) Α.Α.Δ. σελ. 1049 και Ιακώβου v. Παπαδάκη κ.ά.,
(2000)1 (Γ) Α.Α.Δ. σελ. 2079.) Προηγούμενες αποφάσεις δεν αποτελούν δεσμευτικό προηγούμενο υπό την έννοια της αρχής του Stare decisis αλλά παρέχουν καθοδήγηση. Πρέπει επίσης να λαμβάνεται υπόψη η συνεχής μείωση της αξίας του χρήματος (βλ. Polykarpou v. Adamou, (πιο πάνω) όπου ο Έντιμος κ. Πικής Δικαστής (όπως ήταν τότε) υποδεικνύει: ¨ Previous awards do not give rise to binding precedent in the sense of stare decisis as pointed out in Tziellas v. The Ship Natalena H
(1982)1 C.L.R. 807,820. The offer quidance, especially awards made by Courts of the Republic that reflect the realities of the country and the purchasing power of the Cyprus pound.". Στην υπόθεση Ερωτοκρίτου κ.ά v. Καραολή,
(1998)1 (Α) Α.Α.Δ. σελ. 445 επισημαίνεται ότι προηγούμενες αποφάσεις αναφορικά με αποζημιώσεις μόνο ενδεικτική σημασία μπορούν να έχουν γιατί κάθε ειδική περίπτωση διαφέρει ανάλογα με το είδος και την έκταση του τραυματισμού καθώς και τις ιδιαίτερες συνθήκες κάθε υπόθεσης. Στην υπόθεση Σπύρος Μελής και Ελένη Λτδ κ.ά. v. Πολίτη,
(2003)1 (Α) Α.Α.Δ. σελ. 590 αναφέρθηκαν τα ακόλουθα: « Με δεδομένες τις αρχές αυτές (δηλαδή τη σημασία της υγείας σαν καθοδηγητικού παράγοντα στην οικονομική στάθμιση του πόνου και της ταλαιπωρίας και στη λεγόμενη αυξητική τάση των αποζημιώσεων), το έργο του δικαστηρίου σε κάθε περίπτωση παραμένει η συγκριτική αποτίμηση του τραυματισμού σε χρηματικό μέτρο, ως προς την οποία η επί μέρους νομολογία είναι σημαντική ώστε να υπάρχει και συνέχεια και σχετική βεβαιότητα στα πράγματα.» Και πιο κάτω: « Η οποιαδήποτε αυξητική τάση στις αποζημιώσεις ήταν αποτέλεσμα της ανάγκης εξισορρόπησης υπερβολικά χαμηλών αποζημιώσεων σε κατάλληλες περιπτώσεις και δεν τάσσεται ως χάρτης για αιτιολόγηση παροχής συνεχώς αυξανόμενων ποσών σε κάθε περίπτωση. Υπάρχουν πλαίσια που συναρτώνται όχι μόνο προς την νομολογία αλλά και προς τα κοινωνικά και οικονομικά δεδομένα της κοινωνίας και κυρίως προς τη σοβαρότητα της κάθε υπόθεσης, υπό το πρίσμα πάντοτε της κοινής λογικής και αντίληψης.» Αντλώ επίσης καθοδήγηση από αποφάσεις του Ανωτάτου Δικαστηρίου αλλά και πρωτόδικων αποφάσεων Επαρχιακών Δικαστηρίων - μεταξύ άλλων και αυτών στις οποίες με παρέπεμψε η ευπαίδευτος συνήγορος της ενάγουσας - στις οποίες υπάρχει αναλογία με τη υπό εξέταση υπόθεση ως προς τον καθορισμό των γενικών αποζημιώσεων. Στην πρόσφατη υπόθεση Navichova Daria v. Θέμη Βλάβη, Πολ. Έφεση Αρ. 83/2009 ημερ. 31.05.2012 όπου η ενάγουσα ήταν 34 ετών και ήταν επίσης συνοδηγός σε όχημα και τραυματίστηκε σε τροχαίο ατύχημα, υπέστη μεταξύ άλλων κάκωση κοιλίας και εκχυμώσεις και αριστερή λαγόνια ακρολοφία με έντονη ευαισθησία και κάταγμα της οσφυϊκής μοίρας της σπονδυλικής στήλης Ο5. Η εφεσείουσα όταν εξήλθε από το νοσοκομείο για περίοδο 6 μηνών βάδιζε με δυσκολία και υποβασταζόταν. Υπήρχε τότε μυική αδυναμία των μυών και των κάτω άκρων, δυσκαμψία στους μύες της ράχης και οσφύος, έντονη οσφυαλγία και επώδυνη δυσκαμψία της δεξιάς ποδοκνημικής άρθρωσης, τα οποία συμπτώματα σταδιακά υποχώρησαν αλλά διαπιστώθη ότι κατά καιρούς θα εμφανίζεται οσφυϊκό άλγος και δυσκαμψία ειδικά μετά από κόπωση και αλλαγή του καιρού. Είχαν επιδικασθεί στην υπόθεση αυτή €25.000 ως γενικές αποζημιώσεις οι οποίες κατ΄έφεση αυξήθηκαν σε €40.000 με νόμιμο τόκο επ΄αυτού από της ημέρας καταχώρησης της αγωγής μέχρι εξόφλησης. Από την πιο πάνω απόφαση αντλώ καθοδήγηση και από τις ακόλουθες αποφάσεις στις οποίες έγινε αναφορά: Στην υπόθεση Χ¨ Θεοδοσίου v. Διονυσίου,
(2007)1 Α.Α.Δ. σελ. 1121 ο εφεσείων υπέστη διάφορα τραύματα σε όλο του το σώμα, με σοβαρότερο το κάταγμα του 6ου θωρακικού σπονδύλου, παρέμεινε στο νοσοκομείο για διάστημα 20 ημερών με συντηρητική θεραπεία και ακολούθησε φυσιοθεραπεία με αναρρωτική άδεια ενός έτους. Παρέμεινε με ελαφριά εμπρόσθια καθίζηση του 6ου θωρακικού σπονδύλου κατά 30% με μόνιμα κατάλοιπα την κύφωση της θωρακικής μοίρας της σπονδυλικής στήλης με την ορθοστασία, το ανεβοκατέβασμα σκαλών, την μεταφορά βάρους στο χέρι, το γονάτισμα και το βαθύ κάθισμα να είναι επιβαρυντικά στοιχεία που προκαλούσαν πόνο στην περιοχή του κατάγματος. Επίσης καθημερινές δραστηριότητες όπως ορθοστασία, η οδήγηση για διάστημα πέραν της μισής ώρας, οι αθλοπαιδιές, ακόμη και η κατάκλιση στην ίδια θέση για διάστημα μισής ώρας θα προκαλούσαν πόνο, ενώ θα αναπτύσσονταν και οστεαρθριτικές αλλοιώσεις. Δόθηκαν γενικές αποζημιώσεις Λ.Κ.15.000,00. Στην υπόθεση Γεωργίου v. Αντωνίου,
(2005)1 Α.Α.Δ. 967, όπου επιδικάσθηκαν Λ.Κ.50.000,00 για ομολογουμένως σοβαρότερους τραυματισμούς και κατάλοιπα σε νεαρό ηλικίας 21 ετών που, μεταξύ άλλων, είχε υποστεί επιπληγμένο κάταγμα ενδοαρθικό του κάτω τριτημορίου της δεξιάς κνήμης και περόνης και κάταγμα ενδοαρθικό του άνω τριτομορίου της ίδιας περιοχής με την ανάγκη υποβολής πολλαπλών χειρουργικών επεμβάσεων και με μόνιμο, μεταξύ άλλων, κατάλοιπο βράχυνσης της κνήμης κατά 2.5εκ. Στην υπόθεση Νεοφύτου v. Ανδρέου,
(2005)1 Α.Α.Δ. 692, επικυρώθηκε ως γενικές αποζημιώσεις το ποσό των Λ.Κ.40.000,00 για σωματικές βλάβες νεαρής και όμορφης κοπέλας που είχε υποστεί συντριπτικό κάταγμα αριστερού μηρού, κάταγμα δεξιού γόνατος, κάταγμα δεξιού αστράγαλου, κάταγμα μετωπιαίου οστού, διάσειση και θλάση κοιλίας. Παρέμεινε με ελαφρά χωλότητα, μικρή αστάθεια στο γόνατο και πιθανότητα ανάπτυξης οστεοαθρίτιδας σε χρονικό διάστημα 20 με 40 χρόνια. Στην υπόθεση Χαραλάμπους v. Ξυδά,
(2007)1 Β Α.Α.Δ. σελ. 792 επιδικάσθηκαν στον εφεσείοντα για σωματικές βλάβες που υπέστη σε τροχαίο ατύχημα γενικές αποζημιώσεις ύψους £8.000,00 οι οποίες συνίσταντο σε θλαστικό τραύμα αριστερού αντίχειρα, κάταγμα βάσεως 5ου μετακαρπίου αριστεράς χειρός, συντριπτικό κάταγμα κοτύλης αριστερού ισχύου, διάστρεμμα αριστερού γόνατος, αίμαθρο τραύματος αριστερού αντίχειρος με μόνιμα κατάλοιπα δυσκαμψία του ισχύου με συνέπεια την πιθανότητα ενόχλησης και αίσθησης αδυναμίας μετά από παρατεταμένη γρήγορη βάδιση ή άθληση και δημιουργία οστεοαθρίτιδας και με πιθανότητα αντικατάστασης άρθρωσης του ισχύου στο μέλλον. Αυξήθηκαν από το εφετείο στις £12.000,00 επί πλήρους ευθύνης. Στην υπόθεση Γιαπάτος v. Σάββα κ.ά.,
(2010)1 Β Α.Α.Δ. σελ. 1324, γενικές αποζημιώσεις ύψους Λ.Κ.18.000 κρίθηκαν ανεπαρκείς και αυξήθηκαν κατ΄ έφεση σε €40.000,00 για σωματικές βλάβες που υπέστη άνδρας ηλικίας 33 ετών με κάταγμα σκαφοειδούς του αριστερού καρπού και συντριπτικό κάταγμα του κάτω τριτομορίου της δεξιάς κνήμης και περόνης με γραμμοειδή επέκταση στην ποδοκνημική άρθρωση. Υπεβλήθη σε δεύτερη χειρουργική επέμβαση οκτώ μήνες μετά και παρέμεινε με μυϊκή ατροφία ως μόνιμο κατάλοιπο και με πιθανότητα μελλοντικής μετατραυματικής αρθρίτιδας. Στην υπόθεση Μεταξά v. Ιωάννου,
(2010)1 Γ Α.Α.Δ. σελ. 1814 αυξήθηκαν κατ΄έφεση οι δοθείσες γενικές αποζημιώσεις των Λ.Κ.8.000,00 σε Λ.Κ. 12.000,00 για τραυματισμό 48χρονου που υπέστη πολύ σοβαρό τραυματισμό στον καρπό του δεξιού του χεριού ώστε να είχε διαταραχθεί η σχέση του μηνοειδούς και σκαφοειδούς οσταρίου, διάστρεμμα του αυχένα, θλάση μαλακών μορίων και σοβαρό διάστρεμμα των ώμων. Ο καρπός ακινητοποιήθηκε με γύψο και αναρτήθηκε σε κρεμαστήρα. Δημιουργήθηκε δε μετατραυματική οστεορθρίτιδα. Λαμβάνοντας συνεπώς υπόψη μου τη φύση, τη έκταση και την σοβαρότητα των σωματικών βλαβών που υπέστη η ενάγουσα όπως παρατίθενται πιο πάνω, την ταλαιπωρία και την αναστάτωση που της προκάλεσαν και θα της προκαλούν στο μέλλον καταλήγω ότι το ποσό των €30.000,00 αποτελεί υπό τις περιστάσεις εύλογη αποζημίωση. ΕΙΔΙΚΕΣ ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΕΙΣ: Όσον αφορά τις ειδικές ζημιές επισημαίνω αρχικά την νομολογιακά καθιερωμένη αρχή ότι η ενάγουσα έχει το βάρος να τις αποδείξει αυστηρά (βλ. Ηρακλέους v. Πέτρου
(1994)1 ΑΑΔ 239 και Κούνουνα κ.ά.v Κυριάκου & Υιός Λτδ κ.ά.
(2001)1(Γ) Α.Α.Δ. σελ. 2126 στις οποίες γίνεται αναφορά στη ρήση του Λόρδου Goddard στην υπόθεση Bonham - Carter v. Hyde Park Hotel Ltd
(1948)64 T.L.R. 177): ¨Δεν είναι αρκετό, οι ζημιές να προβάλλονται στα δικόγραφα, θα πρέπει να αποδεικνύονται με σαφήνεια και στοιχεία¨ (βλ.επίσης Ηρακλέους v. Του Ταχύπλοου σκάφους ¨Νίκη¨ κ.α.
(1994)1 Α.Α.Δ.510). Συγκεκριμένη μέθοδος απόδειξης δεν υπάρχει. Είναι πιθανόν ο τρόπος απόδειξης να διαφέρει από υπόθεση σε υπόθεση και από ζημιά σε ζημιά. Θα πρέπει όμως πάντοτε να τηρούνται οι αυστηροί κανόνες απόδειξης έστω και αν δεν εμφανίζεται ο εναγόμενος και παραμένει η όλη μαρτυρία που παρουσιάζεται αναντίλεκτη. Σε σχέση με τα έξοδα και τις δαπάνες που έχει υποστεί ισχυρίζεται ότι αυτές συμποσούνται στο ποσό των €7.825,68σ., ποσό που ξόδεψε σε ιατρούς και άλλες αναγκαίες εξετάσεις όπως ακτινογραφίες και MRI που απαιτούνταν ενόψει της φύσης των τραυμάτων της ή με σκοπό την αποθεραπεία της ή την ανακούφιση της, για φυσιοθεραπεία, για τα ιατρικά πιστοποιητικά, μεταφορικά, την αστυνομική έκθεση, έξοδα για οικιακή βοηθό που αναγκάστηκε να προσλάβει όπως αυτά με λεπτομέρεια καταγράφονται στην έκθεση απαιτήσεως της και ενόρκως δηλώνει ότι υπέστη. Εξ αιτίας της κήλης δίσκου ισχυρίζεται ότι δεν είναι σε θέση να υποβάλλεται σε βαριές σωματικές εργασίες και ιδιαίτερα σε ανύψωση, κουβάλημα, μεταφορά και απόσυρση σε όρθια ή κεκαμμένη θέση. Σε περίπτωση που αποφασίσει μελλοντική εγχείρηση με μικροχειρουργική δισεκτομή και σπονδυλοδεσία, τα έξοδα της μαζί με την νοσηλεία υπολογίζεται ότι θα ανέλθουν σε €18.000,
- Το ερώτημα το οποίο θα πρέπει να απαντηθεί είναι κατά πόσον η ενάγουσα έχει αποδείξει στον βαθμό που απαιτείται την αναγκαιότητα αυτής της επέμβασης. Εξετάζοντας προσεχτικά τη μαρτυρία που έχω ενώπιον μου κρίνω ότι δεν αποδείχθηκε η αναγκαιότητα της εφόσον σύμφωνα με το τελευταίο ιατρικό πιστοποιητικό του Δρ. Νεοφύτου (τεκμ. 13) « είναι πιθανή η βελτίωση της συμπτωματολογίας της ασθενούς με την προτεινόμενη συντηρητική θεραπεία και την πάροδο του χρόνου. Σε περίπτωση που η συντηρητική θεραπεία δεν επιφέρει ανακούφηση της συμτωματολογίας τίθεται ένδειξη για χειρουργική αντιμετώπιση των βλαβών της σπονδυλικής της στήλης». Στη συνέχεια δε του ίδιου πιστοποιητικού αναφέρεται: « . θα πρέπει να υποβάλλεται εφ΄όρου ζωής σε φυσιοθεραπεία και γυμναστική ενδυνάμωσης, τουλάχιστον δις εβδομαδιαίως, γιατί οι αλλοιώσεις των συνδέσμων και των δίσκων της σπονδυλικής στήλης, επιταχύνουν την δημιουργία εκφυλιστικών αλλοιώσεων, με επακόλουθο την ανάγκη νευροχειρουργικής αντιμετώπισης τους». Είναι γεγονός ότι δεν γίνεται επακριβής προσδιορισμός αυτής της δαπάνης εφόσον ο ιατρός Νεοφύτου αναφέρει τα εξής: «Το συνολικό κόστος της χειρουργικής επέμβασης εκτιμάται πως θα ανέλθει περίπου στο ποσό των €18.000,00 περίπου». Τα πιο πάνω παρουσιάζουν μια νεφελώδη εικόνα της αναγκαιότητας υποβολής της σε αυτή την χειρουργική επέμβαση αλλά ούτε και το ακριβές κόστος της έχει αποδειχθεί. Επομένως καταλήγω να μην επιδικάσω οποιοδήποτε ποσό για μια τέτοια μελλοντική δαπάνη. Στη συνέχεια θα με απασχολήσει το ζήτημα των αποζημιώσεων που δικαιούται η ενάγουσα για την απώλεια εισοδημάτων και μελλοντικών απολαβών της λόγω του ότι δεν εργάζεται έκτοτε και ούτε μπορεί να εργαστεί κατ΄ισχυρισμό της. Σε συνάρτηση των όσων υποστηρίζονται ως συνέπειες στην υγεία της από τον ίδιο τον θεράπονα ιατρό της τον Δρ Ν. Νεοφύτου ότι δηλαδή αυτή: « δεν είναι σε θέση να υποβάλλεται σε κοπιώδεις σωματικές εργασίες όπως ανύψωση, μεταφορά και απόσυρση βάρους σε όρθια και κεκαμένη θέση, μετά τον τραυματισμό της», και στα όσα στο ίδιο πιστοποιητικό αναφέρονται: « Ήδη λόγω των συμπτωμάτων έχει περιοριστεί στην οικία της και προβληματίζεται αν μπορέσει ποτέ να ανπαπεξέλθει στις απαιτήσεις της εργασίας της την οποία και έχει διακόψει μετά τον τραυματισμό της», συνάγεται ότι από αυτήν εξαρτάται εάν θέλει να επιστρέψει στην εργασία της και κατά την άποψη μου κανένα εμπόδιο δεν είχε προς τούτο εφόσον τα καθήκοντα που ασκούσε δεν απαιτούσαν σε υποβολή της στις πιο πάνω ενέργειες. Εργαζόταν στο Τμήμα Λογιστηρίου ως υπεύθυνη μισθοδοσίας (Senior Payroll Officer), πρόκειται για γραφειακή εργασία την οποία μετά από κάποιο χρονικό διάστημα το οποίο σύμφωνα με τις ιατρικές αναφορές μπορεί να προσδιοριστεί στους 6 μήνες μετά από το δυστύχημα στη συνέχεια θα μπορούσε κάλλιστα να είχε επιστρέψει στην εργασία της και να εκτελεί τα καθήκοντα της χωρίς ιδιαίτερο πρόβλημα. Επομένως κρίνω ότι ως προς αυτή τη πτυχή της υπόθεσης δικαιούται σε αποζημίωση για απώλεια £11.528,50 (στερλίνες) αντίστοιχο σε Ευρώ σε σημερινή αξία €13.542,
- Τα πιο πάνω με οδηγούν στο συμπέρασμα ότι η ενάγουσα δεν δικαιούται απώλεια μελλοντικών απολαβών εφόσον θα μπορούσε αν ήθελε να επέστρεφε στην εργασία της μετά τους 6 μήνες από το δυστύχημα. Σε σχέση τώρα με την μαρτυρία προς απόδειξη των ειδικών ζημιών τις οποίες υπέστη η ενάγουσα κρίνω ότι έχει αποδείξει όλες τις δαπάνες που διεκδικεί πλην από τα έξοδα για οικιακή βοηθό για τα οποία δεν προσκομίστηκε οποιαδήποτε απόδειξη και έτσι αυτά δεν έχουν αποδειχθεί. Η απλή αξίωση αυτής της δαπάνης χωρίς να προσκομισθούν σχετικές αποδείξεις δεν ικανοποιούν το κριτήριο που θέτει η νομολογία μας προς απόδειξης αυτής της δαπάνης που κατ΄ ισχυρισμό υπέστη η ενάγουσα. Οι αποδειχθείσες ειδικές ζημιές επομένως ανέρχονται στο ποσό των €2.825,68σ. Σε σχέση με τους τόκους επί των επιδικασθέντων ποσών θα λάβω υπόψη μου την υπόθεση Φοινικαρίδη v. Γεωργίου,
(1991)1 Α.Α.Δ. σελ.475 όπου καθορίζονται οι αρχές για την επιδίκαση τόκων όπως και τις υποθέσεις Θεοδούλου v. A. Panayides,
(1999)1 Α.Α.Δ. σελ. 2134 και Ζαχαρία κ.ά v. Καραολή,
(2004)1 Α.Α.Δ. σελ. 72, από τις οποίες προκύπτει ότι στις περιπτώσεις που παρατηρείται αδικαιολόγητη καθυστέρηση στην προώθηση της αγωγής θα ήταν λανθασμένο να επιδικάζεται τόκος χωρίς να λαμβάνεται υπόψη η καθυστέρηση. Ασκώντας λοιπόν τη διακριτική μου ευχέρεια και λαμβάνοντας υπόψη τον τρόπο που προωθήθηκε η αγωγή θα επιδικάσω νόμιμο τόκο στα επιδικασθέντα ποσά από της καταχώρησης της έκθεσης απαιτήσεως δηλαδή από 21.05.2012 καθώς δεν δόθηκε καμιά επαρκής εξήγηση γιατί από τις 21.09.2009 που συνέβη το δυστύχημα η αγωγή καταχωρήθηκε σχεδόν 1 ½ χρόνο μετά, όταν τα ιατρικά πιστοποιητικά των θεραπόντων ιατρών της του Γ.Ν. Λάρνακας ήταν έτοιμα ήδη από τον Μάιο και τον Ιούνιο του 2010 η δε έκθεση απαίτησης καταχωρήθηκε 15 μήνες μετά την καταχώρηση του κλητηρίου εντάλματος και αφότου στάλθηκε σχετική ειδοποίηση από τον Πρωτοκολλητή σύμφωνα με τη Διαταγή 17 Θ. 14
(1)των περί Πολιτικής Δικονομίας θεσμών. ΚΑΤΑΛΗΞΗ: Συνοψίζοντας, εκδίδεται απόφαση υπέρ της ενάγουσας και εναντίον της εναγομένης 2 για το ποσό των €30.000,00 ως γενικές αποζημιώσεις και το ποσό των €2.825,68σ. ως ειδικές αποζημιώσεις πλέον νόμιμο τόκο επί των ποσών αυτών από 21.05.2012 μέχρι εξοφλήσεως. Τέλος, επιδικάζεται το ποσό των €13.542,22 ως απώλεια εισοδήματος το οποίο θα φέρει νόμιμο τόκο από 21.09.2009. Επιδικάζονται υπέρ της ενάγουσας και εναντίον του εναγομένου 2 δικηγορικά έξοδα τα οποία να υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο στην ανάλογη κλίμακα. (Υπ.) .............................. Χρ. Φιλίππου, Ε. Δ. ΠΙΣΤΟ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΗΤΗΣ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο