Ulrike Koch ν. Ντέμη Μπεστάεβ, Αρ. Αγωγής: 1089/08, 28/6/2013 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΣ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ CyLaw | Αναφορικά μ'εμάς | " target="_top">Επικοινωνία | Όροι χρήσης Έρευνα - Κατάλογος Αποφάσεων Πρωτόδικων Δικαστηρίων - Εμφάνιση Αναφορών (Noteup on) - Αφαίρεση Υπογραμμίσεων ECLI:CY:EDPAF:2013:A176 ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΠΑΦΟΥ Ενώπιον: Φ. Τιμοθέου, Ε.Δ. Αρ. Αγωγής: 1089/08 Μεταξύ: Ulrike Koch Ενάγουσας και Ντέμη Μπεστάεβ Εναγόμενου Ημερομηνία: 28.6.13 Για Ενάγουσα: κ. Π. Κουρίδης. Για Εναγόμενο: Καμία εμφάνιση. ΑΠΟΦΑΣΗ Με βάση την έκθεση απαίτησης της στην παρούσα αγωγή, ως έχει τροποποιηθεί δυνάμει διατάγματος Δικαστηρίου ημερ. 7.10.11, η Ενάγουσα αξιώνει το ποσό των €38,102.16 ως ειδικές αποζημιώσεις καθώς και γενικές αποζημιώσεις για σωματικές βλάβες, απώλεια και/ή μείωση μελλοντικών εισοδημάτων που υπέστη λόγω τροχαίου δυστυχήματος που επισυνέβη στις 18.9.
- Περαιτέρω αξιώνει τόκους προς 9% ετησίως επί των αποζημιώσεων από την ημερομηνία καταχώρησης της αγωγής μέχρι πλήρους εξόφλησης και/ή νόμιμο τόκο καθώς και έξοδα. Σύμφωνα με τους ισχυρισμούς της Ενάγουσας στην έκθεση απαίτησης το επίδικο δυστύχημα επισυνέβη λόγω της αμέλειας και/ή παράβασης των νομίμων υποχρεώσεων του Εναγόμενου. Συγκεκριμένα η Ενάγουσα ισχυρίζεται ότι ενώ στις 18.9.07 οδηγούσε το αυτοκίνητο με αρ. εγγραφής ΖΚΑΚ295 στον κύριο δρόμο Στρουμπιού Λεμονάρι, με κατεύθυνση την Πάφο, παρά τη συμβολή για το Πολέμι επιχείρησε να στρίψει δεξιά, σύμφωνα με την πορεία της, για να εισέλθει σε πρατήριο καυσίμων. Την ίδια στιγμή ο Εναγόμενος, ο οποίος οδηγούσε το αυτοκίνητο με αρ. εγγραφής ΕΖΤ364, το οποίο ακολουθούσε το αυτοκίνητο της Ενάγουσας, επιχείρησε να προσπεράσει το αυτοκίνητο αυτής και παραλείποντας και/ή αμελώντας να σταματήσει και/ή να αναμένει το αυτοκίνητο της Ενάγουσας και ή οδηγώντας το αυτοκίνητο του αμελώς και κατά παράβαση των εκ του Νόμου απορρεόντων καθηκόντων του, ανέκοψε την πορεία του αυτοκινήτου της Ενάγουσας με αποτέλεσμα να συγκρουστεί με αυτό. Το γενικώς οπισθογραφημένο κλητήριο ένταλμα καταχωρήθηκε στις 20.5.08 και επιδόθηκε δεόντως στον Εναγόμενο στις 27.5.
- Η έκθεση απαίτησης καταχωρήθηκε στις 6.11.09 και επιδόθηκε δεόντως στον Εναγόμενο στις 8.12.
- Στις 7.10.11 μετά από αίτηση της Ενάγουσας, η οποία επιδόθηκε επίσης δεόντως στον Εναγόμενο, ο οποίος δεν εμφανίσθηκε, εκδόθηκε διάταγμα τροποποίησης της έκθεσης απαίτησης. Η τροποποιημένη έκθεση απαίτησης καταχωρήθηκε στις 25.10.11 και επιδόθηκε, επίσης δεόντως, στον Εναγόμενο την 1.11.
- Ο Εναγόμενος παρέλειψε να καταχωρήσει σημείωμα εμφάνισης. Η υπό εξέταση αίτηση, με την οποία ζητείται η έκδοση απόφασης εναντίον του Εναγόμενου, λόγω μη καταχώρησης σημειώματος εμφάνισης, καταχωρήθηκε στις 8.5.
- Προς απόδειξη της υπόθεσης της Ενάγουσας κατατέθηκαν τρεις ένορκες δηλώσεις (οι δύο της Ενάγουσας με μεταφράσεις αυτών στα ελληνικά - τεκμήρια 1, 1Α, 3 και 3Α) στις οποίες επισυνάπτονται διάφορα τεκμήρια. Στις ενόρκους δηλώσεις της η Ενάγουσα αναφέρεται στις συνθήκες του δυστυχήματος καθώς και στις σωματικές βλάβες και τις ζημιές που υπέστη συνεπεία αυτού. Παραπέμπει δε σε τεκμήρια τα οποία επισυνάπτει. Βασικά αναφέρει σχετικά τα ακόλουθα: Κατά τον ουσιώδη χρόνο για την παρούσα αγωγή ήταν 43 χρονών. Βρισκόταν στην Κύπρο για διακοπές µαζί µε τον σύντροφο της. Στις 18.9.07 οδηγούσε το αυτοκίνητο µε αρ. εγγραφής ΖΚΑΚ295, το οποίο ενοικίασε από γραφείο ενοικιάσεως την προηγούμενη μέρα. Περί ώρα 16:30 µ.µ. οδηγούσε το εν λόγω αυτοκίνητο, με συνοδηγό τον σύντροφο της, στον κύριο δρόµο Στρουµπίου προς Λεµονάρι, µε κατεύθυνση την Πάφο. Παρά τη συμβολή για το χωριό Πολέµι και ενώ προσπαθούσε να στρίψει δεξιά, σύµφωνα µε την πορεία της, για να εισέλθει σε πρατήριο καυσίµων, ο Εναγόµενος, ο οποίος οδηγούσε το αυτοκίνητο µε αρ. εγγραφής ΕΖΤ364 και ακολουθούσε το όχημα της επιχείρησε να την προσπεράσει, παραλείποντας να σταματήσει και/ή να αναμένει το προπορευόμενο όχημα του, µε αποτέλεσµα να ανακόψει την πορεία του οχήµατος αυτού και να συγκρουστεί µαζί του. Συνεπεία της σύγκρουσης η Ενάγουσα και ο σύντροφος της τραυματίσθηκαν σοβαρά και το αυτοκίνητο που η Ενάγουσα οδηγούσε υπέστη σοβαρές ζηµιές. Είναι η θέση της Ενάγουσας ότι το δυστύχημα οφείλεται στην αποκλειστική αµέλεια και/ή παράβασης των εκ του Νόµου και Κανονισµών απορρεόντων καθηκόντων του Εναγόμενου, ο οποίος οδηγούσε µε υπερβολική ταχύτητα ή µε ταχύτητα, η οποία ήταν υπερβολική και επικίνδυνη υπό τις περιστάσεις, παρέλειψε να κάµει την δέουσα ή οποιαδήποτε κατόπτευση ή να λάβει επαρκώς ή καθόλου υπόψη του την τροχαία κίνηση, η οποία υπήρχε, παρέλειψε να δώσει προτεραιότητα στο όχηµα της Ενάγουσας το οποίο προπορευόταν, παρέλειψε να σταµατήσει και/ή ελαττώσει ταχύτητα προτού προσπεράσει το προπορευόµενο όχηµα, ανέκοψε απότοµα, αιφνίδια και απρόβλεπτα και/ή παρεµπόδισε και έφραξε την πορεία του εν λόγω οχήματος, παρέλειψε να χρησιµοποιήσει τα φρένα του αυτοκινήτου του έγκαιρα ή καθόλου ή να µειώσει την ταχύτητα του ή να ελιχθεί ή να ελέγξει τούτο ώστε να αποφύγει την σύγκρουση. Συνεπεία των σωματικών βλαβών που υπέστη στο δυστύχημα (αναφορά θα γίνει συγκεκριμένα κατά την εξέταση του θέματος των γενικών αποζημιώσεων) η Ενάγουσα την ίδια μέρα µεταφέρθηκε µε ασθενοφόρο στο Τµήµα Ατυχηµάτων και Επειγόντων Περιστατικών του Γενικού Νοσοκοµείου Πάφου. Εκεί της έγινε περιποίηση των τραυµάτων, της λήφθηκαν ακτινογραφίες, της έγινε υπέρηχος των νεφρών και της χορηγήθηκε η δέουσα ιατρική θεραπεία. Την 28.9.07 λόγω ενοχλήσεων και πόνων που είχε στο δεξί χέρι επισκέφθηκε το ιδιωτικό νοσοκοµείο Ευαγγελισµός για περαιτέρω εξετάσεις. Περαιτέρω λόγω των έντονων πόνων και ενοχλήσεων που είχε από τα τραύµατα που υπέστη επισκέφθηκε το νοσοκοµείο Sligo General Hospital στην πόλη Sligo της Ιρλανδίας όπου εξετάσθηκε από ειδικό ορθοπεδικό, ειδικό ακτινολόγο και ραδιολόγο, της δόθηκε φαρµακευτική αγωγή και της συνεστήθη φυσιοθεραπευτική αγωγή για περίοδο εννέα
(9)µηνών από την 23.10.07 µέχρι την 9.7.08 και στην συνέχεια από την 19.7.10 µέχρι την 28.9.
- (Για τα πιο πάνω παραπέμπει σε ιατρικά πιστοποιητικά και αποδείξεις). Για την χρονική περίοδο από την 18.09.07 µέχρι την 20.07.08 έλαβε αναρρωτική άδεια από τις αρµόδιες υπηρεσίες στη χώρα της. Πριν το δυστύχημα εργαζόταν στην Ιρλανδία ως νοσοκόµα µε κανονικό ωράριο (39 ώρες εβδοµαδιαίως) και με καθαρό μηνιαίο εισόδημα €1,
- Συνεπεία του δυστυχήµατος, µετά από αξονική τοµογραφία που έγινε στο δεξί της χέρι διαπιστώθηκε, ότι είχε µια απώλεια κίνησης του δεξιού χεριού κατά 60%. Λόγω των σοβαρών ενοχλήσεων και πόνου στο δεξί χέρι, όταν εργαζόταν για συνεχή χρονικό διάστηµα και επιβάρυνε το χέρι της µε οποιοδήποτε βάρος, αναγκάστηκε να µειώσει το ωράριο εργασίας της από 39 ώρες εβδοµαδιαίως σε 19.5 ώρες εβδοµαδιαίως και ο µηνιαίος καθαρός µισθός της να µειωθεί από το ποσό των €1,693 σε €1,271.
- Σε σχέση δε με τις υλικές ζημιές που υπέστη συνεπεία του δυστυχήματος (αναφορά θα γίνει λεπτομερώς κατωτέρω) για τις οποίες αξιώνει το συνολικό ποσό των €37.901,05 η Ενάγουσα κάνει ρητή αναφορά σε αυτές και παραπέμπει προς απόδειξη τους σε τεκμήρια που επισυνάπτει. Στην ένορκη του δήλωση ο Αστ. 2760 Παναγιώτης Λιασίδης (τεκμήριο 2) αναφέρει τα εξής: Κατά τον ουσιώδη για την παρούσα αγωγή χρόνο υπηρετούσε στον Αστυνομικό Σταθμό Στρουμπίου στην Επαρχία Πάφου. Την 18.9.07 και ώρα 16:30 μ.μ. κλήθηκε και ανέλαβε να εξετάσει τροχαίο δυστύχημα, το οποίο επισυνέβη επί του κυρίου δρόμου Στρουμπίου - Λεμονάρι με ενεχόμενα το αυτοκίνητο με αρ. εγγραφής ΖΚΑΚ295, το οποίο οδηγείτο από την Ενάγουσα με συνοδηγό τον Patrίck O'Brien, από την Ιρλανδία και το αυτοκίνητο με αρ. εγγραφής ΕΖΤ364, το οποίο οδηγείτο από τον Eναγόμενο. Και τα δύο οχήματα ήταν ασφαλισμένα. Κατά την εξέταση του πιο πάνω τροχαίου δυστυχήματος διαπιστώθηκε ότι ο οδηγός του οχήματος με αρ. εγγραφής ΕΖΤ364 - Eναγόμενος σ' ένα σημείο του κύριου δρόμου Στρουμπίου - Λεμονάρι, παρά την συμβολή προς το χωριό Πολέμι, προσπάθησε να προσπεράσει το αυτοκίνητο με αρ. εγγραφής ΖΚΑΚ295, το οποίο προπορευόταν και το οποίο οδηγούσε η Eνάγουσα, η οποία εκείνη την στιγμή προσπαθούσε να στρίψει δεξιά σύμφωνα με την πορεία της για να εισέλθει σε πρατήριο καυσίμων, με αποτέλεσμα το όχημα με αρ. εγγραφής ΕΤΖ364 να ανακόψει την πορεία του oχήματος της Eνάγουσας και τα δύο οχήματα να συγκρουστούν. (Επισυνάπτεται ως τεκμήριο η Αστυνομική Έκθεση με το σχετικό σχεδιάγραμμα, το οποίο ετοίμασε ο μάρτυρας και το οποίο υπογράφτηκε από τους οδηγούς των ενεχομένων σχημάτων ως ορθό και σωστό). Συνεπεία του πιο πάνω δυστυχήματος τραυματίστηκαν η Eνάγουσα και ο συνοδηγός της. Τα πιο πάνω αναφερόμενα οχήματα υπέστησαν ζημιές. Συγκεκριμένα το αυτοκίνητο με αρ. εγγραφής ZΚAΚ295 υπέστη ζημιές στο μπροστινό δεξιό φτερό, δεξιά μπροστινή πόρτα και πίσω δεξιά πόρτα ενώ το αυτοκίνητο με αρ. εγγραφής ΕΖΚ 364 υπέστη ζημιές σε ολόκληρο το μπροστινό μέρος. Εναντίον του Εναγόμενου καταχωρήθηκε την 20.3.08 στο Ε.Δ. Πάφου η ποινική υπόθεση με αριθμό 2989/08 με την κατηγορία για αμελή οδήγηση. Η εν λόγω υπόθεση επιδόθηκε στον Εναγόμενο αλλά αυτός παρέλειψε να εμφανιστεί ενώπιον του Δικαστηρίου την 2.2.09 και παρά τα εκδοθέντα εντάλματα σύλληψης εναντίον του. Ως εκ τούτου η ποινική δίωξη εναντίον του αναστάληκε. Κατά την αγόρευση του ο συνήγορος της Ενάγουσας, με αναφορά σε σχετική νομολογία, αναφέρθηκε στο θέμα της ευθύνης και εισηγήθηκε ότι ο Εναγόμενος φέρει αποκλειστική ευθύνη για το δυστύχημα. Περαιτέρω εισηγήθηκε, πάλι με αναφορά σε σχετική νομολογία, ότι η Ενάγουσα δικαιούται το σύνολο των ειδικών αποζημιώσεων που αξιώνει και ως γενικές αποζημιώσεις το ποσό των €50,000 ως δίκαιη και εύλογη αποζημίωση υπό τις περιστάσεις. Όσον δε αφορά την απαίτηση για απώλεια μελλοντικών απολαβών ήταν η θέση του κ. Κουρίδη ότι θα πρέπει να επιδικασθεί στην Ενάγουσα, με βάση τις σχετικές περιστάσεις αυτής, ένα κατ' αποκοπήν ποσό. Τέλος όσον αφορά το θέμα του τόκου ήταν η εισήγηση του συνηγόρου όπως επιδικασθεί, επί όλων των ποσών, νόμιμος τόκος από την καταχώρηση της αγωγής. Η πιο πάνω μαρτυρία παρέμεινε αναντίλεκτη αφού ο Εναγόμενος δεν εμφανίστηκε ενώπιον του Δικαστηρίου για να εκθέσει τη δική του εκδοχή. Ως εκ των άνω όσον αφορά τις συνθήκες του δυστυχήματος γίνεται αποδεκτή και αποτελεί και ευρήματα του Δικαστηρίου τόσο η μαρτυρία της Ενάγουσας όσο και του Αστ. 2760 Παναγιώτη Λιασίδη. Αναφορικά δε με τις σωματικές βλάβες που υπέστη η Ενάγουσα αλλά και τις συνέπειες αυτών στη ζωή της γίνονται επίσης αποδεκτά και αποτελούν ευρήματα του Δικαστηρίου το περιεχόμενο των ιατρικών πιστοποιητικών που επισυνάπτονται στις ένορκες δηλώσεις της Ενάγουσας αλλά και η μαρτυρία αυτής στο μέτρο φυσικά που συνάδει και επιβεβαιώνεται από τα εν λόγω πιστοποιητικά. Έτσι σε σχέση με τη μαρτυρία της Ενάγουσας θα πρέπει να λεχθεί ότι δεν μπορεί να γίνει δεκτό ότι αυτή υπεβλήθη σε φυσιοθεραπεία για την περίοδο από 19.7.10 µέχρι 28.9.10 εφόσον αυτό δεν υποστηρίζεται από οποιαδήποτε άλλη μαρτυρία πέραν της δικής της όπως π.χ. ιατρικό ή άλλο πιστοποιητικό. Περαιτέρω δεν μπορεί να γίνει δεκτό ότι τελικά η Ενάγουσα είχε απώλεια της κίνησης του δεξιού της χεριού κατά 60% εφόσον αυτό παρά το ότι συνάγεται από ιατρικό πιστοποιητικό ημερ. 16.1.08 δεν υποστηρίζεται από το τελικό πιστοποιητικό που εξέδωσε ο ίδιος ιατρός ημερ. 13.7.
- Τέλος σε σχέση με τις ειδικές αποζημιώσεις συγκεκριμένη αναφορά θα γίνει κατωτέρω κατά την εξέταση μιας έκαστης αυτών. Νομική Πτυχή Το θέμα της αμέλειας είναι θέμα γεγονότων και αποφασίζεται με βάση τις συνθήκες και τις περιστάσεις της κάθε υπόθεσης (βλ. Panagiotou v. Mavrou
(1970)1 C.L.R. 215 και Patsalides v. Yiapani
(1969)1 C.L.R. 84). Η έννοια της αμέλειας ως πραγματικού γεγονότος συνίσταται στην παράλειψη επίδειξης εύλογης προσοχής κάτω από τις συγκεκριμένες περιστάσεις της κάθε υπόθεσης. Το θέμα αυτό συνοψίζεται στην Φοινικαρίδης ν. Γεωργίου κ.α.
(1991)1 Α.Α.Δ. 475 ως εξής: «Αυτό κατά εναρμονισμό προς το θεμελιωμένο ότι η αμέλεια ως πραγματικό γεγονός συνίσταται στην παράλειψη επίδειξης εύλογης προσοχής κάτω από τις συγκεκριμένες περιστάσεις της κάθε υπόθεσης. Συναφώς θα υπενθυμίζαμε πως γενικά, εφόσον η πιθανότητα δημιουργίας κινδύνου είναι εύλογα εμφανής, η παράλειψη λήψης μέτρων προφύλαξης συνιστά αμέλεια (Elpiniki Panayiotou v. Georghios Kyriakou Mavrou
(1979)1 C.L.R. 215)»" H συμπεριφορά ενός οδηγού εξετάζεται και κρίνεται με βάση το επίπεδο του μέσου συνετού ανθρώπου, δηλαδή με βάση την αντίληψη ενός συνηθισμένου οδηγού και όχι του ενεχόμενου οδηγού (βλ. Μαρκαντώνης ν. Δημάκη
(1989)1 C.L.R. 387), o δε προσδιορισμός του καθήκοντος ποικίλει ανάλογα με τα αντικειμενικά δεδομένα που επικρατούν στη σκηνή. Το καθήκον για λήψη προφυλακτικών μέτρων διαφαίνεται κατά τη λογική πρόβλεψη (βλ. Βίκης ν. Νεοφύτου
(1990)1 Α.Α.Δ. 345). Στην Αλεξάνδρου ν. Λεβέντη
(1996)1 Α.Α.Δ. 420 εισάγεται ένα ευρύτερο προσδιοριστέο καθήκον των προσώπων που χρησιμοποιούν το δρόμο, το καθήκον της επιμέλειας για την ασφάλεια των άλλων η εκπλήρωση του οποίου τους καθιστά υπόλογους για αμέλεια. Έτσι σύμφωνα με την εν λόγω απόφαση «το καθήκον για επιμέλεια γεννάται αφότου η διακίνηση άλλων προσώπων καθιστά εξ αντικειμένου μέριμνα του προσώπου που χρησιμοποιεί το δρόμο στη λήψη προφυλακτικών μέτρων για την προστασία της ασφάλειας τους». Το κριτήριο δε της αμέλειας «είναι καθολικό και απρόσωπο. Η αμέλεια κρίνεται αντικειμενικά με γνώμονα τις αντιδράσεις ενός συνετού οδηγού, ο οποίος χρησιμοποιεί το δρόμο λελογισμένα και με συναίσθηση ευθύνης για την ασφάλεια των άλλων που χρησιμοποιούν το δρόμο.» Λαμβάνοντας υπόψη τα πραγματικά γεγονότα της παρούσας όπως έχουν διαπιστωθεί μέσα από τα ευρήματα μου κρίνω ότι ο Εναγόμενος οδηγούσε χωρίς τη δέουσα προσοχή και φροντίδα αφού ενώ ακολουθούσε την ίδια πορεία και κατεύθυνση με το αυτοκίνητο το οποίο οδηγούσε η Ενάγουσα συγκρούστηκε μ' αυτό. Ο Εναγόμενος είναι φανερό ότι δεν είχε πλήρη και σωστό έλεγχο στο δρόμο αφού φαίνεται να μην αντιλήφθηκε έγκαιρα την πρόθεση της Ενάγουσας, το αυτοκίνητο της οποίας προπορευόταν του δικού του, να στρίψει δεξιά και ή δεν κρατούσε ασφαλή απόσταση από αυτό και ή οδηγούσε με τέτοια ταχύτητα ώστε να μην μπορεί να αντιδράσει άμεσα, με αποτέλεσμα να προσπαθήσει να προσπεράσει από τα δεξιά, να ανακόψει απότοµα και αιφνίδια την πορεία του εν λόγω οχήματος και να συγκρουστεί με αυτό. Ως εκ των άνω και με δεδομένο ότι δεν έχουν τεθεί ενώπιον μου οποιαδήποτε στοιχεία που να καταδεικνύουν οποιαδήποτε συντρέχουσα αμέλεια εκ μέρους της Ενάγουσας κρίνω ότι αποκλειστική ευθύνη για το δυστύχημα φέρει ο Εναγόμενος. Θα προχωρήσω τώρα στην εξέταση του θέματος των ειδικών και των γενικών αποζημιώσεων. Ειδικές Αποζημιώσεις Σύμφωνα με τη νομολογία οι ειδικές αποζημιώσεις πρέπει να καταγράφονται στις έγγραφες προτάσεις με λεπτομέρεια και να αποδεικνύονται αυστηρότατα (βλ. Τηλεμάχου ν. Παπακυριακού
(1986)1 Α.Α.Δ. 705 και Ηρακλέους ν. Πίτρου
(1994)1 Α.Α.Δ. 239). Στην Μιχαηλίδη ν. Κακουλλή
(1992)1 Α.Α.Δ. 673 αναφέρθηκε ότι είναι πρωτίστως καθήκον του ενάγοντα να ικανοποιήσει το Δικαστήριο με αξιόπιστη μαρτυρία για τη βασιμότητα της απαίτησης του και όχι για τον εναγόμενο να την αντικρούσει. Από την έκθεση απαίτησης προκύπτει ότι η Ενάγουσα αξίωνει τα ακόλουθα ως ειδικές αποζημιώσεις που ανέρχονται στο συνολικό ποσό των €38,102.16:
- Ποσό €16.930 ως απώλεια εισοδήµατος για την χρονική περίοδο από την 18.9.07 µέχρι την 20.07.
- Σε σχέση με αυτό αναφέρει στη μαρτυρία της ότι ο μηνιαίος µισθός της ήταν €1.693 και ότι για την χρονική περίοδο από την 18.9.07 µέχρι την 20.7.08 είχε λάβει αναρρωτική άδεια από τις αρµόδιες υπηρεσίες στην χώρα της µε απολαβές µείον το επίδοµα ασθενείας, το οποίο έλαβε από το Τµήµα Κοινωνικών Ασφαλίσεων για χρονική περίοδο 79 ηµερών, δηλ. από την 18.9.07 µέχρι την 5.12.
- Για την χρονική περίοδο από την 6.12.07 µέχρι την 20.7.08, δηλ. σύνολο 228 η αναρρωτική άδεια - ασθενείας ήταν χωρίς απολαβές.
- Ποσό €17.832 ως απώλεια εισοδηµάτων για την χρονική περίοδο από την 25.6.10 µέχρι την 24.6.
- Αναφορικά με το ποσό αυτό η Ενάγουσα στη μαρτυρία της αναφέρει ότι λόγω των συνεχών ενοχλήσεων και προβληµάτων που συνέχιζε να έχει στο δεξί της χέρι αφού ουσιαστικά δεν µπορούσε να το επιβαρύνει και είχε σοβαρή αδυναµία στο να πάρει οποιοδήποτε βαρύ αντικείµενο, αναγκάστηκε να λάβει επιπρόσθετη άδεια ασθενείας χωρίς απολαβές για την χρονική περίοδο από την 25.6.10 µέχρι την 20.8.10 δηλ. για συνολική χρονική περίοδο 56 ηµέρες και στην συνέχεια από την 21.8.10 µέχρι την 26.6.11, δηλ. για χρονική περίοδο 310 µέρες χωρίς απολαβές. Αυτό είχε ως αποτέλεσµα να απωλέσει το συνολικό ποσό των €22.497,
- Ποσό €47,84 για πιστοποιητικό Γενικού Νοσοκοµείου Πάφου.
- Ποσό €76.89 ως έξοδα για επίσκεψη στο ιδιωτικό νοσοκοµείο Ευαγγελισµός όπου πήγε την 28.9.07 λόγω των συνεχών πόνων και ενοχλήσεων που είχε στο δεξί της χέρι.
- Ποσό €260 ως έξοδα που πλήρωσε μετά το δυστύχημα και μέχρι την αναχώρηση της από την Κύπρο, για μεταφορές της με ταξί στο Γενικό Νοσοκοµείο Πάφου όπου έπρεπε να μεταβαίνει για περαιτέρω εξετάσεις και παρακολούθηση. Σε σχέση με τα έξοδα αυτά να σημειωθεί ότι σε ένορκη της δήλωση αναφέρει ότι αξιώνει το συνολικό ποσό των €263.
- Ποσό €51 ως έξοδα για αναγκαία τηλέφωνα που έκανε στην Πρεσβεία της Ιρλανδίας, στην Αστυνοµία και στο Νοσοκοµείο συνεπεία του δυστυχήµατος για να για να πληροφορηθεί και για τα δικαιώµατα της. Να σημειωθεί δε ότι σε ένορκη της δήλωση για αυτά διεκδικεί το ποσό των €51.
- Ποσό €89 ως έξοδα για διαµονή της σε ξενοδοχείο στο Δουβλίνο της Ιρλανδίας. Αναφέρει δε σχετικά σε ένορκη της δήλωση ότι κατά την επιστροφή της στην χώρα της την 30.9.07 (πρωινές ώρες της 1.10.07) έπρεπε να διανυκτερεύσει για µια νύχτα σε ξενοδοχείο αφού δεν µπορούσε να οδηγήσει το αυτοκίνητο της που ήταν σταθµευµένο στο αεροδρόµιο για να επιστρέψει στο σπίτι της.
- Ποσό €875 για τρεις ιατρικές εκθέσεις του ιατρού Δρα Satish Kutty, Νοσοκοµείο Sligo ΚΗ Ιρλανδίας. Αναφορικά με αυτό σε ένορκη της δήλωση λέει ότι για την περαιτέρω θεραπεία των τραυµάτων της έπρεπε να επισκεφθεί επίσης άλλους ειδικούς ιατρούς στην χώρα της και ειδικώτερα τον ορθοπαιδικό - χειρουργό Δρα Satish Kutty, στον οποίο πλήρωσε το συνολικό ποσό των €
- Ποσό €60 για δύο ιατρικές εκθέσεις του ιατρού Δρα Murρhy Philίp, ηµερ. 17.4.08 και 20.6.
- Σε σχέση με αυτό σε ένορκη της δήλωση αναφέρει ότι περαιτέρω έτυχε ιατρικής παρακολούθησης από τον Γενικό Παθολόγο Dr Philip Murphy και για το σκοπό αυτό έχει πληρώσει το ποσό των €
- Ποσό €1.130 για τα έξοδα διαμονής σε ξενοδοχείο στην Κύπρο και για την απώλεια αυτοκινήτου ενοικιάσεως. Αναφέρει δε σχετικά στη μαρτυρία της ότι συνεπεία του δυστυχήµατος απώλεσε τις ετήσιες θερινές της διακοπές της για τις οποίες είχε έλθει στην Κύπρο και είχε πληρώσει το ποσό των €895, πλέον το ποσό των €60 για την ασφάλιση του ταξιδίου και το ποσό των €175 για το αυτοκίνητο ενοικίασης.
- Ποσό €85,43 για αστυνοµική έκθεση.
- Ποσό €665 για επιπρόσθετες ιατρικές επισκέψεις, ιατρικές βεβαιώσεις και MRI και SCAN (μαγνητικός τοµογράφος). Σε σχέση με αυτό σε ένορκη της δήλωση αναφέρει ότι έκανε επιπρόσθετες αναγκαίες ιατρικές εξετάσεις στο νοσοκοµείο Slίgo κατόπιν εντολής των θεραπόντων ιατρών της στην Ιρλανδία και για τον σκοπό αυτό πλήρωσε το συνολικό ποσό των €
- Από τη μελέτη των πιο πάνω σε συνδυασμό με τα τεκμήρια που προσκομίσθηκαν προς απόδειξη αυτών θα πρέπει να λεχθούν τα ακόλουθα: Όσον αφορά το υπ' αρ. 1 αξιούμενο ποσό, ως εξήγησε ο συνήγορος της Ενάγουσας, παραπέμποντας στο τεκμήριο Στ
(9)ο βασικός μισθός της Ενάγουσας για την περίοδο από 18.9.07 µέχρι την 20.07.08 ήταν €16,198.69 πλέον €3,486.86 για εργασία κατά τα σαββατοκυρίακα δηλ. συνολικά €19,685.
- Η Ενάγουσα εισέπραξε για την περίοδο από 18.9.07 μέχρι 5.12.07 από τους εργοδότες της και το Γραφείο Εργασίας το συνολικό ποσό των €4,266.61, ποσό που πρέπει να αφαιρεθεί από το πιο πάνω ποσό των €19,685.
- Λαμβάνοντας λοιπόν υπόψην τα ανωτέρω και τα σχετικά με το θέμα τεκμήρια που κατατέθηκαν κρίνω ότι έχει αποδειχθεί ότι η Ενάγουσα για την περίοδο 18.9.07 µέχρι την 20.07.08 που βρισκόταν με αναρρωτική άδεια από την εργασία της απώλεσε μισθούς ύψους €15,418.
- Όσον αφορά το υπ' αρ. 2 αξιούμενο ποσό θα πρέπει να λεχθεί ότι πέραν από την αναφορά της ίδιας της Ενάγουσας ότι έλαβε αναρρωτική άδεια για αυτήν την περίοδο καμία άλλη μαρτυρία υπάρχει όπως π.χ. ιατρικό ή άλλο πιστοποιητικό που να βεβαιώνει αυτό αλλά και το ότι αυτό ήταν συνεπεία των τραυμάτων που υπέστη η Ενάγουσα κατά το επίδικο δυστύχημα. Αυτό άλλωστε το δέχθηκε και ο κ. Κουρίδης. Τούτου δεδομένου σε συνδυασμό με το ότι η άδεια αυτή λήφθηκε δύο περίπου χρόνια μετά τη λήξη της άδειας που η Ενάγουσα έλαβε αμέσως μετά το δυστύχημα, κρίνω ότι δεν έχει αποδειχθεί ότι υπέστη την εν λόγω ζημιά ή εάν την έχει υποστεί ότι αυτή επήλθε συνέπεια των τραυμάτων της από το δυστύχημα. Όσον αφορά τα υπ' αρ. 3, 9, 10 και 11 αξιούμενα ποσά αποδέχομαι ότι η Ενάγουσα έχει υποστεί και άρα ότι έχει αποδείξει τα έξοδα αυτά. Όσον αφορά το υπ' αρ. 4 αξιούμενο ποσό κρίνω ότι δεν έχει αποδειχθεί ότι αυτό το έχει υποστεί η Ενάγουσα εφόσον το σχετικό τεκμήριο που κατατέθηκε προς απόδειξη του ήτοι το τεκμήριο ΣΤ
(7)δεν είναι εκδομένο στο όνομα της Ενάγουσας αλλά του Patric O' Brien. Όσον αφορά τα υπ' αρ. 5, 6 και 8 αξιούμενα ποσά κρίνω ότι έχουν αποδειχθεί ποσά €263.12, €51.77 και €900 αλλά μπορεί να επιδικασθούν στην Ενάγουσα μόνο ποσά €260, €51 και €875 αντίστοιχα εφόσον μέχρι αυτού του ύψους ποσά αξιώνονται στην έκθεση απαίτησης. Αναφορικά με το υπ' αρ. 7 αξιούμενο ποσό κρίνω ότι αυτό δεν αποτελούσε αναγκαίο έξοδο εφόσον ο λόγος που το επωμίστηκε η Ενάγουσα φαίνεται να είναι η ώρα άφιξης της πτήσης της στην Ιρλανδία και δεν δόθηκε οποιαδήποτε δικαιολογία γιατί έπρεπε να ταξιδεύσει με τη συγκεκριμένη πτήση αργά το βράδυ. Τέλος όσον αφορά το υπ' αρ. 12 αξιούμενο ποσό έχει αποδειχθεί ότι η Ενάγουσα έχει υποστεί έξοδα ύψους €435 και όχι €665 ως αξιώνει στην έκθεση απαίτησης της. Βάσει των πιο πάνω αποδεικνύεται ότι το συνολικό ποσό των ειδικών, αποζημιώσεων που δικαιούται η Ενάγουσα ανέρχεται σε €18,363.21. Γενικές Αποζημιώσεις Σε σχέση με τις αρχές που πρέπει να διέπουν τον καθορισμό αποζημιώσεων και καθοδηγούν το Δικαστήριο ως προς το ύψος των γενικών αποζημιώσεων στην υπόθεση Χαριλάου ν. Νικολάου
(2003)1Γ Α.Α.Δ 1460, όπου συνοψίζεται η σχετική νομολογία, αναφέρεται ότι «στόχος των αποζημιώσεων που επιδικάζονται είναι να αποδοθεί δικαιοσύνη στην απώλεια και στη ζημιά του διαδίκου που τραυματίστηκε χωρίς να εναποτίθεται υπέρμετρο βάρος πάνω στον αδικοπραγούντα. Το ποσό που επιδικάζεται πρέπει να είναι κοινωνικά αποδεκτό και συνεπώς η κοινωνική δεοντολογία κατά τον ουσιώδη χρόνο είναι σε κάθε περίπτωση παράγοντας σχετικός προς το έργο του Δικαστηρίου ειδικά σε σχέση με μη χρηματική απώλεια. Η χρηματική ζημιά, ως περισσότερο επιδεκτική μαθηματικού υπολογισμού εξαρτάται λιγότερο από κοινωνικά κριτήρια. Στόχος του εγχειρήματος είναι η κατάληξη, στο τέλος της πορείας, σε αριθμό που είναι δίκαιος και εύλογος κάτω από τις περιστάσεις της υπόθεσης. Η αποζημίωση για αστικά αδικήματα δεν έχει σκοπό την τιμωρία του αδικοπραγούντα αλλά την αποκατάσταση. Αυτή τούτη η ατέλεια του χρήματος ως μέσου για αποκατάσταση, δεν πρέπει να επενεργεί προς επαύξηση των αποζημιώσεων. Η νομολογία δε του Ανωτάτου Δικαστηρίου έχει επιδείξει μια σταθερή αύξηση του επιπέδου των γενικών αποζημιώσεων. Έχει τονίσει την ανάγκη για μια πιο δίκαιη και φιλελεύθερη αποτίμηση του ανθρώπινου πόνου και των πολλαπλών στερήσεων που προκαλούν οι αναπηρίες στα θύματα. Προηγούμενες αποφάσεις δεν αποτελούν δεσμευτικό προηγούμενο υπό την έννοια της αρχής του stare decisis αλλά παρέχουν καθοδήγηση. Πρέπει, επίσης, να λαμβάνεται υπόψη η συνεχής μείωση της αξία του χρήματος. Από τη σχετική νομολογία προκύπτει επίσης ότι δεν υπάρχει ξεκαθαρισμένο και επακριβές κονδύλι για κάθε τραύμα ξεχωριστά. Για τον καθορισμό των γενικών αποζημιώσεων στη Νικολάου ανωτέρω λέχθηκε ότι το Δικαστήριο δεν πρέπει απαραίτητα και σε κάθε περίπτωση να αναφέρεται σε οποιανδήποτε νομολογία για παρόμοια τραύματα ώστε να καθοδηγηθεί επί του ορθού ποσού που θα πρέπει να επιδικάσει. Σε ορισμένες περιπτώσεις όπου υπάρχουν ιδιάζουσες περιστάσεις ή τραύματα, το Δικαστήριο ενδεχομένως να ανατρέξει σε νομολογία για να αντλήσει καθοδήγηση. Όμως, όπου το Δικαστήριο μπορεί από μόνο του να καθορίσει το ποσό μπορεί να το πράξει. Στα πλαίσια υπολογισμού των γενικών αποζημιώσεων στην παρούσα λαμβάνω υπόψη το είδος και την έκταση των σωματικών βλαβών που έχει υποστεί η Ενάγουσα σε συνάρτηση με τα τελικά κατάλοιπα στην υγεία της και στη ζωή της αλλά και τις μελλοντικές συνέπειες. Λαμβάνω ιδιαίτερα υπόψη μου τον πόνο και την ταλαιπωρία που υπέστη συνεπεία των τραυματισμών της και ιδίως το ότι υπέστη, όσον αφορά το δεξί της χέρι και παλάμη, κάταγμα στο δεξί περιφερικό άκρο της κερκίδα, κάταγμα στο δεξί 4ο μετακάρπιο, κάταγμα στο δεξί κεφαλωτό οστό και ραχιαίο εξάρθρωμα στην 3η και πιθανόν στην 4η καρπομετακάρπια άρθρωση. Περαιτέρω υπέστη θλαστικό τραύμα δεξιάς μετωπιαίας κροταφικής χώρας καθώς και τραύμα κεφαλής του οποίου έγινε συρραφή.Της χορηγήθηκε φαρµακευτική αγωγή και της συνεστήθη φυσιοθεραπευτική αγωγή για περίοδο εννέα
(9)µηνών από την 23.10.07 µέχρι την 9.7.08. Σε μεταγενέστερο στάδιο κατά ιατρική εξέταση που της έγινε στις 13.7.11 (από το Δρα Satish Kutty) παρατηρήθηκε ότι είχε μια οστεώδη προεξοχή πάνω από τη ράχη του δεξιού χεριού στην περιοχή των βάσεων του 2ου και 3ου μετακάρπιου, οι 4 αρθρώσεις του δεξιού χεριού παρουσίαζαν κατάσπαση, το εύρος των κινήσεων μετράτο στον καρπό: ραχιαία κάμψη 80ο, παλαμιαία κάμψη 80ο, κερκιδική απόκλιση 10ο, ωλένια απόκλιση 50ο, πρηνισμός και υπτιασμός σε πλήρες εύρος. Δεν μου διαφεύγει δε ότι έχει σημειωθεί κάποια βελτίωση και τα κατάγματα της Ενάγουσας έχουν επουλωθεί αλλά λαμβάνω περαιτέρω υπόψην ότι παρόλα αυτά είναι πιθανό ότι θα μείνει με υπολειμματικά συμπτώματα σε μακροπρόθεσμη βάση καθώς και το ότι οι τραυματισμοί της θα μπορούσε επίσης να οδηγήσουν σε δευτερεύουσα μετατραυματική οστεοαρθρίτιδα στο δεξιό καρπό και χέρι. Όσον αφορά τις συνέπειες των σωματικών βλαβών της Ενάγουσας στην ζωή και την εργασία της πρέπει να λεχθούν τα ακόλουθα: Συνεπεία αυτών η Ενάγουσα έχει συνεχή ενόχληση και δυσφορία στο δεξί της χέρι, μαζί με διαλείποντα πόνο, υποφέρει από ακαμψία ειδικά νωρίς το πρωί με μια αίσθηση κριγμού, μετακινώντας το δεξί χέρι και τον καρπό, μειωμένη αντοχή στο δεξί της χέρι, σε σύγκριση με το αριστερό, αν και είναι δεξιόχειρας, ορισμένες λεπτές κινήσεις του δεξιού χεριού έχουν επηρεαστεί όπως το να πιάνει μικρά αντικείμενα από ένα τραπέζι ή το να χρησιμοποιεί μια χτένα για τα μαλλιά και έχει επίσης ακαμψία στο δεξιό καρπό ιδιαίτερα γυρίζοντας τον καρπό ακτινικά. Ενόψει αυτών δεν μπορεί επίσης να πραγματοποιήσει έναν αριθμό καθημερινών δραστηριοτήτων όπως π.χ. το να ανοίξει μια γυάλα, να ανοίξει τη βρύση, να συνθέσει έπιπλα, να περιποιηθεί τον κήπο, να χρησιμοποιήσει εργαλεία κηπουρικής και γενικά δεν είναι σε θέση να στηρίζεται στο δεξί της χέρι πλέον δεδομένου ότι έχει την τάση να αφήνει τα πράγματα να πέσουν από το χέρι της και δεν είναι σε θέση να σηκώνει βαριά αντικείμενα. Συνεπεία των ανωτέρω αναγκάσθηκε επίσης να μειώσει το ωράριο εργασίας της από 39 σε 19.5 ώρες εβδοµαδιαίως. Για τον καθορισμό των γενικών αποζημιώσεων έχω διεξέλθει με προσοχή όλες τις σχετικές αποφάσεις για αποτελεσματική αντιμετώπιση του θέματος ενώ έχω ανατρέξει και στο σύγγραμμα του Φρίξου Νικολαϊδη, Αποζημιώσεις για Σωματικές Βλάβες
(1996). Πρέπει να σημειωθεί ότι δεν έχω εντοπίσει περίπτωση όπου υπήρξαν οι ίδιες ακριβώς περιστάσεις με την παρούσα. Έλαβα περαιτέρω υπόψη, στο βαθμό που προσομοιάζουν με την παρούσα και τις Κωνσταντινίδης ν. Παπαμιλτιάδους κ.α.
(2007)1Β Α.Α.Δ 733, Θεοδώρου ν. Βασιλείου
(2007)1Β Α.Α.Δ 1192 και Μαγιάσι ν. Δεμιρτσιάδη
(2010)1Γ Α.Α.Δ 1504. Καθοδηγούμενος λοιπόν από τη νομολογία για παρόμοια τραύματα και λαμβάνοντας υπόψη όλα όσα προανέφερα σχετικά με τον πόνο, την ταλαιπωρία, τις βλάβες και απώλειες της Ενάγουσας κρίνω ότι αυτή δικαιούται το ποσό των €40,000 ως γενικές αποζημιώσεις, το οποίο θεωρώ δίκαιο και εύλογο υπό τις περιστάσεις. Απώλεια μελλοντικών απολαβών Στην Κολάνη ν. Ταμπούρα
(2010)1Β Α.Α.Δ 1108 αναφέρεται ότι ως προς το θέμα του επιδικασμού γενικών αποζημιώσεων για απώλεια μελλοντικών απολαβών, δηλαδή απολαβών από την έκδοση της απόφασης και για κάποιο μελλοντικό χρονικό διάστημα η νομολογία υποδεικνύει ότι, εάν υπάρχουν επαρκή στοιχεία για τα εισοδήματα του Ενάγοντα, θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί η μέθοδος του πολλαπλασιαστή και του πολλαπλασιαστέου. Η μέθοδος αυτή όμως δεν μπορεί να επιστρατεύεται εκεί όπου ελλείπει μαρτυρία, είτε ως προς την προκείμενη του πολλαπλασιαστή, είτε κυρίως του πολλαπλασιαστέου, οπότε το Δικαστήριο δικαιολογείται σε μια τέτοια περίπτωση να αποζημιώσει τον ενάγοντα γι' αυτή του την απώλεια με ένα λογικό, κατ' αποκοπήν ποσό (βλ. και Θεοδούλου v. A. Panayides Contracting Ltd
(1999)1(Γ) Α.Α.Δ. 2134). Η δεύτερη μέθοδος ήτοι αυτοί του υπολογισμού κατά προσέγγιση ενός συνολικού ποσού προσφέρεται όπου ο κίνδυνος για μελλοντική ζημιά κρίνεται ως ορατός και υπαρκτός αλλά ελλείπουν κάποια συγκεκριμένα αριθμητικά δεδομένα ή κριτήρια πάνω στα οποία το Δικαστήριο θα ενεργήσει. Στην περίπτωση αυτή η διαφαινόμενη ζημιά συμπλέκεται με τις γενικές αποζημιώσεις και αποτιμάται κάτω από πλατιά σκοπιά υπό το φως του συνόλου των δεδομένων της υπόθεσης. Στην προκειμένη, ως έχει αναφέρει και ο συνήγορος της Ενάγουσας, δεν ζητείται υπολογισμός του ποσού στη βάση της μεθόδου του πολλαπλασιαστή και του πολλαπλασιαστέου αλλά η επιδίκαση ενός κατ' αποκοπήν ποσού. Συνεπώς η διαφαινόμενη ζημιά της Ενάγουσας συμπλέκεται με τις γενικές αποζημιώσεις και θα αποτιμηθεί κάτω από πλατιά σκοπιά υπό το φως του συνόλου των δεδομένων της υπόθεσης. Στα πλαίσια αυτά λαμβάνω λοιπόν υπόψη μου την ηλικία της Ενάγουσας (σήμερα είναι 49 ετών), τα κατάλοιπα των τραυματισμών της και συναφώς το ότι μπορεί μεν αυτή να ασκεί το επάγγελμα που ασκούσε και προηγουμένως, δηλ. της νοσοκόμας, αλλά ότι αναγκάσθηκε, λόγω των καταλοίπων-συνεπειών των τραυμάτων στο δεξί της χέρι, να μειώσει το ωράριο εργασίας της από 39 σε 19.5 ώρες εβδοµαδιαίως και έτσι να μειωθούν κατ' επέκταση και οι καθαρές απολαβές της από €1,693 το μήνα σε €1,271.50. Σταθμίζοντας λοιπόν και συνεκτιμώντας κάθε σχετικό παράγοντα έχω καταλήξει ότι το δίκαιο και εύλογο υπό τις περιστάσεις ποσό για την απώλεια μελλοντικών απολαβών της Ενάγουσας είναι αυτό της τάξης των €20,000. Λαμβάνοντας λοιπόν υπόψη όλα τα πιο πάνω εκδίδεται απόφαση υπέρ της Ενάγουσας και εναντίον του Εναγόμενου για ποσό: €18,363.21 ως ειδικές αποζημιώσεις με νόμιμο τόκο από τις 20.5.08 μέχρι εξοφλήσεως. €60,000 ως γενικές αποζημιώσεις με νόμιμο τόκο από τις 20.5.08 μέχρι εξοφλήσεως. Τέλος επιδικάζεται σε βάρος του Εναγόμενου και υπέρ της Ενάγουσας τα έξοδα της αγωγής ήτοι ποσό €936 πλέον ΦΠΑ πλέον €26 έξοδα επίδοσης. (Υπ.)........... Φ. Τιμοθέου, Ε.Δ. Πιστό Αντίγραφο Πρωτοκολλητής Subject:Civil/Other Actions/Interim Αναφορά: Δυστύχημα-Απόδειξη cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο