Ιάκωβος Λαμπριανίδης κ.α. ν. Ανθούλα Γεωργίου κ.α., Συν. Αγωγές: 603 και 604/09, 30/4/2013 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDPAF:2013:A111 ΣΤΟ ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΠΑΦΟΥ ΕΝΩΠΙΟΝ: Μ. Δρουσιώτη, Ε.Δ. Συν. Αγωγές: 603 και 604/09 Αρ. Αγωγής: 603/2009 Μεταξύ: Ελένη Τυπίδου από την Πάφο Ενάγουσας και Ανθούλα Γεωργίου από την Πάφο Εναγόμενης Δυνάμει διατάγματος συνένωσης ημερ. 11.3.2011 Αρ. Αγωγής: 604/2009 Μεταξύ: Ιάκωβος Λαμπριανίδης από την Πάφο Ενάγοντα και Ανθούλα Γεωργίου από την Πάφο Εναγόμενης ------------------- Ημερομηνία: 30.4.2013 Για την Ενάγουσα στην αγωγή 603/09: κ. Μ. Βασιλειάδης (κα Β. Ιωάννου για ν΄ ακούσει απόφαση) Για τον Ενάγοντα στην αγωγή 604/09: κ. Μ. Βασιλειάδης (κα Β. Ιωάννου για ν΄ ακούσει απόφαση) Για την Εναγόμενη και στις δύο αγωγές: κ. Ν. Μάντης Α Π Ο Φ Α Σ Η Με βάση διάταγμα Δικαστηρίου ημερομηνίας 11.3.2011 οι πιο πάνω αγωγές έχουν συνενωθεί και θα συνεκδικασθούν σε όλα τα θέματα που τις αφορούν. Στην αγωγή 603/09 η ενάγουσα (στο εξής θα αναφέρεται ως «η ενάγουσα») αξιώνει γενικές και ειδικές αποζημιώσεις οι οποίες προκλήθηκαν σ΄ αυτήν μετά από δυστύχημα ημερομηνίας 16.11.
- Με βάση την έκθεση απαίτησης η ενάγουσα αναφέρει ότι στις 16.11.07 οδηγούσε το αυτοκίνητο με αριθμούς εγγραφής ΗΥΥ695 στην οδό Αλεξάνδρου Παπάγου στην Πάφο και η εναγόμενη οδηγούσε το αυτοκίνητο με αριθμούς εγγραφής ΚΜG
- Είναι ισχυρισμός της ενάγουσας ότι οδηγούσε στην πιο πάνω αναφερόμενη οδό στην αριστερή πλευρά του δρόμου και σύμφωνα με την πορεία της ήταν σε αναμονή για να στρίψει δεξιά, η εναγόμενη προσπέρασε την ενάγουσα από δεξιά με αποτέλεσμα τα δύο οχήματα να συγκρουσθούν. Η εναγόμενη στην υπεράσπιση της εγείρει προδικαστική ένσταση και ισχυρίζεται ότι υπάρχει κατάχρηση της διαδικασίας καθότι οι οποιεσδήποτε αξιώσεις της ενάγουσας θα μπορούσαν να εγερθούν μέσα στα πλαίσια της αγωγής 2291/
- Επί της ουσίας παραδέχεται τις παραγράφους 1 και 2 της έκθεσης απαίτησης. Απορρίπτει τους ισχυρισμούς της ενάγουσας ως προς την ευθύνη του δυστυχήματος και αναφέρει ότι είναι η ενάγουσα που οδήγησε το όχημα με αρ. εγγραφής ΗΥΥ695 ενώ ήταν σταθμευμένο στην αριστερή πλευρά του δρόμου οδηγώντας αμελώς με αποτέλεσμα να συγκρουσθεί με το αυτοκίνητο της εναγόμενης. Περαιτέρω αρνείται τους τραυματισμούς που ισχυρίζεται η ενάγουσα ότι υπέστη. Στην αγωγή 604/09 ο ενάγοντας (στο εξής θα αναφέρεται ως «ο ενάγοντας») αξιώνει ως ιδιοκτήτης του αυτοκινήτου ΗΥΥ695 τις ζημιές που υπέστη το αυτοκίνητο συνεπεία του δυστυχήματος ημερομηνίας 16/11/2007 όπως ανωτέρω περιγράφεται. Η εναγόμενη αρνείται ότι φέρει ευθύνη για το δυστύχημα και ισχυρίζεται ότι την ευθύνη για το δυστύχημα την έχει η μητέρα του ενάγοντα η οποία κατά την επίδικη ημερομηνία και ώρα οδηγούσε το όχημα του ενάγοντα. Επί του θέματος της ευθύνης κατέθεσαν ο Μ.Ε.1 Αστ. 2641 Χριστάκης Ανδρέου, η ενάγουσα στην αγωγή 603/09 ως Μ.Ε.2 και η εναγόμενη ως Μ.Υ.
- Ο Μ.Ε.1 Αστ. 2641 Χριστάκης Ανδρέου είναι ο εξεταστής του επίδικου δυστυχήματος. Κατέθεσε ως τεκμήρια 1 και 2 τα στοιχεία των οδηγών και ιδιοκτητών των οχημάτων με αρ. εγγραφής ΚMG210 και ΗΥΥ695, το πρόχειρο και συμμετρικό σχέδιο που ετοίμασε ως τεκμήρια 3 και 4 και εξήγησε τα όσα περιλαμβάνονται σ΄ αυτά και τις ζημιές των οχημάτων. Περαιτέρω ο μάρτυρας ανέφερε ότι η Ελένη Τυπίδου ισχυρίζεται ότι οδηγούσε το όχημα με αρ. εγγραφής ΗΥΥ695 στην αριστερή πλευρά του δρόμου και ανέμενε να στρίψει δεξιά στην οδό Δωδεκανήσου και την προσπέρασε η εναγόμενη. Δεν υπάρχει ανεξάρτητη μαρτυρία. Η ενάγουσα Ελένη Τυπίδου ανέφερε ότι στις 16.11.2007 οδηγούσε το όχημα με αρ. εγγραφής ΗΥΥ695 στην αριστερή πλευρά της οδού Αλεξάνδρου Παπάγου και ήταν σε αναμονή για να στρίψει δεξιά, είχε ενεργοποιήσει το σηματοδότη του οχήματος της και η εναγόμενη οδηγώντας το όχημα με αρ. εγγραφής ΚMG210 την προσπέρασε από δεξιά με αποτέλεσμα τα δύο οχήματα να συγκρουσθούν. Περαιτέρω η μάρτυρας ανέφερε ότι από το δυστύχημα υπέστη κάκωση κεφαλής και αυχένος, διάσειση, κάκωση επιγαστρίου, αδυναμία αυτοσυγκέντρωσης, έντονη κεφαλαλγία, ζάλη και τάση για εμετό, αιμωδία άνω άκρων και αστάθεια βαδίσματος. Παρέμεινε σε ιδιωτικό νοσοκομείο για 4 ημέρες και συνέχισε τη φαρμακευτική αγωγή και φορούσε αυχενικό κολάρο για 20 μέρες. Παρέμεινε με άδεια εργασίας για 10 μέρες και παρέθεσε στο Δικαστήριο σχετικές αποδείξεις. Η μάρτυρας αντεξεταζόμενη αρνήθηκε ότι ήταν σταθμευμένη και ανέφερε ότι δεν υπήρχε λόγος για να είναι σταθμευμένη στο συγκεκριμένο σημείο. Ισχυρίστηκε ότι περίμενε να περάσουν τα οχήματα που έρχονταν από την αντίθετη πλευρά, βεβαιώθηκε ότι δεν υπήρχαν άλλα αυτοκίνητα και άρχισε να στρίβει δεξιά όταν ξαφνικά δέχθηκε το κτύπημα. Παραδέχθηκε ότι επισκέφθηκε την επόμενη ημέρα ιδιωτικό ιατρό στο ιδιωτικό νοσοκομείο και παραδέχθηκε ότι εργάζεται σ΄ αυτό. Η εναγόμενη έδωσε μια εντελώς διαφορετική εικόνα ως προς το επίδικο δυστύχημα. Ισχυρίζεται ότι η ενάγουσα είχε σταθμευμένο το αυτοκίνητο που οδηγούσε στην αριστερή πλευρά της οδού Αλεξάνδρου Παπάγου και είχε στην κατοχή της την αριστερή πλευρά του δρόμου, έκανε εκκίνηση με δεξιά κλίση και οδήγησε το όχημα που κατείχε με αποτέλεσμα να της ανακόψει την πορεία της και να συγκρουσθούν τα δύο οχήματα. Περαιτέρω αρνείται τις σωματικές βλάβες και ζημιές που υπέστη η ενάγουσα και το όχημα που οδηγούσε. Για τις σωματικές βλάβες που ως ισχυρίζεται υπέστη η ενάγουσα, πέραν της δικής της μαρτυρίας κατέθεσε και ο Μ.Ε.4, ιατρός Γιάννης Καττιμέρης. Ο μάρτυρας ανέφερε ότι είναι γενικός χειρούργος, εργάζεται στο ιδιωτικό Νοσοκομείο Άγιος Γεώργιος, γνωρίζει την ενάγουσα γιατί εργάζεται και αυτή στο ίδιο Νοσοκομείο, εξέτασε την ενάγουσα μετά από δυστύχημα που είχε, υιοθέτησε το περιεχόμενο του τεκμηρίου 6 ως η πιστοποίηση που ετοιμάστηκε από τον ίδιο και το νευροχειρούργο. Ο μάρτυρας ανέφερε ότι κατά την εξέταση της ενάγουσας δεν διαπίστωσε εξωτερικά τραύματα και η εξέταση της είχε δύο μέρη, η κλινική και η εργαστηριακή εξέταση. Η θεραπευτική αγωγή που εδόθηκε στην ενάγουσα είναι με βάση τα κλινικά ευρήματα, τη δυσκαμψία του αυχένα και κατά τη ψηλάφηση του υπογαστρίου διαπιστώθηκε σύσπαση των μυών. Ανέφερε ότι για τους τραυματισμούς που υπέστη η ενάγουσα ήταν αναγκαία δεκαπενθήμερη ανάπαυση για να δοθεί η ευκαιρία για χαλάρωση των μυών. Στη συγκεκριμένη περίπτωση επειδή η ενάγουσα νοσηλεύτηκε στο Ιδιωτικό Νοσοκομείο της δόθηκε μικρότερη αναρρωτική άδεια. Για τις ζημιές που υπέστη το όχημα του ενάγοντα στην αγωγή 604/09 έδωσαν μαρτυρία εκ μέρους του ενάγοντα ο ίδιος ο ενάγοντας ως Μ.Ε.3 και ο ισιωτής Σταύρος Σταυρινού ως Μ.Ε.
- Η κυρίως εξέταση του Μ.Ε.3 αποτελείτο από γραπτή κατάθεση η οποία επαναλαμβάνει τα όσα αναφέρει στην έκθεση απαίτησης του. Κατέθεσε ως τεκμήριο 11 φωτοαντίγραφο πιστοποιητικού εγγραφής του οχήματος υπ΄ αριθμό εγγραφής HYY695 και ως τεκμήριο 12 τιμολόγιο για τις εργασίες που έγιναν στο αυτοκίνητο του. Ο μάρτυρας αντεξεταζόμενος ανέφερε ότι για το τιμολόγιο δεν μπορεί να γνωρίζει τις τιμές καθότι δεν είναι ο ίδιος που το έχει ετοιμάσει. Ο Μ.Ε.5 Σταύρος Σταυρινού ανέφερε ότι είναι ιδιοκτήτης της εταιρείας Σ. Σταυρινού Λτδ. Ανεγνώρισε το τεκμήριο 12 και ανέφερε ότι είναι δική του έκδοση. Κατέθεσε ως τεκμήρια 14 και 15 τιμολόγια αγοράς εξαρτημάτων τα οποία περιλαμβάνονται στο τεκμήριο 12 και ως τεκμήριο 16 απόδειξη εξόφλησης του τιμολογίου τεκμήριο
- Ο μάρτυρας εξήγησε ότι προχώρησε στη διόρθωση του οχήματος κατόπιν οδηγιών της Λαϊκής Ασφαλιστικής η οποία αργότερα δεν τον πλήρωναν γιατί υπήρχαν τραυματισμοί και ως εκ τούτου το όχημα παρέμεινε στο γκαράζ του μέχρι την ημέρα που ο πελάτης του πλήρωσε το τιμολόγιο τεκμήριο
- Στο στάδιο των αγορεύσεων οι ευπαίδευτοι δικηγόροι των διαδίκων αφού ανέλυσαν τη μαρτυρία που έχει προσφερθεί από την κάθε πλευρά κάλεσαν το Δικαστήριο ο μεν κ. Βασιλειάδης να επιδικάσει τις ανάλογες αποζημιώσεις εις την ενάγουσα και τα έξοδα που αφορούν τη ζημιά του οχήματος του ενάγοντα. Αντίθετη ήταν η θέση του κ. Μάντη ο οποίος ζήτησε την απόρριψη και των δύο αγωγών ισχυριζόμενος ότι δεν έχει αποδειχθεί οποιαδήποτε ευθύνη έναντι της πελάτισσας του. Είχα την ευκαιρία να παρακολουθήσω όλους τους μάρτυρες τη στιγμή που κατέθεταν ενώπιον του Δικαστηρίου και με την ίδια προσοχή προχωρώ να εξετάσω τη μαρτυρία τους. Το έργο της αξιοπιστίας είναι ένα πολυσύνθετο και λεπτό έργο παρατήρησης κατατεθέντων μαρτύρων και ορθά έχει χαρακτηριστεί ως το σημαντικότερο καθήκον του Δικαστηρίου (βλ. C & A Pelekanos Associates Ltd
(1991)1 A.A.Δ.1273). Εξετάζοντας με ιδιαίτερη προσοχή τη μαρτυρία που έχει τεθεί ενώπιον μου προχωρώ στα πιο κάτω. Ο Μ.Ε.1 ο Αστ. 2641 Χριστάκης Αντρέου, εξεταστής του επίδικου δυστυχήματος, ετοίμασε το πρόχειρο σχέδιο της σκηνής και με βάση αυτό το συμμετρικό, σύμφωνα με τα ευρήματα που βρήκε στη σκηνή και τις θέσεις της ενάγουσας και της εναγομένης τοποθετώντας το σημείο σύγκρουσης όπως του υπέδειξε η ενάγουσα και το σημείο σύγκρουσης όπως του υπέδειξε η εναγομένη. Επίσης κατέγραψε τις ζημιές των δύο οχημάτων χωρίς φυσικά να βρει οποιαδήποτε ανεξάρτητη μαρτυρία. Κρίνω ότι όλες οι ενέργειες του έγιναν μέσα στα πλαίσια του καθήκοντος του για εξέταση του υπό αναφορά δυστυχήματος και βρίσκω καθόλα αξιόπιστη και αποδεκτή τη μαρτυρία του. Με ιδιαίτερη προσοχή θα εξεταστεί η μαρτυρία της ενάγουσας και της εναγομένης καθότι είναι τα δύο πρόσωπα τα οποία ενέχονταν στο δυστύχημα και είναι η μόνη μαρτυρία που θα μπορεί το Δικαστήριο να εξάξει συμπεράσματα ως προς τις συνθήκες κάτω από τις οποίες έγινε το δυστύχημα. Η ενάγουσα ισχυρίζεται ότι οδηγούσε το όχημα με αρ. εγγραφής ΗΥΥ691 στην αριστερή πλευρά της οδού Αλεξάνδρου Παπάγου και ήταν σε αναμονή για να στρίψει δεξιά, ενεργοποίησε το σηματοδότη του οχήματος της και περίμενε να καθαρίσει ο δρόμος από τα οχήματα που έρχονταν από την αντίθετη πλευρά ώστε να στρίψει στην οδό Δωδεκανήσου και ότι κατά τη στιγμή που έστριβε δεξιά δέχτηκε κτύπημα από το όχημα με αρ. εγγραφής ΚMG210 το οποίο την προσπέρασε από τα δεξιά. Η εναγομένη ισχυρίζεται ότι η ενάγουσα βρίσκετο σε ανοικτό χώρο και εισήλθε στο δρόμο με αποτέλεσμα τα δύο οχήματα να συγκρουστούν. Στη γραπτή της κατάθεση η εναγομένη ισχυρίζεται ότι η ενάγουσα είχε σταθμευμένο το όχημα της στην αριστερή πλευρά του δρόμου και ενώ αυτή οδηγούσε στην αριστερή λωρίδα η ενάγουσα έκαμε εκκίνηση με δεξιά κλήση με αποτέλεσμα να της ανακόψει την πορεία. Επίσης ισχυρίζεται ότι η ταχύτητα της ήταν περί τα 30 χ.α.ω.. Στην αντεξέταση της κατατέθηκε η κατάθεση που έδωσε στην Αστυνομία στις 20.11.2007 στην οποία αναφέρει ότι η ταχύτητα της ήταν γύρω στα 40 χ.α.ω.. Τα όσα ανέφερε η εναγόμενη μπορώ να πω ότι έρχονται σε αντίθεση με τα όσα υπέδειξε στον αστυφύλακα Μ.Κ.1 στο χώρο του δυστυχήματος καθότι είναι αδύνατο κάποιο όχημα που ευρίσκεται σταθμευμένο στο σημείο που υπέδειξε στο τεκμήριο 4 να ξεκινήσει και να βρεθεί στο χώρο όπου σημειώνεται το σημείο σύγκρουσης με βάση τον ισχυρισμό της Χ1. Και σε αυτή ακόμη την περίπτωση φαίνεται ότι η εναγόμενη δεν αντιλήφθηκε την ύπαρξη της ενάγουσας στο δρόμο και ειδικά την πρόθεση της να στρίψει δεξιά. Οι ζημιές των δύο οχημάτων όπως αυτές περιγράφονται στο τεκμήριο 3 δίδουν το δικαίωμα στο Δικαστήριο να καταλήξει σε ποιο ασφαλή συμπέρασμα ότι το δυστύχημα επεσυνέβη με βάση τα όσα η ενάγουσα περιγράφει στην κατάθεση της. Συνεπώς αποδέχομαι τη μαρτυρία της ενάγουσας και απορρίπτω τους ισχυρισμούς της εναγομένης. H ενάγουσα όσον αφορά τους τραυματισμούς της απλά μετάφερε στο Δικαστήριο την περιγραφή όπως αυτή τίθεται στην ιατρική βεβαίωση τεκμήριο 6. Ως εκ τούτου η μαρτυρία της επί του θέματος αυτού θα εξεταστεί κάτω από τη μαρτυρία του Μ.Ε.4 ιατρού Γιάννη Καττιμέρη. Η μαρτυρία του Μ.Ε.4 ιατρού Γιάννη Καττιμέρη θεωρείται ως μαρτυρία εμπειρογνώμονα και με βάση την υπόθεση Φιλίππου v. Οδυσσεώς
(1989)1 Α.Α.Δ. σελ. 1, το καθήκον του μάρτυρα αυτού είναι να εφοδιάσει το Δικαστήριο με τα αναγκαία επιστημονικά κριτήρια για έλεγχο της ακρίβειας των συμπερασμάτων του έτσι ώστε ο Δικαστής να καταστεί ικανός να σχηματίσει τη δική του ανεξάρτητη κρίσιμη εφαρμογή των κριτηρίων στα γεγονότα που έχουν αποδειχθεί με μαρτυρία. Εξετάζοντας λοιπόν τη μαρτυρία του σε σχέση και με το ιατρικό πιστοποιητικό τεκμήριο 6 καταλήγω ότι ως γιατρός έχει μεταφέρει στο Δικαστήριο το τι αντιλήφθηκε να έχει η ενάγουσα κατά την εξέταση της στις 17.11.
- Ο μάρτυρας ήταν ξεκάθαρος ότι τα όσα αναφέρει ότι υπέστη η ενάγουσα είναι κατόπιν κλινικής εξέτασης ενώ με βάση την εργαστηριακή εξέταση δεν διαπίστωσε οτιδήποτε. Περαιτέρω ο μάρτυρας ήταν ξεκάθαρος ότι η αναφορά της ενάγουσας για έντονη κεφαλαλγία, ζάλη και τάση για εμετό ήταν οι λόγοι για τους οποίους παρέμεινε κλινήρης η ενάγουσα από τις 17.11.2007 μέχρι 20.11.
- Εξήγησε ότι τα συμπτώματα που παρουσίαζε η ενάγουσα θα μπορούσαν να εξαλειφθούν πλήρως μετά από περίοδο 15 ημερών και αυτός ήταν ο λόγος που της παραχώρησε αναρρωτική άδεια 10 μέρες. Εξήγησε ο μάρτυρας ότι η κατάληξη του ήταν ότι υπέστη κάκωση κρανίου και διάσειση εγκεφάλου από όσα η ενάγουσα παραπονείτο κατά την ημερομηνία εξέτασης της. Όσον αφορά την κάκωση του επιγαστρίου κατέληξε από τη ψηλάφηση του συγκεκριμένου χώρου με την οποία διαπίστωσε σύσπαση των μυών. Η μαρτυρία του κρίνεται καθόλα αξιόπιστη και αποδεκτή. Η μαρτυρία του Μ.Ε.3 είναι πολύ περιορισμένης αξίας καθότι ο μάρτυρας ουσιαστικά το μόνο που κατέθεσε επί της ουσίας είναι για τα έξοδα που πλήρωσε στον ισιωτή για επισκευή του οχήματος του με αρ. εγγραφής HYY695, ήταν ξεκάθαρος ότι δεν μπορεί να γνωρίζει τις τιμές που αναφέρονται στο τιμολόγιο τεκμήριο 12, δεν έχει αμφισβητηθεί ότι είναι ιδιοκτήτης του πιο πάνω αναφερόμενου οχήματος, εν πάση δε περιπτώσει κατέθεσε και ως τεκμήριο 11 φωτοαντίγραφο πιστοποιητικού εγγραφής του πιο πάνω αναφερόμενου οχήματος. Η μαρτυρία του κρίνεται καθόλα αξιόπιστη και αποδεκτή. Καθόλα αξιόπιστη και αποδεκτή κρίνεται η μαρτυρία του Μ.Ε.5, Σταύρου Σταυρινού, ιδιοκτήτη της εταιρείας Σ. Σταυρινού Λτδ, εταιρεία η οποία επισκεύασε το όχημα με αρ. εγγραφής ΗΥΥ
- Παρά το γεγονός ότι κλήθηκε από την πλευρά των εναγόντων η μαρτυρία του άνετα χαρακτηρίζεται ως μαρτυρία ανεξάρτητου μάρτυρα, επεξήγησε το περιεχόμενο του τεκμηρίου 12, κατέθεσε ως τεκμήρια 14 και 15 τα τιμολόγια αγοράς των εξαρτημάτων που περιλαμβάνονται στο τεκμήριο 12 καθώς και την απόδειξη εξόφλησης. Ο μάρτυρας ήταν ξεκάθαρος ότι ο λόγος που καθυστέρησε να παραδώσει το όχημα ήταν γιατί ο ενάγοντας δεν ήταν σε θέση να του καταβάλει τα έξοδα και οι αρχικές οδηγίες που έλαβε για την επιδιόρθωση του οχήματος προέρχονταν από την ασφαλιστική εταιρεία της εναγομένης. Μετά την κατάληξη μου επί της αξιοπιστίας των μαρτύρων διαπιστώνω τα πιο κάτω συμπεράσματα όσον αφορά το δυστύχημα. Στις 16.11.2007 η ενάγουσα οδηγούσε το όχημα με αρ. εγγραφής ΗΥΥ695 στην οδό Αλεξάνδρου Παπάγου στην Πάφο και η εναγομένη οδηγούσε το όχημα με αρ. εγγραφής KMG210 στην ίδια οδό. Πρόθεση της ενάγουσας ήταν να στρίψει δεξιά επί της οδού Δωδεκανήσου με αποτέλεσμα τα δύο οχήματα να συγκρουστούν επί του σημείου Χ που αναφέρεται στο τεκμήριο
- Από τη σύγκρουση το όχημα με αρ. εγγραφής ΗΥΥ695 υπέστη ζημιά στη δεξιά μπροστινή πλευρά, πόρτα, φτερό, προφυλακτήρα ενώ το όχημα με αρ. εγγραφής KMG210 υπέστη ζημιά στην αριστερή μπροστινή γωνιά, φτερό, προφυλακτήρα, φανάρι. Με βάση τη μαρτυρία της ενάγουσας η ενάγουσα χρησιμοποιώντας το σηματοδότη της έδειξε ότι θα έστριβε δεξιά, υπήρχε μεγάλη ορατότητα τόσο μπροστά όσο και πίσω με βάση την πορεία της και αντιλήφθηκε την παρουσία της εναγομένης όταν συγκρούστηκε με το όχημα της. Η ευθύνη επιμερίζεται κάτω από το πρίσμα της κοινής λογικής και της καθημερινής εμπειρίας. Οι εκατέρωθεν παραλείψεις συνεκτιμούνται όχι μικροσκοπικά αλλά από την πλατιά γωνία του μέσου συνετού πολίτη. Βλέπε Charalambous v. Kassapis
(1988)1 C.L.R. 25, Polykarpou v. Adamou
(1988)1 C.L.R. 727 και Κυριάκος Χριστοδούλου v. Γρηγόρης Γρηγορίου
(1989)1 Α.Α.Δ. (Ε) 78. Στην υπόθεση Χριστοδούλου (ανωτέρω) καθορίστηκε ότι: «Ο καταμερισμός της ευθύνης είναι πρωτίστως έργο του πρωτόδικου Δικαστηρίου. Οι καθοριστικοί παράγοντες για τον καθορισμό της ευθύνης είναι δύο: (α) Η υπαιτιότητα (blameworthiness) που συναρτάται με την εκπλήρωση των καθηκόντων του κάθε οδηγού για την ασφάλεια του άλλου, και (β) Η αιτιώδης συνάφεια (constative potency) μεταξύ της αμέλειας των δύο οδηγών και της ζημιάς που προκλήθηκε και αποτελεί το αντικείμενο της δίκης.» Στην υπόθεση Constantinou v. Katsouris and another
(1975)1 C.L.R. 188, οδηγός που έστριψε δεξιά και συγκρούστηκε με όχημα που τον ακολουθούσε βρέθηκε υπεύθυνος κατά 1/3. Με βάση τα γεγονότα ο οδηγός που θα έστριβε δεξιά μείωσε την ταχύτητα του και έδωσε σήμα με το χέρι και με το σηματοδότη για την πρόθεση του να στρίψει δεξιά, κοίταξε από το καθρεφτάκι και όταν είδε ότι δεν τον ακολουθούσε άλλο όχημα έστριψε δεξιά. Στη μέση του δρόμου συγκρούστηκε με το αυτοκίνητο που τον ακολουθούσε. Το πρωτόδικο Δικαστήριο βρήκε αποκλειστικά υπεύθυνο τον εναγόμενο, το Εφετείο ανέτρεψε την απόφαση βρίσκοντας υπεύθυνο κατά 1/3 τον ενάγοντα έχοντας υπόψη τη μεγάλη ορατότητα προς τα πίσω και ο ενάγοντας αν ήταν πιο προσεκτικός θα έβλεπε το αυτοκίνητο του εναγομένου. Έχοντας υπόψη μου όλα τα πιο πάνω καταλήγω στο συμπέρασμα ότι η ευθύνη βαρύνει και τις δύο οδηγούς καθότι φαίνεται ότι και οι δύο αντέδρασαν μόνο μετά τη σύγκρουση (βλ. Antoniou v. Sergis
(1979)1 C.L.R. 169) και καταλήγω ότι η ενάγουσα ευθύνεται για το δυστύχημα κατά 30% και η εναγόμενη κατά 70%. Μετά την κατάληξη μου επί του θέματος της ευθύνης προχωρώ να εξετάσω τα επιμέρους θέματα που αφορούν την κάθε υπόθεση για μεν την αγωγή 603/09 για το ύψος των αποζημιώσεων που δικαιούται η ενάγουσα αλλά και την προδικαστική ένσταση που εγείρεται από την εναγομένη, για δε την αγωγή 604/09 για τις ζημιές που υπέστη το όχημα του ενάγοντα. Αγωγή 603/09 Επί του θέματος της προδικαστικής ενστάσεως όπως αυτή υπάρχει στην παράγραφο 1 της υπεράσπισης διαπιστώνω ότι η εναγόμενη έχει προωθήσει αυτή μόνο επιγραμματικά με γενική αναφορά στην γραπτή της κατάθεση χωρίς αυτή να προσδιορίζεται και συγκεκριμένα το στάδιο που βρίσκεται η αγωγή 2291/08. Στην κατάθεση της αναφέρει ότι επισυνάπτει αντίγραφο της αγωγής χωρίς να το καταθέσει ως τεκμήριο. Στην υπόθεση Σοφία Κλεόπα v. Χριστόφορου Αντωνίου
(2002)1 Α.Α.Δ. 58, το Ανώτατο Δικαστήριο επεκύρωσε την πρωτόδικη απόφαση στην οποία αποφασίστηκε ότι αποτελεί δεδικασμένο η απόφαση σε άλλη υπόθεση για τα ίδια αίτια αγωγής. Στην παρούσα υπόθεση δεν έχει τεθεί μαρτυρία ότι έχει εκδοθεί απόφαση στην 2291/08. Συνεπώς η προδικαστική ένσταση απορρίπτεται. Γενικές Αποζημιώσεις Με βάση τη μαρτυρία που έχω αποδεχθεί καταλήγω ότι η ενάγουσα από το δυστύχημα υπέστη κάκωση κεφαλής και αυχένος (διάσειση), κάκωση επιγαστρίου και αδυναμία αυτοσυγκέντρωσης. Η εναγόμενη μπορεί να είναι γιατρός αλλά δεν εξέτασε η ίδια την ενάγουσα και συνεπώς είναι αδύνατο να δεχθώ τη θέση της ότι η ενάγουσα δεν υπέστη οποιουσδήποτε τραυματισμούς επειδή επισκέφθηκε το Γενικό Νοσοκομείο Πάφου και το εγκατέλειψε χωρίς να εξετασθεί και την επομένη επισκέφθηκε το ιδιωτικό νοσοκομείο Άγιος Γεώργιος όπου παρέμεινε κλινήρης για 4 μέρες. Οι αρχές που καθοδηγούν το Δικαστήριο για τον καθορισμό του ύψους των γενικών αποζημιώσεων συνοψίζονται στην υπόθεση Χαριλάου v. Νικολάου
(2003)1 (Γ) Α.Α.Δ. 1460. Προηγούμενες αποφάσεις δεν αποτελούν προηγούμενο αλλά είναι μόνο καθοδηγητικές. Στην υπόθεση Μερακλή v. Ταλιώτη
(1997)1 Α.Α.Δ. 1148, για θλάση αυχένα και μωλώπισμα δεξιού ώμου, τραύματα που είχαν αποθεραπευτεί πλήρως, το Εφετείο μείωσε τις αποζημιώσεις από Λ.Κ.3.000 σε Λ.Κ.1.500. Στην υπόθεση Harmsworth κ.α. v. Salamis Glory κ.α.
(2003)1 (Γ) A.A.Δ. 1617, στην οποία η μια από τις ενάγουσες υπέστη διάστρεμμα αυχένα και οσφύος, αιμάτωμα αριστερού μηρού και θλάση του κοιλιακού τοιχώματος και της έγινε θεραπεία με φυσιοθεραπεία, αυχενικό κολάρο, αναλγητικά και αντιφλεγμονώδη φάρμακα της αποδόθηκε το ποσό των Λ.Κ.2.
- Φυσικά τα τραύματα της ενάγουσας στην παρούσα υπόθεση είναι ελαφρότερα και η ενάγουσα αποθεραπεύθηκε πλήρως σε πολύ μικρό χρονικό διάστημα. Έχοντας υπόψη τις πιο πάνω αρχές καθώς και τον πόνο και την ταλαιπωρία που υπέστη η ενάγουσα για διάστημα περίπου 20 ημερών αισθανόμενη έντονη κεφαλαλγία, ζάλη και τάση για εμετό, αιμωδία άνω άκρων και αστάθεια βαδίσματος, καταλήγω και επιδικάζω στην ενάγουσα επί πλήρους ευθύνης το ποσό των €2.
- Η ενάγουσα αποθεραπεύθη πλήρως. Ειδικές Αποζημιώσεις Η ενάγουσα αξιώνει το ποσό των €1.175,52 ως έξοδα ιδιωτικού νοσοκομείου, €205,03 ιατρικά έξοδα παρακολούθησης, €85,43 αστυνομική έκθεση και €430 απώλεια ημερομισθίων για 14 μέρες. Οι ειδικές ζημιές πρέπει να καταγράφονται με λεπτομέρεια και ν΄ αποδεικνύονται με αυστηρότητα (βλ. Μεταξάκης v. Δήμου Λευκωσίας
(2003)1 Α.Α.Δ. 467 και Αντωνιάδης v. Σταύρου
(1998)1(Β) Α.Α.Δ. 1171). Για να αποδείξει τα πιο πάνω η ενάγουσα προσκόμισε το τεκμήριο 7, κατάσταση λογαριασμού του ιδιωτικού νοσοκομείου Άγιος Γεώργιος για το ποσό €1.175,52 (Λ.Κ.688), το τεκμήριο 8 που αφορά τα έξοδα του ιατρού Γιάννη Καττιμέρη €205,03 (Λ.Κ.120) και το τεκμήριο 9 που αφορά τα έξοδα της αστυνομικής έκθεσης €85,43 (Λ.Κ.50). Όσον αφορά τον μισθό της ενάγουσας κατέθεσαν από κοινού ως παραδεκτό γεγονός και εγκρίθηκε από το Δικαστήριο η αναλυτική κατάσταση αποδοχών ασφαλισμένου συνεπώς καταλήγω ότι η ενάγουσα έχει προσκομίσει και για τον μηνιαίο μισθό αποδεικτικά στοιχεία και συνεπώς δικαιούται και το ποσό των €430 που αξιώνει. Με βάση τα πιο πάνω η ενάγουσα δικαιούται ως ειδικές αποζημιώσεις επί πλήρους ευθύνης το ποσό των €1.895,
- Αγωγή 604/09 Ο ενάγοντας στην παρούσα αγωγή αξιώνει το ποσό των €2.440,50 για την επιδιόρθωση του οχήματος με αριθμό εγγραφής ΚΜG210, το ποσό των €700 ως απώλεια χρήσεως και το ποσό των €1.000 για μείωση αξίας του οχήματος. Οι πιο πάνω ζημιές πέραν του ότι θα πρέπει να καταγράφονται με λεπτομέρεια θα πρέπει να αποδεικνύονται με αυστηρότητα (βλ. Μεταξάκης (ανωτέρω)). Για την απόδειξη των πιο πάνω κατέθεσε ο ενάγοντας και ο Μ.Ε.5 Σταύρος Σταυρινού. Με βάση την αποδεκτή μαρτυρία το όχημα με αριθμούς εγγραφής ΗΥΥ695 είναι ιδιοκτησίας του ενάγοντα και για την επιδιόρθωση του πλήρωσε το ποσό των €2.440,50 στην εταιρεία Σ. Σταυρινού Λιμιτεδ. Το ποσό αυτό επιβεβαιώθηκε και από τον Μ.Ε.
- Γενικοί και αόριστοι παρέμειναν οι ισχυρισμοί του ενάγοντα για το ποσό των €700 ως απώλεια χρήσεως και το ποσό των €1.000 για μείωση της αξίας του οχήματος. Συνεπώς, το μόνο που απέδειξε ο ενάγοντας είναι το ποσό που αφορά την επιδιόρθωση του οχήματος και ανέρχεται στο ποσό των €2.440,
- Όσον αφορά το θέμα του τόκου διαπιστώνεται ότι το δυστύχημα έγινε τον 11ον του 2007 και οι αγωγές καταχωρήθηκαν τον 2ο του 2009, δηλαδή μετά την παρέλευση 1½ χρόνου. Όσον αφορά τις ειδικές ζημιές δεν έχω μαρτυρία για την κάθε μια πότε αυτή έχει διαπιστωθεί και ως εκ τούτου με βάση και την υπόθεση Φοινικαρίδης v. Γεωργίου
(1991)1 Α.Α.Δ. 475, και ελλείψει οποιασδήποτε δικαιολογίας καταλήγω ότι και τα δύο ποσά θα πρέπει να φέρουν τόκο από την καταχώρηση της αγωγής. Έχω ολοκληρώσει την εξέταση των πιο πάνω υποθέσεων και ως εκ τούτου εκδίδεται διάταγμα αποσυνένωσης των αγωγών. Αγωγή 603/09 Με βάση το ποσοστό ευθύνης όπως πιο πάνω έχω καταλήξει εκδίδεται απόφαση υπέρ της ενάγουσας και εναντίον της εναγομένης ως ακολούθως:
- €1.400 ως γενικές αποζημιώσεις, πλέον νόμιμο τόκο από την καταχώρηση της αγωγής μέχρι εξοφλήσεως.
- €1.327,18 ως ειδικές αποζημιώσεις, πλέον νόμιμο τόκο από την καταχώρηση της αγωγής μέχρι εξοφλήσεως.
- Έξοδα ως θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητής και εγκριθούν από το Δικαστήριο στην κλίμακα της απόφασης. Αγωγή 604/09 Στην υπόθεση αυτή το Δικαστήριο δεν μπορεί να προχωρήσει σε καταμερισμό ευθύνης καθότι οι μόνοι διάδικοι είναι ο ενάγοντας και η εναγόμενη και ο ενάγοντας είναι ιδιοκτήτης του οχήματος όχι ο οδηγός κατά την επίδικη ημερομηνία. Δεν καταχωρήθηκε διαδικασία τριτοδιάδικου ούτε ανταπαίτηση στην αγωγή 603/09 μεταξύ των δύο οδηγών. Συνεπώς εκδίδεται απόφαση υπέρ του ενάγοντα και εναντίον της εναγομένης για το ποσό των €2.440,50, πλέον νόμιμο τόκο από την καταχώρηση της αγωγής, πλέον έξοδα ως θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο στην κλίμακα της αγωγής. (Υπ.) ............. Μ. Δρουσιώτης, Ε.Δ. Πιστόν αντίγραφο, Πρωτοκολλητής. /ΑΜ cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο